حج 28
ghaemiyeh.com
ghaemiyeh.com
سرشناسه : بابايي، رضا ، ۱۳۴۳ -
عنوان و نام پديدآور : كتاب حج ۲۸/رضا بابايي، علياكبر جوانفكر؛ [به سفارش] حوزه نمايندگي ولي فقيه در امور حج و زيارت.
مشخصات نشر : تهران: مشعر ۱۳۸۷.
مشخصات ظاهري : ۴۱۶ص.
شابك : ۵۰۰۰۰ ريال 978-964-540-141-0
وضعيت فهرست نويسي : فيپا
يادداشت : عنوان ديگر : حج ۲۸: گزارش حج سال ۱۴۲۸ھ. ق.
عنوان ديگر : حج ۲۸ : گزارش حج سال ۱۴۲۸ھ. ق.
عنوان ديگر : گزارش حج سال ۱۴۲۸ھ. ق.
موضوع : بعثه مقام معظم رهبري در امور حج و زيارت.
موضوع : حج.
شناسه افزوده : جوانفكر، علياكبر ، ۱۳۳۸ -
شناسه افزوده : بعثه مقام معظم رهبري در امور حج و زيارت . معاونت آموزش و تحقيقات .
رده بندي كنگره : BP۳/ب۶ ب۲ ۱۳۸۷
رده بندي ديويي : ۲۹۷/۰۶
شماره كتابشناسي ملي : ۱۲۸۸۹۴۸
حج، آيينه درخشان اسلام و شناسنامه پرافتخار امت بزرگ اسلامى از آغاز تا كنون بوده است. حضور جهانى مسلمانان در اين مجمع معنوى و بينالمللى، چنان فايدهبخش و اثرگذار است كه هيچ عبادت و منسك و برنامه ديگرى را نمىتوان جايگزين آن كرد. فوايد و منافع بىمانند حج، بسيار فراتر از پيامدهاى يك برنامه اجتماعى يا يك عمل ساده عبادى است.
عدهاى حج را جز عبادتى معنويتزا نمىبينند و گروهى نيز بهخطا كوشيدهاند تا گردهمايى عظيم مسلمين جهان را در ايام حج، ميتينگ سالانه و سياسى آنان شمارند و بس. اما بهواقع حج ابراهيمى (ع) تركيبى مقدس از همه عناصر عبادى و سياسى و رفتارى و اخلاقى همه اديان توحيدى است. بدين رو است كه مىتوان گفت حج، عبادتى ويژه و سرشار از ويژگىها است؛ ويژگىهايى كه جمع همه آنها در غير فريضه حج ممكن نيست.
مىسزد در طليعه كتاب حج 86 شمارى از خصائل و خصايص حج را بر اساس آموزههاى دينى و رهنمودهاى اولياى الهى بازگوييم تا آشكار گردد كه امت اسلامى چه اندازه نياز به حج كامل و حجگزاران واقعى دارند و از اين رهگذر چه خيرات
و مواهبى نصيب جامعه بزرگ اسلامى مىشود. آنچه در پى مىآيد شمارى اندك از فوايد عمومى و فردى حج است كه بهاختصار باز مىگوييم:
ويژگى مهمى كه اهداف اجتماعى و بينالمللى حج را ممكنالوصول كرده است، معنويتزايى و ماهيت عبادى آن است. بىشك جز در محيطى آكنده از معنويت و روحانيت، نمىتوان گام مهمى در هيچ عرصه ديگرى برداشت. معنويتو قدسيت حج، زمينه را براى همدلى و همراهى همگانى هموار مىكند و دلها را براى همگرايى بيشتر وصميميت پايدار، انگيزه مىبخشد. جز در سايهسار چنين فضاى معنويتبارى، دستيابى به ساير اهداف ناممكن است. بدين رو است كه در كانون اعمال و مناسك حج، برنامههاى عبادى قرار دارند و حجگزاران نيز بايد اين مقوّم نيروزا را پيش و بيش از همه در نظر آورند. نيز از همين رو است كه بر كارگزاران حج است كه برنامههاى فردى و عمومى حج تمتع و عمره را بهگونهاى مديريت كنند كه اصل مهم «معنويتزايى حج» آسيب نبيند، بلكه جان تازه بگيرد.
به فرموده فاطمه زهرا- سلام الله عليها- حج، بنيانهاى دين را استوارتر مىكند، و آنچنان كه ايمان براى تطهير از شرك است، حج نيز براى رهايى از سستى و تفرقه است: جعل الله الايمان تطهيرا لكم من الشرك ... والحج تشييدا للدين؛ «(1)»
«پس خداوند ايمان را براى تطهير شما از شرك نهاد و ... حج را براى استوارى دين.»
ديندارى و باورمندى مؤمنان در حج اوج مىگيرد و اين اوجگيرى زمينه مساعدى براى هرگونه ارتقاى معنوى و بازسازى روحى است. در اين فريضه بزرگ و چند لايه الهى، احكامى وجود دارد كه عمل به آنها بهترين تمرين براى اعتقادات قلبى و تعبدى حجگزار است؛ زيرا برخى از آنها به سادگى با عقل محدود بشرى توجيهپذير نيست. چونوچرا در بسيارى از احكام عمره و تمتع، پاسخ روشن و سادهاى ندارد، و به همين دليل عمل به آنها ارج و اجر بيشترى را در پى مىآورد. به مَثَل، چرا در سعى ميانصفا و مروه، بايد هروله كرد و در موقعيت ديگر، فقط راه رفت؟ چه فرقى ميان آن دو
1) از خطبه حضرت زهرا عليها السلام در مسجد النبىص. ر. ك: طبرسى، الاحتجاج، انتشارات اسوه، ج 1، 279- 253.
است؟ چرا در رمى جمرات، بايد شمار و اندازه سنگها معين باشد؟ چرا زمان رمى محدود و موقت است؟ بر اساس كدام برهان عقلى، توقف در عرفات و مشعر و منا بايد در زمان خاصى از ماه ذىالحجه باشد؟ چرا بايد از مبدأ مشخصى طواف را شروع كرد و در نقطه معينى به اتمام رساند؟ از اينگونه پرسشها در اعمال و مناسك حج بسيار است كه پاسخى روشن و از نوعى كه ما به آن عادت داريم، وجود ندارد. اين وضعيت، روح تعبد را در كالبد ذهن حاجى زنده مىكند و جسم و جان او را براى اعمالى دشوارتر آماده مىسازد. مسلمان، يعنى كسى كه دل و جان و روح و تن خويش را تسليم حق كرده است، و حج تمرين تاريخى مسلمانان براى نيل به اين كرامت بزرگ است.
از ديگر ويژگىهاى حج محمدى (ص) گستره تاريخى و جغرافيايى آن است. حج، عصاره همه تاريخصدر اسلام در ايامى معدود و در ميان نمايندگان همه ممالك اسلامى است. هيچ عبادتى و هيچ برنامه دينى ديگرى را نمىتوان يافت كه چنين عرض و طول شگفتى داشته باشد. در اين فريضه جهانى و در عين حال متمركز، هر ساله از هر دههزار مسلمان در هريك از كشورهاى اسلامى، يك نماينده مىآيد و با خود اخبار و آمال و واقعيتهاى منطقه خود را نيز مىآورد. چنين گردهمايى عظيمى با چنان پشتوانهاى از دين و معنويت، در هيچ دين و آيين و ملتى سابقه ندارد. بدين رو است كهصديقه كبرى، حضرت فاطمه زهرا 3 حج را استوارسازى پايههاى دين خوانده و آن را در شمار اصلىترين آموزههاى قرآن و سنت شمردهاند.
حج هر ساله بهانه مباركى براى مسلمانان و هيأتهاى نمايندگى سراسر جهان اسلام است تا در اجتماعى بزرگ و باشكوه گرد هم آيند و ضمن رايزنى درباره وضعيت جهان اسلام، از معارف و ميراث معنوى اين ماه رحمت بهره ببرند. حج، سى مرغ پراكنده را به سيمرغ قافنشين تبديل مىكند و جهانى را زير پر خود مىگيرد. آنگاه كه مسلمانان گرد كعبه مىگردند، گردش عظيم و شكوهمند امتى به نمايش در مىآيد كه همه منيتها و فرديتهاى خود را در شهر و خانه خويش باقى گذاشتهاند و جز مهر و همدلى با خود نياوردهاند. از اين رو است كه مىتوان با اطمينان گفت حج
مهمترين آيين اجتماعى اسلام است. اين مناسك در دل خود واجد ارزشهاى بىبديل و ظرفيتهاى بىمنتها است. به گفته مقام معظم رهبرى در پيام به حجاج، مسلمانان بايد از فرصتاين اجتماع بىنظير استفاده نموده، به مشورت درباره مهمترين مشكلات جهان اسلام بپردازند.»
از سوى ديگر، حالوهواى معنوى و فضاى روحبخشى كه در حج وجود دارد، اين امكان را فراهم مىآورد كه حاجيان پس از انجام فرايض دينى خود با دلى پاك و اميد به غفران الهى، همچون مولودى كه بهتازگى از مادر زاده شده است، به خانههاى خود بازگردند، با دستانى پر از اميد و شور و معنويت.
جايگاه و مكانت ايرانيان در حج، ويژه است. رفتار، نظم، شور معنوى، همدلى و همگرايى، برونگرايى و اهتمام به امور همه مسلمين، شاخصههاى حاجى ايرانى است. شگفت آنكه ايرانيان حتى پيش از اسلام نيز كعبه را حرمت مىنهادند و مقدسش مىخواندند. براساس اخبار نقل شده، ايرانيان پيش از اسلام، به كعبه به عنوان يك خانه مقدس احترام مىگذاشتهاند و افرادى نيز براى زيارت به آنجا سفر مىكردهاند. مورخ معروف، مسعودى در اينباره مىنويسد:
«ايرانيان از زمانهاى قديم براى كعبه احترام قائل بوده، به زيارت بيتالله مىرفتند. آخرين فرد معروف ايرانى كه پيش از اسلام به حج رفت، بابك پسر ساسان، جد اردشير بابكان بوده است. [او پس از طواف كعبه بر سر چاه زمزم رفت و زمزمه كرد».
يكى از شاعران پيشين نيز، گفته است: «ايرانيان روزگاران قديم بر سر چاه زمزم زمزمه مىكردند»؛ [برخى از شاعران دوران اسلامى، نيز به اين مسئله اشاره كردهاند. به گفته يكى از آنان:
«ما از دوران باستان پيوسته به حجّ خانه مىآمديم و يكديگر را در ابطح با امن و امان ديدار مىكرديم. بابك پسر ساسان همه اين راه را پيموده تا به خانه كهن
[كعبه رسيده و از روى ديوارى طواف كرد. وى بر سر چاه اسماعيل، كه تشنگان را سيراب مىكند، زمزمهها نمود.» «(1)»
ابنخلدون در مقدمه خود مىنويسد: «ايرانيان نيز به حج مىرفتند، به كعبه نزديكى جسته و هدايايى تقديم مىكردند. پادشاهى مانند كسرى و ديگران اموال و گنجينههاى بسيارى براى كعبه مىفرستادند. داستان شمشيرها و آهوان زرينى كه عبدالمطلب هنگام كندن چاه زمزم پيدا كرده بود، معروف مىباشد. اين آهوان زرين از هداياى ايرانيان بوده است». «(2)»
بدين رو است كه مىتوان مدعى شد كه حج در نزد ايرانيان از قديم مكانت خاصى داشته است. اما آنچه در سالهاى اخير احيا گرديد، سمتوسوى ابراهيمى حج است. حج ابراهيمى كه در بيانات بنيانگذار جمهورى اسلامى، حضرت امام خمينى 1 آمده است، معجونى شفابخش است كه در تركيب آن، مهمترين عناصر دينى و انسانى حضور رساندهاند. حج ابراهيمى، انسانساز، اخلاقى، الهام بخش، تحولآفرين، كارآمد در تأمين منافع مادى و معنوى جهان اسلام، وحدتساز و تأثيرگذار بر سرنوشت جهان و همه جوامع اسلامى است. اين حج و اين نوع حجگزارى، گوهرى است ارزنده كه ارزش آن بسى بالاتر از همه منابع مادى در كشورهاى اسلامى است.
اما حج 86 كه بيست و هشتمين حج ايرانيان، پس از پيروزى انقلاب اسلامى در اين سرزمين است، حكايتى ديگر و خواندنى دارد كه شمّهاى از آن را در اين اثر مىخوانيد. به گفته همه مسئولان و زائرانى كه پيش از اين نيز توفيق حجگزارى داشتهاند، حج امسال آرامش و طمأنينهاى فراموشناشدنى داشت. حادثهها و ناهماهنگىها و ناملايمات در حج امسال به حداقل رسيد. تجربههاى گرانقدر كارگزاران حج، وصبر و متانت زائران ايرانى، زمينه را براى حجى شورانگيز و بىگيروگره هموار كرد و اينهمه را بايد از مدد عنايات اولياى الهى و كوشش كارگزاران گمنام دانست.
برنامهها و ويژههاى حج 1386، همگى سمتوسوى وحدتطلبانه و انسجامجويانه داشت. نامگذارى سال 86 به سال «وحدت ملى و انسجام اسلامى» و همچنين توصيههاى مقام معظم رهبرى در طليعه برنامههاى هفته حج، خط مشى حج سال جارى را تعيين كرد. از همين رو همه برنامهها و فعاليتهاى آموزشى، فرهنگى و تبليغى حج 86، وحدتزا و تفرقهزدا بود. چندين همايش و دهها سخنرانى و نشست عمومى در بعثه جمهورى اسلامى ايران در مدينه و مكه، با محوريت انسجام اسلامى برگزار گرديد و در همه آنها بر اتحاد جهانى مسلمين در برابر مشكلات و خطرات تأكيد شد. خطيبان، گويندگان، نويسندگان، محققان، مجريان و همه دستاندركاران برنامههاى حج سال 86، موضوع وحدت و انسجام را همچون نگينى درخشان در كانون بيانات و قلمزنىهاى خود گنجانده بودند. نيز مديران ارشد، بهويژه آيتالله رىشهرى در همه ديدارها و گفتوگوها و نشستها از هر فرصتى براى يادآورى انسجام اسلامى و ضرورت آن سود مىجستند و اين آواى خوش را همهجا سردادند.
در پايان مىسزد كه همت همه كاركنان و كارگزاران بعثه و سازمان حج و مديريت كاروانها را ستود و يكيك آنان را دستمريزاد گفت. اما آنچه سزاوارتر است، قدردانى از گمنامان حج است؛ يعنى آنان كه كمتر ديده مىشوند، اما پشتصحنه ايستادهاند و بيشترين سهم را در پيشبرد برنامههاى حج دارند. برخى از زحمتكشان و ياوران حج، چنان پنهان و گمناماند كه هرگز نامى از آنان به ميان نمىآيد؛ اما بهحتم بيشترين بار و سختى و سنگينى كار بر دوش آنان است. در واحدهاى اجرايى، در آشپزخانهها، در ميان مديران كاروانها، در شمار روحانيان كاروان و مانند آنها، گاه كسانى ديده مىشوند كه حضورشان گرهگشا است و غيبتشان مشكلزا. اما آنان نام و نان خويش را نذرصاحب كعبه كردهاند تا زير آسمان حج، اوج گيرند و در درياى رحمت الهى موج زنند.
تهيه و تدوين كتاب حج، در شمار مسئوليتهاى معاونت آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى است. در سالهاى پيش استادان و نويسندگان مبرزى مسئوليت تأليف
كتاب حج را برعهده داشتند كه جا دارد همت و ذوقشان را سپاس گزاريم. آقايان رسول جعفريان، رضا مختارى، محمدحسين رجبى و مهدويان تأليف و آمادهسازى كتاب حج را در سالهاى گذشته به سامان رساندند. در سال جارى، اينجانبان علىاكبر جوانفكر و رضا بابايى، عهدهدار اين مسئوليت سنگين شديم. توفيق حضور در حج تمتع 1386 و اداى مناسك اين عبادت سترگ، از مواهب اين مسئوليت مبارك بود. در ايام حضور در بعثه و در هنگامههاى اداى مناسك، هماره در پى يافتن و جمعآورى اطلاعات لازم بوديم تا از رهگذر آنها، كتابى درخور و ماندنى پديد آوريم. اگرچه همكارى بيشتر واحدهاى بعثه و ارائه گزارشهاى مستند، كار تدوين اين اثر را آسانتر مىكرد، اما نگارندگان كوشيدند از نزديكترين منابع و مجارى اخبار، اطلاعات مفيد را گرد آورند و بر روى كاغذ بنشانند. بهحتم كتابها و گزارشنامههاى حج، از موثقترين و ماندگارترين منابع براى تحقيقات آيندگان در موضوع حج در جمهورى اسلامى است. بدين رو كوشيدهايم كتابى جامع و متقن پديد آوريم و به آيندگان بسپاريم.
آنچه در اينجا گفتنى است، حذف زوائد و اطلاعات غير ضرور از كتاب حاضر است. كتابهاى حج در سالهاى گذشته با همه نيكى و پسنديدگى آنها، خالى از زوائد و قلمفرسايى و ذكر نكات كماهميت نيست. اين سليقه و شيوه، باعث افزايش حجم كتابها شده بود و استفاده از آنها را قدرى مشكل مىكرد. از اين رو در اين اثر كوشيديم كه مهمترين اخبار و مربوطترين اطلاعات را در اختيار خوانندگان گرامى قرار دهيم.
در بخش نخست، مرورى به ويژگىهاى مهم و برجسته حج 86 مىكنيم؛ تا در يك نگاه معلوم گردد كه حج سال جارى چه تفاوتها و برجستگىها و احيانا كاستىهايى نسبت به سالهاى پيش داشته است.
در بخش دوم، گزارشگونهاى از فعاليتها و برنامههاى پيش از حج آمده است تا
خواننده گرامى بداند كه مقدمات حج، چگونه به سرانجام مىرسد.
«حج 86 در آيينه آمار» عنوان بخش سوم كتاب است كه در آن زبان آمار، گزارشى روشن از وضعيتها و موقعيتهاى حج 86 به خواننده مىدهد.
بخش چهارم كتاب، روزشمار يا كرنولوژى حج 86 است. در اين بخش نيز كوشيدهايم كمگوى و گزيدهگوى باشيم و از هر درى سخن نگوييم.
خدمات فرهنگى، اجرايى، بهداشتى، اسكان، حملونقل و مانند آنها را در فصل پنجم كتاب گرد آوردهايم. در اين بخش، بهتفكيك خدمات بخشهاى مختلف بعثه و سازمان حج گزارش شده است.
بخش پايانى كتاب «خواندنىها و اخبار پراكنده» است كه حاوى اطلاعاتى درباره حجگزارى كشورهاى ديگر است. خواننده اين فصل، پس از مطالعه اين قسمت از كتاب مىتواند به مقايسه واقعبينانهاى ميان حجكشورهاى اسلامى دست يابد.
تصاوير و ضميمهها نيز در انتهاى كتاب، خاطرات را زنده مىكنند و گواهصادقى بر تلاش پيگير و بىوقفه كارگزاران فرهنگى و اجرايى حج جمهورى اسلامى ايران است.
اميد مىبريم اين اثر برگى ارجمند در تاريخ مكتوب حج در ايران اسلامى باشد و خداى ابراهيم و اسماعيل، راه زيارت و وصال را به روى همه آرزومندان كعبه بگشايد. آمين ياربالعالمين.
هفته حج، طليعه شكوهمندترين عبادت سالانه مسلمين جهان است كه هر سال در هفته نخست ذىقعده در ايران، همزمان با ميلاد خجسته فاطمه معصومه 3 برگزار مىشود. امسال، اين هفته مبارك با روزهاى 21 تا 27 آبان برابر شد. مهمترين رسالت هفته حج، آمادهسازى فضاى معنوى و عمومى كشور، و يادآورى روزهاى بزرگى است كه در ايام حج از راه مىرسند. به همين دليل، سازمانها و نهادهاى فرهنگى، در هفته حج مىكوشند با برنامههاى آموزشى و تبليغى و برگزارى گردهمايىهاى علمى، بر آمادگى ذهنى و علمى راهيان كوى يار بيفزايند و آنان را بر كسب معرفت و معنويت بيشتر يارى رسانند.
بيش از يكصد هزار زائر ايرانى در هر سال براى اداى فريضه حج واجب و زيارت حرم نبوى و ائمه بقيع، راهى مكه مكرمه و مدينه منوره مىشوند و اين امر به معناى آن است كه ميليونها تن از هموطنان مسلمان ايرانى در هر سال بهطور مستقيم و غيرمستقيم با مسائل حج مرتبط مىشوند و با آن احساس قرابت خاص مىكنند. به اين ترتيب مىتوان گفت كه حج در فضاى زندگى ايرانيان معنا و مفهوم ويژهاى پيدا كرده
است و دست اندركاران حج با توجه به اين واقعيت است كه ويژه برنامههاى هفته حج را طراحى و اجرا مىكنند.
برنامههاى هفته مبارك حج در سال 1386 با ديدار و ملاقات كارگزاران حج و گروهى از راهيان خانه خدا با مقام معظم رهبرى آغاز شد. همايشهاى تخصصى حج از جمله همايش عمومى روحانيون و مديران كاروانها و نيز روحانيون كاروانهاى اهلسنت و همايش معاونت بينالملل بعثه، با حضور نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى، وزير فرهنگ و ارشاد اسلامى، مسئولين سازمان حج و زيارت و ساير شخصيتهاى فرهنگى، در آستان مقدس حضرت عبدالعظيم (ع) برگزار گرديد. در اين همايشها مديران و مسئولان بعثه مقام معظم رهبرى و سازمان حج و زيارت، روحانيون و مديران كاروانها، اعضاى هيات پزشكى و كليه عوامل تداركاتى و پشتيبانى حضور داشتند.
بازگشايى موزه حج و بازديد از گنجينههاى آن به مدت 7 روز، از ديگر اقدامات هفته حج در سال جارى بود. اين نمايشگاه ارزشمند پذيراى مردم، محققان و علاقهمندان به فرهنگ حج بهويژه جوانان، دانشجويان و دانشآموزان بود. در اين موزه كه در محل سازمان حج و زيارت برگزار گرديد، علاوه بر نسخ خطى كلامالله مجيد و تابلوفرشهاى نفيس با نقش اماكن مقدسه، مجموعهاى از زيباترين تصاوير نمايانگر مناسك حج ابراهيمى و ساير اقلام موزهاى در معرض ديد بازديدكنندگان قرار گرفت.
راهيان بيتاللهالحرام با حضور در ميعادگاههاى نماز جمعه سراسر كشور قبل از عزيمت به سوى خانه خدا با خداى كعبه تجديد ميثاق كرده، شكوه تجمع پيروان ابراهيم (ع) را به نمايش گذاشتند و آيتالله رىشهرى، سرپرست حجاج ايرانى، پيش از خطبههاى نماز جمعه تهران در هفته حج سخنرانى كرد.
مراسم گرامىداشت هفته حج در ساير استان هاى كشور نيز برگزار گرديد كه
ضمن آن كارگزاران حج در طول اين هفته با ايجاد فضاى مناسب معنوى از جمله برپايى نمايشگاههاى استانى مردم را بيش از پيش با فرهنگ، مناسك و احكام حج ابراهيمى آشنا كردند.
نخستين نمايشگاه هفته حج در نمايشگاه بينالمللى تهران، و همزمان در بسيارى از شهرهاى كشور برگزار شد. نمايشگاه تخصصى حج و زيارت توسط بعثه مقام معظم رهبرى و سازمان حج و زيارت، نخست بهصورت آزمايشى و براى بازديدكنندگان داخلى از جمله مديران و روحانيون كاروانها و كارشناسان حج و زيارت، راهاندازى شد و پس از بررسىها و رفع نواقص، در هفته حج براى بازديد عموم گشايش يافت. نمايشگاه حج امسال براى نخستينبار بهصورت وسيع و خارج از سازمان حج برگزار شد و تمام نهادهايى كه به نوعى در برگزارى فريضه الهى حج، سازمان حج و زيارت را يارى مىكنند، در اين نمايشگاه حضور داشتند. بعثه مقام معظم رهبرى، سازمان حج و زيارت، بانكهاى مرتبط، نشر مشعر و ستاد عمره دانشجويى سازمان دانشآموزى از جمله نهادهايى بودند كه در اين نمايشگاه حضور رسانده، به ارائه محصولات فرهنگى و گزارش كاركرد خود در طول مراسم حج و عمره مفرده پرداختند.
اين نمايشگاه كه به «حج مظهر تجلى اتحاد ملى و انسجام اسلامى» نامگذارى شد، از تاريخ 21 آبانماه به مدت يك هفته در سالن هاى 17 و 18 و 19 نمايشگاه بينالمللى تهران داير بود. در نمايشگاه بزرگ حج كه امسال براى نخستين بار در تهران برگزار گرديد، ماكتها وصحنههاى مناسك حج و نيز زيارت مدينه منوره، از حركت زائران بيت الله الحرام از فرودگاه مهرآباد تهران، ورود به هواپيما، ورود به فرودگاه جده، مسجد جحفه، مسجد تنعيم، مسجدالحرام تا عرفات، مشعر، منا (جمرات و قربانگاه) و ... طراحى شده بود. در اين نمايشگاه همچنين همه بخشهاى سازمان حج و زيارت، محصولات و قابليتهاى خود را عرضه كردند.
سازمان حج و زيارت در اطلاعيه خود از خانوادههاى تهرانى خواست كه در
هنگام بازديد از نمايشگاه بزرگ حج، كودكان و نوجوانان خود را نيز همراه خود بياورند تا آنان از كودكى با مناسك حج و فضاهاى معنوى آشنا شوند. بدين رو تعدادى از غرفههاى اين نمايشگاه به كودكان اختصاص يافت و در آن امكانات نقاشى، خطاطى، خاطرهنويسى و .... با جوايز گوناگون فراهم گرديد.
آيت الله رىشهرى، نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت، پس از بازديد از نمايشگاه تخصصى حج، آمادهسازى اسناد مربوط به سير تحولات 15 ساله بعثه مقام معظم رهبرى و سازمان حج و زيارت را زمينهاى براى بررسىها و اظهارنظرهاى كارشناسانه برشمرد. رييس سازمان حج و زيارت و تعدادى از معاونان بعثه مقام معظم رهبرى، نماينده ولى فقيه در امور حج را در اين بازديد چندساعته همراهى مىكردند.
در اين نمايشگاه بخشهاى مختلف بعثه مقام معظم رهبرى و سازمان حج و زيارت، عملكردهاى گذشته و طرحهاى اجرايى خود را با نگاه به چشمانداز بيست ساله حج و زيارت ارائه كردند.
همزمان با برگزارى نمايشگاه بزرگ حج با نام «حج مظهر تجلى اتحاد ملى و انسجام اسلامى» ويژهنامهاى به همين منظور از سوى حوزه نمايندگى ولى فقيه در امور حج و زيارت منتشر شد. در اين ويژهنامه هشتصفحهاى، مطالبى با عناوين" چشمه حج"،" پايان حسرت"،" عاشق حج"، حج ابراهيمى و حج حسينى"،" روزهاى پيامبر"،" تاكه از جانب معشوق نباشد كششى"،" پرواز تا ديار دوست"،" سفر تا همسايگى خدا" و برخى اطلاعات آمارى مربوط به سفر عمره و تمتع سال جارى درج گرديده بود. مدير ارتباطات و اطلاعرسانى حوزه نمايندگى ولى فقيه در حج و زيارت، هدف از انتشار اين ويژهنامه را در آستانه حج تمتع سال 86 گسترش فضاى معنوى در ميان زائران و مشتاقان زيارت خانه خدا و بهرهگيرى بيشتر از كنگره عظيم حج ابراهيمى ذكر كرد. ويژهنامه نمايشگاه حج همه روزه در غرفه روابط عمومى بعثه مقام معظم رهبرى توزيع مىگرديد.
در اين ديدار (چهارشنبه 23 آبان 1386- 3 ذيقعده 1428- 14 نوامبر 2007) حضرت آيتالله خامنهاى- مد ظلّه- از همه كارگزاران و زائران خواستند كه زمينههاى وحدت و انسجام امت اسلامى را در حج سال جارى فراهم كرده، در رفع موانع آن بكوشند. ايشان با تأكيد بر لزوم رعايت انسجام اسلامى و محور بودن آن در مراسم حج امسال، تصريح كردند:
«امروز مهمترين نياز دنياى اسلام، وحدت و همدلى است و همه- اعم از كشور ميزبان و حجاج كشورهاى مختلف، بهويژه حجاج ايرانى- بايد در جهت انسجام اسلامى و جلوگيرى از بروز هرگونه زمينه اختلاف تلاش كنند ... تحريك عواطف مذهبى و فراهم كردن زمينه اختلاف، گناه است و كسانى كه اين كار را انجام دهند در واقع به برآورده شدن هدف سازمانهاى جاسوسى آمريكا و رژيمصهيونيستى كمك كردهاند و در پيشگاه الهى نيز بهشدت مؤاخذه خواهند شد ... حج فرصتى كم نظير براى مسلمانان به منظور شناخت آراء و افكار يكديگر و بررسى مشكلات دنياى اسلام و تبادل نظر در اين خصوص است ... در حج امسال مسئله انسجام اسلامى بايد مورد توجه جدى قرار گيرد و از دولت ميزبان هم انتظار مىرود همان ديدگاههايى را كه درخصوص لزوم وحدت مسلمانان و جلوگيرى از بروز زمينههاى اختلاف بيان مىكند، در مرحله عمل نيز به اثبات برساند ...»
معظمله، زائران خانه خدا را به اداى اعمال حج و تلاوت قرآن همراه با تدبر توصيه و خاطر نشان كردند:
«زائران مراقب باشند كه برخى انگيزههاى كوچك دنيايى، آنان را از بركات اين مراسم عظيم معنوى محروم نكند.»
ايشان همچنين از تلاش هاى نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران خانه خدا و رييس سازمان حج و زيارت قدردانى كردند.
محورهاى بيانات معظمله در اين ديدار به اين قرار است:
امروز دنياى اسلام براثر ناديده گرفتن اين ذخيره عظيم الهى (حج) ضربه مىخورد.
يكى از آيات لطف الهى به ايران، همين حجّ است.
برائت يكى از بركات بزرگ حجّ است.
حج، سفر سياحت نيست؛ سفر رياضت است.
در حج، اصلًا همه چيز بر مبناى سختگيرى بر حاجى است. احكام حج نيز همينطور است؛ يعنى حج، جاى خوشگذرانى نيست.
سرگرم شدن به زخارف پوچ و بىارزش و سرگرمىهاى معمولى دنيوى در حج، بلاى بزرگى براى حاجى است.
نكتهاى كه در قضيه حج بهصورت يك نقطه ملالتانگيز در ذهن بنده هست، اين سوغاتىها و مخارج زياد است. سوغاتى، فىنفسه چيز خوبى است؛ اما اينكه بروند يك محموله كذايى درست كنند و بياورند، تلويزيون را روى سرشان بگيرند، ببرند در معبر نماز مردم، واقعاً كار بدى است.
آن شكوه و عظمت اسلامى كه حجّ ما دارد، بحمداللَّه آن رسايى و بلاغى كه حجّ ما دارد، بر اثر جنبههاى معنوى است، والّا جنبههاى مادّى و ظاهرى و تشريفات، كمترين اثر را دارد.
حج در بين همه فرايض اسلامى، آن فريضه ممتازى است كه هم جنبه الهى و معنوى و فردى آن و هم جنبه اجتماعىاش، از بقيه واجبات امتياز دارد.
حجيكواجب طولانى، مستمر، مركّب و متشكّل از انواع و اقسام عبادات است.
هر انسان با استعدادى كه از اين چند روز ايام حج حقيقتاً درست بتواند استفاده كند، از جنبه فردى آن، همين يك سفر براى اصلاح او تا آخر عمر كافى است.
جنبه اجتماعى حج، يك عالم غريبى است، محشرى است، چيز ماندگارى است.
واقعاً اگر از يك موسم حج، به لحاظ جنبه اجتماعى، درست استفاده شود، يك مراسم حج در يك سال كافى است كه دنياى اسلام را متحوّل كند.
حج، فرصت خودسازى و بازسازى اخلاقى و معنوى و فرصت ديدن شوكت
اسلام است.
دست خالى برگشتن از حج، يعنى توفيق نيافتن به بازسازى اخلاقى، به عبرتگيرى و به بهرهمندى معنوى.
حج براى عبادت، معنويت و بصيرت است.
حج براى پيام معنوى و سياسى اسلام است.
حج از يك طرف مظهر معنويت است، از يك طرف مظهر وحدت است و از طرف ديگر مظهر برائت از دشمنان خدا، برائت از مشركين و ايادى شرك و كفر است.
حج مظهر ظهور و تلألؤ سياستهاى بينالمللى و جهانى اسلام است.
وراى همه اسرارى كه حج دارد، سرّ ديگر آن رياضتكشى است.
اگر حج، بهگونهاى كه طبيعتِ اين واجب اقتضا مىكند، تحقّق پيدا كند، بسيارى از مشكلات مسلمانها حل خواهد شد.
حج، حامل معنويت و وحدت و آگاهى و معرفت است.
حج مىتواند دنياى اسلام را متوجّه مسؤوليت سنگين خود كند.
مسأله حج و استفاده از همه ظرفيتهاى اين واجب عظيم الهى، بهبود حال مسلمين جهان و همه كشورهاى اسلامى است.
حج يك واجب استثنايى و يك مراسم عجيب و پُر رمز و راز است. حج، يك حركت عبادى خالصِ عميق، همراه با خضوع، خشوع، ذكر، عبادت، تضرّع، توسّل و با حالت اجتماع است.
در حج، سرگرم شدن به خريد و فروش و معامله و اين قبيل چيزها مضرّ است.
يك نكته بسيار اساسى در حج، مسأله برائتِ از مشركين، مستكبرين، معاندين و مخالفين دنياى اسلام است.
حج، جلوه امّت اسلامى است. در هيچ جاى ديگر ما نمىتوانيم اينطور امّت اسلامى را يكپارچه نشان دهيم و در مقابلِ چشم مخالفان و معاندان و دشمنان بگذاريم.
همه ابعاد و جوانب حج مهمّ است؛ هم جوانب فردى، هم جوانب جمعى آن.
حُجّاج ايرانى و برادران و خواهران عزيزى كه از كشور ما به حج مشرّف
مىشوند، بايد حفظ آبروى ملت ايران و نظام اسلامى را هم يكى از مقاصد و هدفهاى بزرگ خود قرار دهند.
كسانى كه به حج مىروند و مىآيند ... واقعاً بايد مثل كسانى باشند كه تازه از مادر زاده شدهاند.
حج يك آبشار جارى و يك شط عظيم شستشوى معنوى و روحى است.
حج، كانون معارف اسلام و بيانكننده سياست كلى اسلام براى اداره زندگى انسان است.
هر كس حج را از هويت سياسى آن جدا كند، يا جاهل است و يا مغرض.
حج، مظهر توحيد و نفى و رمى شيطان و تكرار شعار ابراهيم (عليهالسّلام) است كه گفت: «انّى برىء من المشركين».
[حج ،صحنه اتحاد عظيم امت اسلامى، برگرد محور توحيد و برائت از مشركين و نفى و طرد همه بتها است.
حج بىبرائت، حج بىوحدت، حج بىتحرك و قيام، حجى كه از آن تهديد كفر و شرك برنخيزد، حج نيست و روح و معناى حج را فاقد است.
حج مىتواند ... عظمت مسلمين را به آنان برگرداند و آنان را از حقارت و احساس ذلتى كه بر ايشان تحميل كردهاند، نجات دهد.
حج كنگره عظيم سالانه مسلمانان سراسر جهان است. بىگمان فورىترين دستور اين كنگره، مسائل روز مسلمانان در هر نقطه از جهان است.
حج، آن درس هميشه زنده عملى و سازنده است كه اگر بههوش باشيم راه و رسم زندگى ما را درصحنهاى عملى و روشن ترسيم مىكند.
حج در جوهر و ذات خود داراى دو عنصر اصلى است: تقرب به خدا در انديشه و عمل، اجتناب از طاغوت و شيطان با جسم و جان.
حج، آن شط هميشه جارى و آن عطيه بىزوال الهى است كه مسلمانان تا ابد مىتوانند غبار رنج و مرارت و آلودگى و بيمارى خود را در آن بسترند.
حج در ميان همه فرايض اسلامى بىهمتا است؛ زيرا مظهرى از قدرت و عزت
و اتحاد امت اسلامى است.
متن كامل سخنرانى معظمله در جمع مسئولان و كارگزاران حج به اين شرح است:
بسم اللَّه الرّحمن الرّحيم
خيلى متشكريم از برادران خدمتگزار در باب حج؛ چه برادرانى كه در بعثه مشغول خدمت هستند و بخصوص جناب آقاى رىشهرى و چه برادران و خواهرانى كه در سازمان حج مشغول تلاش و زحمتكشى هستند در بخشهاى مختلف؛ بخصوص جناب آقاى خاكسار كه شنيدم ترتيبات خوبى هم در زمينههاى گوناگونِ انجام مراسم مناسك حج و عمره داده شده است.
اين يك نقطه بسيار مهمى است؛ يك هديه الهى است به امت مسلمان. اگرچه همهى فرائض الهى و تكاليف در واقع هداياى الهى است به آحاد بشر؛ نماز هم يك هديه الهى است، روزه هم يك هديهى الهى است، انفاقات هم همينطور، لكن حج يك خصوصيت بين المللى اسلامى دارد. يقيناً اين را ميشود يكى از معجزات اسلام شمرد، كه يك مركز واحدى تشكيل بشود و همهى امت، خود را در برابر او و نسبت به او يكسان ببينند: «سَواءً الْعاكِفُ فِيهِ وَ الْبادِ»؛ نسبت مسلمانان به اين خانهى مقدس يكسان است؛ چه آنهايى كه در خودِ مكه ساكنند، چه آنهايى كه در اقصى نقاط دنياى اسلام زندگى مىكنند؛ مكه مال همهى اينهاست و اينها با شوق و ذوق هر سال راه مىافتند و نمىگذارند اين خانهى متعلق به مسلمين، (خانهاى كه خانهى خداست و خانهى مردم است- «إِنَّ أَوَّلَ بَيْتٍ وُضِعَ لِلنَّاسِ لَلَّذِى بِبَكَّهَ»؛ بيت اللَّه است، اما براى مردم وضع شده است و بنيان نهاده شده است) تنها بماند؛ لذا با شوق و ذوق از اطراف دنياى اسلام راه مىافتند براى اينكه خود را به اينجا برسانند؛ يك فرصتى است براى مسلمانها كه همديگر را بشناسند و با آراء يكديگر، افكار يكديگر، گرفتارىهاى يكديگر آشنا بشوند؛ خيلى نعمت عجيبى است اگر قدر بدانيد.
حج در امسال كه اعلان شد سال انسجام اسلامى است، يك رنگ و روى تازهاى
پيدا مىكند. هميشه هنگام انسجام است و امت اسلام بايد دنبال اتحاد باشد؛ اما تعيين امسال با عنوان انسجام اسلامى مثل قلهاى است در يك رشته كوه. علت هم واضح است؛ چون سياست دشمنان اسلام و مسلمين بر تفرقه قرار گرفته است؛ مىخواهند بين مسلمانها ايجاد اختلاف كنند. اين براى آنها از هر جنگ نظامى، از هر حركت سياسى، از هر چالش اقتصادى باصرفهتر است. متأسفانه زمينهها هم فراهم شده است؛ مقدارى مربوط به تاريخ است، مقدارى هم مربوط به جهالتهاى ما در همين دوران خودِ ماست. حالا غير از اختلاف اقوام مختلف و ملتهاى مختلف، اختلاف مذاهب؛ شيعه و سنى- كه اگر مسئلهى شيعه و سنى نبود، مىرفتند سراغ مذاهب درونِ هر يك از اين دو فرقه؛ بين آن فِرق خاص و نحلههاى خاصِ تسنن يا تشيع و آنها را آتشافروزى مىكردند، كه حالا به آنها فعلًا كارى ندارند- چون خودِ مسألهى شيعه و سنى، وسيلهى خوبى است براى ايجاد اختلاف بين آنها؛ اين را ما در همه جا داريم مىبينيم. در دنياى اسلام اهتمام آنها را مىبينيم. البته موفق نشدند؛ خدا را شكر. خواستند بعد از تشكيل دولت اسلام در يك كشور شيعى، اين جور وانمود كنند كه اختلاف بين فرق اسلامى و برادران مسلمان تشديد شده است، لكن موفق نشدند. علت هم اين بود كه دولت اسلامى، اسلامى برخورد كرد. ما در دنياى اسلام بيشترين دلسوزى را براى برادران خودمان در فلسطين كرديم كه از برادران اهل سنت ما هستند؛ در فلسطين كه شيعهاى وجود ندارد تقريباً. بيشترين پشتيبانى را از اتحاد شيعه و سنى در عراق، ما كرديم. در داخل كشور خودمان برادران شيعه و سنى در هر نقطهاى كه هستند، با الفت و مهربانى و تفاهم رفتار مىكنند. دولت اسلامى و جمهورى اسلامى نگذاشت كه استكبار بتواند به اهداف خود دست پيدا كند، ولى آنها دارند تلاش مىكنند. متأسفانه يك جاهايى هم مىبينيم كه به حادثهآفرينىهايى هم منتهى مىكنند. هوشيار بايد باشيد.
من توصيه مؤكد مىكنم در همهى مراسم حج، مسئله انسجام اسلامى و باطل كردن كيد دشمن را مورد توجه قرار بدهيد. البته دولتها بايد احساس مسئوليت كنند. دولت ميزبان در كشور عربستان بايد احساس مسئوليت كند. البته مسئولين آن دولت،
حرفشان، اظهارشان شبيه همين چيزى است كه ما از آنها توقع داريم، لكن بايد عملى شود و در ميدان عمل، درصحنه عمل، بايد معلوم شود كه به دنبال انگيزههاى اختلاف نيستند وصاحبان اين انگيزهها را هم تقويت نمىكنند، بلكه جلوگيرى مىكنند. اين بايد در عمل اثبات بشود. اين يك نكته است كه نكته ايجاد الفت و اتحاد است.
و شما از اين طرف مراقب باشيد؛ بدانيد تحريك عواطف مذهبى برادران اهل سنت كار بسيار خطا و گناه است؛ اين را به عنوان يك اصل بپذيريد. يك نقاط اختلافى وجود دارد. تكيه بر روى اين نقاط، شعلهور كردن آتش تعصبات در اين نقاط اختلاف، اين درست همان چيزى است كه امروز سازمانهاى جاسوسى امريكا و اسراييل دنبالش هستند؛ اين همانچيزى است كه آنها مىخواهند. بعضىها ناخواسته و بدون جيره و مواجب مىشوند مزدور آنها، همان كارى را كه او بايد پول بدهد و بدست بياورد، آن را بدون اينكه از او اجر و مزدى هم بگيرند، برايش دارند انجام مىدهند و خشم الهى و سخط الهى را براى خودشان فراهم مىكنند.
امروز دنياى اسلام احتياج به وحدت دارد. بايد يكصدا در دنياى اسلام بلند شود. اين است كه مىتواند جلو اين ستمِ بر مردم فلسطين را بگيرد؛ اين است كه مىتواند جلو دخالتهاى مستكبرانه امريكا در خاورميانه و در كشورهاى اسلامى را بگيرد. آنها دارند از همين شكافها استفاده مىكنند و مىخواهند آن را توسعه بدهند؛ براى اينكه بر سرنوشت كشورهاى اسلامى مسلط شوند. هركس در اين راه به آنها كمك كند، پيش خداى متعال محسوب با آنهاست. و اين مواخذه عجيبى دارد از سوى پروردگار عالم. خيلى بايد مراقب بود.
نكته دوم مسئله سازندگى حج است؛ هم سازندگى شخصى و اخلاقى و معنوى- كه روحانيون محترم، علماى محترم در داخل كاروانها مىتوانند خيلى نقش ايفا كنند و هم سازندگى ملى؛ يعنى خلقيات يك ملت پخته، سنجيده، خردمند را در دوره حج، زمينهاش را براى حاجى فراهم كند.
اگر يك جوانى، يك مردى يا زنى در دوره حج انس با قرآن را ياد بگيرد، تأمل و تدبر در عبارات دعاها و مناجات با پروردگار را ياد بگيرد، اين مىشودسرمايهاى براى او در طول زندگى. حاجى اگر خود را مقيد كند كه در مدينهى منوره يك ختم قرآن بخواند؛ در مكهى مكرمه يك ختم قرآن بخواند- اينجا خانهى قرآن است؛ محل نزول قرآن است- يا اگر نمىتواند يك ختم قرآن بخواند، يك بخش عمدهاى از قرآن را بخواند با تأمل، با تدبر؛ اگر عادت كند به تأمل و تدبر در قرآن در اين مدتى كه آنجاست- بتوانيد عادت بدهيد حاجى را به اينچنين سيرهها و رويههاى ماندگار معنوى و روحى- اين براى او مىشود يك سرمايه. قرآن يك ذخيرهى تمامنشدنى است. انس با قرآن از هر واعظى، از هر رفيق ناصحى، از هر درسى براى انسان مفيدتر است. اگر حقيقتاً انسان با قرآن رابطه برقرار كند و قرآن را بخواند براى استناره و استفاده و استضائه قلبى و معنوى خود، اين براى او از هر واعظى بالاتر است. اگر انسان اين انس را بتواند پيدا بكند، خيلى دستاورد بزرگى است.
اعمال را با تدبر انجام دادن؛ اين طواف، اين سعى، اين وقوف، اين حالت خضوع و خشوع، اين رعايت محرمات و ممنوعات دوران احرام؛ هركدام از اينها يك درس است. اين را حجاج محترم ما و برادران و خواهران عزيز ما با وارد كردن انگيزههاى كوچك دنيايى باطل نكنند؛ مثل همين خريدن جنسى از فلان مغازه. خود اين مبتلا شدن به مراجعهى به مراكز فروش براى يك چيز كم اهميت، يك بلا و يك مشكل است و ملابساتى كه دارد، مشكل ديگر. وقت نماز بگذرد، جلو چشم مردم، تحقير و توهين حاجى ايرانى محسوب بشود و چيزهاى ديگرى كه حالا در خلال اين، در كنار اين، پيش مىآيد. اين كه من هر سال اين را تأكيد مىكنم به دستاندركاران حج و توصيه مىكنم به برادران و خواهران حاجى، براى اين است. يك هوس كماهميت و حقير، كل آن فضاى معنوى را ممكن است تحت تأثير قرار دهد. ما كه مردم را دعوت به زهد اباذرى كه نكرديم؛ ماها كه كوچكتر از آن هستيم كه فكر آنجور زهدى را بكنيم؛ ما دعوت مىكنيم خودمان را و مردم را به زيادهروى نكردن در اين امور. ما زيادهروى مىكنيم در مصرف كردن، در دل سپردن، در اهميت دادن، در دنبال كردن؛ اين زيادهروىها ضرر مىزند به فضاى معنوى.
به هر حال به نظر من روحانيون محترم مىتوانند خيلى نقش ايفا كنند؛ هم با
زبان، هم با عمل و رفتار و برخورد با مخاطبان. و همچنين مسؤولين محترم دستاندركار حج.
به هر حال خدمت بزرگى است و شما كارگزاران حج، حج براى شما نعمت مضاعف است؛ چون علاوهى بر نعمت خودِ حج، نعمت خدمت به حجاج و كار براى حجاج هم براى شما وجود دارد.
انشاءالله خداوند از شما قبول كند و قلب مقدس ولىعصر- عجل الله تعالى فرجه- از شما راضى باشد و دعاى آن بزرگوار شامل حال شما باشد.
والسّلام عليكم و رحمهالله و بركاته
در آغاز اين ديدار و پيش از سخنرانى رهبر فرزانه انقلاب، آيتالله محمد محمدى رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران خانه خدا، طى سخنانى، به تشكيل شوراى راهبردى حج اشاره كرد و گفت: انتشار ششصد اثر به منظور اطلاعرسانى به زائران، آمادهسازى طرح آموزش غيرحضورى زائران، برگزارى دورههاى توجيهى روحانيان كاروانها و راهاندازى پايگاه اطلاعرسانى را از اقدامات بعثه رهبر معظم انقلاب برشمرد. برخى از رئوس سخنان آيتالله رىشهرى در اين ديدار به شرح زير است:
نهادينهكردن فرهنگ حج در تعامل با ديگر نهادهاى فرهنگى؛
رهنمودهاى مقام معظم رهبرى در قالب طرح نظاممند و جامع در دست تدوين و انتشار است؛
ارتقاى سطح كيفى فعاليتهاى حج؛
تشكيل كميته بررسى و تحليل اظهار نظرهاى حجاج در سالهاىگذشته؛
تهيه نظامنامه جامع اطلاعاتى حج؛
آموزش زائران و افزايش فعاليتهاى كاربردى با نگاه تحولآفرينى؛
آموزش غيرحضورى زائران از طريق اينترنت؛
بهروز كردن معلومات روحانيون كاروانها؛
برنامهريزى براى پركردن اوقات فراغت حجاج، بهويژه در مدينه؛
تقويت سايت اطلاعرسانى حج؛
نظرسنجى از عمرهگذاران سال گذشته، براى آگاهى بيشتر از نقاط ضعف و قوت برنامهها، زير نظر كميته نظارت و ارزيابى سازمان؛
تقويت و غنىسازى فروشگاههاى شاهد در مبدأ ورودى و خروجى فرودگاهها براى جلوگيرى از بازارگردى حجاج و بهرهمندى بيشتر آنان از نتايج معنوى حج.
سپس آقاى خاكسار قهرودى رييس سازمان حج و زيارت نيز گزارشى از فعاليتهاى اجرايى سازمان داد و گفت: «امسالصد و دو هزار زائر ايرانى در قالب ششصد و چهار كاروان به سرزمين وحى تشرف مىيابند. بيشتر زائران ايرانى در مدينه در اطراف حرم نبوى استقرار خواهند يافت و به منظور آموزش زائران و آمادهسازى آنان، نامنويسى در كاروانها يك ماه زودتر از سالهاى گذشته آغاز شد.» وى همچنين برخى از برنامههاى سازمان حج و زيارت را در سال جديد به اين شرح بيان كرد:
راهاندازى دفتر توسعه حج و زيارت براى ايجاد نگاه حمايتى به سازمانهاى دولتى در زمينه سفرهاى زيارتى بهويژه حج و مشاركت در برنامههاى جامع كشور؛
فراهم كردن نيروهاى متخصص و جوان براى جلوگيرى از بروز تخلف در برنامهها؛
بهرهمندى از انديشههاىصاحبنظران در برنامههاى مديريتى؛
تبيين حدود وظايف و اختيارات روحانيون و كارگزاران حج؛
رسيدگى به شكايات، بهمنظور خدماترسانى بهتر؛
تنظيم مفاهيم مورد نياز روحانيون در قالب برنامههاى شفاهى و جزوات نوشتارى.
پس از ديدار با مقام معظم رهبرى، روحانيون و كارگزارن اجرايى و فرهنگى حج در مصلاى بزرگ شهر رى، در جوار حرم حضرت عبدالعظيم، گرد هم آمدند تا آخرين توصيهها و شرح برنامهها را بشنوند. در اين مراسم نخست آيت الله رى شهرى به ايراد سخن پرداخته و نكات مهمى را درباره مقتضيات حج سال 86 يادآورى كردند. به گفته ايشان، «شوراهاى فرهنگى بايد جلسات آمادگى اعزام زائران را به اين سفر معنوى بهطور كامل برگزار كنند. زيرا شوراهاى فرهنگى، نقش كاربردى و مهمى در برگزارى مراسم حج دارد ... مديران و روحانيونى كه مسؤوليت مستقيم نظارت بر فعاليت شوراهاى فرهنگى را به عهده دارند، بايد گزارش كار خود را در اختيار بعثه قرار دهند تا به عنوان الگويى نمونه، سر لوحه كار ديگران باشند.» ايشان همچنين بر هماهنگى بيشتر ميان روحانى و مدير كاروان تأكيد كردند و آن دو را مكمل يكديگر دانستند.
وزير فرهنگ و ارشاد اسلامى در جمع كارگزاران و روحانيون حج تمتع سال 86 با اشاره به نقش مهم رسانهها در زمينهى اشاعهفرهنگ حج، بر لزوم فعاليت پوياتر آنها در اين حوزه تأكيد كرد.
مراسم حج را در قالب يك رسانه تعريف كرد و خواستار فعاليت بيشتر رسانههاىصوتى و تصويرى در ايام حج شد.
وى در ادامه افزود: يكى از وظايف بسيار مهمى كه بايد در رئوس برنامههاىصدا و سيما قرار بگيرد، سعى در آشناكردن هر چه بيشتر مردم با مناسك و مراسم حج است.
صفارهرندى تصريح كرد: حرفهاى شنيدنى حجاج در طول مدت حج تمتع، آگاهى مردم از حركتها و جنبشهاى جهان اسلام، آگاهى از برپايى مراسم باشكوه برائت از مشركين، از جملهاين برنامهها است كه نبايد از ديد رسانهها مغفول بماند.
وزير فرهنگ تأكيد كرد: اگر رسانهاى بتواند فاصلهدنياى آسمانى و فضاى زمينى را كم كند و حقيقت حج را به جهانيان نشان بدهد، در حقيقت بزرگترين وظيفهرسانهاى خود را انجام داده است.
وى خاطرنشان كرد: سازمان حج و زيارت با بر عهده داشتن مسئوليت تمهيد شرايط مختلف فيزيكى و معنوى، اعم از حمل و نقل، آمد و شد مناسب حجاج، حساسيت در زمينهپوشش مناسب افراد، تغذيه مناسب حجاج و ... بايد از زايل شدن اعمال و مناسك حج جلوگيرى كند.
وزير فرهنگ و ارشاد اسلامى خطاب به روحانيون و كارگزاران حج تمتع سال 86 گفت: خوشبختانه تمام تجربيات مورد نياز از 28 سال قبل در اختيار شما قرار دارد و وجود اين اطلاعات مهم وظيفهشما را دو چندان مىكند. وى با اشاره به لزوم مراجعه كارگزاران حج به سخنان و رهنمودهاى مقام معظم رهبرى در زمينهمسايل حج اظهار كرد: اين مسئله هميشه بايد مورد توجه قرار بگيرد كه هيچگاه مستغنى از رجوع به دستورات رهبرى نخواهيم بود.
وزير فرهنگ و ارشاد اسلامى از رسانهها بهويژهصداوسيما خواست كه در اشاعه فرهنگ حج پوياتر باشند.
افراد ديگرى كه در اين همايش سخنرانى كردند، نامشان ذكر نشده است.
در پايان اين همايش، روحانيون موفق در امور حج از سوى نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت، و وزير فرهنگ و ارشاد اسلامى مورد تقدير قرار گرفتند.
برنامه متمركز آموزش حج ويژه زائران تهرانى در سالن دوازده هزارنفرى ورزشگاه آزادى، در هفته حج برگزار شد. در اين برنامه آموزشى توجيهى كه هر ساله با استقبال حجگزاران روبهرو مىشود، كارگزاران فرهنگى و آموزشى حج، مهمترين نكات مربوط به حج تمتع را يادآورى كردند.
نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت و سرپرست زائران ايرانى خانه خدا در جلسه آموزشى- توجيهى زائران حج استان تهران گفت: امسال از كل كشور بيش از 102 هزار نفر و از استان تهران بيش از 25 هزار نفر به حج تمتع مشرف مىشوند و سوم آذر نخستين گروه به مدينه منوره اعزام خواهند شد.
وى به برنامههاى آموزشى سازمان حج و زيارت اشاره كرد و گفت: برنامه هاى
متنوع و گستردهاى براى آموزش حجاج سراسر كشور در نظر گرفته شده است و به حجاج توصيه مىشود براى آمادهسازى هر چه بيشتر در اين كلاسها شركت كرده، از منشورات و فيلمهاى آموزشى معاونت آموزش و پژوهش بعثه كه در اختيار زائران قرار داده شده است، استفاده كنند.
ايشان با اشاره به سال اتحاد ملى و انسجام اسلامى گفت: با توجه به نامگذارى امسال به سال اتحاد ملى و انسجام اسلامى برنامههاى وسيعى در ايام حج و در مدينه و مكه برگزار خواهد شد تا پيام وحدت مردم ايران را به گوش ساير ملتهاى اسلامى برسانيم.
همزمان با تهران و ديگر شهرهاى ايران همايش آموزشى 7 هزار زائر خراسانى خانه خدا در دومين روز از هفته حج در سالن شهيد بهشتى مشهد برگزار شد. معاون آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى در اين همايش آمادگى علمى را شرط موفقيت در اين سفر معنوى خواند و گفت: زائران بايد معرفت و معلومات خود را افزايش دهند تا بتوانند بهترين استفاده را از اين سفر معنوى كسب كنند. سيد على قاضىعسكر افزود: يكى از بهترين ذخاير انسان براى فرداى قيامت حج مقبول است. نبايد در اين سفر فرصتها را از دست داد؛ و بهترين توشهاى كه مىتوان از اين سفر گرفت تقواى الهى است. معاون آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى در ادامه از اجراى مسابقات فرهنگى و نيز نهادينه كردن سنن پيامبر اعظم (ص) در بين حجاج خبر داد واضافه كرد: وقتى يك حاجى از حج باز مىگردد بايد بهطور كلى با گذشته متفاوت باشد و اخلاق نبوى را سرلوحه امور خود قرار دهد.
رييس سازمان حج و زيارت نيز در اين مراسم گفت: اگر عمل حج از جامعترين اعمال و عبادات مسلمين است، بىترديد برگزارى همايش آموزشى از اهميت ويژهاى برخوردار است و اين عمل در زمره اعمال شايسته است. مصطفى خاكسار قهرودى افزود: حج به انسان مىآموزد خداپرستى با شيطان قابل جمع نيست و اطاعت از خداوند با هواى نفس و دنياپرستى سازگار نيست. وى بر شناخت هر چه بيشتر ابعاد معرفتى و
فرهنگى- تربيتى حج از سوى حجاج تأكيد كرد.
طبق سنوات گذشته، آيتالله محمدىرىشهرى در اولين نماز جمعه تهران در ماه ذيقعده، سخنرانى كرد. وى در اين مراسم سياسى- عبادى خاطرنشان كرد كه «هيچ عبادتى به اندازه حج با شعارانسجام اسلامى ارتباط ندارد.» به گفته وى «زائر خانه خدا وقتى با ذكر لبيك احرام مىبندد، يعنى خدايا من مطيع تو هستم و دعوت تو را اجابت كردم و تو شريك ندارى؛ بتهاى بىجان و بتهاى جديد جهان و نفس همپايه تو نيستند. ايشان فرمود: شعار اتحاد ملى و انسجام اسلامى با فريضهحج نزديكترين پيوندها را دارد و هيچ عبادتى را تا اين حد نزديك به اين شعار نمىتوان يافت.» وى با اشاره به اين موضوع كه هر سال يكى از مهمترين برنامههاى هفتهحج، حضور در نمازهاى جمعه سراسر كشور و اختصاص سخنرانى قبل از خطبهها به موضوع حج است، اظهار داشت: براساس رهنمودهاى مقام معظم رهبرى، مهمترين محور فرهنگى و تبليغى حج در سال جارى مسئله اتحاد ملى و انسجام اسلامى است. به گفته ايشان «نژادها، زبانها، رنگها، لباسها، سنتها و مذاهب مختلف اسلامى در يك زمان و در يك مكان جمع مىشوند و شعار آنها لبيك اللهم لبيك، لبيك لا شريك لك لبيك است ... نخستين پيامى كه اين حضور مسلمانان در همايش بزرگ حج دارد، وحدت امت و انسجام اسلامى است و مهمترين پيامى كه اين شعار دارد، اين است كه مسلمانان بر محور كلمهتوحيد و نفى شرك مىتوانند گردهم جمع شوند و منافع امت اسلامى را همانطور كه در تبيين فلسفهحج در قرآن آمده است، تأمين كنند ... پيام شعار حج اين است كه بتهاى جمادى و بىجان، بتهاى جاندار و به تعبير امام راحل، بتهاى نوين جهان امروز و بت نفس كه مادر همهبتها است، نبايد بر امت اسلامى سلطه يابند.»
آيتالله رىشهرى تصريح كرد: نخستين اثر حج، تهذيب نفس و خودسازى است و انسان را از انواع آلودگىها پاك مىكند. اگر آنگونه كه در اسلام مقرر شده است، حج برگزار شود، حاجى از انواع آلودگىها پاك مىشود. وى با استناد به روايتى از
امام رضا (ع) فلسفهحج را ورود بر حضرت حق دانست و گفت: «يكى از بركات حج اين است كه انسان را در شرايطى قرار مىدهد كه از شهوات و لذتها دور مىكند و نفس انسان را پاكمىكند، بت نفس را مىشكند و زمينه را براى بتشكنى در انسان، مسلمانان و جامعهاسلامى فراهم مىكند.» گزيدهاى از اهم سخنان ايشان در نماز جمعه تهران به اين قرار است:
«زائر خانه خدا وقتى احرام عمره و حج را با ذكر لبيك مىبندد، يعنى اينكه خدايا من مطيع تو هستم و دعوت تو را اجابت كردم و تو شريك ندارى؛ بتهاى بىجان و بت نوين جهان امروز و نفس همپايه تو نيستند».
«شعار اتحاد ملى و انسجام اسلامى با فريضهحج نزديكترين پيوندها را دارد و هيچ عبادتى را تا اين حد نزديك به اين شعار نمىتوان يافت.»
«تلاش براى هرچه پررنگتر كردن شعار وحدت در حج، وظيفهمهم كارگزاران تبليغى و فرهنگى حج است.»
«منشأ تمام فسادها، بت نفس است و ساير بتپرستىها به اين بتپرستى ختم مىشوند و حج اين مشكل را در جامعه و امت اسلامى مىتواند علاج كند و حج ابراهيمى يا به تعبير امام راحل، حج ابراهيمى محمدى، بت نفس و بتهاى نوين جهان امروز را مىتواند بشكند.»
«نخستين اثر حج، تهذيب نفس و خودسازى است و انسان را از انواع آلودگىها پاك مىكند. اگر آنگونه كه در اسلام مقرر شده است، حج برگزار شود، حاجى از انواع آلودگىها پاك مىشود.»
«نخستين مكان و زمان براى تبليغ انسجام اسلامى به گفتهامام راحل كنار خانه توحيد است و اين وحدت با دعوت و تبليغ دامنهدار بايد بهوجود آيد و مركز آن مكه مكرمه در زمان اجتماع مسلمانان در فريضه حج است».
«آن روز كه امام عصر [ظهور مىكنند، مسالهانسجام اسلامى با تبليغ دامنهدار از كنار خانهكعبه بهوسيلهايشان تعقيب مىشود. اين حركت از ابراهيم آغاز شد و پيامبر (ص) آن را احيا كرد و امام عصر [حكومت جهانى خود را با اين شعار از كنار
كعبه آغاز مىكند.»
«در ديدار كارگزاران با مقام معظم رهبرى، وحدت و همدلى مسلمانان بهعنوان يكى از مهمترين نيازهاى دنياى اسلام مطرح شد و به اين دليل، با توجه به فتنهانگيزى دشمنان اسلام براى ايجاد اختلاف در ميان امت اسلامى و بخصوص ايرانىها، رهبر انقلاب با فراست و تيزهوشى، شعار امسال را انسجام اسلامى قرار دادند و آنرا مهمترين نياز دنياى اسلام برشمردند.»
«همه از كشور ميزبان و حجاج كشورهاى ديگر و ايرانىها بايد در راستاى انسجام اسلامى و جلوگيرى از بروز هرگونه زمينهاختلاف تلاش كنند و اين يك وظيفه است و طبق فرمايشات مقام معظم رهبرى بايد اين شعار در حج امسال تبلور بيشترى داشته باشد و مهمترين وظيفهدستگاههاى مرتبط محسوب مىشود.»
«اگر واقعا دولتهاى اسلامى بخواهند بر مشكلات خود و امت اسلامى در سراسر جهان بر استكبار پيروز شوند، بايد الزاماتى را قبول كنند كه نخستين آنها انسجام اسلامى و اتحاد ملى است. فقط با شعار دادن به وحدت اسلامى دست نمىيابيم و براى تحقق آن بايد اقداماتى انجام شوند كه نخستين توصيهمقام معظم رهبرى براى افزايش انسجام اسلامى، تكيه بر اصول مشترك كشورهاى مسلمان و دورى از مواردى است كه مذاهب اسلامى و ملتها را جدا مىكنند. در اينباره، دولتها و علماى اسلامى نقش عمدهاى مىتوانند داشته باشند.»
«تعصبهاى بين مذاهب مسلمانان نبايد تحريك شوند، اما متاسفانه در داخل و خارج كشور بعضى افراد ناآگاه ممكن است با انگيزههاى خوب، ولى بهدليل ناآگاهى حركتهايى را در راستاى اهداف دشمن انجام دهند و عواطف مذهبى ساير مسلمانان را تحريك كنند. طبق فرمايش رهبر انقلاب، تحريك عواطف مذهبى و فراهم كردن زمينهاختلاف گناه است و كسانى كه اين كار را انجام مىدهند، به برآورده شدن هدف سازمانهاى جاسوسى و آمريكا كمك كردهاند كه اين نكتهمهمى براى علاقهمندان به زمينهسازى براى حكومت جهانى اسلام است.»
«اميدواريم با تلاشهاى امسال در حج كه به دستور مقام معظم رهبرى انجام
مىشوند، اين شعار بيش از پيش تقويت شود و از طريق رسانهملى به داخل كشور منتقل شود تا نقش موثرى در تحقق اين شعار بخصوص در آستانهى انتخابات داشته باشد. هرچه مردم حضور پررنگ و قوى در انتخابات امسال داشته باشند و آراى بيشترى كسب شود، نشانگر وحدت ملى و انسجام اسلامى است و اين موضوع نشان مىدهد كه مردم پيام اين شعار رهبر انقلاب را دريافت كرده و تنها به شعار دادن اكتفا نكردهاند و اين شعار در جامعهى ما محقق شده است.»
«امروز منشأ اصلى تمام مفاسد در جوامع اسلامى و جهان استكبار جهانى است.»
«تنها راه شكستن اين بت، وحدت و انسجام اسلامى است.»
«نخستين گام براى تحقق شعار وحدت امت و انسجام ممالك اسلامى، تبليغ اين فريضه در ايام حج است؛ چنانكه امام عصر [نيز نجات امت اسلامى را از كنار خانه خدا شروع مىكنند.»
«كشور ميزبان و حجاج كشورهاى ديگر و ايرانىها بايد در راستاى انسجام اسلامى و جلوگيرى از بروز هرگونه اختلاف تلاش كنند.»
«فقط با شعار دادن به وحدت اسلامى دست نمىيابيم. براى تحقق آن بايد نخست بر اصول مشترك كشورهاى مسلمان و پرهيز از افتراقات تكيه كنيم. در اينباره، دولتها و علماى اسلامى نقش عمدهاى دارند.»
«به شدت بايد از تحريك عواطف مذهبى پيروان ساير مذاهب پرهيز كرد.»
در اين همايش، نخست مسئول رايانه مركزى سازمان حج و زيارت درباره ثبت نام رايانهاى زائران توضيح داد و تأكيد كرد: تمام سندهاى امسال در مراحل ثبت نام بايد به سندهاى ميليون ريالى تبديل شوند. سپس رحمتى نيا، مدير كل پشتيبانى سازمان حج و زيارت به مقايسه آمارى حج در دو سال گذشته پرداخت و گفت: در حج سال و به ترتيب هزار و و هزار و نفر زائر اعزام شدند كه امسال حدودصدهزار نفر براى حج به عربستان مشرف مىشوند. در سال، مهرماه
گذرنامه زائران دريافت شد كه اين عمليات، در سال از مهرماهصورت گرفت؛ اما امسال گذرنامه زائران يك هفته زودتر دريافت گرديد و بر اين اساس، ثبت نام آنها در كاروان ها دو هفته زودتر از سال گذشته آغاز شد. مدير كل پشتيبانى سازمان حج و زيارت در پايان تأكيد كرد: مديران كاروان ها بايد زائران را نسبت به بيمه، نحوه پزشكى حج و خدمات آن توجيه كنند تا پس از سفر اعتراضى در اينباره وجود نداشته باشد.
حجتالاسلام قاضى عسكر، معاون آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى نيز طى سخنانى اظهار داشت: از ظرفيت بزرگ حج متأسفانه بهره كافى نبردهايم؛ اما به يمن تلاشهاى بسيارى كهصورت گرفته است، هر سال وضعيت حج روبه رشد و بهبود نسبى است. وى با اشاره به تهيهو ارسال ابزار آموزشى براى استفادهزائران، گفت: اطلس عربستان نيز با توجه به تغييراتصورتگرفته در اين كشور امسال اصلاح شده، در اختيار مديران كاروانها قرار مىگيرد. وى ادامه داد: روز گذشته، در شوراى راهبردى حج، برنامه آموزشى كاروانها تصويب شد كه پس از تأييد نمايندهولى فقيه در امور حج و زيارت به كاروانها ابلاغ مىشود تا در بخش آموزش سليقهاى رفتار نكنند. معاون آموزش و پژوهش بعثه، با بيان اينكه هدف ما در حج با انتشار كتاب و محصولات فرهنگى، فروش آنها نيست، بيان كرد: از اين فرصت و علاقهزائر بايد استفاده شود تا اطلاعات آنها در مسايل مختلف ارتقا يابد؛ زيرا درست نيست كه زائر به حج برود و در آنجا متوجه شود كه اطلس يا كتابى توليد و منتشر شده است. به گفته وى: «در بخش حجاب، كارهاى كارشناسى بسيارىصورت گرفته و امسال در عمره بهصورت دستورالعملى به دفاتر و كاروانها ابلاغ شده است. بايد در بحث حجاب، منطقى و عاطفى عمل كرد و مبانىصحيح را در اينباره مطرح نمود تا بتوان در اين فرصت كوتاه زائر را با رفتارى كاملًا مقبول به عربستان اعزام كرد.
قاضى عسكر گفت: در چند ماه اخير مسئولان كشور تلاش كردند در مذاكره با مقامات عربستانى فشار بر زائران ايرانى را كمتر كنند؛ ولى با چند كار نادرست، تمام اين تلاشها باطل مىشوند. وى تأكيد كرد: در فعاليتهاى فرهنگى موازىكارى خطاى بزرگى است. گاهى در برخى كتابها غلطهايى راه مىيابد كه دردسرساز است. او با
بيان اينكه سطحبندى در دستور كار قرار دارد، افزود: در كاروانها افرادى با تحصيلات متفاوت حضور دارند. بنابراين بايد آموزشها متناسب با سطح تحصيلات اين افراد ارايه شوند.
در ادامه اين همايش، يكى از كارشناسان بخش نظرسنجى سازمان حج و زيارت با مقايسه حج و گفت: هفتاد و نه درصد زائران از حج بهطور كلى رضايت داشته و حدود يك درصد از زائران از اين حج ناراضى بودند. در دو سال گذشته، بيش از درصد زائران را بانوان تشكيل دادهاند و تعداد بانوان زائر هر سال بيشتر مىشود. وى بيان كرد: زائران در سالهاى و در بخش اطلاعرسانى به ترتيب/ درصد و درصد رضايت داشتهاند كه دربارهى اعزام به عربستان اين ميزان رضايت در سال بيش از درصد و در سال، درصد بوده است.
ابوالحسن رضوى با بيان اينكه برنامهريزى حج پيش از عمليات حج آغاز شده بود، افزود: قرارداد حدود درصد از ظرفيت مسكن حج همزمان با حج تنظيم شد كه كيفيت مسكن حجاج امسال نسبت به سالهاى گذشته بهتر است وصددرصد ساختمانهاى مدينه در منطقه مركزى قرار دارند.
وى اظهار داشت: حدود درصد از ظرفيت كاروانهاى امسال در منطقهعزيزيه مكه اسكان مىيابند و براى حج امسال قرارداد ساختمان منعقد شده است.
او تصريح كرد: با توجه به افزايش تعداد زائران در سه سال اخير تا پنجهزار نفر، مسكن اين ظرفيت اضافى نيز تأمين شده است و تعداد اعزام حج امسال از هزار نفر بيشتر مىشود.
رضوى با بيان اينكه كاروان در مدينه قبل و كاروان در مدينه بعد هستند، گفت: امسال اعزام زائران از ايستگاه پروازىصورت مىگيرد.
مدير كل برنامهريزى و نظارت سازمان حج و زيارت اظهار داشت: تمام زائران بايد به پزشك مراجعه كنند و تا زمانى كه تأييديه پزشكصادر نشده است، مدير كاروان بهصدور قبض مابهالتفاوت مجاز نيست. همچنين مديران كاروانها تا تيرماه بايد عوامل خود را معرفى كنند و اكنون نيز نام پزشكان و روحانى كاروانها براى
انتخاب در كاروانهاى حج در سايت اينترنت سازمان قرار دارد.
رضوى با اشاره به مسايل پروازى زائران در حج، بيان كرد: مديريت اجراى عمليات پرواز زائران ازسوى هما انجام مىشود. سال گذشته، ايراناير و سعودىايرلاين اعزام زائران را برعهده داشتند، ولى هر دو ايرلاين بهصورت موازى عمل مىكنند.
او در پايان با اشاره به سن بازنشستگى مديران كاروانها كه اعتراض برخى را بهدنبال داشت، اضافه كرد: عمليات حج سنگين است و كار هر فردى نيست. بنابراين در سن خاصى، توانايى كافى و مناسب براى انجام اين عمليات وجود دارد. همچنين همواره انتخاب عوامل خوب يكى از دلايل موفقيت مدير كاروان است.
گردهمايى معاونت برنامهريزى، نظارت و ارزشيابى حج 86 با حضور معاون و مديران نظارت و ارزشيابى بعثه مقام معظم رهبرى و بازرسان حج 86 برگزار شد.
در اين گردهمايى حجج اسلام والمسلمين آقايان عرب، قاضىعسكر، شريف مهدوى و نواب، معاونان برنامهريزى، نظارت و ارزشيابى، آموزش و پژوهش، بين الملل و امور روحانيون حوزه نمايندگى ولى فقيه در امور حج و زيارت، به ارائه گزارش عملكرد و برنامههاى حج 86 پرداخته و آقاى امينيان معاون حج و عمره سازمان حج و زيارت نيز گزارشى از برنامههاى اجرايى سازمان در اين خصوص ارائه كرد. سپس مسايل تخصصى حوزه نظارت و ارزشيابى توسط كارشناسان مورد بررسى قرار گرفت.
پس از گزارش مسئولان مربوطه، نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت گفت: گزارشات بازرسان حج، مبناى بسيارى از برنامهريزىها و تصميمات مهم در سطوح مختلف تشكيلات است. از اين رو بايد نهايت دقت در تهيه و تنظيم گزارش ها به كار گرفته شود تا واقعيتهاصحيح، قابل استناد و بدون دخالت احساسات منعكس شود.
وى با تأكيد بر پرهيز از سيلقهاى عمل كردن و تحميل كردن سلايق شخصى به مديران كاروانها، به بازرسان و مسئولان نظارت و ارزشيابى بعثه مقام معظم رهبرى گفت: سعى شود تا با برنامهريزى از فرصتهاى معنوى حج، حداكثر بهرهبردارى ها
صورت گيرد.
آيت الله محمدى رى شهرى وظايف محول شده به معاونت برنامهريزى، نظارت و ارزشيابى را جزء سنگينترين و حساسترين مسئوليتها دانست و تصريح كرد: تحولات كنونى و روند رو به رشد سازمان حج و زيارت و بعثه مقام معظم رهبرى ارتباط مستقيمى با ميزان كارايى و اثرگذارى اين معاونت خواهد داشت.
وى همچنين با اشاره به حضور نيروهاى كارشناس و زبده و همچنين ظرفيتهاى مناسب موجود در اين معاونت اظهار اميدوارى كرد حداكثر تلاش براى بهرهمندى از امكانات و نيروها براى برآورده شدن انتظارات موجود از معاونت برنامهريزى، نظارت و ارزشيابىصورت گيرد.
آيت الله رى شهرى تصريح كرد: بايد نقاط ضعف و قوت ساختار كنونى در حج سال جارى با دقت و حساسيت بالا شناخته و مرتفع گردد و حاصل كار همكاران اين معاونت، برنامه قوىتر براى مديريت در سطوح مختلف اجرايى و فرهنگى حج باشد.
سرپرست حجاج جمهورى اسلامى ايران گفت: نهايت تلاش بعثه مقام معظم رهبرى اجراى آبرومندانهتر مراسم حج و عمره در كشور ميزبان است. علاوه بر اينكه بايد از حداكثر فرصتها و امكانات براى بهرهمندى بيشتر از ظرفيتهاى معنوى حج استفاده شود.
وى با تأكيد بر اين نكته كه بايد همه مأموريتها در حوزه بعثه و سازمان حج در اين معاونت پوشش داده شود، تصريح كرد: ارزيابى از عملكرد مديران اجرايى بايد با در نظر گرفتن مشكلات، شرايط كارى و امكانات موجودصورت گيرد.
آيت الله رى شهرى بر هماهنگى با ستادهاى مستقر در كشور عربستان تأكيد كرد و گفت: در نحوه نظارت و ارزشيابى اصل بر هماهنگى و عدم بروز تنش در كارها است.
وى گفت: در كنار دفاع از حقوق زائر بايد دفاع از حقوق كارگزاران نيزصورت گيرد، بهصورتى كه تأمين حقوق زائر تنشى بين وى ومدير يا روحانى كاروان به وجود نياورد.
نرمافزار بانك اطلاعاتى حج و زيارت به كوشش مديريت حج و زيارت خراسان رضوى منتشر شد و در دومين نمايشگاه بزرگ حج خراسان رضوى مورد استقبال بازديدكنندگان قرار گرفت.
به گزارش پايگاه اطلاع رسانى حج به نقل از ستاد اطلاع رسانى هفته حج خراسان رضوى، سيدمهدى مولوىپور مجرى اين طرح گفت: قريب چهار سال كار تحقيقاتى براى تهيه و تكميل اطلاعات اين بانك اطلاعاتى انجام شد كه منجر به ارائه اولين كتاب و لوح فشرده آن در دومين نمايشگاه بزرگ حج خراسان رضوى به زائرين بيت الحرام و علاقه مندان شد.
اين عضو هيأت مديره شركت مركزى خدمات زيارتى خراسان افزود: اين بانك اطلاعاتى شامل مطالبى راجع به حرم هاى ائمه معصومين:، نقشه هاى اماكن زيارتى و اطلاعات مورد نياز زائران مكه مكرمه و مدينه منوره است.
مجرى طرح كتاب آفتاب تأكيد كرد: اين كتاب، اطلاعات مفيدى در زمينه حج و زيارت دارد و حاوى احاديث، آيات قرآن و ادعيه مرتبط با سفر معنوى حج است و همچنين ليست شركت هاى زيارتى و مديران كاروان هاى حج تمتع نيز براى آشنايى زائران با شركت هاى خدمات دهنده به همراه اطلاعات هتل ها و اماكن خدماتى شهرهاى مكه و مدينه در آن آمده است.
مولوىپور اضافه كرد: لوح فشرده منتشر شده توسط اين مديريت نيز علاوه بر اطلاعات موجود در كتاب، شامل كتابخانه بزرگ حج و فيلم هاى مستندى از زيارت حجاج مى باشد.
وى همچنين گفت: كتاب آفتاب توسط انتشارات پيمان نو در تيراژ پنج هزار جلد چاپ اول خود را در آبان ماه جارى پشت سر گذاشت كه بزودى براى استفاده علاقمندان و حجاج روى سايت مديريت حج و زيارت خراسان رضوى ارائه مىشود.
شايان ذكر است اين كتاب و لوح فشرده، در بزرگترين نمايشگاه هفته حج
كشور در مشهد با تخفيف ويژه به بازديدكنندگان عرضه شد.
خاكسارقهرودى از راهاندازى دفتر توسعه حج و زيارت بهمنظور ايجاد نگاه حمايتى به سازمانهاى دولتى در زمينه سفرهاى زيارتى بهويژه حج و مشاركت در برنامههاى جامع كشور خبر داد.
رييس سازمان حج و زيارت در ديدار مسئولان حج با مقام معظم رهبرى كه با حضور روحانيون كاروانها، مسئولان مركز پزشكى حج و جمعى كارگزاران انجام شد، به تشريح فعاليتهاى اين سازمان در ايام حج تمتع سال 86 پرداخت.
به گفته وى: در طول يكسال گذشته و پس از اتمام حج سال 85 تمام فعاليتها و برنامهريزىهاى سازمان حج بر مبناى فرمودههاى مقام معظم رهبرى پايهريزى شده و اجرا مىشود.
قهرودى، اعلام برائت از مشركان در ايام حج تمتع را از جمله برنامههاى سازمان حج و زيارت عنوان و تصريح كرد: اگرچه زمزمهها از تعليق برنامهريزىهاى عمرهى مفرده در سال جارى خبر مىدهد اما يقيناً از اين طريق مىتوان به اهداف والاى حج كه همان ايجاد اتحاد و انسجام ميان مسلمانان است بيش از گذشته دست پيدا كرد.
رييس سازمان حج و زيارت، ابراز رضايت حجاج از برنامههاى سازمان حج و زيارت در مراسم سال گذشته را عاملى براى تشويق خدمتگزاران حج دانست و گفت: اين امر تنها در سايهى روحيهى هماهنگى بين مسئولان محقق مىشود.
خاكسارقهرودى در ادامه برنامههاى اين سازمان را از حيث سازماندهى و تشكيلات به سرفصلهاى مختلف تقسيمبندى و اظهار كرد: فراهم كردن نيروهاى متخصص و جوان بهمنظور جلوگيرى از بروز تخلف در انجام برنامهها، بهرهمندى از نظراتصاحبنظران در برنامههاى مديريتى، تبيين حدود وظايف و اختيارات روحانيون و كارگزاران حج، رسيدگى به شكايات بهمنظور خدماترسانى بهتر و تنظيم مفاهيم مورد نياز روحانيون را از برنامههاى اين سازمان در ايام حج برشمرد.
وى، افزودن بخش جديدى در سازمان حج و زيارت با عنوان «دفتر توسعه حج و زيارت» با هدف ايجاد نگاه حمايتى به سازمانهاى دولتى در زمينه سفرهاى زيارتى بهويژه حج و مشاركت در برنامههاى فرهنگى جامع كشور را از ديگر برنامههاى اين حوزه دينى و فرهنگى كشور عنوان كرد. قهرودى با اشاره به فعاليتهاى پيگير سازمان حج براى اسكان حجاج گفت: اسكان حجاج ايرانى در نزديكى حرمين از فعاليتهايى است كه با همكارى مديران كاروانها و بهرهگيرى از سلايق آنها محقق شده است. وى در پايان از حضور زود هنگام حجاج در كلاسهاى آموزشى حج تمتع 86 خبر داد و افزود: اين امر بهمنظور ارايهى اطلاعات و آموزههاى مورد نياز حجاج در ايام حج يكماه زودتر انجام شد.
مسئولان فروشگاه شاهد اعلام كردند: ضمن افزايش كيفى و كمى كالاهاى مورد نياز حجاج و زائران در فروشگاههاى مستقر در فرودگاههاى تهران، مشهد، اصفهان، شيراز، سارى، گرگان، اردبيل، تبريز، اروميه و مرزهاى زمينى آستارا، جلفا، بازرگان، سرو، بيلهسوار، اينچهبرون و انزلى، نسبت به ايجاد فروشگاههاى موقت در فرودگاههاى يزد، كرمان و اهواز نيز اقدام كردهاند تا زائران بتوانند با خيالى آسوده در طول سفر زيارتىصرفا وقت پر ارزش خود را به زيارت و بهرهگيرى از معنويت آن بگذرانند.
حجاج محترم تا يك ماه بعد از سفر حج خود فرصت دارند تا با مراجعه به يكى از فروشگاههاى نوزدهگانه سوغات و كالاهاى مورد نياز خود را با قيمتهاى مناسب انتخاب و خريدارى كنند.
سفير جمهورى اسلامى ايران در رياض نيز روز چهارشنبه (23/ 8/ 86) در نشست شوراى هماهنگى بعثه رهبرى در مدينه گفت: مقامات سياسى عربستان سعودى با ابراز رضايت از نظم زائران ايرانى براى هرگونه همكارى جهت برگزارى با شكوه
مراسم حج و ارائه خدمات به زائران ايرانى قول مساعد دادهاند.
همزمان يك مقام عربستان سعودى، زائران ايرانى را با انضباطترين زائران حج در اماكن مقدس مكه مكرمه توصيفكرد. روزنامه الوطن چاپعربستانسعودى نيز نوشت: «حجاجايرانى در مشاعرمقدس ودر رمىجمرات و نيز هنگام ترك عربستان منضبطترين زائران حج هستند. ايران از كشورهايى است كه حجاج آن هيچگونه تخلف يا تأخيرى در ترك خاك عربستان ندارند. هماهنگىهاى ميان دو طرف ايرانى و سعودى را عامل سرعت يافتن امور انتقال، اسكان و جابجايى حجاج بيت الله الحرام دانست.»
نرمافزار «حج، سفر آسمانى» براى آموزش حج عمره و تمتع از سوى مؤسسه نيكان كوثر عرضه شد. اين نرمافزار شامل آموزش حج عمره و تمتع، نماز، وضو، تيمم و غسل، آداب زيارت، مناجات، آوا و نما، كتابخانه، ترتيل كامل آيه به آيه قرآن كريم باصداى استاد منشاوى است.
120 دقيقه فيلم آموزش حج و راهنماى اماكن مذهبى مكه و مدينه، 1000 تصوير زيبا از مكه، مدينه، مراسم حج و شهرهاى عربستان در قالب آلبومى با جلوههاى ويژه فوقالعاده از ديگر امكانات موجود در نرمافزار «حج سفر آسمانى» است. همچنين 80 ساعتصوت قرآن، دعا، تواشيح، اذان، مداحى و موسيقى متن، ترتيل كامل قرآن باصداى استاد منشاوى همراه با متن و ترجمه فارسى نيز در نرمافزار «حج سفر آسمانى» در دسترس كاربران قرار گرفته است.
از ديگر محتويات نرمافزار «حج سفر آسمانى» مىتوان به مجموعه گرانبهاى كتب حج شامل 20000صفحه متن، شعر و ادبيات حج، قرآن كريم، اماكن اسلامى مكه و مدينه، ادعيه و آداب حج، احكام و ... با امكان جستجو و تحقيق اشاره كرد.
در اين نرمافزار 3 نقشه مكانيابى مكه، مدينه و عربستان با امكان بزرگنمايى، آموزش مناسك حج تمتع، آموزش مناسك عمره مفرده، و آشنايى با ويژگىهاى كشور عربستان مانند تاريخ، جغرافياى سياسى، آب و هوا، آل سعود، فرهنگ، بهداشت
و آموزش، شيعه در عربستان و آمادگى براى سفر حج، راهنماى زائران در حج و اطلاعات مفيد ديگر وجود دارد.
نسخه الكترونيكى كتاب «فرهنگنامه اسرار و معارف حج» در پايگاه اطلاعرسانى حج منتشر شد. اين كتاب در هفت فصل با عناوين فلسفه و اسرار زيارت، فلسفه و اسرار اعمال مشاعر مقدس، فلسفه و اسرار ميقات و احرام، فلسفه و اسرار مسجدالحرام و اعمال آن، فلسفه و اسرار كلى حج و اسرار مقدماتى و ويژگىهاى حج قابل دسترسى است.
از سوى جمعيت هلال احمر استان فارس و نيز نهاد نمايندگى ولى فقيه در اين جمعيت ويژهنامهاى به مناسبت موسم حج با عنوان" پزشكان حج" منتشر شد. در اين ويژهنامه تخصصى، مطالبى پيرامون اخلاق پزشكى، مسايل فقهى مرتبط با پزشكى حج، معرفى مراكز پاسخگويى دينى، گزارش نماينده پزشكى حج و در حريم حرم درج شده است.
مدير واحد اهل سنت بعثه رهبر معظم انقلاب گفت: در تمام همايشهايى كه برگزار مىشود بحث انسجام اسلامى به عنوان محور در نظر گرفته خواهد شد و در پايان موسم حج نيز منشور «وحدت و انسجام اسلامى» ارائه مىشود.
همچنين مديريت اهل سنت بعثه مقام معظم رهبرى در راستاى سامان دادن و جهت دهى به حركت كاروانهاى اهل سنت بر اساس فقه مذاهب آنان فعاليت و تلاش مىكند تا بتواند حتى المقدور روحانيون و مديرانى متناسب با وضعيت مذهبى هر يك از زائران مناطق مختلف را گزينش و براى اعمال حج و عمره در اختيار زائران قرار دهد.
امسال همانند سالهاى گذشته جمعى نزديك به 50 نفر از روحانيون، معينها و معينههاى اهل سنت براى حضور در كاروانهاى اهل سنت پيشبينى شده است.
اهتمامى كه مجموعه نظام جمهورى اسلامى براى خدماترسانى به اهل سنت در سراسر كشور دارد اين است كه هيچگونه فاصله، تفاوت مذهبى يا قومى براى كاروان شيعه و اهل سنت وجود ندارد و انتخاب ساختمانها و كاروانها تماما به گونهاى عادلانهصورت گرفته است.
حجت الاسلام و المسلمين سيد على قاضىعسكر در يك نشست مطبوعاتى با حضور خبرنگاران گفت: طرحى در دست اجراست كه از فرصت انتظار زائران براى تشرف استفاده شود و در كنار آن، نظام جامع آموزش و پژوهش درحال تهيه است كه در آن به موضوع انتظار طولانى زائران براى تشرف توجه شده است. امسال براى نخستين بار برنامههاى فرهنگى كاروانها بهصورت كامل و يكجا براى اجرا به كاروانها ابلاغ شده است.
معاون بعثه مقام معظم رهبرى با اعلام اين خبر افزود: در بستههاى آموزشى و كمك آموزشى كه بهصورت رايگان در اختيار كاروانها قرار گرفته، برنامههاى آموزشى حج ابلاغ گرديده و زائران پس از مدت زمان مشخصى دورهها و آموزشهاى مورد نياز براى انجام مناسك را طى خواهند كرد. اين بستهها، حاوى 31 برگ اطلس مكه و مدينه، لوح فشرده تصاوير مختلف از مكانهاى مقدس در سرزمين وحى، كتابهاى آموزشى حج تمتع، نقشههاى مسجد الحرام، مسجدالنبى و قبرستان بقيع، ماكتى شامل كعبه، حجر اسماعيل و ساير نمادهاى مناسك حج تمتع مىباشد.
