المنظومة النحوية للخليل بن احمد الفراهيدي

المنظومة النحوية للخليل بن أحمد الفراهيدي
اشارة:
سرشناسه : خليل بن احمد، 100-175 ق.
عنوان و نام پديدآور : المنظومة النحوية للخليل بن أحمد الفراهيدي/ دراسة و تحقيق الاستاذ الدكتور احمد عفيفي
مشخصات نشر : عمان : وزارة التراث ‌القومي و الثقافة، المنتدي‌الادبي، 1420ق = 2000م = 1379.
مشخصات ظاهري : 233 صفحه
يادداشت : عربي.
يادداشت : كتابنامه :ص.226-230 ؛ همچنين به صورت زيرنويس.
موضوع : زبان عربي -- نحو -- متون قديمي تا قرن 14
موضوع : Arabic language -- Syntax -- Early works to 20th century
شناسه افزوده : عفيفي، احمد
رده بندي كنگره : PJ6101/خ8م8 1379
رده بندي ديويي : 492/75
شماره كتابشناسي ملي : 3761798
توضيح : «المنظومه النحويه» اثر عربي خليل بن احمد فراهيدي (۱۰۰- ۱۷۵ ق) است كه به صورت نظم درباره مسائل نحو نوشته شده است.كتاب از دو بخش تشكيل شده است: بخش اول شامل مطالعه و بررسي زندگي خليل، توثيق وي و مطالعه‌اي پيرامون متن منظومه او توسط محقق كتاب مي‌باشد.
بخش دوم، تحت عنوان تحقيق، شامل توصيفي پيرامون منظومه، نسخ خطي آن و عللي كه منجر به انجام اين منظومه گرديد، شده و در ادامه نص منظومه ذكر گرديده است.
روش خليل در اين منظومه، روشي به دور از تفصيل و بيان فلسفه‌بافي‌هاي نحوي است و براي عوام مردم كه به دنبال علم نحو هستند، نوشته شده است.
متن كتاب، شامل ۲۹۳ بيت در علم نحو است كه به صورت عروضي به نام «بحر كامل تام» بر وزن: متفاعلن متفاعلن متفاعلن متفاعلن متفاعلن متفاعلن مي‌باشد. اين منظومه، بسياري از ابواب نحو عربي را شامل و قليلي از آن را ترك نموده است.
قسمت عمده كتاب به به توضيح اقدامات نويسنده، مقدمه و پاورقي‌هاي محقق صرف شده است و مباحث نحوي كه در اين منظومه ذكر شده، شامل بررسي مصطلحات، عناوين، اعلام، مثال‌ها و نمونه‌هاي تطبيق داده شده به همراه دلالت آن‌ها، قضاياي نحوي براي مناقشه و تحليل كردن، ملاحظاتي درباره روش خليل است.
در اين منظومه، از مسائل اختلافي كه بين نحوي‌هاست دوري گزيده شده، همچنين به قواعد شاذ عربي استناد نشده و ذكري از آن‌ها به ميان نيامده است. به علاوه، به جزئيات، فرعيات و تقسيمات، اشاره‌اي نشده و فقط به ذكر قواعد عامه و ذكر امثله‌اي براي آن‌ها بسنده شده است.
ص: 1
هذا الكتاب ...:
كلمة المنتدى؛ أقوال في الخليل بن احمد الفراهيدي؛ من أقوال الخليل؛ من شعره؛ من منظومته النحوية؛ تقديم : بقلم الأستاذ الدكتور أحمد كشك؛ مقدمة؛ النص المحقق؛ المصادر والمراجع؛ المحتويات