تا كنون بالغ بر 20 هزارصفحه در قالب نشريات ميقات حج منتشر كردهايم كه براى زائران بسيار مفيد بوده است.
همچنين 600 اثر فرهنگى- آموزشى حول محور حج بهصورت كتاب، جزوه،
بروشور، لوح فشرده، نوارهاى ويديويى و كاست تهيه و توزيع شده است. همچنين انتشارات مشعر تا كنون حدود 80 جلد كتاب را با تسهيلات ويژه در اختيار زائران قرار داده تا خود كتابهاى مورد علاقه خويش را انتخاب كنند و لوح فشردهاى شامل 95 جلد كتاب با هدف پاسخگويى به شبهات تهيه شده است. اطلس حج نيز در حجم كوچك و نقشههايى از مكه و مدينه تهيه و در ميان زائران توزيع شدهاند كه اين مجموعه نيازهاى اوليهى زائران و حتى محققان كشور را درباره موضوعهايى مانند حج، عمره عتبات عراق و سوريه برآورده مىكنند.
همزمان طرحى در دست اجراست كه از فرصت 13 ساله انتظار زائران براى تشرف، استفاده شود و قرار بر اين است كه اطلاعرسانى از بعد ثبت نام آغاز شود. در كنار آن، نظام جامع آموزش و پژوهش درحال تهيه است كه به موضوع انتظار طولانى زائران براى تشرف توجه شده است. زائران در اين مدت، تحت تعليم قرار مىگيرند. از جمله اين آموزشها، آموزش زبان عربى است تا زائران بتوانند در مكه و مدينه با مردم ديگر كشورهاى اسلامى راحتتر ارتباط برقرار كنند.
نظام آموزش مجازى زائران نيز از سال آينده راهاندازى مىشود. طرح اين نظام آموزشى تصويب گرديده و امكانات و بودجه لازم براى آن درنظر گرفته شده است و با توجه با پراكندگى زائران در كشور و حتى خارج از كشور، از سال آينده آموزشهاى مجازى آغاز مىشود.
نظام آموزش متمركز زائران با حضور 26 هزار نفر از زائران برگزار شد. بيش از 95 درصد زائران نسبت به اين نوع نشستها، اظهار رضايت داشتهاند كه اين آمار نشان مىدهد گرايش مردم به برنامههاى متنوع دينى كه همراه با استفاده از ابزار روز باشد، بيشتر است.
صدا و سيما هم سرمايهگذارى خوبى در موضوع حج و زيارت كرده است. در گذشته بسيارى از هنرمندان به اين حوزه وارد نمىشدند، اما اكنون بيشتر كارگردانان معروف تمايل دارند كه فيلمى درباره حج بسازند و حتى تعدادى از اين افراد به حج
مشرف مىشوند تا فيلمى در اينباره تهيه كنند
به منظور تمركز در تمامى محيطهاى آموزشى زائران اعم از حج تمتع، عمره، عتبات و سوريه، مركز مناسب و جامعى براى آموزشزائران در دست اقدام است. ايجاد دانشكده حج، موزه حج، نمايشگاه حج، نمايشگاه كتاب حج، دورههاى آموزشى مناسك حج و تمامى امورى كه به نحوى با آموزشهاى حج زائران مربوط است، از ديگر برنامه هاى تدارك ديده شده براى زائران در اين شهرك است.
براى پيشگيرى از شبهاتى كه وهابيان براى زائران ايجاد مىكنند، مدتهاست كه به دولت عربستان پيشنهاد كردهايم ميان علماى شيعه و مفتيان عربستان نشستهاى علمى برگزار گردد تا اين قبيل مسايل در محافل علمى رفع و رجوع شود؛ اما متأسفانه تاكنون پاسخى دريافت نكردهايم.
قاضىعسكر درباره جلوگيرى از ورود كتب شيعه به عربستان، ضمن تقبيح آن گفت: ما در ايران هيچگاه منعى براى ورود كتب اهل تسنن نداشتهايم. اما آنها از ورود حتى يك جلد كتاب شيعه به عربستان واهمه دارند. ما براى تنوير افكار عمومى، تمامى مطالبى را كه وهابيون به غلط و عمد ترويج مىكنند، در قالب كتاب و جزوه پاسخ دادهايم.
با اينكه ما مجوز كتبى از وزارت حج سعودى براى ورود كتب ادعيه و مناسك داريم، متأسفانه گاهى ممانعت مىكنند كه موضوع در دست پيگيرى است و اميدواريم دولت سعودى اين مشكل را بزودى رفع كند.
معاون آموزش و پژوهشى بعثه مقام معظم رهبرى با اشاره به اين نكته كه در سال
انسجام اسلامى قرار داريم، تأكيد كرد كه نمىبايست بهگونهاى رفتار كنيم كه خواسته يا ناخواسته گرفتار تفرقه شويم.
در حج، سوغات يكى از موضوعهاى مهم است كه با دستور، مشكل آن را نمىتوان رفع كرد. بنا بر نظرسنجىهاى ما، دليل عمده رويكرد مردم به خريد سوغات، توقعهاى اطرافيان است. گاهى هم به مستحب بودن و تبرك سوغات نيز اشاره مىشود. در حالى كه در عربستانبيشتر محصولات از كشورهايى مانند چين و هند و تركيه است. در چند سال اخير، شركتهاى داخلى كالاهايى را براى سوغات با قيمت مناسب عرضه مىكنند كه مؤثر است. هر سال ميليونها دلار از كشور خارج مىشود كه بسيار زيانبار است و بايد مسئولان اجرايى و فرهنگى هر چه زودتر اقدامات مؤثرترى را به كار بندند.
آمار دقيقى نمىتوان ارايه كرد؛ اما طبق نظرسنجىها، هر زائر ايرانى بين 700 تا يكهزار دلار براى خريد در عربستان هزينه مىكند و براساس برنامههاى كارشناسى مىتوان حجم خريد را كاهش و زائران را به استفاده از توليدات داخلى ايران جهت داد و در نشستهاى مرتبطى كه با سازمانهاى مختلف در كشور برگزار شدهاند، اميدواريم از محصولات داخلى بيشتر استفاده شود.
مسئولان عربستان هر سال نظم كاروانهاى ايرانى را تمجيد مىكنند، اما به هر حال هميشه مشكلاتى هست كه بخشى از آنها از طرف ما نيست. براساس نظرسنجىها، تاكنون رشد بسيارى داشتهايم كه قابل مقايسه با 10 يا 15 سال گذشته نيست و از نظر بهداشتى نيز پيشرفت كردهايم.
ضمن حفظ شعار امسال، اتحاد ملى و انسجام اسلامى، سعى مىشود، با توجه به وضعيت منطقه كه ايران در اين منطقه از ثبات بيشتر و وجههبينالمللى برخوردار است، اين عزت در بعد معنوى و اجرايى نيز حفظ شود.
رغبت ايرانىهاى خارج كشور به حج در اين سالها بيشتر شده است و افرادى كه به اين سفر مشرف مىشوند، مسئوليتهاى مهم و تحصيلات عالى دارند و در دو سال گذشته بهدستور نماينده محترم ولى فقيه در امور حج و زيارت سعى شده، مشكلات سفر آنها بررسى شود و حتى امسال ظرفيت كاروانهاى آنها افزايش يافته است و كتابهايى به آنها هديه و همايشى براى آنها برگزار مىشود تا افراد بيشترى جذب شوند و در داخل كشور نيز خدمت كنند.
با تأسى از فرمايشات مقام معظم رهبرى، رويكرد تبليغى حج امسال به سمت توجه بيشتر زائران به قرائت و ختم قرآن كريم و تأمل و تدبر درآن است. بنا بر روايات، زائرى كه قرآن را در موسم حج ختم كند، از دنيا نخواهد رفت مگر اينكه پيامبر را ببيند و گناهانش بخشيده شود.
رويكرد دوم، توجه بيشتر به انسجام اسلامى ميان مردم و كشورهاى اسلامى است. در حج، ظرفيت بسيار بالايى براى تقريب مذاهب وجود دارد. مىكوشيم اولًا زائران در دام تندروىهاى غير منطقى نيفتند، ثانياً هوشيارى خود را براى وحدت بيشتر با ساير مسلمانان ادامه دهند.
بهرهورى بيشتر از اوقات زائران، سومين رويكرد مسايل فرهنگى زائران است. به همين منظور، با ايجاد شوراهاى فرهنگى، كاروانها را موظف كردهايم كه امور فرهنگى زائران را از طريق استفاده بهينه از فرصتها، برگزارى برنامهها و مسابقات فرهنگى و تقسيم كارگروههاى تخصصى داخل كاروانها نظير كارگروههاى ارشاد كاروانها كه وظيفه برخورد با تخلفات رفتارى احتمالى دارند، ساماندهى كنند.
يكى از امتيازات حج امسال را باز بودن درهاى مسجد النبى بهصورت شبانهروزى است. البته تقسيمبندى زائران زن براى حضور در روضه هنوز وجود داردكه به نظر مىرسد اساساً كارصحيحى نيست و اميدواريم دولت سعودى تمهيداتى بينديشد كه همه زائران زن بتوانند از زيارت مرقد رسول اعظم (ص) بهرهمند شوند.
شوراهاى فرهنگى كاروانهاى حج، يكى از طرحهاى اساسى و مؤثر فرهنگى در سالهاى اخير است كه با هدف استفاده بهينه از ظرفيتهاى فرهنگى حج و نيز هدايت و سازماندهى انگيزههاى خيرخواهانه و خداجويانه زائران بهسمت فعاليتهاى فرهنگى، تأسيس و راهاندازى شده است. مهمترين ويژگىهاى اين طرح در چهار محور خلاصه مىشود:
3- توسعه و گسترش حوزه عمل: نتيجه طبيعى جلب مشاركت عمومى، توسعه چشمگير ميدان عمل شوراهاى فرهنگى بوده است. طرح شوراهاى فرهنگى توانسته است برنامهها و فعاليتهاى فرهنگى را با اتخاذ تدابيرى ساده و روان از حصار تنگ ستاد درآورده و به همه كاروانها گسترش دهد.
كَلِمَه طَيِّبَه كَشَجَرَه طَيِّبَه ... تُؤْتى أُكُلَهَا كُلَّ حِين بِإِذْنِ رَبّهَا. ابراهيم، 24 و 25
شده است. در حالى كه شناخت امكانات و ظرفيتهاى موجود فرهنگى كشور و استفاده بهينه از آنها بهشدت هزينههاى فرهنگى را كاهش مىدهد. يكى از نمونههاى موفق در اين زمينه، طرح شوراهاى فرهنگى است كه بهرغم گستره حوزه عمل و حجم وسيع نيروهاى انسانى، نهتنها هزينهاى را بر ستاد تحميل نمىكند، بلكه در بسيارى موارد حمايتهاى مردمى از فعاليتهاى فرهنگى بعثه را بهدنبال دارد.
شوراهاى فرهنگى كاروانهاى حج و زيارت مانند همه حركتهاى فرهنگى و انسانى، بايد مسير رشد و پويايى را به تدريج بپيمايد و براى رسيدن به نقطه مطلوب گامهاى بسيارى را پيشرو دارد. به همين دليل بازنگرى مستمر ضعفها و آسيبها و اتخاذ تدابير اصلاحى ضرورتى اجتنابناپذير محسوب مىشود و زمينه را براى بالندگى و پايايى اين شجره طيبه فراهم مىآورد. بهنظر مىرسد طرح شوراهاى فرهنگى در ابعاد زير با مشكلات و محدوديتهايى مواجه است:
شناسايى و جذب نيروهاى كارآمد درصف و ستاد.
هدايت و مديريت فراگير، برنامهريزى شده و هدفمند نيروها.
نظارت و ارزيابى مؤثر و همهسونگر شوراها و تقدير و تشويق برترينها.
استمرار و ماندگارى كاركردها و دستاوردها.
براساس آنچه گفته شد و بهمنظور رفع و ترميم آسيبها و كاستىهاى موجود، محورهاى اساسى در رويكرد بعثه مقام معظم رهبرى به شوراهاى فرهنگى در حج تمتع 1386 بدين شرح است:
و جذب نيروهاى قابل، دقت عمل و حساسيتها و احتياطهاى لازم اعمال نشود، با وجود طرحهاى كامل و خوب و هزينههاى هنگفت كارها به سرانجام دلخواه نمىرسد. همين امر، ريشه اصلى بسيارى از آسيبهاى فرهنگى موجود در كشور است. بىجهت نيست كه خداوند متعال «واگذارى مسؤوليتها به اهل آن» را از ويژگىها و متغيرهاى اساسى و تعيينكننده مديريت الهى در عالم برشمرده «(1)» و آن را به مؤمنان سفارش كرده است. «(2)»
بر اين اساس در برنامه عمل شوراهاى فرهنگى در حج 1386، به مقوله شناسايى و جذب نيروهاى كارآمد و تأثيرگذار در دو حوزه «مديريت» و اعضاى شوراهاى فرهنگى تأكيد و توجه اساسى مبذول شده است.
مشاركت حقيقى و برنامهريزى شده شوراها: در جمع زائرانى كه به عضويت شوراهاى فرهنگى درمىآيند، نيروهاى بسيار مجرب و كارآمدى در عرصههاى مختلف به چشم مىخورد كه بايد از تجربه و دانش آنها در شكوفايى و توسعه فعاليتهاى فرهنگى استفاده كرد. از سوى ديگر وقتى اعضاى شوراى فرهنگى طرحها و برنامههاى فرهنگى را از خود بدانند، براى انجام و اجراى آن از انگيزه و اهتمام بيشترى برخوردارند. به همين منظور و در جهت مشاركت واقعى و مؤثر شوراها در طراحى و فعاليتهاى فرهنگى، برنامه عمل شوراهاى فرهنگى امسال بهگونهاى برنامهريزى شده است كه شوراهاى فرهنگى، حضور تأثيرگذار خود را در عرصه طراحى و پيشنهاد برنامههاى فرهنگى احساس كنند.
هدايت و مديريت نامحسوس: مشاركت فعال و مؤثر شوراهاى فرهنگى در طراحى برنامههاى فرهنگى كاروان منافاتى با اصل اجتنابناپذير «هدايت و مديريت ستادى» ندارد. در عرصه مديريت فعاليتهاى فرهنگى، نبايد دچار افراط (تمركزگرايى) يا تفريط (تفويض امور و رفع مسئوليت از خود) شد. به همان اندازه كه تمركزگرايى
مفرط، انگيزههاى كار و خلاقيت را در زيرمجموعه از بين مىبرد، تفريط مديريتى، ناهماهنگى، تنش و حركتهاى پيشبينى ناشده و غيرقابل كنترل را بهدنبال دارد. به همين منظور در رويكرد جديد، در كنار «اصل مشاركت فعال شوراهاى فرهنگى» به مقوله «برنامهريزى، هدايت و مديريت نامحسوس شوراها و برنامههاى فرهنگى» اهتمام بيشترى شده و مسؤوليت تبيين و تعيين سياستهاى فرهنگى فرابخشى و كلان و نظارت مستمر و دقيق بر حسن اجراى آن به بعثه مقام معظم رهبرى واگذار شده است.
نظارت و تشويق: با توجه به نقش انكارناپذير نظارت و تشويق در ايجاد انگيزه و توان مثبت نيروها، برنامه عمل شوراهاى فرهنگى در سال جارى بهگونهاى طراحى و پيشنهاد شده كه سرانجام آن به انتخاب و معرفى و تقدير از برترينها ختم شود.
ماندگارى دستاوردها: در بسيارى از فعاليتهاى فرهنگى، سيره مديريتى ما، شبيه كشاورزى است كه نهالى را كاشته و رنج نگهدارى آن را به جان خود خريدهاست، اما هنگام ثمردهى آن را به حال خود رها مىكند. دريغ است كه شيشه عمر اين نهال مبارك (شوراهاى فرهنگى كاروان) در پايان موسم شكسته شود و درست در هنگامى كه فصل زندگى و ثمردهى آنها فرارسيده، فصل خزانش را رقم زنيم. كمك به استمرار تشكيل شوراهاى فرهنگى و فعاليت آنها پس از موسم از محورهاى اساسى برنامه عمل شوراها در حج 86 است.
حج سال 1386، بيستوهشتمين حج جمهورى اسلامى ايران، ويژگىهاى فراوانى داشت. غير از بسيارى از مشتركات حج سال جارى با سالهاى پيش، برخى از برجستگىها و امتيازات منحصر به فرد اين نوبت از حج زائران ايرانى، عبارت بودند از:
شعار و محوريت «انسجام اسلامى» در همه برنامهها، نشستها، سخنرانىها، همايشها، ديدارها و موضوع گفتوگوها؛
سفر رياست محترم جمهورى، جناب آقاى دكتر احمدى نژاد و همراهى ايشان با زائران ايرانى در مناسك و وقوفها؛
كاهش چشمگير سختگيرىهاى مقامات سعودى، در قياس با سالهاى گذشته؛
روانتر و كممشكلتر بودن برنامههاى اصلى و جنبى حج؛
افزايش فعاليتهاى فرهنگى و گسترش برنامههاى بومى كاروانها در زمينه فعاليتهاى آموزشى و فرهنگى؛
درباره هريك از ويژگىهاى نامبرده، بهاختصار توضيح مىدهيم:
به ابتكار و توصيه مقام معظم رهبرى، سال 1386، سال «وحدت ملى و انسجام اسلامى» ناميده شد و به همين مناسبت در طول سال، برنامههاى بسيار و مؤثرى به اين
موضوع مهم و حياتى اختصاص يافت.
بديهى است كه فريضه و موسم حج، بيشترين مناسبت را با اين راهبرد جهانى و شعار بىالمللى اسلامى دارد. از اين رو تمام امكانات و برنامههاى حج امسال، در خدمت تحقق اين آرزوى ديرين مسلمين بسيج شد و هيچ فعاليتى بيرون از اين سياست مبارك و كارآمد تدارك نگرديد. آيتالله محمد محمدى رىشهرى در همه ديدارها و گفتوگوها با مسئولان و زائران كشورهاى اسلامى، سخن از انسجام و وحدت ملل اسلامى گفتند و اهميت و ضرورت اين راهبرد نجاتبخش را پيوسته گوشزد مىكردند.
همه همايشها و برنامههاى جنبى حج 86 گرد همين محور سازماندهى شدند و تمام سخنرانىها و گفتوگوها، درباره ضرورت و راهكارهاى اتحاد جهانى مسلمين در برابر دشمنان و مشكلات آنان بود. در عنوان همه همايشها و نشستهاى علمى قيد «انسجام اسلامى» مىدرخشيد و همهجا سخن از آسيب تفرقه و پراكندگى بود. نام برخى برنامهها و همايشها به اين قرار بود:
تقريب مذاهب و انسجام اسلامى؛
زن و نقش او در انسجام اسلامى؛
حج، نماد وحدت و انسجام اسلامى؛
ميثاق برادرى ميان كاروانهاى شيعه و اهل سنت؛
همايش قدس و انسجام اسلامى
...
بدين رو مىتوان حج 86 را فريادگر وحدت و يكدلى همه مسلمانان جهان ناميد و اميد بست كه اين تلاش مقدس و مؤثر، هر چه زودتر به بار نشيند و همه كشورهاى اسلامى را برخوردار از ميوه آزادى و استقلال كند.
امسال براى اولينبار رييس جمهور ايران در حج تمتع شركت داشت. هيچيك از رؤساى سابق جمهور ايران اسلامى، در دوران رياست جمهورىشان به حج تمتع نرفته
بودند و آقاى دكتر احمدىنژاد اولين رييس جمهور اسلامى ايران است كه در زمان رياستش اين آيين ابراهيمى را به جا مىآورد. در يك سال گذشته دكتر احمدىنژاد، دو بار به عربستان سفر كرده است. سفر وى به عربستان با هدف گسترش روابط دو جانبه در اسفند ماه سال و شركت در اجلاس سران اوپك در آبان ماه در رياض، دو سفر قبلى رييس جمهورى كشورمان به عربستان سعودى بود.
اگرچه دعوت از رييس جمهور براى شركت در حج تمتع سال 1386، رسمى و از سوى پادشاه عربستان بود، اما اين سفر جنبه رسمى و ديپلماتيك نداشت. احمدىنژاد به مدت پنج روز در عربستان، موفق به اداى مناسك تمتع و همچنين برخى رايزنىهاى بينالمللى شد.
در آستانه سفر رييس جمهورى ايران به مكه مكرمه جهت شركت در آيين حج تمتع، نشريه «زائر» كه بهصورت روزانه از سوى بعثه مقام معظم رهبرى منتشر مىشود، ويژهنامهاى را منتشر كرد.
درصفحه نخست ويژهنامه، در مطلبى تحت عنوان «ديپلماسى در خدمت همگرايى» با اشاره به اينكه امسال احمدىنژاد مهمان ويژه پادشاه عربستان است، آمده است: احمدىنژاد در دوران حضور در جايگاه رياست جمهورى كشورمان ظرفيتهاى تازهاى از همگرايى منطقهاى، نزديكى كشورهاى اسلامى و ناكام ساختن تلاشهاى تفرقهافكنانه دشمنان اسلام به نمايش گذاشته است.
تشريح ابعاد سفر رييس جمهورى به مكه از قول اسفنديار رحيممشايى معاون رييس جمهور و رييس سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى كه در مكه به سر مىبرد، مطلب ديگر اين ويژهنامه است.
دكتر حسينى سفير كشورمان در عربستان سعودى هم طى مطلبى كه در اين ويژهنامه درج شده، مىگويد: دكتر احمدىنژاد با دعوت رسمى و كتبى پادشاه عربستان براى حج تمتع دعوت شده است و شخص آقاى ملك عبدالله به دليل تمايل و علاقه فراوان به توسعه و تعميق روابط با ايران و نيز شخص رييس جمهورى كشورمان، خواستار اين سفر شده است.
آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج نيز گفت: سفر دكتر احمدىنژاد به حج تمتع، سرفصل تازهاى در روابط دو كشور محسوب مىشود و بعثه مقام معظم رهبرى آماده استقبال از رييس جمهور است.
رييس جمهورى اسلامى ايران در حاشيه مراسم دعاى عرفه درصحراى عرفات با رييس جمهور مالديو و نخست وزير بنگلادش ديدار و گفتوگو كرد. رؤساى جمهورى اسلامى ايران و مالديو در اين ديدار بر گسترش روابط دوجانبه تأكيد كردند. دكتر احمدىنژاد همچنين در حاشيه مراسم دعاى عرفه با نخست وزير بنگلادش ديدار كرد. رييس جمهورى اسلامى ايران و نخست وزير بنگلادش در اين ديدار براى سربلندى و پيشرفت بيش از پيش ملتها و دولتهاى دو كشور آرزوى موفقيت كردند.
سخنرانى در منا در جمع حجاج ايرانى از ديگر برنامههاى رييس جمهور بود. به اين ترتيب جشن عيد سعيد قربان با حضور رييس جمهورى اسلامى ايران در محل بعثه مقام معظم رهبرى در سرزمين منا برگزار شد. دكتر محمود احمدىنژاد، رييس جمهورى اسلامى ايران پس از به جا آوردن اعمال حج در روز عيد قربان، در ميان استقبال زائران ايرانى وارد بعثه مقام معظم رهبرى در منا شد و سخنرانى كرد. رييس جمهور در اين مراسم كه نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى، جمعى از علما و روحانيون و حجاج ايرانى حضور داشتند، پس از خوشامدگويى آيتالله رىشهرى شروع به سخنرانى كرد. محورهاى سخنرانى ايشان، عبارت بود از جايگاه ولايت و امامت در اسلام، ماجراى دانشگاه كلمبيا و مسئله هستهاى ايران و اهميت اصل برائت در ايام حج.
وى بامداد روز شنبه اول دىماه به تهران بازگشت.
ابراز هيجان مسلمانان كشورهاى مختلف عليه آمريكا و اسرائيل با ديدن احمدىنژاد، از مهمترين رخدادهاى سياسى اين سفر بود. اين ابراز احساسات، بيش از همه هنگام طواف در مسجدالحرامصورت گرفت.
آنچه در زير مىخوانيد، گزيدهاى از انعكاس اخبار و آثار سفر رييس جمهور به عربستان سعودى است:
رييس جمهورى پس از ورود به مكه، از سوى آيتالله رى شهرى، نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى و ديگر مسئولان بعثه مورد استقبال قرار گرفت. زائران خانه خدا از كشورهاى مختلف اسلامى نيز با ديدن رييس جمهور در مكان هاى مختلف بهصورت قابل توجه و كم نظير به ابراز احساسات و شادمانى مى پردازند.
دكتر احمدى نژاد، به هنگام طواف خانه خدا با ابراز احساسات گسترده مسلمانان ديگر كشورها مواجه شد كه به محض ديدن رييس جمهورى شعارهايى نظير «ايران، ايران» و «الله اكبر» را سر مىدادند و تلاش مىكردند وى را به آغوش بكشند. يكى از مسلمانان ساكن كاليفرنياى آمريكا با مراجعه به رييس جمهورى اسلامى ايران ضمن گفتوگو با آقاى احمدى نژاد از مواضع او در حمايت از جهان اسلام قدردانى كرد. رييس جمهور در حالى كه با احترامى خاص در حلقه امنيتى نيروهاى سعودى قرار داشت و به سعى بينصفا و مروه مىپرداخت، در جاىجاى گذر خود با ابراز احساسات مسلمانان بسيارى رو به رو شد و به عنوان مثال يك مسلمان آفريقايى با ديدن رييس جمهورى اسلامى ايران آنچنان به ابراز احساسات پرداخت و بانگ الله اكبر و مرگ بر اسرائيل سر داد كه نيروهاى امنيتى عربستان تا حدودى به او واكنش نشان دادند و او را آرام كردند. وى با بالا انداختن فرزند خردسال خود سعى در جلب توجه رييس جمهور را داشت. مسلمانان تركيه، لبنان، سوريه، مصر، بحرين و بسيارى ديگر از كشورهاى آفريقايى و عربى نيز با ديدن رييس جمهور با او گفت وگو مى كردند و نيروهاى سعودى نيز وقتى استقبال مسلمانان از احمدى نژاد را ديدند كوشيدند كه با دكتر احمدى نژاد عكس بگيرند.
احمدى نژاد در كانون توجه مردم مكه و حجاج بيت الله الحرام در مسير بين مكه و عرفات قرار داشت اين ابراز احساسات به گونهاى بود كه حركت اتوبوس حامل رييس جمهور را با كندى همراه كرد. مسلمانان در طول مسير آنچنان به ابراز احساسات مىپرداختند كه حتى نيروهاى سعودى نيز متعجب مىشدند. رييس جمهور قرار بود
ديروز در مراسم برائت از مشركين در بعثه مقام معظم رهبرى در عرفات نيز حاضر شود كه به دليل ازدحام بيش از حد جمعيت استقبال كننده، نتوانست به موقع خود را به اين مراسم برساند. مراسم دعاى عرفه نيز در فضاى معنوى خاصى با حضور رييس جمهورى برگزار شد.
محل اقامت رييس جمهورى در محل ويژه اقامت هيأت هاى ديپلماتيك و ميهمانان ملك عبدالله در عرفات، ديروز محل ديدار شمارى از مقامهاى ارشد كشورهاى اسلامى با دكتر احمدىنژاد بود. عربستان تمهيدات و تدابير ويژهاى را براى ميزبانى شايسته از رييس جمهورى اسلامى ايران انديشيده است. دكتر احمدىنژاد ديروز با رييس جمهور مالديو، نخست وزير بنگلادش و برخى سفيران كشورهاى اسلامى ديدار و گفتوگو كرد.
طرفين در اين ديدارهاى جداگانه كه درصحراى عرفاتصورت گرفت بر گسترش روابط دوجانبه و همچنين توسعه روابط كشور هاى جهان اسلام تأكيد كردند. رييس جمهور شب گذشته به همراه ديگر زائران خانه خدا عازم مشعر شد تا امروزصبح به سمت منا حركت كند و بقيه اعمال حج را به جاى آورد.
دكتر احمدى نژاد همچنين با ارسال پيامهاى تبريك به سران كشورهاى اسلامى، فرا رسيدن عيد سعيد قربان را به دولت و ملت اين كشورها تبريك گفت. رييس جمهور در اين پيامها عيد سعيد قربان را عيد گذر از تعلقات و دلبستگىهاى دنيوى و تقرب انسان به ذات اقدس احديت توصيف كرد و افزود: ان شاءالله با فرارسيدن اين عيد بزرگ، امت اسلامى و ملتهاى موحد با اتكا بر آموزههاى توحيدى حضرت ختمى مرتبت (ص)، همدلى و مودتهاى موجود را بيش از هميشه تحكيم بخشند و جهان شاهد اتحاد روزافزون موحدان و آينده اى توأم با امنيت، معنويت، رفاه و دوستى باشد.
خبر سفر محمود احمدىنژاد، رييس جمهورى به مكه مكرمه و شركت در مناسك حج امسال، علاوه بر پديد آوردن يك موج رسانهاى در كشور، شور زائدالوصفى در زائران و مسئولان ايرانى حاضر در اين شهر به وجود آورده است. زمانى كه نشريه «زائر» شماره روز چهارشنبه، اين خبر را به عنوان تيتر اول خود منتشر كرد، همه درباره قطعيت و زمان دقيق سفر احمدىنژاد به مكه مكرمه پرسوجو مىكردند.
اما اين خبر، زمانى در رسانهها نقل شد كه رييس جمهورى در نشست خبرى با خبرنگاران گفت كه پادشاه عربستان سعودى از او براى شركت در حج امسال دعوت كرده و چنانچه اين دعوت، شكل رسمى به خود بگيرد، به اين دعوت پاسخ مثبت خواهد داد، چرا كه مايل است در جمع زائران ايرانى حاضر شود و اعمال تمتع به جاى آورد.
«زائر» اين موضوع را با تنى چند از ايرانيان حاضر در مكه مكرمه در ميان گذاشته است؛ چرا كه سفر احمدىنژاد به عربستان سعودى و شركت در آئين باشكوه حج، ابعاد و جنبههاى مختلف سياسى- اجتماعى خواهد داشت كه نتايج آن براى كشور ما و جهان اسلام، مثبت و ارزنده پيشبينى مىشود.
مجتبى كريمى از مسئولان كاروان ايرانيان خارج از كشور مىگويد: «سفر رييس جمهور به عربستان و شركت در مناسك حج، علاوه بر حضور وى در يك آئين عبادى، ارتباطات سياسى دو كشور بزرگ و تأثيرگذار جهان اسلام را تقويت خواهد كرد و انسجام ايران و عربستان درصحنه جهانى موجب تضعيف دشمنان خواهد شد.»
وى مىافزايد: «به نظر من، احمدىنژاد در سفر به شهرها و اماكن مقدس، تريبون مستقيمى براى اعلام آرمانها و اهداف انقلاب، بهويژه دفاع از حق مسلم مردم ايران براى دستيابى به انرژى هستهاى در اختيار خواهد داشت كه تجربه ايرانيان نشان مىدهد، او از اين فرصت ارزنده براى رساندن نداىصلح و دوستى ايرانيان بهره خواهد برد.»
كريمى در عين حال، ابراز اميدوارى مىكند كه با سفر رييس جمهورى به عربستان، مسلمانان دو كشور از فرصتهاى تازهاى براى سفر به اماكن متبرك برخوردار شوند و زائران بيشترى از ايران بتوانند در قالب سفرهاى عمره و تمتع به عربستان سفر كنند.»
حجتالاسلام محمدحسين طبيبزاده، از مبلغان حاضر در بعثه مقام معظم رهبرى، اين سفر را يك موفقيت بزرگ قلمداد مىكند و مىگويد: «حضور احمدىنژاد در مناسك حج به مثابه يك شعار مهم است. او حالا به انسانى اثرگذار درصحنه جهانى تبديل شده و آمدنش به مكه مكرمه مىتواند منشأ خيرات فراوانى براى كشورمان باشد؛ علاوه بر اينكه پيش از اين چنين دعوتى از مسئولان كشورمان نشده بود.»
در همين حال، حسن تهرانى، مدير كاروان 17561 تهران مىگويد: «سفر رؤساى جمهور كشورمان به عربستان، هميشه مايه بركات فراوانى براى حجاج و زائران ايرانى بوده است.
خانمصالحى، زائر يزدى مىگويد: «حضور رييس جمهورى مىتواند شور و هيجان حج امسال را بالا ببرد. مردم ما دوست دارند او را در ميان خود ببينند؛ چرا كه تاكنون مسئولى در ميان مردم عادى به حج مشرف نشده است.»
احمدصحنى از كاروان تهران نيز عقيده دارد: «حضور احمدىنژاد در كاروانهاى ايرانى، وجهه مردمى او را نزد افكار عمومى تقويت كرده، موجب افتخار ايرانيان خواهد شد. از طرف ديگر، حج فرصتى است كه ما مىتوانيم در يك مجمع جهانى حرفها و ديدگاههايمان را با جهان اسلام در ميان بگذاريم.»
محمود عجمى نيز كه با او همكاروان است، مىگويد: «سخنان احمدىنژاد در سراسر دنيا پژواك خواهد يافت و مردم جهان، به خصوص برادران مسلمان ما خواهند دانست كه اصول و آرمانهاى انقلاب چيست و ما به دنبال چه هستيم.»
عباس خوشيده نيز كه روزى با احمدىنژاد در شهردارى تهران همكار بوده است، مىگويد: «مطمئن هستم كه مردم از حضور او در مناسك حج مفتخر و خوشحال خواهند شد، چرا كه يكى از امتيازات او، مردمگرايى و جوشش با آحاد ملت است.
به گونهاى كه حتى پيشبينى مىكنم زائران كشورهاى ديگر نيز بسيار علاقهمند باشند كه با او ديدار و گفتوگو كنند.»
به گفته همه مسئولان و دستاندركاران حج سال جارى، امسال در قياس با سالهاى گذشته، برخوردهاى مناسبتترى با حجاج ايرانى مىشد. سختگيرىها كمتر شده بود و زائران از آزادى عمل بيشترى برخوردار بودند.
اگرچه هنوز مسائل و مشكلاتى وجود دارد؛ اما بايد اذعان داشت كه مقامات و مأموران سعودى هر سال از شدت عمل خود مىكاهند. متأسفانه هنوز ورود كتابهاى علمى و ادعيه شيعه ممنوع است و هنوز هرازگاه وسايل برخى از حجاج را بهطور رندمى جستوجو مىكنند و گاهى نيز بدون دليل، وسايل و لوازم گروههايى مانندصداوسيما را ترخيص نمىدهند. اما اولًا اين سختگيرىها كمتر شده است و ثانياً بعد از گفتوگو و مذاكره مقامات ايران و عربستان، دستور ترخيصصادر مىشود.
آگاهان دليل اين روند رو به رشد را تغيير سياستهاى عربستانى و وهابى مىدانند. به گفته آنان، مسئولان و علماى كشور سعودى به اين نتيجه رسيدهاند كه بيشتر رو به كارهاى تبليغى بياورند و از طريق سخنرانى در مواقع مختلف و ابراز علاقه به اهل بيت پيامبر: مرام خود را تبليغ كنند.
يادآورى مىشود كه همه آنچه گفته شد، يعنى كاهش سختگيرىهاى فيزيكى، در قياس با سالهاى گذشته است؛ اما به گمان ما هنوز راه درازى تا اعتدال و احترام به همه مذاهب اسلامى باقى مانده است. ما بر اين عقيده هستيم كه پيروان مذاهب اسلامى بايد آزادىهاى بيشترى براى انجام برنامههاى عبادى خود داشته باشند و نبايد ورود كتابهاى علمى همراه زائر ممنوع باشد.
چنانكه در اين كتاب بارها از زبان مسئولان خواهد آمد، حج امسال بسيار روان و
بدون مشكل خاصى برگزار گرديد.
تجربه سالهاى گذشته، حسن انتخاب در گزينش همكاران، همراهى بيشتر مسئولان سعودى (نسبت به سالهاى گذشته) و برخى تصميماتصحيح در زمينه اسكان و حملونقل موجب گرديد كه حج امسال با كمترين مشكل و دغدغه برگزار گردد.
همدلى و همسويى كامل مسئولان سازمان حج، بهويژه رييس محترم آن، آقاى خاكسار قهرودى، با سرپرست حجاج و نماينده ولى فقيه در امور حج، از ديگر عوامل مهم در پيشرفت برنامهها و مسئوليتها بود. فضا و محيط بعثه، سرشار از همدلى و تفاهم بود و اكثريت مطلق همكاران بعثه و سازمان حج، به چيزى جز پيشرفت امور و خدمترسانى به زائران نمىانديشيدند. در ساختمان بعثه جمهورى اسلامى ايران، علاوه بر استقرار كاركنان بعثه و سازمان حج، هزاران زائر نيز حضور داشتند و همگى در كنار هم به كار خود مشغول بودند.
امسال بودجه فرهنگى كاروانها دستكم به ميزان دو برابر افزايش يافت. نيز از كاروانها خواسته شده بود كه دستاوردهاى فرهنگى خود را در نمايشگاههاى مركزى به نمايش و در معرض داورى بگذارند. با برنامهها و تمهيداتى كه معاونت آموزش و پژوهش تدارك ديده بود، در حج سال 86 شاهد بيشترين آمادگى فرهنگى و آموزشى بوديم. علاوه بر فعاليتهاى متمركز، شوراهاى فرهنگى در كاروانها نيز مأموريت داشتند بر دامنه و گستره برنامههاى فرهنگى كاروانها بيفزايند.
به گفته رييس سازمان حج و زيارت: كاروانهايى كه فعاليتهاى درخشان فرهنگى براى زائران طراحى و اجرا كردهاند از نظر بودجه جهت تحقق ايدههاى مشخص و حركات فرهنگى مناسب داخل كاروانها مشكلى ندارند و هزينه سرانه مربوط به اين نوع فعاليتها در كاروانهاى مذكور به دوبرابر افزايش يافته است كه مىتوانند از محل تنخواه ارزى خود هزينه نمايند.
اين تصميم در راستاى بسط فعاليتهاى فرهنگى از سوى كارگزاران اجرايى حج اتخاذ شده است كه بسيار مورد توجه و تأكيد سازمان حج مىباشد.
گفتنى است كه معاونت آموزش و پژوهش حوزه نمايندگى ولى فقيه در امور حج و زيارت در مهر 1386 برنامههاى فرهنگى كاروانهاى حج را در سال 86 منتشر كرد و از مسئولان اجرايى و فرهنگى كاروانها خواست كه هماهنگتر از هر سال به اين برنامهها توجه و عنايت كنند.
طبق اطلاعات مركز پزشكى حج، حدود درصد زائران ايرانى در سال 1386، بين تا سال سن دارند. اين ميانگين بالا، در عين آنكه از بسيارى جهات مثبت و مبارك است، مشكلاتى را نيز براى مديران، بهويژه گروه پزشكى بعثه پديد آورد. سن بالاى زائران و شيوع ويروسهاى بيمارىزا، هيأت پزشكى ايران را مواجه با مراجعات مكرر كرد.
گروه پزشكى حج جمهورى اسلامى متشكل از نفر پزشك، داروساز، پرستار و خدمه بيمارستانى بود كه در دو بيمارستان در مدينه و مكه استقرار يافتند. علاوه بر اين نفر، پزشك عمومى به عنوان پزشكان همراه كاروانها مراحل اوليه امور درمانى زائران را در محل استقرار آنها انجام مىدهند.
بيمارستانهاى گروه پزشكى حج با دارا بودن بخشهاى مختلف درمانگاهى بهصورت شبانهروزى فعاليت داشتند.
امسال با اجراى طرح پزشك كاروان ميزان مراجعه زائران بيمار به بيمارستان و درمانگاههاى تخصصى در مدينه و مكه كاهش يافت. اين وضع موجب شد كه پزشكان و كادر تخصصى بيمارستانهاى حجاج امكانات خود راصرف معالجه بيمارانى كنند كه نياز به مراقبتهاى تخصصى دارند.
شايان ذكر است كه وزارت حج عربستان سعودى خبر از شيوع برخى بيمارىهاى واگيردار در موسم حج امسال داد. به نوشته روزنامههاى عربستان اين وزارتخانه طى بيانيهاى با اشاره به احتمال وقوع برخى بيمارىهاى واگيردار از حجاج خواست حتىالامكان از حضور در مكانهاى بسيار شلوغ خوددارى كنند. اين بيانيه افزود: از جمله بيمارىهاى واگيردار آنفلوانزا، سرماخوردگى و التهاب مجارى تنفسى، عفونت معده و روده، ترك پا و گرمازدگى است.
وزارت بهداشت عربستان همچنين از آمادگى كامل جهت خدمترسانى به زائران خانه خدا خبر داد و اعلام كرد: سه هزار و تخت در هفت بيمارستان و مركز بهداشتى در مشاعر مقدسه براى اين منظور تجهيز و آمادهسازى شده است. اما خوشبختانه، رييس گروه پزشكى حج كشورمان به خبرنگار خبرگزارى جمهورى اسلامى در مكه گفت: تاكنون هيچ مورد حاد و پيشبينى نشدهاى در ميان زائران ايرانى وجود نداشته است.
در حج امسال با راهاندازى بيمارستانهاىصحرايى و مجهز به خصوص درصحراهاى عرفات، مشعر و منا، تقويت خدماتدهى با استقرار پزشك در كاروانها و همچنين كارهاى پيشگيرانه و نظارتهاى دقيق بهداشتى تلاش شده كه خدمات بهداشتى و پزشكى مناسب به حجاج ارائه شود.
آمار مراجعهكنندگان به واحدهاى عمومى و تخصصى بيمارستان مركز پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران، تا چهارم دىماه بيش از هزار مورد اعلام شد كه شش هزار و نفر در درمانگاه تخصصى اين بيمارستان معاينه شدهاند.
وى معاينه هزار و نفر در درمانگاههاى عمومى، مورد خدمات دندانپزشكى، مورد بسترىدر بخشهاىمختلف، مورد بسترى در اورژانس، موردبسترىدرسى. سى. يو را از ديگر كارهاى انجام شده دراين بيمارستان عنوان كرد.
مصطفى خاكسار قهرودى در نشست خبرىصبح امروز (16 بهمنماه) كه در سازمان حج و زيارت برپا شد، برخى ويژگىهاى حج سال جارى را اينگونه بيان كرد:
فعاليتها وحساسيتهاى بسيارىصرف شد تا در حج امسال، وضعيت تا حدودى بهبود يافت و اين مسئله در تصميمگيرى براى اجراى عمرهامسال تأثيرگذار بود.
رييس سازمان حج و زيارت در اين نشست با ارايهگزارشى از حج امسال و اعتقاد به اينكه حج امسال مشكلات كمترى داشت و در ارزيابىها، ايران رتبهبهترى را نسبت به حج گذشته به دست آورد، يادآورى كرد: حضور رييس جمهور در حج امسال، برخوردهاى فعال و كليدى مسئولان كشور در سطوح مختلف براى رفع مشكلات
گذشته، ارائه حساسيتهاى بالاى مراجع عظام و برخوردهاى جدى، توجه مسئولان عربستان سعودى براى پىگيرى مشكلات و همكارى و هماهنگى ميان دستگاههاى اجرايى از جمله ويژگىهاى حج امسال براى كسب اين رتبه بودند.
وى ادامه داد: با توجه به درنظر گرفتن امكانات مناسبتر نسبت به حج گذشته و توجه جدى به رويكردهاى فرهنگى، امسال رضايت نسبى زائران ايرانى را از خدمات، فضاى مناسب فرهنگى، فعاليتها و طرحهاى تبليغاتى شاهد بوديم و موجب شد تا زائران ايرانى به اهداف و منافع اصلى حج بيشتر توجه كنند.
معاون وزير فرهنگ و ارشاد اسلامى بيان كرد: در اين حج، به اهدافى دست يافتيم كه حاصل آن توجه مردم به درخواستها و تدابير رهنمودهاى مقام معظم رهبرى و ايجاد فضايى است تا بازيگران اينصحنه به نقش خود بتوانند توجه كنند.
او با بيان اينكه برقرارى تعامل، كارآيى و رشد طرحها را موجب مىشود و دستيابى به انسجام اسلامى و بهرهبردارى معنوى بيشتر از اين فضا را امكانپذير مىكند، افزود: براساس برنامهريزىهاىصورتگرفته امسال توانستيم بيشترين تعداد زائران را نسبت به ظرفيت تعيينشده از ايران به عربستان اعزام كنيم. طبق توافقها، سهميهحج ايران 102 هزار و 20 نفر تعيين شده بود كه بيشترين تعداد اعزامى بوده است.
به گفته رييس سازمان حج و زيارت، بين 50 درصد زائران حج امسال، فرمهاى نظرخواهى توزيع شد تا درخواستها و مشكلات مورد نظر مردم مشخص و براى رفع آنها تلاش شود. بخشى از نظرسنجىهاىصورتگرفته در حج گذشته نيز اجرا شدند.
قهرودى تصريح كرد: براساس اين نظرسنجىها، يكى از مطالبات مردم اين بود كه با پرداخت هزينهبيشتر، خدمات شايستهاى را دريافت كنند كه براساس جمعبندىهاىصورتگرفته و تصميمها، در حج آينده 20 درصد از فضاى مسكونى زائران نسبت به گذشته به حرم نزديكتر است. در گذشته، ساختمانهاى اسكانى زائران در فاصلهحدود نه كيلومترى حرم بودند كه امسال تلاش مىشود، اين مسكنها دست كم در دوهزار مترى حرم درنظر گرفته شوند كه اين كار، افزايش هزينهها را همراه دارد. البته اين موضوع عين خواستهمردم است.
امسال 2 ميليون و 454 هزار و 325 زائر بيتالله الحرام از سراسر جهان در حج شركت داشتند. اما برخى منابع رسمى عربستان مىگويند امسال حدود سه ميليون نفر از خارج و داخل عربستان در مناسك حج شركت داشتند.
در سال جارى 102 هزار و 20 زائر در قالب 605 كاروان ساماندهى شدهاند كه 292 كاروان مربوط به مدينه قبل و 313 كاروان نيز مدينه بعد مىباشد. 48 هزار نفر از زائران ايران و عوامل امسال مدينه قبل و 52 هزار نفر مدينه بعد مىباشند. در حج سال 86 تعداد كاروانهاى زائران ايرانى مقيم خارج كشور، از 9 كاروان سال 85 به 14 كاروان افزايش يافته است. در حج 86 زنان خانهدار 29 هزار و 727 نفر و بيشترين تعداد را دارا هستند و تنها چهار نماينده مجلس در جمع زائران حضور دارند كه كمترين تعداد مشاغل بود.
كمترين كاروان امسال متعلق به استان ايلام با 200 زائر و يك كاروان، و بيشترين مربوط به استان تهران با 155 كاروان و 26 هزار و 500 نفر زائر مىباشد.
در حج 86 زنان خانهدار 29 هزار و 727 نفر و بيشترين تعداد را دارا هستند و تنها چهار نماينده مجلس در جمع زائران حضور دارند كه كمترين تعداد مشاغل بود. در ميان حجاج امسال 88 محصل و 187 دانشجو نيز حضور دارند. جمع پزشكان و
پيراپزشكان 826 نفر، كشاورزان 8059 نفر، نظاميان 630 نفر و روحانيونى كه در نوبت خود مشرف مىشوند 1009 نفر مىباشند. 13 هزار و 917 نفر از زائران امسال نيز شغل آزاد و 32 نفر بازرگان هستند.
در سال جارى زائران ايرانى در قالب 605 كاروان ساماندهى شدهاند كه 292 كاروان مربوط به مدينه قبل و 313 كاروان نيز مدينه بعد مىباشند. 48 هزار نفر از زائران ايران و عوامل امسال مدينه قبل و 52 هزار نفر مدينه بعد مىباشند. در حج سال 86 تعداد كاروانهاى زائران ايرانى مقيم خارج كشور، از 9 كاروان سال 85 به 14 كاروان افزايش يافته است.
از مجموع 604 كاروان ايرانى، 292 كاروان مدينه قبل و 312 كاروان مدينه بعد بودند.
در حج سال 86 سهميه اختصاص يافته به سازمان بنياد شهيد و امور ايثارگران انقلاب اسلامى 6000 نفر، ستاد كل نيروهاى مسلح جمهورى اسلامى ايران 500 نفر، هنرمندان 50 نفر و كاروان آيات عظام 159 نفر بوده است.
در حج امسال تعداد سه هزار زائر ايرانى مقيم كشورهاى خارجى در قالب كاروان براى انجام مناسك به شهرهاى مدينه و مكه وارد شدند.
از تعداد زائرانى كه امسال به عربستان اعزام شدند، حدود 47 هزار نفر زائران زن و حدوداً 45 هزار نفر زائران مرد بودند.
زنان خانهدار بيشترين ايرانيان زائر خانهخدا هستند.
طبق اعلام وزارت امور خارجه عربستان امسال يك ميليون و هزار و ويزاى حج از سوى سفارتخانهها و كنسولگرىهاى اين كشور براى زائران خانه خداصادر شده است.
كادر مركز پزشكى حج، 150 رواديد به كاروان كادر هواپيمايى جمهورى اسلامى ايران «هما»، 57 رواديد به كادر تغذيه ستاد حج و بعثه در مكه و مدينه و 124 رواديد نيز به عوامل كاروانهاى زائران ايرانى مقيم خارج كشور اختصاص يافته است.
بيش از درصد از زائران امسال بالاى سال سن دارند.
در سال جارى براى نخستن بار 2000 نفر به سالمندان در نوبت اختصاص يافت كه با فراخوان كسانى كه تا پايان سال 84 در بانكها وديعهگذارى كرده و در تيرماه سال جارى سن آنان به بالاى 84 سال رسيده بود در نهايت عدد آنان و همراهان آنها به 1500 نفر رسيد.
كوچكترين زائر ايرانى اعزام شده به حج تمتع امسال يك كودك دوماهه است. فراهم احمدىنژاد متولد 01/ 07/ 1386 از استان اردبيل و زيبنده ثمودىصومعه سفلى متولد 18/ 04/ 1386 از استان آذربايجان شرقى كوچكترين حجاج امسال بودند.
همچنين از ميان زائران اعزام شده به حج تمتع در سال جارى، عزيز رحيمى متولد 06/ 08/ 1260 از كردستان و باقرحيدرى متولد 10/ 01/ 1270 از لرستان و محمد سعيدى بجگان متولد 04/ 07/ 1279 از هرمزگان، مسنترين زائرانى بودند كه در حج حضور داشتند.
امسال 450 پزشك متخصص در كاروانها حضور دارند.
بر اساس اعلام منابع عربستان سعودى در موسم حج امسال هزار و نفر
از حجاج كشورهاى مختلف به بيمارستانها و مراكز درمانى عربستان سعودى مراجعه كردهاند. در اين گزارش موارد فوتى حجاج كشورهاى خارجى حدود 700 نفر اعلام شدهاست. طبق آمارهاى غيررسمى كشور اندونزى كه با هزار نفر زائر، بيشترين تعداد حجاج خارجى را دارد، با حدود نفر متوفى، بيشترين آمار زائران فوت شده را در سال جارى داراست.
در حج سال 86 نيز مانند حج و عمره سالهاى پيش هواپيمايى جمهورى اسلامى ايران «هما» و خطوط هواپيمايى سعودى بر اساس قرارداد حمل و نقل هوايى دو كشور، زائران را به تساوى تقسيم كردند. هما 29 هزار و 400 نفر و هواپيمايى سعودى 20 هزار نفر را در دوره مدينه قبل به فرودگاه مدينه منوره منتقل كردند. 21 هزار و 600 نفر از زائران مدينه بعد با ايران اير و 31 هزار نفر نيز با پروازهاى سعودى به فرودگاه جده منتقل شدند. شايان ذكر است كه در حج 86 شركت هواپيمايى سعودى قريب به اتفاق پروازهاى خود را از طريق اجاره هواپيمايى شركت داخلى ماهان انجام داد.
اولين پرواز رفت زائران سال جارى ساعت 2 و 5 دقيقه بامداد روز سوم آذرماه و با ظرفيت 460 نفرصورت گرفت و دو كاروان از سمنان و يك كاروان از لرستان را به مدينه منوره منتقل كرد. اولين پرواز مدينه بعد نيز در ساعت 14 روز دهم آذرماه همزمان با فرودگاه مدينه از تهران به فرودگاه جدهصورت خواهد گرفت. كل پروازهاى مدينه قبل تا 23 آذرماهصورت گرفت. پروازهاى برگشت نيز از چهارم دىماه شروع و تا 23 دىماه ادامه خواهد يافت.
تعداد پروازهاى رفت امسال 313 سورتى و برگشت نيز به همين تعداد خواهد بود. مجموعاً 138 پرواز توسط هواپيمايى جمهورى اسلامى ايران و 175 پرواز نيز به هواپيمايى سعودى واگذار شد. ليكن اين شركت اكثر پروازهاى خود را به شركت هواپيمايى ماهان واگذار كرد.
همچون حج سال 85 زائران امسال از 17 ايستگاه پروازى رهسپار عربستان شدند. هواپيمايى جمهورى اسلامى ايران از ايستگاههاى تهران، گرگان، اصفهان، شيراز، تبريز، اردبيل، زاهدان، كرمانشاه و بندرعباس و خطوط هواپيمايى سعودى (ماهان) هم از ايستگاههاى تهران، مشهد، سارى، كرمان، اهواز، يزد، رشت، اروميه و بوشهر زائران را به سرزمين وحى منتقل كردند.
بيشترين آمار اعزامى از ايستگاه تهران انجام شد. 42 هزار زائر استانهاى تهران، زنجان، سمنان، قم، قزوين، كردستان، لرستان، مركزى، همدان و شهرستان كاشان از اين ايستگاه پرواز مىكنند و كمترين زائر مربوط به فرودگاه بوشهر با 652 نفر بود.
اعتبار خريد كاروانهاى پخت متمركز از ايران 7500 تومان و غيرمتمركزها 3400 تومان مىباشد. امسال اقلامى چون عسل، مربا، گوشت، رب، ماهى، ورميشل، آبليمو، هويج، سيبزمينى، سبزيجات، لوبيا سبز، ذرت، نخود فرنگى، غوره، آلو، دارچين، زرشك، لپه، لوبيا، پودر سير، جو، ليمو عمانى، فلفل، خلال بادام و پسته، عدس، كشمش، زعفران، ادويه، زردچوبه، پودر ليمو و آويشن از ايران، و روغن، آبميوه، نوشابه، شير، كره، دوغ، ماست، چاى، قند، شكر، برنج، ظروف، فيله مرغ، مرغ كامل، گوشت گوسفندى، آب، پنير، خرما، ظروف آلومينيومى، يونوليت،صابون، پودر و گوشت فيله از عربستان تأمين مىشود.
در حج سال جارى همانند گذشته 100 درصد زائران در مدينه از دو آشپزخانه زين و دخيل تغذيه مىشوند و در مكه نيز از 605 كاروان 439 كاروان از دو آشپزخانه قحطانى و ابوجدايل استفاده مىكنند و 166 كاروان (6/ 52 درصد) با ظرفيت 27 هزار زائر و خدمه از آشپزخانههاى كاروانها استفاده مىكنند. در سال 86 همه كاروانها در هنگام حضور در ايام تشريق از چهار وعده غذايى كه توسط آشپزخانههاى متمركز تهيه مىشود برخوردار هستند.
در حج سال 86 آشپزخانه مركزى زين در مدينه منوره 55 نفر و آشپزخانه دخيل 80 نفر و آشپزخانه قحطانى در مكه مكرمه 152 نفر و ابوجدايل 188 نفر و در مجموع چهار آشپزخانه متمركز مكه و مدينه 475 نفر نيرو داشتند.
سرانه متراژ هر زائر در مكه چهار متر مربع و در مدينه 4 و 5 و 25/ 5 متر مربع و ميانگين سرانه اجاره مكه 1561/ 29 و مدينه 1192/ 98 ريال سعودى مىباشد.
بهطور معمول هر زائر ايرانى شش شب در مدينه منوره و بيست و دو شب در مكه مكرمه اسكان دارد.
وضعيت هتلهاى ايرانى به نسبت زائران كشورهاى ديگر بسيار مناسبتر است. بعضى از كشورها زائران خود را بهصورت شيفتى در هتل اسكان مىدهند.
متأسفانه هنوز تعداد 19409 نفر از جمع زائران امسال را بىسوادها تشكل مىدهند. از باسوادها 27910 نفر از طريق نهضت سوادآموزى سواد آموختهاند و 16 هزار و پنج نفر هم سواد ابتدايى دارند.
در ميان زائران حج سال جارى، 6254 نفر ليسانس، 1051 فوق ليسانس و 974 نفر داراى مدرك دكترى حضور دارند و 1009 نفر از زائران كاروانها نيز تحصيلات حوزوى دارند. 8057 نفر نيز داراى تحصيلات سوم متوسطه، 14032 ديپلم و 3284 نفر فوق ديپلم، و 88 محصل و 187 دانشجو نيز حضور دارند.
زائران خانه خدا در موسم حج امسال در مسجد الحرام و مسجدالنبى در مدينه مجموعاً چهار ميليون و هزار و ليتر آب زمزم مصرف كردهاند. آب زمزم مورد استفاده در مسجدالنبى از مكه به مدينه ارسال مىشود.
از اعداد و ارقام آمارى فوق، چنين برمىآيد كه:
اولًا، سن زائران ايرانى نسبت به سالهاى پيش فزونى گرفته و همين مسئله، نياز به كارد درمانى و فوريتهاى پزشكى را دوچندان مىكند.
ثانياً، وضعيت رفاهى، بهداشتى، تغذيه، اسكان و حملونقل حج 86 به ميزان قابل توجهى پيشرفت داشته است. در مورد مسكن، اگرچه فاصله هتلهاى امسال تا حرم بيشتر بود، اما از كيفيت بهترى برخوردار بودند.
ثالثاً، سطح سواد و مدارك تحصيلى زائران سالجارى بالاتر از سالهاى پيش است.
رابعاً، شمار زائران عادى و مأموريتى امسال، افزايش داشته است.
رييس سازمان حج و زيارت كشور گفت: نخستين گروه زائران حج تمتع ساعت 2 بامداد شنبه 3 آذر به عربستان اعزام مىشوند.
به گزارش پايگاه اطلاع رسانى حج، مصطفى خاكسار قهرودى در گفتوگو با فارس اعلام كرد: نخستين گروه حجاج از تهران، به تعداد 460 نفر به مكه معظمه و مدينه منوره مشرف خواهند شد.
وى در ادامه گفت: گروه اول متشكل از 2 كاروان از استان سمنان و يك كاروان از استان لرستان است.
خاكسار قهرودى تعداد كل سهميه متعلق به ايران را در سال جارى حدود 102 هزار نفر اعلام كرد و گفت: از اين تعداد چيزى حدود 93 هزار و 500 نفر زائر خالص و الباقى عناصر خدماتى، پشتيبانى و اجرايى هستند.
وى با اشاره به اينكه تعداد 604 كاروان امسال از ايران به عربستان اعزام مىشوند، تصريح كرد: 292 كاروان مدينه قبل و 312 كاروان مدينه بعد هستند.
رييس سازمان حج و زيارت كشور در پايان خاطرنشان كرد: از تعداد زائرانى كه امسال به عربستان اعزام مىشوند، حدود 47 هزار نفر زائران زن و حدوداً 45 هزار نفر زائران مرد هستند.
آيتالله محمد محمدى رىشهرى نماينده ولىفقيه و سرپرست حجاج ايرانى روز چهارشنبه، با بدرقه رسمى حجتالاسلام و المسلمين محمد محمدى گلپايگانى رييس دفترمقام معظم رهبرى عازم مدينه منوره شد. رىشهرى پيش از عزيمت به مدينه منوره به خبرنگاران گفت: براساس رهنمودهاى مقام معظم رهبرى، موضوع انسجام اسلامى در رأس برنامههاى فرهنگى حج در سال جارى قرار دارد. به همين جهت، حج امسال جلوه باشكوهى از وحدت امت اسلامى را ارائه خواهد كرد. در سال جارى كه دشمنان بيش از گذشته درصدد ايجاد تفرقه و اختلاف بين جوامع اسلامى هستند و هدف اصلى آنها نجات رژيمصهيونيستى است، مقام معظم رهبرى براى خنثى كردن اهداف آنان، امسال را سال اتحاد ملى و انسجام اسلامى ناميد. از اين رو همه مسلمانان وظيفه سنگينى دارند و بهترين زمان براى تحقق اين شعار، موسم حج است كه همه مسلمانان از نقاط مختلف جهان در آن حضور دارند.
بعثه مقام معظم رهبرى براى تحقق شعار اتحاد ملى و انسجام اسلامى، برنامههاى مختلفى را تدارك ديده است كه از جمله آن برگزارى نزديك به هشت همايش با حضور انديشمندان و دانشمندان جهان اسلام در طول مراسم حج است. در بعد داخلى نيز سازمان حج و زيارت همه تلاش خود را كرده است تا از مشكلات سفر زائران كاسته شود و بعثه مقام معظم رهبرى نيز در زمينه فرهنگى برنامههاى مختلفى براى
حجاج در نظر دارد.
وى با اشاره به پخش كتابهاى رفع شبهات براى حجاج در سفر، گفت: دعاى كميل نيز شبهاى جمعه با شكوه فراوان در كنار مرقد ائمه در بقيع برگزار خواهد شد كه اميدوارم رسانه ملى بهطور شايسته با پوشش اين برنامه وسيله فيض مردم را در داخل كشور فراهم كند. نماينده ولى فقيه با قدردانى از دست اندركاران حج در سال جارى ابراز اميدوارى كرد، جمهورى اسلامى ايران مانند سالهاى گذشته مراسم حج را آبرومندانهتر و باشكوهتر از سالهاى گذشته برگزار كند.
آيتالله محمد محمدى رىشهرى نماينده ولى فقيه و اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران بعد از ظهر روز چهارشنبه، هفتم آذرماه، وارد مدينه منوره شد و در فرودگاه مدينه از سوى نماينده وزارت كشور عربستان سعودى، سفير جمهورى اسلامى ايران در رياض، مصطفى خاكسار قهرودى رييس سازمان حج و زيارت، مسئولان و اعضاى بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه مورد استقبال قرار گرفت.
آيتالله محمد محمدى رىشهرى در بدو ورود به مدينه در جمع خبرنگاران با اشاره به نامگذارى امسال از سوى مقام معظم رهبرى با عنوان سال اتحاد ملى و انسجام اسلامى گفت: رويكرد امسال تقويت وحدت و انسجام اسلامى است كه در رأس همه برنامههاى بعثه قرار دارد. اميدواريم با همكارى مسئولان عربستان سعودى آيين حج امسال با اين رويكرد هرچه باشكوهتر برگزار شود.
تعدادى از معاونان بعثه مقام معظم رهبرى از روزهاى قبل در قالب گروههاى پيشرو به كشور عربستان عزيمت و برنامههاى فرهنگى خود را آغاز كرده بودند.
آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى به همراه آقاى قهرودى رييس سازمان حج و زيارت و چند تن از مسئولان بعثه مقام معظم رهبرى
ساعت 14 روز چهارشنبه به وقت محلى مستقيماً از تهران با پرواز شماره 1097 وارد مدينه منوره شدند و در فرودگاه از سوى آقاى حسينى سفير جمهورى اسلامى ايران در رياض، سركنسول ايران در جده و مسئولان ستاد حج و بعثه در مدينه منوره مورد استقبال قرار گرفتند.
ساعتى پس از ورود نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى خانه خدا به مدينه منوره، اولين جلسه شوراى هماهنگى حج با حضور ايشان و آقاى قهرودى، مسئولان بخشهاى مختلف ستاد حج و بعثه و همچنين سفير جمهورى اسلامى ايران در رياض، سركنسول ايران در جده و آقاى بروجردى نماينده جمهورى اسلامى ايران در سازمان كنفرانس اسلامى، تشكيل شد.
در آغاز اين جلسه، آقاى رىشهرى در سخنان كوتاهى ابراز اميدوارى كرد كه با همكارى همه بخشها، بتوانيم حجى آبرومند را برگزار كنيم كه مايه رضايت حضرت ولى عصر [و مايه مباهات مقام معظم رهبرى باشد.
ايشان سپس از مسئولان بخشهاى مختلف خواستند تا گزارش كار و فعاليتهاى حوزه تحت مديريت خود را ارائه دهند.
در اين جلسه آقايان سليمى مسئول روابط عمومى و معاون دفتر بعثه، قهرودى رييس سازمان حج و زيارت، سقايى رييس ستاد حج در مدينه منوره، آخوندزاده معاون اجرايى بعثه، عرب معاون برنامهريزى و نظارت بعثه، نواب معاونت امور روحانيون، قاضى عسكر معاونت آموزش و پژوهش، دكتر حلىساز رييس هيأت پزشكى، عطاران مسئول واحد اهل سنت، مهدوى معاون بين الملل بعثه و حسينى سفير جمهورى اسلامى ايران در عربستان، بهطور جداگانه فعاليتهاى انجام شده را تشريح كردند كه خلاصه اظهارات آنها به شرح زير است:
آقاى سليمى:
گروه پيشرو بعثه از روز 25 آبانماه به مدينه منوره مشرف شد و با فراهم آوردن مقدمات لازم، كار خود را از روز شنبه بهطور رسمى آغاز كرد و اين تجربه خوبى بود كه بايد براى سالهاى بعد نيز تكرار شود.
امور خبرى بعثه تحت مديريت آقاى اسلامىفرد، فعاليتهاى خوبى را در امر اطلاعرسانى و انتشار نشريه زائر به انجام رسانده است.
واحد انتظامات كار خود را با استفاده از دو نيروى انتظامى آغاز كرده است.
دفتر آقاى رىشهرى از روز سوم آذرماه آماده پاسخگويى بوده است.
اولين كار ما نصب پرچم بر فراز بام هتل بعثه بود كه طرف سعودى حساسيتهايى در اين زمينه منتقل كرده بود و به رغم اين حساسيتها پرچم پرافتخار ايران اسلامى بر بام هتل نصب شد.
سالن همايشها و جلسات آماده برگزارى مراسم شده است.
با هماهنگى آقاى قاضى عسكر معاون آموزش و پژوهش، جلسات سخنرانى پيگيرى شده است.
هر روز بعد از ظهر و شب در داخل كاروانها دو جلسه برگزار مىشود.
جلسات پاسخگويى به سؤالات شرعى بانوان با استفاده از بانوان فاضله در داخل كاروانها تشكيل مىشود.
كار تبليغات در داخل كاروانها با استفاده از دو نفر نيروى خاص پيگيرى مىشود و مواد تبليغاتى نيز بين كاروانها توزيع شده است.
در فواصل نمازهاى ظهر و عصر، شيفتهاى كارى براى دفاتر معاونتهاى مختلف بعثه پيشبينى شده است كه بايد افراد مسئول در اين شيفتها حضور داشته باشند.
آقاى قهرودى:
اولين گروه ستاد حج روز 25 آبانماه وارد مدينه منوره شده است.
در كليه زمينهها، بخش عمده كارها به انجام رسيده و امور مكه نيز در دست پيگيرى است.
بخشهاى مربوط به امور پزشكى و مسكن كار خود را آغاز كرده اند و با مشكل خاصى مواجه نيستيم.
در امرتداركات مشكلى نداريم.
با توجه به مسموميت غذايى برخى از زائران، لازم است مراقبتهاى بهداشتى را در آشپزخانههاى متمركز افزايش دهيم.
مسموميت غذايى ربطى به پخت غذا نداشته و بيشتر به نگهدارى آن مربوط مىشده است.
سعودىها در روزهاى اول اقدام به توزيع كتاب ميان زائران ايرانى مىكردند اما اكنون دو روز است كه اين كار را متوقف كردهاند.
آقاى سقايى:
تا امروز 149 كاروان به استعداد 22 هزار و 431 نفر وارد مدينه منوره شدهاند و تا پنجشنبهشب، براى برگزارى دعاى كميل اين تعداد به 26 هزار و 145 نفر خواهد رسيد.
آشپزخانه متمركز فعال شده است.
مشكل تداركات در روز دوم ورود به مدينه منوره مرتفع شد.
تا امروز 70 تن گوشت دريافت كردهايم.
آخوندزاده:
لوازم ادارى را از انبارها تخليه كرديم و بخشهاى ادارى از روز شنبه سوم آذرماه فعال شده است.
نشريه زائر از روز دوشنبه پنجم آذر شروع به انتشار كرده است.
در خصوص دعاى كميل جلسات مختلفى را برگزار كردهايم كه حاصل آن، مشخص شدن مسئولان محورها و استفاده از زائران داوطلب در امر انتظامات است.
با پليس سعودى نيز هماهنگىهاى لازمصورت گرفته است.
آقاى عرب:
شبكه داخلى بعثه (اينترنت) راهاندازى شده است و دسترسى به اينترنت نيز وجود دارد.
تا كنون چهار مورد جلسات مربوط به بازرسى را برگزار كردهايم كه گزارش آن جهت استحضار نماينده ولى فقيه تقديم شده است.
از معاونتهايى كه تا كنون در شبكه اينترنت، جايى را براى خود تعريف نكردهاند،
درخواست مىكنيم كه از اين ظرفيت استفاده كنند.
آقاى نواب:
كارها طبق برنامه پيش مىرود و بازديدها بهطور مستمر انجام مىشود.
براى خواهران جلسات مخصوص جهت پاسخگويى به سؤالات شرعى آنها برگزار مىشود.
به زائران زن ايرانى اجازه حضور در بين الحرمين داده نمىشود و بايد تذكر دهيم كه اين امر باب نشود.
آقاى قاضى عسكر:
اعزام گروههاى پيشرو كه امسال براى اولين بار انجام شد، كار خيلى خوبى بوده است.
امسال در كتابخانه، 20 هزار عنوان كتاب را مىتوانيم به علاقمندان ارائه كنيم.
در برخى از موارد در فرودگاه مدينه، كتابهاى همراه روحانيون را توقيف كردهاند، اين درحالى است كه در زمان اياد مدنى وزير سابق حج سعودى به ما مجوز لازم براى همراه داشتن كتاب را داده بودند.
مسئولان سازمان حج امروز شاهد بودند كه در سه مورد، قرآنها را ضبط كردند و حتى برخى از قرآنها را پرتاب كردهاند. لب تاپها را هم تفحص مىكنند.
وسايل كارصدا و سيما و دوربينهايشان را در فروگاه ضبط كرده بودند كه با تلاش مسئولان سفارت، رفع توقيف شده است.
خانمها را بهصورت مليتى از بقيه زائران جدا مىكنند و ايرانىها را هم تحت عنوان فارسىزبانها جدا مىكنند و در آخر كار به آنها اجازه ورود به حرم داده مىشود.
دكتر حلىساز:
مراجعات به هيأت پزشكى نسبت به سالهاى گذشته بيشتر شده است.
علت افزايش مراجعات ناشى از افزايش ميانگين سنى زائران است.
مشاوره تلفنى پزشكى نيز در هيأت پزشكى با تلفن همراه انجام مىشود.
يك تيم ده نفره از پزشكان عمومى براى ايام وقوف پيشبينى كردهايم تا به خواست خدا آمار مرگ و مير زائران را كاهش دهيم.
بحث مسموميت غذايى شمارى از زائران را بررسى كرديم كه علت آن به يكى از ظرفهاى غذا برمىگشت كه نتوانسته گرماى لازم را حفظ كند. اين حادثه حساسيتها را در آشپزخانهها براى رعايت مسائل بهداشتى افزايش داده است.
آقاى عطاران:
41 كاروان اهل سنت شامل 27 كاروان حنفى و 14 كاروان شافعى در سال جارى از ايران وارد عربستان خواهند شد كه 19 كاروان آن مدينه قبل و 22 كاروان نيز مدينه بعد هستند.
آقاى مهدوى:
تمامى همكاران ما هم اكنون در مدينه منوره به سر مى برند. هيأت علمى ما امسال 7 نفر هستند. امروز (چهارشنبه) يكصد نفر مراجعه كننده داشتهايم.
دفتر امور بين الملل از روز شنبه سوم آذرماه كار خود را آغاز كرده است.
آقاى حسينى:
انشاء الله امسال حجى بهتر از سالهاى گذشته خواهيم داشت.
ما از يكسال پيش به اين سو، ارتباط خوب و نزديكى با مقامات تأثيرگذار عربستان برقرار كردهايم.
هفته گذشته يك ملاقات سه ساعته را با آقاى نايف داشتم. در آن جلسه موضوعات مختلف از جمله دعاى كميل حل و فصل شد و وى گفت كه ما توجه ويژهاى به اين امر خواهيم داشت.
دو روز پيش باز هم با نايف ملاقات كردم و وى گفت كه دستورات لازم را به اميران مدينه و مكه خواهد داد.
بعد از توقيف وسايلصدا و سيما با امير نايفصحبت كردم و درخواست كردم كه يك نفر را رابط قرار دهند تا با او كار كنيم.
از طريق همين رابط مشكل وسايلصدا و سيما را برطرف كرديم و همين فرد
امروز ازطرف نايف در فرودگاه حضور داشت.
آيتالله كريمى مسئول واحد استفتائات:
تماسهاى ديپلماتيك آقاى حسينى با طرفهاى سعودى كه به نام جمهورى اسلامى انجام مىشود، خوب است اما مىشود مانع از تماسهاى غير ضرور هم شد. زوار بايد آموزش كافى ببينند.
آيتالله رىشهرى:
از مجموع گزارشها چنين مستفاد مىشود كه شرايط بهطور نسبى قابل قبول است. با تفاوت مسلكى كه ما با سعودىها داريم، اين گونه مسائل، مىتواند قابل انتظار باشد. از همه مسئولان و دست اندركاران امر حج و همچنين از آقاى قهرودى، سليمى، قاضى عسكر كه پيشرو آمدند و همينطور از تلاشهاى آقاى حسينى تشكر مىكنم. ما در سالهاى قبل هم تأكيدمان اين بود كه آقاى نايف نمايندهاى را مأمور كندتا برخوردها را مشاهده كند و امسال اين نماينده را گذاشتهاند و خوب است كارى كنيد كه دو سه روز در فرودگاه بماند و بر روند برخوردها بهويژه از سوى سعودىها نظارت كند.
از آقاى قهرودى مى خواهم، ترتيبى بدهند تا كسانى كه بيمارى دارند و بايد از غذاى خاصى استفاده كنند با مشكل مواجه نشوند.
از حضور آقاى بروجردى نماينده ايران در سازمان كنفرانس اسلامى نيز تشكر مىكنم كه اين براى اولين بار از حضور ايشان استفاده مىكنيم.
حجت الاسلام و المسلمين قاضى عسكر معاون آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى خطاب به اعضاى شوراهاى فرهنگى كاروانها، توصيههايى را به منظور برگزارى هرچه بهتر مراسم حج سال 1386، كاهش آسيبها و نارسايىها و افزايش ضريب رضايتمندى زائران، مطرح كرد.
وى در اين دستور العمل 14 مادهاى از شوراهاى فرهنگى كاروانها خواست تا
گزارش اقدامات خود را به دفتر معاونت آموزش و پژوهش در مدينه منوره و مكه معظمه ارائه كنند.
مفاد اين دستور العمل به شرح زير است:
شوراهاى فرهنگى، گروههاى ارشاد و خصوصاً روحانيون محترم كاروانها، زائران محترم را به نماز جماعت، خلوص و خشوع در عبادات و بهرهگيرى از فرصت محدود و كوتاه ايام حج براى كسب هرچه بيشتر معنويت و سعى در تقرب الهى راهنمايى نموده و تذكرات لازم را ارائه نمايند.
شوراهاى فرهنگى با مشورت و برنامهريزىصحيح، مراقبت نفس را بهعنوان يك برنامه معنوى اساسى مدّ نظر قرار داده، فرهنگسازى در اين زمينه را با جديت پىگيرى كنند و زائران را نسبت به رعايت حرمت اماكن مقدسه، رعايت ادب حضور در پيشگاه الهى، پيامبر (ص) و ائمه: و جايگاه خود به عنوان پيروان اهلبيت توجيه نموده، «تواصى» در اين امر را وظيفه ايمانى خود بدانند.
باتوجه به وجود افراد كمسواد و بىسواد در كاروانها، شوراهاى فرهنگى، زائران تحصيلكرده و باسواد را نسبت به وظيفه ايمانى نسبت به آنان متوجه سازند و با تشويق و تحريض، از آنان در راهنمايى و هدايت زائران كمسواد و بىسواد بهرهگيرند.
در زمينه عدم رعايت شئونات اسلامى از سوى تعداد محدودى از بانوان، گروههاى محترم ارشاد با بهرهگيرى از بانوان محترم كاروان خود، برنامهاى را براى نظارت بيشتر بر اين مهم پيشبينى و پىگيرى نمايند.
باتوجه به نگرانىهاى برخى از زائران از بروز اشتباه در اعمال، گمشدن در ازدحام جمعيت و ناآشنايى از محيط و ... كه خصوصاً در بين افراد ضعيف، مسن و كمسواد بيشتر مشاهده مىشود، شوراهاى فرهنگى از بين زائران جوانتر و البته با رعايت رضايتمندى از سوى آنان، براى همه زائران ضعيف، «حامى» تعيين نمايند.
آموزش اصول، مقررات و آداب زندگى اجتماعى به زائران قبل از اعزام و تذكرات ناصحانه و دوستانه در طول سفر از ضرورتهاى قطعى هر سفر و خصوصاً
سفر معنوى حج است. لذا برنامهريزى و اجراىصحيح آن توصيه مىشود.
اخلاق معاشرت و پرهيز از خودخواهى، تكروى، عدم رعايت بهداشت جمعى، تجاوز به حقوق اجتماعى همسفران، فقدان حس همكارى و تعاون، بىنظمى و ... مرتباً در برنامه تذكرات اخلاقى پىگيرى شود.
پرهيز از رفتارها و گفتارهاى تفرقهافكنانه و توجه به ضرورت اخوت و برادرى و وحدت و همدلى بين تمامى مسلمين و مؤمنين كه بهعنوان نعمت الهى شناخته شده، بهعنوان يك وظيفه عمومى معرفى و تذكر داده شود و گروههاى محترم ارشاد مراقب رفتارهاى احساسى در اماكن مقدسه، خصوصاً در بقيع باشند.
باتوجه به اينكه جمعى از زائران كمتر از محيط هتلها استفاده كردهاند، مناسب است جلسه توجيهى براى چگونگى استفاده و بهرهگيرى از امكانات هتلها پيشبينى شود.
باتوجه به گزارشهاى رسيده از سالهاى قبل از ضرر و زيان زائران محترم در هنگام معامله و خريد، مناسب است جلسه توجيهى با بهرهگيرى از افراد مجرّب كاروان براى عموم زائران تشكيل شود.
با توجه به برخى از رفتارهاى ناپسند در هنگام خريد و نحوه تعامل با فروشندگان، خصوصاً رفتارهاى برخى از بانوان، تذكر دائمى و عطف توجه به عواقب شخصيتى و معنوى و اخروى اينگونه رفتارها در برنامه شوراها و گروههاى ارشاد قرار گيرد.
توصيه به رعايت حال افراد مسن، بيمار وكم توان، مورد توجه جدى دركاروانها قرار گيرد.
تشكيل جلسات ويژهبا حضور زائران علاقهمند براى بررسى مشكلات فرهنگى و اجرايى كاروان در طول سفر براى كاهش مشكلات، اطلاعرسانىصحيح به زائران و افزايش ضريب رضايتمندى آنان ضرورى است.
فرصتها به سرعت سپرى مىشوند و ديگر قابل بازگشت نيستند، از اين رو ضمن تشكر از زحمات و تلاشهاى شوراهاى فرهنگى و گروههاى محترم ارشاد
كاروانها، خواهشمنديم در مجموعه فعاليتهاى فرهنگى و اجرايى به گونهاى برنامهريزى نمايند كه حداكثر استفاده و بهره معنوى از اين سفر روحانى كسب گردد، و خاطره شيرين و خوش آن در ذائقه جان ميهمانان خداوند باقى بماند.
روز بنجشنبه، هشتم آذرماه، آيتالله محمدى رىشهرى در جمع مديران و كارگزاران حج، در بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره گفت: مسئوليتشناسى، احترام به ديگران و از همه مهمتر، حفظ وحدت و انسجام اسلامى بايد در رأس برنامهها و فعاليتهاى كاركنان فرهنگى و اجرايى بعثه باشد. وى در سخنانى خطاب به دست اندركاران بعثه مقام معظم رهبرى و سازمان حج و زيارت با بهرهگيرى از روايتى از على (ع)، تعليم و تربيت نفس، و اشاعه مفاهيم اخلاقى و دينى بوسيله رفتار و كردار را دستورالعمل حج 86 عنوان كرد.
اميرالحاج جمهورى اسلامى تصريح كرد: كسانى كه در سطوح مختلف مسئوليتى و ساير ردههاى كارى بعثه مقام معظم رهبرى و سازمان حج قرار گرفتهاند بايد با الگو قرار دادن خود در گسترش اهداف كارى براى برگزارى هرچه باشكوهتر مراسم حجى عزتمند و سرشار از توفيق تلاش كنند.
آيتالله محمدى رىشهرى افزود: بايد هماهنگىها و انسجام درونى بين دست اندركاران اجرايى و فرهنگى بعثه و سازمان حج، الگوى رفتارى در انسجام اسلامى شناخته شده و موجب تحقق فرمان رهبر معظم انقلاب در خصوص حفظ وحدت و انسجام اسلامىشود.
وى وحدت را موجب افزايش بركت در جوامع اسلامى دانست و گفت: در اين سال بايد بيش از سالهاى گذشته مراقب حركتهاى تفرقهآفرين بود و به رفتارهايى
كه وحدت اسلامى را خدشه دار مىكند، اجازه بروز ندهيم.
وى تحريك عواطف مذهبى را توسط سخنرانان و مداحان با مسايلى كه به وحدت بين شيعه و سنى خدشه وارد مىكند، از مسايل نادرست برشمرد و تصريح كرد: بنا به فرمايش مقام معظم رهبرى اينگونه رفتارها از مصاديق گناه است.
آيتالله رىشهرى در جمع مديران و كارگزاران فرهنگى و اجرايى بعثه مقام معظم رهبرى گفت: كارگزاران حج بايد الگوى رفتارى ديگران در اجراى تعاليم دينى و ارزشهاى اخلاقى باشند. براى آنكه بتوانيم وحدت و انسجام اسلامى را بسط و گسترش دهيم نخست بايد از خودمان شروع كنيم و تا آنجا كه ممكن است، منجسم و هماهنگ باشيم.
ايشان تحريك عواطف مذهبى پيروان ديگر مذاهب را از مسايل نادرست برشمرد و تصريح كرد: بنا به فرمايش مقام معظم رهبرى اينگونه رفتارها از مصاديق گناه است.
پيش از سخنرانى آيتالله رىشهرى، دكترحسينى سفير جمهورى اسلامى ايران در كشور عربستان طى سخنانى زائران ايرانى را از منظمترين و منسجمترين زائران خانه خدا دانست و گفت: اين مسئله هميشه تحسين مسئولان كشور عربستان را برانگيخته و موجب عزت و افتخار جمهورى اسلامى ايران شده است. وى افزود: سفارت جمهورى اسلامى و سركنسولگرى ايران در جده بهطور كامل با بعثه مقام معظم رهبرى و سازمان حج و زيارت براى برگزارى مراسم با شكوه حج سال جارى همكارى و تعامل خواهد داشت.
مراسم پرفيض دعاى كميل پنجشبه شب با شركت انبوه زائران ايرانى در كنار مرقد پيامبر بزرگوار اسلام (ص) و ائمه بقيع: در مدينه منوره برگزار شد. در اين مراسم نورانى كه با حضور محمد محمدى رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى برگزار شد، هزاران نفر از زائران ايرانى حضور داشتند.
دعاى پرفيض كميل در منطقه بينالحرمين، محوطه مابين مسجدالنبى و قبرستان
بقيع، برگزار شد و هزاران زائر ايرانى در فضايى معنوى در اين آيين معنوى شركت كردند.
اين آيين پرشكوه با هماهنگى قبلى مسئولان بعثه مقام معظم رهبرى با مقامات و مسئولان كشور عربستان سعودى برگزار شد و نيروهاى انتظامى عربستان با حضور در محل برگزارى مراسم امنيت منطقه را عهدهدار بودند. انتظامات مراسم بر عهده تعدادى از زائران اعضاى كاروانهاى مختلف ايرانى بود.
مراسم در رأس ساعت به وقت محلى با تلاوت آياتى از كلامالله مجيد آغاز شد و با روضهخوانى و مداحى و دعاى كميل به مدت يك ساعت ادامه داشت.
در پايان مراسم آيتالله رىشهرى براى پيروزى ملتهاى فلسطين، عراق و افغانستان و همه مسلمين و نابودى دشمنان اسلام به زبانهاى عربى و فارسى دعا كرد.
در انتهاى مراسم نيز مجرى ضمن تقدير از شركتكنندگان از همكارى مقامات و مسئولان و نيروهاى انتظامى عربستان سعودى و دست اندركاران مسجد النبى در برگزارى اين مراسم پرفيض قدردانى كرد.
شركتكنندگان در مراسم هنگام ترك تدريجى محل برگزارى دعاى كميل به احترام اين مكان مقدس اقدام به پاكسارى محوطه و جمع آورى زبالهها كردند.
آيين پرفيض دعاى كميل از سالها پيش از سوى زائران ايرانى خانه خدا در جوار قبر پيامبر بزرگوار اسلام و كنار قبرستان بقيع، مدفن چهار امام معصوم برگزار مىشود.
تاكنون (هشتم آذر) بيش از هزار تن از زائران مدينه اولى خانه خدا وارد شهر مدينه شدهاند.
پيش از ظهر روز جمعه مسئولان هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران، در بعثه مقام معظم رهبرى با آيتالله محمدى رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ديدار و گزارش اقدامات انجام شده براى ارائه خدمات مناسب پزشكى به زائران ايرانى را به ايشان ارائه كردند.
در اين ديدار آقاى حلىساز رييس هيأت پزشكى پس از معرفى همكاران خود، از مجهز كردن پزشكان به تلفن همراه براى دسترسى فورى به آنها و همچنين امكان برقرارى مشاوره تلفنى ميان پزشكان كاروانها و اعضاى هيأت پزشكى خبر داد و تأكيد كرد كه همه كاروانها تا كنون مورد بازرسى قرار گرفتهاند و ده پزشك عمومى نيز مأموريت يافتهاند تا در ايام تشريق بهصورت ويژه به افراد مسن خدمترسانى كنند و با كنترل وضعيت بيمارى آنان، در جهت كاهش آمار فوتىها تلاش نمايند.
وى همچنين به افزايش ميانگين سنى زائران نسبت به سالهاى قبل اشاره كرد و گفت: امسال 950 زائر بالاى 80 سال داريم و 95 درصد مراجعه كنندگان به هيأت پزشكى بالاتر از 50 سال بودهاند.
وى با اشاره به مسموميت ايجاد شده در ميان برخى از زائران تصريح كرد كه نظارت بهداشتى بر آشپزخانههاى متمركز بهطور جدىتر در دستور كار قرار گرفته است.
آقاى حلىساز افزود: تا كنون 4 بيمار ايرانى در بيمارستانهاى سعودى بسترى شدهاند، هيچ فردى نيز فوت نكرده است، 450 نفر در بيمارستان هيأت پزشكى پذيرش شدهاند كه از اين تعداد 14 نفر بسترى شدند.
بهگفته رييسهيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران، يك زائر 84 ساله به علت تشديد بيمارى آلزايمر در روزهاى قبل از سفر، از فرودگاه به تهران بازگردانده شد.
حلىساز از تهيه و انتقال يكصد تن دارو و اقلام پزشكى به عربستان خبرداد و تأكيد كرد كه هيچگونه كمبودى نداريم. وى به شركت دست اندركاران هيأت پزشكى در مراسم دعاى كميل با لباس قرمز اشاره كرد و گفت كه اين حضور نسبت به سالهاى گذشته نمود بهترى داشته است.
در اين ديدار، مسئول بازرسى هيأت پزشكى نيز از رنگين بودن سفره زائران در حج اظهار ناخرسندى كرد و گفت كه گنجاندن دو وعده گوشت و دو نوبت نوشابه در غذاى زائران، كار درستى نيست و بهتر است براى سالهاى بعد اصلاح شود.
سپس آقاى رىشهرى در سخنانى از زحمات اعضاى هيأت پزشكى و تلاش آنان براى ارائه خدمات مناسب پزشكى به حجاج قدردانى كرد و گفت: كارى كه بر دوش شما نهاده شده، بسيار حساس است و اميدوارم اين مأموريت را به نحو احسن به انجام برسانيد. نماينده ولى فقيه مهمترين توصيه بعثه مقام معظم رهبرى به هيأت پزشكى را رعايت اخلاق پزشكى عنوان كرد و گفت: اكنون كه ميانگين سنى زائران ما افزايش يافته است، بايد تمهيدات لازم پيشبينى شود و پزشكانى كه به خدمت گرفته شدهاند، به درستى توجيه شوند و با زائران نيز با نهايت متانت و خوشخلقى رفتار شود.
سرپرست حجاج از رييس هيأت پزشكى حج خواست تا براساس سازماندهى جديدصورت گرفته، به تدوين برنامه پنج ساله اقدام نمايند و هدفگذارى اين برنامه نيز بالابردن سطح خدمات به زائران باشد.
آقاى رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج،صبح روز جمعه در جمع اعضاى هيأت علمى بعثه مقام معظم رهبرى حضور يافت وضمن تبيين چارچوب
فعاليتهاى اين هيأت، تصريح كرد كه درحج امسال بايد روى مسئله «انسجام اسلامى» بهصورت ويژه كار و تلاش شود.
آقاى رىشهرى بر ضرورت مخاطبشناسى و ارزيابى نيازهاى فكرى مخاطبان و ارائه پاسخ روشن و شفاف به آنان تأكيد كرد و تقويت انگيزه تدوين كتابهاى مناسب براى پاسخگويى درست و دقيق به پرسشها و ابهامات را ضرورى خواند.
نماينده ولى فقيه به منظور جلوگيرى از اعمال سليقه و تشخيصهاى متفاوت در پاسخگويى به شبهات، بر ضرورت يكسانسازى پاسخها تأكيد كرد و اين مهم را يكى از وظايف اساسى هيأت علمى خواند.
آقاى رىشهرى، بر اهميت برخورد مدبرانه و هوشمندانه با افراد علاقهمند به جمهورى اسلامى تأكيد كرد و پيگيرى و پىجويى امور ازسوى هيأت علمى در ماههاى پس از برگزارى حج را ضرورى خواند و پيشنهاد كرد كه در اين زمينه يك كادر ثابت سازماندهى شود.
در اين نشست برخى از حاضران به طرح نقطه نظرات و پيشنهادهاى خود براى حصول نتيجه مطلوب از روند فعاليتهاى هيأت علمى پرداختند. اعضاى هيأت علمى بعثه، با استفاده از تجربيات سالهاى گذشته و با لحاظ شرايط جديد، خواهان فعاليتهاى علمى بيشتر شدند و پيشنهاد دادند كه بر حجم تلاشهاى علمى افزوده گردد.
اعضاى ستاد مدينه منوره، پيش از ظهر امروز، گزارش عملكرد خود را در حوزه خدمترسانى به زائران به آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ارائه كردند.
در اين ديدار ابتدا آقاى سقايى رييس ستاد حج به تقسيمبندى محل اسكان زائران در مدينه منوره به سه قسمت اشاره كرد و گفت كه زائران ايرانى در سالهاى گذشته در چهار منطقه اسكان داده مى شدند كه اين امر در سال جارى در سه قسمت انجام شده است و بيش از 99 درصد زائران نيز در منطقه مركزى اطراف حرم مطهر مستقر هستند.
وى از تصحيح برنامه غذايى زائران از روز شنبه (امروز) خبر داد و گفت كه 30 دستگاه اتوبوس در مسيرهاى مختلف براى جا به جا كردن زائران ايرانى فعالاند.
آقاى سقايى همچنين تأكيد كرد كه تا كنون 181 كاروان به استعداد بيش از 28 هزار زائر وارد مدينه منوره شدهاند و از امروز نيز كار اعزام زائران مدينه قبل به مكه مكرمه آغاز شده است.
در ادامه اين ديدار، رؤساى سه منطقه محل اسكان زائران و همچنين مسئولان بخشهاى مختلف ستاد حج، گزارش كوتاهى از فعاليتهاى خود را ارائه كردند كه
طى آن مسئول امور ارتباطات تصريح كرد در سال جارى پيشبينى مىكنيم بين 60 تا 70 هزار تلفن همراه به عربستان منتقل شود.
سپس آيتالله رىشهرى در سخنانى با استناد به روايتى از رسول گرامى اسلام (ص)، تأكيد كرد كه انجام كامل، درست، دقيق و مطلوب هر كار، منوط به آن است كه كننده آن، علاوه بر به كارگيرى استعدادها، برنامهريزىها و قدرت مديريت، پيوسته خود را در محضر خدا و متوجه به حضرت حق بداند و به كارى كه انجام مىدهد رنگ و بوى خدايى بدهد.
وى تصريح كرد كه مديريت عمليات حج، يك مديريت پيچيده است؛ زيرا بايد با امكانات محدود، شرايط محدود زمانى و دورى از وطن، بهترين خدمات را به يكصد هزار تن از حجاج بيت الله الحرام ارائه بدهيم. بنابراين براى اينكه وظايفمان را بهطور كامل و به شكل مطلوب به انجام برسانيم بايد خود را در محضر خدا و رسول گرامى او بدانيم و از حضرت حق مدد بجوييم.
آقاى رىشهرى كارهاى اجرايى حج را تنيده شده در كارهاى فرهنگى دانست و گفت: امور اجرايى بسترساز اقدامات فرهنگى است و حتى مىتوان گفت كه اينگونه امور، در جاى خود، يك كار فرهنگى محسوب مىشود. بنابراين دست اندركاران عمليات اجرايى حج بايد نسبت به كار خود يك نگرش فرهنگى داشته باشند و وظايف خود را با نگاه فرهنگى به انجام برسانند.
نماينده ولى فقيه، تغذيه زائران را از جمله مسائلى عنوان كرد كه نيازمند برنامهريزى جدى است؛ زيرا زائران بايد از غذايى استفاده كنند كه امكان بهره بيشتر معنوى از حج را به آنان بدهد و حال دعا و مناجات را از زائران سلب نكند.
جلوگيرى از ريخت و پاش، اسراف و تضييع مواد غذايى از ديگر تذكراتى بود كه سرپرست حجاج به اعضاى ستاد مدينه گوشزد كرد و در ادامه، اهميت خوشبينى كارگزاران حج نسبت به يكديگر و بدبينى نسبت به خود با هدف اصلاح امور را مورد تأكيد قرار داد.
وى گفت: بخشهاى مختلف در ستاد حج و بعثه رهبرى پشتيبان يكديگر هستند.
بنابراين داشتن حسن ظن نسبت به هم يك اصل است. هدف همه ما خدمت به زائران خانه خداست و به همين دليل نبايد نسبت به يكديگر بدبين يا سوء ظن داشته باشيم.
آيتالله رىشهرى در پايان سخنانش، خرسندى خود را از روند فعاليتهاى انجام شده در ستاد حج در مدينه منوره ابراز كرد و از آنان خواست تا اهتمام كامل خود را براى خدمترسانى مطلوب به حجاج بيت الله الحرام به كار بندند.
آيتالله رىشهرى با حضور در يكى از هتلهاى محل اقامت زائران ايرانى، از نزديك شرايط و وضعيت اقامتى آنان را مورد بررسى قرار داد.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج علاوه بر دريافت گزارش عملكرد بخشهاى مختلف ستاد حج و بعثه، حضور در كاروانها و ديدار و گفتوگو با زائران ايرانى را در اولويت برنامههاى كارى خود قرار داده است.
آقاى رىشهرى در اين بازديد كه ظهر شنبه بهصورت سر زده انجام شد، ناهار را در جمع زائرانصرف كرد و در خصوص شرايط اسكان و مشكلات احتمالى در برنامههاى اجرايى و فرهنگى با زائران گفتوگو كرد.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايرانى كه با استقبال گرم زائران ايرانى در هتل" الياس الذهبى" روبرو شده بود، توفيق زائران ايرانى در انجام فريضه حج و قبولى اعمال و مناسك آنان را از خداوند متعال مسئلت كرد.
تنى چند از دست اندركاران امور اجرايى حج و هيأت بازرسى بعثه مقام معظم رهبرى، آقاى رىشهرى را در اين بازديد همراهى مىكردند.
در نشستى كه ساعت 9 و 30 دقيقهصبح روز يكشنبه (يازدهم آذر) با حضور آقاى رىشهرى، نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى خانه خدا و با شركت خبرنگاران و گزارشگران شبكههاى مختلف داخلى و برونمرزىصدا و سيما تشكيل شد، حساسيتهاى مربوط به حج مورد بحث و بررسى قرار گرفت.
در اين نشست آقاى رىشهرى نكاتى به شرح زير مطرح كرد:
سال گذشته با مشكلاتى مواجه شديم و مىخواهيم امسال جلو تكرار آن را بگيريم.
در ارتباط با مسائل عربستان تأكيد مىكنم كه اگر خواستيد يك موضوع انتقادى را پخش كنيد، حتما محتاطانه و پس از مشورت با اهل فن و مسئولان مربوط باشد.
سفير جمهورى اسلامى ايران در عربستان، با مقامات سعودى مذاكراتى را در ارتباط با تحويل كالاهاى مربوط به بعثه و سازمان حج و همچنين وسايل توقيف شده گروهصدا و سيما به انجام رسانده كه نتيجهبخش بوده است.
لازم است كه برگزارى سمينارها پوشش خبرى مناسبى داشته باشد و شبكههاى خارجى ايران نيز به آن توجه كنند. شش يا هفت سمينار داريم؛ از جمله سمينار زن كه بايد به درستى پوشش داده شود. سال گذشته اين همايشها، آنگونه كه شايسته وسزاوار بود، رسانهاى نشد.
ما خواستار انعكاس مسائلى بيش از آن چيزى كه اتفاق مىافتد نيستيم. همانى كه
هست بايد منعكس شود.
در آستانه انتخابات مجلس قرار داريم وصدا و سيما مىتواند از فضاى حج به شكل هنرمندانه و لطيف براى نزديك كردن گروهها به يكديگر و افزايش حضور مردم در انتخابات، استفاده كند. البته مراقب باشيد كه حج به ابزارى براى اهداف سياسى و تبليغاتى تبديل نشود.
اطلاعرسانى و انتشار اخبار و اطلاعات از مسائل حج مشروط به آنكه با سياستهاى دولت سعودى اصطكاك نداشته باشد، اشكالى ندارد.
با شخصيتهاى بين المللى جهان اسلام مىتوانيد درباره مسائلى مانند كنفرانس آناپوليس مصاحبه كنيد.
در ارتباط با همايش قدس و همايش تقريب بين المذاهب الاسلامى مىتوانيد كارهاى خوبى را به انجام برسانيد.
محورهاى سخنان مقام معظم رهبرى در ديدار با كارگزاران حج را استخراج و روى آنها كار كنيد. مثل ختم قرآن يا تدبر درقرآن و اينكه حج قله انسجام اسلامى است.
امسال با اين شعار محورى كه رهبر معظم انقلاب تعيين كردهاند (اتحاد ملى و انسجام اسلامى) حج معناى ديگرى بايد داشته باشد.
در چارچوب سياستهايى كه اعلام شد و با هماهنگى امور بين الملل مىتوانيد با ساير بعثهها نيز ارتباط برقرار كنيد؛ اما مراقب حساسيتهاى دولت عربستان باشيد. ما در حج، كارهاى مهمترى داريم كه نبايد تحت الشعاع ساير كارها قرار گيرد.
مسئولان و اعضاى محترم بعثههاى حضرات آيات عظام مكارم شيرازى، سيستانى، شبيرى زنجانى، بهجت، فياض،صانعى، سبحانى و عزالدين زنجانىصبح روز يكشنبه با حضور در بعثه مقام معظم رهبرى بهطور جداگانه با آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ديدار و گفتوگو كردند.
در اين ديدارها از مسئولان بعثه مقام معظم رهبرى و آقاى سقايى مسئول ستاد در
مدينه منوره نيز حضور داشتند.
مطالب مختلفى از سوى اعضاى بعثهها با آقاى رىشهرى در ميان گذاشته شد كه اظهار گلهمندى از ضبط و توقيف كتابهاى همراه آنان در فرودگاه مدينه و همچنين جزئيات مربوط به طرح توسعه مسعى درصفا و مروه از جمله اين مطالب بود.
در اين زمينه آقاى رىشهرى از رفع توقيف كتابها با پيگيرىهاى انجام شده از سوى سفير جمهورى اسلامى ايران در رياض خبر داد.
در ارتباط با توسعه مسعى، آقاى رىشهرى تأكيد كرد كه اين موضوع را مسئولان بعثه پيگيرى كرده اند و گفته شده است كه مسعى براى سال جارى همانند سابق خواهد بود و بخشهاى توسعهيافته هنوز براى بهرهبردارى آماده نشده است.
در اين زمينه يكى از اعضاى بعثه آيتالله فياض تصريح كرد كه ايشانصريحاً فتوا دادهاند كه با توجه به اينكهصفا و مروه دو كوه بوده است، توسعه آن مانعى را ايجاد نخواهد كرد و حجاج مىتوانند در فضاى توسعه يافته نيز اعمال خود را انجام دهند.
برخى از اعضاى بعثههاى مراجع محترم تقليد، از وضعيت اسكان بعثهها در مدينه منوره به جهت ممانعتصاحب خانهها از ورود زائران خارجى اظهار ناخرسندى كردند كه آقاى رىشهرى تصريح كرد بعثهها براى سالهاى بعد بايد به جاى قبلى برگردند يا در جايى مستقر شوند كه خارجىها هم ترددشان به آنجا منعى نداشته باشد.
در اين زمينه مقرر شد، آقاى سقايى پيگيرى كند و مشكل بعثهها را از طريق تماس باصاحبان املاك، برطرف نمايد.
آيتالله محمدى رىشهرى در همايش شوراهاى فرهنگى در مدينه، ضمن تأكيد بر اثرگذارى حالات و عبادات حجگزاران در زندگى آنان، از ايام حج به عنوان فرصتى براى تقويت ياد خداوند نام برد.
وى با استناد به آيات قرآن كريم، بر اهميت ذكر و توجه به خدا تأكيدكرد و گفت: ذكر خداوند در برخى از زمانها و مكانها اثر، سازندگى و تكامل آفرينى
بيشترى دارد كه دهه اول ذىحجه و ايام تشريق از جمله اين ايام است.
آيتالله رىشهرى تقويت پشتوانه فرهنگى كاروانها را ضرورى دانست و گفت: بهترين و مؤثرترين عامل نورانيت دل تقويت معنويت و ذكر است و ذكر تنها به زبان نيست بلكه در عمل انسان نيز بايد نمود پيدا كند.
وى با توصيه به روحانيون، مديران و اعضاى شوراهاى كاروانها در جدى گرفتن جلسات شوراى فرهنگى و اجراى مصوبات آنها گفت: يكى ازكارهاى مهم شوراهاى فرهنگى كمك به زائران براى عمق بخشيدن به حالات معنوى آنها و دوركردن اضطراب در اجراى مناسك حج از آنان به ويژه بانوان است.
آيتالله رىشهرى با اشاره به مشكلات انجام مناسك بهويژه در عرفات، مشعر و منا به دليل محدوديت امكانات، افزود: با توجه به اينكه امسال تعداد حجاج مسن در كاروانها بيشتر است بايد زائران را براى يارى به اين افراد كه ثواب بيشترى دارد، تشويق كرد.
سرپرست زائران ايرانى از شوراهاى فرهنگى كاروانها خواست زائران را براى حضور بيشتر در نمازهاى جماعت و عدم حضور در بازار به هنگام اقامه نماز توجيه كنند.
وى برگزارى با شكوه توديع با مكه و مدينه دركاروانها را با اهميت دانست و اعضاى شوراى فرهنگى كاروانها را به توجه خاص و تام به حضرت ولى عصر [توصيه كرد.
گفتنى است اين مراسم بعد از ظهر يكشنبه با قرائت آياتى از كلام الله مجيد آغاز شد و قبل از سخنرانى نماينده ولى فقيه در بعثه مقام معظم رهبرى، حجت الاسلام والمسلمين قاضى عسكر معاونت آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى با تقدير از عملكرد شوراهاى مذكور، گزارشى نيز ارائه داد. وى سپس برخى تجربهها و نكتههاى مهم را در اين رابطه متذكر شد؛ از جمله اينكه شوراهاى فرهنگى مىبايست در برنامههاى فرهنگى خود، كاملًا به محيط و روحيات زائران وجه داشته باشند و از افراط و تفريط پرهيز كنند.
موضوع اصلى اين جلسه كه با تلاوتى چند از آيات قران كريم از سوى آقاى سليمى شروع شد، بررسى دعاى كميل هفته گذشته و برگزارى دعاى كميل هفته آتى بود.
آقاى رى شهرى اولين دعاى كميل را بدون وجود نكته منفى در آن، يك دستاور خوب توصيف كرد.
وى از تمركز فيلمبرداران و عكاسان به نقطه محل استقرار ايشان و هيأت همراه اظهار ناخرسندى كرد.
در ادامه جلسه آقاى قاضىعسكر به ارائه نتايج نظرسنجى انجام شده از زائران در باره دعاى كميل پرداخت و طى آن گفت كه 93 درصد، قارى قرآن مراسم دعاى كميل را خيلى خوب توصيف كردند، 88 درصد زائران مداحى اول و دوم را خوب و خيلى خوب دانستند و 94 درصد هم، قرائت دعاى كميل را خوب و خيلى خوب برشمردند. همچنين 70 درصد زائران نيز در باره مدت زمان برگزارى مراسم، گزينه خوب و خيلى خوب را علامت زدهاند. همچنين 93 درصد آنان كيفيتصدا و 89 درصد نيز برخورد انتظامات را خوب و خيلى خوب دانستند.
در اين جلسه آقاى سقايى از حضور بيش از 19 هزار تن از زائران ايرانى در مدينه براى شركت در دومين دعاى كميل خبر داد.
در ادامه جلسه، آقاى رى شهرى اعلام كرد كه روز جمعه 16 آذرماه از مدينه منوره عازم مكه مكرمه خواهد بود. سپس مسئولان هر واحد به ارائه گزارش وضعيت حضور زير مجموعه خود در بعثه و ستاد حج پس از عزيمت اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران به مكه مكرمه پرداختند و مقرر شد مسئوليت بعثه در روزهاى باقى مانده برعهده آقايان غيورى و قاضى عسكر باشد.
آخرين روز فعاليت بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره روز چهارشنبه 21 آذرماه برابر با دوم ذيحجه خواهد بود.
طبق گزارش رييس ستاد حج، روز پنجشنبه 22 آذرماه 1400 زائر در مدينه خواهيم داشت كه آنها نيز همان شب عازم مكه مكرمه خواهند شد.
در ادامه ديدار مسئولان و اعضاى محترم بعثههاى مراجع عظام تقليد با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج، عصر امروز نمايندگان بعثههاى حضرات آيات سيد سعيد حكيم، شاهرودى، نورى همدانى،صافى گلپايگانى، موسوى اردبيلى و حائرى با حضور در بعثه مقام معظم رهبرى با آيتالله رىشهرى ديدار و گفتوگو كردند.
وضعيت جديد در مسعى و طرح گسترش آن از جمله موضوعاتى بود كه مورد بحث قرار گرفت.
وضعيت مسكن و دفاتر بعثهها در مدينه منوره نيز از ديگر مواردى بود كه در اين ديدارها بهطور پراكنده مورد بحث قرار گرفت و برخى از آنها مشكلاتى داشتند كه حسب دستور آقاى رىشهرى مقرر شد در اين زمينه پيگيرىهاى لازم براى رفع مشكل آنان بهويژه مستقل بودن محل اسكان بعثهها در سال آينده به عمل آيد.
مشكل تردد از محل اقامت تا حرم نيز از سوى بعثه يكى از مراجع محترم مطرح شد كه در اين زمينه آقاى سقايى رييس ستاد حج در مدينه منوره توضيح داد پس از دريافت گزارش كمبود وسيله نقليه بلافاصله اقدام گرديد و شش ساعت بعد اين مشكل برطرف شد.
آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاجصبح امروز از بيمارستان متعلق به هيأت پزشكى جمهورى اسلامى ايران در مدينه منوره بازديد كرد و از نزديك در جريان نحوه رسيدگى به وضعيت درمانى زائران بيمار قرار گرفت.
در اين بازديد كه رييس ستاد حج در مدينه منوره نيز وى را همراهى مىكرد، بخشهاى مختلف بيمارستانى از جمله درمانگاهها، انبار دارو، داروخانه و بخش راديولوژى مورد بازديد قرار گرفت و مسئولان هيأت پزشكى درباره خدمترسانى به بيماران و زائران نيازمند، به نماينده ولى فقيه گزارش دادند.
آقاى رىشهرى همچنين در پاسخ به سؤال خبرنگارصدا و سيما در باره وضعيت پزشكى حج گفت: امسال تمهيدات خوبى در اين زمينه انديشيده شده است و در روزهاى آينده كه براى عزيمت به مكه مكرمه، حساس محسوب مىشود، ارائه خدمات مناسب پزشكى به زائران، از اهميت بيشترى برخوردار است.
وى توجه زائران ايرانى را به ضرورت رعايت مسائل بهداشتى جلب كرد و از آنان خواست تا در ارتباط با تغذيه، به دستورات اسلامى توجه لازم را مبذول كنند و شكم خويش را محلى براى انبار انواع غذاها قرار ندهند واز اين طريق سلامتى خودشان را تضمين كنند. سپس خبرنگارصدا و سيما نظر ايشان را در مورد حضور زائران ايرانى در مراسم نمازهاى جماعت جويا شد و آقاى رىشهرى در پاسخ تصريح كرد كه بحمدلله رفتار اكثر زائران ايرانى قابل قبول است و حضور پر رنگى در نمازهاى جماعت دارند، اما هنوز هم برخى از زائران هستند كه به اين مهم كمتوجهى مىكنند و در مواقع نمازهاى جماعت به پرسهزنى در بازارها مشغولاند كه اميدواريم اين عده نيز رفتار خود راصلاح كنند.
نماينده ولى فقيه در پايان اين بازديد، در جمع مديران هيأت پزشكى حضور يافت و از زبان آنها در جريان آخرين وضعيت پزشكى زائران ايرانى قرار گرفت كه طبق گزارش آنها 4 نفر از زائران از جمله يك زن 47 ساله ايرانى در بيمارستانهاى سعودى بسترى است. اين زن ايرانى به علت خونريزى در داخل مغز و سر درد شديد
در بيمارستان بسترى شده است و احتمال بازگرداندن وى به ايران وجود دارد.
آقاى حلىساز رييس هيأت پزشكى از پزشكان كاروانها به عنوان خط مقدم عمليات پزشكى نام برد و تصريح كرد كه پزشكان كاروانها ساعت 16 هر روز براى دريافت سيم كارتهاى تلفن همراه خود و پر كردن يك پرسشنامه به هيأت پزشكى مراجعه مىكنند.
وى گفت: امسال 450 پزشك متخصص در كاروانها حضور دارند كه اين تعداد بيشتر از پزشكان عمومى است. آقاى حلىساز تصريح كرد كه سه درمانگاه اقمارى در مدينه منوره بهطور متوسط در هر روز 35 تا 40 نفر از خواهران را براى انجام تزريقات پذيرش مىكنند.
اعضاى بعثه عراق به رياست حجت الاسلام و المسلمين محمدتقى مولا شامگاه روز دوشنبه (12 آذر) در بعثه مقام معظم رهبرى با آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه وسرپرست حجاج ايرانى ديدار كردند. در اين ديدار آقايان مهدوى، هادوى، سقايى، قاضى عسكر، عرب و حلىساز نيز حضور داشتند.
پس از معارفه، آقاى رىشهرى طى سخنانى گفت:
از سال 1370 كه مسئوليت نمايندگى رهبرى در خدمت به زائران خانه خدا را بر عهده گرفتم، همواره با بسيارى از شما عزيزان در ارتباط و تماس بودم و اكنون جا دارد ياد شهيد آيتالله سيدمحمدباقر حكيم را گرامى بداريم. مصائب و مشكلات خواهران و برادران عزيز در ايام حج را همه ساله مورد توجه قرار مىداديم و خدا را سپاسگزاريم كه نظام ديكتاتورىصدام سقوط كرد و دولت مردمى عراق بر سركار آمد و بخش عظيمى از مشكلات مردم عراق برطرف شد. دولت و ملت ايران همواره خود را در كنار دولت و ملت عراق مىداند و استقلال، عزت و سربلندى ملت عراق را از خداوند متعال مسئلت مىكند. ما اميدواريم مصائب ناشى از حضور بيگانگان پايان بپذيرد و دولت مردمى و متكى به آراى مردم عراق تحقق پيدا كند. مهمترين نكتهاى كه در
شرايط فعلى بايد مورد توجه دولت و ملت عراق باشد، مسئله توطئههاى پيچيدهاى است كه براى ايجاد اختلاف بين مردم عراق و خصوصاً شيعيان و اهل تسنن در عراق به اجرا در مىآيد و دست بيگانگان را در آن مىتوان ديد و هيچكس جز دشمنان اسلام از اين اختلافات و تفرقه سود نخواهد برد. مقام معظم رهبرى با فراستى كه دارند و با توجه به توطئههاى دشمنان، سال جارى را سال انسجام اسلامى ناميدند و مهمترين توصيه ايشان به كارگزاران حج نيز اين بوده است كه حج امسال بايد رنگوبوى تازهاى به وحدت اسلامى بدهد. در همين سخنرانى تأكيد كردند كه تحريك عواطف مذهبى برادران اهل سنت به هر شكل كه باشد حرام است و گناه محسوب مىشود و بايد از تهييج عواطف مذهبى مردم اجتناب شود. اميدوارم كه عراق متحد و يكپارچه در كنار برادران شيعه و اهل سنت به الگويى براى مسلمانان جهان تبديل شود و به اتحاد و هماهنگى و وحدت كلمه امت اسلام نزديك شويم و بتوانيم مسئوليتهاى سياسى و فرهنگى خود را به درستى به انجام برسانيم.
در ادامه اين ديدار آقاى محمدتقى مولا رييس بعثه عراق با ابراز خرسندى از حضور در بعثه ولى امر مسلمين، حضرت آيتاللهالعظمى خامنهاى و تشكر از كمكها و توجهات امام خامنهاى، جمهورى اسلامى ايران و آيتالله رىشهرى به مردم عراق، به ايراد سخنانى پرداخت كه محورهاى آن به شرح زير است:
ما مديون بعثه جمهورى اسلامى ايران هستيم، زيرا سالها از طريق بعثه ايران توانستيم به حج بياييم و با حجاج جهان اسلام ديدار داشته باشيم و مظلوميت مردم عراق و مسائل كشورمان را مطرح كنيم.
شهيد سيدمحمدباقر حكيم در حج حضور مىيافت و از اينجا نداى خود را به گوش جهانيان مىرساند و همواره از همكارى و حمايت بعثه و آقاى رىشهرى برخوردار بوديم و امروز هم از تجارب بعثه مقام معظم رهبرى براى مديريت امور حج زائران عراقى استفاده مىكنيم.
صدام مىكوشيد تا حج را از بين ببرد يا آن را از محتوا خالى كند و تنها سالخوردگان و نيروهاى امنيتى خود را به حج اعزام مىكرد.
اينك قانون اساسى را خود عراقىها نوشته و به آن راى دادهاند و در آن بر اسلام تأكيد شده و هيچ قانونى نمىتواند مخالف اسلام باشد. بيگانگان در تلاش براى تشكيل دولت قيم در عراق بودند اما مردم و مرجعيت و بهويژه آيتالله سيستانى، همواره با آن مخالفت كردهاند.
وضعيت عراق رو به بهبود است. تروريسم در عراق جايگاهى ندارد. مردم عراق اعم از شيعه و سنى با هم برادرند و هيچگاه جنگ و برادركشى در ميان آنان وجود نداشته است و همه در شادى و غم يكديگر شريك هستند. آنچه در عراق اتفاق افتاد، توسط بقاياىصدامصورت گرفت و نيروهاى تكفيرى هم در كنار آنها بودند. اينك اوضاع بهبود يافته، عمليات تروريستى در عراق تا 80 درصد تنزل پيدا كرده و ساير شهرها و راهها نيز از امنيت خوبى برخوردار شدهاند.
اوضاع اقتصادى، مادى و معيشتى كشور و مردم عراق رو به بهبود است. بودجه سال آينده كشور 48 ميليارد دلار خواهد بود. بيكارى كاهش يافته، خدمات برق و نفت و فراوردههاى نفتى فراوانتر و آسانتر است و سال آينده نيز سال بازسازى خواهد بود.
تعداد حجاج عراقى در سال جارى 31 هزار نفر است. اين رقم سال گذشته 27 هزار و 500 نفر بود.
در ادامه اين ديدار، شيخ دكتر خالد المسعد از علماى اهل سنت عراق و رييس جماعت علماى اين كشور نيز در سخنانى پس از تشكر و قدردانى از بعثه مقام معظم رهبرى به ايراد سخن پرداخت كه اهم آن به شرح زير است:
به عنوان يك پژوهشگر اسلامى اذعان مىكنم كه جمهورى اسلامى ايران بر اساس مذهب در مورد مسائل اسلامى برخورد نمىكند و درقبال مسائلى مانند فلسطين، چچن، بوسنى و هرزگوين و مردم عراق حساسيت مشابهى را نشان مىدهد.
امام خمينى 1 از طلايهداران وحدت اسلامى بود و دعوت ايشان به برگزارى روز
قدس و هفته وحدت اسلامى حاكى از همين حقيقت است. در ديدارى كه من به همراه جمعى از علماى استانهاى انبار و بغداد با حضرت آيتالله خامنهاى داشتم، ايشان از انفجارهاى سامرا و در عين حال آتش زدن مساجد اهل سنت ابراز انزجار كردند. ايشان همچنين به مسئله خطرناكى اشاره كردند كه به همه جهان اسلام برمىگردد و اين همان مسئله تكفير است كه در همهجا و بهويژه عراق، مسئله بسيار خطرناكى است و ايشان تنها راه مبارزه با آن را در تحقق وحدت اسلامى دانستند.
تكفيرىها دين و مذهب ندارند و من از مواضع علماى شيعه عراق و بهويژه آيتالله سيستانى در دفاع از اهل سنت تشكر مىكنم.
اوضاع در عراق رو به بهبود است. تروريستهاى فتنهانگيز رو به زوال هستند و دولت عراق موفقيتهاى خوبى داشته است.
در سالن اجتماعات هتل قصرالدخيل محل استقرار بعثه مقام معظم رهبرى جلسه عمومى فرهيختگان كاروانهاى اعزامى به مدينه منوره برگزار شد. در اين جلسه، پس از تلاوت آياتى چند از كلام وحى، حسن رحيمپور ازغدى به ايراد سخن پرداخت. وى، خانه كعبه را كانون آموزههاىصلحآميز براى بشريت خواند و گفت:
موسم حج، تجمعى براى كل بشريت است. بيتالله الحرام محل آموزش همزيستى مسالمتآميز براى كل بشر است؛ خانهاى است آزاد و در اختيار طبقه و گروه خاصى نيست. خانه كعبه نخستين خانهاى است كه براى بشر بنا شده و به تعبير قرآن هُدىً لِلْعالَمينَ است؛ يعنى براى تمامى بشر نه فقط براى مسلمانان. بيتالله الحرام مادر جامعه بشرى است و خداوند آن را امّالقرى خوانده است؛ چرا كه در روز دحوالارض نيز خشكى از كعبه شروع شد و در طوفان نوح نخستين مكانى كه از آب بيرون آمد خانه خدا بود.
پس از انقلاب اسلامى به بركت حضرت امام خمينى 1 يك جنبش بيدارى اسلامى شكل گرفت و با تعيين خط مشى و محورهاى اساسى دين، اسلام ناب را از اسلام آمريكايى جدا كرد. اينصفبندى دشمنان اسلامى را بهشدت در موضع انفعال قرار داد. اما برخى از آن تعبير به خصومت بين شيعه و سنى كردند! درصورتى كه شيعه و سنى در بسيارى از اصول و معارف اسلامى با هم اختلافى ندارند. ما با برادران اهلسنت، اتحاد و به ايشان اعتماد داريم و خود را از ايشان جدا نمىدانيم. همچنان كه امروز انقلاب اسلامى قلب جهان اسلام است و برادران اهل سنت ما در همه جهان به آن علاقهمندند.
شيخ جلالالدينصغير نماينده مجلس عراق و سيدحيدر حكيم فرزند شهيد سيدمحمد باقر حكيم از مسئولان بعثه آيتالله حكيم، شامگاه روز سهشنبه (سيزدهم آذر) در بعثه مقام معظم رهبرى با آيتالله رىشهرى، نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى خانه خدا ديدار و گفتوگو كردند.
در اين ديدار آقاى شيخ جلال الدينصغير در سخنانى به بيان وضعيت سياسى، اجتماعى و اقتصادى عراق پرداخت و گفت: حضور آمريكايىها در عراق يكى از مشكلات عمده مردم عراق محسوب مىشود.
آقاى سيدحيدر حكيم تأكيد كرد كه انگليس روى جريانهاى منحرف و افراطى به شدت كار مىكند.
وى تأكيد كرد كه گروههاى تروريستى از كشتن مردم نتيجهاى نگرفتهاند و ديدند كه اين روش هيچ منافعى براى آنها در بر ندارد. شيخصغير همچنين گفت كه دور سوم مذاكرات ايران و آمريكا اثرات مثبت زيادى داشت.
آيتالله محمدى رىشهرى نماينده ولىفقيه وسرپرستحجاج ايرانى، همراه با تنى چند از علما و مسئولان بعثه مقام معظم رهبرى، امروز (سه شنبه) بهطور سرزده با حضور
در مسجد شيعيان مدينه منوره، از شيخ محمد على عمرى امام اين مسجد عيادت كرد.
آيتالله رىشهرى، در اين بازديد جوياى وضعيت جسمانى آقاى شيخ عمرى شد و سلامتى و طول عمر وى را از خداوند متعال مسئلت كرد. وى خطاب به امام مسجد شيعيان مدينه منوره گفت: ديدار شما براى ما مغتنم است و اميدواريم در پرتو الطاف الهى و توجه امام زمان [،صحت و سلامتى كامل حاصل باشد.
مسجد شيعيان در مدينه منوره در زمينى به وسعت 750 متر مربع واقع شده است.
گروه اعزامىصدا و سيما به حج به سرپرستى آقاى گروسى،صبح امروز (سه شنبه) در ديدار با آيتالله رىشهرى، گزارشى از فعاليتهاى خود را به نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ارائه كرد.
در اين ديدار كه رييس ستاد حج در مدينه منوره نيز حضور داشت، آقاى گروسى گروهصدا و سيما را نسبت به سالهاى گذشته مجربتر توصيف كرد و گفت كه با اقدامات انجام شده از سوىصدا و سيما در هفته حج، امسال زائران خانه خدا، با آموزش بهترى نسبت به سالهاى گذشته به حج آمدهاند و اين مطلب را در رفتار و منش آنها مىتوان مشاهده كرد.
وى تصريح كرد كه گزارشهاى تهيه شده در پرشنوندهترين و پربينندهترين برنامههاىصدا و سيما از راديو و تلويزيون پخش مىشود و اخبار حج نيز علاوه بر ساير بخشهاى خبرى، حتما در بخشهاى خبرى ساعتهاى 14 تا 21 نيز پخش مىشود.
گروسى گفت: برنامهاى تحت عنوان «سفر به سرزمين نور» كار سفرنامه شهيد آوينى را دنبال مىكند. شبكههاى پرس، العالم و جام جم در بخش پوشش اخبار حج در بخش بينالملل فعال هستند و شبكههاى اول، دوم و سوم نيز فعالانه به پخش برنامههاى حج مىپردازند و دعاى كميل نيز علاوه بر شبكه تهران از راديو قرآن و
شبكه تلويزيونى لبيك پخش مىشود.
وى از محدوديتهاى رسانهاى عربستان در حج امسال اظهار ناخرسندى كرد و گفت كه يكى از خبرنگاران راديو را به جرم همراه داشتن يك آى سى دستگير كردند و به او پابند زدند و او را با خود بردند كه بازداشت او نصف روز به طول انجاميد و با تلاشهاى به عمل آمده، آزاد شد.
وى همچنين پيشنهاد ايجاد شهرك سينمايى حج را در ايران مطرح كرد و از شوراى عالى حج خواست كه اين پيشنهاد را بررسى و از دولت در اين زمينه درخواست همكارى شود.
آقاى گروسى در پايان سخنان خود، ياد مرحوم هنردوست قائم مقام فقيدصدا وسيما را كه در سالهاى گذشته مديريت امر حج را نيز برعهده داشت با درخواست قرائت فاتحه، گرامى داشت.
در اين ديدار آقاى رىشهرى سخنان مبسوطى را همراه با تذكرات اخلاقى و اجرايى ايراد كرد و در آغاز ياد مرحوم هنردوست را با مطرح كردن اين نكته كه او كمككار حج بود و هرگز خودش در اين سالها به حج نيامد، گرامى داشت و از خداوند متعال خواست تا بركاتى از حج را به روح او واصل كند.
محورهاى سخنان آيتالله رىشهرى در اين ديدار به شرح زير است:
صدا و سيما در سال جارى فعاليتهاى چشمگيرى نسبت به سالهاى گذشته به انجام رساند و جهشى را در اين زمينه شاهد بوديم و اميدواريم كه اين آغاز خوب، به انجام خوب و موفقى نيز متصل شود.
با ذكر روايتى از اميرالمؤمنين حضرت على (ع) توجه شما را به اين نكته جلب مىكنم كه ياد و ذكر خدا هم كارها و فعاليتها و امورى كه انسان مأمور انجام آنهاست به نتيجه مطلوب مىرساند و هم جان و باطن انسان را نورانى و مصفا مىكند. اگر كارى توام با ياد خدا انجام شود، انسان علاوه بر برخوردار شدن از نتيجه تلاشهاى
خود، از هدايتهاى غيبى الهى نيز بهره مند مىشود.
ياد خدا براى كارگزار نيز مفيد است؛ زيرا در او احساس آسايش باطنى ايجاد مىكند و دل او را نورانى و آرام مىسازد.
ايام حج بهترين فصل ذكر خدا و بهترين زمان براى آن است كه انسان كارش را براى خدا انجام دهد و اگر اين توفيق حاصل شود، آثار و بركات وجودى انسان براى جامعه و محيط اطرافش بيشتر خواهد شد و خودش نيز از آن سود خواهد برد.
صدا و سيما از جمله ارگانهاى بسيار تأثيرگذار در حج است و ضعف و قوت آن در شكوه و عظمت حج، تأثير مثبت يا منفى دارد. بنابراين هر قدر كه اعضاى گروه اعزامىصدا و سيما انگيزه، نشاط و خلاقيت بيشترى داشته باشند، كار آنها براى حج داراى آثار و بركات بيشترى خواهد بود.
فرهنگسازى در حج، مسئله مهمى است و بايد هنر لازم را به كار بگيريد تاصحنههاى پرجاذبه و سازنده حج به شكل مناسبى به داخل كشور منتقل شود و مردم بتوانند از آثار معنوى حج بهره مند شوند.
تنوع دادن به فعاليتهاى خبرى و تصويرى را در دستور كار خودتان قرار دهيد و به روشهاى مختلف تلاش كنيد تا جاذبههاى معنوى حج را به فكر و ذهن و روح ديگران منتقل كنيد.
امسال سال انسجام اسلامى است و بايد در حج در قله اين حركت قرار بگيريم و اين موضوع به گونههاى مختلف در برنامههاىصدا و سيما ديده شود.
در آستانه انتخابات هستيم و تلاش كنيد تا فضاى معنوى حج به فضاى انتخابات گره بخورد و حاصل كار هم اين باشد كه انتخابات با شكوه بيشتر و با كمترين تنش ممكن برگزار شود.
زمزمههاى تحريم وجود دارد و استكبار درصدد توطئه براى ايجاد مشكل براى ايران است. بنابراين از فضاى حج و با استمداد از معنويت حج بايد براى خنثى كردن
اين توطئه استفاده كنيم.
ثبت و ضبط ديدگاههاى مسلمانان ساير كشورها كه به بعثه مراجعه مىكنند، خيلى مهم است. حساسيتهاى دولت عربستان را در هنگام پخش بايد لحاظ كنيد و در اين زمينه با معاونت بين الملل نيز همكارى داشته باشيد.
ديدگاههاى شخصيتهاى خارجى بهويژه در ارتباط با انسجام اسلامى و نقش انقلاب اسلامى در اين زمينه خيلى مفيد است و برنامهسازى در اين خصوص را در دستور كار خودتان قرار دهيد.
وجود مبارك حضرت ولى عصر [در حج وبهويژه در عرفات زنده و حاضر است و در ثبت و ضبط فضاى معنوى عرفات، تلاش مجدانهاى به عمل آوريد تا در موقعيتهاى مختلف از آن استفاده شود.
تجربيات سالهاى گذشته را ثبت كنيد. بايد يك دفترچه ثبت تجربيات داشته باشيد كه اگر در سالهاى قبل مشكلى يا موفقيتى براى يك خبرنگار وجود داشته، ثبت شده باشد و در سالهاى بعد بتوان از اين تجارب استفاده كرد. اگر اين تجارب ثبت و استفاده شود، اينطور نخواهد شد كه خبرنگار را دستبند و پابند بزنند.
شما در ثبت و ضبط و پخش هرآنچه كه مربوط به ايران است، آزاد هستيد، اما در پخش خبرهايى كه حكومت عربستان را حساس مىكند، از مشورت و تجربه اعضاى بعثه استفاده كنيد.
صداوسيما مىتواند يك كتاب مصور از حج چاپ و در نمايشگاه حج ارائه كند. در اين كتاب مىتوانيد، بدون رعايت ملاحظات خاص، عكسها را بياوريد.
آيين معنوى شبى با قرآن و ولايت، با شركت جمعى از حافظان و قاريان ممتاز بينالمللى در مدينه منوره برگزار شد. در اين محفل انس كه از سوى بعثه رهبرى در
محل اين بعثه برگزار شد، محمد عمرالجعادى از كشور مراكش، دكتر رضا ديانت حافظ كل قرآن و مسعود گرجى نفر اول مسابقات مالزى از كشورمان به تلاوت قرآن پرداختند.
در ادامه برنامه گروه همخوانى قرآن كاروان نور، اعزامى از كشورمان بهصورت دستهجمعى برنامه اجرا كردند.
آيتالله محمد محمدى رىشهرى نماينده ولىفقيه و سرپرست حجاج كشورمان به همراه دست اندركاران بعثه مقام معظم رهبرى و جمعى از زائران و علاقهمندان به قرآن در اين مراسم معنوى و قرآنى شركت داشتند.
همچنين همزمان با اين مراسم، مسابقه فرهنگ قرآنى در قالب پنج سؤال مكتوب قرآنى برگزار شد. سه تن از شركتكنندگان به نامهاىصديقه رضايى و فلور محمدى از اصفهان و مرتضى سلطانمحمدى از تهران به عنوان نفرات برگزيده مسابقه انتخاب و هداياى متبركه به آنان اهدا شد.
اعضاى بعثه تاجيكستان به رياست آقاى حاجى اسماعيل پورمحمدزاده ظهر روز چهارشنبه (چهاردهم آذر) به دعوت بعثه مقام معظم رهبرى با آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ديدار كردند.
در ابتداى اين ديدار، آقايان پور محمدزاده و رىشهرى به معرفى اعضاى هيأت همراه خود پرداختند و سپس اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران در سخنان كوتاهى به ميهمانان تاجيك خير مقدم گفت و تاجيكستان را كشور دوست، همزبان و برادر ايران خواند.
وى به سابقه روابط عميق تاريخى و فرهنگى بين دو كشور اشاره كرد و خواستار تقويت هرچه بيشتر روابط سياسى، اقتصادى و فرهنگى ميان دو ملت مسلمان ايران و تاجيكستان شد.
آقاى رىشهرى سفر چند سال پيش خود به تاجيكستان را بسيار خاطرهانگيز توصيف كرد و گفت كه علاقه وافر مردم تاجيك به حافظ، احساس نزديكى زيادى را در ايرانيان نسبت به مردم تاجيكستان بوجود مىآورد.
وى ايام حج را فرصتى مناسب براى نزديكتر شدن مسلمانان به يكديگر دانست و افزود: امسال را رهبر معظم انقلاب اسلامى، سال انسجام اسلامى ناميدهاند و تلاش خواهيم كرد تا همكارىهاى خود را با ساير مسلمانان افزايش دهيم وصفوف خود را
به هم نزديكتر كنيم؛ زيرا امت اسلام از منافع آن بهرهمند خواهند شد.
وى به تلاش مشترك و يكپارچه دشمنان اسلام براى ضربه زدن به اساس اسلام اشاره كرد و جسارت به ساحت مقدس رسول گرامى اسلام (ص) را در برخى از رسانههاى غربى نمونه روشنى از اين نوع تلاشها دانست.
آقاى رىشهرى اظهار اميدوارى كرد كه با اهتمام و همكارى مشترك مسلمانان، ارزشهاى اسلامى در همه نقاط عالم بهصورت برجسته و شاخص، ريشهدار شود.
وى گفت: مسلمانان وظيفه دارند براى حاكميت اسلام بر جهان زمينهسازى كنند و ايام حج فرصت مغتنمى براى نزديكى دلها به يكديگر است؛ زيرا در اين زمان دلهاى مسلمانان بيش از هر زمان ديگرى آكنده ازصفا و پاكى و روشنى است.
نماينده ولى فقيه در پايان سخنانش اظهار اميدوارى كرد كه حجاج بيت الله الحرام با بهرهگيرى از نورانيت و بركات حج، بتوانند با تلاش مضاعف، ارزشهاى اسلامى را در بازگشت به ميهن خود، احيا كنند.
در اين ديدار، آقاى پورمحمدزاده رييس بعثه تاجيكستان نيز در سخنانى گفت: مردم تاجيكستان به دوستى با حافظ و ميرزا بيدل دهلوى، افتخار مىكنند و به آن مىبالند و پيشتر، اشعار و غزليات خواجه حافظ شيرازى در برنامههاى درسى تاجيكستان قرار داشت و اكنون نيز به ما درس زندگى مىدهد.
وى به حضور 5 هزار زائر تاجيك در حج امسال اشاره كرد و گفت: مردم ايران و تاجيكستان داراى تاريخ و فرهنگ مشترك هستند و ما خراسان بزرگ را به ياد مىآوريم كه زمانى بزرگتر از نيمى از جهان بود و وطن مشترك مردم ايران و تاجيك محسوب مىشد.
وى خود را حافظ كل قرآن كريم معرفى كرد و در پايان گفت: محدثان بزرگ فارسىزبان جزو مفاخر جهان اسلام هستند و امروز در بسيارى از كشورهاى مسلمان به دستاوردهاى تحقيقى اين دسته از محدثان استناد مىشود.
پس از اين ديدار، اعضاى بعثه تاجيكستان ناهار را ميهمان بعثه مقام معظم رهبرى بودند.
عصر روز چهارشنبه (چهاردهم آذر) آيتالله رىشهرى اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران از دو آشپزخانه مركزى در مدينه منوره كه در امر طبخ غذا براى زائران ايرانى فعاليت مىكنند، بازديد به عمل آورد.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج در اين بازديد از بخشهاى مختلف اين دو آشپزخانه بازديد كرد و از نزديك در جريان چگونگى طبخ غذا و رعايت مسائل بهداشتى در اين زمينه قرار گرفت.
مسئولان بخشهاى مختلف اين آشپزخانه گزارشهاى مربوط به برنامه غذايى زائران و مراحل مختلف انجام فعاليتها تا انتقال غذاهاى طبخ شده به هتلهاى محل استقرار زائران ايرانى را به آقاى رىشهرى توضيح دادند.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران در پايان اين بازديد در گفتوگويى كوتاه با خبرنگاران، وضعيت بهداشتى اين دو آشپزخانه را خوب توصيف كرد و گفت كه شرايط طبخ غذا در آشپزخانههاى مركزى بسيار خوب و قابل تقدير است و از مسئولان ذىربط خواست تا زمانبندى تحويل غذا به زائران را به گونهاى برنامهريزى كنند كه غذاها با كيفيت مطلوب به دست زائران برسد.
در اين بازيد رييس ستاد حج در مدينه منوره و همچنين مسئول واحد ارزشيابى بعثه مقام معظم رهبرى، آقاى رىشهرى را همراهى مىكردند.
در پاسخ به حضور بعثههاى اعزامى مراجع محترم تقليد به حج در بعثه مقام معظم رهبرى، آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى خانه خدا، همراه با چند نفر از علما و مسئولان بعثه مقام معظم رهبرى، طى ساعاتصبح تا ظهر روز چهارشنبه از بعثههاى مختلف مراجع تقليد بازديد كرد.
اين بازديدها كه بيش از سه ساعت به طول انجاميد، از بعثههاى حضرات آيات عظام: مكارم شيرازى، سيستانى، وحيد خراسانى، شاهرودى، شبيرى زنجانى، عزالدين
زنجانى، سيدسعيد حكيم، محمد اسحاق فياض، بهجت، حائرى،صانعى، نورى همدانى،صافى گلپايگانى، موسوى اردبيلى و سبحانى انجام شد.
طى اين بازديدها، مسائل مختلفى درباره مناسك حج از جمله در خصوص شرايط جديدى كه با اجراى طرح توسعه مسعى بوجود آمده است، مطرح و ديدگاهها و فتاواى مختلف در اين زمينه مورد گفتوگو قرار گرفت و آخرين اطلاعات دريافتى از مكه مكرمه در ارتباط با ادامه وضعيت سابق در مسعى به اطلاع مسئولان بعثهها رسيد.
آيتالله رىشهرى در اين بازديدها، ضمن دعا براى برگزارى هرچه باشكوهتر حج ابراهيمى، سلامتى و طول عمر مراجع محترم تقليد را از خداوند متعال مسئلت كرد.
همايش اهل سنت با محوريت اتحاد ملى و انسجام اسلامى در مدينه منوره برگزار شد. در اين همايش كه جمع كثيرى از زائران اهل سنت حضور داشتند، خطيب بعثه رهبرى طى سخنانى وحدت و انسجام مسلمين را عامل گسترش و توسعه اسلام دانست. حجت الاسلام والمسلمين راشد يزدى، به گسترش روز افزون اسلام در دنيا اشاره كرد و گفت: امروز دنيا تشنه اسلام است و مسلمانان بايد با حفظ يكپارچگى و بيان ويژگىهاى اسلام ناب محمدى (ص) جهانيان را هر چه بيشتر با اسلام آشنا كنند و نيازهاى آنان را پاسخگو باشند. وى افزود: اگر جهانيان كه تشنه اسلام هستند تفرقه را در بين مسلمانان ببينند از گرايش آنان به اسلام كاسته خواهد شد و اين گناه محسوب مىشود.
خطيب بعثه رهبرى از وحدت مسلمانان به عنوان ضرورت دنياى اسلام ياد كرد و گفت: اگر مسلمانان وحدت داشته باشند، پيامبر اعظم (ص) مسرور مىشوند و اختلاف بين مسلمين موجب حزن ايشان مىگردد. وى با تأكيد بر اينكه مسلمانان بايد در غم و شادى يكديگر شريك باشند، گفت: امروز گوش شنوا براى شنيدن پيام اسلام دردنيا وجود دارد ولى متاسفانه زبان گويا براى رساندن پيام اسلام كمتر است.
گفتنى است كه همايش گروههاى مختلف زائران كشورمان بهطور روزانه ازسوى بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره برگزار مىشود.
همايش «زن و انسجام اسلامى» روز 15 آذر با حضورصدها نفر از زنان فرهيخ- ه مسلمان از كشورهاى اسلامى در محل بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه برگزار شد. هدف از اين گردهمايى، بررسى و تبيين نقش زن مسلمان در تحقق انسجام اسلامى بود.
محورهاى همايش مذكور عبارتاند از:
خانواده و انسجام اسلامى (چالشها، موانع، راهكارها)
زنان نخبه و نقش آنان در وحدت كشورهاى اسلامى
زنان و خطر تفرقه
تهديدات و افقهاى فراروى خانواده مسلمان
در اين همايش، افزون بر نماينده ولى فقيه در امور حج، هشت تن از محققان و كارشناسان امور زن و خانواده سخنرانى كردند. به اين شرح:
خانم هدى عبدالحميد از كشور بحرين؛
خانم دكتر احلام احسنالعلى از كشور سودان؛
خانم زينب از كشور آلمان؛
حسن رحيمپور ازغدى از ايران؛
خانم انور ريحانه از كشور پاكستان؛
خانم سميره الموسوى، نماينده مجلس عراق؛
خانم اميرهصالح از كشور سودان؛
خانم مشكينفام، عضو هيأت علمى دانشگاه الزهراء و عضو هيأت علمى بعثه مقام معظم رهبرى.
سخنرانىها به سه زبان فارسى، عربى و انگليسى ايراد گرديد و خلاصهاى از آنها به اين قرار است:
نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى در اين همايش، گفت: كشورهاى اسلامى از استعدادهاى فراوانى در زمينههاى مختلف مادى و معنوى برخوردارند كه اگر دست به دست هم دهند، مىتوانند همه مشكلات خود را حل كنند. وى، نقش حج را در سازندگى و تكامل معنوى انسان با معيارهاى مادى قابل سنجش ندانست و گفت: نخستين بهره و بركت حج اين است كه انسان را به نور مطلق كهصاحب كعبه است، نزديك مىكند، شيرينى ياد خدا را در كام ميهمانان او مىريزد، او را از نظر معنوى متحوّل مىكند و بدينسان اخلاق و رفتار او را دگرگون مىسازد و سعادت و خوشبختى دنيا و آخرت را براى او رقم مىزند. نقش حج، منحصر به منافع و بركات فردى نيست. حج از منظر قرآن كريم، قياماً للناس است كه مىتواند منافع مادى و معنوى جوامع مسلمان و امت اسلامى را تأمين كند.
وى با طرح اين سؤال كه «حج چگونه مىتواند منافع جوامع اسلامى را تأمين كند و بانوان حجگزار در اين زمينه چه نقشى مىتوانند ايفا كنند؟» گفت: براى پاسخ به اين سؤال بايد مشكلات امروز جوامع اسلامى را شناسايى و راه حل رفع اين مشكلات را جستوجو كرد. امروز، جوامع اسلامى با چالشهاى مختلفى از نظر فرهنگى، اجتماعى و سياسى مواجه است، ولى مهمترين چالش امت اسلامى، مصايب مردم مظلوم فلسطين، عراق، افغانستان و لبنان است.
نماينده ولى فقيه با ذكر روايتى از امامصادق (ع) گفت: پاداش حج مقبول، با همه اهميت آن كه بالاتر از همه ارزشهاى مادى است، در برابر گرهگشايى از مشكل يك
مسلمان، كوچك است. بنابراين پاداش گرهگشايى از مشكلات يك جمعيت مسلمان اصولًا فوق همه محاسبات خواهد بود.
سرپرست زائران ايرانى تنها مانع بزرگ بهرهگيرى از امكانات و استعدادهاى جهان اسلام را تفرقه و اختلاف دانست و گفت: دشمنان اسلام كه بهترين راه تأمين منافع و مطامع خود را تفرقه ميان مسلمانان مىبينند، با دسيسههاى گوناگون تلاش مىكنند تا بين آنان اختلاف بيندازند.
وى افزود: با توجه به اينكه بهتازگى تلاشهاى دشمنان اسلام شدت گرفته است، مقام معظم رهبرى سال جارى را سال اتحاد ملى و انسجام اسلامى ناميدهاند و موسم حج بهترين فرصت براى نزديك شدن جوامع اسلامى به يكديگر و تحقق وحدت كلمه امت اسلام است. ايشان با تشريح نقش زنان در ايجاد انسجام اسلامى در جهان اسلام گفت: از نگاه مقام معظم رهبرى حضرت آيتالله خامنهاى حساسترين، ظريفترين، ماندگارترين و مؤثرترين نقشها در حركت تاريخ انسان به سوى تكامل، بر عهده زنان است. زيرا زنان نيمى از مسلمانان جهان را تشكيل مىدهند، زنان نخبه و فرهيخته مىتوانند نقش ويژهاى در ايجاد انسجام اسلامى در جهان اسلام داشته باشند.
نماينده ولى فقيه در پايان ابراز اميدوارى كرد خواهران مسلمان زائر خانه خدا با بهرهگيرى از نورانيت حج به منظور خودسازى و تحكيم بنيان خانوادهها، در مقابل توطئههاى دشمنان اسلام، احساس مسئوليت كنند و با نقشآفرينى در وحدت كلمه امت اسلامى، زمينه را براى تحقق وعده قرآن كريم در مورد جهانى شدن اسلام فراهم سازند.
همچنين در اين همايش، يازده تن از اساتيد زن از كشورهاى سودان، پاكستان، عراق، آلمان، تاجيكستان، آلمان و بحرين پيرامون نقش آنان در انسجام خانواده و انسجام اجتماع سخنرانى كردند.
خانم دكتر مشكينفام سهم زنان را در بازگشت به تمدن اسلامى بسيار زياد دانست و گفت: بايد شرايطى را فراهم كنيم تا مطابق آموزههاى قرآنكريم زنان ما بتوانند فرزندانى را تربيت كنند كه منشأ احياى نفوس باشند. وى افزود: خانواده اسلامى از ديدگاه اسلام ناب محمدى، خانوادهاى بدون تعصب، به دور از خرافه و به دور از تسلط يك جنس بر جنس ديگر است.
دكتر احلام از سودان نيز عصر كنونى را عصر زنان ناميد و گفت: زنان ايرانى و سودانى پيشقراولان حركت جديد براى احياى تمدن اسلامى در عرصه نقش زن در تربيت خانوادهاند.
وى گفت: همانگونه كه پيامبر اسلام (ص) تأكيد فرمودهاند بايد به زنان توجه كرد؛ زيرا زن محور رشد و سازنده نسل آينده است.
هدى عبدالرحمن از بحرين نيز پيرامون چالشهاى پيش روى زنان در دنياى كنونى سخنانى ايراد كرد. وى با ارائه پيشنهادهايى مبنى بر ارائه الگوى مناسب از زن مسلمان، برگزارى جلسات مشترك بين زنان در كشورهاى اسلامى را به منظور ايجاد پويايى زنان و اجراى برنامههاى تشويقى براى فراگير كردن حجاب و نيز رشد اخلاق اسلامى در خانواده و جامعه، از وظايف نخبگان و فعالان زن در كشورهاى اسلامى برشمرد. همچنين افزود: برپايى جلسات مشترك بين همه مسلمانان اعم از كشورهاى عربى و غير عربى تنها راه تبادل افكار براى ايجاد انسجام است.
خانم زينب از آلمان نيز با اشاره به حكومت جهانى امام زمان [گفت: چشم مسلمانان در اروپا به اسلام و جمهورى اسلامى است؛ بياييد اختلافها را كنار بگذاريم؛ زيرا ما مطمئن هستيم درآينده تمام دنيا به ما خواهند پيوست.
خانم نانو نساء على محمد از تاجيكستان نيز اشعارى را قرائت كرد.
در اين همايش، زنان فرهيختهاى از كشورهاى سودان، فلسطين، پاكستان، تاجيكستان، بحرين، عربستان، افغانستان، كنگو و قطر مقالاتى ارائه كردند كه به دليل
كمبود وقت موفق به قرائت آن نشدند. بنا است تمام مقالات ارائه شده، در لوح فشردهاى آماده و در اختيار شركتكنندگان قرار گيرد.
از ساعات اوليهصبح، گروهاى مختلف، خود را براى برگزارى منظم و پرشكوه دعاى كميل در كنار حرم پر نور نبوى و بارگاه ائمه بقيع آماده كردند.
بر اساس برنامهريزىهاىصورتگرفته، از هر كاروان تعدادى از زائران داوطلب براى ايجاد نظم در برگزارى اين دعا انتخاب شدند.
انتظامات زائران ايرانى در كنار مأموران پليس عربستان، حجاج را به محل برگزارى مراسم راهنمايى مىكردند.
نيروهاى امنيتى از ورود زائران غير ايرانى جلوگيرى مىكردند.
ساعتى پيش از آغاز مراسم، زائران ايرانى خود را به محل برگزارى مراسم مىرساندند.
دقايقى پيش از ساعت ده شب، نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى و رييس سازمان حج و زيارت در معيت هيأت همراه از محل بعثه به طرف محل برگزارى دعاى كميل حركت كرده و راس ساعت 10 دعا با قرائت آياتى از كلام الله مجيد آغاز شد.
قرائت دعاى كميل با لحن دلنشين عربى توجه شنوندگان عربزبان را جلب مىكرد.
دعاى نوربخش كميل پس از يك ساعت با دعاى سرپرست حجاج ايرانى به پايان رسيد.
آيتالله رىشهرى در بخشى از دعاى پايانى خود كه به زبان عربى بود، براى نابودى دشمنان اسلام و پيروزى برادران مسلمان در كشور فلسطين، لبنان، عراق، فلسطين و سراسر جهان دعا كرد.
پس از اعلام پايان رسمى مراسم، مجرى برنامه از زائران ايرانى درخواست كرد به
هنگام حركت به سوى محل اسكان، از هرگونه شعار وصلوات خوددارى نمايند.
پس از اتمام مراسم، چند نفر از زائران ايرانى به طرفصفوف نيروهاى امنيتى مسلح رفته و يك بسته شكلات به آنان تعارف كردند و با اين كار خود اخلاق دينى و ادب ايرانى را به نمايش گذاشتند.
با تلاش دست اندركارانصداوسيما مراسم دعاى كميل در كمترين زمان ممكن به ايران ارسال و از شبكه دو سيما پخش شد.
شركتكنندگان در مراسم هنگام ترك تدريجى محل برگزارى دعاى كميل به احترام اين مكان مقدس اقدام به پاكسارى محوطه و جمع آورى زبالهها كردند.
در انتهاى مراسم نيز مجرى ضمن تقدير از شركتكنندگان از همكارى مقامات و مسئولان و نيروهاى انتظامى عربستان سعودى و دست اندركاران مسجدالنبى (ص) در برگزارى اين مراسم پرفيض به زبان عربى قدردانى كرد.
طبق اعلام رسانههاى عربستان، شش كارگروه براى برنامهريزى مناسك حج زائران ايرانى تشكيل شده كه در آن نمايندگان وزارت حج، سازمان اطلاعات، وزارت امور شهردارى و روستايى، دستگاههاى مربوطه و تعدادى از كارشناسان و متخصصان شركت دارند و درباره گروهبندى حجاج ايرانى جهت اداى مناسك حج در پل جمرات برنامهريزى مىكنند.
در اين كارگروهها بر اهميت اطلاعرسانى به حجاج و توجه دادن آنها به زمانبندى رمى جمرات و آشنايى به امور و تغييرات جديد در پل جمرات تأكيد شد.
دكتر كلال، رييس هيأت مديره مؤسسه طوافدهندگان حجاج ايرانى، با تأكيد بر انجام دقيق برنامهريزى انجام مناسك حجاج ايرانى بر اهميت اطلاعرسانى به حجاج تأكيد كرد و گفت: در سال جارى پيامكهايى به زبانهاى مختلف از جمله زبان فارسى از طريق شبكههاى تلفن همراه" الجوال" و" موبايلى" براى حجاج ارسال خواهد
شد. همچنين بروشورهايى براى اطلاعرسانى به حجاج ايرانى منتشر و در مكه مكرمه و مشاعر مقدس توزيع خواهد شد كه در آن شيوه حركت به سمت مكان رمى جمرات و موضوع زمانبندى اعلام شده است.
قطب افزود: روزهاى سوم و چهارم ذىالحجه نشستى با شركت تن از رؤساى كاروانهاى حجاج ايرانى برگزار مىشود كه در آن برنامه مناسك و اطلاعرسانى به رؤساى كاروانها و اهميت التزام به زمانبندى توضيح داده خواهد شد.
مؤسسات طوافدهندگان حجاج، مسئوليت سازماندهى امور مناسك حج زائران هر كشور را در مشاعر مقدسه بر عهده دارند.
عربستان امسال بيش از يك و نيم ميليون ويزاى حجصادر كرد. معاون وزير امور خارجه عربستان در امور كنسولى گفت: امسال يك ميليون و هزار و ويزاى حج ازسوى سفارتخانهها و كنسولگرىهاى عربستان براى زائران خانه خداصادر شده است.
عملياتصدور رواديد روز ذىالقعده رسماً پايان يافت. اندونزى با هزار و ويزا و آرژانتين با ويزا به ترتيب بيشترين و كمترين كشورها در اخذ ويزاى حج در سال جارى هستند. امسال براى اولين بار تعداد هزار ويزا براى زائران چينىصادر شده است.
بيست و پنجم ماه ذوالقعده، روزى است كه خداوند با نظر به كره زمين، به جهان خاكى حيات بخشيد. از اين روز، بخشهايى از كره زمين- كه سراسر آب بود- شروع به خشك شدن نمود تا كم كم به شكل ربع مسكون امروزين درآمد. مطابق روايات،
اولين نقطهاى كه از زير آب سر برآورد، مكان كعبه شريف و بيت الله الحرام بود. به نظر برخى از مفسران، آيه 30 سوره نازعات (وَ الأَرْضَ بَعْدَ ذلِكَ دَحاها) به همين واقعه اشاره دارد.
گذشته از واقعه دحوالارض، رويدادهاى ديگرى نيز در اين روز رخ دادهاند؛ از جمله:
ميلاد شيخ الانبياء حضرت ابراهيم على نبينا و آله و عليه السلام؛
ميلاد حضرت عيسى مسيح عليه السلام؛
خروج رسول اكرم (ص) از مدينه به همراه هزاران حاجى به سوى مكه، به قصد حجه الوداع. در اين سفر وجود مقدس حضرت زهرا 3 و نيز تمامى همسران پيامبر (ص) نيز ايشان را همراهى مىكردند؛
در روايتى نيز آمده است كه حضرت قائم [در همين روز قيام خواهد كرد.
زائران ايرانى خانه خدا (مدينه بعد)، با زمزمه دعاى ندبه در مكه مكرّمه، تعجيل در ظهور خورشيد تابناك كعبه و يگانه منجى عالم بشريت را از خداى بزرگ مسئلت كردند. اين زائران كه بهصورت فردى و گروهى از سحرگاه جمعه 16 آذرماه، در مسجدالحرام حضور يافتند، براى سلامتى بقيه الله الاعظم (ارواحنا فداه) و تعجيل در ظهور ايشان دعا كردند. شور و حال اين زائران هنگام قرائت اين دعاى شريف وصفناپذير است.
حجت الاسلام و المسلمين غلامحسين محسنى اژهاى وزير اطلاعات جمهورى اسلامى ايران عصر روز جمعه در سر راه خود به رياض، جهت شركت در كنفرانس بين المللى فناورى اطلاعات و امنيت ملى، در مدينه منوره با آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ديدار و گفت وگو كرد.
در اين ديدار علاوه بر همراهان آقاى اژهاى، سفير جمهورى اسلامى ايران در رياض، آقايان قاضى عسكر، عرب و آخوند زاده معاونان آموزش و پژوهش، نظارت و برنامه ريزى و ارزشيابى و اجرايى بعثه مقام معظم رهبرى نيز حضور داشتند.
آقايان اژهاى و رىشهرى در اين ملاقات، درباره مسائل مختلف با يكديگر گفتوگو كردند.
وزير اطلاعات جمهورى اسلامى ايران پس از اين ملاقات براى عزيمت به رياض، عازم فرودگاه شد.
وى در اظهارات كوتاهى با خبرنگاران، روابط دو كشور ايران و عربستان سعودى را خوب توصيف كرد و گفت كه با رايزنىهاىصورت گرفته، مقامات عربستان سعودى اطمينان دادهاند كه امسال زائران، مناسك حج را با آرامش و اطمينان كامل انجام خواهند داد.
نخستين كنفرانس بينالمللى فنآورى اطلاعات و امنيت ملى روز شنبه با حضور يكهزار و هفتصد شخصيت داخلى و خارجى در رياض پايتخت عربستان سعودى برگزار مىشود.
اين كنفرانس چهار روزه به رياست سلطان بن عبدالعزيز، وليعهد و وزيردفاع و هوانوردى عربستان برگزار مىشود.
آيتالله رىشهرى روز هفدهم آذرماه سال جارى، رهسپار مكه مكرمه شد.
آيتالله رىشهرى بامداد امروز وارد مكه شد و اعمال عمره تمتع را در مسجدالحرام به جاى آورد.
اولين جلسه شوراى هماهنگى بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه عصر روز شنبه، در اولين روز از ورود نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج به شهر مكه تشكيل شد.
در اين جلسه كه با تلاوت آياتى چند از كلام الله مجيد از سوى آقاى سليمى تشكيل شد، در آغاز، آقاى حبيبىتنها، گزارشى از فعاليتهاى ستاد حج را ارائه كرد و طى آن گفت: هتل دارهادى كه امسال براى اولين بار افتتاح شده است، مساحتى بالغ بر 82 هزار مترمربع بنا در سه برج مستقل را شامل مىشود. سالن اجتماعات آن با استفاده از 42 دستگاه تلويزيون مداربسته تجهيزشده است. ظرفيت پاركينگ هتل 120 خودرو است. در برج 3 براى اسكان بعثههاى مراجع محترم تقليد، اتاقهايى در نظر گرفته شده است. قسمت ادارى بعثه در طبقهاى كه مصلى در آنجا واقع شده است، داراى 34 اتاق است كه هنوز كامل نيست و كار تجهيز آن به سرعت در حال انجام است و در مجموع
15 كاروان به استعداد 2500 نفر از زائران در يكى از سه ساختمان مستقر مىشوند.
در ادامه اين جلسه، آقاى آخوندزاده معاون اجرايى بعثه مقام معظم رهبرى به فعاليتهاى انجام شده براى راهاندازى قسمتهاى ادارى استقرار يافته در حج اشاره كرد و گفت كه دو هفته پيش با مشكلات زيادى مواجه بوديم؛ اما اينك با تلاشهاى انجام شده بسيارى از امور سامان يافته و نشريه زائر نيز با شمارگانى بسيار بيشتر از مدينه در مكه چاپ و توزيع مىشود.
آقاى خاكسار قهرودى رييس سازمان حج و زيارت نيز در سخنانى تأكيد كرد كه مالك ساختمان بسيار بيش از تعهدات خود براى ما كار كرده است كه رقمى بالغ بر دو ميليون ريال سعودى را شامل مىشود. هرگونه درخواستى در ارتباط با هتل بايد از طريق آقاى حبيبىتنها به مالك منتقل شود. برخى از مواد درخواستى ما از مالك ساختمان در همين روزها در حال انجام است. بنابراين لازم است هم اعضاى بعثه مقام معظم رهبرى و هم زائران مستقر در اين ساختمان در نگهدارى و بهرهبردارى از هتل نهايت دقت و مراقبت را به عمل آورند و كار به گونه اى نباشد كه همكارى مالك با سازمان حج در ارتباط با دو زمين ديگر، با مشكل مواجه شود.
وى افزود: تنها مشكل موجود، مسئله حمل و نقل زائران است. براى حل اين مشكل تدابير جديدى را به كار بستهايم كه انتقال خط 7 با ظرفيتى حدود يازده هزار نفر، به محل جديد از جمله اين تدابير است.
رييس سازمان حج به نگرانىهايى كه در خصوص وضعيت آشپزخانههاى مركزى وجود داشت، اشاره كرد و گفت كه با كنترل شديد به عمل آمده در اين زمينه، نگرانىها برطرف خواهد شد.
در ادامه جلسه، آقاى رىشهرى گفت: ما پيشبينى نمىكرديم كه اين ساختمان براى حج امسال آماده شود و معلوم است كه زحمت زيادى براى راهاندازى آن كشيدهاند و من از مالك ساختمان و مسئولان سازمان حج و بعثه كه كارها را تا اينجا دنبال كردهاند تشكر مىكنم.
وى افزود: همه ما شرعاً در حفظ و نگهدارى اين ساختمان مسئول هستيم و هيچ
كار تخريبى در هيچ نقطهاى از ساختمان بدون اجازهصاحبخانه نبايد انجام شود. بنابراين بايد اين ساختمان سالم بماند و حفاظت از آن اولويت دارد.
نماينده ولى فقيه در زمينه تقسيمبندى اتاقهاى هتل بين واحدهاى مختلف تأكيد كرد كه در اين كار بايد مطالعه شود كه هر مكانى بر اساس نياز واقعى در اختيار بخشهاى مختلف قرار گيرد.
آقاى رىشهرى در ادامه از گلهمندى مسئولان اجرايى حج نسبت به منعكس نشدن برخى مسائل اجرايى در نشريه زائر خبر داد و گفت كه اين نشريه متعلق به بعثه نيست و بايد نسبت به مسائل اجرايى نيز اطلاعرسانى كند و مسائلى مانند مسكن و حمل و نقل نيز جدى گرفته شود.
ايشان همچنين از آقاى اسلامىفرد خواست تا نسبت به توجيه زائران ايرانى در خصوص جا به جايى بعثه مقام معظم رهبرى، مصاحبههايى را با افراد مسئول ترتيب دهد.
آقاى قهرودى سپس گزارشى از وضعيت مسكن زائران ايرانى در مكه مكرمه و مشكلات مربوط به حمل و نقل آنان ارائه كرد و ضمن عالى توصيف كردن همكارى دولت عربستان با ايران در امر خدمترسانى به حجاج گفت: ساخت و ساز مسكن اكنون در شرق مكه ادامه دارد و زائران به اجبار در اين منطقه مستقر شدهاند و ما نيز چاره اى جز اسكان حجاج خود در اين محور را نداريم و البته هرچه به سمت حرم نزديكتر باشيم بهتر است؛ زيرا اگر بتوانيم بخشى از زائران را در فاصله 1500 تا 2000 مترى حرم مستقر كنيم، به ميزان زيادى مشكل حمل و نقل برطرف خواهد شد اما اين مسئله ما را در برابر يك تصميم جديد قرار مىدهد؛ زيرا هرچه به سمت حرم نزديكتر برويم هزينههاى اجازه نيز افزايش پيدا مىكند؛ بهطورىكه به ازاى هر زائر در هتل 5 ستاره دارهادى 2500 ريال پرداخت مىكنيم، اما وقتى به سراغ هتل الجزيره پشت قبرستان ابوطالب مىرويم به ازاى هر زائر بايد تا 4 هزار ريال سعودى بپردازيم.
آقاى رىشهرى در اين خصوص گفت: كارى كه براى مردم انجام مىدهيد، به درستى براى آنها تبيين و تشريح كنيد تا بدانند كه وقتى پول اضافهتر پرداخت
مىكنند،صرف چه خدماتى مىشود.
سرپرست حجاج همچنين از همكارى بى نظير دولت عربستان با ايران در امر حج اظهار خرسندى كرد و گفت: آقاى حسينى سفير جمهورى اسلامى ايران در عربستان انصافاً خيلى خوب كار مىكند.
در اين نشست آقاى سليمى گزارشى از شروع فعاليتهاى فرهنگى در بعثه مقام معظم رهبرى از روز يكشنبه ارائه كرد و آقاى رىشهرى بر ضرورت رعايت مسائل حفاظتى بهويژه در بخشهاى مربوط به اهل سنت، بين الملل و بخش ويژه اجرايى تأكيد كرد.
در پى درخواست بعضى از زائران بيت الله الحرام براى دسترسى به اينترنت، به دستور نماينده محترم ولى فقيه در امور حج و زيارت، مركزى به اين منظور در طبقه همكف محل استقرار كاروانهاى زائران و بعثه مقام معظم رهبرى در برج 3 فندق دارهادى راهاندازى شد. اين مركز از ساعت 8 تا 12 و 16 تا 18 بهصورت محدود آماده ارائه خدمت به زائران بيت الله الحرام است.
محل جديد بعثه مقام معظم رهبرى در منطقه عزيزيه مكه با حضور سرپرست حجاج ايرانى رسماً افتتاح شد. در حج امسال سه برج در منطقه عزيزيه به زائران ايرانى اختصاص يافته است. 80 درصد زائران ايرانى در مكه در منطقه عزيزيه اين شهر مستقرند. بعثه مقام معظم رهبرى در مكه، در يكى از سه برج هتل دارهادى استقرار يافته است.
آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى، شامگاه روز يكشنبه بهطور سرزده در جمع زائران يكى از كاروانهاى حج در مكه مكرمه حضور يافت و از نزديك با مسائل، مشكلات، خواستهها و پيشنهادات آنان آشنا شد.
در اين بازديد كه آقايان خاكسار قهرودى، سلطانى شيرازى و عرب نيا، آقاى رىشهرى را همراهى مىكردند، چند تن از زائران، مشكلات مربوط به رفت و آمد از محل اقامت تا بيت الله الحرام، متفاوت بودن شرايط اسكان زائران، نبود تلفن در اتاقها، جدا بودن مردان از همسرانشان، توزيع مكرر مرغ آب پز و بىاطلاعى از برنامههاى حضور در مكه مكرمه، توهين برخى عوامل سعودى به اعتقادات و مقدسات زائران ايرانى را مطرح كردند.
در اين ديدار، خدمات پزشكى ارائه شده به زائران و همچنين كيفيت خوب برگزارى دعاى كميل در مدينه منوره مورد تشكر و قدردانى قرار گرفت.
برخى از زائران نيز از فشرده بودن جمعيت اسكان يافته در اتاقها تا ده نفر در يك اتاق و كمبود حمام و دستشويى اظهار گلهمندى كردند و گفتند كه براى هر 25 نفر يك دستشويى و حمام آن هم بهصورت مشترك وجود دارد. همچنين از همزمانى برخى از پروازها با زمان اقامه نمازصبح اظهار ناخرسندى كردند. نيز پيشنهاد كردند كه
براى زائران ايرانى لباسهاى يكدست مزين به پرچم جمهورى اسلامى ايران تدارك ديده شود تا حضور ايرانىها بهصورت منظمتر و يكپارچهتر در حج به چشم آيد.
در پاسخ به برخى از اين موارد، آقاى خاكسار قهرودى رييس سازمان حج و زيارت گفت: علىرغم همه برنامهريزىها، ما در تنگنا هستيم و اين وضعيت در جلسات مختلف براى شما تشريح شده است. يكى از نگرانىهاى ما مربوط به حمل و نقل زائران بود كه از شب گذشته ده درصد بار پل و تونل كم شده است و شبهاى ديگر قرار است 25 درصد از بار اين مسير كاسته شود كه باعث سرعت در سرويسدهى خواهد شد و علاوه بر آن بهطور متوسط هرروز ظرفيت اتوبوسها 5 تا ده درصد افزايش خواهد يافت.
وى محل اسكان اين كاروان را در مرتبه خوبى در مكه مكرمه توصيف كرد و گفت: ما در مجموع 231 خانه و هتل را در مكه مكرمه اجاره كردهايم و ادعا مىكنيم كه بهطور متوسط خدمات ما به زائران ايرانى از كيفيت بهترى نسبت به زائران ساير كشورها برخوردار است و معدل خدمات ما بالاتر از ديگر كشورها است.
وى در عين حال تأكيد كرد كه زبان ما به عذرخواهى باز است و پيشنهادات را هم مى شنويم و مىپذيريم.
رييس سازمان حج و زيارت گفت: براى هر 4 زائر يكصندلى خالى اختصاص دادهايم و تلاش مستمر ما بر اين است كه كار بهترى ارائه شود.
در اين زمينه يكى از زائران مدعى شد كه عدم مديريتصحيح و فقدان نظارت باعث بوجود آمدن مشكل حمل و نقل زائران ايرانى و ايجاد بىنظمى شده است.
يك خانم زائر نيز از وجود خرافات و ضعف فرهنگى در ميان برخى خانمهاى زائر اظهار ناخرسندى كرد و خواستار افزايش آموزش فرهنگى به زائران شد.
آيتالله رىشهرى نيز در پايان اين ديدار طى سخنانى گفت: مسئولان و دست اندركاران بعثه و سازمان حج براى انجام كار و خدمترسانى به زائران به حج آمدهاند. ما براى انجام برنامههاى حج نيازمند سالنهايى بوديم كه حدود 5000 نفر را در خودش جاى بدهد و 1200صندلى داشته باشد. به همين دليل ناگزير ازجستوجو براى يافتن
مكانى بوديم كه هم نزديك به محل استقرار زائران باشد و هم بتواند نيازهاى ما را جواب بدهد.
اميرالحاج ايران خطاب به زائران اين كاروان گفت: هدف ما از حضور در جمع شما، شنيدن خواستهها و مشكلات از زبان خود شما بود و مواردى كه مطرح شد مورد رسيدگى قرار خواهد گرفت. من شهادت مىدهم كه برادران شما در سازمان حج و زيارت همه تلاش خود را به كار گرفتهاند تا شرايط مناسبى را براى دوران حضور شما در مكه و مدينه فراهم كنند اما يادمان باشد كه ما در يك كشور ديگر هستيم و محدوديتهايى هم به ما تحميل مىشود كه چارهاى جز كنار آمدن با آنها نداريم. بنده از گذشته نسبت به زمان پروازها و همزمانى آنها با وقت نماز حساس بودم و تذكر دادهام اما مشكل اينجاست كه اين پروازها را دولت عربستان هماهنگ مىكند و ما ناگزير هستيم كه خودمان را با آنها هماهنگ كنيم. ضمناً اين نكته را هم به ياد داشته باشيد كه ارزش حج به تحمل سختىهاى آن است و مراقبت كنيد كه مبادا اين فشارها باعث كاهش معنويت حج در شما شود.
آقاى رىشهرى همچنين با اتوبوس حامل زائران به سمت مسجد الحرام رفت و با زائران ايرانى نيز درباره مشكلات حمل و نقل گفتوگو كرد.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى، همراه آقاى خاكسار قهرودى رييس سازمان حج و زيارت، يكشنبهشب در محل ايستگاههاى انتقال زائران به حرم حضور يافت و از نزديك بر نحوه ارائه خدمات حمل و نقل به زائران نظارت كرد.
در اين بازديد آقاى قهرودى جزئيات عمليات مربوط به حمل و نقل زائران را تشريح كرد و گفت كه به ازاى هر 4 زائر ايرانى يكصندلى در نظر گرفته شده است و اوج بار ترافيكى ايجاد شده از سوى زائران نيز به ساعات پس ازصرف شام تا ساعات 2 بعد از نيمه شب بازمىگردد
بخشى از زائران ايرانى در روزهاى اخير با مشكل ازدحام جمعيت در ايستگاههاى
اتوبوس درون شهرى در مسير هتلها و حرم مواجه بودند و به اين دليل نماينده ولى فقيه همراه با اين گروه از زائران با اتوبوس راهى حرم شد تا از نزديك مشكلات را بررسى كند. به گفته آقاى قهرودى سال آينده با وجود هزينه بالاى اجاره و گرانى هتلهاى اطراف مسجد الحرام، تعدادى از اين هتلها اجاره خواهد شد تا از ازدحام جمعيت در ايستگاههاى اتوبوس كاسته شود. رييس سازمان حج و زيارت افزود: با تلاش 6 ماهه ايستگاه جديدى به زائران ايرانى اختصاص يافته كه تا حدودى در كاهش ازدحام زائران موثر خواهد بود.
همچنين تعدادى از زائران در داخل اتوبوس و ايستگاههاى مسافرين با آيتالله رىشهرى به گفتوگو پرداختند و از حضور ايشان در جمع زائران ابراز خرسندى كردند.
آيتالله مرتضى مقتدايى، نايبرييس جامعه مدرسين حوزه علميه قم، با اشاره به نمود چشمگير بعثه مقام معظم رهبرى در مراسم حج گفت: چشم همه مسلمانانى كه از اقصى نقاط جهان به مكه مىآيند، به اين بعثه است.
به گزارش خبرگزارى ايكنا وى گفت: حجاج با شركت در برنامههاى بعثه مقام معظم رهبرى كه در راستاى وحدت و انسجام اسلامى است، در واقع ديدارى با ايشان دارند. عضو شوراى عالى حوزه علميه، حج و انجام برنامههاى مختلف در بعثه مقام معظم رهبرى را بهترين فرصت براى آمادگى امتهاى اسلامى در سراسر دنيا و آشنا شدن آنها با موضوع انسجام اسلامى كه ضرورت زمان است، عنوان كرد.
مقتدايى تأكيد كرد: آيتالله رىشهرى نيز به اين موارد توجه دارند و اعلام كردهاندكه انسجام اسلامى، محور و موضوع اصلى برنامههاى آنها در حج است و اميدواريم در اين جلسات، مسلمانان به آشنايى لازم جهت تحقق انسجام اسلامى دست يابند. آيتالله مقتدايى در پاسخ به اين سؤال كه اصل برائت از مشركان، تا كى در سياست خارجى دولتهاى اسلامى نمود و جلوه دارد، خاطرنشان كرد: برائت از
مشركان در مراسم حج سالهاى گذشته بوده و در آينده نيز خواهد بود.
عضو مجلس خبرگان رهبرى، برائت از مشركان را در راستاى آشنا شدن مسلمانان با توطئههاى استكبار جهانى ذكر كرد و يادآور شد: مسلمانان بايد بدانند دشمن از بين رفتن اتحاد بين آنها را مىخواهد و به دنبال ايجاد تفرقه بين مذاهب و قوميتها است.
نايبرييس جامعه مدرسين، در پايان تنها راه مقابله با توطئهها و تفرقهافكنى دشمنان را برائت از مشركان و وحدت دانست و گفت: برائت از مشركان به اين معنا است كه ما توطئههاى دشمنان را مىشناسيم، از تحركات آنها برائت جسته و با وحدت و انسجام خود، آنها را خنثى مىكنيم.
محمداسحاق اشرفى (از افغانستان و مقيم آلمان) من همسايه امام رضا (ع) بودم. هر روز به حرمش مشرف مىشدم، اما حالا در يك كشور غريب و غيرمسلمان، حسرت روزهاى خوش همسايگى امام هشتم را مىخورم.»
محمد عيسى (مسئول كميته امداد امام خمينى (ره) افغانستان): «اقوام و آشنايان زيادى در مشهد مقدس و شهرهاى ديگر ايران داريم، اما به دليل نداشتن كارت اقامت نمىتوانيم به آنجا سفر كنيم.»
دكتر محمد نبى ايوبى، پزشك جراح: «اغلب ما كه در كشور شما زندگى كردهايم، هنوز برنامههاى مذهبى تلويزيونى ايران به خصوص شبكه قرآن را از طريق ماهواره دنبال مىكنيم. چون اشتراكات بسيار مذهبى، فرهنگى و عاطفى بين ما و شما است كه اين شباهتها در برنامههاى تلويزيونى آشكار مىشود.»
حاجى رئوف: «من از سالهاى قبل از انقلاب اسلامى در فرودگاه مهرآباد كار مىكردم و رييس هواپيمايى افغانستان در تهران بودم، اما در سالهاى اخير مشكل اقامت پيدا كردم و ناگزير به ترك ايران شدم.» او با مجوز دولت عربستان سعودى، كاروانهايى از زائران فارسىزبان را از سراسر اروپا، آمريكا و استراليا به مكه و مدينه مىآورد و اسكان و پذيرايى از كاروانى كه بالغ بر 200 مسافر دارد، تماماً به عهده او
است. مدير كاروان «دوستداران اهل بيت:» در اين باره مىگويد: «در ميان مسلمانان تحصيلكرده مقيم اروپا يا ساير كشورهاى دنيا، مشتاقان زيادى براى سفر به خانه خدا ديده مىشود كه ما فقط براى 214 نفر سهميه داريم. از اين ميزان، ايرانىهاى مهاجر بين 10 تا 15 درصد سهم دارند و بقيه، عمدتاً افغانىتبار هستند كه حدود 70 درصد آنها شيعه و مابقى اهل تسنناند.»
كاروان فارسىزبانها در شهر مركزى فرانكفورت تشكيل مىشود. به اين شكل كه تمام زائران آن به جز مقيمان استراليا، خودشان را از سراسر اروپا و آمريكا به اين شهر مىرسانند. بسيارى از ايرانىها و افغانها هم در دورتموند اقامت دارند و بايد در فرانكفورت جمع شوند. اين كاروان، پس از آنكه به دمشق پرواز كرد، در آنجا با اضافه شدن افرادى از استراليا به زيارت حرم مطهر حضرت زينب 3 و مرقد حضرت رقيه 3 مىرود و سپس با پرواز ديگرى راهى مدينه منوره مىشود.
عبدالمنان رئوف نيز كه سابقه اقامت در شهرهاى تهران و زاهدان را دارد، برادرش را در مديريت كاروان «دوستداران اهل بيت:» همراهى مىكند و كارمند هواپيمايى جمهورى اسلامى ايران در فرانكفورت است. او اشتياق اعضاى كاروان براى زيارت حضرت رضا (ع) را زائدالوصف مىداند و مىگويد: «درخواستهاى متعدد و مكررى براى سفر به مشهد مقدس داريم. حتى ما اعضاى كاروان را به شهرهاى زيارتى عراق مىبريم، اما به دليل پارهاى از مشكلات از جملهصدور رواديد براى شهروندان مقيم خارج از كشور، نمىتوانيم به زيارت امام هشتم برويم.»
«در آلمان، دو شركت هواپيمايى كويت و جمهورى اسلامى ايران به من پيشنهاد همكارى دادند كه دعوت همزبانهاى ايرانىام را پذيرفتم؛ چون ما در يك رخداد تاريخى از برادران ايرانىمان جدا شدهايم و بسيار به يكديگر علاقهمنديم.»
او، دليل نامگذارى كاروان خود با عنوان «دوستداران اهل بيت:» را اشتياق بسيار شيعيان فارسىزبان مقيم اروپا و آمريكا براى زيارت قبور مطهر ائمه هدى (ع) مىداند و مىگويد: «اميدواريم شرايط بهترى براى سفر به مشهد مقدس هم فراهم شود تا ما و علاقهمندان حضرت رضا (ع) مشتاقانه به پابوس آن امام بشتابيم.»
((1))
اعضاى بعثه آفريقاى جنوبى و جمعى از علماى اين كشور روز دوشنبه با حضور در بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه با آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ديدار و گفتوگو كردند.
در اين ديدار كه مسئولان امور بين الملل بعثه مقام معظم رهبرى نيز حضور داشتند، آقاى رىشهرى ديدار چند سال پيش خود از آفريقاى جنوبى را خاطرهانگيز خواند و تصريح كرد كه توسعه روابط سياسى، اقتصادى و فرهنگى ميان دو كشور، بستر مناسبى را براى گسترش ارتباطات دينى ميان علما و مسئولان امور دينى دو كشور فراهم خواهد ساخت.
وى به نامگذارى سال جارى از سوى رهبر معظم انقلاب به عنوان سال انسجام اسلامى اشاره كرد و گفت: با شدت يافتن توطئههاى دشمنان اسلام، مسلمانان بايد بيش از هميشه به فكر منافع ملى و جهانى اسلام و تحكيم همبستگى ميان خود باشند و رهبر حكيم انقلاب نيز با همين نگاه بر ضرورت تقويت انسجام اسلامى ميان ملتها و جوامع مسلمان تأكيد كرده اند و امام خمينى 1 نيز كليد حل همه مشكلات سياسى و فرهنگى مسلمانان را در اتحاد كلمه ميان آنان دانستند.
1) تاريخهاى قمرى در اين كتاب، مطابق تقويم عربستان سعودى است.
نماينده ولى فقيه، موسم حج را بهترين فرصت براى اتحاد و انسجام اسلامى دانست و تأكيد كرد كه مسلمانان با استفاده از اين فرصت مىتوانند علاوه بر تهذيب نفس و خودسازى، در جهت كاهش آلام امت اسلام نيز تلاش كنند و موسم حج از آن جهت براى حل مشكلات جهان اسلام مهم و حياتى است كه مسلمانان در كنار يكديگر قرار مىگيرند و دلهاى آنان بيش از هميشه به هم نزديك مىشود.
وى نقش اصلى براى شناسايى كيد دشمنان و آگاهىبخشى به مسلمانان را برعهده علما، روشنفكران و نخبگان جوامع اسلامى دانست و تأكيد كرد كه ايجاد اختلاف ميان امت اسلام، كم هزينهترين و سودآورترين توطئه دشمن محسوب مىشود و مسئوليت خنثى كردن اين توطئه نيز متوجه علما و انديشمندان مسلمان است.
سرپرست زائران ايرانى خانه خدا در پايان سخنانش از حاضران براى شركت در همايشهاى بين المللى قدس، فرهيختگان و تقريب مذاهب اسلامى كه در بعثه مقام معظم رهبرى تشكيل خواهد شد، دعوت كرد.
در اين ديدار، شيخهاشمصالح رييس بعثه آفريقاى جنوبى سخنان آقاى رىشهرى را در ضرورت بهره گرفتن از فرصت حج براى گام برداشتن در جهت وحدت كلمه مسلمين، مورد تأييد قرار داد وگفت: ما از حمايت جمهورى اسلامى ايران از آفريقاى جنوبى ومسلمانان اين كشور تشكر مىكنيم. دعوت به وحدت، فراتر از ملتها، نژادها و اعتقاداتصورت مىگيرد و باعث تأسف است كه مردم در سراسر دنياى اسلام از فرصت حج براى وحدت استفاده نمىكنند.
وى افزود: مشكل برادران ما در فلسطين، در دستور كار مسلمانان آفريقاى جنوبى قرار دارد و ما اولين گروهها را براى ديدار از مسجدالاقصى به فلسطين اعزام كرديم و امسال نيز هزار و دويست نفر از مسلمانان به مسجد الاقصى سفر خواهند كرد.
سپس مولانا احسان هندريكس رييس مجلس القضاى اسلامى آفريقاى جنوبى، مراتب تقدير و تشكر خود و هيأت همراهش را از پذيرايى گرم در بعثه مقام معظم رهبرى ابراز كرد و گفت: از زمان حضور شما در آفريقاى جنوبى تا كنون ما همكارى نزديكى با سفارت جمهورى اسلامى ايران داشتهايم.
وى گفت: من هم از سفرم به تهران، خاطره خوبى دارم. با آيتالله تسخيرى كه يك عالم خردمند است،صحبت كردم و تحت تأثير تلاشهاى آقاى على اكبر محتشمى و همچنين ديدگاههاى امام خمينى 1 براى آزادسازى قدس قرار گرفتم.
وى افزود: گرچه در آفريقاى جنوبى تلاش زيادى براى همبستگى جهان اسلام در آزادى قدس به عمل مىآوريم اما بايد بگويم كه من از تلاش ايران براى آزادى قدس الهام گرفتهام.
مولانا هندريكس تأكيد كرد: گرچه ما به مدت 13 سال دمكراسى را در آفريقاى جنوبى تجربه كردهايم اما يكى از بزرگترين لابىهاىصهيونيسم بعد از آمريكا در آفريقاى جنوبى انجام مىشود و به همين دليل ما بايد تلاشهايمان را بيشتر كنيم و مبارزه باصهيونيسم را به فرزندان خود آموزش دهيم و براى اين منظور اعلام مىكنم كه ما آماده استفاده از تجربيات ديگران هستيم.
وى افزود: ما ناظر فشارهاى آمريكا بر ايران هستيم و رهبرى ايران را بسيار تحسين مىكنيم و از فرصتى كه در اختيار ما گذاشتيد تشكر مىكنيم.
در آفريقاى جنوبى يك ميليون و پانصد هزار مسلمان زندگى مىكنند و با توجه به افزايش مهاجرت مسلمانان به اين كشور، جمعيت مسلمان در اين كشور رو به افزايش است.
اعضاى هيأت پزشكى حج و مسئولان بيمارستان ايران در مكه مكرمهصبح روز دوشنبه با آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ديدارو گفتوگو كردند.
در اين ديدار آقاى حلىساز رييس هيأت پزشكى در اظهارات خود به وجود 550 زائر بالاى 80 سال در حج امسال اشاره كرد و گفت: سال گذشته 44 تن از زائران ايرانى در مكه و مدينه فوت كردند كه اين رقم در مدتى كه از ورود حجاج به عربستان
گذشته است در مقايسه با مدت مشابه در سال گذشته چندان بالا نيست. يك زائر 85 ساله ايرانى امروزدر مسجدالنبى فوت كرده است و 6 نفرهم در مكه فوت كردهاند كه يك نفر آنها تصادف كرده و 5 نفرديگر نيز بر اثر بيمارىهاى قلبى- عروقى جان باختهاند.
آقاى حلىساز از تلاش موفق پزشكان ايرانى در بازگرداندن زندگى به يك زن 67 ساله خبر داد و گفت كه علائم حياتى در اين بيمار وجود نداشت اما با تلاش 45 دقيقهاى پزشكان، او زندگى دوباره به دست آورد.
رييس هيأت پزشكى همچنين از اختصاص يك تيم خاص پزشكى براى افراد مسن سخن گفت وتأكيد كرد كه تيم وقوف زائران بيمار نيز افزايش يافته است و امسال 300 نفر را وقوف خواهيم داد كه 100 نفر بيش از سال گذشته است و اميدواريم با اين اهتمام بتوانيم مانع از افزايش مرگ و مير بشويم.
آقاى رىشهرى در مورد ريشهيابى بيمارى تنفسى و امكان مبارزه با ويروس آن سؤال كرد و آقاى حلىساز تصريح كرد كه تحقيقات در اين زمينه ادامه دارد و اميدواريم سال آينده به نتايجى براى اين امر برسيم؛ اما دكتر اكبرى از دست اندركاران هيأت پزشكى تصريح كرد كه نبايد نسبت به اين امر خوشبين باشيم زيرا بيمارىهاى تنفسى پنجمين عامل مرگ و مير در كشور است و ويروسها به سرعت در حال تغيير هستند و در برابر داروها از خود مقاومت نشان مىدهند. بنابراين يافتن يك واكسن مشخص براى مبارزه با اين ويروسها، كار پيچيده و سختى است.
در ادامه جلسه دكتر نادرى رييس بيمارستان مكه مكرمه نيز در سخنانى از افزايش بيماران بسترى شده در بيمارستان مكه خبر داد و گفت كه آمار بسترى بيماران در بخش سى سى يو بالا است و اين امر با افزايش سن زائران همخوانى دارد. البته ما افراد با ريسك بالا را شناسايى كردهايم تا مراقبت بيشترى از آنها به عمل آوريم.
وى گفت: با تدابير انديشيده شده، خانمها در كاروانها مىتوانند بهطور مستقيم با پزشكان زن درباره مسائل خاص پزشكى بانوان تماس تلفنى داشته باشند و از آنها راهنمايى بگيرند.
دكتر معمارزاده مسئول پزشكان كاروان نيز گزارشى از روند جلسات توجيهى پزشكان كاروانها و تحويل امكانات اوليه پزشكى و داروهاى لازم به آنان ارائه كرد و گفت كه پزشكان كاروان، مسئول سلامت زائران هستند و ما تلفن همراه در اختيار آنها قرار دادهايم تا به سرعت در دسترس زائران باشند.
در اين جلسه آقاى رىشهرى نيز در سخنان كوتاهى از هيأت پزشكى و همه پزشكان و پرستاران فعال در بيمارستانها و درمانگاههاى ايران كه براى ارائه خدمات مناسب بهداشتى و درمانى به زائران ايرانى تلاش مىكنند، تقدير و تشكر كرد و گفت كه زائران ايرانى نوعاً از خدمات پزشكى و نحوه برخورد پزشكان كه مبين رعايت اخلاق پزشكى است، اظهار رضايت مىكنند.
وى روزهاى آينده را براى سلامتى حجاج مهم توصيف كرد و اهتمام ويژه هيأت پزشكى به خدمات بهداشتى و پزشكى زائران را در روزهاى منتهى به ايام تشريق خواستار شد.
نماينده ولى فقيه همچنين از آقاى حلىساز خواست تا با انجام يك بررسى ميدانى، شرايط اعزام افراد مسن را مورد توجه قرار دهد؛ زيرا اگر معلوم شود كه افرادى در اين سن، استطاعت بدنى براى انجام مناسك را ندارند، بايد با جديت و سختگيرى از آمدن آنها به حج جلوگيرى شود.
آقاى حلىساز همچنين از بىتوجهى مسئولان فرودگاه تهران به زائران معتاد كه پس از توقيف مواد مخدر همراه آنان و اخذ جريمه، اين افراد را به حج اعزام مىكنند، ابراز ناخرسندى كرد و خواستار تذكراتى به مسئولان ذىربط شد.
حج امسال، مناسبتهاى گوناگونى را در خود جاى داده كه يكى از آنها، دومين سالگرد سقوط هواپيماى سى 130 حامل خبرنگاران رسانههاى گروهى و شهادت جمعى از بهترين روزنامهنگارانو تصويربرداران است. حضور والدين يا بستگان يكى از
اين شهدا در كاروانها كافى است تا به منظور گرامىداشت ياد و خاطره آن شهيد، مراسمى در كاروان برپا شود. كارى كه با حضور حجتالاسلام والمسلمين احمدوند، پدر شهيد احمدوند در يكى از كاروانهاى شهر تهران انجام شد و طى آن، تمام زائران اعزامى با اين كاروان در سالن اجتماعات محل اقامت خود به پدر اين شهيد تسليت گفتند.
شامگاه دوشنبه گذشته، كاروان شماره 17254 تهران، ميزبان جمعى از زائرانى بود كه آئين گرامىداشت شهداى منتسب به كاروان را برگزار مىكردند. 12 تن از اعضاى اين كاروان كه مديريت آن را كريمى واقف بر عهده دارد، پدر، مادر و يا عضوى از خانواده شهيد بودند كه حجتالاسلام احمدوند، روحانى كاروان، شاخصترين آنها به شمار مىرفت. علاوه بر او، پدر همسر شهيد حسين عرب احمدى نيز كه در همان هواپيما به شهادت رسيد، در مجلس حضور داشت و مراسم يادبود شهدا با حضور افرادى از كاروانهاى همجوار رونق گرفته بود.
شهيدان نوروزى، كريمى، خلفى، ابوترابى، كوهستانى، محمدى،صفرى،صادقى، احمد و محمد خليلى، پارياب و احمدوند، بزرگوارانى بودند كه اين مجلس به ياد آنها تشكيل شد؛ در حالى كه دو جانباز به نامهاى حسن عليزاده و على خليلى هم از اعضاى كاروان به شمار مىرفتند.
مدير كاروان در اين مراسم با تشكر از اعضاى كاروانش كه هريك با شور و اشتياق در اين مراسم شركت كرده بودند، گفت: افتخار داريم كه ميزبان مادران، پدران و بستگان شهدا هستيم و از طرف ديگر، همسايگى كاروان جانبازان را نيز به ما عنايت كردهاند.
در اين مراسم، همچنين حجتالاسلام والمسلمين معين شيرازى با گرامىداشت سالروز شهادت امام جواد (ع) سخنانى درباره ارزشهاى حج بيان داشت و گفت: «هرچه در اعمال و دستورات دينى ديگر مشاهده مىكنيد، بهصورت يكجا در مناسك حج
گرد آمده است، اما بايد توجه داشته باشيد كه عزم و اراده قلبى، مهمتر از انجام فيزيكى مناسك و اعمال حج است. بنابراين، قصد، نيت و توجه در نماز يا اعمال را بايد مورد عنايت قرار دهيد.» وى همچنين به مقام شامخ شهيدان انقلاب اسلامى و هشت سال دفاع مقدس اشاره كرد و آنان را انوار درخشان جهان تاريك ما دانست.
معين شيرازى همچنين درباره شهيد احمدوند اظهار داشت: «وى يكى از انسانهاى اهل ادب و عبادت بود. من او را از نزديك مىشناختم و مىدانستم كه گوهرى ناب در وجود او است.»
در ادامه اين مراسم، يكى از مداحان اهل بيت: از كاروان جانبازان، اشعارى در مدح و منقبت امام جواد (ع) خواند و شهادت اين امام همام را گرامى داشت. همچنين، مداح كاروان مورد نظر نيز به مصيبتخوانى براى امام نهم پرداخت و حاضران در اندوه شهادت بابالحوائج، حضرت جواد (ع) به ماتم نشستند و گريستند.
از نكات جالب اين مراسم، مشاركت اعضاى كاروان در تهيه نذورات و پذيرايى از مهمانان بود. در پايان اين مجلسصميمى نيز اعضاى كاروان با قرائت دعاى فرج، ظهور مهدى فاطمه 3 را خواستار شدند.
رييس امور مسجدالحرام و مسجدالنبى، پوشش خانه خدا را به «شيخ عبدالعزيز شيبى»، پردهدار اين حرم امن الهى تحويلداد تا در روز عرفه برابر با نهم ذىحجه، پرده كعبه طى مراسمى ويژه تعويضشود. پرده جديد كعبه طى مراسمى در روز عرفه پس از شستشوى كعبه با گلاب ناب كاشان، بر بناى كعبه نصب مىشود.
اين پرده جديد كه باصرف هزينهاى بالغ بر 20 ميليون ريال سعودى تهيه شده است، از جنس حرير طبيعى خالص و به رنگ مشكى، منقش به آيات قرآنكريم است كه با خط زيبا، با نخهاى طلا و نقره بافته شدهو دهها كيلو طلا و نقره در ساخت اين
پرده بهكار رفته است. ارتفاع اين پرده 14 متر و نوار دور آن به عرض 95 سانتيمتر است كه حاوى 16 قطعه به شكل مربع است. نوار اطراف اين پرده منقش به آيات قرآنكريم است و در فواصل معين عبارات «يا حى يا قيوم»، «يا رحمن يا رحيم» و «الحمدلله ربالعالمين» با رنگ طلايى دوخته شدهاند.
پوشش درب كعبه نيز از حريرى به ارتفاع 5/ 6 متر و عرض 5/ 3 متر منقش به آيات الهى و تزئينات اسلامى با طلا و نقره است.
پرده خانه خدا از 5 قطعه تشكيلشده است كه هر قسمت يك طرف كعبه را مىپوشاند و قطعه پنجم هم در كعبه را دربرمىگيرد كه هنگام نصب، وزن اين پرده به حدود دو تُن مىرسد.
اين پرده با همكارى كارخانههاى داخل و خارج عربستان تهيه مىشود و پارچه حرير آن را هر سال يكى از كشورها هديه مىدهد؛ پرده قبلى نيز به رؤسا و سران كشورهاى اسلامى اهدا مىشود.
يادآورىمىشود بافندگى و تهيه پرده كعبه با دست و ماشين حدود 9 ماه طول مىكشد.
محفل انس با قرآن با حضور اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران، آيتالله محمدى رىشهرى و جمعى از زائران ايرانى خانه خدا در نمازخانه بعثه مقام معظم رهبرى برگزار شد. در اين مراسم نورانى، قاريان بينالمللى و ممتاز، محمد فلاحپور و حميد شاكرنژاد به تلاوت آياتى از كلام الله مجيد پرداختند كه مورد استقبال حاضران قرار گرفت. در ادامه اين مراسم عليرضا ايزانلو حافظ كل قرآن كريم و همچنين گروه همخوانى كوثر به اجراى برنامه پرداختند.
رييس سازمان حج و زيارت و اعضاى ستاد حج در مكه مكرمه، عصر روز چهارشنبه (21 آذرماه) در بعثه مقام معظم رهبرى با آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى ديدار و گزارشى از فعاليتهاى خود را در امر خدمترسانى به حجاج، به وى ارائه دادند.
آقاى حبيبى تنها رييس ستاد حج در مكه در گزارش خود، به آغاز فعاليتهاى اين ستاد از روز سوم آذرماه اشاره كرد و گفت: ستاد مكه با سه معاونت هماهنگى، حمل و نقل بين شهرى و دو آشپزخانه مركزى كار خود را آغاز كرده است. در امر اسكان 232 محل براى 604 كاروان درنظر گرفته شده و 74 درصد زائران نيز تحت پوشش خدمات طبخ در آشپزخانه مركزى قرار دارند.
وى همچنين گفت كه امسال 30 قلم كالاهاى اساسى از جمله گوشت، ماهى و انواع سبزيجات را به عربستان حمل كرديم و كاروانهاى حج تداركات خود را از ستاد تحويل گرفتهاند.
آقاى رضايى مسئول حمل ونقل درونشهرى، فعاليتهاى انجام شده براى جابهجا كردن زائران در مكه مكرمه را تشريح كرد و طى آن گفت كه 550 دستگاه اتوبوس، زائران را از محل اقامت خود به مسجدالحرام منتقل مىكنند.
آقاى قهرودى هم از هماهنگى و همدلى ميان دست اندركاران اجرايى حج خبر داد و با تمجيد از تلاش به عمل آمده در امر مسائل فرهنگى كاروانها، گفت: هر كاروانى كه كار فرهنگى مبتكرانه و خوبى انجام دهد، بودجه فرهنگى آن كاروان دو برابر خواهد شد.
در ادامه اين جلسه، آقاى رىشهرى در سخنانى گفت: كارى كه برعهده شما و همه عوامل اجرايى حج قرار دارد، كارى بسيار سنگين، دشوار و در عين حال فوقالعاده با ارزش است و بخشى از اين ارزش متاثر از نزديكتر بودن كار شما به اخلاص است؛ زيرا كار شما نمود بيرونى ندارد و گاهى مورد انتقاد هم قرار مىگيرد؛ اما كارهايى هم هستند كه نمود بيرونى دارند و بخشى از پاداش آن كارها نيز به نمود بيرونى آن مربوط مىشود.
وى خدمت به زائران خانه خدا بهويژه در مكه و مدينه را با پاداش مضاعف همراه دانست و گفت: هر كسى كه به جمعى از مسلمانان خدمت كند، خداوند به همان اندازه در بهشت، خادم و خدمتگزار در اختيار او قرار مىدهد. كار شما از آن جهت مهم و با ارزش است كه انسان خيلى راحتتر مىتواند براى خدا كار كند.
نماينده ولى فقيه همچنين بر ضرورت جدى گرفتن امر اطلاعرسانى به زائران تأكيد كرد و گفت: در اطلاعرسانى اجرايى كوتاهى وجود دارد و بايد شرايطى كه دارند، قبل از ورود آنها به شهر مكه، برايشان تبيين شود. تلاشها در همه قسمتها زياد است، ولى بايد به درستى براى زائران تشريح شود و اگر اين كار انجام شود، انتقادات تا 90 درصد كاهش خواهد يافت.
وى پيشنهاد كرد كه قبل از حج از طريق يك جزوه، تمام شرايط مكه و مدينه براى زائران تشريح شود تا وقتى به اين دو شهر مىآيند احساس كنند كه شرايط زندگى، آنقدرى كه گفته شده، سخت و دشوار نيست.
سرپرست زائران ايرانى خانه خدا تصريح كرد كه هر سال با يك مشكل جديد مواجه مىشويد. بنابراين بايد بدانيد كه مديريت كار حج دائماً نيازمند ابتكار، مطالعه و طراحى است و هر سال بايد براى مواجه شدن با وضع جديد، آمادگى داشته باشيد.
وى خواستار تبيين وضعيت مشعر براى زائران از سوى روحانيون كاروانها شد و با ابراز اميدوارى نسبت به رشد و جهش كار فرهنگى در داخل كاروانها گفت: ما هر كارى كه از عهده آن برآييم بايد براى نزديكتر كردن زائران ايرانى خانه خدا و بهرهمندى هرچه بيشتر آنها از فرصت معنوى حج به انجام برسانيم؛ زيرا اين امر با بركات زيادى در داخل خانوادهها همراه است.
آقاى رىشهرى همچنين ازصدور رواديد حج از سوى سفارت عربستان در تهران براى افراد متفرقه ابراز ناخرسندى شديد كرد و گفت كه امسال براى تعداد زيادى از ايرانيان به اين ترتيب ويزاصادر شده و امسال در منا و عرفات با مشكلات بيشترى به دليل مراجعه اين دسته از افراد مواجه خواهيم بود.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى عصر روز چهارشنبه از بيمارستان هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران در مكه مكرمه بازديد كرد و از زائران بسترى در بخشهاى مختلف اين بيمارستان عيادت به عمل آورد.
در اين بازديد كه رييس سازمان حج و زيارت نيز وى را همراهى مىكرد، مسئولان هيأت پزشكى حج، آقاى رىشهرى را در جريان روند فعاليتهاى امدادى، درمانى و ارائه خدمات پزشكى به حجاج ايرانى قرار دادند.
نماينده ولى فقيه از تمامى بخشهاى بيمارستان ايران در مكه مكرمه ديدن كرد و نظر بيماران و پزشكان در باره نحوه خدمترسانى به زائران را جويا شد.
آيتالله محمدى رىشهرى در جريان اين ديدار با تقدير از دست اندركاران هيأت پزشكى حج، بر ضرورت تلاش خالصانه و همهجانبه براى فراهمسازى شرايط سلامت زائران خانه خدا بهويژه در ايام تشريق تأكيد كرد.
وى پس از اين بازديد در گفتوگوى كوتاهى با خبرنگاران مراتب رضايت خود را از روند فعاليتهاى هيأت پزشكى و پزشكان كاروانها اعلام كرد و گفت: براساس اطلاعات دريافتى، مشاهدات و اعلام نظر زائران، روند خدمترسانى هيأت پزشكى به
حجاج و رعايت اخلاق پزشكى نسبت به سال گذشته رشد مطلوبى داشته است.
دكتر محمد تقى حلىساز رييس هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى نيز با ارائه گزارشى از فعاليتهاى پزشكى و بهداشتى هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران در خدمترسانى به زائران حرمين شريفين، گفت: با پيشبينىهاى انجام شده خوشبختانه هيچ مشكلى براى ارائه خدمات پزشكى و بهداشتى براى زائران ايرانى خانه خدا وجود ندارد. وى افزود: براى ايام تشريق نيز با بكار گيرى پزشكان مجرب، برنامه وقوف اضطرارى پيشبينى شده است.
ملك عبداللهبن عبدالعزيز پادشاه عربستان سعودى از دكتر محمود احمدىنژاد رييس جمهورى اسلامى ايران براى شركت در مناسك حج تمتع امسال رسماً دعوت به عمل آورد. خبرگزارى ايرنا از قول سيدمحمد حسينى، سفير جمهورى اسلامى ايران در عربستان خبر داد: پادشاه عربستان سعودى به عنوان ميهمان ويژه از رييس جمهورى كشورمان دعوت كرده است.
اين اولين بار است كه رييس جمهورى اسلامى ايران براى شركت در مناسك حج تمتع رسماً شركت مىكند. همچنين در يك سال گذشته دكتر احمدىنژاد، دو بار به عربستان سفر كرده است. سفر وى به عربستان با هدف گسترش روابط دو جانبه در اسفند ماه سال و شركت در اجلاس سران اوپك در آبان ماه در رياض، دو سفر قبلى رييس جمهورى كشورمان به عربستان سعودى بود.
در اين نمايشگاهها كه به همّت شوراهاى فرهنگى كاروانها، مديران و سر بازرسان مناطق برگزار شد، برخى از مديران كاروانهاى استانهاى اصفهان، گلستان، چهارمحال بختيارى، هرمزگان، تهران، لرستان، سمنان، همدان، فارس و خراسان رضوى فعاليتهاى فرهنگى قبل و حين سفر را به نمايش گذاشتند.
برگزارى مسابقات فرهنگى در زمينههاى قرائت قرآن، حفظ حديث، حل جدول حج، تدوين برنامههاى فرهنگى روزانه، نصب پلاكارد و تراكت به مناسبتهاى مختلف، هديهبه زائرانى كه تولد آنان در روزهاى اقامت در حج بوده است، مكاتبه با اعضاى خانوادههاى آنان در ايران، چاپ نشريهها و بروشورهاى موضوعى متنوّع و ... از جمله فعاليتهاى عرضه شده در اين نمايشگاهها مىباشد.
آقاى خاكسار قهرودى رييس سازمان حج و زيارت طى روزهاى پنجشنبه و جمعه از اين دو نمايشگاه بازديد كرد و از زحمات دستاندركاران تقدير نمود.
بارداك اوغلو وزير ديانت و رييس سازمان حج تركيه چهارشنبهشب با حضور در بعثه مقام معظم رهبرى با آيت الله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ديدار و گفتوگو كرد.
در اين ديدار كه جمعى از مسئولان بعثه مقام معظم رهبرى نيز حضور داشتند، آقاى رىشهرى ضمن خير مقدم، مطالبى را خطاب به وى ايراد كرد كه محورهاى اساسى آن به شرح زير است:
امسال از سوى رهبر معظم انقلاب اسلامى سال انسجام اسلامى ناميده شده است و اميدواريم كه اينگونه ديدارها به تقويت هرچه بيشتر انسجام و حدت ميان مسلمين منجر شود.
يكى از مهمترين بركات حج، ديدار مسلمانان با يكديگر و آشنايى آنان با آلام و مشكلات جهان اسلام است.
ما در سال جارى تلاش مىكنيم كه نزديكى دولتها و ملتهاى مسلمان هرچه بيشتر تقويت شود.
اكنون كه اسلام به سرعت در حال پيشرفت است، توطئههاى دشمنان براى جلوگيرى از رشد و بالندگى دنياى اسلام در حال افزايش است.
طبق فرمايش رهبر معظم انقلاب اسلامى، ايجاد تفرقه درصفوف مسلمين، با
صرفهترين و پرمنفعتترين كارى است كه دشمنان اسلام در دستور كار خود قرار دادهاند.
ما بايد با تأييد علماى اسلام، منشور وحدت اسلامى را تدوين كنيم و در عمل گامى بلند را به سوى وحدت به پيش برداريم.
در ديدارى كه چند سال پيش از تركيه داشتم، خاطره زيبايى از اقبال مردم به مساجد و مسائل مذهبى را مشاهده كردم و اين امر نشان از فعاليتهاى چشمگير رهبران دينى تركيه در امر مسائل دينى دارد و همين امرسبب شده است كه اسلامگرايان در تركيه به قدرت سياسى دست يابند.
اميدوارم با تلاشهاى بيشترى كه علماى متعهد در جهان اسلام خواهند داشت، زمينه براى جهانى شدن ارزشهاى اسلامى كه خداوند وعده حاكميت آن را داده است، فراهم شود و ما از زمينهسازان اين وعده بزرگ باشيم. همچنين اميدوارم خداوند توفيق خدمت بيشتر را به همه ما براى خودسازى و سازندگى نفس عطا فرمايد.
در ادامه اين ديدار آقاى بارداك اوغلو وزير ديانت تركيه نيز با ابراز خوشحالى از حضور در بعثه مقام معظم رهبرى، به معرفى همراهان خود پرداخت و در سخنانى به تبيين وضعيت تركيه و مسائل حج زائران ترك پرداخت كه محور اساسى اين اظهارات به شرح زير است:
تركيه و ايران بهترين سازماندهى را براى حج به انجام مى رسانند.
ما به عنوان اداره امور دينى به معنويت در حج اهميت مىدهيم و برنامههايمان را در اين جهت سازماندهى مىكنيم.
از اينكه شما در تركيه جوانان را معتقد به دين و اخلاق ملاحظه كرديد، خوشحاليم.
در تركيه 78 هزار مسجد وجود دارد كه زير نظر وزارت ديانت فعاليت مىكنند. در اين مساجد 7 هزار دوره آموزش قرآن برگزار مىشود.
وزارت ديانت در تركيه بدون توجه به مذهب افراد، به همه آنها خدمت ارائه مىشود.
مهم اين است كه ما قبله واحد، خداى واحد، قرآن واحد، پيامبر واحد داريم و به اصحاب ايشان احترام مىگذاريم.
ما در تركيه به همه افراد، خدمات دينى ارائه مىكنيم و هر هفته 20 تا 25 هزار نفر در نمازهاى جمعه شركت مىكنند و به سخنان خطبا گوش فرامىدهند.
ما وارد سياست نمىشويم و سياست را وارد حوزه كارى خود نمىكنيم.
ما آداب حج را به حجاج خود آموزش مىدهيم و اين كار را از دو ماه قبل از سفر با برگزارى جلسات مختلف انجام مى دهيم.
ما در آنكارا با دوستان ايرانى خود در سفارت جمهورى اسلامى ايران، ارتباط خوبى داريم.
در حالى كه پديده ترس از اسلام در غرب شيوع پيدا كرده است، مسلمانان بايد وحدت ميان خود را تقويت كنند.
در حج امسال، از تركيه بيش از 70 هزار نفر و از كشورهاى خارجى نيز بيش از 20 هزار ترك به حج سفر كردهاند.
طى سال گذشته و امسال ما با استفاده از آشپزخانههاى متمركز به زائران خود، غذا مىدهيم.
كل پرسنل حج ما 5 هزار نفر هستند كه سه هزار نفر آنها روحانى و مرشد براى راهنمايى دينى زائران مىباشند.
ما به حجاج توصيه مىكنيم كه فقط به روحانيون و مرشدها تكيه نكنند و آمادگى لازم را براى انجام مناسك حج در خودشان بوجود آورند.
گاهى در زمينه اسكان، حمل ونقل و مسائل دينى، مشكلاتى بوجود مىآيد و سعى ما اين است كه از اين مشكلات بكاهيم.
23 هزار تن از حجاج تركيه در هتلهايى استقرار يافتهاند كه از سطح بالايى از امكانات برخوردار است. فاصله آنها تا بيت الله الحرام حداكثر 2 كيلومتر است و مىتوانند بهصورت پياده به مسجدالحرام بروند.
اينگونه محلها از سه هزار وصد يورو تا 7 هزار يورو به ازاى هر نفر هزينه بر
مىدارد.
بقيه حجاج در اتاقهاى معمولى با 6 يا 7 نفر اقامت دارند كه هزينه اسكان و غذاى هر نفر آنها دو هزار و يكصد يورو مىشود.
بيش از 60 درصد حجاج را دولت متكفل مىشود و 40 درصد بقيه را بخش خصوصى برعهده مىگيرد و قيمتها چه دولتى و چه خصوصى فرقى نمىكند و ما نظارت دقيقى اعمال مىكنيم تا سطح خدمات از سوى بخش خصوصى تنزل پيدا نكند.
وزير ديانت تركيه و هيأت همراه او پس از اين ملاقات، شام را ميهمان آقاى رىشهرى بودند.
از روز چهارشنبه 21 آذر ماه تا روز دوشنبه 26 آذر ماه همزمان با شهادت امام محمد باقر (ع) محفل قرآنى زائران ايرانى خانه خدا هر شب از ساعت 22 در طبقه دوم مسجدالحرام، مقابل ناودان طلا برگزار شد. حافظان و قاريان برجسته، ممتاز و بينالمللى قرآن كريم از ايران در اين مراسم حضور يافته و به تلاوت قرآن پرداختند.
روز پنجشنبه بيستودوم آذرماه، همايش «تقريب و انسجام اسلامى» در سالن اجتماعات بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه برگزار گرديد. نماينده ولى فقيه در اين همايش گفت: تدوين ميثاق وحدت اسلامى نخستين گام براى تحقق انسجام اسلامى است. وى با تأكيد بر نقش علما و دولتهاى اسلامى در تحقق انسجام اسلامى، نخستين گام براى تحقق اين آرمان بلند را، بر اساس رهنمود مقام معظم رهبرى، تدوين ميثاق وحدت اسلامى و پيوستن رهبران و علما و انديشمندان نامدار جهان اسلام به اين ميثاق دانست. ايشان خطاب به دهها تن از انديشمندان وصاحبنظران جهان اسلام كه در اين همايش حضور رسانده بودند، با اشاره به بيانات مقام معظم رهبرى در ديدار با كارگزاران حج تصريح كرد: متأسفانه جهان اسلام در برهه كنونى شاهد اين واقعيت تلخ است كه استكبار به رهبرى آمريكا در تلاش براى تحميل نظامى تك قطبى بر جهان معاصر است و پس از فروپاشى اردوگاه شرق، تنها مانع تحقق سلطه خود را مقاومت اسلامى و نيروهاى پايدارى و جنبش بيدارى اسلامى مىداند. بنابراين لازم است رجال انديشه و علم و سياست در جهان اسلام به تدوين منشور وحدت اسلامى بپردازند.
وى با اشاره به توطئههاى پىدرپى استكبار جهانى گفت: سلطهطلبان، امروزه همه
ترفندها را براى سركوب جنبش بيدارى و در هم شكستن وحدت امت اسلامى به كار گرفتهاند.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران ناكامى استكبار جهانى در طرح خاورميانه بزرگ را كه به نام اصلاحات سياسى و اجتماعى و گسترش دمكراسى و حقوق بشر طراحى شده است، از ديگر فتنههاى كنونى فرقهاى، قومى و سياسى برشمرد و گفت: چنانكه شاهديم شعلههاى جنگ داخلى توسط همين عوامل فتنه در فلسطين، لبنان و عراق برافروخته شده است. مع الأسف در درون جوامع اسلامى هم گروههايى وجود دارند كه دانسته يا ندانسته زمينهساز يا مجرى اين توطئه استكبارىاند. به بيان قرآن، فرعون زمانه براى تحقق هيمنه و علو و سلطه خود در زمين، اهل آن را متفرق كرده است و گروهى از آنان را به استضعاف كشيده، عداوت و دشمنى و كينه را در ميان آنان مىپراكند.
وى تصريح كرد: امروزه افراد و جريانهايى مىكوشند تا با طرح مسايل خلافانگيز در سطح رسانهها، شبكههاى ماهوارهاى، سايتهاى اينترنتى و محافل عمومى، فتنه را در ميان آحاد امت و جوامع اسلامى ترويج كنند و با استفاده از احساسات و عواطف آنان، زمينههاى درگيرى و نزاع و برادركشى را بهوجود آورند كه در مواردى موفق بدين كار هم شدهاند.
سرپرست حجاج جمهورى اسلامى يكى از پيامدهاى خطرناك و زيانبار اين روند را واداشتن ديگرى به پاسخگويى و ورود به معركه درگيرى ودرافتادن در دامى است كه دشمنان تدارك ديدهاند و چه بسيار هزينهها و نيروى انسانى، مادى و معنوى كه در اين ميان هدر مىرود و از چرخه رشد و توسعه و تعالى ملتها خارج مىشود. آيتالله محمدى رىشهرى با بيان اين نكته كه سرگرم شدن به اختلافات و غفلت از دشمن، زمينه را براى نفوذ او و غارت ثروت ملتها فراهم مىكند، با تأكيد بر فرموده رهبر معظم انقلاب گفت: بايد براى افزايش انسجام اسلامى بر اصول مشترك ملتهاى مسلمان تكيه كنيم.
وى همچنين كجفهمى، توجيهات غلط، سوء تفاهم و بىاطلاعى از مبانىصحيح
تفكرات يكديگر را از موانع اتحاد اسلامى برشمرد و گفت: تحريك عواطف مذهبى و فراهم كردن زمينه اختلاف، گناه است و كسانى كه اين كار را انجام مىدهند در واقع به اهداف سازمانهاى جاسوسى آمريكا و رژيمصهيونيستى كمك مىكنند و در پيشگاه الهى بهشدت مؤاخذه خواهند شد.
رييس دانشكده علوم حديث گفت: امامان اهل بيت: و پيروان آنان در طول تاريخ حتى يك بار آغازگر هيچ جنگ و نزاع و اختلافى در درون امت نبودهاند و همواره در برابر ناملايمات دم فرو بستهاند، و سرآمد آنان على (ع) مىفرمايد: «بيم آن داشتم كه اگر اسلام و اهل آن را يارى نكنم و شكافى در آن يا ويرانى بر آن راه يابد، مصيبت آن بر من بالاتر از آن باشد كه حكومت بر شما را از دست دهم.»
وى مقاومت در برابر دشمن را عامل ديگرى براى تحقق وحدت دانست و گفت: مقاومت هر چند با سختىها و ناملايمات همراه باشد، اما كمترين دستاورد آن دشمنشناسى و به كارگيرى همه توان عليه او به جاى پرداختن به اختلافات داخلى است.
وى همچنين تأكيد كرد: علاوه بر تمسك به اصول دين، تشخيص درست و به هنگام چالشها و تهديدات وپيشبينى راهكارهاى رويارويى با آنها، از مهمترين عوامل ناكام گذاردن توطئه دشمن در شرايط كنونى است كه هم نيازمند وحدت است و هم تحقق آن تقويت كننده وحدت خواهد بود.
آقاى محمدى رىشهرى تأكيد بر مشتركات، تلاش براى تقريب و از بين بردن عوامل تفرقه، به كارگيرى همه ظرفيتهاى علمى، پژوهشى و تبليغى و ترويج فرهنگ مقاومت در جهان اسلام را از اهمّ وظايف حكومتها و علما در جوامع اسلامى دانست.
مولوى اسحاق مدنى، رييس شوراى عالى مجمع جهانى تقريب مذاهب اسلامى، يكى ديگر از سخنرانان همايش بود. وى در بخشى از سخنان خود گفت: رفع گرفتارىهاى فعلى و مشكلات فراروى دنياى اسلام تنها با وحدت و انسجام يكپارچه مسلمانان امكان پذير است. اسحاق مدنى با اشاره به جايگاه تاريخى تقريب مذاهب افزود: اين واژه، اصطلاح جديدى نيست و زمانى كه درصدر اسلام اختلافات بين دو
قبيله اوس و خزرج بالا گرفت، با حضور و مداخله پيامبر اسلام (ص) اين اختلاف جاى خود را به وحدت داد. علاوه بر تأكيد آياتى از قرآن كريم، احاديث زيادى بر وحدت و اجتناب از تفرقه اصرار كرده است و تأكيدات مكرر حضرت رسول گرامى اسلام (ص) خود گواه اين است كه تقريب واژه جديدى نيست.
وى ادامه داد: همواره بزرگان، علما و دلسوزان اسلام و امت اسلامى دعوت به وحدت كرده و تقريب را راهكارى استراتژيك براى حل مشكلات جهان اسلام دانستهاند. وى كه مشاور رييس جمهورى كشورمان در امور اهل سنت است، افزود: گاهى اوقات پادشاهان و رؤساى كشورهاى اسلامى نيز براى منافع سياسى خودشان دعوت به وحدت كردهاند كه اين اقدامات براى وحدت بخشيدن به جامعه مسلمين توفيقى نداشته است. گاهى نيز فقها و علماى بزرگ در اين راه گام برداشتهاند، ولى به دليل ضعف امكانات به نتيجه معقول دست نيافتهاند، چرا كه امكانات ضد وحدت در دست دشمن است. اما وقتى حضرت امام خمينى 1 به عنوان رهبر دينى و سياسى يك كشور قدرتمند نداى وحدت را سردادند و به دنبال ايشان هم مقام معظم رهبرى اين راه را استمرار بخشيدند، الحمدلله امروز شاهد برگزارى چنين نشستهايى در شهر مكه هستيم.
وى افزود: برگزارى هرساله و استمرار اين جلسات كه به يك گردهمايى بزرگان دنياى اسلام تبديل شده است، مىتواند به اتحاد و انسجام پايدار ميان شيعه و سنى منجر شود.
مشاور رييس جمهورى در امور اهل سنت افزود: تجربه بزرگان اسلام دلالت بر اين دارد كه هرگاه مسلمانان با وجود داشتن برخى اختلافها به سمت اتحاد پيش روند گرايش مردم به طرف اسلام بيشتر و عزت دنياى اسلام افزونتر مىشود.
مولوى اسحاق مدنى با اشاره به اينكه تفرقه حاصلى جز بدبختى و آثار شوم ندارد، افزود: اگر آيهاى هم در ارتباط با موضوع انسجام وجود نداشت، نياز زمانه و دنيا ايجاب مىكرد كه مسلمانان براى رهانيدن جهان اسلام از اين همه مشكلاتى كه براى دنياى اسلام ايجاد شده است، به سمت وفاق حركت كنند. وى با اشاره به معضلات
داخلى و تحميلى كشورهاى اسلامى، گفت: تنها راه خروج مسلمانان از مشكلات وحدت آنهاست.
نايب رييس جمعيت اسلامى چين و رييس بعثه مسلمانان اين كشور در حج تمتع، عصر روز پنجشنبه در بعثه مقام معظم رهبرى حضور يافتند و با آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى و جمعى از مسئولان امور بين الملل بعثه ديدار و گفتوگو كردند.
در اين ديدار آقاى رىشهرى به شيخ ابراهيم رييس بعثه مسلمانان چين و هيأت همراهش خوشامد گفت و ابراز اميدوارى كرد كه اينگونه تماسها به تعميق مناسبات فرهنگى، سياسى و اقتصادى دو كشور منجر شود.
وى با بيان خاطره ديدار خود از چين گفت: در سفرى كه چند سال پيش به چين داشتيم، از مشاهده آزادى عمل مسلمانان خوشحال شديم و البته اين امر ناشى از بينش رهبران چين است كه آزادى را براى همه فرقهها و اديان فراهم كردهاند و مسلمانان بايد با استفاده از اين فرصت گرانبها، براى ريشهدار كردن ارزشهاى اسلامى در ميان خود تلاش كنند.
نماينده ولى فقيه تأكيد كرد كه مسلمانان مىتوانند با رفتار خوب و متجلى كردن ارزشهاى اسلامى، همه اديان را به دين مبين اسلام متمايل كنند.
وى وحدت ميان مسلمانان را عاملى تأثيرگذار در كاهش آلام و محنتهاى دنياى اسلام دانست و افزود: توطئههاى دشمنان اسلام براى ايجاد تفرقه و جدايى ميان جوامع و فرق مختلف اسلامى در سالهاى اخير به جايى رسيد كه رهبر فرزانه انقلاب اسلامى سال جارى را سال انسجام و اتحاد اسلامى ناميدند و تأكيد كردند كه اين مسئله بايد در حج تمتع، فوقالعاده جدى گرفته شود و ما اميدواريم كه برادران ما در بعثه چين، اهتمام لازم را در مسئله وحدت به كار گيرند و پيام انسجام اسلامى را به مسلمانان چين منتقل كنند.
آيتالله رىشهرى تأكيد كرد كه اگر همه مسلمانان جهان با هم بودند، امروز دشمنان اسلام نمىتوانستند به ساحت پيامبر اعظم اهانت كنند، مسلمانان را در نقاط مختلف جهان، تحت فشار قرار دهند و جنايات وحشيانه عليه ملت مظلوم فلسطين را اينگونه استمرار بخشند.
وى از مشكل فلسطين به عنوان مهمترين مشكل جهان اسلام ياد كرد و از شيخ ابراهيم و همراهانش براى شركت در همايش روز جهانى قدس دعوت به عمل آورد.
در ادامه اين ملاقات، آقاى شيخ ابراهيم، نايب رييس جمعيت اسلامى چين در اظهاراتى با اظهار تشكر و خوشوقتى از حضور در بعثه مقام معظم رهبرى گفت:
جمعيت مسلمان چين حدود 20 ميليون نفر است كه نسبت به جمعيت كل اين كشور، رقم اندكى است و ما از درك شما نسبت به سياستهاى كشور چين تقدير مىكنيم.
وى افزود: مسلمانان چين امروز بهترين فرصت را براى رشد و پيشرفت به دست آوردهاند. تعداد مساجد 35 هزار است و شمار امامان جماعت نيز به 45 هزار نفر مىرسد. وضعيت معيشتى مسلمانان چين همزمان با توسعه اقتصادى اين كشور بهبود يافته و پژوهشهاى علمى اسلامى نيز رشد خوبى داشته است.
شيخ ابراهيم تعداد حجاج اين كشور را ده هزار و 871 نفر اعلام كرد و افزود: ده سال پيش تعداد حجاج چين دو هزار نفر بود و خوشبختانه طى ساليان اخير با بهبود وضع اقتصادى مسلمانان، شمار زائران چينى براى انجام حج تمتع، افزايش يافته است.
وى به وجود 5 نايب رييس در جمعيت اسلامى چين اشاره كرد و گفت كه هر سال يكى از اين افراد رييس بعثه حج مىشود.
به گفته اين رهبر مسلمانان چين، آقاى شيخ هلالالدين رييس كنونى جمعيت مزبور تا كنون دو بار از جمهورى اسلامى ايران ديدن كرده و اكثر حضار در اين جلسه نيز از ايران ديدن كرده و خاطرات خوبى از اين ديدارها دارند.
شيخ ابراهيم، انسجام اسلامى را هدف مشترك همه مسلمانان دانست و تأكيد كرد كه در احترام به پيام رهبر معظم انقلاب اسلامى، نمايندهاى را براى شركت در همايش
قدس در بعثه ايران، اعزام خواهد كرد.
وى همچنين گفت: جمعيت اسلامى چين در چارچوب سياست آزادى عقيده در كشورش، مشاركت فعالى را براى ايجاد محيط مناسب فراهم خواهد كرد.
مراسم گرامىداشت ياد و خاطره قيصر امين پور روز چهارشنبه 22 آذر در محل كاروان 20184 حجاج اعزامى از شهر شوشتر و با حضور علاقه مندان شعر و ادبيات دينى برگزار گرديد. در اين برنامه كه بعد از اقامه نماز مغرب و عشا برپا شد، حجّهالاسلام آل غفور، مداحان اهل بيت و تنى چند از نزديكان و بستگان قيصر امينپور حضور داشتند. اين برنامه همزمان با چهلمين روز درگذشت او برگزار گرديد.
مسئولان بعثه حزب الله لبنان پنجشنبه شب با حضور در بعثه مقام معظم رهبرى با آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى خانه خدا ديدار و گفتوگو كردند.
در اين ديدار آقاى رىشهرى ضمن خوشامدگويى به شيخ يزبك رييس بعثه حزب الله و همراهان وى گفت: زبانم از بيان عظمت و ارزش كارى كه حزب الله انجام داده و مىدهد، قاصر است و نمىتوان حق نقشى كه حزب الله در اسلام اهل بيت در لبنان و در جهان ايفا مىكند، به درستى تبيين كرد.
وى مديريت و رهبرى قوى حزب الله در طول سالهاى اخير را مثال زدنى خواند و گفت كه رهبرى حزب الله با الهام گرفتن از رهنمودهاى امام بزرگوار و مقام معظم رهبرى توانست جوانان برومندى را در دامان خود بپرورد و شرايطى را بوجود آورد كه در آن مهمترين حركت ريشه دار در جهان اسلام و بهويژه در ميان شيعيان ايجاد شده است.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج افزود: در واقع عزيزان ما در لبنان به رهبرى
قائد بزرگ خويش، سيد حسن نصرالله، عمق مكتب امام خمينى را درك كردند و توانستند آن را در مجموعه خود و در كشور لبنان پياده كنند و جامعه نمونه اى از پيروان اهل بيت: را به جهانيان نشان دهند.
آيتالله رىشهرى افزود: جريان مبارك حزب الله لبنان، با درك درستى از پيام رهبر فرزانه انقلاب اسلامى در مورد ضرورت حفظ اتحاد ملى و انسجام اسلامى، آن را در عمل به اجرا درآورد و انسجام خوبى را در لبنان به نمايش گذاشت.
وى با ابراز اميدوارى نسبت به پيشتاز بودن حركت امام خمينى 1 در جهان اسلام گفت: ترديدىنيست كه امواج اين حركت، نظام جعلى اسرائيل را از بين خواهد برد.
در ادامه اين ديدار شيخ يزبك، رييس بعثه حزب الله لبنان طى سخنانى به نمايندگى از سوى سيد حسن نصرالله دبيركل حزب الله لبنان از تكريم فرزندان اسلام در لبنان تقدير و تشكر كرد. وى با تقدير از حمايتهاى معنوى جمهورى اسلامى ايران از مقاومت لبنان گفت: مقاومت اسلامى لبنان افتخار مىكند كه در خط امام راحل و خلفصالح ايشان امام خامنهاى گام برمى دارد.
شيخ يزبك افزود: شيعيان فاقد هرگونه قدرتى در لبنان بودند، اما امروز به دليل مقاومت اسلامى و تحقق وحدت ملى در اين كشور و نيز حمايتهاى معنوى جمهورى اسلامى ايران، جايگاه ويژهاى در لبنان و جهان يافتهاند.
وى رمز موفقيت مقاومت اسلامى در برابر دشمن اسرائيلى را وحدت همراه قدرت و حكمت خواند و گفت: ما با وجود همه فشارها با تكيه به يارى خداوند و ارشادات ولى امر مسلمين همچون ايران اسلامى ايستاده ايم تا به فضل الهى زمينه ساز دولت كريمه حق باشيم.
گروهى از هموطنان ايرانى امشب دعاى روحبخش كميل را در جوار بيتاللهالحرام قرائت كردند و ضمن راز و نياز با خداى خويش، حوايج مادى و معنوى امت اسلام را ازصاحب كعبه مسئلت نمودند.
همايش يك روزه قدس قبل از ظهر روز جمعه، بيستوسوم آذر در تالار اجتماعات بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه آغاز به كار كرد. در اين همايش جمعى از شخصيتهاى ايرانى و خارجى و زائران خانه خدا با ارائه مقاله و سخنرانى در اهميت مسئله قدس شريف تأكيد كردند. سخنرانان اين همايش طى سخنانى به بررسى شرايط موجود در فلسطين و اقصى نقاط جهان اسلام پرداختند و با تأكيد بر حفظ وحدت و پرهيز از تفرقه به عنوان يك اصل مهم از مقاومت به عنوان تنها راه نجات مسجدالاقصى و قدس شريف ياد كردند.
در ابتداى اين همايش آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى طى سخنانى كه به زبان عربى ايراد كرد، با اشاره به نامگذارى امسال با عنوان انسجام اسلامى اهميت اتحاد و انسجام مسلمانان را مورد تأكيد قرار داد. سرپرست حجاج جمهورى اسلامى، مقاومت را يكى از عوامل ايجاد وحدت درصفوف امت اسلامى دانست و گفت: همه گروهها بايد در اين جبهه حاضر شوند و همه سلاحهاى خود را به سوى دشمن مشترك نشانه روند. وى با بررسى روند مذاكراتصورت گرفته در خصوص قدس شريف افزود: روند مذاكرات از كمپ ديويد تا اسلو و اخيراً اجلاس آناپوليس، حاصلى جز دادن امتيازات جديد به دشمن و تفرقه درصفوف
فلسطينيان نداشته و آرمان فلسطين را ازصبغه اسلامى و عربى خود جدا ساخته است.
وى گفت: تا زمانى كه جهان غرب با عدالتخواهى در جهان و مبانى دمكراسى و حقوق بشر برخوردى دوگانه داشته باشد و تا زمانى كه دست رژيمصهيونيستى براى هرگونه جنايت و نقض توافقات بازگذاشته مىشود،صلح و امنيت در منطقه و جهان تحقق نخواهد يافت. نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت گفت: اجلاس آناپوليس نيز بيش از هر چيز فرصتى براى نجات اسرائيل و حفظ آبروى آن پس از شكست فضاحتبار در برابر مقاومت اسلامى لبنان بود و اقدامى براى بهبود جايگاه نومحافظهكاران آمريكايى در آستانه انتخابات رياست جمهورى اين كشور است.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران در اين همايش حج را به عنوان كنگره عظيم سالانه مسلمانان، فرصتى مناسب براى بررسى تهديدها و راهكارهاى رويارويى با آن برشمرد و مسئله فلسطين و رنجهاى مردم اين سرزمين مقدس را از مهمترين مشكلات جهان اسلام دانست. آقاى رىشهرى با اظهار تأسف از آنچه در فلسطين در حال رخ دادن است گفت: اكنون شاهد بيشترين تلاشها براى مسخ هويت دينى و اسلامى و نابودى آثار ارزشمند تاريخى قدس هستيم، از اين رو مىبايست در اجتماع عظيم مسلمين در كنار خانه توحيد، به اين آرمان بلند انسانى و اسلامى توجه ويژه داشته باشيم. سرپرست حجاج جمهورى اسلامى ايران، كشتار و ترور، يهودىسازى قدس، محاصره نظامى و اقتصادى، ايجاد ديوار حايل نژادپرستانه، ادامه اشغال و شهركسازى و تلاش براى تفرقهافكنى و ايجاد شكاف در ميان فلسطينيان را گوشهاى از تداوم جنايات اسرائيل در منطقه دانست.
وى در اين همايش ضمن ستايش اقدام اخير جنبش حماس در حركت به سمت همگرايى و دعوت از همه طرفهاى فلسطينى براى تقويت و پيوستن به اين اقدام، بر شعار رهبر بزرگ انقلاب حضرت آيتالله خامنهاى مبنى بر انسجام امت اسلامى و تدوين منشور وحدت اسلامى تأكيد كرد.
در ادامه اين همايش حجه الاسلام والمسلمين ابوالقاسمى دبير علمى همايش هدف اسرائيل را از ايجاد پايگاه در مسجد الاقصى تشكيل مسجدى به مثابه مسجد
ضرار و آسيبرسانى به جوامع ديگر دانست و گفت: برافروختن شعلههاى فتنه و تفرقه در بين مردم و رصد كردن و تقويت كردن دشمنىهاى كهنه و ديرين بين ساير ملل از شگردهاىصهيونيسم از زمان شكلگيرى آن بوده است. وى با تأكيد بر لزوم مقاومت فلسطينيان تا رفع هر گونه فتنه و آزاد شدن قدس شريف افزود:صهيونيستها به دروغ شعار خير وصلاح جامعه جهانى را سر مىدهند، در حالى كه تنها هدف آنان حفظ و تثبيت اسرائيل قدرتمند در جهان است.
وى خاطرنشان كرد: امروزه اسرائيل حتى در بين ابرقدرتها و استكبارجهانى هم از جايگاه لرزانى برخوردار است، زيرا آنهايى كه خود به تأسيس اين حكومت اشغالگر كمكهاى بى شائبه كردند، امروز احساس ضرر مىكنند. آنان حتى به اين مىانديشند كه آيا اسرائيل در آينده نزديك يك تهديد بزرگ براى جهان غرب نخواهد بود؟
ابوالقاسمى گفت: امروزه حفظصهيونسيت در ذهن برخى ابرقدرتها بر حفظ سرزمينهاى اشغالى اولويت دارد و معناى حفظصهيونيسم در جهان، تثبيت جايگاهصهيونيستها در كرسىهاى اقتصادى و رسانهاى جهان است.
در ادامه اين همايش شيخ على دعموش نماينده حزب الله لبنان، مقاومت را تنها راه براى حفظ حيات مسلمانان در فلسطين دانست و گفت: بايد كشورهاى عربى و اسلامى در سطح بين المللى مردم خود را بسيج كنند تا موج خشم و نفرت عمومى نسبت بهصهيونيسم جهانى بر همه آشكار شود. وى افزود: همه ما فراخوانده شدهايم تا همبستگى خود را سازماندهى كنيم. شيخ على دعموش تصريح كرد: شرطبندى روى مذاكراتى همچون آناپوليس اشتباهى آشكار و بىنتيجه است. وى گفت: در اين ميان جنبشهاى فتح و حماس نيز مىبايست در اين ميان خويشتندارى و از درگيرى پرهيز كنند. وى خاطرنشان كرد: ما از جنگ 33 روزه لبنان آموختيم كه عاقبتصبر و پايدارى پيروزى است و آينده از آن حزب الله خواهد بود.
در اين همايش عبدالطيف ابومرزوق رييس حج و اوقاف آفريقاى جنوبى نيز در سخنانى مسئلهصهيونيسم را همانند مسئله تبعيض نژادى در افريقا دانست و گفت: بايد باصبر
و مقاومت همه جانبه مسئلهصهيونيسم را همچون مسئله تبعيض نژادى ريشه كن كنيم.
وى رمز ادامه حيات حزب الله را در مقاومت دانست و گفت: در حال حاضر مقاومت بهترين گزينه براى دستيابى به حقوق ملى فلسطينيان است. ابومرزوق همچنين دامن زدن به اختلاف شيعه و سنى را از ابزارهاى دشمن دانست و گفت: شيعه و سنى و همه گروههاى ديگر بايد در اين دوران بهترين پيوندها و تعاملات را با هم داشته باشند.
دبير مجمع علماى شيعه ترك در اروپا نيز گفت: دفاع از مظلوميت تاريخى مردم فلسطين نه تنها وظيفه همه مسلمانان بلكه وظيفه هر انسانى در جهان كنونى است. شيخ حمزه گل على، درحاشيه همايش قدس در مكه مكرمه ضمن تأكيد بر اين موضوع كه فلسطين متعلق به همه انسانها است، افزود: در فرهنگ و دين ما پذيرفته شده است كه بايد با ظالم دشمن و براى مظلوم ياور باشيم. وى اولين گام براى برونرفت فلسطين از وضعيت كنونى را راهاندازى و استمرار مقاومت مردم دانست و اظهار داشت: در سايه ادامه مقاومتهاى مردمى است كه در نهايت همه دولتها و رؤساى آنها تسليم درخواستهاى مردم خواهند شد.
رييس حجاج شيعه ترك در اروپا گفت: از بچگى تا حالا مقاومت و مظلوميت فلسطينىها را شنيدهايم و هر ساله در روز جهانى قدس كه با فرمايش امام خمينى 1 سنديت يافته با حضور گسترده در راهپيمايى برآنصحت گذاشتهايم.
گلعلى ادامه داد: مسلمانان و ديگر انسانهاى آزاده در اروپا همپا و همكلام با ديگر مسلمانان جهان در راهپيمايى روز قدس در حمايت از مظلوميت فلسطين شركت كرده و درخواستهاى بهحق مسلمانان را يادآورى و مرور مىنمايند.
وى با تأكيد براينكه درحقيقت مظلومين طرفدار واقعى مردم فلسطين هستند، افزود: متأسفانه برخى سردمداران كشورهاى اسلامى بنا به نيات دنيوى تسليم آمريكا شدهاند و فلسطين را فروخته و فداى منافع زودگذر كردهاند. وى گفت: مجمع علماى شيعه ترك در اروپا نه تنها مسلمانان را بلكه تمام مردم دنيا را به مقاومت، حقگويى و نجات اولين قبله مسلمانان دعوت مىكند، چرا كه فلسطين از آن همه مسلمانان و تمام جامعه انسانى است.
همچنين اندريكسون، رييس بنياد اسلامى آفريقاى جنوبى در حاشيه همايش قدس در گفتوگوى اختصاصى با خبرنگار خبرگزارى جمهورى اسلامى در مكه مكرمه گفت: مسئله فلسطين تنها به اعراب يا فلسطينيان مربوط نمىشود، بلكه مسئله همه مسلمانان جهان است. مسئله فلسطين و قدس شريف مسئله بسيار مهمى است و تنها متعلق به اعراب يا فلسطينيان نيست، بلكه براى تمامى مسلمانان جهان مهم مىباشد. وى با اشاره به توطئههاى رژيمصهيونيستى در ايجاد تفرقه و اختلاف ميان فلسطينىها، خواستار انسجام و اتحاد همه گروههاى فلسطينى شد و افزود: توطئههاى رژيمصهيويستنى وحدت فلسطينيان را مورد هدف قرار داده است و بدون وحدت نمىتوان با رژيمصهيونيستى مبارزه كرد. وى گفت: تجاربى كه در آفريقاى جنوبى به دست آوردهايم بر اين امر تأكيد دارد كه رژيمصهيونيستى با رژيم نژادپرست سابق آفريقاى جنوبى هيچگونه تفاوتى ندارند. بايد همان استراتژى" وحدت مردمى" كه ما در آفريقاى جنوبى جهت بيرون راندن رژيم سابق اين كشور بكار گرفته بوديم، در قبال رژيمصهيونيستى بهكار گرفته شود.
اين همايش كه با حضور ميهمانانى از 16 كشور جهان برگزار گرديد، يك ساعت قبل از ظهر پايان يافت تا شركتكنندگان آن درصفوف ميليونى نماز جمعه در مسجدالحرام حاضر شوند.
گفتنى است همهساله بعثه مقام معظم رهبرى به منظور حمايت از ملت مظلوم فلسطين، همايش بين المللى قدس را برگزار مىكند كه با استقبال مسلمانان كشورهاى مختلف مواجه مىشود.
همايش زائران ايرانى مقيم خارج از كشور بعد از ظهر روز جمعه بيستوسوم آذر با حضور انبوهى از زائران ايرانى در بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه در تالار اجتماعات بعثه برگزار شد. در اين همايش اغلب زائران ايرانى مقيم خارج از كشور كه تعدادشان افزون بر سه هزار نفر است، شركت داشتند. حضور جمع كثيرى از نخبگان
علمى، فرهنگى و چهرههاى اجتماعى در اين همايش ملى كاملًا چشمگير بود. شمار فراوانى از ايرانيان پس از سالها مهاجرت، احساس حضور دوباره در وطن را تجربه مىكردند.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در اين گردهمايى همدلانه، طى سخنانى جوهره حج را ياد و ذكر خدا دانست و به زائران توصيه كرد كه با خداى كعبه پيمان ببندند كه همواره در راه دين خدا ثابت قدم باشند. آقاى محمدى رىشهرى با استناد به فرمايشى از رهبر معظم انقلاب، حج را حركتى هدفمند و آگاهانه و در جهت واحد برشمرد و افزود: تار و پود اين حركت هدفمند، ياد خدا و همدلى بندگان خدا است. وى همچنين از ايرانيان خارج از كشور خواست تا ارتباط خود را با كشور خود حفظ كنند و همواره در مقابل هجمههاى تبليغاتى كشورهاى ديگر، از ايران اسلامى دفاع كنند.
بخشهايى ديگرى از سخنان وى به اين شرح است:
اگر به مناسك و اعمال انسان روح ذكر دميده شود، نورانيت اين سفر روحانى به ساير اعضاى خانواده او نيز منتقل خواهد شد.
متأسفانه هم اكنون برخى از جوانان نسل سومى كشور از هويت ملى و دينى خود اطلاعات مناسبى ندارند و اين مسئله در مواجهه با تبليغات مسموم دشمنان موجب بىتفاوت شدن افراد نسبت به هويت ملى و دينى خود شده است.
بر شما زائران خانه خدا است كه با بهرهگيرى از ظرفيتهاى معنوى حج، در رفع اين مشكل هر يك به سهم خود تلاش كنيد.
كسانى كه در مهاجرت نسبت به گسترش تعاليم اهلبيت و آرمانهاى متعالى نظام جمهورى اسلامى تلاش مىكنند، در روز قيامت به عنوان «يك امت واحده» محشور خواهند شد. امت واحد لقبى است كه قرآن مجيد، حضرت ابراهيم را با آن ستوده و امام راحل 1 نيز مرحوم شهيد بهشتى را با آن خطاب كردند.
پس از سخنان آيتالله رىشهرى آقاى اسفنديار رحيم مشايى معاون رييس جمهورى و رييس سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى كشورمان نيز سخنرانى كرد. وى گفت: حج از شعائر الهى است و به دليل آثارى كه در هدايت و مديريت جامعه دارد، مىتواند در ميان همه جوامع بشرى تأثير گذار باشد. وى افزود: بنا به مأموريتى كه دين اسلام به عنوان آخرين مكتب الهى دارد، حج متعلق به همه دنيا است. به گفته وى: «حضور ايرانيان در انجام عبادت تعيينكنندهاى چون حج بر فضاى آن بسيار اثر مىگذارد و حج براى ما، علاوه بر اجراى يك دستور دينى، شعار الهى محسوب مىشود.» مشايى با اشاره به دشمنى انديشههاى ضداسلامى با اسلام به ويژه مسلمانان ايرانى خاطرنشان كرد: «بشريت امروز از جريان زندگى خود راضى نيست و آن را پر از چالش، درد و رنج و احساس ناامنى مىداند، اما اسلام با پيشينه تمدن ايرانى مىخواهد با موانع مديريت بشرى بر مديريت الهى مقابله كند.» او با تأكيد بر اينكه «اتفاق بزرگ در راه است» افزود: «حالا مردم دنيا مىدانند كه جدايى تاريخى انسانها و عدم درك هويت واحد، رو به پايان است و مكتب غربى در چند دهه گذشته با درك همين همافزايى به دنبال تغيير آن بوده است.»
معاون رييس جمهورى اظهار داشت: «هزاره سوم آغاز شده است بدون آنكه موفقيت مكتب غربى در اداره جهان اثبات شود، در حالى كه نظام آينده بشر، تضمين كننده حقوق تمام طبقات و جوامع بشرى است.»
وى گفت: «دنياى نوين بشرى براى همه ملتها حق قائل است و فضاى مفاهمه و گفتوگو را براى مشاركت آحاد افراد جامعه فراهم مىكند. ايران در چنين فضايى بايد نقشآفرين باشد؛ چرا كه پيش از اسلام، سابقه تاريخى تمدنسازى دارد و بعد از اسلام نيز پايهگذار بزرگترين تمدن تاريخى بوده است.»
رحيم مشايى در پايان گفت: «تفكر ناب اسلامى و شيعى مردم ايران، براساس قرآن، روشنترين آينده را براى انسانها متصور كرده است و مىتواند به خوبى نقش
خود را ايفا كند.»
در اين همايش، همچنين عرفان نقيه، دبير فرهنگى اتحاديه انجمنهاى اسلامى دانشجويان اروپا گفت: «جمع حاضر، مفتخرند كه ايرانى مسلمان و محب اهل بيتاند. ايرانى، دلش جز به ايران و فرهنگ اسلامى- ايرانى و عشقِ به آن نمىتپد و هركجاى اين كره خاكى باشد، خود را دانهاى از تسبيح بلند عاشقان ايران و آب و خاكش مىداند.»
وى اضافه كرد: «به عنوان يك ايرانى، يك جوان دانشجو و عضوى از نهادى ديرپا معتقدم هر فكر ايرانى، هر شخص ايرانى يك فرصت براى پيشرفت نظام و انقلاب و منافع ملى است و اگر با برنامهريزىصحيح، اين پتانسيل به فعليت برسد، مىتوان براى آينده، چشماندازى روشن ترسيم كرد.»
دبير فرهنگى اتحاديه انجمنهاى اسلامى دانشجويان اروپا ادامه داد: «آنچه ما در سال انسجام و اتحاد اسلامى مىخواهيم، يكى شدن و وحدت است؛ اينكه ارادهمان را براى پيشرفت كشورمان جزم كنيم و جز به آن نينديشيم و خود را با كاروان توسعه ملى و معنوى كشورمان همراه كنيم. آينده، از آنِ تمدن اسلامى- ايرانى است. راهى كه شروع شده و با جهش، استمرار دارد، بشارت فردايى را دارد كه هزاران هزار تحريم و مخالفت، آن را خاموش نمىكند. بلكه آنچه حقانيت اين مسير را نشان مىدهد، عزم، اراده و ايمانِ والاى جوانان ايرانى است.»
معاون فرهنگى اتحاديه انجمنهاى اسلامى در اروپا در اين همايش با اشاره به اينكه آينده از آن تمدن ايرانى- اسلامى است، گفت: ما ايرانيان خارج از كشور براى نيل به اين هدف مىبايست عزم خود را جزم كرده، به قافله توسعه كشورمان بپيونديم و از هيچ تلاشى براى پيشرفت و آبادانى ايران عزيز دريغ نكنيم.
خانم دكتر نقيه افزود: معتقدم كه هر فكر ايرانى براى پيشرفت نظام، انقلاب وصيانت از منافع ملى يك فرصت و پتانسيل است كه اگر با برنامهريزىصحيح همراه شود، چشمانداز روشنى براى كشور ترسيم مىشود.
نيز حسن رحيم پور ازغدى در اين مراسم طى سخنانى به تبيين ارتباط مسئله
هويت با حج پرداخت و حج را موجب تجمع قلوب مسلمانان جهان در مركز توحيد و هويت بخشى به آنان دانست. وى افزود: دشمنان اسلام با از بين بردن هويت ملى و دينى جوامع اسلامى از پيشرفت آنان جلوگيرى مىكنند. وى خاطرنشان كرد: افراط در مسئله هويت قومى به نژادپرستى و منزوى شدن مىانجامد و از سوى ديگر تفريط در مسئله هويت، موجب ذلت و عدم استقلال شخصيتى منجر مىشود.
گفتنى است كه امسال حدود سه هزار زائر ايرانى ساكن درخارج از كشور براى شركت در مناسك حج وارد عربستان شدهاند.
جمعى از زائران ايرانى مقيم آمريكا كه براى حج تمتع به مكه آمدهاند، مىگويند: قرار گرفتن درفضاى سراسر معنوى حج موجب تحول روحى انسان مىشود. آنان در گفتوگو با خبرنگار خبرگزارى جمهورى اسلامى در مكه افزودند: با توجه به فضاى سراسر معنوى حج، به سرزمين وحى آمدهايم تا از بركات و بار معنوى اين فريضه مهم توشهاى براى معنويت بخشيدن به زندگى وآخرت خود داشته باشيم.
به گفته آنان: هرچند از قول دوستان و مشرفشدگان تأثيرات معنوى حضور در اماكن متبركهاى چون مسجد الحرام و مسجدالنبى را بارها شنيده بوديم، ولى هنگام وارد شدن بهاين مكانها چنان احساسى به ما دست داد كه اصلًا قابل قياس با آنچه شنيده بوديم، نيست.
محمدرضا آوندصالحى مقيم شهر هوستون آمريكا گفت: اولين بار است كه به سفر حج مىآيم و هدفم از اين سفر گرانبها بهره بردن از بار معنوى حج است. اين ايرانى مقيم آمريكا افزود: در سفرى كه حامد الگار و به دنبال آن آقاى قرائتى در ماه رمضان به مسجد ما داشتند، با اهميت سفر به سرزمين وحى و تأثيرات معنوى آن آشنا شدم. بنابراين به اتفاق دوستان و مسلمانانى كه با هم در اين شهر زندگى مىكنيم، تشويق به انجام سفر حج شديم.
وى گفت: وقتى وارد مدينه شهر پيامبر اسلام شدم به اندازهاى اين فضا بر من اثر داشت كه از لحظه ورود به مسجدالنبى گريهام شروع شد و اين گريه چنان بر جان من گوارا بود كه دوست نداشتم از اين حالت خارج شوم.
آوندصالحى ادامه داد: در مدت كوتاهى كه در مدينه حضور داشتم و تمام چيزهايى را كه درباره رسولالله شنيده بودم در اين شهر احساس كردم و با ديدن آثار بجا مانده ازصدر اسلام، تاريخ اسلام در ذهنم مرور شد. پس از ترك مدينه و ورود به مكه، با ديدن بناى كعبه، احساس عجيبى به من دست داد كه خيلى تكاندهنده بود؛ بهطورى كه در آن لحظه خودم را فراموش كردم. در محضر كعبه اولين دعايم اين بود كه خداوند ملتهاى مسلمان دنيا بهخصوص ايران را كمك كند تا پيشرفت كنند. به عقيده من براى رفع مشكلات جهان اسلام اول بايد اتحاد واقعى بين خود مسلمانها ايجاد شود.
مرتضى فرزانه ديگر ايرانى ساكن اوكلاهماى آمريكا براى دومين سال متوالى است كه براى انجام فريضه مهم حج آمده است. او نيز در مصاحبه با خبرنگار بعثه گفت: نخستين بار كه آمدم در شهر مدينه وقتى قبر رسول اكرم و بقيع را زيارت نمودم كاملًا احساس مىكردم در همان محلى كه پيامبر اكرم و اهل بيت قدم مىزدند، حركت مىكنم. سال گذشته كه از حج برگشتم همواره احساس مىكردم كه دلم را در كعبه جا گذاشتهام و تا دو سه ماه پس از سفر در خواب احساس مىكردم كه همواره در طواف هستم.
وى با بيان اينكه از ديرتر آمدنش به اين سفر حسرت مىخورد، افزود: اگر خدا بطلبد سالهاى بعد هم مجدداً به حج خواهم آمد.
وى چاره رفع مشكلات جهان اسلام را وحدت و همدلى مسلمانان دانست و گفت: قرآن كريم بهترين و محكمترين حبل الهى است كه مسلمانان بايد به آن چنگ بزنند.
ديگر زائر ايرانى مقيم سياتل آمريكا از اين سفر معنوى به عنوان افتخارى بزرگ ياد كرد كه در جوانى نصيبش شده است. وى با حالت گريه افزود: وقتى در طواف خانه كعبه بودم ناخودآگاه به فكر امام حسين (ع) افتادم و به خود گفتم اگر خون او نبود امروز هيج اثرى از اسلام، كعبه و نماز نبود.
وى راه رسيدن به اتحاد مسلمين را معرفى درست ائمه اطهار: از جمله امام
حسين (ع) و امام على (ع) به ساير ملل جهان عنوان كرد و اظهار داشت: براى نيل به اين هدف مهم هر مسلمان ايرانى وظيفه دارد در هركجاى اين دنيا باشد در جهت بسترسازى اين موضوع تلاش كند.
رييس بعثه بحرين عصر روز جمعه با حضور در بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ديدار و باوى در باره مسائل حج و مسائل جهان اسلام گفتوگو و تبادل نظر كرد.
آيتالله رىشهرى در اين ديدار، ضمن خوشامدگويى به حاضران، ابراز اميدوارى كرد كه اينگونه تماسها به گسترش مناسبات سياسى، اقتصادى و فرهنگى ميان دو كشور بينجامد.
وى افزود: با توجه به تأكيد رهبر معظم انقلاب اسلامى مبنى بر ضرورت جدى گرفتن انسجام اسلامى در حج سال جارى، اين ديدارها مفهوم و جلوه بيشترى در امر انسجام و وحدت اسلامى دارد؛ زيرا توطئههاى دشمنان اسلام نيز براى ايجاد تفرقه و اختلاف در ميان مسلمانان افزايش يافته است.
نماينده ولى فقيه، مهمترين منفعت حج براى امت اسلامى را وحدت كلمه مسلمانان دانست و گفت: در شرايط كنونى جوامع اسلامى بيش از هر زمان ديگر به انسجام اسلامى نياز دارند.
وى افزود: بدون ترديد، جوامع اسلامى با امكانات عظيم اقتصادى، سياسى و فرهنگى كه در اختيار دارند مىتوانند با تكيه بر اتحاد و انسجام ميان خود به بزرگترين قدرت سياسى منطقهاى و بين المللى تبديل شوند و با اين هماهنگى مىتوان تمامى مشكلات جهان اسلام را حل كرد.
سرپرست حجاج ايرانى به برگزارى همايشهايى با عنوان" قدس و انسجام اسلامى" و" اهل بيت و انسجام اسلامى" در بعثه مقام معظم رهبرى اشاره كرد و گفت: هدف از برگزارى اين همايشها تقويت همكارى و ايجاد نزديكى ميان كشورهاى
اسلامى با استفاده از منافع حج براى مسلمانان است.
وى همچنين تأكيد كرد كه تنهاصداى وحدت امت اسلامى است كه مىتواند مشكل مردم مظلوم فلسطين را حل كند.
نماينده ولى فقيه به مناسبات نزديك تهران- منامه و سفر اخير دكتر احمدىنژاد به بحرين اشاره و ابراز اميدوارى كرد كه ديدار اعضاى بعثه بحرين از بعثه مقام معظم رهبرى زمينه تعميق هرچه بيشتر مناسبات ريشهدار دوكشور را فراهم كند.
رييس بعثه بحرين در ابتداى اين ديدار با ابراز خوشنودى از حضور در بعثه مقام معظم رهبرى و ديدار با نماينده ولى فقيه گفت: بحرين همواره بر تقويت مناسبات خود با كشورهاى اسلامى از جمله جمهورى اسلامى ايران تأكيد دارد.
وى ديدارهاى متقابل بعثههاى كشورهاى اسلامى در ايام حج را فرصتى مناسب براى تبادل ديدگاهها عنوان كرد و گفت: موسم حج مىتواند زمينه ساز تقويت وحدت مسلمانان باشد.
رييس بعثه بحرين همچنين گزارشى از حضور زائران اين كشور در حج سال جارى كه شمار آنها به ده هزار نفر مىرسد ارائه كرد و نحوه خدمترسانى به آنان و هزينههاى مترتب بر حج را تشريح نمود.
مراسم يادبود شاعر دفاع مقدس، مرحوم قيصر امينپور به همت كاروان 20184 شوشتر در مكه برگزار شد. به گفته مدير كاروان مذكور: در اين مراسم دكتر فرشاد به بيان نكاتى پيرامون مرحوم امينپور پرداخت. وى گفت اين مراسم مورد استقبال هنردوستان و اهالى فرهنگ قرار گرفت. گفتنى است 10 نفر از اعضاى خانواده مرحوم امينپور در اين كاروان حضور دارند. قيصر امينپور از شاعران برجسته انقلاب اسلامى است كه حدود يكماه پيش از اين تاريخ دارفانى را وداع گفت.
همايش اهل بيت: از مجموعه همايشهاى تدارك ديده شده در ايام حج امسال، روز شنبه بيستوچهام آذرماه از سوى بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه برگزار شد.
در اين همايش كه در محل بعثه كشورمان برگزار شد، جمعى از انديشمندان كشورهاى اسلامى در مكه مكرمه حضور داشتند. نماينده ولىفقيه و سرپرست حجاج كشورمان در اين همايش در سخنانى هدف از برپايى اين همايش را كه همه ساله در كنار خانه خدا برگزار مىشود، احياى امر اهل بيت عنوان كرد. آقاى رىشهرى گفت: مقصود از احياى امر اهل بيت: حاكميت ارزشهاى دينى به رهبرى خاندان رسالت است. وى افزود: در دوران امامت هر يك از امامان نيز اين امر به معناى زمينهسازى فرهنگى و اجتماعى براى امامت و رهبرى او است. وى بزرگترين مانع حاكميت ارزشهاى اسلامى در جهان و زمينهسازى فرهنگى براى حكومت جهانى امام عصر [را تفرقه و اختلاف ميان مسلمانان دانست و گفت: سازمانهاى جاسوسى دنيا از ديرباز بيشترين تلاش خود را در جهت ايجاد شكاف ميان مسلمانان به كار گرفتهاند. به گفته وى پس از انقلاب اسلامى ايران و گسترش امواج آن در عراق، لبنان و افغانستان بهتدريج اين توطئه پيچيدهتر و گستردهتر شد و اخيراً به اوج خود رسيده است. از اين رو رهبر انقلاب اسلامى براى مقابله با اين توطئه سال جارى را سال اتحاد
ملى و انسجام اسلامى ناميد.
سرپرست زائران ايرانى با بيان اينكه معارف اهل بيت همسو با عقل و فطرت انسان است گفت: به همين دليل، آشنا شدن با معارف اهل بيت زمينهساز پيروى مردم جهان از اهل بيت و حكومت جهانى آنها است. وى افزود: يكى از برجستهترين معارفى كه از اهل بيت به ما رسيده تعاليم مربوط به وحدت كلمه امت اسلامى و بيان خطر تفرقه است. ايشان در تبيين معارف اهل بيت در زمينه انسجام اسلامى به سه محور از تلاشهاى تبليغى- علمى امام على (ع) اشاره كرد و گفت: امام (ع) از هر فرصتى براى تبيين خطر تفرقه براى اساس حكومت اسلامى استفاده مىكرد، و قبل از رسيدن به قدرت و پس از آن، با تمام توان كوشيد كه وحدت امت اسلامى را حفظ كند. سرپرست حجاج ايرانى در ادامه گفت: جالب توجه است كه بدانيم كه امام در حكومت خود براى حفظ وحدت امت اسلامى بخشى از اصلاحات فرهنگى را به تأخير انداخت.
آيتالله رىشهرى در پايان تأكيد كرد، گفتار و كردار امامان و اهل بيت بايد معيار حركت پيرامون اهل بيت در عصر حاضر در جهت هرچه نزديكتر كردن امت اسلامى و زمينهسازى براى حكومت جهانى اسلام به رهبرى امام عصر [باشد.
در ادامه همايش برخى از علماى كشورهاى عراق، لبنان و افغانستان طى سخنانى با محوريت ضرورت وحدت، ضرورت دورى از تفرقه در جهان اسلام را مورد تأكيد قرار دادند.
آيتالله شيخ محمدمهدى آصفى در همايش اهل بيت: با اشاره به اينكه دنياى اسلام بيش از هر زمان ديگر نيازمند اعتدال است، اظهار داشت: اگر اين اعتدال را از دست بدهيم اسلام دچار زيان خواهد شد. وى گفت: البته به موازات اين اعتدال ما مىبايست گفتمان خود را از حالت انفعال هم دور نگه داريم؛ چرا كه گفتمانى كه در آن انفعال وجود داشته باشد، ناكارآمد خواهد بود. بنابراين براى حفظ وصيانت از اتحاد و انسجام اسلامى ضمن پرهيز از انفعال بايد گفتمان سياسى و فرهنگى خود را برمبناى اعتدال قرار دهيم.
آيتالله آصفى گفت: اهل بيت: از زمان رحلت پيامبر (ص) تا زمان غيبت دو سياست را مبناى كار خود قرار دادند كه اول سياست بايكوت حاكمان ستمگر و دوم حضور در فضاى عمومى بود. حضور شيعيان در فضاى عمومى بر توطئه بزرگى كه در جهت انزواى آنان از سوى دشمن مجدانه پيگيرى مىشد، خط بطلان كشيد.
آيتالله آصفى افزود: امام على (ع) اولين كسى بود كه اين سيره و روش را بنا نهاد.
فضلالله ذاكرى نيز درباره معصومين: و انسجام اسلامى گفت:
وحدت اجتماعى مسلمانان يكى از اولويتهاى دينى و دغدغههاى اهلبيت در سيره سياسى و اجتماعى آنان بوده است و روشن است كه تحكيم وحدت مسلمانان با توجه به تنوع سياسى و اجتماعى و فكرى جامعه در عصر آنان موضوعى نبوده كه بهصرف سفارش و دستور بدون عنايت به تبيين ساز و كار عملى آن باشد. از اين روى امامان با ارائه راهكارها و برنامههاى راهبردى در جهت برپايى امت واحد به تحكيم اين فريضه اسلامى در ابعاد مختلف اجتماعى و سياسى و اعتقادى پرداختند و خود را نيز بدان پاىبندى نشان دادند. در اين خصوص مهمترين برنامههاى مورد تأكيد و اهتمام آنان در راه رسيدن به اين وحدت اجتماعى و سياسى را بهطور مختصر مىتوان چنين برشمرد:
امامان: تلاش داشتند تا به شيعيان خود و ديگر مسلمانان بياموزند كه حيات واقعى و معنوى جامعه اسلامى در گرو زندگى مسالمتآميز و درك متقابل يكديگر و در نتيجه فراهم آوردن جامعهاى بدون تشنج و درگيرى است. بدين منظور تأكيد آنان به شركت در نماز جمعه و جماعات و مراسم عبادى سياسى حج و توجه به عنصر امر به معروف و نهى از منكر از جمله راهكارهاى اساسى رسيدن به اين مهم بود. به مناسبت سال اتحاد ملى و انسجام اسلامى در اين ايام حج ابراهيمى، مىتوان به كنگره عظيم حج اشاره كرد. حج نيز يكى از برنامهها و شعائر دينى است كه به اتحاد تمام مسلمانان و فرق اسلامى مىانجامد و آنان در اين مراسم بزرگ، زمينههاى پيوند عاطفى، اجتماعى و مذهبى ملتها و فرقههاى مسلمانان را هموار مىكنند. همانطور كه مرحوم شهيد
مطهرى مىفرمايند: اندك مطالعه در وضع عمل حج به ما مىفهماند كه منظور شارع مقدس اسلام از تشريع حج اين بوده كه مسلمانان به يكديگر نزديكتر شوند و وسيلهاى بوجود آيد كه مسلمانان اقطار عالم خواه ناخواه يكديگر را در يك نقطه ملاقات كنند و پيوندشان محكمتر گردد. «(1)»
از ديگربرنامههاى مهم ائمه براى حفظ وحدت و اتحاد مسلمانان عبارت است از وحدتطلبى، برادرى، معاشرت نيكو، روابط عاطفى و حسن خلق در مواجه با ديگر مسلمانان.
انشاءالله بتوانيم با بكارگيرى راهكارهاى ائمه اطهار در تمام جوامع اسلامى مخصوصاً در اين كنگره عظيم حج ابراهيمى، اساس رضايت و خشنودى خداوند و ائمه اطهار را فراهم كنيم و با حجى مقبول راهى سرزمين اسلامى خود گرديم.
توصيه امامان: به برادرى دينى (إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَهٌ) و بيان شيوههاى همزيستى اجتماعى مسلمانان با پيروان فرق و مذاهب مختلف را مىتوان در عرصههاى متعددى مانند حسن خلق، چشمپوشى از عيوب ديگران، خيرخواهى و اهتمام به امور مسلمانان (مَنْ اصْبَحَ وَ لَمْ يَهْتَمَّ بِأُمُورِ الْمُسْلِمِينَ فَلَيْسَ بِمُسْلِمٍ) و رفع حوائج آنان و تأكيد برصلح و سلامت و جلوگيرى از تعصب قومى و قبيلهاى (إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقاكُمْ) از اساسىترين شيوههاى تحقق اين اصل امامان: مىباشد. در اين مورد مىتوان به سندصحيح از معاويه بن وهب اشاره كرد كه نقل است از امامصادق (ع) سؤال كرد: در ميان قوم وخويش و كسان ديگر كه بر مسلك و عقيده ما نيستند چگونه رفتار كنيم؟ امام (ع) فرمودند: به امامان خويش كه خود را پيرو آنان مىدانيد نگاه كنيد؛ همانگونه كه آنان رفتار مىكنند شما عمل كنيد. به خدا سوگند آنان از مريضانشان عيادت مىكنند و بر جنازههايشان حاضر مىشوند و در ميان آنان به عنوان شاهد حاضر مىگردند و امانتشان را به آنان باز مىگردانند. «(2)»
از اين روايت امامصادق (ع) مىتوان به اهميت اتحاد و انسجام مسلمانان در مراسم
و شعائر مذهبى و اجتماعى پى برد؛ مخصوصاً در زمان حج كه در واقع اتحاد و انسجام مسلمانان را براى جهانيان بازگو مىكند.
دومين جلسه شوراى هماهنگى بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه شنبهشب به رياست آيتالله رىشهرى و با حضور آقايان قهرودى، كريمى، امينى مشايى معاون رييس جمهور، حسينى سفير ايران در عربستان، شهيدى معاون وزير امور خارجه، آخوندزاده، عطاران، مرتضايىفر، سلطانى شيرازى، فهميده، سليمى، حبيبى تنها، گرجى، اسلامى فرد، عرب نيا، قاضى عسكر، نصيرى، حلىساز، نواب، گروسى و بروجردى تشكيل شد و آقاى رىشهرى هدف از تشكيل جلسه را بررسى مسائل مربوط به عرفات و مشعر و منا اعلام كرد.
ابتدا آياتى چند از قرآن كريم تلاوت شد و سپس آقاى رىشهرى از پيشرفت كار با وجود برخى تنگناها و مشكلات تقدير كرد و از حضار خواست تا درباره مراسم ايام تشريق با توجه به حضور آقاى دكتر احمدىنژاد رييس جمهور در مراسم حج امسال ديدگاهها و نظرات خود را مطرح كنند. وى در ابتدا از مصاحبه برخى اعضاى بعثه درباره سفر رييس جمهور و ارائه اخبار غير قطعى اظهار گلايه كرد.
همچنين مقرر شد كه در ارتباط با سفر رييس جمهور محترم به عربستان همه هماهنگىها با آقاى حسينى سفير جمهورى اسلامى ايران در رياض به انجام برسد و برنامههاى سفر رييس جمهور از تهران اخذ و در نشريه زائر و ساير رسانههاى ارتباط جمعى منعكس گردد.
در ادامه جلسه بحث آقاى سليمى گزارشى از جزئيات مراسم برائت را ارائه كرد و گفت: روز سه شنبه برابر با 27 آذر از ساعت 9 و 15 دقيقه با نيايش مراسم برائت آغاز خواهد شد. آقاى رىشهرى پيام فارسى رهبر معظم انقلاب را قرائت خواهد كرد و سپس آقاى شريعتمدارى مترجم متبحر عربزبان، به بيان ترجمه پيام خواهد پرداخت. مسئوليت اعلام برنامه و قرائت متن قطعنامه مراسم با آقاى سليمى است. بعد از ظهر روز
عرفه نيز آقاى رمضانپور زيارت آل ياسين و سپس دعاى عرفه را آقاى غلامرضازاده خواهند خواند و آقايان عربسرخى و فراهانى به نوحهسرايى مىپردازند.
آقاى سليمى همچنين از برگزارى نمازهاى جماعت، سخنرانى و دعاى كميل در منطقه منا خبر داد و آقاى آخوندزاده معاون اجرايى بعثه گزارش هماهنگىهاى به عمل آمده براى برگزارى دعاى كميل را به جلسه ارائه نمود و يادآور شد كه طى نشستهايى با مسئولان محورهاى مختلف و مديران كاروانها براى انتقال زائران به مراسم برائت هماهنگى شده است و امسال 70 چادر به مساحت 2 هزار و 520 مترمربع تهيه شده است.
آقاى قاضى عسكر معاون آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى نيز تصريح كرد كه در شب اول منا از سخنان آقاى راشد يزدى استفاده خواهد شد و در شب دوم نيز كه با دعاى كميل مصادف است، مراسم يادبود 12 تن از مديران و روحانيون مرحوم كاروانها در سالهاى اخير برگزار خواهد شد.
در اين جلسه آقاى رىشهرى نگرانى خود را از سفر تعداد زيادى از زائران آزاد به حج و همچنين ثبتنام آنها در كاروانهاى مخصوص زائران مقيم خارج ابراز كرد و گفت كه اين امر خلاف دستور مقام معظم رهبرى است و بايد با آن برخورد شود.
نماينده ولى فقيه در عين حال تأكيد كرد كه اين افراد به هر حال به حج آمدهاند و ميهمان خدا هستند و اگر در ايام تشريق به چادرهاى بعثه مراجعه كردند و جاى خالى داشتيم، بايد براى چند ساعت خواب به آنها جا بدهيم.
در اين جلسه آقاى رىشهرى به مسئله اقامه نماز جماعت در مسجد ساختمان دارهادى اشاره كرد و گفت كه مقام معظم رهبرى تصميمگيرى در اين زمينه را بر عهده بنده گذاشتهاند اما من مايلم حاضران در اين زمينه به اظهار نظر بپردازند و ببينيم آيا امكان رسيدن به يك جمعبندى مشترك وجود دارد يا خير.
پس از اظهار نظر آقايان كريمى، بروجردى، سلطانى شيرازى، شهيدى، مهدوى، حسينى، قاضى عسكر و عرب، آقاى رىشهرى تأكيد كرد كه فعلًا امكان تصميمگيرى در اين زمينه وجود ندارد و بايد به وقت ديگرى موكول شود.
در مجموع اين تصميم اتخاذ شد كه آقاى سليمى به بخشهاى مختلف ابلاغ كند تا در هنگام اذان ظهر، فعاليت ادارى براى نيم ساعت تعطيل شود و افراد براى اقامه نماز به اتاق كار خود يا به مسجد محل بروند.
بيش از يكصد تن از روحانيون برگزيده كاروانهاى حج، روز شنبه در بعثه مقام معظم رهبرى با آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ديدار و گفت وگو كردند.
در آغاز اين ديدار چند تن از روحانيون حاضر به طرح ديدگاهها و نقطه نظرات خود در ارتباط با مسائل حج پرداختند كه محورهاى اصلى آن به شرح زير است:
با هجمه جديد وهابيت، بايد فضايل اميرالمومنين حضرت على (ع) را بيشتر مطرح كنيم.
از طرف بعثه سيمكارت تلفن همراه در اختيار روحانيون قرار گيرد.
افراد فرهيخته، فرهنگى و داراى تحصيلات عالى و دانشگاهى را در كاروانهاى مخصوص سازماندهى كنيد.
براى افراد معينه در داخل كاروانها يك اتاق كوچك اختصاص داده شود تا خانمهاى زائر به راحتى بتوانند مسائل خود را با آنان در ميان بگذارند و به پرسشهاى آنان پاسخ دهند.
در انتخاب عوامل اجرايى داخل كاروانها تجديد نظرصورت گيرد و از حالت فاميلى خارج شود.
براى رعايت مسائل بهداشتى و طهارت و نجاست زائران در منطقه منا، چارهانديشى شود.
روحانيون كاروانها، وقت بيشترى را با برنامهريزىهاى مختلف زيارتى براى پر كردن اوقات فراغت زائران اختصاص دهند؛ زيرا اين مسئله جلب رضايت زائران را درپى دارد.
امسال در افزايش آگاهى زائران، آموزشهاى خوبى به آنان داده شده و نتيجه خوبى نيز حاصل شده است؛ اما براى كاروانهاى مدينه بعد نيز، جلسات كافى در نظر گرفته شود.
برخى مديران كاروانها براى شناسايى و معرفى زائران متعلق به خانوادههاى شهدا همكارى نكردند و با وجود مصوبه در اين زمينه، تنها 20 درصد آنها همكارى كردند.
سطح سواد برخى از مديران كاروانها بسيار پايين است و اين امر فرصت بهرهورى از حج را كاهش مىدهد.
طرح شوراى فرهنگى و گروههاى ارشاد در داخل كاروانها، اثرگذار بوده و نشريه زائر مىتواند توليدات فرهنگى كاروانها را چاب كند.
معينها و معينههاى داخل كاروانها نيز بايد مورد تشويق قرار گيرند.
در اين جلسه آقاى قاضى عسكر معاون آموزش و پژوهش بعثه تصريح كرد كه طرح طبقهبندى زائران در دست بررسى است و اميد مىرود كه براى سال آينده بتوان آن را بر اساس سطح تحصيلات و معلومات زائران به اجرا در آورد.
در ادامه اين جلسه، آقاى قهرودى رييس سازمان حج و زيارت در گزارشى از رويكرد فرهنگى اين سازمان گفت: رويكرد و نگاه فرهنگى در برنامههاى اجرايى حج، طى دو سال گذشته بر روند فعاليتهاى سازمان حج و زيارت حاكم بوده و امسال با اختصاص بودجه فرهنگى به كاروانها، نسبت به گذشته شش برابر كار فرهنگى در داخل كاروان هاصورت گرفته است. محوريت شوراهاى فرهنگى برعهده روحانيون است و طرح آموزش مجدد و گزينشهاى جديد در ارتباط با اين شوراها در دست تهيه است.
سپس آقاى رىشهرى در سخنانى عدم اشاره حضار به مسائل اجرايى حج را نشان از حل بسيارى از مشكلات دانست و اين موفقيت را به سازمان حج تبريك گفت.
نماينده ولى فقيه تصريح كرد كه حج امسال بهترين حجى بود كه در مقايسه با سالهاى گذشته اقامه شده است.
وى در پاسخ به برخى از نكات مطرح شده از سوى روحانيون مطالب زير را بيان كرد:
مطلقاً نبايد، اختلافات مذهبى تشديد شود.
در ارتباط با برگزارى نمازهاى جماعت در داخل كاروانها در حال بررسى هستيم.
اگر از نظر اجرايى با مشكلى مواجه نشويم، مىتوان در مورد قرار دادن افراد تحصيلكرده در چند كاروان مشخص، براى سال آينده تصميم گيرى كرد.
با خريد سيمكارت تلفن همراه براى روحانيون كاروانها مخالفتى نداريم.
در نظر داريم براى سالهاى آتى از طريق اينترنت با كاروانها ارتباط داشته باشيم.
سازمان حج و زيارت، اطلاعات تحصيلى و سوابق علمى زائران را بهطور مستقيم در اختيار روحانيون كاروانها قرار دهد.
در مورد پركردن اوقات فراغت زائران، تذكر درست و دقيقى داده شد و نشريه زائر نيز بايد به اين مسئله توجه كند.
پيشنهادات را بهصورت مكتوب ارائه كنيد تا مواردى كه قابليت اجرايى دارند، در دستور كار قرار گيرند.
همايش روحانيون كاروانهاصبح روز شنبه با حضور نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج، رييس سازمان حج و زيارت و مسئولان بخشهاى مختلف در بعثه مقام معظم رهبرى برگزار شد.
در اين جلسه پس از طرح برخى از سؤالات از سوى معاونت امور روحانيون و معاونت آموزش و پژوهش بعثه، آقاى خاكسار قهرودى رييس سازمان حج و زيارت به پرسشهاى مطرح شده در ارتباط با مسائل مختلف مربوط به كاروانها، اسكان، حمل و نقل و تغذيه زائران را پاسخ داد.
سپس آيتالله رىشهرى در سخنانى از روحانيون كاروانها براى اداى مسئوليت سنگينى كه در امر كمك به زائران براى اداى مناسك حج برعهده دارند، قدردانى كرد و با بيان چند روايت از اميرالمومنين على (ع) گفت: سفارش آن حضرت به امام
مجتبى (ع) اين است كه پسر عزيزم قلب خود را با ياد و توجه به خدا و احساس حضور در محضر حضرت حق آباد و از ويرانى خارج كن. غفلت از خدا دل را ويران مىكند و ياد خدا باعث عمران و آبادى آن مىشود.
وى افزود: دهه ذىحجه و ايام تشريق، بهترين فرصت براى ياد خداست؛ زيرا اثر بيشترى در سازندگى جان آدمى دارد و روحانيون كاروانها بيش از هرچيز بايد بر مأنوس كردن دلها با ياد خدا و بركات فراوانى كه اين امر در زندگى فردى و اجتماعى انسان دارد، تأكيد كنند.
نماينده ولى فقيه با تبيين آيه فَاذْكُرُونِى أَذْكُرْكُمْ گفت: كسى كه خدا را ياد مىكند در واقع كارى مىكند كه خدا به ياد او باشد و اساس و ريشه همه بركات در همين امر نهفته است و اين يك رهنمود مهم و اساسى براى سير و سلوك است.
وى سپس اين تذكرات را براى روحانيون كاروانها مهم دانست:
اجتناب از نسبت دادن سخن ناروا به معصومين:؛
مراقبت ازصحت اعمال زائران؛
كمك به زائران مسن براى انجام مناسك حج و همكارى با مديران كاروانها در اين زمينه؛
توجيه كردن زائران براى حضور آرام در مراسم برائت از مشركين و اجتناب از هرگونه شعار اضافى در مسيرها؛
حضور زائران در هنگام خواندن متن عربى سخنان مقام معظم رهبرى؛
فرصت دادن به معينها و معينههاى كاروانها براى برقرارى ارتباط مؤثرتر و بيشتر با زائران
نهى زائران از انجام طوافهاى مستحبى در روزهاى انجام اعمال مناسك؛
همكارى با مديران در امر وقوفهاى اضطرارى براى زائرانى كه شرايط دشوارى دارند؛
توجيه زائران در امر همجوارى در منا و مشكل كمبود جا؛
جمع نكردن زائران و مخصوصاً بانوان در پشت مقام؛
توجه ويژه به حضور در مسجدالحرام با لباس روحانى براى در دسترس بودن ساير زائران و پاسخگويى به سؤالات شرعى؛
شاداب نگاه داشتن زائران با تنظيم برنامههاى زيارتى.
آقاى رىشهرى همچنين به انتظارات مقام معظم رهبرى از كاروانها اشاره كرد و گفت: روحانيون كاروانها بايد نقش خود را با زبان و عمل به زائران نشان دهند. زبان عمل و كردار بيش از زبان گفتار اثر دارد. روحانيون همچنين بايد به مأنوس كردن زائران با قرآن و تدبر در مسائل قرآنى و همچنين تدبر در اسرار حج اهميت بدهند.
وى همچنين تأكيد كرد كه حسب تأكيد رهبر فرزانه انقلاب روحانيون، مداحان و نوحهسرايان بايد از تحريك عواطف مذهبى برادران اهل سنت قوياً خوددارى كنند؛ زيرا اين امر علاوه بر آنكه گناه محسوب مىشود، خواسته سازمانهاى جاسوسى آمريكا و اسرائيل است و خشم الهى را نيز به دنبال مىآورد.
رييس دانشكده علوم حديث با تأكيد بر رعايت «ادب نقل روايت» و با استناد به روايتى از امام على- عليهالسلام- تأكيد كرد كه بدون حجت شرعى سخنى را به معصومين- عليهمالسلام- بهطور مستقيم نسبت ندهند، و در مواردى كهصحت روايتى براى آنها محرز نيست، آن را به گزارش منبع آن مستند نمايند.
وى همچنين مراقبت بر انجام اعمال حجاج و هدايت معنوى زائران و همچنين اهتمام خاص به زائران مسن و فرتوت را به روحانيون كاروانها توصيه كرد.
سرپرست حجاج جمهورى اسلامى در پايان از روحانيون كاروانها خواست تا در انجام مراسم برائت از مشركان از تمام ظرفيتهاى موجود بهرهگيرى كنند.
در ادامه اين همايش خاكسار قهرودى رييس سازمان حج و زيارت، نواب معاون امور روحانيان، محمدصادق عرب معاون برنامهريزى، نظارت و ارزشيابى، سيد على قاضى عسكر و محمد شريف مهدوى معاون بينالملل طى نشستى كه حدوداً دو ساعت به طول انجاميد به سؤالات روحانيان كاروانها پاسخ گفتند.
خاكسار قهرودى در خصوص مسكن حجاج جمهورى اسلامى در اين نشست در پاسخ به سؤالات مطرح شده گفت: متوسط مسكن و امكاناتى كه در اختيار زائران
ايرانى قرار گرفته به لحاظ كيفيت ساختمان و ساير موارد ديگر از آنچه در اختيار ساير كشورها است، بالاتر است.
وى گفت: طى پنج سال گذشته 200 مسكن به دليل فرسودگى از گردونه استفاده حجاج ايرانى خارج شده و هم اكنون در خصوص نزديك شدن مسكن حجاج ايرانى به مسجدالحرام مطالعاتى در حال انجام است.
حجت الاسلام والمسلمين نواب هم در اين مراسم گزارشى از اقداماتصورت گرفته در معاونت امور روحانيون از همكارىهاى انجام شده در اجراى برنامه تشكر كرد.
حجت الاسلام قاضى عسكر نيزدر اين مراسم با تشريح برنامههاى معاونت آموزش و پژوهش تصريح كرد كه بايد تلاش كنيم تا حج به عنوان يك دوره عقيدتى براى مردم تبديل شود.
حجت الاسلام والمسلمين عرب نيز با ارائه گزارشى از اقدامات معاونت برنامهريزى، نظارت و ارزشيابى در اين مراسم گفت: چشمانداز حج نهايى شده است و برنامه راهبردى حج نيز در مرحله تصويب قرار دارد. وى خواستار همفكرى روحانيان كاروان در اجراى برنامههاى جارى اين معاونت شد.
حجت الاسلام والمسلمين محمدشريف مهدوى نيز در اين مراسم در پاسخ به سؤالات شركت كنندگان گفت: در خصوص مذاكره علماى كشور ايران با علماى اهل سنت عربستان مذاكراتىصورت گرفته و در حال گسترش است.
همايش معينههاى كاروانهاى حج 86،صبح روز يكشنبه (25/ 9/ 86) با حضور اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران و معينههاى كاروانها در بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه برگزار شد.
سرپرست حجاج جمهورى اسلامى ايران در اين مراسم مسئوليت معينههاى كاروانها را در همراهى و پاسخگويى به پرسشها و ابهامات بانوان خاطرنشان كرد و از آن به عنوان يك مسئوليت مهم و سنگين ياد كرد.
وى گفت: وظايف محوله به معينههاى كاروان به نحوى است كه اگر به شكلصحيح انجام شود، هم زائران و هم خود معينههاى كاروانها از عوايد آن بهرهمند مىشوند.
آيتالله رىشهرى افزود: ارزيابىها نشان مىدهد، شمار قابل توجهى از خواهران طلبه در مأموريتهاى محول شده، بهخوبى وظايف خود را به انجام رساندهاند و در بين روحانيون، مديران و ساير عوامل مسئول از روند كارى ايشان رضايتمندى مناسبى وجود دارد. البته بعضا مواردى نيز وجود دارد كه بايد برطرف شود.
وى با تأكيد بر رعايت ادب نقل روايت به معينههاى كاروان توصيه كرد كه احاديث و روايات را بدون منبع و يا سندصحيح، به ائمه و معصومين: نسبت ندهند.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران همچنين پرهيز از خرافات را از ديگر مواردى دانست كه معينههاى كاروانها بايد حساسيت بيشترى نسبت به آن داشته باشند و در ادعيه و اذكار فقط به كتب معتبر استناد كنند.
آقاى رىشهرى گفت: اولويت وقت و زمان معينههاى كاروانها متعلق به زائران است و انجام اعمال مستحبى و ساير موارد بايد در اوقات فراغت از كارصورت گيرد؛ چون مأموريت اصلى آنها همراهى و هدايت زائران خانه خدا است.
وى با تأكيد بر اهميت و ضرورت به كارگيرى رهنمودهاى رهبر معظم انقلاب در ديدار با كارگزاران حج افزود: تبليغ با رفتار و كردار بيشتر از تبليغ زبانى اثر گذار است. از اين رو بايد مراقب باشيم كه بر خلاف آنچه گفته مىشود عمل نكنيم كه اين مسئله تأثيرات بسيار نامناسبى به جا خواهد گذاشت.
سرپرست حجاج، انجام ندادن طواف مستحبى در روزهاى اعمال و ازدحام مسجدالحرام و عدم استلام حجرالاسود از سوى بانوان و فاصله گرفتن از مقام ابراهيم براى نماز طواف را از مواردى دانست كه بيش از همه مستلزم تذكرات و توصيههاى معينههاى كاروانها است.
آقاى رىشهرى گفت: نظارت بر اعمال و مناسك زائران و رفع اضطراب از آنان در قبال انجام مناسك، از ديگر وظايف معينههاى كاروانها است كه بايد با دقت و حوصله كافى از ابتدا تا انتهاى سفر انجام پذيرد.
سرپرست حجاج جمهورى اسلامى ايران همچنين از معينههاى كاروانهاى حج 86 خواست تا مشاهدات خود را از مشكلات فرهنگى و رفتارى در كاروانها به همراه طرحهاى پيشنهادى ارائه كنند تا در معاونت آموزش و پژوهش مورد تحقيق و بررسى قرار گيرد.
سرپرست حجاج جمهورى اسلامى ايران عصر يكشنبه (25/ 6/ 86) با حضور در كاروان جانبازان سرافراز انقلاب اسلامى در مكه مكرمه با آنان ديدار و گفتوگو كرد.
آيتالله محمدى رىشهرى در اين ديدار، جانبازان را ميهمانان ويژه خداوند متعال برشمرد و خدمت به آنان را لطف ويژه خداى متعال به بندگان برگزيدهاش دانست.
وى خدمت به زائران جانباز بهويژه در موسم حج را يك توفيق الهى به همسران آنان دانست و توجه آنان را به بهره گرفتن از فرصت خدمتگزارى به جانبازان جلب كرد.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران با استناد به روايتى از حضرت على (ع) فرد مؤمن را به طلايى كه در آتش گداخته، خالص مىشود، تشبيه كرد و گفت: بنا به فرموده مولاى متقيان، خداى متعال انسان مؤمن را در آتش بلا مىآزمايد.
آقاى رىشهرى در اين ديدار با گرامىداشت ياد امام راحل 1، به عنوان بنيانگذار حج ابراهيمى، تصريح كرد: اگر حج ابراهيمى به نحوصحيحى برگزار شود همه مشكلات مسلمانان، مرتفع خواهد شد.
وى با استناد به روايات، اظهار اميدوارى كرد كه انقلاب اسلامى ايران زمينهاى براى ايجاد حكومت جهانى به رهبرى مهدى آل محمد [باشد و قطعا سربازانصبور امام زمان در عصر كنونى زمينهسازان آن حكومت كريمه خواهند بود.
آيتالله رىشهرى پس از ديدار با جانبازان از وسايل نقليه ويژه انتقال آنان كه بهتازگى از سوى سازمان حج و زيارت اجاره شده است، ديدن كرد.
مراسم سالروز شهادت امام محمدباقر (ع) همزمان با سالروز شهادت شهداى 6 ذىالحجه، در بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه برگزار شد. در اين مراسم كه اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران و جمعى از اعضاى بعثه مقام معظم رهبرى و زائران بيتالله الحرام در آن حضور داشتند، حجتالاسلام و المسلمين راشد يزدى طى سخنانى اعتلاى فرهنگ حج را حاصل انقلاب اسلامى ايران و بركت خون شهدا دانست. وى گفت: در عصر كنونى آراء و نظريات انقلاب اسلامى در سطح جهان به رسميت شناخته شده است و اين همه را مديون امام راحل و تدابير انديشمندانه رهبر معظم
انقلاب هستيم.
شركت كنندگان در اين مراسم با مرثيهسرايى در عزاى شهادت امام پنجم شيعيان عزادارى كردند.
آقاى غلام الله وزير اوقاف و امور دينى الجزائر و رييس بعثه حج اين كشور، يكشنبهشبدر رأس هيأتى در بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه حضور يافت و با نماينده ولىفقيه وسرپرست زائران ايرانىِ خانه خدا به گفتوگو و تبادل نظر پرداخت.
در اين ديدار، آيتالله محمد محمدى رىشهرى با تأكيد بر ضرورت وحدت كلمه در جهان اسلام، گفت: در موقعيتى كه برخى توطئههاى دشمنان در كشورهاى اسلامى؛ از جمله پاكستان و عراق براى درگيرى بين مسلمانان عملى شده است، انديشمندان و نخبگان جهان اسلام وظيفه سنگينترى براى تحكيم وحدت و انسجام مسلمانان بر عهده دارند.
وى افزود: رهبر معظم انقلاب اسلامى ايران سال جارى را سال انسجام اسلامى ناميدهاند و از دستاندركاران امور حج نيز خواستهاند تا بيش از گذشته براى تحكيم همدلى و دوستى مسلمانان از مذاهب مختلف با يكديگر تلاش كنند.
آقاى رىشهرى، اقدام اخير تروريستها در انفجار بمب در الجزائر را كه به كشته شدن تعدادى از مردم مسلمان اين كشور منجر شد، محكوم كرد و گفت: متأسفانه افرادى كه خود را مسلمان مىنامند اما دچار جهل، نادانى و افراطىگرى هستند، به نام اسلام، زنان، مردان و كودكان بىگناه را به قتل مىرسانند. اين گونه اتفاقات زنگ خطرى براى جوامع اسلامى است. لذا عموم مسلمانان بهويژه نخبگان سياسى، علمى و فرهنگى با تلاش بيشترى بايد مردم را به وحدت كلمه و نزديكى بيشتر به هم دعوت كنند.
وى با ابراز خرسندى از ديدار با مسئولان بعثه كشورهاى اسلامى در ايام برپايى حج، از وزير اوقاف الجزائر براى سفر به ايران دعوت كرد.
در اين ديدار، غلام الله وزير اوقاف و امور دينى الجزائر طى سخنانى با اشاره به ديدارهاى گذشته خود باآيتالله رىشهرى، گفت: با توجه به روابط دوستانه ايران و الجزائر همه ساله در انتظار ديدار از بعثه جمهورى اسلامى هستيم، تا با اميرالحاج و علماى بعثه ايران مسائل حج و امت اسلامى را بررسى كنيم.
وى روابط ايران و الجزائر را رو به گسترش خواند و ابراز اميدوارى كرد ديدار مسئولان بعثه دو كشور به افزايش مناسبات در تمامى زمينههاى فرهنگى و اقتصادى و سياسى دو جانبه منجر شود.
وزير اوقاف الجزائر مبادلات فكرى و همكارى مسلمانان با يكديگر را نشانه رحمت الهى خواند و گفت: اختلاف مذاهب در روش انديشيدن است كه نبايد مانعى براى وحدت مسلمانان شود بلكه مسلمانان با تكيه بر قرآن و سنت و فرهنگ غنى اسلامى بايدصفوف خود را مستحكمتر كنند.
وى با تشكر از همدردى نماينده ولى فقيه با بازماندگان قربانيان انفجار اخير در الجزائر گفت: افراطىگرى و انجماد فكرى از آغاز اسلام نيز به چشم مىخورد و حضرت على (ع) از اولين قربانيان اين نوع تندروىها بود.
وى گفت: دلايل رشد افراطىگرايى در عصر كنونى، بايد ريشهيابى و مورد بررسى دقيق قرار گيرد. متفكران اسلامى براى افشاى اين تفكر، وظيفه سنگينى دارند و بايد مسلمانان را به سوى انديشههاى سازنده رهنمون كنند.
شايان ذكر است كه آقاى رىشهرى، در مراسم حج سال جارى تاكنون با رؤساى بعثه كشورهاى چين، عراق، بحرين، تاجيكستان، آفريقاى جنوبى و حزب الله لبنان ديدار و در مورد مسائل جهان اسلام با آنان به تبادل نظر پرداخته است.
اين همايش از مجموعه همايشهاى بعثه رهبرى در موسم حج بود كه با حضور جمعى از روحانيون كشورهاى مختلف در محل بعثه رهبرى در مكه مكرمه برگزار شد.
آيتالله محمدى رىشهرى در اين همايش با استناد به روايتى از امامصادق (ع) به
تشريح انتظار مكتب اهل بيت: از علماى دين و مدعيان پيروى از ائمه معصوم: پرداخت و گفت: انتظار اهل بيت: ازعلماى دين و سربازان مكتب خاندان پيامبر (ص)، اين است كه در اعمال و رفتار خود، رهنمودهاى اهل بيت را بيش از ديگران به نمايش بگذارند.
وى افزود: پيروان اهل بيت: با ورع، تقوا، اجتناب از محرمات، انجام واجبات و تلاش براى اجتهاد مىكوشند تا ارزشهاى اسلامى را در زندگى خود به منصه ظهور برسانند.
نماينده ولى فقيه، معارف اهل بيت را امانتى ارزشمند دانست و عالمان دينى را به حفظ اين امانت الهى سفارش كرد.
وى افزود: پيرو اهل بيت به تعهد و قول خود وفا مىكند و امانتدار معارف اهل بيت است. علماى دين وظيفه دارند نسبت به دنيا بىرغبت باشند و فعل آنان هيأت ظاهرى علماى دين را تكذيب نكند.
سرپرست حجاج ايرانى به نامگذارى سال جارى به عنوان انسجام اسلامى اشاره كرد و گفت: اهل بيت: اسوه و الگوى وحدت بودند و رهبران دينى بايد با پيروى از اهل بيت: در سال انسجام اسلامى بيش از هميشه براى تأليف قلوب و نزديكى مسلمانان به يكديگر تلاش كنند و زمينهساز حكومت جهانى امام عصر [باشند.
وى به رهنمود اخير رهبر معظم انقلاب در ديدار كارگزاران حج با ايشان اشاره كرد و گفت: رهبر انقلاب اسلامى تحريك عواطف مذهبى برادران اهل سنت را خطا و گناه مىدانند، و علماى دينى وظيفه دارند اين پيام بسيار مهم رهبر معظم انقلاب را به تمامى مسلمانان و پيروان اهل بيت منتقل كنند.
سرپرست حجاج كشورمان دفاع از جمهورى اسلامى ايران را وظيفه دينى تمام پيروان اهل بيت دانست و گفت: با وجود تهديدات و فشارهاى دشمنان اسلام و در رأس آنان آمريكا، جمهورى اسلامى ايران به عنوان اميد كشورهاى اسلامى و سنگر دفاع از مسلمانان در برابر تهديدات ايستاده است و به پشتوانه اهل بيت شكست ناپذير باقى خواهد ماند.
در ادامه افتتاح نمايشگاههاى متمركز فرهنگى در مناطق مختلف شهر مكه مكرمه، سومين نمايشگاه فعاليتها و برنامههاى فرهنگى كاروانها با عنوان «انسجام اسلامى» در منطقه 5 اين شهر، با حضور مصطفى خاكسار قهرودى، رييس سازمان حج و زيارت گشايش يافت.
به گزارش خبرنگار «زائر» از اين نمايشگاه، 67 كاروان از شهرهاى مختلف كشور، مستقر در منطقه 5 مكه مكرمه براى معرفى عملكرد خود به رقابت پرداختند كه در نهايت، فعاليتهاى فرهنگى 40 كاروان در قالبهاىصوتى، تصويرى، عكس، متن و ... به نمايش درآمد.
صمد سليمانجاه، مدير ستاد منطقه 5 مكه مكرمه در حاشيه گشايش اين نمايشگاه به خبرنگار زائر گفت: «پيش از اين، كارهاى فرهنگى بهصورت پراكنده و غيرمتمركز در سالنهاى در اختيار هر كاروان به نمايش درمىآمد كه براى به وجود آمدن رقابت سالم، تعاملصحيح و تبادل تجربههاى فرهنگى، اولين نمايشگاه فرهنگى متمركز در سال اتحاد ملى و انسجام اسلامى در منطقه 5 برگزار شد. اين نمايشگاه در پى طرح پيشنهادى در جلسات ستاد مناطق مكه مكرمه و استقبال شايسته اعضاى شوراهاى فرهنگى كاروانها پا گرفت و با تلاش جمعى از نيروهاى فعال و دلسوز فرهنگى اجرا شد.»
سليمانجاه درباره چگونگى فراخوان كاروانها براى ارائه اثر در نمايشگاه گفت: «آنها گزارشى از برنامههاى فرهنگى خود را در اختيار ما قرار دادند و يك كميته به بررسى اين گزارشها پرداخت كه در نهايت، 40 كاروان براى ارائه اثر دعوت شدند.»
وى درباره مشكلات تردد در مكه و يافتن محل ستاد منطقه 5 نيز خاطرنشان كرد: «با راهاندازى دوباره خطوط اتوبوسرانى، بعد از ايام تشريق، ستاد منطقه 5 در مبدأ خط 5 اتوبوسرانى قرار دارد و بدينوسيله مىتوان با استفاده از سرويسهاى رايگان به نمايشگاه آمد.»
سليمانجاه همچنين در مورد كيفيت برنامههاى ارائه شده در نمايشگاه انسجام
اسلامى گفت:
«در اين نمايشگاه از كارهاى تكرارى استفاده نشده و با بهكارگيرى 4 دستگاه لپ تاپ، خدمات رايانهاى از جمله انتقال عكسها و فيلمهاى زائران از گوشى تلفن همراه و رايت آنها روى سىدى به آنان داده مىشود. همچنين افراد مىتوانند با استفاده از اينترنت در نمايشگاه، با خانوادههاى خود گفتوگو كنند.»
مسئول اجرايى نمايشگاه، درباره برپايى اين نمايشگاه به خبرنگار «زائر» گفت: «برنامههاى فرهنگى، يكى از مناسبترين برنامههايى است كه بايد كاروانها براى زائرانشان تدارك ببينند تا آنان بتوانند از فرصت پديد آمده در ايام سفر به مكه مكرمه از اين برنامهها به خوبى استفاده كنند.
از طرف ديگر، كاروانها انديشهها و ايدههاى خود را به نمايش عمومى مىگذارند تا ديگران نيز از افكار و توانمندىهاى فرهنگى آنان الگو بگيرند.» وى، يكى از شاخصترين اقدامات اين نمايشگاه را فراهم كردن زمينه بهرهمندى زائران از خدمات رايانهاى و اينترنتى برشمرد و اين كار را در راستاى آگاهسازى آنان از اطلاعات و اخبار روز ايران و جهان و مطالب محتوايى پايگاههاى اينترنتى درباره حج دانست.
ارائه رايگان خدمات اينترنتى، انتقال حافظه تلفن همراه روى رايانه و تكثير آن روى سىدى، نمايش تصاويرى از سرويسهاى خدماتى، حمل و نقل و تغذيه و ...، نمايش فيلم، نصب پوسترها و تراكتهاى تبليغى، متونى درباره آشنايى با اعمال و مناسك حج، عكسها و خاطراتى از شهداى منتسب به كاروانها و ... از عمدهترين بخشهاى نمايشگاه است.
در اين نمايشگاه، 67 كاروان از شهرهاى مختلف كشور، مستقر در منطقه 5 مكه مكرمه براى معرفى عملكرد خود به رقابت پرداختند كه در نهايت، فعاليتهاى فرهنگى 40 كاروان در قالبهاىصوتى، تصويرى، عكس، متن و ... به نمايش درآمد.
مدير ستاد منطقه 5 مكه مكرمه در حاشيه گشايش اين نمايشگاه گفت: «پيش از اين، كارهاى فرهنگى بهصورت پراكنده و غيرمتمركز در سالنهاى كاروانها به نمايش درمىآمد. براى تشديد رقابت سالم، تعاملصحيح و تبادل تجربههاى فرهنگى،
اولين نمايشگاه فرهنگى متمركز در سال اتحاد ملى و انسجام اسلامى در منطقه 5 برگزار شد.»
مدير ستاد منطقه 5 مكه مكرمه از امكان بهرهمندى زائران از اينترنت رايگان در اين نمايشگاه خبر داد و اظهار داشت: «درصورتى كه مشكلات خط تلفن در نمايشگاه برطرف شود، افراد مىتوانند با مراجعه به آن و استفاده از اينترنت، خانوادههاى خود را از سلامتشان باخبر كنند كه البته اين كار در حال حاضر در بسيارى از كاروانهاى منطقه در حال اجراست.»
وى همچنين تصريح كرد: «نمايشگاه در زمانى تشكيل شد كه تمام كاروانها به مكه مكرمه رسيدند تا حقى از كسى ضايع نشود. علاوه بر اين، برپايى آن در زمانى انجام شد كه به دليل تعطيلى خطوط اتوبوسرانى و محدوديت رفت و آمد زائران به بيتالله الحرام، آنها بتوانند در ايام فراغت خود از نمايشگاه ديدن كنند.»
در حاشيه نمايشگاه، مسئول اجرايى نمايشگاه كه خود كارشناس آموزشى- فرهنگى وزارت علوم، تحقيقات و فناورى است، درباره برپايى اين نمايشگاه به خبرنگار «زائر» گفت: «برنامههاى فرهنگى، يكى از مناسبترين برنامههايى است كه بايد كاروانها براى زائرانشان تدارك ببينند تا آنان بتوانند از فرصت پديد آمده در ايام سفر به مكه مكرمه از اين برنامهها به خوبى استفاده كنند. از طرف ديگر، كاروانها انديشهها و ايدههاى خود را به نمايش عمومى مىگذارند تا ديگران نيز از افكار و توانمندىهاى فرهنگى آنان الگو بگيرند.»
اسماعيلى كه از عوامل كاروان 17631 شهر تهران است، كارهاى فرهنگى در طول سفر را اقدامى متداول، مرسوم و قديمى دانست و آن را حاصل تجربه سالهاى زياد مديران كاروانها خواند. او گفت: «اما برنامههاى به نمايش درآمده در اين نمايشگاه، گلچينى از بهترين حركتهاى فرهنگى است كه نوآورى، يكى از اصول اساسى آن به شمار مىرود.»
يكى ديگر از مسئولان برپايى نمايشگاه «انسجام اسلامى» و عضو كميته بررسى آثار نيز در خصوص آمادهسازى سريع نمايشگاه گفت: «ما تنها 24 ساعت فرصت
داشتيم كه جمعى از بهترينها را گرد هم جمع كنيم. مطمئناً اگر مديران كاروانها از اين حركت، اطلاع كافى داشتند و محدوديتهاى ورودى فرودگاههاى عربستان وجود نداشت، امكاناتصوتى و تصويرى مناسبى با خود مىآوردند و نمايشگاه پربارترى شكل مىگرفت. جزوات، كتابچهها و نشريات داخلى كاروانها با سليقه مناسب و فضاسازى قابل توجه به نمايش درآمده و هرگونه مساعدت مورد نياز از سوى سازمان حج و زيارت جذب شده است. با اين حال، فكر مىكنيم به دليل فوريت راهاندازى نمايشگاه، تدارك مقدماتى آن خيلى خوب نيست، اما براى سال نخست، مناسب و قابل دفاع است.»
در پايان اين نمايشگاه، 5 غرفه از بهترين كاروانها، با انتخاب ديداركنندگان و داوران كميته برگزارى نمايشگاه برگزيده مىشوند كه مبناى نظرگيرى از ديداركنندگان، پيشنهادها و انتقادهاى ثبت شده آنان در دفتر نظرات و پيشنهادها است.
پرده سياه رنگى كه كعبه را مىپوشاند، هر سال، همزمان باحركت حاجيان به سوى عرفات، تعويض مىشود. اين پرده كه به زبان عربى «كسوه» ناميده مىشود متر ارتفاع و متر عرض دارد و وزن كلى آن به كيلوگرم مىرسد و ارزش آن بالغ بر پنج ميليون و هزار دلار است.
اين پرده بيش از سال است كه در كارگاه ويژهاى در مكه بافته مىشود و پيش از اين، از سوى مصر و هند به اين كشور هديه مىشد. براى دوخت اين پرده، ابريشم خالص و براى آراستن يا قلابدوزى آن، از نخهاى زر و نقرهاندود استفاده مىشود. اين نخها براى نوشتن آيات قرآن در حاشيه اين پرده به كار مىرود.
«كسوه» از پنج قطعه تشكيل مىشود: چهار قسمت آن براى پوشش اضلاع كعبه و قطعه پنجم براى پوشش در كعبه است. اين در به يك فضاى خالى باز مىشود كه داراى سه ستون است.
دست اندركاران دوخت پرده كعبه، همگى اهل عربستاناند. يكى از هنرمندانى
كه در دوخت پرده كعبه دست دارد مىگويد: به هريك از ما قطعهاى از پارچه ابريشمى و يك آيه قرآن داده مىشود تا كار دوخت را آغاز كنيم. ابتدا كلمات و شكلها را با نخ مىدوزيم و آنگاه با استفاده از نخهاى زر و نقرهاندود، روى آنها را دوخت مىزنيم .. اين كار بدون توقف ادامه دارد و ماه طول مىكشد تا دوخت پرده تكميل شود.
هر سال پرده قديمى به كارگاه برگردانده شده، پس از شستشو به قطعات كوچك تقسيم و براى مقامات و كشورهاى مسلمان فرستاده مىشود.
درون كعبه نيز داراى پرده قلابدوزى سبز رنگى است از ابريشم كه در همين كارگاه ساخته مىشود. پيش از ظهور ماشينهاى دوخت رايانهاى، دوخت اين پرده با چرخهاى خياطى دستى انجام مىشد.
دكتر محمود احمدىنژاد در آستانه سفر به مكه مكرمه مطابق سنت مورد تأكيد اهل بيت: شب گذشته از مردم طلب حلاليت كرد.
دكتر احمدىنژاد پس از خبر سراسرى 21 شبكه اول سيما در گفتوگوى زنده تلويزيونى با اشاره به توفيق حضور در مكه مكرمه و انجام اعمال حج از مردم حلاليت طلبيد و گفت: در دو سال و چند ماه گذشته كه در خدمت مردم عزيز بوديم، سعى و تلاشمانصرفاً خدمتگزارى بوده و جز خدمت نيتى نداشتهايم و دنبال عزت و سرافرازى همه مردم بوديم. اگر احياناً اشتباه يا كوتاهى يا سستى بوده و خداى نكرده نتوانستهايم از حقوق ملت دفاع كنيم، ملت عزيز به بزرگى خود آن را بخشيده و ما را حلال كنند.
در مراسم بدرقه رييسجمهور، غلامحسين الهام سخنگوى دولت، سعيدىكيا وزير مسكن، سعيدلو معاون اجرايى، زاهدى وزير علوم، نجار وزير دفاع، داودى معاون اول رييسجمهور، شيخ الاسلام رييس دفتر رييسجمهور، ولايتى مشاور مقام معظم رهبرى در امور بينالملل و محصولى مشاور رييسجمهور حضور داشتند.
گفتنى است ملك عبدالله پادشاه عربستان سعودى بهطور رسمى از احمدىنژاد
براى شركت در مناسك حج دعوت كرد.
در آستانه سفر رييس جمهورى ايران به مكه مكرمه جهت شركت در آيين حج تمتع، نشريه «زائر» كه بهصورت روزانه از سوى بعثه رهبرى منتشر مىشود، روز يكشنبه ويژه نامهاى را منتشر كرد.
درصفحه نخست ويژهنامه، در مطلبى تحت عنوان «ديپلماسى در خدمت همگرايى» با اشاره به اينكه امسال احمدىنژاد مهمان ويژه پادشاه عربستان است، مىنويسد: احمدىنژاد در دوران حضور در جايگاه رياست جمهورى كشورمان ظرفيتهاى تازهاى از همگرايى منطقهاى، نزديكى كشورهاى اسلامى و ناكام ساختن تلاشهاى تفرقهافكنانه دشمنان اسلام به نمايش گذاشته است.
تشريح ابعاد سفر رييس جمهور به مكه، از قول اسفنديار رحيممشايى معاون رييس جمهور و رييس سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى، كه در مكه به سر مىبرد، مطلب ديگر اين ويژهنامه است.
در اين نوشتار آمده: احمدىنژاد به دنبال تقويت مودت و دوستى در منطقه است.
دكتر حسينى سفير كشورمان در عربستان سعودى هم طى مطلبى كه در اين ويژهنامه درج شده، مىگويد: دكتر احمدىنژاد با دعوت رسمى و كتبى پادشاه عربستان براى حج تمتع دعوت شده و شخص آقاى ملك عبدالله به دليل تمايل و علاقه فراوان به توسعه و تعميق روابط با ايران و نيز شخص رييس جمهور كشورمان، خواستار اين سفر شده است.
ديدگاههاى علىاكبر جوانفكر مشاور مطبوعاتى رييس جمهور درخصوص جايگاه احمدىنژاد نزد ملتهاى مسلمان، روايت رسانهها از سفر چهارم احمدىنژاد به عربستان سعودى و بازتاب سفر رييس جمهور به حج در ميان زائران خانه خدا، از ديگر مطالب اين ويژهنامه است.
رييس جمهورى كشورمان قرار است روز دوشنبه براى شركت در مناسك حج تمتع وارد عربستان سعودى شود.
نشريه زائر به منظور اطلاعرسانى به زائران ايرانى خانه خدا، بهصورت روزانه، درصفحه از سوى بعثه مقام معظم رهبرى منتشر مىشود.
آيتالله رىشهرى، نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى گفت: سفر دكتر احمدىنژاد به حج تمتع، سرفصل تازهاى در روابط دو كشور محسوب مىشود و بعثه مقام معظم رهبرى آماده استقبال از رييس جمهور است.
على اكبر جوانفكر مشاور مطبوعاتى رييس جمهور نيز كه در مكه مكرمه به سر مىبرد، به خبرنگار پايگاه اطلاع رسانى حج گفت: براى اولين بار در تاريخ روابط ايران و عربستان، پادشاه اين كشور از رييس جمهورى اسلامى ايران براى انجام سفر حج تمتع دعوت به عمل آورده است. بنابراين، سفر دكتر احمدىنژاد به عربستان، يك رويداد مهم در مناسبات دوستانه وصميمانه ميان دو كشور محسوب مىشود.
وى افزود: حج تمتع امسال در شرايطى انجام مىشود كه رهبر معظم انقلاب اسلامى، امسال را به عنوان سال انسجام اسلامى ناميدهاند و مسلمانان در حال استحكام مواضع مشترك خود هستند و مىتوان انتظار داشت كه اين سفر، به انسجام، همدلى و نزديكى هرچه بيشتر مسلمانان به يكديگر بينجامد.
مشاور مطبوعاتى رييس جمهور گفت: جمهورى اسلامى ايران و عربستان دو كشور بزرگ و تأثيرگذار در دنياى اسلام هستند و هر چه مناسبات اين دو كشور نزديكتر وصميمانهتر باشد، بهطور طبيعى شاهد همگرايى و همكارى بيشترى در دنياى اسلام خواهيم بود و اين همگرايى و وحدت، به منزله كليد طلايى براى حل مشكلات جهان اسلام است.
وى در ارتباط با دعوت رسمى امير عبدالله از دكتر احمدىنژاد گفت: پادشاه عربستان بهطور شفاهى از رييس جمهور براى تشرف به حج تمتع دعوت به عمل آورده و اقدامات ديپلماتيك دولت عربستان براى تحويل دعوت رسمى اميرعبدالله به دكتر احمدىنژاد در دست انجام است.
آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى خانه خدا،صبح امروز در رأس هيأتى از مسئولان بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه با مسئولان بعثه عراق ديدار و گفتوگو كرد.
در اين ديدار آقاى رىشهرى به تلاشها و برنامهريزىهاى بعثه مقام معظم رهبرى در همكارى با ملت عراق در طول ساليان متمادى براى تحقق آرمانها و آمال مردم مظلوم اين كشور اشاره كرد و ياد شهيد آيتالله سيدمحمد باقر حكيم را گرامى داشت.
وى گفت: با عنايات الهى، رژيم جنايتكارصدام از راهى كه خود مردم عراق تصور آن را نمىكردند، به دست دشمنان ايران و عراق ساقط شد و با پايدارى و هوشيارى مردم اين كشور، يك فصل مهم و بسيار درخشان در تاريخ عراق رقم خورد و در سايه تدبير مرجعيت دينى و شخص آيتالله سيستانى، مجلس و دولت منتخب ملت عراق شكل گرفت.
نماينده ولى فقيه افزود: مقام معظم رهبرى و دولت جمهورى اسلامى ايران، دولت و حكومت عراق را تأييد مىكنند. بنابر اين، تقويت دولت مردمى عراق و گسترش مناسبات سياسى و اقتصادى ميان ايران و عراق يك ضرورت است.
وى بر اهميت افزايش هوشيارى مردم و تدبير رهبران دينى و سياسى عراق تأكيد كرد و گفت: دولت آمريكا در باتلاق عراق گير كرده و با وجود اين همه هزينه و
قربانى، به سادگى از عراق خارج نخواهد شد و از همين رو در حال برنامهريزى بر روى نسل بعدى عراق است. به اين ترتيب نسل خودساخته امروز در عراق بايد به گونهاى نسل آينده را تربيت كند كه اميد دشمن براى بازگرداندن اين كشور به دوران گذشته از بين برود.
آيتالله رىشهرى درپايان سخنانش به مقابله همه جانبه استكبار با قرآن، اسلام و مقدسات مسلمانان اشاره كرد وگفت: فرج نهايى را مىتوان نزديك دانست؛ زيرا وعده الهى براى تشكيل حكومت عدل جهانى امروز بيش از هميشه قابل تحقق است و در اين ميان مسلمانان بايد با وحدت، همدلى و همكارى مشترك، توطئههاى دشمن را خنثى و بى اثر كنند.
در اين ديدار كه جمعى از مسئولان بعثه عراق نيز حضور داشتند، حجت الاسلام والمسلمين مولا، رييس بعثه عراق در سخنانى از حضور آيتالله رىشهرى و همراهان وى در بعثه عراق تشكر كرد و گفت: بعثه عراق بر اساس تجربه بعثه جمهورى اسلامى ايران آغاز به كار كرده است.
وى در تشريح اوضاع عراق گفت: كه وضعيت اين كشور، اكنون روند رو به بهبود يافته و ملت عراق با آگاهى و مرجعيت آيتالله العظمى سيستانى توانستند فتنه حزب بعث و بقاياى رژيمصدام را مهار كنند، هرچند كه اين موفقيت به بهاى سنگينى چون از دست رفتن جان هزاران انسان بىگناه؛ اعم از شيعه و سنى و همچنين كشتار دانشگاهيان، علما و شخصيتهاى مبارز عراقى از جمله شهيد مظلوم سيد محمد باقر حكيم تمام شد.
وى از اجراى طرح آشتى ملى در عراق و ايجاد مصالحه ميان همه اقليتهاى دينى و احزاب سياسى خبر داد و تأكيد كرد: اوضاع اقتصادى عراق بهصورت نسبى بهبود يافته و كار جمع آورى سلاح از دست افراد و گروهها و همچنين تقويت ارتش و نيروهاى مسلح آغاز شده است.
رييس بعثه عراق تأكيد كرد: بهتازگى امنيت استان بصره به دولت عراق تحويل شد و مردم عراق انتظار دارند كه اين روند در همه استانهاى اين كشور به اجرا درآيد.
وى در مورد وضعيت حجاج عراقى در حج امسال نيز گزارش داد كه شرايط حضور عراقىها در منطقه منا حل شده است و با استفاده از تجربيات ايران، مشكلات ديگر نيز يكى پس از ديگرى مرتفع خواهد شد.
جمهورى اسلامى ايران و تركيه براى برگزارى هرچه با شكوهتر مراسم حج تمتع و استفاده از تجربيات مشترك براى خدمترسانى بهتر به زائران خانه خدا با يكديگر تبادل نظر و همكارى مىكنند.
اين توافق امروز در جريان ديدار آيتالله رىشهرى نماينده ولىّ فقيه و سرپرست زائران ايرانى خانه خدا با آقاى پرفسور على بارداك اوغلو رييس سازمان ديانت و همچنين رييس بعثه تركيه در مكه مكرمه به دست آمد.
در اين ديدار كه در بعثه تركيه انجام شد و هيأتى از مسئولان بعثه مقام معظم رهبرى آقاى رىشهرى را همراهى مىكردند، در باره مسائل مختلف جهان اسلام، بحث و تبادل نظر شد.
آقاى رىشهرى با اظهار اميدوارى نسبت به توسعه و تقويت روابط سياسى، فرهنگى و اقتصادى دو كشور گفت: آقاى بارداك اوغلو در نظام دينى تركيه داراى مقام و مرتبه مهمى است و ايشان مىتواند در گسترش مناسبات فرهنگى و دينى دو كشور تأثير سازندهاى داشته باشد.
نماينده ولى فقيه با دعوت از رييس سازمان ديانت تركيه براى ديدار از ايران گفت: در ايران پژوهشهاى زيادى در مباحث مختلف دينى؛ از جمله در مسائل موضوعى احاديث انجام گرفته است و دو كشور مىتوانند نتايج تحقيقات خود را در مسائل دينى با يكديگر مبادله كنند و كتابهاى مذهبى ويژه جوانان كه در ايران به چاپ رسيده، از كيفيت و قابليت خوبى براى ترجمه به زبان تركى استانبولى برخوردار است و براى جوانان آن كشور سودمند خواهد بود.
وى در اين زمينه به انتشار كتاب 14 جلدى و مستند «حكمت نامه پيامبر اعظم» به
مناسبت سال پيامبر اعظم در سال گذشته و همچنين انتشار دو جلد كتاب تحت عنوان «نهج الذكر» و «نهج الدعا» مستند به منابع فريقين اشاره كرد و آمادگى مؤسسه بينالمللى «دارالحديث» را براى همكارى با مؤسسات علمى و مذهبى تركيه به اطلاع وى رساند.
وزير ديانت تركيه نيز در اين ديدار از ايران به عنوان مركز علم و تمدن ياد كرد و با خاطرهانگيز خواندن ديدار خود از شهرهاى شيراز، اصفهان و شهر رى، خواستار همكارى مشترك دو كشور در زمينه برگزارى حج تمتع و استفاده از تجربيات يكديگر در خدمترسانى هرچه بهتر به حجاج شد كه مورد استقبال و موافقت آقاى رىشهرى قرار گرفت و مقرر شد براى شكلگيرى اين همكارى، تماسهاى فيمابين در تهران و آنكارا پيگيرى شود.
رييس سازمان ديانت تركيه همچنين از تلاشهاى بعثه مقام معظم رهبرى در تقريب بين مذاهب اسلامى تمجيد كرد و گفت: ما اين تلاشها را ارج مى نهيم و آن را گامى مهم در جهت همدلى و نزديكى ميان مسلمانان مىدانيم.
وى در پايان با ابراز خوشحالى از حضور دكتر احمدىنژاد رييس جمهورى اسلامى ايران در سفر حج تمتع سال جارى، از آقاى رىشهرى خواست تا سلام گرم وى را به ايشان ابلاغ كند.
امروز مراسم روز برائت از مشركين با شكوه خاصى درصحراى عرفات برگزار گرديد. در اين مراسم، آيتالله رىشهرى پيام سياسى- عبادى مقام معظم رهبرى را به اين شرح قرائت كرد:
بسم الله الرحمن الرحيم
الحمدلله ربالعالمين والصلاه و السلام على سيّدنا محمد المصطفى و على آله الاطيبين وصحبه المنتجبين
سلام بر زائران خانهى خدا، ميهمانان سراى دوست، و لبيكگويان دعوت او .. و درود ويژه بر دلهائى كه از ياد خدا طراوت يافته و بر فيض و رحمت بىدريغ او دَر گشودهاند. در اين روزها و شبها و ساعتهاى اكسيرگون، چه بسيارند آنها كه قدرشناسانه، خود را به جذبهى معنويت سپردند و با انابه و توبه، دل و جان را نورانيت بخشيدند، و در امواج رحمت الهى كه در اين وادى قدس پىدرپى فرا ميرسد، زنگار گناه و شرك را از خود ستردند. سلام خدا بر اين دلها و بر اينصاحبدلان و پاكان.
همهى برادران و خواهران شايسته است به چنين دستاوردى بينديشند و اين فرصت بزرگ را مغتنم شمارند. نگذارند در اينجا نيز دلمشغوليهاى زندگى مادى، كه گرفتارى هميشگى ماست، دلها را به خود سرگرم كند. با ياد خدا، با انابه و تضرع، با عزم راسخ
بر راستى و درستكردارى و درستانديشى، و با كمك خواستن از خداوند، دلِ مشتاق خود را در فضاى توحيد و معنويتِ ناب، به پرواز درآورند و براى پايدارى در راه خدا وصراط مستقيم، توشه بگيرند.
اينجا كانون توحيد حقيقى و خالص است. در اينجا است كه ابراهيمخليل عليهالسلام، با آوردن پارهى تن خود به قربانگاه، مظهرى از توحيد را كه غلبه بر نفس خود و تسليم محض در برابر امر الهى است، براى همهى موحدان در سراسر تاريخ جهان به يادگار گذاشت. و در اينجاست كه حضرت محمد مصطفىصلىاللهعليهوآله در برابر مستكبران زمان و خداوندان زر و زور، پرچم توحيد را برافراشت و بيزارى از طاغوت را در كنار ايمان به خدا، شرط نجات و رستگارى شمرد: فمن يكفر بالطاغوت و يؤمن بالله فقد استمسك بالعروه الوثقى ..
حج، بازخوانى و فراگيرى اين درسهاى بزرگ است. برائت از مشركان و بيزارى از بتها و بُتگران، روح حاكم بر حجّ مؤمنان است. جاىجاىِ حج، نمايشگر دلسپردن به خدا و سعى و تلاش در راه او، و برائت از شيطان و رمى و طرد او و جبههگيرى در برابر اوست. و جاىجاى حج، مظهر اتحاد و انسجام اهل قبله و رنگ باختنِ تفاوتهاى طبيعى و اعتبارى، و برجستهشدن وحدت و برادرى حقيقى و ايمانى آنها است.
اينها درسهائى است كه ما مسلمانان از هر نقطهى جهان بايد فرا گيريم و بر اساس آن براى زندگى و آيندهى خود برنامهريزى كنيم.
قرآن، جبههگيرى مقتدرانه در برابر دشمنان، عطوفت و مهربانى در ميانهى مؤمنان وعبوديت وخشوع دربرابرخداوندرا سهنشانهى جامعهى اسلامى دانسته است:
محمدٌ رسولالله والذين معه اشداء على الكفار، رحماء بينهم، تراهم ركعاً سجداً يبتغون فضلًامن الله و رضواناً .. اين، سه ركن اصلى براى برافراشتن پيكرهى عزتمند و باشكوه امت اسلامى است.
همهى آحاد مسلمان با توجه به اين حقيقت، ميتوانند آسيبهاى كنونى دنياى اسلام را به درستى بشناسند.
امروز دشمن غدّار امت اسلامى، گردانندگان مراكز استكبارى و قدرتهاى
فزونىطلب و متجاوزى ميباشند كه بيدارى اسلامى را تهديدى بزرگ براى منافع نامشروع و سلطهىظالمانهى خود بر دنياى اسلام ميدانند. همهى ملتهاى مسلمان و پيشاپيش آنان، سياستمداران و علماى دين و روشنفكران و رهبران ملى كشورها، بايد در برابر اين دشمن متجاوز،صف متّحد اسلامى را با استحكام هرچه بيشتر تشكيل دهند. بايد همهى عناصر قدرت را در خود گرد آورند و امت اسلامى را به درستى مقتدر سازند. دانش و معرفت، تدبير و هشيارى، احساس مسئوليت و تعهد، توكل و اميد به وعدهى الهى، چشم پوشيدن از خواستهاى حقير و كمبها در برابر كسب رضاى خدا و عمل به وظيفه .. اينها عناصر اصلى اقتدار امت اسلامى است كه او را به عزّت و استقلال و پيشرفت مادى و معنوى ميرساند و دشمن را در زيادهخواهى و دستاندازى به كشورهاى اسلامى ناكام ميسازد.
عطوفت در ميانهى مؤمنان، ركن دوم و نشانهئى ديگر براى وضعيت مطلوب امت اسلامى است. تفرقه و ستيزهجوئى ميان بخشهاى امت مسلمان، بيمارى خطرناكى است كه بايد با همهى توان به درمان آن پرداخت. دشمنان ما از ديرباز در اين عرصه نيز به تلاش گسترده و بىوقفه دست زدهاند و امروزه كه بيدارى اسلامى، آنان را وحشتزده كرده است، تلاش خود را شدت بخشيدهاند. همهى سخنِ دلسوزان آن است كه تفاوتها نبايد به تضاد تبديل شود، و چندگونگى نبايد به ستيزهگرى بينجامد.
امسال را ملت ايران سال انسجام اسلامى ناميد. اين نامگذارى بر اثر آگاهى از توطئههاى شدتيافتهى دشمنان براى اختلافافكنى ميان برادران بود. در فلسطين، در لبنان، در عراق، در پاكستان و افغانستان، اين توطئهها كارگر شد و بخشى از مردم يك كشور مسلمان، در برابر بخشى ديگر به جنگ و ستيز برخاستند و خون يكديگر را ريختند. در همهى اين حوادث تلخ و مصيبتبار، نشانههاى توطئهآشكار بود و چشمهاى تيزبين، دست دشمن را مشاهده كردند.
فرمان: «رحماء بينهم» در قرآن به معنى ريشهكنى اين ستيزهگريها است. شما در اين روزهاى پرشكوه و در مناسك گوناگون حج، مسلمانان را از همهجا و از مذاهب گوناگون، مىبينيد كه گرد يك خانه ميگردند؛ به سوى يك كعبه نماز ميگزارند؛ نماد
شيطانِ رجيم را با هم سنگباران ميكنند؛ در نماد قربانى كردن تمنيّات و هوسهاى نفسانى به يكگونه رفتار ميكنند؛ در ميعاد عرفات و مشعر در كنار يكديگر به تضرع ميپردازند .. مذاهب اسلامى در اصلىترين و بيشترين فرائض و احكام و عقايد، به همين اندازه به يكديگر نزديكاند. با اين حال، چرا بايد تعصبها و پيشداوريها ميان آنان آتشافروزى كند و دست خيانتكار دشمن، به اين آتش خانمانسوز دامن بزند. امروز كسانى با كوتهبينى و بىخِردى، به بهانههاى واهى، جماعت بزرگى از مسلمانان را مشرك ميشمارند و حتى خون آنان را مباح ميدانند. اينها چه بدانند و چه ندانند، در خدمت شرك و كفر و استكبارند. چه بسا كسانيكه احترام به بارگاه پيامبر اعظمصلىاللهعليهوآله و اولياء و ائمه دين عليهمالسلام را كه تكريم دين و ديندارى است، شرك و كفر ناميدند اما خود در خدمت درگاه كافران و ستمگران درآمدند و به هدفهاى پليد آنان كمك كردند.
عالمان راستين و روشنفكران متعهد و زمامدارانصادق بايد با اينگونه پديدههاى خطرناك مبارزه كنند.
وحدت و انسجام اسلامى امروز يك فريضهى حتمى است كه با همكارى خردمندان و دلسوزان ميتواند راههاى عملى آن پيموده شود.
اين دو ركن عزت، يعنى از سوئى مرزبندى و جبههگيرى مقتدرانه در برابر استكبار، و از سوئى تراحم و همگرائى و برادرى ميان مسلمانان، آنگاه كه با ركن سوم، يعنى خشوع و تعبد در برابر پروردگار همراه شود، امت اسلامى در راهى كه مسلمينصدر اسلام را به اوج عظمت و عزت رسانيد، پى درپى به پيش خواهد رفت و ملتهاى مسلمان از عقبماندگى حقارتبارى كه در قرنهاى اخير بر آنان تحميل شده نجات خواهنديافت. طليعهى اين حركت بزرگ آغاز شده و امواج بيدارى در همهجاى دنياى اسلام كمابيش به حركت درآمده است. رسانهها و تبليغات دشمن و عواملش ميكوشند هر جنبش آزاديخواهانه و عدالتطلب را در هر نقطهى جهان اسلام به ايران يا به شيعىگرى نسبت دهند، و ايران اسلامى را كه نخستين پرچمدار پيروز بيدارى اسلامى است، مسئول ضرباتى بدانندكه از سوى غيرتمندان كشورهاى مسلمان در عرصهى
سياست يا فرهنگ بر آنان وارد ميشود. آنان حماسهى بىنظير حزبالله در جنگ 33 روزه، ايستادگى مدبرانهى ملت عراق كه به تشكيل مجلس و دولتى نادلبخواه اشغالگران منتهى شد،صبر و استقامت اعجابانگيز دولت قانونى فلسطين و ملت فداكار آن و بسيارى از آيات تجديد حيات اسلام در كشورهاى مسلمان را، با تهمتهائى همچون ايرانيگرى يا شيعيگرى متهم ميسازند تا حمايت يكپارچهى دنياى اسلام را دچار محذور كنند. ولى اين ترفند نخواهد توانست با سنت الهى كه پيروزى مجاهدان فىسبيلالله و نصرتدهندگان دين خدا است، پنجه درافكند.
آينده از آن امت اسلامى است، و يكايك ما ميتوانيم به سهم خود و بقدر توان و ظرفيت و مسئوليت خود، آن آينده را نزديكتر سازيم.
مراسم حج، براى شما حجگزارانِ نيكبخت، فرصت بزرگى است تا خود را بيش از گذشته آمادهى اداى اين دين كنيد.
اميد است توفيق الهى و دعاى حضرت مهدى موعود عجلالله له الفرج، شما را در اين هدف بزرگ يارى دهد.
والسلام عليكم و رحمه الله و بركاته
السيدعلى الحسينى الخامنهئى
4 ذىالحجه 1428 هجرى 24 آذر 1386
گفتنى است كه اين پيام به زبانهاى مختلف ترجمه و در اختيار حجاج قرار گرفت؛ از جمله به زبانهاى انگليسى، عربى، فرانسوى، تركى، اردو، بنگالى، اسپانيايى و ....
ايران، با تابلو بزرگى منقش به پرچم جمهورى اسلامى ايران از ساير چادرها متمايز شده بود.
زائران در حالىكهصدها پرچم كوچك و بزرگ با نوشتارهاى فارسى، انگليسى وعربى «مرگبراسرائيل»، «مرگبرآمريكا» و «ياايها المسلمون اتحدوا اتحدوا» در دست داشتند، واردچادرهاى بعثه مقام معظم رهبرى شدند و در جايگاههاى خود قرار گرفتند.
در بين زائران شركتكننده در مراسم برائت از مشركين، حضور جانبازان انقلاب اسلامى كه درصفوف اوليه جمعيت حضور داشتند، شكوه خاصى به مراسم برائت از مشركين داده بود.
دكتر محمود احمدىنژاد رييس جمهورى اسلامى ايران كه امسال در مراسم حج تمتع حضور داشت، از مكه به طرف عرفات حركت كرده بود تا در مراسم برائت از مشركين حضور يابد، اما به علت ترافيك شديد، به اين مراسم نرسيد.
در بين زائران شركتكننده در مراسم، شمارى از زائران خارجى كه درصحراى عرفات حضور داشتند نيز مشاهده مىشدند.
دهها بلندگو، مراسم برائت از مشركين را در محوطهصحراى عرفات پخش مىكرد و زائران از طريق بلندگوها مراسم را دنبال مىكردند.
به هنگام قرائت پيام مقام معظم رهبرى توسط آيتالله رىشهرى سرپرست زائران ايرانى، جمعيت شركتكننده در مراسم، سراپا گوش بودند و فرازهاى مهم پيام را با فرياد الله اكبر تأييد مىكردند.
زنان ايرانى نيز در حالىكه چادرهاى سفيد احرام به تن داشتند، بهطور گسترده در اين مراسم شركت كرده بودند.
پيام مقام معظم رهبرى از قبل به يازده زبان مختلف ترجمه و تكثير و همزمان در كاروانهاى مختلف بين زائران خارجى توزيع شد و براى رؤساى بعثههاى شركتكننده در مراسم حج امسال ارسال گرديد.
رسانههاى همگانى خارجى نيز از جمله دريافتكنندگان پيام مقام معظم رهبرى بودند.
برنامه برائت از مشركين زائران ايرانى بهطور مستقيم از شبكههاى مختلف تلويزيونى داخلى و خارجى ايران براى مخاطبان خارجى پخش شد.
همزمان با برگزارى مراسم برائت از مشركين، بالگردهاى عربستان سعودى بهطور مستمر بر فراز محل برگزارى مراسم و آسمان عرفات پرواز مىكردند.
زائران ايرانى و خارجى شركتكننده در مراسم با دهها دستگاه دوربين عكاسى و فيلمبردارى ازصحنههاى زيباى اين مراسم عكس و فيلم تهيه كردند.
آيتالله رىشهرى، نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى از استقبال گسترده حجاج بيت الله الحرام در مراسم برائت از مشركين تشكر كرد.
در مراسم امروز، اعضاى بعثههاى مراجع تقليد، شخصيتهايى از بعثههاى كشورهاى خارجى، قائم مقام وزير خارجه، رييس سازمان حج و زيارت و سفير جمهورى اسلامى ايران در عربستان نيز شركت داشتند.
جايگاه برگزارى مراسم به طرز با شكوهى از شب قبل توسط نيروهاى اجرايى بعثه مقام معظم رهبرى زيرصدها چادر نصب شده درصحراى عرفات آماده شده بود.
تصوير بزرگى با نقش قدس شريف و شعارهاى مرگ بر آمريكا و مرگ بر اسرائيل تزيين شده بود كه خبرنگاران از آنها عكس و فيلم مىگرفتند.
در مراسم برائت از مشركان، جمعى از زائران كشورهاى اسلامى نيز در كنار زائران ايرانى شركت داشتند.
زائران خارجى بيت الله الحرام، پيام حج رهبر معظم انقلاب اسلامى را بسيار مهم و راهگشا براى جهان اسلام دانستند و تأكيد كردند عمل به توصيههاى آيتالله خامنهاى براى مقابله با اختلافافكنان و همبستگى بيشتر مسلمانان كليد حل مشكلات كنونى جهان اسلام است.
عصر روز سهشنبه، 27 آذر 86، برابر با نهم ذىحجه، روز عرفه، دعاى نورانى و انسانساز عرفه با شكوه و معنويت زايدالوصفى در چادر بعثه مقام معظم رهبرى خوانده
شد. پس از مناسك حج، مراسم دعاى عرفه مهمترين رخداد معنوى حج است كه هر سال برگزار مىگردد و خاطرات سبز بسيارى براى حجاج مىآفريند.
در مراسم امروز، نخست زيارت آل ياسين خوانده شد و سپس زمزمه عرفه آغاز گرديد. اين ترنّم آسمانى، دلها را به مبدأ هستى و پروردگار عالم پيوند مىدهد و چشمها را ميزبان اشك شوق مىكند.
با پايان يافتن دعاى عرفه، حجاج خود را آماده اقامه نماز مغرب و عشا كردند و خدمه و كار كنان بعثه و سازمان حج كار برچيدن چادرها و آماده كردن بساط عزيمت به مشعر الحرام را در دستور كار خود قرار دادند. همزمان دوربينهاى عكاسى به كار افتادند تا اين لحظههاى ماندگار را به تصوير بكشند. زائران خانه خدا يك شبانه روز را درصحراى عرفات سپرى كرده و با استفاده از اين فرصت بى بديل با خداى خويش به راز ونياز پرداخته و دلهايشان را مصفا كردند. اكنون زمان جدا شدن از اينصحراى پر رمز و راز فرا رسيده است.
زائران، عصر عرفه را يكى از بهترين مواقع حج براى گرفتن عكسهاى يادگارى مىدانند تا با تماشاى آن، حضور عظيم و با شكوه دل سپردگان به يگانه خالق هستى در عرفات به ياد آورند و از رهگذر آن دلهايشان راصفا و جلايى دوباره بخشند.
دكتر محمود احمدىنژاد عصر سهشنبه پس از برگزارى دعاى عرفه درصحراى عرفات، با رييس جمهور مالديو ديدار و گفتوگو كرد.
رؤساى جمهورى اسلامى ايران و مالديو در اين ديدار بر گسترش روابط دوجانبه تأكيد كردند. دكتر احمدىنژاد همچنين در حاشيه مراسم دعاى عرفه با نخست وزير بنگلادش ديدار كرد.
رييس جمهورى اسلامى ايران و نخست وزير بنگلادش در اين ديدار براى سربلندى و پيشرفت بيش از پيش ملتها و دولتهاى دو كشور آرزوى موفقيت كردند.
با غروب آفتاب، زائران خانه خدا در كنار يكديگر بهصف مىايستند تا با دلهاى مالامال از نور ومعنويت، نماز جماعت را اقامه كنند. پس از سجده به پيشگاه حضرت حق، بساط شام زودهنگام گسترده مىشود و زائران هر يك باصرف غذايى اندك، پياده و سواره رو به سوى وادى ديگرى به نام مزدلفه يا مشعرالحرام مىگذارند تا مرحله ديگرى از حج تمتع را با انجام دومين وقوف خود به انجام برسانند.
رساندن حجاج به اتوبوسهايى كه هر يك از كاروانها براى اين منظور در نظر گرفتهاند، يكى از دشوارترين اقداماتى است كه بر دوش مديران و مسؤولان كاروانها سنگينى مىكند. بيشترين دغدغه آنها به اين امر مربوط مىشود كه هيچ زايرى از كاروان جدا نماند و همه آنها بتوانند در زمان وقوف كه حد فاصل زمانى بين اذانصبح تا طلوع آفتاب است در منطقه بسته و پر ازدحام مزدلفه حضور داشته باشند.
صحراى شلوغ عرفات در كوته زمانى، خالى از جمعيت مىشود و زائران در مسير تازهاى از سير الى الله قرار مىگيرند.
آرامش و دلگرمى نصيب كاروانهايى مىشود كه توانستهاند زائران خود را به سرعت به سمت مشعرالحرام حركت دهند، تأخير در اين امر با مشكلات بعدى همراه است. آنها كه سرعت عمل بيشترى از خود نشان دهند، در اولين ساعات شب وارد منطقه مزدلفه مىشوند و در جا و مكانى مناسب بساط بيتوته خود را مىگسترانند، به عبادت خدا مشغول مىشوند، به جمع كردن سنگريزه براى هجوم بى امان به نمادهاى شيطان در روز بعد يعنى عيد قربان مىپردازند و با اندكى استراحت، از اذانصبح به نيت وقوف مبادرت مىكنند و پس از اقامه نماز و راز و نياز با معبود خويش به انتظار طلوع آفتاب مىنشينند.
كاروانهايى كه در اين امر تعلل ورزند و از سرعت عمل لازم براى انتقال زائران به مزدلفه برخوردار نباشند، هم خود دچار مشكل مىشوند و هم زائران را به تشويش خاطر و اضطراب مبتلا مىكنند؛ زيرا تأخير در حركت از عرفات به سوى مزدلفه باعث گرفتار شدن زائران درصفوف فشرده خودروهايى مىشود كه از همه سو به سمت اين
منطقه حركت كردهاند و مشاهده شده است كه برخى از كاروانها تا ساعاتى پس از نيمه شب وارد مزدلفه شدهاند.
پس از غروب آفتاب در روز نهم ذى حجه،صحنه زيبايى از حركت انسانهاى مصمم و با ايمان در منطقه حائل بين عرفات و مزدلفه، پديدار مىشود. خيل عظيم جمعيتى را مىتوان مشاهده كرد كه با لباس سفيد احرام و در تاريكى شب، با پاى پياده بسوى مشعرالحرام به حركت در آمدهاند. گفته مىشود كه اين جمعيت عظيم، دربرگيرنده نيمى از حجگزاران است كه بر اساس يك سنت ديرينه، به پياده روى از «طريق المشاه» يا پيادهروها مىپردازند.
اين اقدام به ندرت در ميان ايرانيان ديده شده است، هرچند امسال شمارى از افراد كه عموماً شامل جوانان كاروانها مىشدند، اين مسير را پياده طى كردند.
جمعيت به هم فشرده زائران به تدريج وارد مزدلفه مىشود و معالأسف به دليل آنكه بسيارى از حجاج در مسير پيادهروها مىنشينند، مسير آمد و شد به مرور سختتر و با كندى بيشترصورت مىگيرد. اين سالها، مشعر نيز امكانات نسبتاً خوبىدارد و دستشويىهاى فراوان آن، سبب شده است تا محيط از آلودگىهايى كه در سالهاى قبل وجود داشت، پاك بماند.
حجاج بيت الله الحرام، دروقوفى اختيارى، حضور معنادار خويش را در مشعر به ثبت مى رسانند و با تابش اولين اشعه خورشيد، از اين منطقه خارج مىشوند و با گذر از مسير 5/ 2 كيلومترى مشعر، به وادى (كم عرض) محسِّر رسيده و از آنجا به منا وارد مىشوند. ابتداى عرفات، انتهاى عرفات، ابتداى مزدلفه، انتهاى مزدلفه و ابتداى منا با تابلوهاى بزرگى مشخص شده است. به كاروانهاى ايرانى توصيه شده تا زنان و افراد ضعيف يا بيمار را شب هنگام از عرفات بهطور مستقيم به سمت جمرات ببرند تا آنها جمره عقبه را رمى كرده و زودتر و پيش از شلوغىِ منا، در كاروانها مستقر شوند. بهطور معمول، اين كار منظمصورت مىگيرد. ساير حجاج نيز پس از رسيدن به منا، در چادرهاى مشخص مستقر مىشوند تا پس ازصرفصبحانه، آماده حركت به سمت جمرات براى رمى نمادهاى شياطين كوچك، ميانى و بزرگ شوند.
«منا» به معنى «آرزو» نام دره طولانى و وسيعى است كه درادامه مشعرالحرام واقع است و از آن، با عنوان سرزمين آرزوها ياد مىشود.
مى گويند در اين مكان از حضرت آدم (ع)، آن زمان كه از بهشت بر زمين آمد، از آرزوهايش سؤال شد و از همين رو اين سرزمين را «منا» مىنامند.
برخى، اين سرزمين را مكان بهرهگيرى حاجيان از مناسك حج و دستيابى به
آمال و آرزوهايى مىدانند، كه براى كسب آنها، زحمت سفر حج را بر خود هموار كردهاند.
روزى كه زائران به منا وارد مىشوند عيد قربان است و بر اين اساس برخى از زائران در مسير حركت به سوى منا ذكر عيد را زمزمه مىكنند؛ «الله اكبر و لله الحمد و له الشكر و له الحمد على ما هَدانَا ....»
سرزمين منا پوشيده از خيمههاى سفيد رنگ نسوزى است كه در رديفهاى منظم كنار هم قرار دارند و زائران در مدت اقامت در اين سرزمين بايد تا سه شب در آنها بيتوته كنند.
حدود يكصد هزار خيمه سراسر درهاى را كه از هر دو طرف به كوههاى سخت وصعب العبور ختم مىشود، پوشانده است. اين منطقه حدود 4 كيلومتر طول دارد و در دوران قبل از اسلام از مراكز مهم تجارى و بازرگانى در منطقه مكه بوده است.
زائران درصفى چندين كيلومترى، فاصله بين مشعر و منا را طى مىكنند و حضور دستفروشان و عبور همزمان اتوبوس و انواع خودرو در مسيرى كه پيادهها هم از آن عبور مىكنند، كار رفتن را بسيار مشكل مىكند.
وقتى زائران وارد منا مىشوند مسيرهاى سواره و پياده نسبتا باز شده و تابلوهاى راهنما، زائران هر كشور را به خيمهگاه خودشان هدايت مىكند.
زائران عجله دارند تا با استقرار در خيمه خود و بر زمين نهادن وسايل همراه، هرچه سريعتر مسئوليت خود را در انجام «رمى جمرات» به نتيجه برسانند.
جمرات در گذشته سه ستون سنگى، هريك به ارتفاع حدود 8 متر بوده در تغييرات اخير كه در قالب يك پروژه بزرگ در دست اجراست، هريك از جمرات به ديوارى به طول حدود 15 و ارتفاع 10 متر با قوس مختصر به طرف بيرون ساخته شده و عمل رمى از هر دو طرف انجام مىگيرد.
اين سه ديواره كه با فاصلهاى از هم قرار دارند، سه نماد از شيطان هستند. هنگامىكه حضرت ابراهيم (ع) به فرمان خداوند فرزندش اسماعيل را به قربانگاه
مىبرد، در اين سه منطقه، شيطان وسوسهگر را با پرتاب سنگ از خود دور كرد.
امروزه حاجيان به اين سه نماد شيطان با ترتيب معين و به نشانه انزجار از ابليس، در چند مرحله سنگ پرتاب مىكنند كه اين عمل يكى از واجبات حج است.
در اولين مرحله از رمى جمرات، كه در نخستين روز از وقوف در منا انجام مىشود، زائران به آخرين ستون يا «جمره عقبه» كه به آن «جمره كبرى» نيز گفته مىشود، هفت سنگ مى زنند.
سنگ ها بايد در اندازه تقريبى يك بند انگشت بوده و از منطقه حرم؛ يعنى از حريم مكه يا از سرزمين مشعر جمعآورى شوند.
در روز عيد قربان زائران كه بتدريج بر شمار آنها افزوده مىشود، براى «رمى جمره» مسير بين چادرهاى محل اسكان و جمرات را طى مىكنند و در منطقه انتهايى منا كه جمرات در آنها قرار دارد، حضور يكبارهصدها هزار زائر احرام بسته،صحنههاى شورانگيزى را بوجود مىآورد.
محل رمى جمرات از جمله قسمتهاى پر ازدحام است كه افراد پير و كم توان براى حضور در آن مشكلاتى را تحمل مىكنند با اين حال پروژه بزرگ پل جمرات كه هنوز در دست انجام است و بخشى از آن به اتمام رسيده، در كاهش فشار تا حدى مؤثر بوده است.
در اين طرح، چهار طبقه بلند محوطه جمرات را در برگرفته و با پلهاى شيبدار كه از كناره ها به طبقات وصل مىشود به زائران امكان مى دهد در هرطبقه نماد شيطان را سنگ بزنند و از طريق مسيرهاى برگشت از منطقه خارج شوند.
دو طبقه از اين مجموعه در حج سال 86 مورد بهره بردارى قرار گرفته است، با اين حال فشردگى جمعيت در طبقه هم كف بسيار زياد به نظر مىرسد.
انبوهى از كفشهاى زائرانى كه در زير فشار و درهم ريختگى قرار گرفته بودند، در شعاع چند ده مترى ريخته بود و در ميان آنان حوله هاى احرام و برخى وسايل زائران نيز ديده مىشد. اينصحنه ها در هر سال تكرار مىشود و چنين به نظر مىرسد كه گريزى از آن نيست.
در حج سال 86 به لطف الهى و برخلاف سالهاى گذشته، خبرى از كشته شدن افراد در اين مكان گزارش نشد، در حاليكه در سالهاى پيش از آن، بعضا تعدادى از زائران به خصوص زائران آسياى جنوب شرقى كه جثه كوچكترى دارند در زير دست و پا و فشار جمعيت كشته مىشدند.
زائرانى كه پس از رمى جمره عقبه در روز عيد قربان به خيمه هاى خود باز مىگردند، درصدد انجام ذبح گوسفند بر مىآيند. اين امر در بسيارى از كاروانهاى ايرانى به افرادى خاص سپرده شده و آنها به نيابت از حجاج، اقدام به ذبح گوسفندان مىكنند.
پس از انجام عمل ذبح، «حلق» به معنى تراشيدن كامل موى سر (براى مردان) انجام مىشود. برخى نيز بر اساس فتاوى مراجع تقليد خود به «تقصير» به معناى كوتاه كردن قسمتى از موى سر يا ناخن بسنده مىكنند و با اين عمل، زائران مىتوانند از لباس احرام خارج شوند و اين درحالى است كه برخى از اعمال نظير تماس با زن و بوى خوش همچنان بر آنها حرام است.
زائران پس از اين مرحله از احرام خارج شده و «حاجى» يا «حاجيه» مىشوند و اين موهبت را به يكديگر تبريك مىگويند.
حجاج روز عيدقربان را به شب رسانده و حداقل تا نيمه شب در منا بيتوته مىكنند و در روز بعد، در فاصله طلوع تا غروب خورشيد مجدداً رمى جمرات را اين بار با سنگ زدن به هريك از سه نماد شيطان انجام مىدهند.
در اين مرحله به هريك از نمادهاى سه گانه شيطان هفت سنگ زده مىشود.
يك شب بعد هم كه به روز 12 ذى الحجه منتهى مىشود، بيتوته دوم حجاج در منا انجام مىشود و روز بعد، عمل رمى جمرات را مجدداً با سنگ زدن به نمادهاى سه گانه شياطين تكرار مىكنند.
از ظهر روز 12 ذى الحجه، حجاجى كه اعمال خود را انجام دادهاند به مكه عزيمت مىكنند و ادامه اعمال حج در مكه برگزار مىشود.
حجاجى كه در روز دوازدهم اعمال خود را كامل نمىكنند يك شب ديگر
هم بيتوته كرده و رمى جمرات سه گانه را در روز بعد از آن انجام مىدهند.
چادرهاى ايرانى بيش از 5/ 1 كيلومتر تا جمرات فاصله دارد و حجاج حدود يك ساعت براى رسيدن به محدوده جمرات راهپيمايى مىكنند. شمارى از حجاج كه با روال كار آشنا هستند، بهطور مستقيم از مشعر به سمت جمرات مىروند تا اين بخش از اعمال حج، يعنى رمى نمادهاى شيطان را به انجام برسانند.
در بسيارى از نقاط منا، دستفروشها بساط كسب و كار خود را مىگسترانند و كثرت آنها، موجب مشكلاتى براى آمد و شد زائران مىشود.
اين امر به قدرى دشوارى پديد آورده كه در حج سال 86 مؤسسات مطوّفى بهطور جدّى از دولت سعودى خواستهاند تا با ضبط بساط اين افراد، از دشوارىهاى رفت و آمد حجاج كاسته شود.
117 هزار متر مربع از منطقه منا در اختيار حجاج ايرانى قرار دارد. در اين محدوده 7200 چادر هريك با مساحت 16 متر مربع به حجاج ايرانى اختصاص داده مىشود كه در هر چادر بهطور ميانگين 5/ 13 نفر ساكن مىشوند؛ يعنى بهطور متوسط هرحاجىِ ايرانى 2/ 1 متر مربع فضا در اختيار دارد. ...
يكى از مهمترين عللى كه دولت عربستان سعودى براى اعزام زائران به حج محدوديت قائل شده، محدوديّت فضاى منطقه منا است. چادرهاى منا به برق و كولر مجهز هستند. در محوطه هم دستشويى و حمام به اندازه كافى پيشبينى شده است.
زائران تا ظهر روز دوازدهم ذىحجهدر اين منطقه وقوف دارند و سپس براى انجام اعمال، به سمت مكه حركت مىكنند. يكى از مهمترين توصيهها به زائران و حجاج ايرانى اين است كه در مشاعر، رعايت بهداشت شخصى و اجتماعى را فراموش نكنند. زائران همچنين بايد در نظر داشته باشند كه نظافت چادر و اطراف آن را با دقت رعايت كنند. هنگام حلق يا تقصير، كه روز دهم ذىحجهانجام مىشود موهاى تراشيده شده را در محلهاى فاضلاب نريزند و از آلوده شدن محيط زندگى خود و ديگران بپرهيزند.
در حج سال 86، روز چهارشنبهبرابر با بيست و هشتم آذرماه به عنوان روز
دهم ذىحجه (به افق عربستان)، عيد قربان اعلام شد. گفته مىشود كه در حج امسال شبهه زيادى نسبت به درست بودن اعلام ماه ذيحجه از سوى دولت عربستان وجود داشت و به همين دليل عيد قربان در عربستان دو روز زودتر از ايران بود.
حلقههاى گفتوگو و دعا و نمازهاى مستحبى از رايجترين برنامههاى حاجيان در ايام وقوف در منا است. بعثه مقام معظم رهبرى نيز برنامههاى عبادى خاصى را نيز به اجرا مىگذارد كه مانند هميشه با استقبال زائران ايرانى و ديگر كشورهاى اسلامى مواجه مىشود.
رييس ستاد منا در بعثه مقام معظم رهبرى اعلام كرد كه 90 درصد زائران ايرانى خانه خدا، روز چهارشنبه، همزمان با عيد سعيد قربان موفق به انجام قربانىشدند.
حميد حبيبى تنها، گفت: كار ذبح قربانى زائران ايرانى از بامداد روز چهارشنبه آغاز شد و با وجود آمار بالاى زائران تا موقع غروب، ذبح حدود 90 درصد قربانىها به اتمام رسيد و مابقى در روز پنجشنبه انجام شد.
كسانى كه اعمالشان در روز عيد قربان به اتمام نرسيده باشد در روز بعد از عيد مى توانند كار قربانى و اعمال بعد از آن را انجام دهند.
طبق گفته حميد حبيبى تنها، برنامه وقوف زائران ايرانى در عرفات، مشعر و منا در حج سال 86 بسيار منظم برگزار شد و ستاد منا با استفاده از توان نيروهاى ستادى و كاروانها توانست كار استقرار كاروانها را طبق جداول پيش بينى شده به انجام برساند.
وى با اشاره به گلايه برخى از زائران در معطلى زياد در مسير انتقال از مكه به عرفات گفت: ترافيك و راه بندان شديد مسير عامل اين رخداد بود و راهنمايى و رانندگى عربستان نتوانست انضباط ترافيكى لازم را برقرار نمايد.
بر اساس برنامه، پذيرايى يك هزار زائر بالاى 84 سال در مشاعر بر عهده سازمان حج و زيارت بود ولى با بهرهگيرى از ظرفيت هيأت پزشكى اين تعداد به دو هزار و 400 نفر رسيد و اين افراد توانستند در وقوف اضطرارى اعمال و مناسك خود
را انجام دهند.
برنامه غذايى زائران در مدت وقوف آنان در مشاعر مقدس نيز با نظر كارشناسان به نحوى تهيه مىشود تا آنان بتوانند اعمال خود را در بهترين شرايط جسمى انجام دهند.
دو آشپزخانه مركزى زائران ايرانى در مكه در ايام تشريق با تمام ظرفيت كار كرده و غذاى زائران را به نحو مناسب تهيه و توزيع مى نمايند.
وقوف در منا براى برخى از حجاج كه اعمالشان كامل نشده تا يك روز تمديد شد.
جشن عيد سعيد قربان چهارشنبهشب با حضور رييس جمهورى اسلامى ايران در محل بعثه مقام معظم رهبرى در سرزمين منا برگزارشد. دكتر محمود احمدىنژاد، پس از به جا آوردن اعمال حج در روز عيد قربان، در ميان استقبال زائران ايرانى وارد بعثه مقام معظم رهبرى در منا شد و سخنرانى كرد.
رييس جمهور در اين مراسم كه نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى، جمعى از علما و روحانيون و حجاج ايرانى حضور داشتند، پس از خوشامدگويى آيتالله رىشهرى شروع به سخنرانى كرد. محورهاى سخنرانى ايشان، عبارت بود از جايگاه ولايت و امامت در اسلام، ماجراى دانشگاه كلمبيا و مسئله هستهاى ايران و اهميت اصل برائت در ايام حج.
وى در بخشى از سخنان خود با اشاره به اهداف انقلاب اسلامى، حركت عظيم مردم ايران و ارزشهاى والاى نظام جمهورى اسلامى ايران را منبعث از اتصال به مفهوم امامت و ولايت توصيف كرد. دكتر احمدىنژاد، خنثى شدن توطئههاى پيچيده دشمنان ملت ايران بهرغم سرمايهگذارى عظيم و همچنين اقبال روزافزون ملتهاى جهان به
سمت جمهورى اسلامى ايران را ناشى از امداد و الطاف الهى و توجه و عنايات حضرت ولى عصر [دانست و افزود: رسالت امروز مردم ايران زمينهسازى براى تحقق حكومت عدل الهى است.
احمدىنژاد معناى برائت از مشركين را در جهان معاصر بيزارى ازسياستهاى سلطهگرانه و استكبارى آمريكا و رژيمصهيونيستى خواند و گفت: بيدارى ملتهاى جهان ديگر اجازه پيشبرد اين سياستها را نخواهد داد. وى به تبيين پيوند ناگسستنى فلسفه حج و امامت پرداخت و گفت: فلسفه اصلى حج برپايى حكومت جهانى عدل است و برگزارى مناسك حج بدون توجه به مفهوم امامت و ولايت اعمالى بىهدف و بىمعنا خواهد بود.
وى با اشاره به فراز و نشيب تاريخ و تحول حكومتها و دولتها، سير تاريخ را پيشرفت به سمت قله نورانى حاكميت امام عادل دانست وگفت: مديريت جهان هستى به دست امام و ولى الهى است و او واسطه فيض بين حق تعالى و ملتها است؛ هرچند كه بشر هنوز به مرحلهاى از تكامل نرسيده كه بتواند از همه ابعاد وجودى امام بهره ببرد. احمدىنژاد با دوستانه توصيف كردن روابط تهران و رياض، پيام حضورش در حج را تقويت و تحكيم برادرى بين كشورهاى اسلامى و رايزنى درباره مسئوليت سنگين حكومتها دانست.
رييس جمهور در ادامه سخنان خود برائت از ظلم و بىعدالتى را از لوازم حج دانست و تأكيد كرد كه برائت مختص يك روز و يك حج نيست. وى موفقيت جمهورى اسلامى ايران را در زمينه مسائل هستهاى نشانهاى از عنايات الهى و توجهات حضرتولىعصر [دانست. احمدىنژاد همچنين به تبيين پيوند ناگسستنى فلسفه حج با امامت پرداخت و گفت: فلسفه اصلى حج، برپايى حكومت جهانى عدل است و برگزارى مناسك حج بدون توجه به مفهوم امامت و ولايت اعمالى بىهدف و بىمعنا خواهد بود. وى به مديران و روحانيون كاروانها توصيه كرد لحظهاى را براى تقويت
ارتباط زائران با خداوند و امام عصر [از دست ندهند.
رييس جمهور در بخشى از سخنان خود به مناسبات حسنه ايران و عربستان اشاره كرد و يكى از جنبههاى سفر كنونى خود را تأكيدى بر روابط نزديك دو كشور در كمك به حل مشكلات جهان اسلام دانست.
وى در پايان با تأكيد بر عدالتطلبى وصلحدوستى ملت ايران گفت: شعار امروز ملت ايران وحدت و انسجام و همدلى است و مردم ما پشت سر رهبر عزيز خود تا تحقق همه آرمانهاى الهى ايستاده و لحظهاىصحنه را به نفع قدرتهاى ظالم ترك نخواهد كرد.
پيام مقام معظم رهبرى حضرت آيتالله خامنهاى بهمناسبت كنگره عظيم حج به همت رايزنى فرهنگى جمهورى اسلامى ايران در كنيا به زبانهاى انگليسى و سواحلى در مساجد اين كشور توزيع شد.
«على باقرى» رايزن فرهنگى جمهورى اسلامى ايران در كنيا گفت: توزيع اين پيام از روز عيد قربان در مساجد اهل تسنن كنيا همچون مسجد «امتياز»، «تومانى» و «روروتا» و مسجد شيعيان اين كشور نظير مسجد «جعفرى» نايروبى و مسجد اميرالمؤمنين «لامو» آغاز شده است و طى روزهاى آينده نيز ادامه دارد.
باقرى با اشاره به توزيع اين پيام همزمان با عيد غديرخم افزود: مسئولان رايزنى جمهورى اسلامى ايران بهمناسبت گرامىداشت عيد غديرخم اين پيام را در ميان مسلمانان حاضر در مراسم جشن غدير ديگر مساجد كنيا نيز توزيعخواهندكرد.
وى در پايان تصريحكرد: پيام مقام معظم رهبرى طى روزهاى آينده در فصلنامه «گايد» رايزنى جمهورى اسلامى ايران در كنيا و در روزنامههاى كثيرالانتشار اين كشور به زبان انگليسى چاپ و منتشرخواهد شد.
پيام حضرت آيتالله خامنهاى رهبر معظم انقلاب اسلامى به حجاج خانه خدا بهمناسبت روز برائت از مشركين درمطبوعات عربى بازتاب گستردهاى يافت.
روزنامه الأيام بخشهايى از پيام مقام معظم رهبرى را منعكس كرد و نوشت: آيتالله خامنهاى بادعوت از مسلمانان براى متحد كردنصفوف خود و تشكيل يك جبهه اسلامى واحد در مقابله با دشمنان امت كه براى ايجاد تفرقه بين مسلمانان تلاش مىكنند، از آنان خواست براى دستيابى به ابزارهاى قدرت تلاش كنند تا بتوانند ازخود دفاع كرده و از منافع و اهداف خودخواهانه براى خنثى كردن توطئههاى دشمنان چشمپوشى كنند.
اين روزنامه در ادامه خبر خود همچنين به درخواست مقام معظم رهبرى از مسلمانان جهت بهرهبردارى از فرصتها با استعانت از ياد خدا و توسل به آن و عزم راسخ مبتنى برصداقت، استقامت در كار و انديشه با هدف ايستادگى و تلاش در راه خدا، اشاره كرده است.
دكتر محمود احمدىنژاد رييس جمهور كشورمان، در ديدار كوتاهى با جانبازان انقلاب اسلامى در چادرهاى منا از آنان بهعنوان اسطورههاى مقاومت، ايثار و فداكارى ياد كرد كه امنيت موجود كشور مديون ايثارگرىهاى آنان و شهدا است.
همچنين آيتالله رىشهرى امروز از امكانات جديد وسايل نقليه ويژه انتقال جانبازان كه به تازگى ازسوى سازمان حج و زيارت در اختيار آنان قرار گرفته است، ديدن كرد.
روزنامه لارپوبليكا در مطلبى باعنوان «احمدىنژاد در زيارت» نوشت: احمدىنژاد رييس جمهور ايران براى زيارت به مكه [مكرمه رفت. اين روزنامه ايتاليايى روز چهارشنبه افزود: احمدىنژاد با لباس سنتى سفيد رنگ (احرام) در مقابل چشمان مراقب دوربينها داخلصف زائرين شد. زيارت [مناسك حج رييس جمهور ايران، از ديروز آغاز شد.
روزنامه ايل سوله نيز باعنوان «احمدىنژاد در زيارت مكه» نوشت: حج، زيارت سنتى مسلمانان در مكه است و عيد قربان امسال يك شركتكننده استثنايى داشت: محمود احمدىنژاد رييس جمهور ايران به دعوت عبدالله شاه عربستان براى زيارت مكه به اين كشور سفر كرده است. احمدىنژاد با لباس سنتى سفيد رنگ به يك و نيم ميليون زائر (خانهخدا) ملحق شد.
حجاج كشورهاى مختلف روز پنجشنبه و همزمان با يازدهم ذى الحجه، مرحله دوم از «رمى جمرات» را به انجام رساندند.
روز پنجشنبه در حالىكه بخش عمده اى از حجاج كشورهاى مختلف جهان از احرام خارج شده و لباسهاى معمولى به تن داشتند، از اولين ساعات پس از طلوع آفتاب از خيمهگاهها به سمت پلهاى جمرات روان شدند تا با رمى جمرات سهگانه، بيزارى خود را از شياطين ابراز كنند.
در مسيرهاى منتهى به پل جمرات، محلى كه درآن نمادهاى شيطان سنگباران مىشود، انبوه جمعيت حجاج ازصبح امروز عمدتا در قالب گروهها و كاروانهايى كه هريك علامت خاصى را دارد، در مسيرهاى رفت و برگشت در حركت بودند.
با بهره بردارى از طبقه دوم پل جمرات كه در قالب يك پروژه بزرگ در دست انجام است و قرار است تا چهار طبقه برسد، ازدحام حجاج در رمى جمرات تا حدودى نسبت به سالهاى گذشته كاسته شده است اما با اينحال انجام عمل رمى جمرات براى حجاج كم توان و مسن به دليل تراكم و فشردگى جمعيت، نسبتا مشكل است.
مديران كاروانهاى ايرانى تلاش مىكنند با انجام برنامه ريزى مناسب، حجاج و بخصوص حجاج كم توان و بانوان را در مناسبترين ساعات كه از تراكم جمعيت تا
حدى كاسته مىشود، به محل جمرات هدايت كنند.
حجاج، پنجشنبه شب نيز براى دومين شب متوالى در منا بيتوته كرده و فردا انجام عمل رمى جمرات را با سنگ زدن به نمادهاى سه گانه شياطين تكرار خواهند كرد.
از ظهر روز 12 ذى الحجه، حجاجى كه اعمال خود را انجام دادهاند به مكه عزيمت مىكنند و ادامه اعمال حج را در مكه به جاى مىآورند.
همايش روحانيون و مديران كاروانهاى شيعه و اهل سنت استان گلستان با حضور ميهمانان چادرهاى مجاور زائران گلستان روز 11 ذى حجه در منا برگزار شد. زائران و مديران استان گلستان قبل از سفر عهد كرده بودند كه در سرزمين مقدس منا ميثاق بندگى خدا و برادرى شيعه و سنى را تجديد نمايند.
در اين گردهمايى، حجتالاسلام و المسلمين نمازى شاهرودى و حجتالاسلام و المسلمين زمانى حضور يافته و سخنرانى كردند. ديگر سخنرانان جلسه امام جمعه علىآباد كتول و همچنين مهدى شيخى مدير حج و زيارت گلستان بودند. در پايان براى احياى سنت يتيمنوازى، يكهزار يتيم تحت حمايت زائران شيعه و سنى گلستان قرار گرفتند.
مراسم يادمان خادمان ضيوفالرحمان پنجشنبهشب، بيستونهم آذرماه با حضور زائران ايرانى در سرزمين منا در بعثه مقام معظم رهبرى برگزار شد. در اين مراسم كه همزمان با چهلمين روز درگذشت مرحوم حجت الاسلام و المسلمين على ادبى از روحانيون كاروانهاى حج برگزار شد، حاضران ياد و خاطره روحانيون و دستاندركاران كاروانهاى حج را كه در يكسال گذشته از دنيا رفتهاند، گرامى داشتند.
حجت الاسلام و المسلمينصديقى در اين آيين كه آيتالله محمدى رىشهرى،
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى نيز حضور داشت، از خدمات و تلاشهاى روحانيون، مديران و دست اندركاران كاروانهاى حج قدردانى كرد و گفت: روحانيون و خادمان كاروانهاى بيت الله الحرام در ثواب اعمال زائران و حجاج خانه خدا شريك هستند. وى با اشاره به اينكه زائران خانه خدا آخرين شب از بيتوته در سرزمين مقدس منا را سپرى مىكنند، گفت: سفر حج سفرى عبادى است و در آن سير و هجرت به سوى پروردگار در مكانى پر راز و رمز است كه با گذشت اين مرحله رو به پايان خواهد بود و زائران بايد از نتايجى كه در اين سفر كسب كرده اند، آگاه باشند.
وى با استناد به آيات قرآن كريم، با بيان اينكه توفيق تقوا از نتايج حج است، اظهار داشت: خداوند در ايام حج همه مردم را جمع مىكند تا در پرتو تقوا دلها به يكديگر نزديك شود، و اگر تقوا نباشد در حج چيز ديگرى باقى نخواهد ماند.
وى همچنين ازبين رفتن ناسازگارىها، جدال و فسق را از نتايج به جا آوردن حج عنوان كرد و گفت: مسلمانان در سفر معنوى حج دست دوستى به يكديگر مىدهند و به همديگر محبت مىكنند.صديقى همچنين با اشاره به اينكه در پايان سفر حج پرونده انسانها از نو نوشته مىشود، گفت پيوند دوباره و آشتى با پرودگار از ديگر نتايج معنوى سفر حج است.
رييس جمهور در حاشيه انجام مناسك حج و در دومين روز وقوف درصحراى مقدس منا، با ملك عبدالله پادشاه عربستان ديدار و گفتوگو كرد. در اين ديدار كه در محل قصرالضيافه منا برگزار شد و بيش از يك ساعت طول كشيد، رييس جمهورى اسلامى ايران و پادشاه عربستان، همكارى بيشتر و تقويت روابط تهران- رياض را به عنوان دو قطب جهان اسلام، مانع دستيابى دشمنان به تفرقه ميان امت اسلامى خواندند.
احمدىنژاد در اين ملاقات با اشاره به توسعه مسجدالحرام، آمادگى جمهورى اسلامى ايران را براى ارائه خدمات فنى- مهندسى در اين زمينه اعلام كرد كه مورد
استقبال ملك عبدالله پادشاه عربستان قرار گرفت.
رييس جمهورى اسلامى ايران و پادشاه عربستان همچنين بر ضرورت ادامه همكارىهاى دو كشور در چارچوب سازمانهاى منطقهاى و بينالمللى نظير اوپك و شوراى همكارى خليج فارس تأكيد كردند.
پادشاه عربستان، حضور احمدىنژاد را در اجلاس سران شوراى همكارى خليج فارس در دوحه قطر، گام نخست و مهمى در جهت توسعه همكارىهاى منطقهاى خواند.
در اين ديدار آخرين تحولات منطقه و اوضاع عراق و لبنان مورد بررسى مقامهاى بلند پايه تهران و رياض قرار گرفت.
رييس جمهور همچنين از پادشاه عربستان براى ديدار رسمى از جمهورى اسلامى ايران دعوت كرد.
گفتنى است كه رييس سازمان حج و زيارت خبر داد در ديدار رييس جمهور ايران با پادشاه عربستان، مسائل كلان و اجرايى، طرح توسعهفضاهاى اطراف مسجدالحرام و اعلام آمادگى ايران براى همكارى در اين طرح، ضرورت افزايش سهميهحجاج ايرانى و انتظار بلندمدت براى حج مطرح شدند.
دو زائر نيشابورى يك كيف پول، حاوى ميليون تومان و مقدارى جواهر را در محل رمى جمرات در منا پيدا كرده، بهصاحبش برگرداندند. يابندگان كيف (عليرضا و محمدرضا مقيم) با هماهنگى واحد پشتيبانى رفاه و حوادث اشياى گمشده ستاد حج در منا، از طريق شماره آخرين تماسهاى تلفن همراهصاحب كيف كه جزو محتويات آن بود، موفق به يافتنصاحب آن شدند و ظهر روز پنجشنبه (29/ 9/ 86) بهصاحبش تحويل دادند.
همه حجاج ايرانى كه به هر دليل در ايام تشريق به كمكهاى درمانى و پزشكى نياز داشتند، در اسرع وقت در درمانگاهها و كلينيكهاى مجهز ايران تحت معاينه و درمان قرار گرفتند و از اين نظر، خوشبختانه امسال وقوف حجاج ايرانى در عرفات، مشعر و منا با كمترين حادثه همراه بود.
دكتر «محمدتقى حلىساز» رييس هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران در منا به خبرنگار پايگاه اطلاعرسانى حج گفت: تمام تجهيزات درمانى، گروههاى امداد و نجات، درمانگاههاى مجهز و بيمارستانهاى ايران مستقر در مكه و مشاعر مقدس، بهطور تمام وقت، حجاج را تحت پوشش كامل درمانى قرار دادند و در اين ميان با وجود آنكه برآوردها حكايت از آن داشت كه با توجه به ميانگين سن بالاى زائران، احتمال تلفات و حوادث منجر به مرگ و مير در ايام تشريق افزايش خواهد يافت، ولى به لطف خداوند امسال كمترين حوادث منجر به فوت را داشتيم كه يك مورد بر اثر تصادف و يك مورد هم ايست قلبى بوده است.
وى با اشاره به اينكه خوشبختانه تمام حجاج ايرانى موفق شدهاند در ايام تشريق، در نهايت سلامت به اعمال خود بپردازند، افزود: تمام كادرهاى درمانى و پزشكى ايران براى وقوف اضطرارى تعدادى از حجاج ايرانى آماده شده بودند و هماهنگىهاى لازم در اين خصوص انجام گرفته بود؛ ولى خوشبختانه براى اولينبار وقوف اختيارى داشتيم كه اين موضوع در نوع خود بىنظير است و نشاندهنده آمادگى كامل پزشكى و ارائه خدمات همه جانبه پزشكان متخصص و گروههاى درمانى به زائران است.
وى همچنين به پوشش همهجانبه خدمات تخصصى بيمارستان تخصصى ايرانيان و درمانگاههاى مجهز اشاره كرد و گفت: در روزهاى وقوف در عرفات، مشعر و منا تا اين لحظه (شامگاه چهارشنبه شب: 28/ 9/ 86)، تنها چهار مورد اعزام بيمار به بيمارستانهاى سعودى داشتهايم.
دكتر حلىساز همچنين گفت: خدمات و پوشش درمانى درمانگاهها و گروههاى امداد پزشكى ايران تا آخرين روز وقوف و حضور حجاج كشورمان در منا همچنان
ادامه دارد و پس از بازگشت زائران به مكه، فعاليت بيمارستان ايرانيان در اين شهر مقدس همچون روزهاى قبل تداوم خواهد يافت. كلينيكهاى تخصصى نيز با توجه به نياز حجاج با حضور كادر پزشكان متخصص، آماده پذيرش بيماران احتمالى خواهند بود.
رييس هيأت پزشكى ايران به ادامه فعاليت بيمارستان و درمانگاههاى تخصصى ايران در مدينه منوره اشاره كرد و گفت: اين مراكز درمانى و پزشكى براى همه حجاج ايرانى مدينه بعد نيز آمادهاند و براى خدماترسانى هيچگونه مشكلى وجود ندارد.
دكتر حلىساز همچنين به اجراى آزمايشى طرح «حلق» (تراشيدن موى سر) در برخى مناطق اسكان حجاج ايرانى اشاره كرد و گفت: خوشبختانه امسال اين طرح با استقبال زائران مواجه شد و آنان در رعايت موازين بهداشتى، مناسب عمل كردند و از اين بابت جاى قدردانى دارد. با نتايج مثبت به دست آمده اميدواريم اين طرح از سال آينده سراسرى اجرا شود.
وى همچنين به همه حجاج ايرانى كه در روزهاى باقيمانده تا پايان اعمال در منا براى رمى جمرات اقدام خواهند كرد، توصيه كرد كه افراد مسن نايب بگيرند و ديگر زائران نيز در طول مسير رفت و آمد، از ماسك دهان استفاده كرده و بيشتر از روزهاى قبل، آب بنوشند.
حجاج كشورمان شامگاه پنجشنبه، در دومين شب بيتوته در سرزمين منا، آيين باشكوه و معنوى دعاى كميل را با شور و شوق خاص در چادرهاى بعثه مقام معظم رهبرى در منا برگزار كردند.
قبل از آغاز مراسم دعاى كميل كه با حضور نماينده ولى فقيه وسرپرست حجاج ايرانى خانه خدا برگزار شد، قاريان ممتاز بينالمللى به تلاوت آيات نورانى كلامالله مجيد پرداختند. سپس حجتالاسلامصديقى طى بياناتى با تشريح عرفان حج، پاسدارى از دستاوردهاى حج را وظيفه شرعى همه حجاج دانست و در ادامه ياد علما و فقهايى را
كه از موسم حج سال گذشته تاكنون درگذشتهاند، گرامى داشت. در ادامه، آقاى حميد رمضانپور دعاى پرفيض كميل را قرائت كرد.
اين مراسم چهارمين آيين رسمى دعاى كميل زائران ايرانى خانه خدا در مكه مكرمه، مدينه منوره و مشاعر مقدس است.
پنجشنبه شب هاى سه هفته گذشته انبوه زائران خانه خدا دعاى پرفيض كميل را دو نوبت در شهر مدينه و در جوار بارگاه منور پيامبر بزرگوار اسلام و ائمه بقيع و يك نوبت در مكه مكرمه برگزار كردند.
به روال معمول همه ساله، دعاى روحبخش و با شكوه كميل همچنين در كنار قبرستان بقيع با حضور هزاران تن از زائران ايرانى مدينه بعد نيز برگزار مىشود.
زائران خانه خدا امروز پس از بهجا آوردن سومين و آخرين مرحله از رمى جمرات، سرزمين منا را ترك كردند و به مكه مكرمه بازگشتند. حجاج ايرانى پس از دو شب بيتوته در منا، در آخرين روز، جمرات سهگانه اولى، وسطى و عقبى را رمى كردند و پس از اذان ظهر به مكه بازگشتند، تا بعد از بهجا آوردن آخرين مرحله از مناسك حج (طواف، نماز طواف، سعى بينصفا و مروه، طواف نسا و نماز آن) اعمال خود را تكميل كنند.
امسال 2 ميليون و 454 هزار و 325 زائر بيتالله الحرام از سراسر جهان با تكرار رمى جمرات به مناسك خود در منا پايان دادند.
گفته مىشود، امسال به سبب ساخت و تكميل 3 طبقه از پل 5 طبقه جمرات كه در هر ساعت 360 هزار حاجى مىتوانند مراسم رمى جمره خود را انجام دهند، سنگاندازى حاجيان وضعيت بهتر و منظمترى داشت.
بنا بر اعلام هيأت پزشكى جمهورى اسلامى در حج امسال، هيچ مشكلى براى زائران ايرانى بيتالله الحرام در منا و جمرات به وجود نيامد و هموطنانمان با هدايت روحانيون و مديران كاروانها با نظم و انضباط خوبى اعمال را به پايان بردند.
آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى خانه خدا در رأس هيأتى از اعضاى بعثه مقام معظم رهبرى عصر روز شنبه با شيخ يزبك رييس بعثه حزبالله لبنان ديدار و گفتوگو كرد.
در ابتداى اين ديدار شيخ يزبك مقدم آيتالله رىشهرى را به بعثه حزب الله گرامى داشت و طى سخنانى از «ولايت» به عنوان پيوند دهنده قلوب شيعيان در اقصى نقاط جهان ياد كرد وگفت: سيد حسن نصرالله رهبر قهرمان حزب الله يكى از ثمرات ولايت امام خمينى 1 است و امروز در سايه ولايت امام خامنهاى است كه مورد عنايت امام زمان [قرار داريم.
وى افزود: ما بر عهدى كه با امام خمينى 1 بستيم، وفادار خواهيم ماند و به حركت اسلامى خود براى آمادهسازى دولت حق جهانى ادامه خواهيم داد.
شيخ يزبك به ديدار خود با دكتر احمدىنژاد رييس جمهورى اسلامى ايران در چادرهاى سرزمين منا اشاره كرد و گفت: من به ايشان گفتم، اين براى اولين بار بود كه يك سخنرانى در سازمان ملل متحد با نام حضرت زهرا 3 شروع و با نام مبارك امام عصر [خاتمه يافت و براى اولين بار بود كه يك رييس جمهور از ايران اسلامى به حج دعوت مىشود و اين هر دو به نام شما ثبت شده است.
وى نقش نماينده ولى فقيه در امور حج و خدمت به اسلام و مكتب اهل بيت
را ستود و تأكيد كرد كه شكست توطئههاى آمريكا نتيجهصبر و استقامت ملت ايران بوده و از خداوند مىخواهيم كه نظام مقدس جمهورى اسلامى ايران را همواره پيروز و سربلند گرداند.
سپس آقاى رىشهرى طى سخنانى، حزب الله را نور چشم ملت ايران و نقطه اميد و اتكاى بسيارى از مسلمانان جهان توصيف كرد و از خداوند متعال مسئلت كرد كه حجگزاران حزب الله با قلبى نورانىتر از گذشته و عزمى راسختر به دوستان خود در لبنان ملحق شوند.
وى با استناد به آيات قرآن كريم و روايات مستند از معصومين:، بر ضرورت توجه به خدا و تداوم ذكر و ياد خدا درصحنه زندگى فردى و اجتماعى تأكيد كرد و گفت: اهتمام به ذكر خدا، چيزى جز پاسدارى و مقاومت براى تحقق ارزشهاى دينى در جامعه نيست.
آقاى رىشهرى از تلاش و جهاد جوانان پيرو اهل بيت: در لبنان به عنوان نماد يك امت ذاكر ياد كرد و افزود: تا اين توجه و مقاومت هست و تا رهبرى بزرگمردى همچون سيدحسن نصرالله بر حزب الله وجود دارد، عنايت خدا نيز پيوسته شامل حزبالله خواهد بود.
سرپرست حجاج ايرانى تصريح كرد كه نيروهاى متدين حزب الله لبنان با مقاومت و پايدارى خود در برابر رژيم جنايتكارصهيونيستى، در زمره ياوران پيشتاز حضرت ولى عصر [خواهند بود.
ديدار آقاى رىشهرى و هيأت همراه از بعثه حزب الله لبنان در پاسخ به ديدار شيخ يزبك و همراهانش از بعثه مقام معظم رهبرى در قبل از ايام تشريق انجام شد.
جلسه شوراى هماهنگى بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه، در اولين روز پس از ايام تشريق به رياست آيتالله رىشهرى تشكيل شد.
در اين جلسه آقايان كريمى، امينى، قهرودى، حسينى (سفير)، عرب، سلطانى
شيرازى، عطاران، مهدوى، نواب، حبيبى تنها، فهميده، سليمى، شهيدى، مرتضايىفر، آخوندزاده، اسلامىفرد، قاضى عسكر، حلىساز، گروسى، نصيرى و گرجى حضور داشتند.
پس از تلاوت آياتى چند از كلام الله مجيد، آقاى رىشهرى در سخنان كوتاهى، توفيق در برگزارى حج و انجام عمليات سنگين حج را به حضار تبريك گفت و آن را مرهون الطاف الهى و توجهات حضرت ولى عصر [دانست.
وى از مسئولان و دست اندركاران بخشهاى مختلف خواست تا وظايف خود را با جديت دنبال كنند و براى همين منظور ايشان نيز بيشتر از سالهاى قبل در مكه مىمانند.
در اين جلسه تصميم گرفته شد كه آيتالله امينى به عنوان جانشين آقاى رىشهرى در بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره، روز دوشنبه برابر با سوم ديماه از مكه عازم مدينه شود و آقاى عرب نيز ايشان را همراهى و كمك كند.
سپس آقاى قهرودى از برگزارى حج با كمترين مشكلات و اعتراضات نسبت به سالهاى قبل خبر داد و گفت كه سقف بودجه فرهنگى كاروانها تا شش برابر سالهاى گذشته افزايش يافت و امسال كارهاى جدى فرهنگى در درون كاروانها انجام شد. وى گفت كه تا كنون 3 زائر گمشده داريم و تعداد فوتىها نيز در ايام تشريق 16 مورد بوده است كه با توجه به افزايش سن زائران، از حد قابل پيشبينى، كمتر بوده است.
آقاى حبيبى تنها، رييس ستاد مكه مكرمه نيز در گزارش خود به شروع عمليات اعزام از روز يكشنبه دومديماه بهسمت مدينه منوره خبر داد و گفت: اعزام زائران به كشور نيز از روز دوشنبه بااعزام بيش از پنج هزار نفر شروع خواهد شد كه به اين ترتيب در روز 18 ذىحجه براى برگزارى دعاىكميل 17 هزار نفر در مدينه منوره حضور خواهند داشت ودر اينتاريخ، حدود 70 هزار زائر نيز در مكهمكرمه به سر مىبرند.
آقاى حلىساز رييس هيأت پزشكى حج نيز در گزارش خود، تمهيدات پزشكى را در سال جارى بسيار بيشتر از سالهاى قبل دانست و تأكيد كرد كه آمار متوفيان نسبت به سالهاى قبل كمتر بوده است و طرح مشخصى كه براى وقوف به كاروانها
داده شد، موفقيتآميز بوده است؛ بهطورى كه هيچكس از زائران ايرانى در بيمارستان هيأت پزشكى فوت نكرده و سه مورد از بيماران نيز بازگشت به زندگى پيدا كردند و فوتىها در درون كاروانها يا در بيمارستانهاى سعودى و يا در اماكن مختلف بوقوع پيوسته است.
وى تأكيد كرد كه اوج اتفاقات ناگوار احتمالى، مربوط به دو سه روز آينده است و براى اين منظور آمادگىهاى لازم وجود دارد.
آقاى آخوند زاده معاون اجرايى بعثه نيز در گزارش خود به تأخير در انتقال اعضاى بعثه از مكه به عرفات در سال جارى خبر داد و گفت كه اتوبوسها از ساعت 11 دوشنبه شب 27 آذرماه به سمت عرفات حركت كردند و ساعت 6 و 30 دقيقهصبح به محل رسيدند. برنامه قربانى به نحوى دنبال شد كه در ساعت 16 و 30 دقيقه روز عيد قربان، همه قربانىها كه بيش از 700 مورد بود، انجام شد.
در اين جلسه آقاى كريمى نيز از رفتار خودسرانه و ناشيانه يكى از مسئولان كاروانها كه باعث بروز مشكلاتى براى زائران شده بود، خبر داد و خواستار توجه بيشتر در امر انتخاب شد كه آقاى رىشهرى گفت: يك مورد را نمىشود به همه كاروانها تعميم داد و بايد آن مورد خاص را پيگيرى و ريشهيابى كرد.
آقاى عرب در گزارش خود به دستگيرى يك زائر ايرانى در جمرات اشاره كرد. يك نكته ديگر نيز به كاروانهاى مربوط به زائران ايرانى مقيم خارج مربوط مىشود كه در روز عيد قربان شام را در ساعت 12 شب سرو كردند و حضور رييس جمهور در منا را بهانه اين تأخير قرار دادند و در دو مورد نيز زائران دو كاروان از در دسترس نبودن روحانى، معين و معينه كاروان شكايت داشتند.
در ادامه جلسه، هريك از مسئولان بعثه و سازمان حج، درباره وضعيت واحدهاى مختلف در مدينه بعد و مكه گزارش دادند و مقرر شد كه آخرين جلسه عمومى در مدينه منوره روز 29 ذىحجه و آخرين جلسه در مكه مكرمه نيز روز 24 ذىحجه باشد.
در ادامه اين جلسه آقاى رىشهرى از حضار خواست تا درباره برگزارى مراسم دعاى كميل به اظهار نظر بپردازند كه اكثر حاضران ديدگاههاى خود را مطرح كردند
آقاى رىشهرى همچنين از بى اساس بودن يك شايعه مبنى بر زمين ماندن 50 نفر از زائران به ازاى 50 نفر از همراهان رييس جمهور خبر داد و گفت كه ما تحقيق كرديم و معلوم شد كه چنين چيزى درست نبوده است. آقاى قهرودى نيز با تأييد اين مطلب گفت كه در حج سال جارى 102 هزار و 520 زائر داشتيم كه از اين تعداد فقط شش نفر به دلايل شخصى به حج مشرف نشدند.
آقاى رىشهرى همچنين از انجام 93 هزار قربانى در روز عيد قربان به عنوان يك نكته مهم ياد كرد كه براى اولين بار اين تعداد قربانى در روز عيد انجام شده است.
در اين جلسه همچنين به حضور 3 ميليون و 500 هزار زائر در حج امسال اشاره شد كه دو ميليون نفر از خارج و يك و نيم ميليون نفر نيز از داخل عربستان به حج مشرف شدند.
آقاى رىشهرى از زحمات آقاى حسينى، سفير جمهورى اسلامى ايران در ارتباط با مسائل حج تشكر كرد و از وى خواست تا آقاى سيبويه را براى پيگيرى موارد ضرورى به مدينه منوره اعزام كند و خود آقاى حسينى نيز در مراسم دعاى كميل در مدينه حضور داشته باشد.
سرپرست حجاج ايرانى در ديدار با حافظان و قاريان قرآن مجيد بر اهميت و ضرورت انس با قرآن و تدبر در آيات الهى تأكيد كرد و از آنان خواست تا در بازگشت از سرزمين وحى، پيامآور انس و تدبر دركتاب نور و هدايت براى ملت ايران باشند.
آيتالله رىشهرى در اين ديدار كه روز شنبه در بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه انجام شد، قاريان و حافظان قرآن را به تلاش فزاينده براى بهرهمندى هرچه بيشتر زائران ايرانى خانه خدا از بركات آيات الهى توصيه كرد و با استناد به روايتى از على (ع) گفت: انس و همدمى با قرآن كريم، براى هر انسانى يك ارتباط كامل و جامع محسوب مىشود و چنين فردى هيچگاه وتحت هيچ شرايطى از مفارقت و جدايى ديگران،
احساس نگرانى و اضطراب نمىكند.
رييس دانشكده علوم حديث، آرامش دل و آسايش روح انسان را نتيجه طبيعى انس با قرآن دانست و اظهار اميدوارى كرد كه نورانيت سرزمين وحى و بركت الهى در دلهاى قاريان قرآن كريم، متجلى شده و ديگران نيز از انوار آن بهرهمند گردند.
وى اعزام قاريان جديد به حج تمتع را يك سياست درست توصيف كرد و با استناد به روايات مختلف از ائمه معصومين: تصريح كرد: انس با قرآن، اسباب و موانعى دارد و براى مأنوس شدن با قرآن بايد اسباب آن را فراهم و موانع مادى و معنوى آن را برطرف كرد.
نماينده ولى فقيه از قاريان قرآن كريم به عنوان سزاوارترين افراد به خشوع و طاعت الهى ياد كرد و افزود: اگر انسان اهل اطاعت، عبادت و پرهيز از معصيت نباشد، امكان مأنوس شدن او با قرآن كريم وجود ندارد؛ زيرا ظلمت گناه با نورانيت حق قابل جمع نيست و حتى در مواردى گناه و معصيت سبب از دست رفتن حافظه انسان مىشود.
آقاى رىشهرى تدبر در قرآن را از جمله عوامل انس با قرآن برشمرد و گفت: قاريان و حافظان قرآن هرچه بيشتر در اعماق اين اقيانوس بزرگ، غور كنند، بهرهبيشترى از آن خواهند گرفت و سود بالاترى را به ديگران خواهند رساند.
وى در پايان توصيه كرد وضعيت موجود فعاليتهاى قرآنى دركل كشور به همراه تعداد قاريان ممتاز و حافظان كل قرآن مجيد در قالب جزوهاى از سوى سازمان اوقاف و امور خيريه منتشر شود.
در ابتداى اين جلسه، آقاى عزتى نماينده سازمان اوقاف و امور خيريه طى گزارشى به بيان فعاليتهاى انجام شده براى گزينش حافظان و قاريان اعزامى به حج سال جارى پرداخت و گفت كه در سال جارى هيأتى متشكل از نفر از قاريان ممتاز و حافظان كل قرآن مجيد به حج اعزام شدهاند كه در آن يك گروه تواشيح نيز وجود دارد.
نماينده سازمان اوقاف با تشكر از بعثه مقام معظم رهبرى انجام هماهنگىهاى لازم
و ساماندهى برنامههاى قرآنى و برگزارى جلسات انس با قرآن كريم در مسجدالحرام را از موفقترين برنامههاى سال جارى دانست كه با استقبال بالايى نيز روبرو بوده است.
پايگاه اطلاعرسانى حج، طى اطلاعيهاى از دارندگان عكسهاى هنرى در زمينه حج خواست عكسهاى خود را به اين پايگاه ارسال كنند. در بخشى از اين فراخوان آمده است:
علاقهمندان براى مشاركت در اين نمايشگاه مجازى، مىتوانند عكسهايى را كه خود گرفتهاند، با مضامين حج، عمره، عمره دانشجويى و دانشآموزى، عتبات عاليات، مشهد مقدس، اماكن، جلوههاى ويژه، حواشى و ... را به اين پايگاه اينترنتى ارسال كنند.
نام عكاس، محل، زمان و توضيحات مربوط به هر يك از تصاوير بايد همراه عكس باشد.
تصاوير ارسال شده به مرور در سايت منتشر و بهترين تصويرها و عكاسها نيز معرفى خواهند شد.
آدرس الكترونيكى براى ارسال تصاوير: moc. liamg
hajj .ir
آيتالله رىشهرى در ديدار با روحانيان كاروانها گفت: روحانيون برگزيده براساس نظرخواهى و گزارش رابطان و بازرسان بعثه مقام معظم رهبرى، در انجام مأموريت حساس خود توفيق داشتهاند. البته اين بدان معنا نيست كه برترينها منحصر در افرادى است كه شناسايى شدهاند؛ بلكه همه روحانيونى كه خدمترسانى فرهنگى به حجاج را در اولويت برنامههاى خود قرار داده اند، قابل تقديرند.
وى برضرورت توجه به اوقات فراغت زائران در طول اقامت در مدينه منوره و مكه مكرمه تأكيد كرد و گفت: اين تكليفى برعهده همه دست اندركاران فرهنگى حج از جمله روحانيون است كه هرچه بيشتر براى استفاده بهينه از اوقات فراغت حجاج
برنامهريزى كنند.
وى از پيشنهاد يكى از روحانيون مبنى بر تقسيمبندى زائران به لحاظ سطح معلومات و تحصيلات، استقبال كرد و گفت: اين پيشنهاد اگر عملى باشد، آثار خوبى خواهد داشت؛ زيرا شناخت مخاطب براى روحانيون ضرورى است.
نماينده ولى فقيه از عموم روحانيون خواست پيشنهادهاى فرهنگى خود را براى جمعبندى و بررسى به معاونت روحانيون بعثه مقام معظم رهبرى ارائه كنند.
آقاى رىشهرى افزود: در جلسات سالهاى گذشته با روحانيون كاروانها، شكايت از مشكلات اجرايى زياد بود، اما در جلسه امروز كمتر به اين گونه مشكلات اشاره شد كه حاكى از موفقيت كارگزاران اجرايى حج است.
وى درباره برنامه سازمان حج و زيارت براى اجاره 20 درصد از منازل نزديكتر به حرم براى حج سال آينده، گفت: مشكل مسكن درمكه مكرمه با توجه به محدوديتهاى خاص اين شهر در موسم حج، جدى است كه اميدواريم با اجراى اين طرح مشكلات مسكن در اين شهر كمتر شود.
نماينده ولى فقيه در پايان از زحمات آقايان خاكسار قهرودى رييس سازمان حج و زيارت و حبيبىتنها رييس ستاد مكه قدردانى كرد.
آقاى قهرودى رييس سازمان حج و زيارت در اين نشست گفت: اقدامات فرهنگى كاروانها كه با كسب اجازه از نماينده ولى فقيهصورت گرفته، توجه جدى و لازم به كارهاى خاص اجرايى را نيز افزايش داده است. وى افزود: طى دوسال گذشته نگاه و باور مديران اجرايى نسبت به مسائل فرهنگى، متحوّل شده و امروز مديران اجرايى حج نه تنها با امور فرهنگى بيگانه نيستند، بلكه اهتمام به امور فرهنگى را وظيفه خود مى دانند.
به گفته وى ارزشيابى عملكرد اجرايى، براى نهادينه شدن باور اهتمام به امور فرهنگى، با محوريت نظرات شوراى فرهنگى كاروانهاصورت مىگيرد. وى همچنين از طرح گزينش و انتخاب مديران جديد كاروانها خبر داد و گفت: مسئولان مربوط در سازمان حج، موضوع گزينش نيروهاى جديد براى مديريت كاروانها را در دست بررسى دارند.
رييس جمهورى اسلامى ايران كه براى فريضه حج تمتع به دعوت ملك عبدالله پادشاه عربستان به سرزمين وحى سفر كرده بود، بامداد روز شنبه اول دىماه به تهران بازگشت.
دكتر محمود احمدىنژاد در مدت پنج روز اقامت خود در مدينه منوره، مكه مكرمه،صحراى عرفات، مشعر و منا علاوه بر به جاى آوردن فريضه حج تمتّع با قشرهاى مختلف مسلمانان جهان، باچند تن از سران كشورهاى شركتكننده در حج ابراهيمى، ديدار و گفت وگوكرد.
رييس جمهور روز پنجشنبه بيش از يكساعت با پادشاه عربستان ديدار خصوصى داشت و پيش از آن نيز در جمع ايرانيان حاضر در بعثه مقام معظم رهبرى در منا سخنرانى كرد.
رييس جمهور ديروز نيز با هيأتى از نمايندگان مسلمانان آمريكا ديدار و گفتوگو كرد.
اسفنديار رحيم مشايى كه علاوه بر معاونت رييس جمهور، رييس سازمان ميراث فرهنگى،صنايع دستى و گردشگرى نيز هست، در حاشيه همايش بزرگ ايرانيان خارج از كشور به چند سئوال خبرنگاران درباره دعوت امير عبدالله و سفر محمود احمدىنژاد به مكه مكرمه پاسخ گفت:
پرسش: در وضعيت كنونى خاورميانه، سفر رييس جمهور به عربستان را چگونه ارزيابى مىكنيد؟
رحيممشايى: جمهورى اسلامى نگاه بلندى به دنيا و مديريت جهانى دارد. در حالى كه مديريت غيرعادلانهاى در جهان حاكم است و چند قدرت جهانى در منصب جائرانه اين مديريتها نشستهاند و به نفع منافع اقليتى حكمرانى مىكنند، تمام تلاشها به
سمتى است كه اين قدرت و مديريت به همه ملتهاى دنيا بازگردانده شود كه به نظر من، اين تلاش، بسيار مهم و ارزشمند است. سياست جمهورى اسلامى در مسير توسعه مناسبات بينالمللى بر اين اصل استوار است كه ملتهاى مختلف را در فرآيند مديريت جهانى مشاركت دهد؛ چرا كه تنها راه دستيابى بهصلح پايدار اين است كه همه ملتها در جريان همه مسائل، حضور و مدخليت داشته باشند و از اين طريق، ستم ريشهكن خواهد شد. ظرفيت اين كار در جهان اسلام، بسيار بزرگ و گسترده است. بنابراين، بهطور طبيعى، جمهورى اسلامى كه به فكر گسترش عدالت و در انديشه كمرنگ كردن نقش برخى قدرتهاى خاص و پررنگ كردن نقش ملتها در فرآيند مديريت جهانى در سطح بينالمللى است، به ظرفيت جهان اسلام نظر خاصى داشته باشد. اين در حالى است كه منطقه خاورميانه با دو بحران بزرگ در افغانستان و عراق به دليل اشغال اين دو كشور از سوى قدرتهاى استعمارگر به ويژه آمريكا دست و پنجه نرم مىكند. جناب آقاى احمدىنژاد، كاملًا هوشمندانه در طول مديريت خود اين موضوع را رصد كرد و به پشتوانه استقامت مردم در برابر زيادهخواهىها و زورگويىهاى قدرتهاى استعمارى ايستاد و در عين حال، متوجه بود كه بايد به توسعه محبت وصميميت در سطح كشورهاى اسلامى و منطقهاى بينديشد. بنابراين، شما مشاهده كرديد كه دعوت امير قطر براى نخستين بار به منظور شركت در اجلاس شوراى همكارىهاى كشورهاى حاشيه خليج فارس هم مورد پذيرش رييس جمهورى قرار گرفت. اتفاقاً آقاى احمدىنژاد، دومين سخنران اين اجلاس بعد از امير قطر (رييس اجلاس) بود و پيشنهادهاى قابل توجهى به سران اين كشورها داده شد كه مىتواند بسيار سودمند باشد.
پرسش: با توجه به دعوت رسمى اميرعبدالله، پادشاه عربستان سعودى از رييس جمهور كشورمان مبنى بر سفر به مكه مكرمه و شركت در مناسك حج تمتع امسال و با عنايت به بىسابقه بودن اين سفر در ميان رؤساى جمهور كشورمان، پيشبينى شما از
دستاوردهاى اين سفر چيست؟
رحيممشايى: شما در واقع، پاسخ سؤال خودتان را هم داديد. چون به بىسابقه بودن اين سفر اشاره كرديد. البته من با شما درباره آينده چنين سفرهايى موافق نيستم. چرا كه اميدوارم اين سفر، نقطه عطفى براى انجام سفرهاى بعدى رؤساى جمهور كشور ما شود. درباره دستاوردهاى سفر هم فكر مىكنم كه نفس حضور مىتواند پربار و مؤثر باشد؛ چرا كه اصل دعوت از رييس جمهور براى شركت در مناسك حج، بسيار ارزنده و تأثيرگذار است. اين سفر مىتواند فضاى منفى و رقابتهاى ناسالم را كه با تحريك قدرتهاى خارجى اتفاق مىافتد، كاهش دهد و تعديل كند. از طرفى مىتواند روح دوستى، مودت و همكارى را در منطقه خاورميانه و جهان اسلام افزايش دهد. حالا در اين كشور، چه ظرفيتهاى تازهاى به وجود بيايد، بايد منتظر بمانيم. شما آقاى احمدىنژاد را بهخوبى مىشناسيد و مىدانيد اگر ظرفيتى وجود داشته باشد، او براى تماس با ملتهاى ديگر به بهترين نحو از اين ظرفيت بهره خواهد برد. البته نبايد فراموش كرد كه عربستان در ايام موسم، ميزبان ميليونها مسلمان از سراسر جهان است و نمىشود برنامهاى براى اين تماسها پيشبينى كرد.
پرسش: اما رييس جمهور، معمولًا به برنامههاى پيشبينى نشده علاقه نشان مىدهد كه ناشى از ميل او به استفاده از فرصتهاى استثنايى است. در اين باره چه مىگوييد؟
رحيممشايى: در اينكه آقاى احمدىنژاد علاقه داشته باشد كه تماس با ملتهاى مسلمان به وجود بيايد، هيچ ترديدى نيست، اما اينكه اينجا چقدر امكان اين كار وجود داشته باشد، قابل پيشبينى نيست. دست كم من ابزار و امكانات اينجا و شرايط موسم را نمىشناسم. بنابراين، استفاده از فرصتها نيازى به غيرمنتظره بودن رييس جمهور ندارد.
پرسش: به نظر شما آيا مىشود همان اتفاقى را كه در فضاى دانشگاهى آمريكا افتاد، اينجا هم شبيهسازى كرد وصداى مردم ايران را با سخنان رييس جمهور به ساير ملتها رساند؟
رحيممشايى: البته اين دو با هم تفاوتهايى دارند. آنجا، رييس جمهور را براى سخنرانى دعوت كرده بودند، اما اينجا او به عنوان يك زائر، اعمال و مناسك حج را بهجا خواهد آورد، اما اگر دعوت مشابهىصورت بگيرد، اين فرصت از دست نخواهد رفت و با ادبيات مخصوص رييس جمهور در كنارصلابت، محبت، ايستادگى، عشق و مبارزه، بر تفاهم و دوستى تأكيد خواهد شد.
پرسش: براى اين سفر، آيا ديدارهايى با سران عربستان سعودى هم در نظر گرفته شده يا آقاى احمدىنژاد،صرفاً يك زائر است؟
رحيممشايى: براى ايشان، اين يك سفر كارى تلقى نمىشود و دعوتى براى زيارت است. بنابراين، اساساً اين سفر براى ملاقات و گفتوگو ترتيب داده نشده است، اما فكر مىكنم اگر فرصتهايى در حين سفر به دست بيايد، هم ايران و هم عربستان سعودى از آن استقبال مىكنند؛ چرا كه وضعيت مطلوبى در روابط دو كشور حاكم است.
اعضاى فعال در نشريه زائر، به همراه آقاى اسلامىفرد مدير مسئول نشريه، روز يكشنبه با آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ديدار و گفتوگو كردند.
در اين ديدار كه آقايان قاضى عسكر و عباس سليمى نيز حضور داشتند، آقاى اسلامىفرد گزارشى از روند انجام فعاليتهاى محتوايى و خبرى در نشريه زائر و همچنين به كارگيرى نيروهاى مجرب و كارآزموده را به اطلاع آقاى رىشهرى رساند و تأكيد كرد كه 70 درصد مطالب نشريه زائر توليدى است و در هر شماره نيز يك تا دوصفحه به فعاليتهاى اجرايى حج اختصاص پيدا مىكند.
در اين جلسه، آيتالله رىشهرى در سخنانى، نشريه زائر را تاريخ مكتوب حج شمرد و تقويت مستمر آن و همچنين كيفيت بخشيدن به محتوا و شكل نشريه را ضرورى دانست.
وى افزود: نشريه زائر اين امكان را فراهم مىآورد كهصدها سال بعد هم، حج جمهورى اسلامى ايران، قابليت ارزيابى داشته باشد. بنابراين اولين سندى كه مىتواند مبناى بررسى و تحقيق قرار گيرد، نشريه زائر است.
نماينده ولى فقيه روند انجام فعاليتها در نشريه زائر را طى سال جارى بهتر از سالهاى گذشته دانست و تأكيد كرد كه در سال جارى تذكرات كمترى به
دستاندركاران نشريه داده شده است.
وى از عناصر فعال در نشريه زائر و همچنين از آقاى قاضى عسكر كه همكارى و نظارت نزديكى بر محتواى نشريه داشته، تقدير كرد و از آقاى اسلامىفرد به عنوان يك نيروى خبره و متخصص در اين زمينه نام برد.
سرپرست حجاج بر اهميت انتشار تحليلهاى قوى نسبت به مسائل حج تأكيد كرد و از مسئولان نشريه خواست براى سال آينده يك نفر تحليلگر مسائل سياسى و اجتماعى در حد بالا با خود همراه كنند تا اين خلأ را جبران كند.
وى پرداختن به مسائل اجرايى حج و اختصاص يك يا دوصفحه به اين امر را ضرورى دانست و تأكيد كرد كه بايد از افراط و تفريط در اين زمينه اجتناب شود.
آقاى رىشهرى آگاهى از ديدگاه خوانندگان و مخاطبان نشريه را حائز اهميت خواند و توصيه كرد گردانندگان نشريه كه با انتشار فرمهاى مخصوص نظر خوانندگان را جويا شوند.
نويسندگان و خبرنگاران زائر نيز از اهتمام و توجه سرپرست حجاج ايرانى به فعاليتهاى رسانهاى تشكر كرده، پيشنهاد دادند در سالهاى آينده امكانات بيشترى در اختيار روزنامه زائر قرار گيرد تا بتوانند حوزه فعاليت خود را توسعه دهند و بر كم و كيف روزنامه بيفزايند.
اعضاى معاونت جديد التأسيس برنامهريزى و ارزشيابى بعثه مقام معظم رهبرىصبح روز يكشنبه با آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ديدار و گفتوگو كردند.
در اين ديدار حجتالاسلام و المسلمين آقاى عربنيا، معاون امور برنامهريزى و ارزشيابى، گزارشى از فعاليتهاى انجام شده در اين بخش را ارائه كرد و سپس چند تن از همكاران وى به بيان جزئياتى از فعاليتهاى هر بخش پرداختند كه چند محور اصلى آن به شرح زير است:
با تمهيدات و اقدامات فنىتر مىتوان آمار متوفيان حج را كمتر كرد؛
95 درصد قربانىها در روز عيد قربان انجام شد كه براى اولين بار به چنين ركوردى رسيديم.
كاروانهاى زائران ايرانى در مجموع بيش از يكهزار و 600 بار مورد بازديد ناظران و ارزشيابان قرار گرفتهاند.
تأمين رضايت زائران از رهگذر حمايت از حقوق آنها، از هدفهاى اصلى بازرسى كاروانها بوده است.
در اين جلسه، آيتالله رىشهرى طى سخنانى از انجام بخش سنگين عمليات حج و موفقيتآميز بودن كارها اظهار رضايت كرد و گفت: به نظر مىرسد در حج سال جارى بهطور نسبى يك گام از سالهاى گذشته جلوتر هستيم.
وى بر اهميت توجه به دستاوردهاى حاصله از سفر معنوى و نورانى حج تأكيد كرد و گفت: بايد اين نكته بررسى شود كه تا چه ميزان توانستيم به تكليف خود براى پيشبرد اهداف بلند حج عمل كنيم و حج مقبول حجى است كه احساس حضور قلب بيشترى در زائران ايجاد شده باشد.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران موسم حج را بهترين فرصت براى ذكر و ياد خدا دانست و افزود: محبت به خدا، ريشه ياد خدا و توجه به معبود يگانه است و به هر ميزانى كه مناسك حج در روح و جان انسان اثر كرده باشد، محبت خدا نيز در دل انسان ايجاد مىشود و مىتوان گفت: قرب و محبت، نتيجه قبولى حج است و اين مهم را ذكر تقويت و تشديد مىكند.
آيتالله رىشهرى ياد خدا را موجب تقويت ارزشهاى الهى و مسئوليتهاى فردى و اجتماعى انسان دانست و با تأكيد بر اهميت كار معاونت برنامهريزى و ارزشيابى گفت: اين معاونت مسئوليت و مأموريت سنگينترى را برعهده دارد و اگر ضعيف كار كند، عملكرد ساير معاونتها را نيز تحت تأثير قرار مىدهد.
نماينده ولى فقيه، سال جارى را براى معاونت برنامهريزى و ارزشيابى، سال تجربهاندوزى دانست و گفت: بايد برنامهها را به گونهاى طراحى كنيد كه جلو ضعفها
و جريانات سوء را بگيرد و در واقع مىتوان گفت كه حاصل كار اين معاونت، ارائه پيشنهادهايى است كه هدف نهايى آن، انجام كار حج در بهترين شكل ممكن است.
وى با تأكيد بر ضرورت قابل اجرا بودن پيشنهادهاى مطرح شده از سوى معاونت برنامهريزى و ارزشيابى گفت: اين پيشنهادها نبايد فضايى باشد يا در خلأ مطرح شود، بلكه بايد بر اساس واقعيتها باشد، بنبستها را ببيند و براى ارتقاى كار فرهنگى و اجرايى حج، پيشنهادهاى مناسب را ارائه كند.
آقاى رىشهرى همچنين ارائه پيشنهادهايى براى بخشهاى فرهنگى و تحقيقاتى از درون معاونت برنامهريزى و ارزشيابى را ضرورى خواند و از آقاى عرب خواست تا براى گزارشى كه قرار است به رهبر معظم انقلاب ارائه شود به نكات مهم فرهنگى و برخورد سعودىها و همچنين فضاى تبليغاتى حج اشاره كند و تنها بر آمار و عدد و رقم متكى نباشد.
وى در پايان از تلاش دستاندركاران و عناصر فعال در معاونت برنامهريزى و ارزشيابى براى انجام وظايف محوله، قدردانى كرد.
پيام مقام معظم رهبرى به مناسبت كنگره عظيم حج به همت رايزنى فرهنگى جمهورى اسلامى ايران در زامبيا در بخشهاى مختلف اين كشور منتشر شد و بازتاب گستردهاى در رسانهها و محافل عمومى اين كشور داشت.
حجتالاسلام و المسلمين «محمد اسدى موحد»، رايزن فرهنگى جمهورى اسلامى ايران در زامبيا گفت: اين پيام با هدف آشنايى مسلمانان و انديشمندان اين كشور با افكار و انديشههاى مقام معظم رهبرى (مدظلهالعالى) روز يكشنبه دوم دىماه جارى در روزنامه رسمى «liaM idnuS» زامبيا به زبان انگليسى چاپ و منتشرشد.
وى با اشاره به انتشار پيام پس از ديدار خود با سردبير اين روزنامه افزود: در اين ديدار فلسفه و تاريخچه حج مورد بحثوبررسى قرارگرفت و موافقتهاى لازم براى چاپ و انتشار پيام همراه با تصاويرى از مكه مكرمه و مقام معظم رهبرى بهعملآمد.
رايزن فرهنگى جمهورى اسلامى ايران در زامبيا در ادامه تصريحكرد: چاپ پيام مذكور به زبانهاى انگليسى و عربى در نماز جمعه اخير مساجد «لوزاكا»، پايتخت زامبيا با استقبال گسترده مسلمانان مواجه شد و شيخ «على باندا»، رييس انجمن علماى مسلمان زامبيا ضمن قدردانى از مسئولان اجرايى انتشار اين پيام، آنرا گامى مهم در جهت آشنايى جامعه مسلمان زامبيا با فضاى معنوى حج و دركصحيح معناى حقيقى اين فريضه الهى دانست.
وى با اشاره به توزيع پيام رهبر معظم انقلاب اسلامى ايران در ميان مسلمانان لبنانى، مصرى، سودانى، سوماليايى و مراكشى زامبيا در 500 نسخه خاطرنشانكرد: ارسال پيام به استانهاى شمالى، شرقى و جنوبى اين كشور براى نخستينبار نيز تقدير شيخ «عيسى»، معاون شوراى عالى مسلمانان زامبيا و مفتى استان شمالى و شيخ «جبرييل»، از طلاب دانشآموخته حوزه علميه قم و امام جماعت مركز اسلامى «لانگستون» را به دنبال داشت.
محمد اسدى موحد، سخنان شيخ عيسى و شيخ جبرييل درباره استقبال مسلمانان از اين پيام را جالب توجه دانست و گفت: شيخ عيسى اينگونه اقدامات را گامى مهم در جهت آگاهىبخشى فكرى مسلمانان توصيف و شيخ جبرييل نيز اعلام كرد: پيام به زبان محلى «ميانجا» در راديوى محلى لانگستون براى مسلمانان اين منطقه پخششد.
رايزن فرهنگى جمهورى اسلامى ايران در زامبيا در پايان افزود: با توجه به استقبال گروههاى مختلف مسلمانان اين كشور از پيام حج مقام معظم رهبرى، در آينده شاهد بازتابهاى گسترده اين پيام در ديگر رسانهها و محافل فرهنگى- اسلامى اين كشور نيز خواهيم بود.
با ورود تدريجى زائران ايرانى مدينه بعد به مدينه منوره، آيتالله امينى، جانشين نماينده ولى فقيه در امور حج نيز به مدينه عزيمت كردند تا در غياب آيتالله رىشهرى مديريت برنامهها و سرپرستى حجاج ايرانى را در مدينه بعد بر عهده گيرند.
گفتنى است كه آقاى رىشهرى، در مكه سرپرستى حجاج را بر عهده دارند و از همانجا عازم تهران مىشوند.
جمعى از طلاب و فضلاى خارجى حوزه علميه قم كه در سال جارى به حج آمدهاند، روز دوشنبه در بعثه مقام معظم رهبرى با آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى خانه خدا ديدار كردند.
در اين ديدار حجتالاسلام و المسلمين محمدشريف مهدوى، معاون بين الملل بعثه، ضمن معرفى حاضران، تصريح كرد كه 47 تن از طلاب خارجى از 23 كشور كه مقيم حوزه علميه قم هستند، در سال جارى به حج مشرف شدهاند.
سپس آقاى رىشهرى طى سخنانى با گرامىداشت مقدم آنان در بعثه مقام معظم رهبرى، ابراز اميدوارى كرد كه اهتمام آنان در انجام مناسك حج، بهرهگرفتن از ظرفيت حج در امر خودسازى و نورانى كردن دل و همچنين تلاش براى ابلاغ پيام
مكتب اهل بيت: مورد رضايت خداوند متعال باشد.
وى ولادت با سعادت امامهادى (ع) را تبريك گفت و سپس با نقل روايتى از امامصادق (ع) گفت: عالمان پيرو مكتب اهل بيت: پاسداران مرزهاى اسلام، قرآن و مكتب اهل بيت در برابر توطئهها و طراحىهاى شيطان و شيطانصفتان هستند و علماى شيعه بايد هوشيارانه و آگاهانه از اين مرزها حفاظت و حراست كنند.
آيتالله رىشهرى در روايت ديگرى به نقل از رسول گرامى اسلام افزود: كسى كه با قرآن، حديث و معارف اهل بيت: آشنا شده باشد، موظف است پيام اسلام ناب و معارف دريافتى را به ديگران ابلاغ كند و مسئوليت خود را در انجام اين رسالت، با جديت به انجام برساند؛ زيرا اين كار براى آنان از مصاديق تقوا محسوب مىشود.
وى خطاب به طلاب و فضلاى خارجى گفت: ما و شما دو وظيفه مهم داريم:
آشنايى دقيق و درست با قرآن و مفاهيم قرآنى و اسلامى.
آنچه را كه آموختهايم به ديگران ابلاغ كنيم.
بنابراين، هركدام از شما به منزله چراغى هستيد كه مىتواند ظلمت را از ديگران بزدايد و آنان را با نورانيت اسلام و اهل بيت: آشنا كند.
نماينده ولى فقيه، دنياى امروز را تشنه معارف اهل بيت: يعنى معارف اسلام ناب دانست و تأكيد كرد: اين معارف بايد به گوش جهانيان برسد و اين مسئوليت سنگين امروز بر دوش ما و شما نهاده شده است.
وى اظهار اميدوارى كرد كه نورانيت حج، انگيزه دفاع از اسلام ناب در برابر دشمنان اسلام را در طلاب و فضلاى خارجى تقويت كند و آنان با احساس مسئوليت، در مسير تحقق وعده الهى تلاش كنند.
در اين ديدار يك استاد دانشگاه از كشور نيجريه به نمايندگى از سوى حاضران از حج به عنوان بهترين فرصت براى تبليغ دين و معارف اهل بيت: ياد كرد و اظهار اميدوارى كرد كه آنها بتوانند با استفاده از اين فرصت به وظايف و مسئوليت دينى خود جامه عمل بپوشانند.
جمعى از هنرمندان سينما و تلويزيون كه در سال جارى به حج تمتع مشرف شده بودند، عصر روز دوشنبه در بعثه مقام معظم رهبرى با آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ديدار و گفتوگو كردند.
در اين ديدار كه كمال تبريزى كارگردان سينما و جمعى از دستياران و فيلمبرداران همراه وى و همچنين چند تن از مجريان و گزارشگرانصدا و سيما نيز حضور داشتند، آقاى رىشهرى از حضار خواست تا برداشت كوتاهى از حج را بيان كنند.
مطالب بيان شده به شرح زير است:
خداوند عناصر مختلف را بسيار دقيق و ظريف در كنار هم قرار داده است تا آن وعده موعود را ترسيم كند و اين تابلو زيبا را خدا بسيار درست و حساب شده و با تركيبى از رنگها و نژادهاى مختلف خلق كرده است؛ اما در عرفات آن يكدستى انسانها لازم است تا خطوط و مرزها از يكديگر مشخص باشد.
به جز عظمت خدا و ذليل بودن خودم چيزى نديدم.
آنچه در اينجا مىبينم با آنچه قبلا خوانده يا شنيده بودم، خيلى متفاوت است. مسئوليت ما براى تبيين آنچه ديدهايم، خيلى سنگين است.
هركدام از عبادتها نوعى تطهير روحى است و حج بالاترين تطهير است. در واقع حج سفر رنج و مشقت و تمرينى براى قيامت است.
در حج همه نقش اول را ايفا مىكنند و همه در حال ايفاى يك نقش واحد هستند و همه، هم اصلى محسوب مىشوند و هم جزئى و فرعى.
به ايرانى بودن خود افتخار كردم.
طبق روال، با نوعى حيرانى همراه بودم.
حس حيرانى نسبت به حج داشتم و احساس كردم كه خيلى كوچكتر از آن هستم كه فكر مىكردم.
حج تمرينى است براى ايفاى نقش انسان كامل شدن.
در حج احساس ذخيرهسازى انرژى داشتم.
برخلاف نظر دوستمان، اگر خودمان را سياهى لشكر فيلم بدانيم خيلى بهتر است.
هنوز ذهنم درگير است و نمىتوانم جمعبندى درستى داشته باشم. با دستان خالى احساس مسئوليت سنگينترى مىكنم.
حج فرصتى براى پالايش روح مسلمانان است.
اينجا، تنها جايى است كه همه را يكرنگ ديدم.
حج نمادى روشن از انسجام اسلامى و قدرتنمايى بزرگ مسلمانان در برابر كفار است.
حج فرصتى براى پيدا كردن گمشدهاى است كه هر كدام از ما به دنبال آن مىگرديم.
يك ضيافت عظيم الهى بود كه همه چيز و همه كس را ديدم، اما هيچ مقام و جايگاهى را نديدم.
اول من بودم و خدا، بعد خدا بود و من و اكنون من هستم و من.
در طواف اينطور احساس كردم كه اگر با دل بياييم، او است كه به دور ما مىگردد.
از درياى حج قطرهاى برداشت كردم.
از حج، چيزى جز اشك، آه و نور نيافتم.
حج، فرصتى است براى تمرين زندگى جهانى و تحمل يكديگر.
در ادامه اين جلسه، آيتالله رىشهرى در سخنانى گفت: حج در واقع زيباترين و جامعترين عبادتهاى جمعى است و هنرمند توانمند كسى است كه اين زيبايىها را كشف كند و به تصوير بكشد. اصولا همه عبادتهاى خدا زيبا است و چون خدا زيباى مطلق است، افعال و دستورات او هم زيبا است و هيچ عبادتى را نمىتوان يافت كه در آن انواع زيبايىها وجود نداشته باشد و البته چشمى مىخواهد كه اين زيبايىها را ببيند. گناهان همه زشتند و عبادتها همه زيبا. در واقع سيئه زشت است و حسنه زيبا است. خدا به جز زيبايى دستور نداده است. نماز و روزه زيبا است و انواع زيبايىها را مىتوان
در آن ديد. آدم عاقل گناه نمىكند و كسى كه ديده عقل و بصيرتش كار مىكند، زشتى گناه را مىبيند و به سراغ آن نمىرود. انواع زيبايىها در حج تنيده شده است و كار هنرمند توانا اين است كه با اين زيبايىها آشنا شود و از آشنايى كسانى كه اين زيبايىها را ديدهاند استفاده كند و آنها را به تصوير بكشد. برداشت امام جعفرصادق (ع) از حج اين است: حج بهسان قرآن كريم است كه هرچه در آن كاوش كنيم، زيبايىهاى بيشترى را مشاهده خواهيم كرد و هرچه در اعماق اين اقيانوس وارد شويم، گوهرهاى بيشترى را خواهيم يافت. عدهاى از قرآن كريم جز الفاظ آن را متوجه نمىشوند و در سطح حركت مىكنند. اما عدهاى در بطون قرآن تدبر مىكنند و هرچه بيشتر وارد آن مىشوند، بهره بيشترى مىبرند و حج نيز اينچنين است. حج براى آحاد مردم برنامه دارد. بنابراين هم از باطن حج و هم از ظاهرحج مىتوان براى مردم برنامهسازى كرد. هنرمند توانا بايد اين رمز و رازها را در حج كشف كند و آن را به تصوير بكشد. خدا دستورى نمىدهد كه منتهى به زيبايى نشود.
نازيبايىهايى كه در حج مىبينيم به خدا مربوط نمىشود؛ بلكه مربوط به انسانها است. آنها هم بايد ثبت و ضبط شود تا در جهت حل آنها اقدام گردد و مردم هم آنها را ببينند و براى آينده از آن پرهيز كنند.
كار هنرمندان آن است كه به دنبال كشف زيبايىها و به تصوير كشيدن آنها و نيز برنامهسازى براى كودكان، جوانان و ... باشند. ان شاء الله خداوند آنچهصدق، زيبا و سازنده است به اذهان شريف شما الهام كند تا كار شما سازنده و پرجاذبه باشد.
آيتالله محمدى رىشهرى در كنفرانس مطبوعاتى مشترك با رييس سازمان حج و زيارت، در مكه مكرمه، با اعلام اينكه حج امسال بسيار روان و بىمشكل برگزار گرديد، افزود: يكى از ويژگىهاى فرهنگى حج امسال تبيين موضوع انسجام اسلامى به عنوان شعار و پيام اصلى حج بود كه در همه برنامههاى حج جلوه خاصى داشت. او گفت: بر اساس آنچه در شوراى راهبردى حج مصوب شده بود، بعثه و سازمان حج و
زيارت در سال جارى در همه قسمتها موفقيتهايى داشتند بهخصوص با ايجاد معاونت جديد برنامهريزى و نظارت، در خصوص استفاده از ظرفيتهاى بالاى حج تحول خوبى ايجاد شد.
رىشهرى با بيان اينكه انتظار تبليغ نه از بعثه و سازمان حج كه تبليغ از حج و زيبايىها و معنويت آن است، افزود: مجموعه بعثه و سازمان حج هم در خدمت اين هدف بلند هستند. نماينده ولىفقيه و سرپرست حجاج كشورمان، حج زائران ايرانى را بهترين، كاملترين و عزتمندترين حج توصيف كرد و افزود: اين چيزى نيست جز به بركت خون شهدا و رهنمودهاى احياگر حج ابراهيمى حضرت امام (ره) و خلف بزرگوار آن امام كه مسائل حج را براى بهرهگيرى هر چه بيشتر از ظرفيتهاى بىشمار آن با جديت پيگيرى مىكنند.
آيتالله محمدى رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى گفت: با هماهنگىها و تماسهايى كه در سطوح بالاتر با مسئولان عربستانصورت گرفت، امسال در مراسم حج مشكلات به حداقل رسيد و در مجموع امسال حج روان و خوبى داشتيم.
وى افزود: براى تحقق شعار انسجام اسلامى، امسال همايشهاى مختلفى از جمله تقريب مذاهب اسلامى، زنان نخبه و انسجام اسلامى، قدس و اهل بيت: برگزار شد كه با استقبال گستردهاى مواجه گرديد.
سرپرست حجاج ايرانى گفت: حضور رييس جمهورى كشورمان در حج امسال در جهت انسجام اسلامى مفهوم نويى داشت و اين نوع حضور از كشورمان كه براى نخستين بار انجام شد در حج تأثير فرهنگى بسزايى را ايجاد كرد.
سرپرست حجاج ايرانى با تقدير از همه كسانى كه به نحوى در برگزارى مطلوب اين فريضه مهم تلاش كردند، اظهار داشت: در اين مراسم همه دست اندركاران از اجرايى تا رسانهاى درحد توان خود به انتقال ظرفيتهاى فرهنگى حج پرداختند.
رىشهرى با اشاره به اينكه با تمام اين تلاشها، ظرفيت فرهنگى حج بيش از آن چيزى است كه منتقل شده است. او افزود: اكنون وظيفه رسانهها است كه اينصفا،
نورانيت و معنويت را به نحو مطلوب به دلها و ذهنهاى ديگران منتقل كنند.
آيتالله رىشهرى با اشاره به ظرفيتهاى فرهنگى گسترده و بالاى حج گفت: انتقال اين ظرفيتها تلاش مضاعف رسانهاى را طلب مىكند. وى افزود: قلم، هنر و انديشه هنرمندان، تصويرگران، خبرنگاران و گزارشگران مىتواند در اين زمينه كارهاى زيادى انجام دهد و از ظرفيتهاى حج براى نزديك كردن دلها به خدا و حضرتصاحب الامر [استفاده كند.
در اين كنفرانس مطبوعاتى مصطفى خاكسار قهرودى، رييس سازمان حج و زيارت نيز با تشريح اقدامات انجام شده براى بهبود روند امور حج، گفت: در همه حوزهها روند رو به بهبود وجود دارد و براى حج سال آينده برنامهريزىهاى اجرايى از اكنون آغاز شده است.
هيأتى از علما و مسئولان جامعه اسلامى تايلند سه شنبه شب با حضور در بعثه مقام معظم رهبرى، با آيتالله رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ديدار و گفتوگو كردند.
عبدالله داود رييس اين هيأت كه به نمايندگى از بعثه مسلمانان تايلند در مكه مكرمه با آقاى رىشهرى ديدار مىكرد، جمهورى اسلامى ايران را پرچمدار اعتلاى كلمه «الله» و ابلاغ رسالت به جهانيان توصيف كرد و گفت: مسلمانان تايلند به ايران اسلامى و دولت انقلابى ايران به عنوان الگو و پيشتاز در مسائل جهان اسلام مى نگرند.
وى ارتباط تنگاتنگ ميان جوامع مختلف اسلامى براى مواجه شدن با چالشهاى پيش روى مسلمانان را ضرورى خواند و آمادگى بعثه اين كشور را براى گسترش ارتباطات اسلامى با بعثه مقام معظم رهبرى و همكارى و همفكرى در مسائل حج مورد تأكيد قرار داد.
وى همچنين به حضور بيش از 15 هزار تن از زائران مسلمان تايلندى در مراسم حج امسال اشاره كرد و سرپرست حجاج ايرانى را از روند خدمترسانى به زائران تايلندى در موسم حج، مطلع كرد.
در اين ديدار آقاى رىشهرى نيز طى سخنانى از تقريب مذاهب اسلامى، انسجام و وحدت كلمه ميان مسلمانان به عنوان درمان اصلى دردهاى دنياى اسلام و بهويژه مسئله
فلسطين ياد كرد و اتحاد اسلامى را بهويژه در شرايط امروز جهانى، كه نظام سلطه در حال اجراى توطئههاى پيچيده اى در برابر مسلمانان است، حائز اهميت دانست.
نماينده ولى فقيه همچنين ابراز اميدوارى كرد كه گسترش همكارىهاى ايران و تايلند در زمينههاى مختلف، توسعه مناسبات دينى و تبادلات فرهنگى ميان جامعه اسلامى اين كشور و ايران اسلامى را درپى داشته باشد.
شركتكنندگان در همايش اهل سنت در مكه مكرمه با عنوان «حج نماد انسجام اسلامى» خواستار پرهيز از اختلافات و تحكيم وحدت امت اسلامى براى اقتدار جهان اسلام در برابر دشمنان شدند.
اين همايشصبح سهشنبه، چهارم دىماه با حضور جمع كثيرى از علما و انديشمندان اهل سنت و تشيع در سالن اجتماعات بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه برگزارشد. برگزارى اين همايش در سال انسجام اسلامى با حضور جمع كثيرى از زائران و علماى اهل سنت شكوه خاصى داشت.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى به عنوان سخنران نشست اول اين همايش، با استناد به پيام ارزشمند رهبرمعظم انقلاب اسلامى به مناسبت مراسم برائت از مشركان به تشريح خصوصيات و ويژگىهاى جامعه نمونه اسلامى پرداخت.
آيتالله محمدىرىشهرى گفت: رهبر معظم انقلاب اسلامى در پيام مهم خود به حجاج بيت الله با استناد به آيهاى از قرآن مجيد، جبههگيرى مقتدرانه در برابر دشمنان، عطوفت در ميان خود و عبوديت و خشوع در برابرحضرت حق را سه ويژگى جامعه اسلامى برشمردند. وى در تبيين اين فراز از پيام حج رهبر معظم انقلاب اظهار داشت: اقتدار، رحمت و عبادت به عنوان سه خصوصيت جامعه اسلامى در پيام رهبرى قابل توجه و تأمل است و بايد ديد چه ارتباطى بين اين سه نشانه وجود دارد. وى ركوع و سجود را مصداق بارز ذكر الهى و عبوديت و خشوع دانست و گفت: اگر ركوع، سجود و ذكر توأم با معرفت و آگاهى شود زمينهساز عطوفت و مهربانى و اخوت در
جامعه است. رىشهرى با ذكر روايتى از اميرمومنان (ع) گفت: عبادت توام با معرفت، زمينهساز اخوت به عنوان بالاترين مرحله وحدت كلمه، همدلى و عطوفت است. وحدت و اخوت، ايجاد قدرت مىكند و سبب اقتدار در برابر دشمن مىشود.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران حج را بزرگترين ذكر جمعى توصيف كرد و گفت: فريضه حج بايد بيش از هر عبادتى تأمينكننده وحدت كلمه امت اسلامى و زمينهساز قدرتمندتر شدن آن باشد و جهان اسلام را دربرابر استكبار و مشركين تقويت كند.
آقاى رىشهرى با بيان چند آيه از كلام الله مجيد افزود: قرآن كريم مكرر در آيات مختلف به ذكر الهى بهويژه در حج تأكيد دارد و بايد توجه داشت كه خدا را ياد كردن تنها به لفظ و اسم نيست و عبادت، بدون معرفت نيست؛ بلكه بايد توام با آگاهى و مسئوليت باشد؛ اگر چنين ذكرى در حج باشد نخستين ثمره جمعيت 5/ 3 ميليونى حجاج، وحدت حول محور كعبه مقدس است. وى به سياست اصولى جمهورى اسلامى ايران مبنى بر تقويت وحدت كلمه مسلمانان اشاره كرد و گفت: اينكه جمهورى اسلامى ايران براساس رهنمودهاى امام راحل (رض) و خلفصالح آن حضرت، مقام معظم رهبرى بر وحدت كلمه مسلمين تأكيد دارد و امت اسلامى را به انسجام و اتحاد فرامىخواند با اين هدف است كه عبادات ثمر دهد و امت اسلامى در كنار هم در برابر دشمن ايستادگى كنند.
سرپرست حجاج ايرانى افزود: براى اينكه جامعه، جامعه اسلامى باشد، پركردن مساجد كافى نيست بلكه بايد اهالى مسجد از چنان معرفت و آگاهى برخوردار باشند كه جامعه اسلامى در برابر دشمن سربلند باشد و فرمانبر مشركان و يا در زير يوغ استكبار نباشد.
نماينده ولى فقيه اقتدار، رحمت و عبادت را سه ركن فتح و پيروزى امت اسلامى برشمرد و گفت: اگر مسلمانان بخواهند به عزت واقعى برسند و ارزشهاى اسلامى را براى تحقق وعده الهى در جهان حاكم كنند بايد دربرابر دشمنان، مقتدر و در برابر خودىها مهربان و در برابر خداوند خاشع و خاضع باشند. آيتالله رىشهرى به وحدت
كلمه اهل تشيع و تسنن در ايران اسلامى اشاره كرد و گفت: تشيع و تسنن ايران با برادرى و همدلى خود، نمونهاى از جامعه اسلامى را به نمايش گذاشتهاند و در سال انسجام اسلامى و پس از حج بايد تلاش كنند اين ويژگى در جامعه بيشتر تجلى يابد و علماى فريقين در اينجا مسئوليت سنگينى دارند.
بعثه مقام معظم رهبرى در سال جارى محور تمامى همايشهاى داخلى و خارجى خود را بر اساس رهنمودهاى مقام معظم رهبرى، انسجام اسلامى قرار داده است.
به گزارش خبرگزارى جمهورى اسلامى، در اين همايش كه از سوى حجاج اهل سنت كشورمان برگزار شده بود، جمع كثيرى از حجاج اهل تسنن و شيعه حضور داشتند.
به گفته عبدالحميد طالبى دبير همايش، جامعه اهل سنت جمهورى اسلامى در حج امسال براى زمينهسازى شعار محورى مطرح شده از سوى مقام معظم رهبرى تحت عنوان انسجام اسلامى، همايشهاى مختلفى را در موسم حج برگزار كرده است.
دو هفته قبل هم، همايش زائران اهل سنت كشورمان در بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره برگزار شده بود. همايش يك روزه تقريب با عنوان حركت تقريب و انسجام اسلامى نيز هفته قبل با حضور شخصيتهاى ايرانى و غير ايرانى در تالار اجتماعات بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه برگزار گرديد.
همايش يك روزه «حج مظهر انسجام اسلامى» روز سهشنبه با حضور علماو شخصيتهاى علمى و فرهنگى اهل تسنن و تشيع در تالار اجتماعات بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه برگزار شد.
حجتالاسلام و المسلمين آقاى عطاران مسئول واحد اهل سنت و آقاى زمانى مسئول سابق اين واحد به همراه ميهمانان مدعو اهل سنت شركتكننده در مراسم حج تمتع سال جارى، عصر روز سه شنبه با آيتالله رىشهرى، نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى خانه خدا ديدار و گفتوگو كردند.
در بخشى از اين ديدار، آقاى عطاران به حضور بيش از 1150 تن از برادران و خواهران سنى مذهب در همايش امروز اهل سنت كه با عنوان «حج نماد انسجام اسلامى» برگزار شد، اشاره كرد و گفت: براى اولين بار يك سخنران خواهر مقاله ادبى زيبايى را به همايش ارائه كرد.
وى گفت: واحد اهل سنت در تلاشهاى خود به نحوى عمل كرده است كه روند امور نسبت به گذشته سست يا كند نشود و حتى شرايط انتخاب روحانيون را نيز تشديد كرديم و البته وضعيت فرهنگى و نشاط كاروانهاى اهل سنت نسبت به گذشته بهتر است.
آقاى عطاران ديدار آيتالله رىشهرى از كاروان اهل سنت در مدينه منوره را بسيار ارزشمند و تأثيرگذار توصيف كرد و افزود: ميهمانان اهل سنت كه به حج مشرف شدهاند، از اقشار فرهيخته و مؤثر هستند و در ارتباط با معينههاى كاروانها نيز از بين 130 داوطلب، 15 نفر را گزينش كرديم و مىتوانيم بگوييم كه در حج امسال يك جمع بسيارصميمى، گرم و بدون هيچ اضطرابى گردهم آوردهايم.
وى از تدوين يك برنامه 5 ساله براى واحد اهل سنت بعثه مقام معظم رهبرى خبر داد و گفت: در اين واحد فكر برنامهريزى حاكم است و چند برنامه جديد و جدى را در دستور كار خود قرار دادهايم و در نظر داريم با روحانيون كاروانهاى اهل سنت بهصورت يك ساله كار آموزشى را شروع كنيم و در واقع يك كار فرايندى را دنبال مىكنيم.
در جلسه عمومى اين ديدار كه ميهمانان اهل سنت نيز حضور داشتند، آقاى عطاران به معرفى حاضران پرداخت و ويژگىهاى فرهنگى، علمى و اجتماعى هر يك از آنان را بيان كرد.
آقاى مولوى اسحاقمدنى مشاور رييس جمهور در امور اهل سنت نيز ميهمانان شركتكننده در حج امسال را در زمره نخبگان اهل سنت دانست و تأكيد كرد كه جمهورى اسلامى ايران در قلب امت اسلام قرار دارد و مسلمانان جهان از ايران اسلامى به عنوان ماوى و ملجأ خود ياد مىكنند.
وى از تلاشهاى آيتالله رىشهرى در مديريتصحيح حج قدردانى كرد و گفت: براى رييس جمهورى اسلامى ايران در خدمتگزارى بيشتر و تحقق اهداف چهارگانه اعلام شده، آرزوى موفقيت مىكنيم.
آقاى جامى الاحمد امام جمعه اهل سنت تربت جام نيز در سخنانى گفت: خدا را شكر مىكنيم كه رهبر معظم انقلاب اسلامى در همه امور متوجه منافع و مصالح ايران و جهان اسلام هستند و فردى مدير و مدبر را براى تدبير امور حج ملت ايران منصوب كردهاند.
وى گفت: مسلمانان از كشورهاى مختلف جهان بر رهبرى حكيمانه آيتالله خامنهاى در جهان اسلام اتفاق نظر دارند و به جان دكتر احمدىنژاد رييس جمهورى اسلامى ايران سوگند ياد مىكنند و اين رويكرد در جهان اسلام براى اهل سنت در ايران اسلامى مايه افتخار و مباهات است.
آقاى گلدىكر فرماندار بندر تركمن نيز در اظهاراتى، حجاج ايرانى را زبانزد حجاج ساير كشورهاى اسلامى دانست وگفت: مسلمانان در اقصى نقاط جهان، نگاه ويژهاى به جمهورى اسلامى ايران دارند. رييس جمهورى اسلامى ايران را سرآمد سران كشورهاى مسلمان مى دانند و مواضع مقتدرانه و باصلابت ايشان را مورد تأييد قرار مىدهند.
وى افزود: امروز ارزشهاى اسلامى معرفى شده در جمهورى اسلامى ايران بيش از هميشه توجه دنياى اسلام را به خود جلب كرده است و از اين رو ما به ايرانى بودن خود افتخار مىكنيم.
آقاى حيدرپور از برادران اهل سنت در اروميه نيز در سخنان خود گفت: نظام جمهورى اسلامى ايران با هيبت و سيماى اسلام در دنيا ظهور و بروز پيدا كرده و پىجوى اهداف متعالى است كه اين امر همت والايى را طلب مىكند و ما بايد بتوانيم با برنامهريزى به قله رفيع وحدت برسيم.
وى بر ضرورت دستيابى به توازن در توان و زمان تأكيد كرد و خواستار توجه بيش از پيش به واحد اهل سنت دربعثه مقام معظم رهبرى شد.
آقاى خليل كريمى رييس ناحيه دو آموزش و پرورش سنندج نيز در سخنانى گفت: خداوند متعال را سپاسگزاريم كه عمر ما در نظامى سپرى مىشود كه احسن نظامهاى عالم است و امروز هر كس به اين نظام نزديك باشد يا در آن توفيق انجام خدمتى را پيدا كند، به خدا و رحمت او پيوند مىخورد و از بركات الهى بهرهمند مىشود.
وى حج را نماد انسجام اسلامى دانست و گفت: حج ميدان مقايسههايى است كه هر فردى نسبت به ديگرى دارد و اميدوارم حجاج ايرانى به عنوان سفيرانى امين براى ملت ايران بتوانند وظايف خود را به نحو مطلوبى به انجام برسانند و بستر نزول رحمت و بركت الهى در ايران اسلامى را فراهم آورند.
در ادامه اين ديدار، آيتالله رىشهرى حضور علما، نخبگان و فرهيختگان اهل سنت از ايران اسلامى را در بعثه مقام معظم رهبرى گرامى داشت و اظهار اميدوارى كرد كه به بركت نورانيت و معنويت حج، زمينه وحدت، همدلى و الفت بيش از پيش بهويژه در سال انسجام اسلامى در دنياى اسلام فراهم شود.
وى افزود: رهبر عزيز انقلاب با تأكيد بسيار بر ضرورت رفع موانع وحدت و انسجام اسلامى تأكيد كردند و براى تحقق اين مهم، تحريك عواطف مذهبى را حرام دانستند و قطعا اين امر تأثير جدى خود را در ايران و سراسر جهان خواهد گذاشت.
نماينده ولى فقيه در حج، هوشيارى علما و بزرگان فريقين را در ايران اسلامى ستودنى دانست و گفت: امام خمينى 1 بنيانگذار وحدت اسلامى در داخل كشور بود و ايشان با رهنمودهاى خود، جلو هرگونه تشتت و اختلاف را گرفت، به نحوى كه امروز اهل سنت در شرايط بسيار خوبى در كنار برادران شيعه خود زندگى مىكنند و اتحاد زيباى برادران شيعه و اهل سنت ايران اسلامى در دنيا مثال زدنى است.
آيتالله رىشهرى توجه مسئولان واحد اهل سنت بعثه مقام معظم رهبرى را به ضرورت تهيه گزارش مكتوب از فعاليتهاى فرهنگى در بين اهل سنت جلب كرد و گفت: در اين گزارش لازم است اطلاعات جامعى درباره تعداد مساجد، تعداد علما و ائمه جمعه و جماعات، حافظان و قاريان برجسته قرآن كريم، شهدا و نويسندگان و ...
از اهل سنت آورده شود.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران در پايان سخنان خود بر تقويت قطعى واحد اهل سنت در ساختار جديد تأكيد كرد و مراتب تقدير و تشكر خود را از زحمات آقاى زمانى مسئول سابق واحد اهل سنت و همچنين اقدامات آقاى عطاران مسئول فعلى اين واحد ابراز كرد.
سومين جلسه شوراى هماهنگى بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه،صبح روز سه شنبه به رياست آيتالله رىشهرى برگزار شد.
در اين جلسه آقايان قهرودى، كريمى، آخوندزاده، گروسى، حلىساز، نصيرى، گرجى، سليمى، فهميده، نواب، مهدوى، عرب، اسلامى فرد، عطاران، قاضى عسكر و ايروانى حضور داشتند.
ابتدا آقاى قهرودى در گزارشى به وضعيت پروازهاى حجاج به سمت تهران اشاره كرد و گفت: اولين پرواز، نيمهشب گذشته انجام شد و تا كنون 8 پرواز به طرف ايران انجام شده است كه سه پرواز آن سعودى و 5 پرواز نيز متعلق به هواپيمايى جمهورى اسلامى بوده و همه اين پروازها بدون تأخير بوده است.
رييس سازمان حج و زيارت همچنين از فوت مسئول طبخ برنج در آشپزخانه مركزى كهصبح امروز بوقوع پيوست، خبر داد و اعضاى جلسه براى شادى روح آن مرحوم به قرائت فاتحه پرداختند.
در اين ارتباط آقاى رىشهرى پيشنهاد كرد كه سازمان حج كتابى را با هدف تقدير از خدمتگزاران حج تمتع؛ اعم از روحانيون و مديران و خدمه كاروانها كه سالها در خدمت ضيوف الرحمان بودند و به رحمت ايزدى پيوسته اند، تهيه كند كه در آنها عكس و بيوگرافى آنها آورده شود.
همچنين مقرر شد كه در هر سال مراسم يادبود مديران و روحانيون كاروانهايى كه در فاصله زمانى حج قبلى تا حج بعدى جان خود را از دست دادهاند، در سرزمين منا
و در بعثه مقام معظم رهبرى برگزار شود.
در ادامه اين جلسه آقاى رىشهرى از مسئولان و همكاران سازمان حج و بعثه خواست كه در بازگشت به ايران، عجله نكنند و تا مىتوانند در خدمت حجاج باشند.
زائران مدينه بعد كشورمان از روز سهشنبه چهارم دى ماه بهتدريج وارد شهر مدينهالنبى مىشوند. پس از اعمال و مناسك حج در مكه مكرمه، آن گروه از زائرانى كه از ايران مستقيماً وارد مكه شدهاند، از امروز به مدينه مىروند تا پس توقف و زيارت مرقد پيامبر و ائمه بقيع به ايران بازگردند.
همزمان با ورود حاجيان كشورمان به شهر مدينه، برنامههاى فرهنگى بعثه نيز مجددا در اين شهر آغاز مىشود. برگزارى دعاى كميل در كنار مسجد نبوى و قبرستان بقيع، از جمله برنامههاى تداركديده شده در مدينه منوره است.
آيتالله امينى، جانشين سرپرست حجاج ايرانى در مدينه بعد مىباشد.
همچنين سيدرضا قنادزاده كنسول جمهورى اسلامى ايران در جده گفت: خدمات سركنسولگرى ايران تا پايان حج به زائران خانه خدا همچنان ارائه مىشود.
وى با اشار به اينكه از ابتداى موسم حج سركنسولگرى ايران در جده دفترى را در مكه مستقر كرده است، افزود: اين دفتر نيز خدمات كنسولى لازم را به حجاج ارائه مىكند. بنابراين، خدمات و برنامههاى حاشيهاى حج تا خروج آخرين ايرانى از عربستان ادامه دارد.
بنا بر اعلام مقامات سعودى، حجاج كشورهاى مختلف حداكثر تا دهم ماه محرم الحرام فرصت دارند تا خاك اين كشور را ترك كنند.
به گزارش خبرگزارى جمهورى اسلامى رسانههاى عربستان سعودى روز سهشنبه (چهارم دى) به نقل از حاتم حسن قاضى، كفيل وزارت حج اين كشور اعلام
كردند: جداول دقيق زمانبندى بازگشت كاروانهاى حجاج از طريق مرزهاى هوايى، زمينى و دريايى عربستان تهيه شده است و انتظار مىرود به جز تعداد اندكى از حجاج مابقى طبق زمانبندى انجام شده كشور را ترك كنند. وى افزود: به دليل قوانين و ضوابط و هماهنگىهايى كه وزارت حج با بعثههاى كشورهاى اسلامى دارد معمولا بازگشت حجاج به نحو احسنصورت مىگيرد.
وى خاطر نشان كرد: يك ميليون و هزار حاجى از كشورهاى مختلف در مناسك حج سال جارى شركت كردند و جلساتى جهت ارزيابى ميزان موفقيت، موانع و نارسايىهاى موجود در مراسم حج امسال، برگزار خواهد شد.
منابع رسمى عربستان مىگويند امسال حدود سه ميليون نفر از خارج و داخل عربستان در مناسك حج شركت داشتند.
مديركل اسكان و حمل و نقل سازمان حج و زيارت گفت: با انجام اولين پرواز برگشت حجاج كشورمان از فرودگاه جده به مقصد اهواز، بازگشت حجاج عملا از بامداد روز سهشنبه (چهارم دىماه) آغاز شد.
سيد عبدالحسن رضوى در گفتوگو با خبرنگار خبرگزارى جمهورى اسلامى در مكه افزود: نخستين پرواز برگشت حجاج كشورمان در ساعت سه ودقيقه بامداد روز سهشنبه از فرودگاه جده به مقصد اهواز آغاز شد و تا پايان اين روز مجموعاً 5200 نفر از حجاج راهى كشور مىشوند.
به گفته وى، اين تعداد از حجاج در قالب پرواز كه هشت پرواز آن از سوى هواپيمايى سعودى و هشت پرواز ديگر از سوى هواپيمايى جمهورى اسلامى (هما) انجام مىشود، به مقصدهاى فرودگاهى تهران، اصفهان، شيراز و اهواز منتقل مىشوند.
همزمان گروهها و كاروانهاى مدينه بعد، وارد مدينه منوره مىشوند.
امسال 102000 زائر از كشورمان براى انجام حج تمتع به عربستان عزيمت كردهاند و برگشت آنان تا دى ماه ادامه خواهد يافت.
رييس بيمارستان مركز پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران در مكه مكرمه، روز سهشنبه (چهارمدى) آخرين آمار فوتىهاى حجاج كشورمان را مجموعا نفر اعلام كرد.
دكتر مصطفى نادرى در گفتوگو با خبرگزارى جمهورى اسلامى با اشاره به اينكه موارد فوتى به اطلاع خانوادههاى آنان در ايران مىرسد، افزود: با توجه به افرايش نسبى جمعيت و متوسط سنى زائران ايرانى در سال جارى، كشورمان در مقايسه با كشورهاى مشابه از نظر تعداد افراد فوتى وضعيت بهترى دارد.
به گفته وى از موارد فوتى تنها يك نفر در بيمارستان فوت كرده و پنج مورد ايست قلبى نيز در بيمارستان احيا شده است.
وى گفت: در حج امسال با راهاندازى بيمارستانهاىصحرايى و مجهز، به خصوص درصحراهاى عرفات، مشعر و منا، تقويت خدمات دهى با استقرار پزشك در كاروانها و همچنين كارهاى پيشگيرانه و نظارتهاى دقيق بهداشتى تلاش شده است كه خدمات بهداشتى و پزشكى مناسب به حجاج ارائه شود.
دكتر نادرى آمار مراجعهكنندگان به واحدهاى عمومى و تخصصى بيمارستان مركز پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران را بيش از هزار مورد اعلام كرد كه شش هزار و نفر در درمانگاه تخصصى اين بيمارستان معاينه شدهاند.
وى معاينه 2926 نفر در درمانگاههاى عمومى، مورد خدمات دندانپزشكى، مورد بسترى در بخشهاىمختلف، موردبسترى در اورژانس، مورد بسترى در سى. سى. يو را از ديگر كارهاى انجام شده دراين بيمارستان عنوان كرد.
دكتر مصطفى نادرى با اشاره به اعزام مورد از زائران بيمار به بيمارستانهاى سعودى جهت انجام معالجات تكميلى، افزود: علاوه بر اين آمار نفراز زائران كه 10 نفرشان اعمال حج را انجام داده بودند، براى تكميل معالجات به كشورمان اعزام شدهاند.
به گفته وى علاوه بر اين آمار كه مربوط به مراجعات بيمارستانى زائران است در موارد معمولى بيماران از سوى پزشكان كاروانها معاينه شدهاند.
آيين نيايش و شكرگزارى به مناسبت پايان موفقيتآميز موسم حج امسال در بعثه مقام معظم رهبرى در مكه معظمه با حضور نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى و رييس سازمان حج و زيارت برگزار شد. در اين مراسم كه با حضور علما و روحانيون و مسئولان اجرايى و فرهنگى حج، نمايندگان بعثه مراجع تقليد و حاجيان ايرانى برگزار شد، به مناسبت پايان موفقيتآميز حج امسال آيين نيايش و شكرگزارى برقرار گرديد. در اين مراسم پس از قرائت قرآن و دعاى پرفيض توسل، نماينده ولى فقيه، خداوند منان را براى پايان موفقيتآميز اعمال حج امسال سپاس گفت و براى عزت روزافزون دولت و ملت مسلمان ايران و طول عمر پربركت رهبر معظم انقلاب دعا كرد.
حج امسال به گفته تمامى مسئولان اجرايى حج، حجى عزتمند و توأم با كرامت و آرامش بود.
ظهر روز هجدهم ذيحجه سال دهم هجرى دومين حادثه بزرگ تاريخ اسلام بعد از بعثت پيامبر خدا (ص) رقم خورد و اسلام، جانى دوباره گرفت.
در اين روز، پيامبر عظيم الشان اسلام (ص)، باصدايى رسا، ولايت و امامت را به عنوان يكى از مبانى و اصول اوليه و اساسى اسلامى به مسلمانان ابلاغ كرد و در حضور انبوهى از حج گزاران فرمود: آيا من به شما از خودتان اولى و سزاوارتر نيستم؟ و همگان يكصدا جواب مىدهند كه «چرا چنين است».
آن گاه فرمودند: من دو چيز گرانبها در ميان شما مىگذارم يكى ثقل اكبر كه كتاب خداست و ديگرى ثقل اصغر كه اهل بيت من هستند. مردم! بر آنان پيشى نگيريد و از آنان عقب نمانيد.
آن گاه دست على (ع) را در دست گرفت و آن قدر بالا برد كه همگان او را در كنار پيامبر خدا (ص) ديدند و شناختند.
سپس فرمود: خداوند مولاى من و من مولاى مؤمنان هستم و بر آنها از خودشان سزاوارترم. اى مردم، هر كس كه من مولا و رهبر اويم اين على مولا و رهبر اوست و اين جمله را سه بار تكرار كرد.
از آن هنگام تاكنون اين روز مقدس بهدليل اتمام نعمتها در سايه تداوم خط
رسالت در شكل و قالب امامت به عنوان يكى از اعياد بزرگ مسلمانان گرامى داشته مىشود.
اشاره قرآن كريم به روز غديرخم نيز حكايت از اهميت و ارزش بىانتهاى اين روز دارد. آنجا كه در آيه سوم سوره مائده مىفرمايد: الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَ أَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِى وَ رَضِيتُ لَكُمُ الإِسْلامَدِيناً ...؛ «امروز (روز غدير خم) دين شما را به حد كمال رساندم و نعمتم را بر شما تمام كردم و اسلام را به عنوان دين براى شما پسنديدم.»
نام غدير و حضرت على (ع) بزرگمرد تاريخ همواره به يكديگر گره خورده، به گونهاى كه طلايهداران امامت با تكيه بر آن مىتوانند به سر منزل مقصود هدايت شوند.
امروز پنجشنبه ششم ديماه مصادف با هيجدهم ذىحجه (بنابر تقويم عربستان) مصادف است با عيد غدير خم. زائران و حجاج ايرانى همچون هموطنان خود در ايران، اين روز مبارك را در مكه مكرمه و مدينه منوره گرامى داشتند و با برپايى آيينهاى جشن و برنامههاى متنوع علمى و فرهنگى، شادى خود را در اين روز مقدس، آشكار كردند.
زائران ايرانى بيت الله الحرام در سرزمين وحى، با برگزارى آيين هاى جشن به استقبال اين مناسبت باشكوه رفتند.
كاروانهاى مختلف حجاج از چهارشنبه شب با برنامه ريزى و اقدام خودجوش، جشن هاى عيد غدير را در محل استقرار كاروانها ترتيب داده و با برگزارى سخنرانى، مداحى و توزيع شيرينى اين مناسبت باشكوه را گرامى مى دارند.
اين كاروانها همچنين در قالب شوراهاى فرهنگى اقدام به برپايى آيينهاى مختلف فرهنگى و مذهبى از قبيل دوره هاى ختم قرآن مسابقات فرهنگى و بزرگداشت مناسبتهاى مذهبى مىكنند كه جشنهاى غدير بخشى از اين برنامه هاست.
در بعثه مقام معظم رهبرى نيز جشن عيد سعيد غدير با حضور نماينده ولى فقيه وسرپرست حجاج ايرانى برگزار شد و طى آن چند تن از سخنرانان به بيان اهميت حادثه غدير خم و نقش ولايت در هدايتصحيح جامعه اسلامى پرداختند. حجت
الاسلام و المسلمين ملك محمدى مديرعامل بنياد بين المللى الغدير يكشنبه شب در حاشيه آيينى كه به مناسبت عيد سعيد غدير در مكه مكرمه ترتيب يافته بود، به خبرنگاران گفت: حجاج بيت الله الحرام دوستداران ولايت و امامت و دلباخته و شيفته اميرالمومنين حضرت على (ع) هستند وبرگزارى مراسم جشن غدير در موسم حج، نويد بخش آغاز تحولى عظيم در ترويج فرهنگ غدير است.
مديرعامل بنياد بين المللى الغدير همچنين از برگزارى برنامه هاى غدير همزمان در 14 كشور جهان، 70 هزار مسجد، 37 هزار پايگاه مقاومت و شش هزار امامزاده در سراسر كشور خبر داد.
همزمان با سالروز عيد سعيد غدير خم در عربستان، جشن با شكوه ولايت با حضور حجاج ايرانى در بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره برگزار شد. در اين مراسم كه آيتالله امينى جانشين نماينده مقام معظم رهبرى در بعثه مقام معظم رهبرى نيز حضور داشت، حجت الاسلام والمسلمين حسينى بوشهرى، مدير حوزه علميه قم جايگاه امامت و ولايت را از نگاه دين تبيين كرد و طى آن با اشاره به روايتى از پيامبر اعظم (ص) در خصوص مرتبه ايمان و جايگاه حضرت على (ع) به سير تاريخى حجهالوداع و روز غديرخم پرداخت و گفت: مهمترين وظيفه دوستداران اهل بيت: عرض ادب به ساحت مقدس آن بزرگواران است.
در اين مراسم مداحان اهل بيت در ذكر مناقب و فضائل حضرت على (ع) مديحهسرايى كردند.
در ايام عيد سعيد غدير خم، نشست وحدتبخش مديران كاروانهاى شيعه و سنى استان گلستان روز پنجشنبه (ششم دى ماه) در يكى از كاروانهاى اهل تسنن در منطقه عزيزيه برگزار شد. در اين نشست كه با حضور خاكسار قهرودى رييس سازمان حج و زيارت برگزار شد، ابتدا آخوند رهبر از روحانيون سرشناس منطقه تركمنصحرا به بيان فضايل على (ع) از ديدگاه خلفاى اهل سنّت پرداخت.
پس از آن آقاى پراندوجى مدير ميزبان ضمن خير مقدم به حاضران هدف از برگزارى اين نشست را در سال اتحاد ملى و انسجام اسلامى، گامى در جهت نزديك شدن هرچه بيشتر پيروان مكتب اهل بيت و اهل سنت دانست.
در ادامه جلسه رياست سازمان با تقدير از برگزاركنندگان اين جلسه، حج را مظهر و جايگاه نزديكى برادران شيعه و تجلىگاه انسجام اسلامى براى همه مسلمانان جهان ذكر كرد. خاكسار قهرودى از نحوه تعامل برادران شيعه و سنى استان گلستان به عنوان الگويى براى نزديكى پيروان مذاهب اسلامى ياد و اظهار اميدوارى كرد كه در همه استانهاى كشور نشستهاى تقريبى بيشتر و باشكوهتر برگزار شود.
حجاج بيت الله الحرام در پنجشنبهشبى ديگر نجواهاى كميل را درجوار بارگاه ملكوتى نبى مكرم اسلام (ص) و مزار نورانى فرزندان پاكش در بقيع زمزمه كردند. در آخرين شبهاى حضور حجاج ايرانى در سرزمين وحى، هزاران تن از حجاج ايرانى بيت الله الحرام در فضايى آكنده از خلوص و معنويت گرد هم آمدند تا در سالروز عيد سعيد ولايت از كلام نورانى مولاى متقيان دل و جان خود را سيراب كنند.
در مراسم روحبخش دعاى كميل در مدينه منوره آيتالله امينى، جانشين نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى براى مجد و عزت مسلمانان جهان دعا كرد و تعجيل در ظهور منجى عالم بشريت و پيروزى مسلمانان در جهان را از خداوند منان خواستار شد.
اين مراسم كه از ساعت 22 و 30 دقيقه به وقت تهران با نظمى خاص برگزار شد، در كمال آرامش و با نظم و انضباط بسيار به پايان رسيد.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى جمعه، هفتم دىماه به ايران بازگشت و در فرودگاه مهرآباد از سوى حجت الاسلام و المسلمين محمدى گلپايگانى رييس دفتر مقام معظم رهبرى مورد استقبال قرار گرفت.
آيت الله رى شهرى سفر حج تمتع سال 86 را روز هفتم آذرماه با انجام پرواز مستقيم از تهران به مدينه منوره آغاز كرد و ده روز از سفر يك ماهه خود را درشهر پيامبر اعظم سپرى كرد.
نماينده ولى فقيه ضمن نظارت بر امور اجرايى حج؛ مانند خدمات پزشكى، اسكان، تغذيه و حمل و نقل زائران، به امر مهم مديريت امور فرهنگى و آموزشى حج نيز اهتمام ورزيد.
ديدار با اعضاى هيأت پزشكى و ديدار از بيمارستان اين هيات در مدينه منوره، عيادت از بيماران و كسب اطلاع از روند خدمت رسانى به زائران بيمار و تأكيد بر اهميت و ضرورت ارائه بهترين خدمات پزشكى به زائران ايرانى همراه با ديدار از دو آشپزخانه متمركز سازمان حج در مدينه منوره و اطمينان خاطر از روند مناسب طبخ، نگهدارى و توزيع غذاى سالم ميان زائران از جمله اقدامات نظارتى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج در مدينه منوره بود.
مديريت جلسات شوراى هماهنگى با هدف هماهنگ كردن بخشهاى مختلف
خدماتى در امر حج و همچنين دريافت آخرين گزارشها و ارزيابى ها از روند خدمترسانى به حجاج ايرانى و بازديد از برخى كاروانها از ديگر فعاليت هاى آيتالله رى شهرى در دوره كوتاه زمانى حضور ايشان در مدينه منوره بود.
برگزارى مراسم با شكوه دعاى كميل در جوار حرم نبوى و در مقابل قبرستان بقيع مستلزم اهتمام ويژهاى از سوى بخشهاى مختلف و بهويژه معاونت اجراى بعثه مقام معظم رهبرى و روابط عمومى بعثه است كه آيت الله رى شهرى اين مسأله را با دقت مديريت مىكند و از همين رو هر سال مراسم دعاى كميل با عزت و عظمت بيشتر برگزار شده است.
ديد و بازديدهاى متقابل اعضاى بعثههاى مراجع محترم تقليد در مدينه منوره با آيت الله رى شهرى و تبادل نظر در باره مسائل مختلف حج و بهويژه آخرين تحولات و تغييراتصورت گرفته در مسجد الحرام يا جمرات كه محل اجراى مناسك حج است، به مانند سالهاى اخير به انجام رسيد.
آيت الله رى شهرى در سفر 21 روزه خود به مكه مكرمه نيز برنامه فشرده و متنوعى را با تأكيد ويژه بر وحدت ملى و انسجام اسلامى پى گرفت كه برگزارى همايش هاى گوناگون علمى، فرهنگى، مذهبى، ادبى و انجام ملاقاتهاى متعدد با شخصيت هاى جهان اسلام و مسؤولان بعثه هاى ساير كشورها، ازجمله آنها بود.
با نظارت مجدانه و پيگيرانه نماينده ولى فقيه، مقدمات برگزارى مناسك حج تمتع به انجام رسيد و زائران ايرانى از بهترين خدمات ممكن در ايام تشريق برخوردار شدند.
آيت الله رى شهرى پس از انجام امور مديريتى و فرهنگى حج، يك روز پس از عيد غدير به كشور بازگشت و در فرودگاه مهرآباد طى مصاحبه اى با خبرنگاران به تبيين دستاوردهاى حج 86 درابعاد مختلف پرداخت.
وى گفت: در بعد داخلى محور فعاليتهاى بعثه مقام معظم رهبرى توجه به انسجام اسلامى بود كه اين موضوع در همه همايشهاى مكه و مدينه، و همچنين در ديدار با شخصيتهاى علمى و فرهنگى ساير كشورها كاملًا منعكس شد و مسلمانان جهان نيز از طرح اين موضوع استقبال بسيار خوبى داشتند.
به گفته ايشان در فرودگاه «حج زائران ايرانى بيت الله الحرام با موفقيت و عزت كامل برگزار شد و بازگشت حجاج ايرانى تا 22 دى ماه ادامه دارد و آيتالله امينى به نيابت از من هنوز در كشور عربستان حضور دارد.»
آيتالله رىشهرى افزود: همه تلاش دستاندركاران حج امسال اين بود كه رهنمودهاى مقام معظم رهبرى كه در ديدار با كارگزاران حج بيان داشتند، تحقق يابد و خدا را شاكريم كه تا حد توان توانستيم اين رهنمودها را؛ چه در ابعاد داخلى و چه در ابعاد بين المللى محقق كنيم.
سرپرست حجاج ايرانى تأكيد كرد حضور رييس جمهورى اسلامى ايران در حج امسال نيز موجب شد تا انسجام اسلامى در بعد بين المللى و در ميان مسلمانان ساير كشورها به خوبى نمايان شود. سرپرست حجاج ايرانى همچنين گفت: در ديدارهايى كه با شخصيتهاى فرهنگى و علمى كشورهاى اسلامى داشتيم همگى از مواضع بهحق جمهورى اسلامى ايران بهويژه در موضوع انرژى هستهاى حمايت مىكردند. وى تأكيد كرد: آنچه به تدريج احساس مىشود اين است كه جايگاه رهبرى جمهورى اسلامى ايران در هدايت و رهبرى جهان اسلام در حال جا افتادن است و فرهيختگان و انديشمندان كشورهاى اسلامى به اين باور رسيدهاند كه جمهورى اسلامى ايران مركز ثقل اسلام ناب است و همه توجهها به اين مركز ثقل دوخته شده است. نماينده ولىفقيه در مورد برگزارى مراسم برائت از مشركين نيز گفت: اين مراسم امسال نيز با شكوه برگزار شد و پيام مقام معظم رهبرى كه در اين مراسم خوانده شد، به 12 زبان ترجمه و به اطلاع مسلمانان سراسر جهان رسيد.
سرپرست حجاج ايرانى با اشاره به اينكه حج امسال كاملًا روان و با آرامش برگزار گرديد، افزود: در مراسم حج امسال مسائل فرهنگى كاملًا مورد توجه قرار گرفت و تهيه و ابلاغ برنامههاى فرهنگى به كاروانها پيش از شروع حج موجب شد تا آثار مثبت اين اقدامات كاملًا نمايان شود. به گفته وى: يكى از رهنمودهاى مقام معظم رهبرى انس با قرآن بود و امسال اين موضوع بسيار جدى گرفته شد و در برخى كاروانها يكصدوچهل جلسه ختم قرآن برگزار شد.
آيتالله رىشهرى اظهار داشت: امسال همكارى دولت عربستان با بعثه مقام معظم رهبرى بهتر از سالهاى قبل بود؛ هر چند هنوز برخى حركتهاى آنان مشكلزا است كه اميدوارم در سالهاى آينده، كمتر و يا كاملا برطرف شود.
وى همچنين با تشكر از شركت هواپيمايى جمهورى اسلامى ايران (هما) و شركت ماهان گفت: امسال پروازهاى رفت، كاملًا خوب و بدون مشكل انجام شد؛ اما در پروازهاى برگشت در مواردى تأخير وجود داشت كه مسئولان ذىربط قول دادهاند اين تأخيرها از بين برود.
يادآورى مىشود كه برخى پروازهاى برگشت امسال به علت تغييرات جوّى و بارش برف و باران در اكثر مناطق ايران، با تأخيرهاى فراوان و توقفهاى طولانى زائران در سالنهاى انتظار روبهرو شد.
سفر آيتالله رىشهرى به عربستان براى برپايى آيين حج تمتع سال 1386 سىو يك روز به طول انجاميد.
مخالفت رژيم اسرائيل با عبور حجاج فلسطينى از گذرگاه رفح و نيز مخالفت اين حجاج با ورود به اراضى فلسطين از طريق گذرگاه كرم ابوسالم و درخواست جنبش حماس از طرفهاى ذىربط براى اعمال فشار بر رژيمصهيونيستى در اين مورد از جمله تحولات امروز فلسطين به شمار مى رود.
به گزارش پايگاه اطلاع رسانى حج به نقل از روزنامه الشرق الاوسط چاپ لندن، در پى مخالفت حجاج فلسطينى براى بازگشت به نوارغزه از طريق گذرگاه كرم ابوسالم و درخواست از مصر براى بازگشايى گذرگاه رفح، مسئولان مصرى 11 مركز براى پناه دادن به دو هزار و 200 حجاج فلسطينى در مرزهاى نوارغزه برپا كردهاند.
شايان ذكر است كه رژيم اسرائيل از ژوئن سال 2007 در پى كنترل حماس بر نوارغزه، گذرگاههاى اين منطقه را بسته و از دولت مصر خواسته است كه حجاج فلسطينى از طريق گذرگاه كرم ابوسالم كه تحت كنترل اين رژيم است، به اراضى
فلسطينى بازگردند.
از سوى ديگر خبرگزارى سما (خبرگزارى مستقل فلسطين) نيز گزارش كرد: جنبش حماس امروز در بيانيهاى ضمن تشريح اوضاع حجاج فلسطينى سرگردان در مرزهاى نوارغزه بهويژه با وجود سرماى هوا، از تمامى طرفهاى ذىربط خواست تا تمامى تلاش خود را براى بازگشت حجاج فلسطينى به كار گيرند. در اين بيانيه آمده است: بازگشت حجاج فلسطينى در گرو تلاش دولتهاى مصر و اردن است.
در پايان از اتحاديه عرب، سازمان كنفرانس اسلامى و تمامى نهادهاى حقوقى جهان خواسته شده است كه براى پايان بخشيدن به مشكلات حجاج فلسطينى، رژيم اسرائيل را تحت فشار قرار دهند.
علما و انديشمندان اهل سنتصبح روز يكشنبه نهم دىماه با حضور در بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره، با آيتالله امينى جانشين نماينده ولى فقيه ديدار و گفتوگو كردند.
به گزارش پايگاه اطلاع رسانى حج، آيتالله امينى در اين ديدار با اشاره به اينكه وجودصميميت ميان اهل تشيع و تسنن در ايران از بركات انقلاب اسلامى است، گفت: در حال حاضر در جمهورى اسلامى علماى شيعه وسنىصميمانه با هم تعامل دارند.
جانشين نماينده ولى فقيه همچنين با بيان برخى شبهاتى كه عليه شيعيان وجود دارد، خطاب به علماى اهل سنت گفت: با توجه به اينكه شما در ايران هستيد و از غير واقعى بودن اين شبهات نيز اطلاع داريد، ضرورى است واقعيتها را درباره ايران و شيعيان به سايرين منتقل كنيد.
در ابتداى اين ديدار حجتالاسلام عطاران مدير واحد اهل سنت بعثه مقام معظم رهبرى با ارائه گزارشى از عملكرد فرهنگى، علمى و تبليغى اين واحد در موسم حج گفت: امسال يكى از مهمترين ويژگىهاى بارز فعاليتهاى واحد اهل سنت، توجه و اهتمام به موضوع انسجام اسلامى است و برنامهها و اقدامات فرهنگى در كاروانهاى اهل سنت از چنين راهبردى پيروى مىكند.
وى حضور خواهران معينه در كاروانهاى اهل سنت را كه براى اولينبار رخ مىدهد، از ديگر اقدامات اين واحد عنوان كرد و افزود: امسال همايش علمى در مكه مكرمه و گردهمايى در مدينه منوره با حضور علما، انديشمندان و زائران برگزار شده است.
شيخ جامى الحمدى امام جمعه تربت جام نيز ضمن قدردانى از تلاشهاى بعثه مقام معظم رهبرى، به اقدامات منحرفانهاى كه در برخى از كشورهاى اسلامى به نام اسلامصورت مىپذيرد اشاره كرد و گفت: ما به عنوان سفيران تقريب مذاهب پس از بازگشت به ميهن اسلامى درباره اينگونه اقدامات روشنگرى خواهيم كرد.
دكتر ملك فاضلى ازسراوان هم يكى از بركات حج را ايجاد فرصت براى برقرارى ارتباط با مسلمانان ساير ملل دانست و گفت: در اينجا از جايگاه ممتاز جمهورى اسلامى نزد مسلمانان ساير كشورها مطلع شديم و توانستيم واقعيتهاى جمهورى اسلامى را براى آنها بازگو كنيم.
عمليات اجرايى انتقال، اسكان و بازگشت حجاج ايرانى در سال 86، امروز شنبه 22/ 10 به پايان مى رسد.
با انتقال آخرين گروه حجاج ايرانى از فرودگاه مدينه در شامگاه روز شنبه عمليات حج تمتع امسال پايان پذيرفت. با تلاش دستاندركاران عمليات حج، كار انتقال و اسكان ايرانيان در شهرهاى مدينه منوره و مكه مكرمه با موفقيتصورت گرفت كه بر اساس آمارهاى موجود رضايت ايرانيان از خدمات ارائه شده توسط سازمان حج، نسبت به سالهاى گذشته افزايش چشمگيرى داشت.
برنامههاى منظم انتقال و اسكان، خدمات حمل و نقل درون شهرى، نظارت دقيق بر كيفيت غذا از نكات مورد تأكيد زائران مى باشد.
قابل ذكر است كه امسال پروازهاى رفت، كاملًا خوب و بدون مشكل انجام شد، اما در پروازهاى برگشت در مواردى تأخير وجود داشت كه با شدت سرما و بارش برف اين تأخيرات به اوج خود رسيد.
حضرت آيتالله خامنهاى رهبر معظم انقلاب اسلامى ظهر روز سهشنبه، بيستوپنجم دىماه در ديدار دستاندركاران مراسم حج با ايشان، ضمن تشكرصميمانه از برگزارى با شكوه و عزتمندانه اين مراسم تصريح كردند: استمرار برنامههاى فرهنگى همراه با استفاده از همه امكانات، حج را به فرصتى مغتنم و بىبديل براى معرفى ارزشهاى اسلام و انقلاب تبديل مىكند.
ايشان ظرفيت بالاى موسم حج را براى كارهاى معنوى و فرهنگى يادآور شدند و تأكيد كردند: ارتباط گستردهتر با نخبگان حوزه، استفاده از هيأتهاى علمى و نويسندگان توانا، برنامهريزى مستمر براى افق بلندمدت، ايجاد رشتهاى مستقل در اين زمينه و در نظر گرفتن ظرافت و ذائقه مخاطب، اين ظرفيت را شكوفا مىكند.
حضرت آيتالله خامنهاى با اشاره به تلاش مجموعه دستاندركاران حج براى برگزارى هر چه بهتر اين مراسم، ابراز اميدوارى كردند با هماهنگى موجود ميان سازمان حج، بعثه و دستگاه اجرايى و ديپلماسى كشور، روند خدمات به حجاج و زائران بيتالله الحرام بيش از پيش بهبود يابد.
در اين ديدار آقاى محمدى رى شهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ضمن بيان گزارشى از كنگره عظيم حج اعلام كرد: حجاج بيتالله الحرام اكنون حج را فريضهاى عبادى- سياسى مىدانند كه حضور گسترده مسلمانان از نژادها و مذاهب مختلف در مراسم برائت از مشركان نشانه آن است.
آقاى خاكسار قهرودى رييس سازمان حج و زيارت نيز گزارشى از تلاشها، برنامهريزىها و هماهنگىهاى انجامشده در اين سازمان را ارائه كرد.
در خبرهاى پراكنده و خواندنى حج 86، كوشيدهايم پارهاى از مهمترين اخبار حج اين سال را كه بيشتر مربوط به ساير كشورهاى اسلامى و كشور ميزبان است گردآوريم و در معرض ديد و آگاهى خوانندگان بگذاريم.
رسانههاى عربستان سعودى امروز اعلام كردند: نيروهاى پليس اين كشور در لباس زائران خانه خدا، حدود 100 كيف قاپ را كه در تلاش براى ربودن پولهاى زائران بودند، دستگير كردند. روزنامه عكاظ عربستان گزارش داد: نيروهاى پليس عربستان حدود 100 كيف قاپ را كه لباس احرام به تن داشتند، در منطقه جبل الرحمه (كوه عرفات) دستگير كردند. اين گزارش مى افزايد: بيش از 1000 نيروى پليس عربستان با بر تن كردن لباس احرام توانستهاند اين كيفقاپ ها را دستگير كنند.
امسال درهاى حرم پيامبر (ص) شبها نيز باز بود. اين برنامه باعث تسهيل رفت و آمد زنان به داخل حرم بعد از نماز عشا شد. دكتر على بن سليمان العبيد نماينده رييس كل امور مسجد پيامبر (ص) گفت: تمامى مسئولان در نمايندگى سرپرستى امور مساجد
پيامبر ترتيبات لازم را براى حمايت از اين زمان كارى مبذول داشتهاند تا همه افراد از قبيل كارمندان و اعضاى هيأت و مراقبين و محافظين به اضافه خدمات آبرسانى، نظافت فرش و حمل و نقل به شكل جمعى در اين تلاش سهيم شوند. به گفته وى، كميتههاى فنى و گروههاى خدماتى بسيج شدهاند تا تمامى زوار بتوانند در اين ساعات از شب بهخوبى و با آرامش كامل به عبادت بپردازند.
گفتنى است در سالهاى پيش مراقبان و نگهبانان مسجد پيامبر (ص) در طول شب با نصب نوارهاى قرمز از ورود زوار زن به محوطه روبروى بابالرحمه جلوگيرى مىكردند. به دليل علاقه زياد زنان ايرانى براى حضور در اين محوطه، گاهى بخش مراقبت حرم با ورود خودروهاى انتظامى در ميان زوار نوعى احساس ترس و خطر را در اين مكان ايجاد مىكردند.
سال ها بود كه درهاى بارگاه منور نبوى در ساعات پايانى شب بسته مىشد و ساعتى مانده به اذانصبح درها را مىگشودند. بنابراين، زائران و دوستداران پيامبر (ص) كه روزها به دليل گرماى شديد هوا و احتمال بروز بيمارى، شبها را براى حضور در حرم نورانى آن حضرت ترجيح مىدادند، مجبور بودند با حسرت آنجا را ترك كنند و به محل اقامت خود بازگردند. اين در حالى است كه بيشتر زائران ايرانى شبها را براى حضور در زيارتگاهها انتخاب مىكنند كه تمايل به شب زندهدارى، توجه و تمركز بيشتر، از دلايل عمده اين انتخاب است.
اما با تصميم جديد دولت عربستان، زائران امسال اين توفيق را دارند كه شبها نيز در حرم زيباى پيامبر خدا به راز و نياز، نماز و قرائت قرآن بپردازند كه به نظر مىرسد يكى از مهمترين اتفاقات و تصميمات سالهاى اخير در جريان سفر حجاج به مدينه همين باشد.
بنابراين، آنچه براى زائران ارزشمند و قابل توجه است، اين است كه امسال براى نخستين بار طى سال هاى اخير حرم شريف نبوى در ساعات شبانه هم پذيراى خيل مشتاقان آن حضرت است.
امسال با تغييرات ايجاد شده در برنامههاى مسجد النبى نوبت زيارت بانوان نيز از
دو نوبت در شبانه روز به سه نوبت افزايش يافت. در سالهاى گذشته بخشى از حرم نبوى در مسجد پيامبر در دو نوبت بعد از نمازهاىصبح و ظهر براى زائران زن اختصاص مىيافت. اما بر اساس برنامه جديد از ساعت تا هم حرم نبوى براى زيارت و عبادت بانوان زائر در نظر گرفته شده است.
مسجد النبى در قلب شهر مدينه قرار دارد و علاوه بر مسجد پيامبر كه بيانگر بخشهاى مهمى از تاريخ اسلام است مرقد مطهر پيامبر اعظم (ص) و خانه آن بزرگوار و نيز خانه منسوب به حضرت فاطمه 3 در ضلع جنوب شرقى آن قرار دارد.
مسجد پيامبر كه در زمان نبى مكرم اسلام به نقلى در ابعاد در ذراع (حدود مترمربع) احداث شده بود، در دورههاى مختلف تاريخى، از دوره خلفاى دوم و سوم و بعد از آن در دورههاى امويان و عباسيان به مرور توسعه يافت.
مسجد النبى در دورهاى بعد نيز بارها تعمير و بازسازى شد و گنبد و مئذنههايى بر آن اضافه شد و در سال قمرى گنبد آن را رنگ سبز زدند كه به «قبّه الخضراء» يا گنبد سبز موسوم شد.
در دو دهه اخير طرحهاى توسعه مسجدالنبى از سوى دولت عربستان سعودى در اطراف مسجد اصلى اجرا شده است. با انجام اين طرحهاى توسعه كه همچنان ادامه دارد، مساحت مسجد تاكنون به حدود هزار متر مربع و گنجايش آن به افزون بر 250000 نمازگزار افزايش يافته است.
شهردار مكه اعلام كرد كه پس از بازسازى حرم كعبه، اين مسجد گنجايش بيش از 500 هزار نمازگزار را خواهد داشت. عثمان البار، شهردار مكه با اعلام اين خبر افزود: اين طرح يكى از بزرگترين پروژه هاى حرم است و چهره مكه را تغيير خواهد داد. اين توسعه امكان حضور نمازگزاران بيشترى را در قسمتهاى شمالى و شمال غربىصحن فراهم مىكند. پادشاه عربستان با ابلاغ اين دستور به شهردار مكه خواستار توجه ويژه به اين طرح شد.
اين پروژه علاوه بر توسعهصحن، شامل تونلهاى زيرزمينى و ايستگاههاى خدماتى نيز مىشود. با اين طرح 3 هزار متر مربع بر محدودهصحن افزوده خواهد شد. براى توسعهصحن و پروژه حرم بيش از 6 ميليون ريال سعودى هزينه مىشود.
همچنين متعب بن عبد العزيز وزير امور شهردارىها و روستاها و رييس هيأت توسعه مكه مكرمه و مدينه منوره و اماكن مقدسه به خبرگزارى عربستان گفته است: بخشهاى شمالى مسجد الحرام تقريباً 380 متر توسعه خواهد يافت و براى تردد افراد، تونلهايى احداث خواهد شد.
اغلب حجاج كشورهاى اسلامى كه به حج مشرف مىشوند، ميانگين مخارج سفرشان از حجاج ايرانى بسيار بيشتر است؛ مثلًا حجاج الجزايرى تنها براى اسكان و هزينههاى پرواز 16 ميليون دينار الجزايرى پرداخت مىكنند. حجاج تركيه نيز معمولا به دو شكل به حج مشرف مىشوند؛ برخى بهصورت گروهى و شخصى سفر مىكنند و برخى نيز از طريق دولت و كاروانهاى شركتى به حج مىآيند كه هريك سههزار يورو مىپردازند. فلسطينىها نيز دو هزار دلار فقط براى اسكان و پرواز از كشورهاى اروپايى به عربستان مىپردازند. حجاج برونئى كه از طريق دولت به حج مىآيند، هزينههاى سفرشان به 9000 هزار وينگت برونئى معادل 25000 هزار ريال سعودى بالغ مىشود. همچنين مصرىهايى كه از طريق دولت به حج مىآيند بايد بيست هزار جنيه مصرى هزينه كنند.
اغلب حجاج غير ايرانى براى تهيه غذا بايد خود اقدام كنند. گفتنى است حجاج برخى كشورها بهصورت نوبتى در هتل استراحت مىكنند؛ يعنى هنگامى كه گروهى از آنها در حرم هستند، گروه ديگر در هتل استراحت مىكنند و سپس جاى خود را با يكديگر عوض مىكنند.
آيتالله سيد محمدتقىمدرسى توسط فرد مجهولى در مكه مكرمه مورد سوء قصد قرار گرفت، ولىصدمهاى به ايشان وارد نشد. در اين حادثه، شخصى به قصد ضربه زدن به آيتالله مدرسى به وى حمله كرد، ولى پس از عدم اصابت ضربه، موفق به فرار شد و تلاش مأموران امنيتى عربستان براى دستگيرى وى به نتيجه نرسيد.
به گزارش پايگاه اطلاع رسانى حج به نقل از روزنامه «عكاظ» چاپ عربستان سعودى، سرلشكر سعيد بن عبدالله القحطانى با اشاره به تدابير امنيتى شديد براى حفظ امنيت زائران خانه خدا گفت: با هر كسى كه در اين امر اخلال وارد كند با شدت تمام مقابله خواهد شد. وى با اشاره به فراخوانىهزار نيروى امنيتى جهت برقرارى امنيت در مناطق و ميدانهاى اطراف پل «جمرات»، «جبل الرحمه» و دو مسجد «نمره» و «خَيف» افزود: هزار تن از دانشجويان دورههاى امنيتى نيز در برقرارى امنيت زائران خانه خدا مشاركت مىكنند. به گفته اين مقام امنيتى سعودى، طرح بسيار دقيقى براى جلوگيرى از انتقال بار ازدحام جمعيت حجاج در اطراف حرم شريف در مكه مكرمه در دست تهيه است.
وى افزود: نيروهاى امنيتى از اطراق كردن افراد و نصب چادرهاى پلاستيكى در محل تردد زائران و عبور خودروهاى بدون مجوز، جلوگيرى كرده، با كنترل گذرگاههاى زمينى مكه مكرمه مانع ورود زائران بدون مجوز خواهند شد.
طبق اعلام منابع عربستان سعودى امسال حدود يك و نيم ميليون زائر خارجى براى انجام مناسك حج وارد مكه مكرمه خواهند شد. علاوه بر اين تعداد، معمولًا حدود هزار نفر از اتباع عربستان سعودى نيز همه ساله در مناسك حج شركت مىكنند. تعداد زائران ايرانى شركتكننده در مناسك حج امسال حدود هزار نفر است.
حجت الاسلام و المسلمين فيض قمى، امسال براى چهلوپنجمينبار به حج مشرف شده است. نخستين سفر وى همراه پدرش، بعد از سال ابوطالب يزدى بوده است؛ يعنى سالى كه ابوطالب يزدى را (1322 ش.) به اتهام نجس كردن مسجد الحرام در شهر مكه گردن زدند و تا سه- چهار سال حج تعطيل گرديد.
وى از وضعيت مكه و مدينه، مسير سفر و راههاى سخت و طولانى و نيز وضعيت بقيع و مسجدالنبى و كوچه بنى هاشم، خاطرات شيرينى دارد:
«آن سالها شركتهاى مسافربرى ترانسپورت و جهانسير و غيره، با اتوبوس و از طريق مسير زمينى، زائران را به مكه مىآوردند. مديران اين شركتها به پدر من اصرار مىكردند كه همراه آنان به سفر حج بيايد. اما پدرم امتناع مى كرد؛ زيرا نمىخواستند با سهم امام به حج بروند. لذا آنان با اصرار از ايشان خواستند تا با هزينه آنان، راهى اين سفر شود. پدرم پذيرفت به شرط اينكه من نيز همراه ايشان بروم و اينگونه شد كه من براى نخستين بار عازم حج شدم. ابتدا از مرز غرب وارد عراق شديم، عتبات عاليات را زيارت كرديم و سپس به كويت رفتيم. آنجا براى ما ويزاى عربستانصادر كردند و از هر نفر هزار تومان گرفتند. از كويت هم به سمت رياض عازم شديم.
پس از رفع خستگى در رياض، راهى مكه شديم و در ميانه راه، در وادى عقيق مُحرم شديم و از آنجا به مكه آمديم. سفر ما دوازده روز طول كشيد. حدود مكه، آن روزها، از مسجدالحرام تا حجون بود، بالاتر از حجون قبرستان و چند خانه پراكنده بود. ماشين هاى زائران ايرانى در كنار همين قبرستان توقف مىكردند. براى اجاره مكان زندگى، هتل به معناى امروزى آن نبود.
حملهدار يا مدير كاروان خانههاى بسيار قديمى و فرسوده، با پلههاى قديمى اجاره مىكرد و زوار بهصورت گروهى در اين خانه ها زندگى مىكردند. كفِ اتاقِ اين خانهها يا ميهمانخانه ها هم با حصير فرش شده بود. ما براى اينكه كمى راحت تر باشيم، با خودمان پتو مىبرديم.
معمولًا جلو در مسجد پر از فضولات حيوان و انسان بود و هنگام ورود بايد با احتياط حركت مىكرديم كه لباسمان نجس نشود! آب در تمام شهر و محدوده مسجد، به سختى پيدا مى شد. آب خوردن را بايد از سقّاهاى دورهگرد مىخريديم. چاه زمزم در محيطى خاكى بود و مردم براى كشيدن آب از چاه از سطل استفاده مى كردند. مساحت اطراف چاه هم بسيار كم بود و به همين علت حضور در كنار چاه، با وجود جمعيت فراوان، بسيار مشكل بود.
كفِ حياط مسجدالحرام مثل امروز يكدست وصاف نبود، بلكه از شبستان كه به سمت كعبه حركت مىكرديم، در فواصل مختلف، پلههايى بود كه شيب اين حياط را تنظيم كرده بود. فقط اطراف خانه كعبه به شعاع حدود 15 متر پله وجود نداشت كه زائران بتوانند به راحتى طواف كنند، اما وقتى تعداد زائران بيشتر مى شد، طواف به محدوده پلهها كشيده مى شد و زائران با مشكل مواجه مىشدند. چندسال بعد، پلههاى مكرّر را كم كردند تا اينكه امروز پلهها همه به مرز شبستان وصحن محدود شده است.
ما با همان اتوبوس ها به مدينه مىرفتيم و حدود دو شبانه روز در راه بوديم؛ زيرا هوا بسيار گرم بود و ما ناچار بوديم فقط شبها حركت كنيم. مدينه آن روز بسيار كوچك بود. پايان قبرستان بقيع، پايان مدينه بود و بعد از آن، فقط چند خانه پراكنده به چشم مى خورد. آن روزها درهاى قبرستان باز بود و زائران تا دو مترى قبور ائمه بقيع مىرفتند. فقط هنگام ظهر، كه هوا بسيار گرم بود، درها را مىبستند.
فضاى اطراف ضريح رسول الله (ص) به همين شكل بود، اما شبستانهاى اطراف، موجود نبود؛ يعنى هنگام خروج از مسجد مغازهها به چشم مىخوردند، بهتدريج مغازهها را خريدند و شبستان درست كردند تا مسجدالنب D ى به شكل فعلى درآمد.
در مسجدالنبى، ضريح كاملا ديده مىشد، پردههاى بزرگ و قفسههاى قرآن وجود نداشت، منبر رسول الله (ص) به اين بلندى نبود، چند پله بر آن افزودند و آن را نسبت به سابق بيشتر تزيين كردند. در فاصله ميان حرم و بقيع، مغازهها و
خانه هاى قديمى بود. از بقيع كه بيرون مىآمديم، از يك خيابان به عرض 16 متر و مغازهها و خانهها مىگذشتيم تا به در جبرئيل مىرسيديم. تمام خانهها و مغازهها را به تدريج خراب كردند و بهصورت امروزى درآوردند. (منبع: پايگاه اطلاع رسانى حج)
حج سال 86 پذيراى 110 ميهمان تازهمسلمان از سراسر جهان بود كه براى همدلى با دوميليون همكيش خود از سراسر جهان به سرزمين وحى آمدند. دبير كل اتحاديه بينالمللى تازهمسلمانان كه دفتر آن در جده است، اعلام كرد: 110 تازهمسلمان از اروپا، آمريكاى لاتين و روسيه در مراسم سال جارى حج شركت مىكنند. اين گروه از حاجيان از كشورهاى اسپانيا، ايتاليا، سوئيس، بلژيك، فرانسه، هلند، انگليس، نروژ، سوئد، برزيل و بلاروس به اين مراسم اعزام شدهاند. آنان در اولين حج بهطور رسمى تشرف خود را به دين مبين اسلام اعلام و آن را جشن مىگيرند. اتحاديه بينالمللى تازه مسلمانان كه كميتهاى را براى استقبال از اين افراد تشكيل داده، هزينههاى حج ميهمانان را شامل بليت هواپيما، اسكان در مكه و مدينه و مكانهاى مقدس منا و عرفات، تقبل كرده، آنان را در هتلهايى در نزديكى حرم اسكان داد. ديدار از مسجدالنبى، كارخانه پردهبافى كعبه، كتابخانه و دو مسجد بزرگ در «ام الجود» از برنامههاى تدارك ديده شده براى اين ميهمانان است. (خبرگزارى مهر)
منابع رسمى عربستان از ذبح شدن بيش از 395 هزار دام در مراسم قربانى حج امسال خبر دادند.
به گزارش پايگاه اطلاع رسانى حج، منابع آمارى عربستان اعلام كردند كه در مراسم حج امسال 395 هزار دام (299 رأس گوسفند و 2796 رأس شتر و گاو) ذبح شرعى شدند. در مراسم قربانى معمولًا يك گاو و يا شتر به نمايندگى از چند زائر ذبح مىشود، اما اين موضوع در خصوص گوسفند براى هر زائر يك رأس است.
همچنين پيشتر اعلام شده بود كه در سال جارى تعداد 102 هزار گوسفند (به
تعداد زائران ايرانى) از ايران به سوى عربستان بارگيرى مىشود كه اين اقدام براى اولين بارصورت مى گيرد. در سالهاى گذشته معمولًا دامها عمدتاً از كشور چين وارد مىشده است. ايران هر ساله دامهاى ذبح شده خود را به كشور باز مىگرداند.
همچنين سرپرست طرح توزيع گوشتهاى قربانى حج در بانك اسلامى گفت: اين بانك تلاش مىكند گوشتهاى قربانى حج سال جارى را در كشور جهان توزيع كند. احمد عارف اظهار داشت:
بانك اسلامى در ذبح هزار راس گوسفند و هزار گاو و شتر طى روزهاى تشريق مشاركت داشته است. بانك اسلامى سعى خواهد كرد گوشت دامهاى قربانى امسال طى ماههاى آتى با هماهنگى مؤسسه خيريه داخل عربستان به مؤسسات خيريه بينالمللى ارسال شود. وى گفت: هماهنگىهاى لازم جهت رساندن گوشتهاى قربانى با دولتهاى كشور مورد نظرصورت گرفته و طى شش ماه آتى اين گوشتها توسط كشتى و هواپيما ارسال خواهند شد. گوشتهاى قربانى تا زمان ارسال در سردخانههاى بزرگ جده نگهدارى مىشوند.
رسانههاى عربستان مسنترين زائر مناسك حج سال جارى را 124 ساله اعلام كردند كه 95 بار به زيارت خانه خدا آمده است. مهداش الراشدى، اهل كشور سعودى در مراسم حج امسال براى نود و پنجمينبار حاجى شد و ركوردى جديد را از خود برجاى گذاشت.
وضع عمومى وى هم اكنون خوب است و خود او مى گويد كه هر گاه مراسم حج را بهعنوان پنجمين ركن از فروع دين به جاى مىآورد، احساس آرامش و سلامتى مىكند.
مهداش الراشدى كه قرار است نام خود را در كتاب ركوردهاى «گينس» ثبت
كند به مقايسه حج در گذشته و مناسك حج در دنياى مدرن امروز پرداخته و گفته است: تعداد زائران در گذشته از چند هزار فراتر نمىرفت، اما هم اكنون ما بيش از دو ميليون زائر داريم.
همايش بينالمللى «حج، شعائر و ارزشها» روز چهارشنبه 21 آذرماه جارى به همت وزارت حج عربستان در هتل «latnenitno CretnI» منطقه «امالجود» مكه مكرمه آغازبهكاركرد. به گزارش روزنامه «الوطن» چاپ عربستان، در اين همايش چهار روزه، شمارى از علما و انديشمندان مسلمان كشورهاى اسلامى مفهوم حج، بهويژه حجهالوداع و انعكاس اين مفهوم را در احاديث بررسى كردند. همچنين بررسى ارزشهاى تربيتى و فرهنگى حجهالوداع و چگونگى بهجاآوردن اين فريضه اسلامى با توجه به حجه الوداع پيامبر (ص) و رفتار ايشان باصحابه در ايام حج بهعنوان الگوى بارز مسلمانان، از محورهاى اصلى اين همايش بود.
بررسى بُعد انسانى و اجتماعى حج با توجه به خطبه پيامبر (ص) در حجه الوداع، تأكيد بر اهداف مختلف دين مبين اسلام در بهجاآوردن فريضه حج همچون تسامح اسلامى و نقش فرهنگى حج در بيان عظمت تعاليم اسلامى از ديگر مباحث مورد بررسى در اين همايش بود.
مديريت امور گذرنامه عربستان از تشديد اقدامات امنيتى در جادههاى اين كشور بهخصوص در اتوبان «الهجره» (محور مدينه- مكه) جهت جلوگيرى از ورود زائران غير مجاز به مكه مكرمه خبر داد. به نوشته روزنامههاى عربستان نيروهاى امنيتى با ايجاد پستهاى متعدد در جادههاى منتهى به مكه از ورود زائران غيرقانونى و بدون مجوز به مكه مكرمه جلوگيرى مىكنند.
هيأت امر به معروف و نهى از منكر در مدينه منوره مترجم داراى مدارك تحصيلى بالا را جهت آنچه تعامل با زائران عنوان شده به كار گرفته است. بنا به نوشته روزنامههاى عربستان، مترجمانى كه طى حج سال جارى جذب هيأت امر به معروف و
نهى از منكر شدهاند، در مكانهاى پر تردد زائران از جمله قبرستانهاى بقيع و الشهداء و منطقهالخندق (مساجد هفتگانه) به كار گرفته مىشوند.
روزنامه الرياض عربستان روز يكشنبه از افزايش درصدى قيمت دام در اين كشور خبر داد. اين روزنامه نوشت: قيمت دام در بازار دام رياض با نزديك شدن به حلول عيد سعيد قربان درصد افزايش يافته است.
بر اساس تصميم جديد شوراى اسلامى سنگاپور، از سال آينده زنان اجازه ثبتنام براى شركت در مراسم حج بدون حضور يكى از خويشاوندان مرد خود را نخواهند داشت. يكى از مقامات شوراى اسلامى سنگاپور با اعلام اين مطلب افزود: از سال آينده زنان زير 45 سال در سنگاپور نمىتوانند بدون داشتن يك همراه محرم به حج بروند و بايد براى اعزام به حج، يكى از خويشاوندان محرم مرد همراه آنان باشد. يادآورىمىشود 14 درصد از جمعيت سنگاپور را مسلمانان تشكيلمىدهند.
به گزارش پايگاه اطلاع رسانى حج، شركت مخابرات عربستان سعودى به منظور افزايش خدماتدهى به زائران خانه خدا در ايام حج امسال، با بيش از اپراتور بينالمللى تلفن همراه قرارداد همكارى بسته است.
به نوشته روزنامههاى دوشنبه عربستان اين شركت آمادگىهاى فنى و خدماتى خود را در مكه مكرمه و مدينه منوره و مشاعر مقدس و گذرگاههاى دريايى و زمينى و راههاى منتهى به اماكن مقدس افزايش داده تا امور مخابراتى حجاج بيت اللهالحرام در سال جارى به بهترين وجهصورت گيرد.
براساس اين گزارش ظرفيت شبكه تلفن همراه مكه مكرمه در موسم حج امسال
به 899806 مشترك، مشاعر مقدس به 000/ 442/ 5 مشترك و مدينه منوره به 655000 هزار مشترك افزايش يافته است.
شركت مخابرات عربستان همچنين با نصب دكلهاى بيشترى به افزايش پوشش خطوط تلفن همراه در تونلهاى شهر مكه و نيز در مدينه منوره و مناطق اطراف حرم نبوى اقدام كردهاست. اين گزارش حاكى است، همچنين با نصب تلفنهاى امداد در همه اتوبانها امكان برقرارى تماس ميان زائران، دستگاههاى امنيتى و خدماتى عربستان ميسر شده است. امسال يك و نيم ميليون نفر زائر خارجى و حدود هزار نفر از اتباع عربستان سعودى در مناسك حج شركت كردهاند.
طبق آمارهاى غيررسمى، كشور اندونزى كه با هزار نفر زائر، بيشترين تعداد حجاج خارجى را دارد، با حدود نفر متوفى، بيشترين آمار مرگومير نيز در سال جارى به همين كشور اختصاص يافته است.
به گزارش پايگاه اطلاع رسانى حج، به نقل از روزنامه «الوطن» چاپ عربستان، اختصاص 8 هزار تانكر ويژه حمل آب زمزم، استقرار 22 مخزن آب سرد در بخشهاى مختلف مسجد نبوى و توزيع آب زمزم در بطرىهاى يكبار مصرف، از تسهيلات ويژه سعودىها در اين زمينه است. همچنين بهمنظور اطمينان از رعايت اصول بهداشتى كامل آبهاى توزيعشده ميان زائران، گروههاى ويژهاى از كارشناسان براى نظارت بر بهداشت بطرىها و مخزنهاى حمل آب در نظرگرفتهشدهاند.
از سوى ديگر، شبكههاى آبرسانى نيز با استفاده از روشهاى علمى پيشرفته، بهطوركامل نظارت خواهند شد و گروهى از كارشناسان، نمونهاى از آبزمزم را به منظور اطمينان از سلامت كامل در تمامى مراحل توزيع مورد آزمايش قرار مىدهند.
مسئولان ايستگاههاى ويژه توزيع آب زمزم نيز در دو نوبتصبح و عصر از ساعت
9 تا 11صبح و پس از اقامه نماز عصر تا نه شب براى خدمترسانى به زائران بيتاللهالحرام تلاش مىكنند.
دو مهاجر غير مجاز كه خود را دندانپزشك معرفى كرده بودند در مكه مكرمه دستگير شدند. به گزارش خبرنگار اعزامى مهر به مكه مكرمه، پليس مكه در بازار فرعى اين شهر دو مهاجر غيرقانونى را كه به عنوان دندانپزشك مشغول فعاليت بودند، دستگير كرد. از اين دو مهاجر غيرقانونى مبالغى ريال سعودى و تجهيزات دندانپزشكى كشف شد.
گفتنى است كه دو شهر مكه و مدينه به علت بافت و موقعيت جغرافيايى و زيارتى آن بيشترين مهاجران غير قانونى را در خود جاى مىدهند و هر ساله بسيارى از شهروندان كشورهاى ديگر با ويزاى حج عمره وارد اين دو شهر مىشوند و در طول سال به ويژه ايام تمتع به كارهاى غير قانونى اشتغال مى ورزند.
براى اولين بار دولت عربستان قرآنهايى به خط بريل براى استفاده زائران نابينا در مسجد الحرام مهيا كرده است. هم اكنون تعداد قرآنهاى موجود در مسجد الحرام به بالاى دو ميليون و هزار جلد مىرسد كه زائران مختلف مىتوانند از آنها استفاده كنند.
حدود سى تا سى و پنجهزار مسلمان از كشور فرانسه، امسال براى شركت در مراسم حج تمتع راهى عربستان سعودى شدند. همچنين در ميان زائران خانه خدا كه بيشتر آنان را جوانان يا تازهمسلمانان تشكيلمىدهند و به طبقه متوسط و يا مرفه جامعه فرانسه تعلقدارند، عده ديگرى از نسل اول مهاجر اين كشور كه افرادى سنتى و مسن
هستند بهچشممىخورند. اين در حالى است كه در كشور فرانسه هيچمحدوديتى براى تعداد زائران وجود ندارد و قانون عربستان براى تعداد زائران كشورهاى اسلامى (براى هرصدهزار جمعيت فقط 1000 ويزا) شامل فرانسه نمىشود.
سازمان امور ديانت تركيه شمار زائران تركيهاى را كه در طول برگزارى مراسم حج امسال فوت كردهاند، تن اعلام كرد. از هزار تركيهاى متقاضى سفر حج در سال جارى، بيش از هزار تن توفيق زيارت خانه خدا را يافتند. براساس اعلام رييس سازمان امور ديانت تركيه درصد زائران خانه خدا را سازمان امور ديانت و بقيه را شركتهاى خصوصى گردشگرى به عربستان انتقال دادهاند. زائران تركيهاى متشكل از كاروان بودند و دو هزار مسئول امور دينى و مامور بهدارى نيز به زائران تركيهاى خدمات ارائه كردهاند.
مقامات سعودى خبر از دستگيرى گروهى دادند كه به گفته آنان قصد «اقدام تروريستى» در اين كشور را داشتهاند. به گزارش شبكه العربيه، اين گروه با شبكه القاعده در ارتباط بودند. اين شبكه به نقل از يك منبع امنيتى سعودى مىافزايد: اعضاى اين گروه سه روز پيش از آغاز ايام حج دستگير شدهاند. گويا هدف اين گروه اختلال در امنيت مراسم حج امسال بوده است. شبكه العربيه به نقل از اين مقام امنيتى سعودى خبر داد كه اعضاى اين گروه در چند شهر اين كشور دستگير شدهاند.
حجاج سراسر جهان اسلام هر ساله در هنگام انجام فريضه حج بعد از انجام طواف با مشكلات فراوانى در سعىصفا و مروه مواجه مىشوند. به همين دليل، سالن ديگرى در كنار سالن قديمصفا و مروه با شيوه جديد طراحى و ساخته شده است. سالن جديد
براى رفت حجاج ازصفا به مروه و تمامى سالن قديم براى بازگشت از مروه بهصفا مورد استفاده قرار مى گيرد.
سالن جديد پس از بررسىهاى فراوان و گودبردارى تا رسيدن به ريشه كوهصفا از يك طرف و از طرف ديگر با گودبردارى و رسيدن به ريشههاى كوه مروه ساخته شده است. سالن جديد، از مساحت مسجدالحرام كم نكرده است؛ بلكه در ساخت آن از فضاى بيرونى مسجد؛ يعنى ازصحن اطراف بيت الله الحرام استفاده شده است.
طبقه زيرين سالن جديد بهطور كلى براى افرادى است كه از چرخ دستى (ويلچر) استفاده مىكنند. به گفتهصلاح الحصين رييس شئون حرمين شريفين، هنوز 15 متر از ريشههاى كوه براى ساخت سالن سوم در آينده باقى است.
ريشه كوه پس از خاكبردارى 35 متر در بيرون سالنصفا و مروه قديم بوده است كه سالن جديد فقط 20 متر آن را در برگرفته است و 15 متر ديگر در آينده مىتواند سالن ديگرى را شامل شود و يا كسانى مى توانند در خارج از سالن جديد بين دو كوهصفا و مروه (بين الجبلين) عملصفا و مروه را در كنار سالن جديد انجام دهند.
در موسم حج امسال، 555 زائر از تمامى كشورهاى جهان، به دلايل مختلف (از جمله بيمارى و تصادف) فوت شدند. به گزارشمنابع عربستانى، حدود 778 حادثه رانندگى رخ داده و در كل 11 هزار و 700 نفر به دليل حوادث مختلف و بيمارىهاى گوناگون به بيمارستانها اعزام شدند كه از اين ميان 10 هزار و 900 نفر ترخيص شده و 822 نفر همچنان هنوز در بيمارستانها بسترى هستند.
يك مقام عربستان سعودى اعلام كرد كه با تكميل فاز سه پل جمرات انجام مراسم مربوط به اين بخش از مناسك حج آسانتر و ايمنتر شده است.
معاون وزير امور شهرى و روستايى عربستان در اين رابطه گفت: با تكميل اين مرحله از پروژه در منا، با استفاده از فناورى برتر، مراسم رمى جمرات را براى تقريباً سه ميليون حاجى كه قرار است اين مراسم راصورت دهند، آسانتر و ايمنتر كرده است. با تكميل بخش ديگرى از پل پنج طبقه جمرات، امسال در هر يك ساعت 360 هزار حاجى مىتوانند مراسم رمى جمرات را انجام دهند. فاز سوم پروژه نيز تكميل شده و اكنون آماده بهرهبردارى است.
سال گذشته تنها فاز اول اين پروژه تكميل شده بود كه در هر ساعت قابليت پذيرش 250 هزار نفر را داشت.
رييس اتحاديه ترابرى عربستان اعلام كرد امسال نيم ميليون نفر از حجاج كشورهاى آسياى جنوبشرقى و تركيه از مسير ويژه به عرفات و مشعر و منا منتقل مىشوند كه درصورت استفاده از اين مسيرها براى انتقال حجاج، مسير عرفات تا منا كه همه ساله تا هفده ساعت نيز به طول مىانجاميد، در كمتر از يك ساعت طى خواهد شد.
حمد زكريا جوهرچى افزود: امسال با رايانهاى كردن سيستم شركتهاى طوافدهنده در عربستان و تدارك مسير ويژه براى رفت و برگشت سريع بدون نياز به كنترل در مقرهاى بازرسى، كار انتقال حجاج در كمترين زمان ممكن و با سرعتصورت مىپذيرد.
وى همچنين گفت امسال هفتصد وهجده اتوبوس جديد با هزينهاى بيش از سيصد ميليون ريال سعودى به ناوگان حمل ونقل حجاج افزوده مىشود.
مقامهاى عربستانى اعلام كردند كه در مناسك سال جارى، اين كشور ميزبان يك هزار شخصيت عالى رتبه بود.صالح الشيخ، وزير امور اسلامى و اوقاف عربستان همچنين اعلام كرد كه اين تعداد شخصيت از 25 كشور مختلف به عربستان آمده بودند تا در مراسم حج مهمان توليت حرمين شريفين و پادشاه عربستان باشند.
وى هرگونه ملاحظه سياسى را در انتخاب اين شخصيتها ردكرد و گفت: ما هر
ساله اين ميهمانان زائر را از قارههاى ويژهاى انتخاب مىكنيم تا به تعداد زيادى از مسلمانان قسمتهاى مختلف دنيا براى انجام مناسك حج كمك كنيم. وى افزود: برخى مهمانان پادشاه در سال جارى از كشورهاى شرق آسيا مانند ژاپن، فيليپين، اندونزى و چين بودند.
دكترعبدالله على الدين مدير اجرايى برنامه مهمانان پادشاه عربستان نيز در اين رابطه گفت: ملك عبدالله درصدد است تا هر ساله بيش از يك هزار ميهمان را از كشورهاى مختلف داشته باشد تا اتحاد اسلامى و تقويت دين اسلام عملى شود. وى گفت: در سال جارى در بين مهمانان پادشاه 155 زن بودند كه در بين آنها يك روزنامهنگار استراليايى، يك فرمانده پليس از اندونزى و يك فعال حقوق بشر از ژاپن و يك قاضى از هنگكنگ حضور داشتند.
محمود احمدى نژاد رييس جمهوى اسلامى ايران نيز درحج امسال در بين ميهمانان ويژه پادشاه عربستان حضور داشت.
بر اساس يك گزارش اقتصادى، حجم سرمايهگذارى در مكه مكرمه به تنهايى حدود 750 ميليارد ريال عربستان است؛ درحالى كه حجم كل سرمايهگذارى در اين كشور به حدود 200 ميليارد دلار مىرسد. اين گزارش مىافزايد: قيمت يك متر مربع زمين در اين منطقه 300 هزار ريال، معادل 80 هزار دلار است. در اين گزارش آمده است: حجم سرمايهگذارى تجارى در بازار عربستان نزديك به 8/ 1 تريليون و 490 ميليارد دلار است و اين بزرگترين سرمايهگذارى تجارى در منطقه عربى است.
بنا به گزارش پايگاه اطلاع رسانى محيط: بازار عربستان طى سالهاى آينده پناهگاه امنى براى حمايت از شركتهاى تجارى منطقه و جهانى در فراز و نشيبهاى بازار تجارى جهان خواهد بود.
گفتنى است بانك هاى عربستان با استفاده از سود اين سرمايهگذارىها، وامهاى 25 ساله بدون بهره به متقاضيان مىدهند.
خبرگزارى مهر: دولت نظامى ميانمار، حجاج اين كشور را از شركت در فعاليتهاى سياسى نهى كرد.
رژيم نظامى ميانمار به 325 زائر اعزامى اين كشور به مناسك حج دستور داده است تا از هرگونه حركت و اقدام سياسى طى اين دور ه خود دارى كنند.
پايگاه اطلاعرسانى محيط: علما و انديشمندان الأزهر مصر اعلامكردند: طرح آموزش مناسك حج از طريق اينترنت، تأثير زيادى در آگاهى و ارشاد حجاج نسبت به تعاليم و مناسك حج دارد و آنها را از ارتكاب اشتباه در انجام اعمال حج بازمىدارد. «شيخ محمد احمد اسماعيل» ازعلماى دانشگاه الأزهر مصر و مسئولصفحات شرعى پايگاه اطلاعرسانى «اسلام آنلاين» ضمن دفاع از تأسيس پايگاههاى اطلاعرسانى آموزش مناسك حج به شيوه عملى تصريحكرد: به تصويركشيدن خانه خدا و بقيه اماكن مقدس مكه مكرمه و مدينه منوره با هدف آموزش اعمال حج با تعاليم دين اسلام منافاتىندارد و مسلمانان بايد از فنآورىهاى معاصر براى آموزش امور و مسائل دينى خود استفادهكنند.
وى افزود: امروزه استفاده از تجهيزات و وسايل آموزشى پيشرفته، مهمترين عنصر در كارايى شيوههاى آموزشى به شمارمىآيد و باعثصرفهجويى در وقت و افزايش يادگيرى مىشود.
«محمد ابوليله»، استاد پژوهشهاى اسلامى زبان انگليسى دانشگاه الأزهر نيز در اينباره گفت: بهكارگيرى فنآورىهاى معاصر در تبليغات اسلامى بهويژه در زمينه آموزش مسلمانان با امور دينى از جمله مناسك حج، از امورى است كه با مبادى و اصول دين اسلام تعارضنداشته و باعث افزايش معلومات و اطلاعات مسلمانان درباره مسائل دينى مىشود.
از سوى ديگر، «محمد دسوقى»، استاد الهيات اسلامى دانشكده دارالعلوم دانشگاه الأزهر نيز در اينباره گفت: اسلام دين علم است و در آموزههاى دين اسلام نمىتوان موردى يافت كه در آن مسلمانان را از پيشرفت و استفاده از فنآورىهاى جديد در زمينه تبليغات اسلامى منعكردهباشد.
گردهمايى علمى- ادبى غدير با موضوع بررسى معانى و مفاهيم حديث غدير و اسناد و روايات متواتر و موثق در اين زمينه، پنجم آذرماه در مركز اهلبيت: در شهر «القديح» استان قطيف عربستان برگزار شد. به گزارش خبرگزارى قرآنى ايران (ايكنا) به نقل از شبكه خبرى «الراصد» عربستان، در اين گردهمايى، «شيخ عبدالجليل الزاكى» و «الشيخ على الفرج» از علماى شيعه استان قطيف درباره احاديث و روايات متواتر غدير سخنرانىكردند. همچنين «عبدالخالق الجنبى»، «محمد الماجد» و «حبيب المعاتيق» از شاعران و مديحهسرايان برجسته استان قطيف عربستان حضور داشته، اشعارى با موضوع غدير و در مدح مناقب حضرتعلى (ع) قرائت كردند.
طبق اعلام منابع عربستان سعودى، حجاج خانه خدا همزمان با عيد قربان در عربستان در منطقه منا هزار متر مكعب آب مصرف كردند. در اين روز تمامى حجاج كه جمعيت آنان افزون بر سه ميليون نفر اعلام شده است، در منا حضور داشتند.
همچنين بر اساس اعلام مخابرات عربستان سعودى در روز عرفه ميليون ارتباط تلفن همراه و ثابت از سوى زائران كشورهاى مختلف انجام گرفته است كه اين ميزان نسبت به سال گذشته شش درصد افزايش دارد.
«عبدالله بن عبدالعزيز»، پادشاه عربستان در بيانيهاى، اقامه نماز استسقا را در روز پنجشنبه 22 آذرماه در سراسر اين كشور خواستارشد.به گزارش پايگاه اطلاع رسانى حج به نقل از روزنامه «الوطن» چاپ عربستان، بر اساس اين بيانيه، شهروندان سعودى در بخشهاى مختلف عربستان با اقامه نماز استسقا براى نزول باران، به درگاه خداوند متعال به راز و نياز خواهند پرداخت.
در اين بيانيه آمدهاست: مسلمانان عربستان بهدنبال خشكسالىهاى اخير در اين كشور و تأخير در نزول رحمت الهى روز پنجشنبه اين سنت نبوى را بهجا خواهندآورد.
نماز استسقا از سنتهاى حسنه حضرت رسول (ص) بهشمارمىرود و هنگام اقامه اين نماز، مسلمانان ضمن توبه و استغفار،صدقه مىدهند و با احسان و نيكوكارى، فرستادنصلوات و خواندن دعا، نزول باران را خواستار مىشوند.
معاونت آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى، كليات برنامه فرهنگى حج تمتع سال 86 را به اين شرح اعلام كرد:
با عنايت به ظرفيت بسيار بالاى موسم حج و ايام زيارت براى خودسازى، تهذيب، ارتقا و تعميق ارزشهاى الهى و توسعه باورداشت دينى در سطح حجگزاران و به تبع آن در سطح جامعه، و از سوى ديگر نياز گسترده حجّاج در جهت راهنمايى براى بهرهگيرى از فرصتهاى حج براى رشد و تعالى معنوى و شناخت عميق نسبت به مواقيت و مواقع حج و اماكن مقدس سرزمين وحى، بعثه مقام معظم رهبرى، همه ساله برنامههاى متنوع فرهنگى را با بهرهگيرى از انگيزههاى حجاج و كارگزاران حج تعريف و به اجرا مىگذارد.
طرح حاضر، كليات برنامه فرهنگى حج تمتع سال 86 است كه به منظور نظاممندى و با رويكرد فرهنگسازى، پايدارى اثر و نهادينهسازى فعاليتها و اهداف، تعريف شده و به عنوان پايهبراى طراحى نظام جامع فرهنگى- معنوى حج و زيارت پيشنهاد و ارائه شده است.
تلاش در عمق بخشيدن به مناسك حج به مثابه الگوى حج متعالى.
فرهنگسازى حول محور ارزشهاى معنوى در جامعه و حركت به سمت جامعه ايدهآل اسلامى.
كمك به همگرايى ملّىو گسترش انسجام اسلامى.
رعايت انسجام، وحدت هدف و همافزايى در تعريف برنامهها و فعاليتها.
بهرهگيرى از انگيزههاى مثبت و خالصانه حجاج و كارگزاران حج در تعريف و اجراى برنامهها.
تلفيق و تأليف عاطفه (احساس) و برهان (عقل و نقل) در تعريف و ارائه برنامهها.
رعايت حجم محدود و بهينه فعاليتها و عدم استغراق فرصت حجاج.
بهرهگيرى از روشهاى تأثيرگذار غير مستقيم و اولويت آنها نسبت به روشهاى مستقيم.
اولويت دادن روشهاى غير حضورى به روشهاى حضورى.
توجه به اثر بخشى فعاليتها و ماندگارى اثرات معنوى- تربيتى آنها.
رعايت محوريت روحانى كاروان در اجراى فعاليتها با هدايت بعثه مقام معظم رهبرى.
پيشبينى وقت فراغت برنامهريزى شده براى تأمل، تفكر وتدبر حجاج.
رعايت وحدت و انسجام اسلامى و پرهيز از هرگونه رفتار تفرقهافكنانه.
از اين رو لازم است تمهيداتى در جهت استمرار ارتباط با حجاج پس از پايان
مناسك و بازگشت به ايران پيشبينى شود.
علاوه بر اين بايد برنامهريزى به گونهاى باشد كه فعاليتهاى فرهنگى در سالهاى آتى موجب تكميل و هم افزايى برنامههاى سال جارى باشد.
با عنايت به تفاوت سطوح علمى- منشى، روحى و رفتارى حجاج (و ساير مخاطبان فعاليتهاى فرهنگى) لازم است برنامهها حتىالمقدور بهصورت تفكيكى طراحى و اجرا شود تا ضمن افزايش بهرهورى برنامهها، ضريب رضايتمندى حجاج از برنامهها بالا رفته و دلزدگى و بىرغبتى تا حدّ ممكن بهصفر برسد.
نظر به نامگذارى سال 86 از سوى مقام معظم رهبرى (مدّظلّه العالى) به سال وحدت ملّىو انسجام اسلامى، مراسم پر شكوه حج امسال، بايد نمايانتر از هر سال تجلّىبخش وحدت، انسجام و يكپارچگى و همدلى كليه حجاج ايرانى باشد و هيچگونه تهافت و تناقض در برنامههاى اجرايى از سوى كاروانها نبايد مشاهده شود.
كليه كسانى كه مىتوانند در دايره فعاليتهاى فرهنگى قرار گيرند شامل گروههاى زير هستند كه در سه طبقه كلى مىگنجند. تعيين شعاع فعاليتها و شمول طبقات سهگانه به تصميم مديريت ارشد بعثه و عزم مديريتى براى اثرگذارى فعاليتها بستگى دارد. طبقات سهگانه به اين شرح است:
طبقه اوّل: شامل كليّه حجاج ايرانى.
طبقه دوم: شامل كارگزاران حج.
طبقه سوّم: شامل غير ايرانيان.
طبقه اوّل به گروههاى زير قابل تقسيم است:
زائران عام.
فرهيختگان و نخبگان.
بانوان.
جوانان.
طبقه دوم: شامل گروههاى زير مىباشد:
روحانى و معين و معينه.
مديران و عوامل اجرايى كاروانها
كارگزاران ستاد.
كارگزاران آژانسها.
طبق سوم: شامل گروههاى زير:
زائران غير ايرانى (هم به لحاظ ملّيت و هم به لحاظ مذهب قابل گروهبندى مىباشند)
مردم مكّه، مدينه و جدّه.
مسئولان دولتى عربستان.
بديهى است تعريف و اجراى هر گونه فعاليت فرهنگى براى گروههاى دوازدهگانه فوق با رعايت ويژگىها، نيازها، انگيزهها وعلايق و ضرورتهاى هر يك از گروهها باشد و از اين رو انتخاب گروههاى هدف براى فعاليتهاى فرهنگى بعثه، با توجه به ظرفيت و آمادگى بعثه بايدصورت گيرد.
بهرهگيرى بهينه و پايدار از برنامههاى فرهنگى مرهون آن است كه پيوستگى و انسجام در مباحث مطروحه رعايت شود. براى تحقق اين مهم، بعثه مقام معظم رهبرى هر ساله يك موضوع محورى را بر اساس اهميت، اولويت، دامنه شمول، ميزان تأثيرگذارى و زمينه بهرهگيرى از فرصت معنوى حج وزيارت انتخاب و اعلام مىكند. موضوع محورى سال 86 «جايگاه و نقش دين در زندگى و تأمين سعادت و خوشبختى بشر» است كه مباحث معنوى مرتبط با استفاده از كتاب و سنت مدّ نظر مىباشد.
شايسته است كه همه برنامهها به گونهاى بيان كننده اين مبحث بوده و سعى شود نقش سازنده و متعالى دين در همه شئون زندگى مادى و معنوى بشر تبيين شود.
بديهى است موضوع محورى سالانه كه در ابتداى سال از سوى مقام معظم رهبرى (مدّظله العالى) اعلام مىشود، به عنوان يك محور اساسى مدّ نظر خواهد بود و از اين رو سهم قابل توجهى از برنامههاى فرهنگى براى پرداختن به موضوع «اتحاد ملّىو انسجام اسلامى» بايد در نظر گرفته شود.
برنامههاى فرهنگى از سوى شوراهاى فرهنگى كاروانها بر اساس اهداف، اصول و سياستهاى تعريف شده ارائه و براى رعايت هماهنگى و انسجام از سوى بعثه ابلاغ مىگردد.
شوراهاى فرهنگى با محوريت روحانيون كاروانها مجرى برنامههاى ابلاغى مىباشند.
تنخواه، امكانات و نيازهاى سختافزارى و نرمافزارى اجراى فعاليتهاى فرهنگى در اختيار روحانى كاروان گذاشته مىشود.
با توجه به ظرفيت نشريات ميقات و زائر و گستره نشر آن، لازم است بخشى از فعاليتهاى تبليغى بعثه از اين طريق انجام شود.
همايشها و مراسم عمومى كه در موسم حج و زيارت در مكّه و مدينه برگزار مىشود، فرصت و ظرفيت مناسبى، هم به لحاظ متن و هم به لحاظ حاشيه براى تحقق پارهاى از اهداف فرهنگى و انجام فعاليتهاى مورد نظر مىباشد.
با عنايت به تأثير فعاليت و تلاش مبلغان و زباندانان بر روى مخاطبان به ويژه غير ايرانيان، لازم است توجيهات لازم نسبت به اهداف و سياستها و جهتگيرى برنامههاى فرهنگىصورت گيرد تا همسويى و انسجام لازم در فعاليتهاصورت گيرد.
به منظور آمادگى و زمينهسازى فعاليتها و برنامههاى فرهنگى و بهرهگيرى بهينهاز فرصت ايام موسم، مقدمات برنامهريزى، آمادهسازى و سازماندهى فعاليتها قبل از عزيمت و در ايران انجام و پيگيرى مىشود.
در طرح منسجم و نظاممند فرهنگى- معنوى حج و زيارت، كليه برنامهها در پنج گروه زير قابل دستهبندى است:
با توجه به انگيزهمندى كارگزاران حج كاروانها و نيز حجاج و زوار در برنامهريزى و اجراى فعاليتهاى فرهنگى- معنوى در مدت اقامت در مكّه و مدينه، به منظور بهرهبردارىصحيح و يكپارچه از اين ظرفيت، طى دستورالعملى از شوراها خواسته شده با تشريك مساعى، برنامههاى مورد نظرخود را تدوين و به بعثه پيشنهاد نمايند، تا پس از بررسى و رعايت اصول هماهنگى و انسجام با ساير برنامهها و با برنامههاى ساير كاروانها، به آنان ابلاغ شود.
كارگروه فرهنگى بعثه، با مطالعه و بررسى ظرفيتهاى فرهنگى- معنوى، برنامههاى پيشنهادى شوراهاى فرهنگى كاروانها و ضرورتها و اقتضائات فرهنگى سالانه، در جهت تكميل و تعالى فعاليتهاى فرهنگى موسم حج و زيارت، برنامههاى مختلفى را طراحى و تدوين نموده و جهت اجرا در محيط كاروانها، ابلاغ مىنمايد. برنامههاى پيشنهادى بعثه براى موسم حج 86 به شرح زير است:
2- 1. سخنرانى: انجام سخنرانى توسط روحانيون كاروانها و مبلغان در فرصتهاى مختلف (قبل و حين سفر) يكى از برنامههاى مناسب تبليغى است كه درصورت رعايت حال حجاج و شرايط وقت و سفر و تناسب با مقام و موقعيت تأثير ماندگارى دارد. سخنرانىها نبايد طولانى باشد كه موجب خستگى و ملالت حجاج شود.
موضوعات اساسى سخنرانىها:
مناسبت سال يعنى وحدت ملّى و انسجام اسلامى.
فضايل، آداب و آثار حج، مناسك حج، زيارت و اماكن مقدس.
تاريخ اسلام به تناسب اماكن مورد زيارت.
سيره پيامبر (ص)، حضرت زهرا (عليها السلام) و ائمه معصوم (عليهم السلام)
مهدويت.
2- 2. روخوانى و ختم قرآن: روحانيون كاروانها، حجاج و زوار را به اهميت و فضيلت قرائت و ختم قرآن، خصوصاً در ايام حضور در مكّه و مدينه و بالاخص در مسجدالحرام و مسجدالنبى تذكر دهند و برنامه روخوانى براى كم سوادان و ختم كامل قرآن براى باسوادان را در طول ايام اقامت در مكّه و مدينه برنامهريزى و اجرا نمايند.
2- 3. مسابقات فرهنگى: به منظور ارتقاى اطلاعات و آگاهى و ايجاد و حفظ نشاط حجاج و زوار و بهرهگيرى مناسب از فرصتها، برگزارى مسابقات فرهنگى كارساز خواهد بود. مسابقات مىتواند از محورهاى زير با توجه به فرصتهاى ممكن و رعايت حال مخاطبان انتخاب شوند:
حفظ قرآن (جزء، آيات يا سورههاى معين)
حفظ روايات در موضوعات معين و با معرفى متن و منبع مشخص.
تهيه روزنامه ديوارى، بروشور، متون ادبى، خاطرهنويسى، گزارش نويسى از سفر.
كتابخوانى با معرفى متون مناسب با شرايط حال و مقام.
2- 4. ميثاقنامه: در هنگام وداع با مكّه، مسجدالحرام و كعبه مباركه، نيز در هنگام وداع با مدينة النبى و فراق با رسول الله (ص) حجاج و زوار با ربّ البيت و با نبى اكرم (ص) بر پايدارى و پيروى هر چه خالصانهتر و عميقتر بر راه روشن اسلام ناب محمدى (ص) در ابعاد فردى و اجتماعى و جهات معنوى- روحى و رفتارى- منشى پيمان ببندند. بعثه مقام معظم رهبرى (مدّظله) متن دو پيماننامه را تدوين كرده و در اختيار كاروانها مىگذارد تا يكايك حجاج و زوار درصورت آمادگى در هنگام وداع قرائت كرده و ميثاق روز الست را در ام القراى زمين و در پيشگاه پروردگار و حبل الله المتين تحكيم بخشند.
2- 5. تهيّه تراكتها: تراكتهاى موضوعى، وسيله سريع، راحت، سهلالوصول و ارزان براى تذكر موقعيتها، ايام، مناسبتها و توجه دادن به وظايف مختلف حاجى و
زائر و رعايت همسفرى و همنشينى و ... مىباشد كه امكان تدارك آن در همه كاروانها وجود دارد.
2- 6. كتابچهها و بروشورها: به اهتمام بعثه مقام معظم رهبرى كتابچهها و بروشورهاى موضوعى متنوع، همچنين جزوه راهنماى معنوى حجاج تهيه و تدوين شده و جهت استفاده در مناسبتها و موقعيتهاى مختلف در اختيار كاروانها گذاشته مىشود.
بعثه مقام معظم رهبرى (مدّظلّه) در برنامه حج تمتع سال 86 برنامههاى زير را بهصورت سراسرى و متمركز تدارك ديده است:
3- 1. همايشهاى سال وحدت ملّىو انسجام اسلامى: برخى از همايشها با حضور عموم حجاج ايرانى در موضوع وحدت ملّىو عطف به منظور توجّه به وظايف خطير مردم انقلابى و پيشرو در مقابل توطئههاى تفرقه افكنانه و براندازانه استكبار جهانى تشكيل مىشود و برخى با حضور حجاج ايرانى و ساير كشورها در موضوع انسجام اسلامى و با هدف تلاش در جهت همگرايى و تقويت مناسبات انسانى بين مسلمين و ايجاد جبهه واحد در برابر دشمنان اسلام و مسلمين.
3- 2. ديدارهاى نماينده محترم ولى فقيه: در طول اقامت حجاج در مكّه و مدينه، نماينده محترم ولى فقيه در امور حج و زيارت، برنامه ديدارهاى متعددى را در بعثه و هتلها خواهند داشت و طى آن با گروههاى مختلف حجاج شامل جوانان، بانوان، فرهيختگان، حجاج ايرانى مقيم خارج از كشور و عموم حجاج ملاقات و ضمن بيان نظريات، با ديدگاههاى آنان آشنا مىشوند.
3- 3. مسابقات سراسرى: در مدّت اقامت حجاج در مكّه و در مدينه، يك موضوع مسابقه فرهنگى بهصورت سراسرى اعلام و اجرا مىشود. هدف از اين مسابقه تشويق و عطف توجه حجاج به موضوعات پر اهميّت و حياتى در عرصه حيات معنوى انسان و ضرورت توجّه به وحدت، همگرايى و انسجام اسلامى است.
پيشنهاد مىشود معاونت بين الملل بعثه به منظور رعايت يكپارچگى و انسجام در
برنامههاى فرهنگى بعثه، محورهاى زير را در برنامههاى خود براى غير ايرانيان؛ اعم از حجاج و زوار ساير كشورها، مردم شهرهاى مكّه، مدينه و جدّه و كارگزاران حج عربستان مورد توجّه قرار دهد:
4- 1. مناسبت سال يعنى انسجام اسلامى و عطف توجّه عموم مسلمين به ضرورت همگرايى، همدلى و اخوت اسلامى در جهت بازگشت دوران مجد، عظمت و سرورى مسلمين.
4- 2. نقشههاى استكبار جهانى در جهت اسلامستيزى، خصوصاً توطئه فتنه افكنى مذهبى در جهان اسلام و سرمايهگذارى آنان براى تقويت گرايشهاى تندرو و متعصب كه به منظور برادركشىصورت مىگيرد.
4- 3. بيان و بررسى بيدارى اسلامى و رويكرد گسترده و پر قدرت مردم در كشورهاى اسلامى به سمت ايدئولوژى اسلامى به عنوان تنها راه عزّت و اقتدار مسلمين و تنها چاره نابسامانىهاى سياسى، اجتماعى، اقتصادى و فرهنگى جوامع مسلمان.
4- 4. بيان و بررسى ديدگاههاى جمهورى اسلامى ايران در رابطه با مسائل مختلف جهانى، خصوصاً مسائل مربوط به جهان اسلام و بالاخص قدس شريف.
4- 5. معرفى موفقيتهاى درخشان نظام اسلامى در عرصههاى مختلف سياسى، اجتماعى، علمى وصنعتى.
علاوه بر برنامههاى فوق، مناسب است برنامههاى ويژهاى براى مخاطبان خاص تدوين و اجرا شود. برخى از اين برنامهها به شرح زير است:
5- 1. آشنايى با اسرار حج: با توجه به جمع گسترده و پر شمار افراد تحصيلكرده و فرهيخته در موسم حج و آمادگى و كنجكاوى آنان براى فهم عميقتر مناسك و اعمال حج، برنامه آشنايى با اسرار حج در قالبهاى مختلف مىتواند به اجرا گذاشته شود.
5- 2. دعوت به تفكر و تدبر: به گروه فرهيختگان مىتوان پيشنهاد كرد كه وقت فراغتى را براى تفكر و تدبّر براى خود در نظر بگيرند و در مشاهد و مواقع خاص به
رازها و اسرار آفرينش، بندگى و وارستگى و كمال بينديشند.
5- 3. بازديدهاى ويژه: بازديد جوانان از اماكن تاريخىصدر اسلام به خصوص برخى مكانها كه در ديدارهاى عمومى كمتر مورد توجّه است، براى آنان جذاب و درسآموز است. روحانى كاروان با تدارك اين برنامهو آشناسازى جوانان با نكات تاريخى، اخلاقى و معنوى مرتبط با آن اماكن، بهرهفراوانى را در اختيار جوانان مىگذارد.
5- 4. جلسات اختصاصى: براى همه گروههاى پنجگانهطبقه اوّل (يعنى حجاج ايرانى) بهصورت گفتگو و پرسش و پاسخ بهرهاى دو جانبه بين روحانى كاروان و حجگزاران در پىخواهد داشت. روحانى با دغدغهها، مسائل، مشكلات و نيازهاى خاص گروهها آشنا مىشود و حجاج ضمن دريافت توضيح و پاسخ نسبت به برخى مسائل خود، حسّ مثبتى نسبت به روحانى به خاطر اهتمام ويژهاش پيدا خواهند كرد و طبيعتاً ضريب رضايتمندى بالا خواهد بود.
عنوان برنامه مجرى مخاطب زمان اجرا شرح 1 بيعت با شهيدان شوراى فرهنگى عموم زائران تا پيش از اعزام به منظور تعظيم و تكريم مقام شهيدان و ارج نهادن به فداكارى آنان، مناسب است برنامه ديدار از خانواده شهداى شهر و خصوصاً خانوادهشهداى كاروان تدارك شود و نيز با حضور بر مزار پاك شهيدان با آنان تجديد عهد شود و ازتربت آنان كه به تعبير امام 1 دارالشفاى آزادگان است، بهرهمعنوى گرفته قلب و روح راصيقل داده و آماه سفر معنوى حج بسازيم. همچنين مناسب است مراسم عزيمت زائران از گلزار شهدا انجام شود.
2 شب خاطرهشوراى فرهنگيعموم زائرانتا پيش از اعزامبه منظور ايجاد آمادگى روحى و تقويت و تعميق باورداشتهاى دينى مناسب است با دعوت از چهرههاى معنوى و موفق شهر و ترجيحاً از اعضاى كاروان و برپايى برنامه فرهنگى شبانه به عنوان شب خاطره، تجربههاى مربوط به امدادها، لطفها، و عنايتهاى الهى در زندگى و توفيقات و پيشرفتهايى كه با مدد الهى به دست آمده است و نيز شرح حال بزرگان اخلاق و عرفان بيان گردد. 3 راه زندگيمعاونت آموزش و پژوهشعموم زائرانتا پيش از اعزامتهيه جزوهاى حاوى 20 آيه و 20 حديث از راهنمايى هاى قرآن و سنت درباره جايگاه دين و آموزههاى دينى در دستيابى به سعادت و خوشبختى و ارائه به زائران براى مطالعه. مناسب است اين جزوه با سخنان بزرگان و حكايات اهل معنويت و اخلاق غنىسازى شود.
4 نمايشگاه كتابشوراى فرهنگيعموم زائرانآبان ماهبرپايى نمايشگاهى كوچك و با كيفيت از كتابهاى مرتبط با آداب و اسرار حج و زيارت، تاريخمكّه ومدينه، سيره پيامبر (ص)، ائمه:، و حضرت زهرا 3، و شخصيتهاى اسلامىمدفون در مكّه و مدينه و نيز در موضوع محورى برنامههاى سال 86 يعنى «جايگاه و نقش دين در زندگى» و «اتحاد و انسجام اسلامى» و همچنين بحثهاى اخلاق و عرفان اسلامى راهگشاى مناسبى براى معرفت يابى هر چه بيشتر حجاج مىباشد.5 سخنرانيروحانى ومعينعموم زائراندر تمام مراحلانجام سخنرانى در موضوعات مرتبط با حج خصوصاً اسرار و آداب حج و زيارت و موضوعات محورى برنامههاى فرهنگى سال 86 با رعايت كيفيت و پرهيز از پرگويى از ضروريات است. لازم است براى انجام سخنرانى، اعضاى كاروان به گروههاى مخاطب مختلف (جوانان، تحصيلكردگان، عموم و بانوان) تقسيم شوند تا بهرهبردارى كافىصورت گيرد.
6 راهنماى معنوى حجمعاونت آموزش و پژوهشعموم زائراناين راهنما در قالب يك كتابچه تدوين شده و جهت بهرهبردارى عموم حجاج در اختيار كاروانها گذاشته خواهد شد. 7 معرفى كتابمعاونت آموزش و پژوهشنخبگانتا پيش از اعزامفهرستى از بهترين و مناسبتترين كتابهاى اخلاقى و عرفانى متناسب با موضوعات محورى سال و مباحث مرتبط با سفر معنوى حج از سوى معاونت آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى به منظور اطلاع رسانى در اختيار كاروانها گذاشته مىشود. 8 معرفى سايتهاى دينيمعاونت آموزش و پژوهشنخبگانتا پيش از اعزامفهرستى از سايتهاى دينى غنى به منظور آشنايى و بهرهبردارى زائران علاقمند و تحصيلكرده در قالب يك DC تهيه شده كه در اختيار كاروانها گذاشته مىشود. 9 جلسات گفتگو و پرسش و پاسخروحانى كارواننخبگانهمه زمانهانياز افراد نخبه و تحصيلكرده فراتر از ارائه بحث در قالب سخنرانى است. لازم است روحانيون محترم كاروانها با ايجاد حلقههاى گفتگو و پرسش و پاسخ در حلّ اشكالات، ابهامات، و شبهات فكرى- معنوى آنان داشته باشند. 10 ارتباطصميمانه و مستمرروحانى كارواننخبگانهمه زمانهابرقرارى و حفظ ارتباطصميمانه و دوستانه با تحصيلكردگان و نخبگان هم موجب رشد و غناى باورداشتها و معنويات آنان مىشود و هم بهطور چشمگيرى در بهبود وضعيت دينى- معنوى جامعه تأثير گذار است. 11 سخنرانى ويژهروحانى، معين و معينهبانوانهمه زمانهاارائه سخنرانى با مباحث مرتبط با بانوان در جلسات خاصّ آنان در زمينههايى چون راه تقرّب بانوان به خدا، رمز موفقيت زنانصاحب نام خصوصاً بانوان نامدارصدر اسلام، جهاد بانوان، حجاب و عفاف
12 مراسم عباديمعينه كاروانبانوانهمه زمانهابرگزارى مراسم دعاى كميل، زيارت گروهى همراه با بيان معارف و آداب و اسرار حج و زيارت و تذكرات اخلاقى- رفتارى و رعايت شئون اسلامى زن مسلمان در اماكن زيارتى- عبادى و اجتماعى مكّه و مدينه 13 ارتباطصميمى و مستمرمعينه كاروانبانوانهمه زمانهابه شرح رديف 10 14 ديدار با بانوان نمونهمعينه كاروانبانوانتا پيش از اعزامديدار با چهرههاى موجه، موفق و معنوى سرشناس از بين بانوان (درصورت وجود در شهر و محلّه) گفتگو درباره راز موفقيت آنان تأثير مثبت در روح و روان بانوان زائر دارد.
15 سخنرانى ويژهروحانى معينجوانانهمه زمانهالازم است براى جوانان حاضر در كاروان با عنايت به حساسيتها و علايق آنان، سخنرانى مستقل ارائه شود. در اين سخنرانىها كه به مباحث مرتبط با حج و زيارت و موضوع محورى برنامه خواهد بود، معنويت گرايى جوانان و روح پرسشگرى آنان مورد توجه قرار گيرد.61 معرفى كتابمعاونت آموزش و پژوهشجوانانتا پيش از اعزامبه شرح رديف 717 ارتباطصميمى و مسمترروحانى و معينجوانانهمه زمانهابه شرح رديف 8110 ديدار با جوانان نمونهروحانى و معينجوانانتا پيش از اعزاممشابه رديف 9114 جلسات اخلاقبعثه و سازمان حجكارگزاران حجهمه زمانهابا عنايت به ضرورت تهذيب اخلاق و حفظ طهارت روحى، لازم است جلسات هفتگى اخلاقى، بهرهگيرى از اساتيدصاحب نام و چهرههاى شناخته شده اخلاق قبل و حين سفر براى همه كارگزاران حج برگزار شود.
20 كارگاههاى آموزشيبعثه و سازمان حجكارگزاران حجتا پيش از اعزامبرگزارى كارگاه با موضوع مديريت، آسيبها و آفتهاى كارگزارى و ... 21 مراسم تجليل از پيش كسوتانبعثه و سازمان حجكارگزاران حجقبل يا بعد از اعزامتقدير و تجليل از كارگزاران پيش كسوت ضمن ارج گذاشتن به تلاشهاى خالصانه آنان، موجب تشويق ساير كارگزاران شده و فرصتى براى انتقال تجارب ارزشمند آنان به نيروهاى جوانتر مىشود. 22 انتشار نشريه ويژهبعثه و سازمان حجكارگزاران حجهمه زمانهاتدوين نشريه ويژهاى براى ارائه مباحث معرفتى، اخلاقى مورد نياز و نيز اطلاع رسانى به موقع ضرورى است 23 جلسات اخلاق معاونت امور روحانيون روحانيون و معينه اه مه زمانهابه شرح رديف 19 24 كارگاههاى آموزشى معاونت امور روحانيون روحانيون و معين ها تا پيش از اعزام به شرح رديف 20 25 مراسم تجليل از پيش كسوتان معاونت امور روحانيون روحانيون و معينهاقبل يا بعد از اعزام مشابه رديف 21 26 راهنماى فرهنگى موسم معاونت امور روحانيون روحانيون و معينها تا پيش از اعزام تدوين و تنظيم كتابچهاى حاوى كليه مسائل اخلاقى كه قبل، حين و بعد از سفر در ارتباط با انجام مناسك، زيارت و مسائل پيرامونى.
رديف/ عنوان برنامه/ مجري/ مخاطب/ زمان اجرا/ شرح
1/ سخنرانى/ روحانى و معين/ عموم زائران/ ايام اقامت در مكه و مدينه/ به شرح رديف 5 از جدول شماره 1.
2/ شب خاطره/ شوراى فرهنگى/ عموم زائران/ ايام اقامت در مكه و مدينه/ يك يا دو نوبت در مدينه و مكّه و خصوصاً در شبهاى آخر حضور در مدينه و مكّه با برپايى مجلسى در محل اقامت كاروان، زوّار و حجّاج مبادرت به بيان بهترين خاطرات حضور معنوى خود در مدينه و مكّه بنمايند.
3/ ديدار نماينده محترم ولىفقيه/ بعثه مقام معظم رهبرى/ عموم زائران/ ايام اقامت در مكه و مدينه/ ديدار دورهاى نماينده محترم ولىفقيه از هتلها و نيز حضور گروههاى مختلف زوار شامل جوانان، فرهيختگان، بانوان، ايرانيان مقيم خارج از كشور، روحانيون و مديران و كارگزاران به صورت جداگانه در بعثه مقام معظم رهبرى و ديدار و گفتگو با نماينده محترم ولىفقيه و گفتگوى نزديك و دوجانبه آنان تأثير عميق و ماندگارى برجا مىگذارد و نظريات و ديدگاهها و احتمالًا طرحها و پيشنهادهاى آنان مىتواند در فرآيند برنامهريزى حج و زيارت در سالهاى آينده مؤثر باشد.
4/ همايش وحدت جهان اسلام/ معاونت بينالملل بعثه مقام معظم رهبرى/ فرهيختگان جهان اسلام// همايشى كه هرساله با حضور انديشمندان و فرهيختگان جهان اسلام تشكيل مىشود، با توجه به نامگذارى امسال به سال انسجام اسلامى مناسب است با محوريت «منشور وحدت و انسجام اسلامى» برگزار شود.
5/ همايش تجليل از مناديان وحدت/ معاونت بينالملل بعثه مقام معظم رهبرى/ فرهيختگان جهان اسلام/ ايام موسم/ در تكريم و بزرگداشت از شخصيت بزرگ اسلامى كه در راه وحدت امت اسلامى مجاهدتكردند، مناسب است، همايش تجليل از مناديان وحدت در بعثه مقام معظم رهبرى برگزار شود.
6/ گردهمايى بزرگ وحدت/ بعثه مقام معظم رهبرى/ كليه ايرانيان/ ايام موسم/ با حضور شخصيتهاى كشورى حاضر در موسم حج و به منظور تعميق وحدت ملى و اسلامى در بين كليه حجاج ايرانى، جا دارد اقدام به گردهمايى و همايشى در اين خصوص صورت گيرد.
7/ سخنرانى ويژه/ روحانى، معين و معينه/ بانوان/ ايام موسم/ به شرح رديف 11 از جدول شماره 1.
8/ سخنرانى ويژه/ روحانى و معين/ جوانان/ ايام موسم/ به شرح رديف 15 از جدول شماره 1.
9/ سخنرانى ويژه/ روحانى و معين/ نخبگان/ ايام موسم/ درباره نقش خواص در اسلام و رسالت خواصّ در برابر تحولات و تغييرات جامعه اسلامى.
10/ ميثاقنامه/ معاونت آموزشى و پژوهشى و شوراى فرهنگى/ عموم زائران/ هنگام وداع در مكه و مدينه/ در هنگام وداع با مكه و مدينه، و در حال ابتهال به درگاه احديت و عرض ارادت به پيشگاه پيامبر اكرم (ص)، متن ميثاقنامهاى كه از سوى معاونت آموزشى و پژوهشى بعثه تهيه شده و در اختيار كاروانها قرار مىگيرد، قرائت مىشود و هريك از زائران در صورت آمادگى ذيل آن را امضا كرده نزد خود نگه مىدارد.
11/ جلسات اخلاق/ معاونت امور روحانيون/ روحانيون و معينها/ در مدينه و مكه/ با استفاده از حضور چهرهها و علما و اساتيد اخلاق حاضر در ايام موسم حج، جلسات معنوى اخلاقى براى روحانيون كاروانها و معينها در نظر گرفته شود.
اين جلسات اگر با برنامه پرسش و پاسخ توأم شود، بهره مضاعفى خواهد داشت، از اين طريق روحانيون مىتوانند مسائل اخلاقى مختلفى كه در ارتباط با اعضاى كاروان مواجه بودهاند، مطرح و پاسخيابى كنند.
12/ شب خاطره/ معاونت امور روحانيون/ روحانى و معين/ در شبهاى پايانى موسم/ در يكى از شبهاى پايانى حضور در سرزمين وحى، برگزارى شب خاطره براى بيان خاطرات و تجارب شنيدنى روحانيون و معينها براى يكديگر مفيد و مؤثر است.
13/ درس اخلاق/ بعثه و سازمان حج/ كارگزاران/ به صورت هفتگى/ برگزارى جلسات درس اخلاق در طول ايام اقامت در سرزمين وحى با استفاده از اساتيد و چهرههاى اخلاقى حاضر در موسم، براى مديران و كارگزاران بسيار سازنده و تأثيرگذار است.
14/ جلسه آسيبشناسى اجرايى حج/ بعثه و سازمان حج/ كارگزاران/ در طول ايام موسم/ اين جلسه كه با حضور مسؤولان بعثه و سازمان حج برگزار مىشود، مديران و كارگزاران به بيان مسائل و مشكلات اجرايى حج مىپردازند و كارشناسان و مسؤولان پس از بررسى به ارائه راهكارهاى اصلاح مبادرت مىورزند.
15/ معرفى كارگزار نمونه/ بعثه و سازمان حج/ كارگزاران/ در پايان موسم/ معرفى كارگزار نمونه كه پيش از اين در هنگام مراجعت به ايران و با فاصله زمانى چندماهه صورت مىگرفته، مناسب است در ايام موسم و در روزهاى پايانى در سرزمين وحى برگزار شود تا تأثيرگذارى آن مضاعف شود.
معاونت آموزش و پژوهش حوزه نمايندگى ولى فقيه در امور حج و زيارت در مهر 1386 برنامههاى فرهنگى كاروانهاى حج را در سال 86 منتشر كرد و از مسئولان اجرايى و فرهنگى كاروانها خواست كه هماهنگتر از هر سال به اين برنامهها توجه و
عنايت كنند. خلاصه و گزيدهاى از برنامههاى مذكور به شرح زير است:
با تكيه بر الطاف و عنايات بيكران الهى و اميد به هدايتهاى خاصّه امام زمان [و به منظور ايجاد انسجام و وحدت رويه و فراهم آوردن امكان بهرهبردارى بهينه از فرصتهاى ارزشمند و بى بديل سفر معنوى حج، برنامههاى فرهنگى كه با پيشنهاد شوارهاى فرهنگى كاروانها و تصويب معاونت آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى پيشبينى شده، به شرح ذيل ابلاغ مىگردد:
شوراهاى فرهنگى كاروانها با اهتمام و پيگيرى دقيق و مستمر، در اولين فرصت ضمن تشكيل جلسه نسبت به اتخاذ تدابير لازم جهت اجراى به موقع برنامههاى فرهنگى مصوب اقدام نمايند.
مشاركت حداكثرى حجّاج در فعاليتها از طريق تشكيل به موقع گروه ارشاد كاروان به عنوان ضامن موفقيت برنامهها مورد توجه ويژه قرار گيرد. بهرهگيرى از چهرههاى علمى- فرهنگى حاضر در كاروان كه داراى پيشينه خوب و موفق در فعاليتهاى فرهنگى و دينى هستند، در دستور كار قرار گيرد.
شوارها با برنامه منظم به تشكيل مستمر جلسات در ايران و عربستان، براى بررسى برنامهها و طرحها و مسائل فرهنگى كاروان اقدام نموده، گزارش آن را ثبت و به بعثه منعكس نمايند.
فضاسازى مناسب معنوى- فرهنگى در تمام اماكن مورد استفاده كاروان، در ايران و مكه و مدينه مورد توجه قرار گيرد.
مؤثرترين روش تبليغى و برنامه فرهنگى، التزام عملى به موازين اخلاقى است. ازاين رو، اخلاق اسلامى كارگزاران فرهنگى، ضرورتى مضاعف دارد و از اين جهت توجيه همكاران لازم است.
به منظور تعظيم شعائر الهى و افزايش آگاهى و معرفت عمومى و عرض ارادت به ساحت اهل بيت:، اعياد و وفيات و نيز ديگر مناسبتهاى شمسى و قمرى مقارن با
موسم حج، مورد توجه قرار گرفته و برنامه مناسب از قبل پيشبينى شود.
جهت آشنايى هر چه بيشتر زائران با مفاهيم متعالى ادعيه، زيارات و مناجاتها بهويژه دعاى كميل، دعاى ندبه، دعاى عرفه، زيارت جامعه كبيره، دعاى مكارم الاخلاق و ... برنامهريزى مناسب و متنوع در طول سفر پيشبينى شود. قرائت دعاها و زيارتها، بيان مفاهيم، گزينش فرازهايى از دعاها بهصورت تراكت و برگزارى مسابقه؛ از جمله برنامههاى قابل اجرا مى باشد.
برنامهريزى مناسب براى بهرهگيرى هر چه بيشتر از كلام وحى و انس و الفت با آن، براى همه سطوح (در قالب روخوانى، حفظ، بيان مفاهيم، مسابقات قرآنى و ...) ضرورى است. در اين رابطه شناسايى افراد آشنا و فعال در اين عرصه از بين اعضاى كاروان و بهرهگيرى از آنان در تدوين و اجراى برنامهها، كمك شايانى در رونق هر چه بيشتر برنامهها خواهد كرد.
شوراهاى فرهنگى نسبت به شناسايى افراد كه به زبانهاى خارجى آشنايى كامل دارند و معرفى آنان به ستاد مركزى بعثه اقدام نمايند تا در زمينههاى مناسب از وجود آنان بهره گر فته شود.
با توجه به تنوع زائران به لحاظ سطح سواد، تحصيلات، علايق و آگاهىها، لازم است برنامهريزى فرهنگى حداقل در چهار بخش «جوان»، «نخبگان و فرهيختگان»، «بانوان» و «عموم» طراحى و اجرا شود.
با الهام از سيره اخلاقى اصحاب رسول الله (ص) و برادرىِ آنان، جهت اصلاح و تقويت فرهنگى عمومى، رعايت حقوق ديگران، پايبندى به احكام الهى و نهادينه كردن آداب معاشرت اسلامى خصوصاً حُسن خلق، فتوّت و جوانمردى،صداقت و امانتدارى، در سطح كاروان، در همه اماكن عمومى و اماكن مقدس و مشاهد مشرف اقدام شود و تبليغات لازم و تذكرات مكرر در سخنرانىهاصورت گيرد. در همين ارتباط برخورد شايسته زائران ايرانى با برادران و خواهران مسلمان ساير كشورها از اهميت ويژهاى برخوردار است.
جلب مشاركت زائران براى خدمت داوطلبانه و مشتاقانه به همسفران به خصوص
كهنسالان، بيماران و ناتوانان در قالب «طرح احسان» پيگيرى شود و زمينههاى فرهنگى براى استقبال زائران فراهم گردد.
ساختمانهاى محل گردهمايى و آموزش زائران در ايران و محل استقرار در مكه و مدينه به شكلى وزين، زيبا و الهام بخش با پيامها، تصاوير، طرحها، پوسترها و تراكتهاى متناسب با فضاى معنوى حج و زيارت آراسته گردد. در اين مورد، از رقابتهاى ناسالم و فرساينده با ساير كاروانها و افراط و تفريط پرهيز گردد.
با تشكيل مستمر جلسات گروه ارشاد و تشويق و حمايت از آنها، زمينه مشاركت فعال آنها در برنامههاى فرهنگى فراهم آيد.
با پيگرى و مشاركت گروه ارشاد براى آن دسته از زائرانى كه علاقهمند به آشنايى با اماكن تاريخىصدر اسلام؛ از جمله جبلالنور، جبلثور، حديبيه، شهداى فخ و ... مىباشند، برنامهريزى مستقلصورت گيرد. در اين موارد هماهنگى با مسئولان مربوطه الزامى است.
به منظور حضور پر نشاط زائران در نمازهاى جماعت مسجدالحرام و مسجدالنبى (ص) و بهرهگيرى از اين فرصت براى انجام وظيفه در راستاى انسجام اسلامى و تقويت اخوّت اسلامى، با مشاركت گروه ارشاد تبيين و توجيه شود و فرهنگسازى لازمصورت گيرد.
بررسى رعايت قوانين و مقررات كشور ميزبان و تدابير لازم از سوى گروه ارشاد تدوين و پيشنهاد شود.
رعايت پوشش و حجاب مناسب و مراقبت از رفتارهاى اجتماعى و حفظ جايگاه، شأن و منزلت و ارزش والاى زائران ايرانى در جامعه بزرگ جهان اسلام، بهطور مستمر تذكر داده شود.
برنامهريزى و تشويق زائران براى مشاركت فعّال در مراسمى كه از سوى بعثه مقام معظم رهبرى (مد ظلّه) تشكيل مىگردد و دعوت از شخصيتهاى علمى و فرهنگى بعثه براى حضور و سخنرانى در كاروانها مورد اهتمام قرار گيرد.
برنامههاى تنظيمى در طرح جامع فرهنگى حج تمتع 86، مبناى ارزيابى عملكرد
فرهنگى كاروانها بوده و ميزان اهتمام شوراهاى فرهنگى نسبت به اجرايى كردن برنامهها مورد توجه بعثه خواهد بود. از اين رو گزارش مكتوب اجراى هر برنامه با تأييد روحانى و مدير كاروان به دفتر معاونت آموزش و پژوهش بعثه در مكه و مدينه گزارش شود و دلايل عدم توفيق نيز كتباً ارائه گردد.
از برگزارى برنامههايى كه در شوراى فرهنگى هر كاروان به تصويب رسيده ولى در طرح جامع فرهنگى ذكر نشده، گزارشى تهيه و به دفتر معاونت آموزش و پژوهش در مكه و مدينه ارائه شود.
با اعتماد و احترامى كه بعثه مقام معظم رهبرى به كليه اعضاى محترم شوراى فرهنگى و ديگر مجريان برنامههاى فرهنگى دارد، محور ارزيابى فعاليتها بر پايهروش «خودارزيابى» مىباشد كه بر اين اساس اعضاى محترم شوراهاى فرهنگى، نظر خود را نسبت به نحوه و كيفيت اجراى هر يك از برنامهها از طريق فرمهاى ارزشيابى كه در اختيار شوراها گذاشته مىشود، اظهار مىدارند. بديهى است برآيند نظرات ارائه شده، مبناى داورى نسبت به نحوه اجراى برنامهها بوده و در اصلاح و بهبود برنامههاى سالهاى آينده مبناى عمل قرار مىگيرد.
شوراهاى فرهنگى، برنامههاى بديع و ابتكارى و تجارب ارزنده خود را جهت بهرهبردارى و تعميم به ساير كاروانها به ضميمه گزارش عملكرد در اختيار معاونت آموزش و پژوهش قرار دهند.
تهيه عكس و فيلم از نمونه فعاليتها، برگزارى جلسات و اجراى برنامهها و ارسال يك نسخه از آنها، تأثير مثبتى در ارزيابى عملكرد شوراها دارد.
از آنجا كه حج، تمرين زندگى ديندارانه و الهى است، فراهم آوردن زمينه بقا و استمرار دستاوردهاى معنوى حج امرى ضرورى است. حفظ ارتباطصميمى و برادرانه ميان عموم زائران و اعضاى شوراها بعد از موسم حج به عنوان راهكار استمرار دستاوردها لازم است. از اين رو شوراها با مشورت و همفكرى، راهكارهاى تعامل مستمر اعضاى كاروان را پس از پايان موسم بهويژه از طريق تشكيل گروه ارشاد در ايران شناسايى و اجرايى كنند.
به منظور ثبت و ضبط حالات و رخدادهاى معنوى و ارزشى سفر معنوى حج و زيارت، شوراهاى فرهنگى تمهيدات لازم براى تشويق زائران به سفرنامهنويسى و خاطرهنويسى را فراهم كنند.
به منظور بزرگداشت و زنده نگهداشتن ياد و آرمان شهيدان گرانقدر، مناسب است در يك برنامه منسجم و هماهنگ، اعضاى كاروان به گروههاى چند نفره تقسيم شده و با حضور در منزل شهيدان از خانواده آنان ديدار كنند. در اين رابطه توجه به خانوادههايى كه بيشترين شهيد را تقديم كردهاند و يا خانوادههاى بى نام و نشان كه معمولًاكمتر مورد توجه و تفقد قرار دارند، از اولويت برخوردارند.
همچنين لازم است خانوادههاى شهداى كاروان مورد توجه ويژه قرار گرفته و در ضمن پيشنهاد مىشود تصوير شهيدانى كه خانواده آنان در كاروان هستند، در محل و روى ساختمان محل اقامت كاروان نصب گردد.
همچنين پيشنهاد مىشود با دعوت از چهرههاى معنوى شناخته شده در يكى از شبهاى پايانى قبل از عزيمت، مراسم «شب خاطره» برنامهريزى شود تا هم ميهمانان و همه اعضاى كاروان به بيان خاطرات خود بپردازند. ضبط و پيادهسازى و تكثير مطالب طرح شده، اثر ارزشمندى خواهد شد. يك نسخه از اثر آماده شده به معاونت آموزش و پژوهش ارسال شود.
كتاب «چگونه زيستن» و «وحدت» كه توسط معاونت آموزش و پژوهش منتشر و در اختيار استانها قرار گرفته است، تهيه و در ميان زائران توزيع شود. اين كتابها در زمان مناسبى كه از سوى بعثه اعلام مىشود، به مسابقه گذاشته شده، از ممتازين تقدير خواهد شد.
شوراهاى فرهنگى سعى كنند با برپايى نمايشگاه كوچكى از كتاب با موضوعات مناسب، زائران محترم را نسبت به افزايش و تكميل آگاهىها نسبت به مسائل مختلف مرتبط با حج و معارف بلند معنوى آن تشويق نمايند.
در رابطه با ايراد سخنرانى از سوى روحانى و معين محترم كاروان كه از ضروريات هر كاروان است و بهطور مرتب در مواقع و زمانهاى مختلف قبل و حين سفر انجام مىشود، لازم است اين نكته مورد توجه قرار گيرد.
با توجه به وجود طيفهاى مختلف در بين زائران، سخنرانىها به تفكيك و با توجه به مخاطبان (جوان، تحصيلكرده، بانوان و عموم) انجام شود.
راهنماى معنوى حج با عنوان «پلى به ملكوت» شامل اعمال، عبادات، زيارات و توصيههاى معنوى براى حجاج محترم در طول اقامت در مكه و مدينه توسط معاونت آموزش و پژوهش تدوين و منتشر و در اختيار ادارات حج استانها قرار مىگيرد. لذا جهت بهرهبردارى عموم زائران به موقع تهيه شده، در اختيار زائران قرار گيرد.
با توجه به ناكافى بودن سخنرانى (بهصورت يكسويه) در تأمين نياز معرفتى زائران تحصيلكرده و درگيرى ذهنى آنان با سؤالات، ابهامات و احياناً شبهات، لازم است جلساتى به منظور گفتگو و پرسش و پاسخ بين آنان و روحانى و معين كاروان و درصورت امكان با حضور چهرههاى علمى به عنوان ميهمان (چه در ايران و چه در مكه و مدينه) تشكيل و مباحث بهصورت دو جانبه پيگيرى شود.
لازم است تدبيرى انديشيده شود كه اينگونه جلسات خاصّ براى زائران تحصيلكرده و اهل مطالعه تشكيل شود و ضمن رعايت احترام سايرين، از حضور افراد بىسواد و يا كمسواد كه با شنيدن برخى بحثها ممكن است دچار آشفتيگى ذهنى شوند، جلوگيرى گردد.
با توجه به نيازهاى معرفتى خاص بانوان و ضرورت سرمشق گيرى و اقتدابه الگوهاى اصيل زن مسلمان، فرصتهاى مستقلى براى تشكيل جلسه و ارائه سخنرانى براى بانوان در نظر گرفته شود. در اين برنامهها نقش بانوان محترم معينه كاروان تأثيرگذار تر است.
در اين سخنرانىها چهار نكته مورد توجه قرار گيرد:
يك. بيان راههاى تقرّب بانوان به خدا، با عنايت به مضامين روايات شريفه و معرفى بانوان مقرّب و زنان نامدارصدر اسلام مورد توجه قرار گيرد؛ به خصوص آن
دسته از بانوان بزرگوار كه مراقد شريفه آنان در مكه و مدينه قرار دارد.
دو. لزوم اجتناب از رفتارهاى افراطى و تفريطى و توأم با خرافات و حركتهاى ناشايستى كه برخى انجام مىدهند (از قبيل دخيل بستن و ...) براى بانوان زائر تبيين شود.
سه. رعايت شئون اسلامى به خصوص حجاب، وقار و وزانت در اماكن و معابر عمومى و از جمله در گفتگو و معامله با اجانب تذكر داده شود.
چهار. تبيين نقش همسران و مادران در اصلاح و تربيت فرزندان و وسلامت خانواده و جامعه.
بانوان محترم معينه كاروانها به مساعدت رؤساى شواراها، برنامه ديدار با بانوان نمونه را در ايران پيگيرى نمايند. در اين برنامه ديدار با آن دسته از بانوان موجّه و سرشناس مدّ نظر است كه ضمن التزام به موازين اخلاقى و شرعى، موفقيتهاى بزرگى در زندگى به دست آوردهاند. هدف در اين برنامه، تقويت باورداشتهاى الهى بانوان، توجه به نقش معنويت در همه ابعاد و شئون زندگى و ايجاد آمادگى روحى براى سفر معنوى حج است.
درصورتى كه در بين اعضاىكاروان تعداد قابل توجهى جوان حضور دارد، بهطور مستقل مورد توجه شورا قرار گرفته و برنامههاى ويژه براى آنان تدارك شود؛ از جمله چهار نكته در سخنرانىها مورد توجه قرار گيرد:
اول: توجه به نياز جوانان به معنويتگرايى و عرفان. در اين رابطه هشدار نسبت به جريانهاى شبهعرفانى و انحرافى وارداتى و حلقهها و محافل درويشى ضرورى است و تلاش شود معنوت و عرفان ناب اهل بيت: به شكل مؤثر و مستدل معرفى شود.
دوم: رعايت منطق و بيان ساده، روان وصميمى پرهيز از بحثهاى خشك، غامض و پيچيده.
سوم: مستدل و مستند بودن مباحث و درصورت امكان ذكر سند و مدرك.
چهارم: برقرارى ارتباطصميمى و دوستانه.
حفظ و استمرار دستاوردهاى گرانقيمت حج بيت الله الحرام و زيارت حرم
شريف نبوى (صلى الله عليه و آله) و مضجع ناپيداى فاطمه زهرا 3 و ائمه مظلوم بقيع:، تنها با پايدارى بر دين خدا و سنت و شريعت پيامبر (صلى الله عليه و آله) و اهل بيت: امكان پذير است. از اين رو، بعثه مقام معظم ر هبرى بر آن است تا سنّت عهد بستن با خدا و رسول الله (صلى الله عليه و آله) را احيا و به فرهنگ عمومى حجاج تبديل نمايد. متن دو ميثاق نامه براى اين هدف تدوين و در اختيار كاروانها گذاشته شده است.
شوراهاى فرهنگى، ترتيبى دهند تا در هنگام وداع با مدينه و مكه برنامه بيعت و پيمان به بهترين وجه انجام شود و زائران محترم با آگاهى كامل و رضايت و رغبت خود، متن ميثاق نامهها را قرائت كرده و ذيل آن را امضا نمايند.
در حج 1386 تعدادى از بعثههاى مراجع عظام شيعه در حج حضور داشته و پاسخگوى نيازهاى شرعى زائران بودند. هماهنگى امور بعثهها، برعهده معاونت آموزش و پژوهش بعثه رهبرى بود و جناب حجةالاسلام و المسلمين محمد مهدى معراجى از سوى معاونت مذكور، در درون اين كاروان حضور داشته، پيگيريهاى لازم را بعمل مىآوردند.
مراجع بزرگوارى كه در حج امسال تشكيل بعثه دادند، عبارت بودند از آيات عظام:صافى گلپايگانى، سيد على سيستانى، موسى شبيرى زنجانى، يوسفصانعى، حسين وحيد خراسانى، ناصر مكارم شيرازى، عزالدين زنجانى، محمداسحاق فياض، عبدالكريم موسوى اردبيلى، سيدكاظم حائرى، سيد سعيد حكيم، جعفر سبحانى، حسين نورى همدانى، سيدمحمد شاهرودى.
از مهمترين كاركردهاى بعثه مراجع عظام، ارتباط با مقلدين و علاقهمندان و حجاج خارجى و اطلاعرسانى بود.
گفتنى است كه در سال جارى تعامل بسيار خوبى ميان بعثه مقام معظم رهبرى و ديگر بعثههاى مراجع وجود داشت.
«زائرمحورى» در برنامههاى بعثه و سازمان حج، تاحدى موجب شده كه توجه به نيازهاى معرفتى و فرهنگى كارگزاران حج، بهويژه در ايام موسم حج بهدست فراموشى يا كمتوجهى سپرده شود وصرفاً به اندك برنامههاى پراكنده بسنده شود. خوشبختانه در سالهاى اخير، براساس تجارب سالهاى پيشين و تحليل كارشناسى شرايط و اطلاعات موجود، با رويكرد نوينى مواجهيم كه بهدنبال ترسيم جغرافياى وسيع فرهنگى بعثه است. در اين رويكرد، كارگزاران حج و زيارت درصف و ستاد، جايگاه ويژهاى در كليه برنامههاى فرهنگى و آموزشى دارند و تدابير مختلفى براى ارتقاى سطح علمى و فرهنگى آنان در ايران و موسم حج و عمره اتخاذ شده است. برنامههاى فرهنگى ويژه كارگزاران در موسم حج 1386، تكاپويى ستودنى در اين مسير بلند است كه اميد مىرود با نكتهسنجى نيكانديشان وصاحبنظران بهتدريج از آسيبها و كمبودهاى آن كاسته شود و بر عمق و غناى آن افزوده گردد.
تدوين و تأليف بيستو هشتمين كتاب حج، امسال بر عهده آقايان علىاكبر جوانفكر و رضا بابايى بود.
اين دو نويسنده با حضور در برنامهها و مراسم مختلف، اطلاعات لازم را براى تهيه مواد اوليه اين اثر جمعآورى كردند.
كتاب حج كه در سالهاى گذشته منبع مستند معتبر و مهم براى محققان درباره حج جمهورىاسلامى بوده، امسال نيز براىتدوينآن، اهتمامويژهاى شده است.
در سالجارى به منظور استفاده زائران عمره و حج تمتع، تعداد 000/ 500/ 1 جلد كتاب مرتبط با اعمال و مناسك حج از طريق مؤسسه فرهنگى- هنرى مشعر، وابسته به
بعثه رهبرى چاپ و به زائران ارائه شده است. حدود 40 فقره از اين كتابها جديدالانتشار و مابقى چاپ مكرر بوده است. بخشى از كتابهاى جديد، به زبان عربى است. محتواى كتابها تخصصى و در رابطه با امور مربوط به حج و زيارت بوده است.
مؤسسه مشعر كه از سال فعاليت خود را آغاز كرده، تاكنون موفق به چاپ و انتشار عنوان كتاب بوده است. چاپ بروشور، توليد لوح فشرده (سى. دى) برنامههاى مربوط به حج و اطلس زيارتى مدينه و مكه از ديگر اقدامات و فعاليتهاى اين مؤسسه فرهنگى است.
به گزارش خبرنگار زائر رييس سازمان حج و زيارت گفت: كاروانهايى كه فعاليتهاى درخشان فرهنگى براى زائران طراحى و اجرا كردهاند، از نظر بودجه جهت تحقق ايدههاى مشخص و حركات فرهنگى مناسب داخل كاروانها مشكلى ندارند و هزينه سرانه مربوط به اين نوع فعاليتها در كاروانهاى مذكور به دوبرابر افزايش يافته است كه مىتوانند از محل تنخواه ارزى خود هزينه كنند.
اين تصميم در راستاى بسط فعاليتهاى فرهنگى از سوى كارگزاران اجرايى حج اتخاذ شده كه مورد توجه و تأكيد سازمان حج مىباشد.
رييس سازمان حج و زيارت در گفتگو با خبرنگار بعثه مقام معظم رهبرى گفت: هماهنگىهاى لازم براى برگزارى امور حج و رسيدگى به همه موارد مورد نياز زائران؛ از ورود به فرودگاه مدينه گرفته تا اسكان، تغذيه و ديگر تسهيلات رفاهى و زيارتى، گاه چنان بوده كه بيش از هفتاد درصد هماهنگىها يكسال پيش از موسم حج سال آينده اتفاق افتاده است. اين آمادگى و خدمتگزارى براى آن است كه زائران بتوانند با خيال آسودهترى مناسك خود را انجام بدهند و از موقعيتهاى حج براى فرهنگسازى استفاده كنيم.
رييس سازمان حج و زيارت مىگويد: همه بخشهاى ستادى و اجرايى اين سازمان، لحظهاى فارغ از برنامهريزى نيستند و هرجا كه ضرورتها و نيازها، ايجاب كرده، با هماهنگى و مطالعه اقدام به تغيير و اصلاح روشها و نحوه اجراى امور كردهايم.
«مصطفى خاكسار قهرودى» رييس سازمان حج و زيارت در گفتوگو با خبرنگار پايگاه اطلاع رسانى حج، به تشريح فعاليتها و هماهنگىهاى ستادى و اجرايى اين سازمان پرداخت و بر موضوع برنامهريزىهاى فرهنگى در همه بخشهاى اجرايى تأكيد كرد.
موضوع رسيدگى به امور حج، با توجه به اينكه جامعه مخاطب بسيار زيادى دارد، به لحاظ برنامهريزى، هماهنگى و اجرا، از حساسيتهاى بسيار بالايى برخوردار است. نتيجهاى كه قبل و بعد از اين سفر روحانى حاصل مىشود، مورد قضاوت خيلىها قرار مىگيرد؛ چه آنها كه زائر اين سفر بودهاند و چه چهرهها، شخصيتها و مقامات محترم مسؤول كشور كه بر آن نظر دارند. تلاش سازمان حج و زيارت بر سرعت و انجام درست كارها و بهبود و ارتقاى همه فعاليتهاست. مىتوانم بگويم، انجام امور حج و رسيدگى و توجه به همه بخشها و حوزههاى مختلف آن، نوعى مديريت بحران است. اجراى تصميماتصحيح، رسيدگى و نظارت بر چگونگى اجراى آنها، تغيير و اصلاح روشهاى اجرايى و مهمتر از همه، نحوه برنامهريزىهاى فرهنگى مترتب بر آن، كه مدتى است با مشاركت فعالانه اعضاى اجرايى كاروانها، مديران و نيز نمايندگى محترم ولىفقيه در سازمان همراه است، حكايت از حساسيت كار دارد. مبناى كارها اين است كه با توجه به تأكيدات فراوان، رفاه، آسايش و تسهيلات لازم براى زائران در همه بخشها تأمين شود.
به اين ترتيب، برنامهريزى و تصميمگيرى سازمان حج و زيارت براى اجراى بهتر برنامهها، تنها محدود به داخل كشور نمىشود و چه بسا در طول سال و قبل از موسم حج تمتع بايد هماهنگىهايى با مسؤولان دولت عربستان انجام شود.
مسؤولان امور زيارتى دولت عربستان هميشه از اينكه مسؤولان ايرانى در مورد
حج سال آينده از مدتها قبل، برنامهريزى و جلسههاى مرتبى با آنها دارند، تعجب مىكنند. آنها اذعان دارند كه نحوه اجراى برنامههاى ايران نسبت به ساير كشورها، ستودنى است. حتى گاه دستاندركاران سازمان حج و زيارت يكسال قبل از موسم حج، پيگيرىها و برنامهريزىهاى خود را آغاز كردهاند. حجم گسترده كار و ضرورت تأمين رفاه، آسايش و ارائه تسهيلات لازم به حجاج ايرانى نيازمند فعاليتهاى شبانه روزى است و به لطف خداوند در اين امور همواره پيشرفتهايى به دست آمده است. نكتهاى كه بايد اينجا تأكيد كنم، بحث برنامهريزىهاى مؤثر است. ما لحظهاى فارغ از برنامهريزى و هماهنگى نيستيم. همكاران ما در طول اين سفر و قبل و بعد از آن پيوسته بر فعاليت كاروانها، مديريت هتلها و ساختمانهاى محل اسكان، امور رفاهى، تغذيه، خريد و سلامت مواد مصرفى زائران ايرانى نظارت دقيق دارند. ايران تنها كشورى است كه در طول سال در عربستان دفتر نمايندگى و ستاد فعال دارد و امور مربوط را پيگيرى مىكند. براى مثال در بخش حمل و نقل كه موضوع مهمى است، حدود دو هفته قبل از سفر، آخرين هماهنگىها و توافقات يكبار ديگر مورد ارزيابى و كنترل قرار مىگيرد. در اين جلسه طرفهاى سعودى اذعان داشتند: شما تنها كشورى هستيد كه موضوع حمل و نقل را از ماهها قبل از موسم حج، حل و فصل كردهايد و اكنون نيز (حدود دو هفته قبل از آغاز سفر به مدينه) همه اجراييات را كنترل مىكنيد.
خوشبختانه بيش از (صلى الله عليه و آله) 9 درصد زائران ايرانى در مركز شهر مدينه و نزديك حرم مطهر نبوى ساكن هستند. اين توفيق خداوند بوده است كه توانستهايم با هماهنگىها و برنامهريزىهاى مؤثر، اين امر را از ماهها قبل از سفر، تحقق ببخشيم.
برنامهريزىهاىصحيح و دائم رو به اصلاح كه بخش عمدهاى از آن، حاصل مطالعه و تحليل نظرسنجىها است، ضرورت اصلاح ساختار ستادى را تعيين مىكند. سازمان حج و زيارت هر سال اين اصلاحات و تغييرات مؤثر را دارد. هدف ما هم سهولت در ارائه خدمات، افزايش بازدهى و كارآمدى، بالا بردن توان تصميمگيرىها، افزايش اهرمهاى نظارتى و كنترلى و مراقبت هر چه بيشتر از نمودهاى عينىِ تصميمگيرىها است. خوشبختانه توانستيم فاصلههاى مديريت تصميمگيرى و
بخشهاى اجرايى را به كمترين ميزان خود كاهش دهيم. نتيجه اين شده است كه كارها سرعت بيشترى پيدا كند و شاهد بهبود هستيم. اصلاح روشها و تغيير سيستمها در حين انجام كارها، به گونهاى است كه هرجا لازم باشد، انعطافپذيرىهاى موردنيازصورت مىگيرد. از سوى ديگر، نظام مشورتى و نظارتى بر روند تصميمگيرىها حاكم است.
ميزان تحقق امور را مىتوان در نحوه خدمتگزارى به زائران مشاهده كرد. اينكه توانستهايم بحث اسكان زائران را در مناطق مركزى شهر مدينه تحقق ببخشيم، حمل و نقل درون شهرى و جابجايى و انتقال زائران را حل و فصل كنيم، امور تغذيه سالم و بهداشتى رستوانهتلها را بهطور جدى و دقيق پيگيرى كرده و بر آنها نظارت داشته باشيم و ... هيچ مشكلى در اين خصوص وجود ندارد. ديگر اينكه در بحث نظام مديريتى و بهبود اهرمهاى تصميمگيرى و اجرا، آلان ما در سازمان حج و زيارت سطوح ادارى را ارتقا داده و به شكل حرفهاى عمل كردهايم. تخصصى كردن فعاليتها، كمك مؤثرى به همه امور رفاهى و اجرايى كرده است. تفكيك امور حج تمتع و عمره، ارتقاى واحدها و ادارهها به ادارههاى كل، فعاليتمستمر ارزيابىهاى عملكرد و كارگزارىهاى حج، افزايش اختيارات و ارزشيابىهاى مستمر همگى حكايت از تحّول دارد. نتيجه اين شده كه مىتوانيم شاهد افزايش كارآمدى باشيم.
نتايج بازخوردها در بخشهاى مختلف، ضرورت برنامهريزىهاى مؤثر فرهنگى را ايجاب كرده است. هر فرآيند و اقدامى در مجموعه حج بايد داراى رويكرد و كاركرد فرهنگى باشد. ميزانصحت و دقت انجام يك كار شايسته، به سنجش اثرات فرهنگى آن وابسته است. پيش از اين عوامل اجرايى همچون مدير كاروان، معاونان كاروان و عوامل اجرايى آن خودشان را عضوى تفكيك شده از عوامل و فرآيندهاى فرهنگى مىديدند كه تنها بايد به پيگيرى امور اجرايى زائران بپردازند. بهطور واضحتر مىتوان گفت: آنان در امور و مسائل فرهنگى وارد نمىشدند و در پى انجام امور اجرايى و خدمتگزارى به زائران در امور رفاهى و تسهيلات اقامتى و مسائلى از اين دست بودند. با برنامهريزىهاى فرهنگى و فعاليتهايى كه در اين خصوص انجام شد، توانستيم رويكرد فرهنگى را وارد برنامهها و امور اجرايى كنيم؛ به گونهاى كه عوامل اجرايى خود را جدا
از زنجيره فرهنگى نپندارند. به لطف خداوند اين سرمايهگذارى و استمرار در بحث ورود به آموزشهاى فرهنگى، نتيجه مثبت داد. الآن مديران كاروانها و ديگر عوامل اجرايى، خودشان را در قبال رفتارها و آموزههاى فرهنگى، مسؤول و شريك مىدانند. آنان تنها پيگير مسائل اجرايى نيستند، بلكه براى خود نقش فرهنگى قائلاند؛ چرا كه زائران تنها خواهان رفاه و دريافت خدمات اجرايى نيستند. الآن اين نوع تفاهم فرهنگى و بهتر بگويم درك فرهنگى، بيش از گذشته، خود را بروز داده است. در گذشته ايفاى چنين نقشى، اگرچه در ذهنها وجود داشت، ولى محل بروز پيدا نكرده بود. خوشبختانه نقش اثرگذارى فرهنگى مديران كاروانها و ديگر عوامل اجرايى بيشتر شده است. ميزان موفقيت و كارآيى اين عوامل اجرايى و مديريتى در نقش آفرينى فرهنگىشان ديده مىشود و توجه به آن به يك دغدغه تبديل شده است.
اكنون در شوراى فرهنگى كاروانها، مدير كاروان دبير شوراست و علاوه بر وظيفه اجرايى و مديريتى خود، در تصميمسازىهاى فرهنگى، نقش مؤثرى دارد. توجه داشته باشيد كه وقتى تفكر و انديشه كار فرهنگى در امور اجرايى پيوند مىخورد، تا چه حد مىتوان شاهد بروز تحولات فرهنگى مثبت در ارتباط با زائران بود. سازمان حج و زيارت در حقيقت با اين كار، در جستوجوى تحقق نقشآفرينى فرهنگى و اثرگذار عوامل اجرايى است.
افزون بر همه اينها با مشكل موازىكارى هم روبهرو نيستيم؛ چرا كه سازمان حج و زيارت جدا از نهاد نمايندگى ولى فقيه در اين سازمان نيست. براى نخستين بار، برنامههاى كلان فرهنگى كاروانهاى حج سال 86 تدوين شد كه در برگيرنده رئوس برنامههاست. در كتابى ديگر كه «پلى به سوى ملكوت» نام دارد، جزئيات برنامههاى فرهنگى تشريح شده است. اين كار، فعاليتى مشترك با بعثه مقام معظم رهبرى است. حتى آيتالله رىشهرى تصريح داشتند كه همه دستاندركاران مشاركت كرده و به غناى اين موضوع بپردازند و طرحها و پيشنهادهاى خود را اعلام كنند. از اين حركت استقبال فراوان شد. به نقش اثرگذار فرهنگى عوامل مجرى بايد بيشتر توجه كنيم. وقتى همه عوامل ستادى و اجرايى خودشان را در شكلگيرى يك فعاليت، شريك بدانند،
احساس مسؤوليت بيشترى كرده، براى اجراى بهتر آن برنامهها هم تلاش مىكنند. توجه به مطالب اين كتاب و رئوس برنامههاى فرهنگى، يكى از ملاكهاى ارزيابى عملكرد كاروانها است.
بنابراين، همه عوامل اجرايى، در نقشآفرينى فرهنگى، مسؤوليت دارند؛ چرا كه حج، يك حركت فرهنگى با جنبههاى مختلف است. همه دستاندركاران هدف و نيّتشان برگزارى هر چه معنوىتر حج است و در اين ميان زائران مورد توجه هستند. پس اين اقدامات در برنامهريزىهاى فرهنگى مىتواند در تلطيف حركتهاى معنوى و فرهنگى موسم حج، نقش مهمى ايفا كند. خلاصه اينكه همهدعاها براى آمين است؛ يعنى همه اين فعاليتها براى آن است كه زائران در آسودهترين وضع روحى و جسمى قرار گيرند تا بتوانند از معنويت حج بهره بيشترى ببرند.
هر سال قرآنهايى با چاپ مرغوب و قطعى مطلوب و ممهور به «مجمع الملك فهد لطباعه المصحف الشريف» به همه زائران كشورهاى اسلامى هديه مىشود. اما در همه اين سالها تبليغ و حمل كتاب- به خصوص كتابچه دعا- توسط زائران ممنوع بوده است. اين در حالى است كه دستگاههاى مرتبط با حكومت عربستان كتابچههاى مختلف و متنوعى را ميان زائران توزيع مىكنند كه مستقيم يا غير مستقيم، تبليغ عقايد مذهب وهابيت است.
اين نيز گفتنى است كه در آستانه حج (آبان 1386) نماينده تفت و ميبد در مجلس شوراى اسلامى، به دليل مخدوش بودن قرآنهاى توزيع شده از سوى عربستان به وزيران كشور و ارشاد تذكر داد. اين تذكر را سيدجلال يحيىزاده داد و غلامعلى حداد عادل رييس مجلس شوراى اسلامى، نامه نماينده مذكور را در جلسه علنى مجلس قرائت كرد. گويا مراد اين نماينده محترم از «قرآنهاى مخدوش» قرآنهايى است كه با ترجمه غير متعارف به فارسى در عربستان توزيع مىشود.
به هر روى بعثه مقام معظم رهبرى، به توزيع اينگونه كتب رسماً اعتراض نموده
ليكن براى حفظ وحدت و انسجام اسلامى كشورهاى مسلمان، زائران را از هرگونه مقابله و درگيرى لفظى برحذر مىدارد و شيوههاى ديگرى را براى مقابله علمى و فرهنگى برگزيده است كه مهمترين آنها آموزشهاى پيش از حج و برنامه استقرار روحانيان كاروانها در ميان زائران و ديگر فعاليتهاى فرهنگى در درون كاروانها است.
حضور معينهها در كاروانهاى ايرانى از سال 74 با حضور 15 معينه بهصورت آزمايشى در برخى از كاروانها اجرا شد و پس از گذشت 12 سال اكنون 234 معينه در كاروانها، بانوان زائر را همراهى مىكنند.
خانم موسوى مسئول معينهها در معاونت روحانيون بعثه مقام معظم رهبرى، در گفتوگو با پايگاه اطلاع رسانى حج، با اعلام اينكه معينهها با هدف خدمتگزارى به بانوان زائر و پاسخگويى به نيازهاى دينى و اجرايى آنان در راستاى انجام مناسك و اعمال در كاروانها هستند، افزود: اين خواهران وظيفه برآوردن نيازهاى بانوان زائر در ارتباط با حج را، در قبل و حين سفر بر عهده دارند.
وى گفت: قبل از سفرخواهران معينه به مسائلى از قبيل شناسايى و كشف نيازها و خواستههاى بانوان، برنامهريزى جهت تبيين مسائل خاص بانوان و تذكرهاى قبل از سفر به آنان، توجيه در مورد تقليد و تصحيح قرائت و تلبيه، شناسايى بانوان به منظور همكارى در شوراى فرهنگى و گروه ارشاد كاروان و ... توجّه دارند. همچنين اين خواهران در طول سفر مسئول پيگيرى مواردى از قبيل تعامل سازنده با زائران و حُسن خلق و معاشرت، برخورد مفيد و مؤثر جهت جذب و تأثير معنوى در بانوان، حُسن معاشرت وصبر و بردبارى و ايجاد آرامش در خواهران، رعايت شئون و مقتضيات، حفظ قداست و جايگاه معنوى بانوان زائر، پرهيز از مواضع تهمت و رعايت موازين شرعى، تنظيم برنامهها و سازماندهى بخش خواهران، شامل هماهنگى كامل با روحانى و تنظيم برنامه با نظارت و اشراف روحانى و ارائه گزارش پيشرفت كار، رعايت نظم و
انضباط در امور فرهنگى، سازماندهى خواهران و يارى گرفتن از افراد توانمند براى كمك به افراد ناتوان هستند.
وى افزود: تبيين احكام عمومى، مناسك و احكام خاص بانوان، بيان مسائل اخلاقى مورد نياز بانوان زائر، بهرهبردارى معنوى از اين سفر، مطلع ساختن روحانى نسبت به بعضى از سؤالهايى كه بانوان دارند، بيان تاريخ بانوانصدر اسلام و الگوگيرى از آنان براى خواهران بخش ديگرى از فعاليتهاى آنان است.
همراهى زائران درمناسك، حضور در ميقات و يادآورى و راهنمايى و نظارت بر حسن انجام احرام بانوان زائر، همراهى زائران در شب دهم از مشعرالحرام به منا و رمى جمره عقبه، همراهى خواهران سالمند و نظارت برصحت اعمال آنان، كنترل اعمال بانوان و گزارش به روحانى كاروان و ثبت در دفتر مراقبت اعمال، بخش اعظم فعاليتهاى معينهها در موسم حج است.
خانم موسوى در پايان افزود: اگرچه حضور معينهها در كاروانها روند رو به رشدى داشته است اما هنوز تا رسيدن به حد مطلوب فاصله داريم و اميدواريم بتوانيم در همه كاروانها يك معينه براى بانوان زائر داشته باشيم.
كتابخانه معاونت آموزش و پژوهش همه ساله در موسم حج تمتع در محل بعثه مقام معظم رهبرى در شهرهاى مدينه منوره و مكه معظمه راه اندازى مىشود. امسال اين كتابخانه از نظر تعداد افزايش چشمگيرى پيدا كرده و عناوين آن بسيار زياد شده است. همچنين 30000 كتاب مجازى (رايانهاى) به شمار كتابها افزوده شد كه قابل انتقال به سىدى و رايانههاى شخصى بود.
اين كتابخانه كه استفاده از آن براى عموم زائران و روحانيون آزاد است كتابهايى در زمينههاى حديث، فقه، مناسك و معارف حج، تاريخ اسلام، تفسير علوم قرآنى در اختيار متقاضيان مىگذارد. به گفته سيداحمد سجادى مسئول كتابخانه، كتابها به سهصورت «مخصوص مطالعه در كتابخانه»، «امانى» و «اهدايى» به
علاقهمندان ارائه مىشود. وى گفت: كتابهاى تك نسخهاىصرفاً براى مطالعه است. اما براى پاسخگويى بهتر به نيازهاى زائران، بخش مجازى و ديجيتالى اين كتابخانه نيز راهاندازى شده است.
سجادى تصريح كرد: نرم افزارهايى مثل «باب العلم» حاوى 880 جلد كتاب، «به سوى حقيقت» با 95 جلد كتاب و حدود 30 نرم افزار كتاب ديگر درباره موضوعات مختلف در اين كتابخانه وجود دارد.
كتابخانه معاونت آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى روزانه پذيراى جمع كثيرى از محققين و فضلاى حوزه و دانشگاه است.
در اين ميان برخى از زائران حرم پيامبر (صلى الله عليه و آله) براى دريافت كتابهاى دعا و زيارت مراجعه مىكنند و اذعان دارند كه در فرودگاه مدينه طى برخوردهاى سبك با آنان، كتابهاى مناسك و ادعيه آنان را از درون ساكهايشان برداشتهاند.
اسكان و اقامت، تغذيه و رفت و آمد به مسجدالحرام در مكه مكرمه، تفاوتهاى بسيارى با تردد در حرم نبوى در مدينه منوره دارد. تجمع و نزديكى هتلها به حرم مطهر در مدينه موجب شده است كه زائران حرم نبوى از شرايط بهترى براى اقامت در اين شهر برخوردار باشند. غذا نيز بهصورت متمركز در دو آشپزخانه «زين» و «الدخيل» طبخ و بهصورت موازى در محل اسكان زائران توزيع مىشود.
ويژگىهاى جغرافيايى شهر مكه، مسئولان سازمان حج و زيارت را براى تصميمگيرى در خصوص اسكان، تغذيه و تردد زائران با محدوديتهاى خاص مواجه مىسازد. از طرف ديگر، سابقه درازمدت كشورمان در مديريت حج و بهرهگيرى از بهترين و مناسبترين امكانات اقامتى، بهداشتى و تغذيهاى، انتظارات را در بين زائران ايرانى بالا برده و نگاهها را بيش از همه، متوجه ستاد مكه مكرمه كرده است.
با اين وجود، حج امسال نسبت به سال گذشته، وضعيت بهترى داشت و در تمام حوزهها مانند حمل و نقل، تغذيه، درمان، بهداشت و اصلاح سيستم، شاهد پيشرفت بوديم. مطالعه و هماهنگىهاى حج آينده نيز همزمان با روزهاى نخست حج امسال
آغاز شد. در اجاره مسكن حج آينده تغييراتى ايجاد مىشود. مسئولان سازمان حج روشى را به كار خواهند بست تا خانهها در مكه نسبت به سالهاى گذشته به حرم نزديكتر باشند. در امر تغذيهزائران نيز به شيوههاى جديدى عمل خواهد شد و حمل و نقل در روزهاى تشريق سال آينده درحال هماهنگى با سعودىها است و نظام جديدى در رفت و آمدها اعمال خواهد شد.
سال گذشته، هتلى به سفارش سازمان حج و زيارت، از سوى يك شركت سعودى و با سرمايهآنها ساخته شد كه توسط سازمان حج و زيارت اجارهبلند مدت شد و امسال مورد بهرهبردارى قرار گرفت. در كنار عوامل اجرايى و فرهنگى حج، دو هزار زائر عادى ايرانى نيز در اين هتل استقرار داشتند. ارزيابى مثبت از ساخت و بهرهبردارى از اين هتل، سبب شد تا انجام كار مشترك با سعودىها و ساخت نمونههاى ديگرى از اين هتل، مورد مطالعه قرار گيرد.
سهميهحج ايران و كليات قرار داد در ماههاى نخست سال 1387، در نشستى با وزير حج عربستان مشخص مىشود، اما تفاسير و جزئيات آن در نشست سال آينده تعيين مىگردد.
مشكلات بهداشتى در حج امسال- با وجود شايعه آنفلوآنزاى مرغى- كمتر بود. امسال با اينكه حدود 11 هزار نفر زائر بالاى 70 سال و حدود يك هزار و 500 نفر زائر بالاتر از 80 سال داشتيم، مشكلات درمانى نسبت به گذشته كمتر بود.
در مراسم قربانى نسبت به سال گذشته، 10 درصد موفقيت و پيشرفت حاصل شد و زائران، اين بخش را راحتتر انجام دادند.
بودجهفرهنگى كاروانها تا شش برابر افزايش يافت و امسال فضاى فرهنگى كاروانها در نظر گرفته شد و در بخش آموزش و اطلاعرسانى زائران نيز اقدامات خوبىصورت گرفت.
تعاملى كه در عربستان با مسؤولان ايرانى در بخشهاى مختلفصورت گرفت، فضا و اوضاع آرامترى را در حج امسال ايجاد كرد كه اقدامات دولت و حضور رييس جمهور در مناسك حج در اين فضا بىتأثير نبوده است.
همچنين در ديدار رييس جمهور ايران با پادشاه عربستان درباره مسائل كلان و اجرايى حج نيز تبادل نظرهايىصورت گرفت و جمهورى اسلامى ايران آمادگى خود را براى همكارى در زمينه اجراى طرح توسعهفضاهاى اطراف مسجدالحرام اعلام كرد. ضرورت افزايش سهميهحجاج ايرانى و انتظار بلندمدت ايران از عربستان در مسائل حج مورد تأكيد قرار گرفت.
بخشهاى مختلف فرهنگى، آموزشى و بين المللى بعثه مقام معظم رهبرى و سطوح اجرايى سازمان حج و زيارت از 11 سال پيش در ساختمانى در ميدان المعابده در مكه مكرمه مستقر مىشدند. اين در حالى بود كه به دليل فاصله اين محل با منطقه اقامتى زائران ايرانى، ارتباط بعثه و بخشهاى اجرايى، با مشكلات و دشوارىهاى خاص مواجه مىشد. به عنوان مثال اگر بنا بود نشستى با گروههايى از زائران داشته باشيم، عملًا دستمان بسته بود. از سوى ديگر، زائران به ما خرده مىگرفتند كه چرا بعثه در ميان آنها نيست و از امكانات مناسبترى نسبت به زائران برخوردار است. نتيجه اين مشكلات باعث شد كه نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت و سرپرست حجاج ايرانى براى رفع اين مشكلات، توصيههايى براى مسئولان بعثه و سازمان داشته باشد. به همين دليل، تمام تلاشها به اين نقطه معطوف شد كه ساختمان مناسبى براى بعثه تهيه شود كه با شاخصهاى جديد، توان خدماترسانى اين مجموعه به حجاج عزيز ايرانى افزايش يابد.
ساختمانى كه بعثه در آن مستقر است، از نظر اسكان و خدمات رفاهى در مكه كمنظير است و از سه سال پيش كه به دنبال محل جديد بوديم اين موضوع را پىگيرى مىكرديم. اين مجموعه، يك سالناجتماعات با ظرفيت 1600صندلى و تمام امكاناتصوت و تصوير و تلويزيون مدار بسته، 3 برج اقامتى با بيش از 4100 تخت، 23 خط آسانسور، پاركينگ با ظرفيت 120 خودرو و فضاهاى مورد نياز بخشهاى ادارى را در خود جاى داده است. به هر حال انتقال ساختمان بعثه مقام معظم رهبرى به منطقه عزيزيه
شهر مكه، نظارت بيشتر برامور كاروانهاى ايرانى را آسانتر كرد. اين ساختمان داراى هزار اتاق است كه در آن علاوه بر استقرار واحدهاى ادارى و اجرايى بعثه، چهارده كاروان ايرانى در آن اقامت دارند.
سهسال پيش با مدير اين مجموعه تفاهمنامهاى امضا كرديم كه براساس آن، هتل «دار هادى» بايد در سال نخست بهرهبردارى در اختيار ما قرار بگيرد. اين تفاهمنامه در شرايطى به امضاى طرفين رسيد كه ما مىدانستيم در مجموعه مورد نظر بايد چه امكاناتى تعبيه شود. جالب است كه بدانيد نفس اين تفاهمنامه هيچ هزينهاى براى ما نداشت. ما حتى در تفاهمنامه قيد كرده بوديم كه مدير هتل بايد اينجا را در موعد مقرر در اختيار ما بگذارد كه اگر در آمادهسازى هتل تعلل كند، ماهانه 25 هزار ريال سعودى جريمه به ما بپردازد؛ چرا كه او هم به ما احتياج داشت و در سال اول نمىتوانست تمام مجموعه را اجاره دهد. اما ما بر اساس تفاهمنامه پذيرفتيم كه تمام ظرفيت دار هادى را مورد استفاده قرار دهيم و اجارهاش را بپردازيم.
خوشبختانه قرارداد اجاره اين مجموعه، حدود 8 ماه پيش از موسم حج منعقد شد. در حالى كه از 4 ماه پيش، اجاره هتلها و مراكز اقامتى مكه مكرمه رو به افزايش گذاشت و حالا براى اجاره هتلى كه قبلًا محل استقرار بعثه مقام معظم رهبرى در ميدان المعابده بود، بيش از هتلِ دارهادى بايد هزينه مىكرديم.
منطقه عزيزيه تا حدى به حرم نزديك است و از طرف ديگر فاصله چندانى با منا و عرفات ندارد. با گذشتن از تونل «مظله» و از طريق باب على مى توان به حرم رسيد و از اين طرف، در موسم به سرعت منطقه عرفات در دسترس زائران ايرانى قرار مىگيرد يا در راه بازگشت از منا دچار مشكل نمىشوند؛ زيرا در كوتاهترين زمان ممكن به محل اقامت خود در منطقه عزيزيه مى رسند.
اما مهمتر از همه اين است كه امسال، ساختمان محل استقرار بعثه و سازمان حج به كاروانهاى ايرانى نزديكتر شده است. 15 كاروان از استانهاى تهران، قم، اصفهان، يزد، كرمان و فارس با جمعيتى حدود 2500 نفر در «دارهادى» اقامت دارند. علاوه بر اين، محل استقرار بعثه مقام معظم رهبرى در سال جارى به 80 درصد زائران ايرانى
نزديك است و به اين ترتيب، مشكلاتى كه سالهاى گذشته بر اثر دورى و سختى تردد به وجود مىآمد، امسال مشاهده نشد.
درباره اختلاف درجه هتلها نيز بايد گفت: سازمان حج كار معرفى كاروانها و درجات آنها را به زائران را انجام مى دهد. در بحث هواپيما، حمل و نقل زائران در مدينه و مكه و غذاى آنان هيچ تفاوتى وجود ندارد و همه آنها از خدمات مشابهى برخوردار هستند، اما زائرانى هستند كه مىخواهند با كاروانهاى درجه يك سفر كنند و هزينه بيشترى بپردازند. يك زائر مىتواند دست كم با يك ميليون و 600 هزار تومان عازم خانه خدا شده، از خدمات مناسبى نيز برخوردار گردد اما در عين حال بيشترين هزينهاى كه از يك زائر دريافت مىشود تا بهترين محل اقامت برايش در نظر گرفته شود، 000/ 500/ 2 تومان است. كارشناسان ما 5 گروه قيمتى در مدينه و 5 گروه قيمتى در مكه در نظر گرفتهاند كه زائران براساس خواسته خودشان گروهبندى مىشوند. در اين گروهبندىها، نوع ساختمان (اعم از هتل يا منزل)، امكانات رفاهى موجود در آن، آسانسور، تعداد مقيمان، نزديكى به حرم و ارزش محلى لحاظ مىشود.
البته بايد توجه داشت كه اسكان حدود 102 هزار زائر در يك شهر، كار بسيار دشوارى است و حجم كار مىتواند موجب بروز اتفاقات و مشكلاتى باشد. ما در مكه مكرمه، 322 سند همكارى يا به تعبيرى 322 هتل و منزل در اختيار داريم كه پذيراى زائران ما هستند. از سويى، شرايط جغرافيايى مكه مانند مدينه نيست و در اطراف حرم، هتلهاى مناسب وجود ندارد. در نزديكى مسجدالحرام تنها يكى- دو هتل خوب را مىتوان پيدا كرد كه قيمتهاى بسيار سرسامآورى دارند و ما فقط مىتوانيم در ايام عمره به اين هتلها مراجعه كنيم. با اين حال، مشكل جدى و چشمگيرى در سال جارى نداشتيم. البته، يكى- دو ساختمان طرف قرارداد، دچار حادثه شدند كه با تلاش همكاران ما اين ساختمانها هم تا زمان ورود زائران آماده اقامت و اسكان شد.
درباره جابهجايى حجاج به مشاعر مقدسه نيز بايد اين نكته مورد توجه قرار گيرد كه در شرايط حاضر حركت حجاج از عرفات به مشعر و منا بهطور متوسط حدود 10 ساعت طول مى كشد. آخرين خبرها حاكى ازآن است كه دولت عربستان بودجه مورد
نظر براى احداث اين مسير را تأمين كرده و اميدواريم زمان طولانى مدت جابهجايى حجاج ايرانى از سال 87 بهشدت كاهش يابد.
آشپزخانههاى متمركز مدينه در دو واحد «زين» و «الدخيل»، تمام غذاى زائران را آماده مىكنند، اما به هر حال غذاى مكه با مدينه تفاوت دارد. آشپزخانههاى ابوجدايل و قحطانى مكه، توان آمادهسازى غذا براى 80 هزار نفر در هر وعده را دارند كه 45 هزار پرس در اولى و 35 هزار پرس در آشپزخانه دوم و در زمان اوج حضور زائران طبخ مىشود. مسافت بسيار و تعداد زائران اين اجازه را به ما نمىدهد كه غذاى 20 درصد باقىمانده را نيز از اين دو آشپزخانه دريافت كنيم. با اين حال، اقلام و مواد اوليه بهصورت متمركز خريدارى و تهيه مىشود و برنامه غذايى بهصورت يكسان نوشته شده تا زائران در هر نقطهاى از شهر مكه مستقر باشند و بتوانند غذايى از نظر كيفى، مشابه غذاى ساير زائرانصرف كنند.
اواسط آذرماه، روزنامههاى عربستان سعودى از شيوع آنفلوآنزاى مرغى در اين كشور خبر دادند. ما اين موضوع را با برگزارى جلسات مستمر در بعثه مقام معظم رهبرى بررسى كرديم. اگرچه اين موضوع در نهايت به تأييد كامل مراجع رسمى بهداشتى عربستان نرسيد، با اين حال براى جلوگيرى از هرگونه حادثهاى، طبخ مرغ بهصورت سرخ شده روى آتش ممنوع شد و تغييراتى در برنامه غذايى به وجود آمد. اين تغييرات را بهويژه زائران مدينه اول به خوبى احساس كردند و اگر گلهاى هم هست، از همينجا ناشى مىشود، در عين حال ناگزير بوديم مرغ را بهصورت پخته شده در دماى بالا عرضه كنيم؛ چرا كه سلامت زائران از هرچيز ديگرى براى دست اندركاران حج مهمتر بود. بنابراين، جوجهكباب، حذف و به جاى آن كباب برگ و راگوى مرغ در برنامه غذايى گنجانده شد تا اطمينان نسبت به سلامت غذاى زائران حاصل شود. 4 گروه از كارشناسان بر كار آشپزخانهها نظارت مستمر دارند: اول، ناظرانى از شهردارى مكه و مدينه، دوم، نمايندگان هيأت پزشكى، سوم، بازرسان بهداشتى و چهارم،
كارشناسان بهداشتى كه در آشپزخانهها اقامت ثابت دارند. اگر غذا در وعده غذايى مورد نظر سرو نشود، بلافاصله معدوم خواهد شد و زائران نبايد در اين قضيه شك داشته باشند.
خدر نژاد، مسئول طرح قربانى زائران ايرانى در اين باره مىگويد:
كار ذبح گوسفندان قربانى حجاج در قالب يك طرح مكانيزه انجام مىگيرد. در عين حال براى انجام ذبح قربانى هزار زائر ايرانى نفر ذبحكننده حرفهاى از كشورمان فعاليت خواهند كرد.
هرساله در قالب تفاهمنامهاى ميان مسئولان سازمان حج و زيارت ايران و بانك توسعه اسلامى، قيمت خريد نهايى گوسفند براى قربانى مشخص مىشود. هزينه قربانى در سال جارى 3 (صلى الله عليه و آله) 0 ريال سعودى است كه وجه آن در ايران از حجاج ايرانى اخذ مىشود. تا دو سال قبل هزينه قربانى در عربستان جمعآورى مىشد و در ازاى آن كوپن قربانى به زائران ارائه مىگرديد، اما با اجراى اين طرح هزينه قربانى در ايران توسط بانك ملى به حساب بانك توسعه اسلامى واريز مىشود. تعداد گوسفند مورد نياز نيز از كشورهاى استراليا، نيوزيلند و سومالى خريدارى مىشود.
بنابراين، فريضه قربانى در حج سال 86 با رعايت جوانب شرعى توسط ذابحان ايرانىصورت مىگيرد و همه اجزا و گوشت قربانى به مستمندان جوامع اسلامى اهدا مىشود. همچنين ذبح قربانى حجاج ايرانى در سال جارى همراه با نظارت مديران كاروانها و نظارت شرعى روحانيون كاروانها در قربانگاههاى كشور عربستانصورت گرفت. در انجام اين بخش از مناسك حج، تعدادى افراد منتخب به نيابت از حجاج ايرانى حضور دارند.
در اين طرح كه توسط بانك توسعه اسلامى اجرا مىشود و زائران ايرانى در هشت سال متوالى در آن مشاركت دارند، بانك توسعه اسلامى چهار واحد مكانيزه و سه واحد نيمه مكانيزه قربانى را در اختيار خواهد داشت.
روزنامه «عكاظ» عربستان به نقل از سرپرست طرح توزيع گوشتهاى قربانى حج در بانك اسلامى نوشت: اين بانك تلاش مىكند گوشتهاى قربانى حج سال جارى را در 62 كشور جهان توزيع كند. بانك اسلامى در ذبح 760 هزار رأس گوسفند و 7 هزار گاو و شتر طى روزهاى تشريق مشاركت داشته است. بانك اسلامى سعى خواهد كرد گوشت دامهاى قربانى امسال طى ماههاى آتى با هماهنگى 250 مؤسسه خيريه داخل عربستان به مؤسسات خيريه بينالمللى ارسال شود. هماهنگىهاى لازم جهت رساندن گوشتهاى قربانى به دولتهاى 26 كشورمورد نظرصورت گرفته و طى شش ماه آينده اين گوشتها توسط كشتى و هواپيما ارسال خواهند شد. گوشتهاى قربانى تا زمان ارسال در سردخانههاى بزرگ جده نگهدارى مىشوند.
طرح مكانيزه قربانى كردن از چه سالى شروع شد و چه فرآيندى را پشت سر گذاشته است؟
خدرنژاد: ذبح گوسفندان در گذشته، دشوارىهاى خاص خودش را داشت و متوليان امر در عربستان مجبور مىشدند با توجه به بالا بودن تعداد لاشهها، آنها را دفن كنند يا بسوزانند. مديران كاروانهايى كه سالهاى گذشته مثلًا 10 و 15 سال قبل را به ياد دارند، مىدانند كه وضعيت ذبح و لاشه گوسفندان آن زمان چگونه بوده است. تا اينكه عربستان موفق شد كشتارگاه ويژه ذبح راهاندازى كند كه طبيعتاً چون مكانيزه نبود، فرآورىهاى ديگر در مورد لاشه گوسفندان به اين شكل نبود و انجام نمى شد. مستمندان مكه از اين گوشت ها استفاده مىكردند و حجم زيادى هم تلف مىشد. تقريباًاز سال 1379 طرح مكانيزه قربانى با راهاندازى امكانات و سيستم خاص آناز سوى عربستان شروع شد و كشتارگاههاى ويژه اين كار نيز فعال شدند. بانك توسعه اسلامى نيز به عنوان متولى قربانى كردن و نظارت بر اجراى مكانيزه آن وارد عمل شد و
در حال حاضر شما مىبينيد كه طى سالهاى اخير، پس از قربانى كردن گوسفندان و آمادهسازى گوشت و بستهبندى آن، مراحل ديگر فرآورى امحا و احشاء، پوست و ... در اين طرح انجام مىگيرد.
اين طرح نه تنها از نگاه زائران ايرانى بلكه از منظر تعداد زيادى از حجاج كشورهاى جهان، مطمئنترين شكل بهرهورى است و كاملًا مورد تأييد مراكز و سازمانهاى مرتبط است.
حجاج ايرانى از اين طرح مكانيزه استقبال كردهاند و مشكلى در كار نبوده است. تعداد اندكى از زائران نيز به دليل ضرورت عمل به فتاواى مرجع تقليد خود، در روز عيد قربان، گوسفندان را در شهر و محل زندگى خودشان قربانى مىكنند. اكنون كشورهاى مسلمان از اين طرح راضى هستند. روند كار هم تسهيل شده است.
گوشتهاى قربانى كجا مصرف مىشود؟
خدرنژاد: پس از اجراى قربانى، لاشهها در فرآيند فرآورى قرار گرفته و بانك توسعه اسلامى بر اساس جدول در اختيار، گوشتها را در همه كشورهاى نيازمند آفريقايى، آسياى ميانه و ... توزيع مىكند. كميته امداد امام (ره) نيز در مورد قربانىهاى زائران كشورمان نظارت دارد.
آيا اين گوشتها وارد كشورمان هم مىشود تا به مصرف نيازمندان برسد؟
خدرنژاد: با وجود رعايت اصول و موازين بهداشتى و مدت زمان و محلهاى نگهدارى گوسفندان، وزارت بهداشت و درمان ايران اجازه ورود اين گوشتها را به داخل كشور نمىدهد و همه آنها براى مصرف ديگر كشورها انتقال پيدا مىكند. بر اساس دستورالعمل و قوانين و ضوابط حاكم بر اين طرح، بانك توسعه اسلامى اجازه هيچگونه فعاليت انتفاعى از طريق اين طرح را نمىدهد. حتى حقوق مسئولان، مديران و كارشناسان در اين بخش از طرح، از راه ديگرى تأمين و پرداخت مىشود.
مراحل انتخاب و خريد گوسفندان چگونه است؟
خدرنژاد: گوسفندان از استراليا، نيوزيلند و سومالى خريدارى مىشوند و نظارت دقيقى در موردصحت و سلامت آنان وجود دارد.
قيمت خريد هر گوسفند براى زائران ايرانى چقدر است و آيا سازمان حج و زيارت آن را تعيين مىكند؟
خدرنژاد: هر ساله تفاهمنامهاى ميان مسئولان سازمان حج و زيارت ايران و بانك توسعه اسلامى منعقد مىشود كه نتيجه جلسههاى كارشناسى دو طرف است. در اين تفاهمنامه قيمت خريد، نهايى مىشود و زائران هم موقع ثبت نام و مراحل ديگر آن را پرداخت مىكنند. اين مبالغ از همه كشورها به حساب بانك توسعه اسلامى واريز مىشود و پس از آن است كه سهميه هر كشور تعيين شده و مجريان و تأمين كنندگان گوسفند در فاصلهاى نزديك به ايام تشريق، گوسفندان را از كشورهاى محل خريد، به مراكز نگهدارى انتقال داده و در روز عيد قربان آماده ذبح مىشوند.
روند تعيين و شمارش گوسفندان به تعداد زائران كشورها چگونه است؟
خدرنژاد: مديران كاروانها پس از ثبت نام زائران و اخذ وجه، با در دست داشتن كارت شناسايى و اصل فيش واريزىِ وجوه زائران خود و همچنين آمار تعداد زنان و مردان شركتكننده در طرح قربانى، در زمان و ساعت مشخصى بايد به مناطق نهگانهاى كه از قبل تعيين مىشود، مراجعه و به ازاى هر زائر، كوپن دريافت كنند. اين كوپنها از بخشهاى مختلفى تشكيل شده و تعداد كشتار در طرح قربانى به تعداد كوپنها و اسامى زائران است. ذابحان ايرانى نيز در محل كشتارگاههاى ويژه ايرانيان، پس از طى شدن مراحل خاصى شروع به ذبح مىكنند و موارد انجام شده از طريق رابطان به اطلاع مسئولان كاروان و نيز زائران مىرسد كه در اين وقت مىدانند به اين تكليف نيز عمل شده است.
هنگام ذبح چه كسانى حضور دارند؟ آيا خود زائران بايد قربانى را ببينند؟
خدرنژاد: مديران كاروانها هنگام اخذ پول از زائران محترم در زمان تكميل موارد، حق وكالت در توكيل دريافت مىكنند تا قربانى بدون دشوارى و با سرعت بيشترى انجام شود. هنگام انتخاب و تحويل گوسفندان، مديران كاروان يا معاون او، روحانى كاروان و ناظران مرتبط حضور دارند. زائران مىتوانند در كشتارگاه حضور داشته باشند و ضرورتى هم ندارد چون وكالت داده شده و روحانى محترم كاروان نيز به عنوان ناظر شرعى بر مراحل انتخاب و تحويل و نيز ذبح نظارت دارد.
امسال چه تعداد ذابح طرح قربانى در كاروان حضور دارند؟
خدرنژاد: 95 نفر از خبرهترين و حرفهاىترين ذابحان براى انجام اين تكليف به مكه مشرف شدهاند كه از ابتداىصبح روز عيد قربان كار خود را آغاز مىكنند. كار ذبح قربانى هم به نام حجاج كه در فهرستهاى چند نفره آمده انجام و از طريق مديريت كاروان ثبت و ضبط شده و به اطلاع حجاج مىرسد. همه اين مراحل با برنامهريزى همراه است و همواره شاهد آن بودهايم كه ايران در انجام اين مرحله از اعمال و مناسك حج، منظمترين و با برنامهترين كشورهاست و مجهزترين و پيشرفتهترين كشتارگاهها در اختيار ايرانيان است. امسال هم به يارى خداوند و همراهى مديران كاروانها و ديگر همكاران محترم، طرح قربانى 102 هزار گوسفند به خوبى و در نهايت دقت و نظم انجام شد.
درصورتى كه برخى زائران به هر دليلى موفق به واريز پول قربانى در ايران نشده باشند، آيا قبل از عيد قربان امكان واريز پول وجود دارد؟
خدرنژاد: اين امكان هست و آن دسته از مديران كاروانهايى كه زائرانشان موفق به پرداخت پول نشدهاند و كوپن دريافت نكردهاند، براى خريد نقدى هر قطعه كوپن به واحد طرح قربانى واقع در هتل «سمر» مكه مراجعه مىكنند.
اين امكان براى زائران ايرانى مقيم خارج نيز وجود دارد؟
خدرنژاد: بله، مديران كاروانهاى هموطنان ايرانى مقيم خارج از كشور كه اكنون در مكه حضور دارند، مىتوانند براى خريد نقدى كوپن در زمان و مكان اعلام شده نسبت به دريافت كوپن اقدام كنند.
گفتگوى روزنامه زائر با حسن سقايى، رييس ستاد مدينه منوره
رييس ستاد مدينه كه سابقه سالها حضور در سمتهاى اجرايى حج را در كارنامه خود دارد، به پرسشهاى خبرنگار «زائر» اينگونه پاسخ داد:
زائر: تقريباً در آستانه آخرين روزهاى سفر حجاج ايرانى و حضور آنها در مدينه هستيم. جمعبندى شما از تمام فعل و انفعالات در حوزههاى حمل و نقل، اسكان، تغذيه، پيشرفتها، برنامههاى شاخص، معضلات، كاستىها و موانع چيست؟
سقايى: ستاد مدينه منوره تا 22 دىماه، ميزبان حجاج ايرانى است و به زعم ما، نيمى از عمليات اجرايى مدينه بعد پشت سر گذاشته شده است. با توجه به اينكه من در حج شانزده سال گذشته بهصورت مستقيم با موضوع حج درگير بودهام يا در سال گذشته خدمتگزار زائران در ستاد منطقه 2 مكه بودم، اگر بخواهم مقايسهاى بين حج امسال و سالهاى گذشته داشته باشم، مىتوانم به جرأت اعلام كنم كه حج سال جارى در بيست سال گذشته بىنظير بوده است. چون هيچوقت كارها تا اين اندازه روان جلو نرفته بود. علتش اين است كه برنامهريزان حج امسال در ايران و از ماهها پيش برنامه سفر را نوشته و تدوين كردهاند. بنابراين، فرضيههاى مختلفى در سطوح اجرايى پيشبينى شد كه براى برداشتن هر فرضيهاى، بايد برنامهاى نوشته مىشد. اگر بخواهيم به تحولات حج امسال در بخش مدينه منوره، كه حوزه كارى ماست نگاه كنيم، مىبينيم كه كارها با آرامش جلو رفت و دغدغهاى در اين مسير توليد نشد. نتيجه و بازخورد اين تحولات هم به افزايش توان روحى زائر كمك مىكند.
زائر: چگونه اين تحولات به زائر ختم مىشود؟
سقايى: مثلًا سالهاى گذشته، كاروانهاى ايرانى كه از مكه مكرمه عازم مدينه منوره بودند به مركز استقبال معرفى مىشدند. در اين مركز، ساعتها معطل مىشدند تا كار گذرنامهاى آنها انجام شود. سال گذشته در اين مركز، پنجرهاى به زائران ايرانى اختصاص دادند. با اين حال، باز هم معطلى و خستگى حجاج به ميزان كمترى مشاهده مىشد. امسال، ورود و كنترل زائران ايرانى در مركز استقبال از سيستم انتقال و جابهجايى حجاج مدينه بعد حذف شد. تصور كنيد كه زائران بدون هيچگونه معطلى به مدينه منوره وارد شدند. كسانى مثل مديران كاروانها كه در امور اجرايى نقش دارند، معنى اين حرف را خوب درك مىكنند.
زائر: در بخشهاى ديگر مانند تغذيه چطور؟ آيا ما در اين شاخصها هم پيشرفت داشتهايم؟
سقايى: براساس آنچه نظريات كارشناسى مىگويد، در بخش تغذيه يا همان آشپزخانه نيز با افزايش كيفيت و ارتقاى بهداشت روبرو بودهايم. پخت غذا در آشپزخانههاى متمركز با نظارت دائم هيأت پزشكى، بازرسان ستاد و ناظران بعثه مقام معظم رهبرى دنبال مىشود. بنابراين، اطمينان كافى از اين بخش حاصل شده كه فكر مىكنم نشان دهنده پيشرفتهايى در اين شاخص باشد.
در بخش اسكان نيز با تلاشهاىصورت گرفته، بيش از نود و هشت درصد زائران از دسترسى بسيار مناسبى به حرم برخوردار بودند كه اين امر نيز در نوع خود بىنظير است. غير از چند منزلى كه در حاشيه شهر داشتيم، جايى را كه به حرم دور باشد، اجاره نكرديم. اين در حالى است كه شبها هم حرم باز بود و منعى براى رفت و آمد زائران وجود نداشت.
بخش پزشكى نيز انصافاً نسبت به سالهاى گذشته بهتر كار كرد و توانست با بروز بيمارى و نگرانى در ميان زائران مبارزه كند و خدمات خود را به بهترين نحو به آنان
ارائه كرد.
در كل مىتوانيم روند عمليات حج را نسبت به سالهاى گذشته با پيشرفت چشمگير توصيف كنيم.
زائر: اما زائران با تأكيد بر بهداشتىبودن غذا، آن را كمتنوع و خستهكننده مىدانند.
سقايى: همانطور كه گفتم، ارزيابى ما نشان مىدهد كه در بخش كيفيت و كميت طبخ غذا به رشد رسيدهايم، اما با توجه به اعلام دولت عربستان و ضرورت پيشگيرىاز ابتلا به آنفلوآنزا، برنامه غذايى آشپزخانههاى متمركز ما تغيير كرد و ناچار شديم چند عنوان غذا را كه بسيار هم مورد توجه هموطنان ماست از اين برنامه حذف كنيم. طبيعى است وقتى جوجهكباب نباشد و شنيسل مرغ از برنامه بيرون رود، تنوع غذا كم مىشود، اما مجبور به رفتار محتاطانه بوديم. بعد ازآن هم به دليل برنامهريزى درازمدت، امكان بازگشت به برنامه قبلى فراهم نيست. البته با وجود تمام اين اتفاقات، غذاى امسال نسبت به سالهاى گذشته، مطلوب و قابل قبول بود. منتها بايد ديد كجاى زنجيره توليد و طبخ غذا و توزيع آن در ميان زائران دچار نقص بوده است. آنچه ما در آشپزخانهها ملاحظه مىكنيم، مناسب و كيفى است، اما شايد بعضى هتلها در انتقال و سرو غذا، دقت لازم را به كار نبندند.
زائر: گويا آمار زائران فوتى تا امروز، تنها 4 نفر در مدينه بوده است. البته ظاهراً افرادى هم در بيمارستانهاى سعودى بسترى شدهاند. در اين باره آيا عملكرد هيأت پزشكى حج را موفق ارزيابى مىكنيد؟
سقايى: اولًا اين آمار در مقايسه با آمار سالهاى گذشته بسيار كم و اندك است و از اين بابت خدا را شاكريم. ثانياً طبيعى است كه هرچه به انتهاى سفر نزديك مىشويم، بيمارىها هم اضافه مىشود. اين در حالى است كه آمار زائران سالمند ما يك هزار نفر
است، اما فوتىها و گمشدگان ما از افراد بالاى هشتاد و چهار سال نيستند. البته ما 2 مورد فوتى بالاى هشتاد و پنج سال داريم كه بهصورت طبيعى، نوبتى و ثبتنامى به حج مشرف شده بودند.
در مجموع، هيأت پزشكى، دائماً چتر حمايتى خودش را گستردهتر مىكند و انصافاً خيلى خوب وظايفش را انجام مىدهد.
زائر: نظريات زائران چگونه جمعآورى مىشود؟
سقايى: بازرسان ستاد و بعثه مقام معظم رهبرى بهصورت مداوم با زائران در تماس هستند و نظريات آنان را جويا مىشوند. از طرفى درباره موضوعاتى مانند غذا هر روز نظرسنجى مىشود و نتيجه اين نظرسنجىها از طريق جلسات روزانه به مسئولان انتقال مىيابد. در واقع، ما هر روز، يك بار عملكرد بخشهاى مختلف ستاد را نقد و ارزيابى مىكنيم، اما نتيجه اين ارزيابىها ممكن است در برنامهريزىهاى آينده دخالت داده شود.
زائر: اگر بنا باشد به بخشهاى مختلف ستاد مدينه نمره بدهيد، به كدام بخش بهترين نمره را مىدهيد؟
سقايى: جواب اين سؤال شما در ذهن من است، اما نمىشود آن را اعلام كرد. چرا كه معتقدم هريك از بخشهاى حمل و نقل، اسكان، تغذيه، تداركات، مالى، آمار و ... نهايت سعىشان را به كار گرفتهو كارشان را به خوبى انجام دادهاند.
مديريت زائران در مشاعر
طبق اعلام رسانههاى عربستان سعودى در موسم حج امسال، جمهورى اسلامى ايران كمترين آمار مربوط به زائران گمشده را در مشاعر مقدس داشته است.
در حالىكه آمار گمشدگان حجاج ايرانى در اين مدت با يك هزار و مورد كمترين آمار بوده است، كشور مصر با هفت هزار و گمشده بالاترين آمار
گمشدگان را در ميان كشورهايى بزرگ اسلامى داشته است.
در مدت وقوف زائران خانه خدا در مشاعر مقدس (عرفات، مشعر و منا) كليه زائران كشورهاى مختلف حداقل از ظهر روز دوشنبه تا جمعه در اين مكانها حضور داشتند.
بر اساس اين گزارش تعداد گمشدگان كشورهاى الجزاير و مراكش به ترتيب شش هزار و نفر و پنج هزار و حاجى بوده و تعداد كل گمشدگان كشورهاى عربى تا ظهر روز پنجشنبه هزار و حاجى ثبت شده است.
گمشدگان كشورهاى جنوب آسيا هزار و و گمشدگان تركيه و مسلمانان كشورهاى اروپايى هزار و حاجى بوده است. امسال مجموع حجاج خانه خدا حدود سه ميليون نفر برآورد شده است.
اين آمار حاكى از مديريت علمى مسئولان و نظم زائران ايرانى است.
نظارت و بازرسى، يكى از فعاليتهاى بعثه مقام معظم رهبرى در عمره و تمتع است كه با نظارت عالى نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت انجام مىشود. بازرسان و ناظران ويژه، كه زير مجموعه معاونت نظارت، برنامهريزى و ارزشيابى بعثه رهبرى هستند، امسال با 80 كارمند به مدينه منوره آمدهاند كه از اين تعداد، 10 نفر در بخشهاى ادارى و ستادى به كار مشغولند و حدود 70 نفر، وظيفه مديريت، نظارت و بازرسى در حوزههاى فرهنگى، اجرايى و بهداشتى را بر عهده دارند.
بازرسان با تقسيمبندى منطقهاى، بخشهاى مختلف كاروانها، آشپزخانهها و قسمتهاى ادارى و اجرايى را سركشى مىكنند و موارد نقص يا تخلف را به دفتر نمايندگى ولى فقيه انعكاس مىدهند.
اين افراد در تخصصها و گرايشهاى متعدد انتخاب شدهاند و تمام كارها شامل ارزيابى، بازرسى و نظارت در اين بخش از بعثه انجام مىشود. عمدهترين هدف اين معاونت، تأمين حقوق زائران در امور رفاهى، مسكن، تغذيه و حمل و نقل است تا آنها بتوانند در آسايش كامل به زيارت و اعمال خود برسند. نظارت بر انعقاد قراردادهاى بسيار مهم در عربستان سعودى يا ايران در بخشهاى خريد مواد غذايى يا اسكان و حمل و نقل زائران، يكى ديگر از وظايف اين معاونت است.
همچنين رسيدگى به امور ستادى كاروانها از ديگر فعاليتهاى اين بخش است.
آشناسازى زائر با حقوق و پيگيرى شكايات نيز در دستور كار گروه نظارت و ارزشيابى است.
به گفته مسئولان اين معاونت «يكى از تفاوتهاى امسال با سالهاى گذشته اين است كه شمارى از نيروهاى بازرسى به جمع فعالان بخش طرح و برنامه پيوستهاند؛ در حالى كه حجم كار بازرسان نسبت به سالهاى گذشته، نه تنها كمتر نشده، بلكه به دليل افزايش تعداد زائران، فعاليت بيشترى در اين زمينه بايد انجام شود. بدين رو ما از همكاران خود خواستهايم كه با افزايش ساعت كار خود، نظارت و بازرسى را به دقت انجام دهند تا خلأ نيروى انسانى به اين حوزه آسيب نرساند.»
بازرسان و ناظران ويژه با برگزارى جلسات متعدد به كشف موارد تخلف مىپردازند، اما براساس آنچه از آنها به دفتر بازرسى و نظارت ويژه انعكاس مىيابد، موردى از شكايت زائران از كاروانها يا غذا، اسكان، حمل و نقل و ساير بخشها گزارش نشده است.
مسئول نظارت ويژه و بازرسى بعثه مقام معظم رهبرى در اين باره مىگويد: «خوشبختانه با اسكان مناسب بيش از 99 درصد زائران در محدوده مركزى مدينه و اطراف حرم نبوى، مشكلى در اين زمينه به چشم نمىخورد و گزارش همكاران ما نشان مىدهد كه زائران از عملكرد سازمان و مديران كاروانهاى خود رضايت كامل دارند. تنها يك مسئله مورد بررسى قرار گرفته كه آن هم كوچك بودن سلفسرويس يكى از هتلها و شلوغى آن به دليل جمعيت زياد كاروان بوده است. اين مورد را هم دوستان ستادى با تمهيداتى برطرف كردهاند. مشكلات محدود در توزيع برخى اقلام غذايى هم با تدابير همكاران برطرف شده است.»
گروه ناظران ويژه و بازرسان بعثه مقام معظم رهبرى، عملكرد شركتهاى مرتبط با حمل و نقل هوايى و زمينى را نيز زير نظر دارند. يكى از موارد به وجود آمده در اين حوزه، كوچك بودن يكى از ترمينالهاى خروجى مسافران در فرودگاه مدينه و معطلى بيش از حد زائران ايرانى در اين ترمينال بوده است. نتيجه بررسىها منتهى به تصميمى در اين زمينه شده و زائران، پس از فرود هواپيما، بلافاصله با اتوبوس به هتلهاى محل
استقرار خود عزيمت مىكنند و چمدانها و ساكهاى آنان با اندكى تأخير به وسيله وانتبارها به هتلها منتقل مىشود تا زائران در فرودگاه معطل نشوند.
كيفيت غذا، يكى از مسائلى است كه علاوه بر بررسى بهداشتى، نوع مواد و شيوه طبخ آن بايد مورد نظارت قرار گيرد. امسال بعضى از زائران نسبت به يكنواخت بودن برنامه غذايى اعتراض كردند كه در جلسه بازرسان بررسى و تصميمگيرى شد؛ اما آقاى كريمى خضراء، از مسئولان مربوط مىگويد: «شما در يك خانواده 5 نفرى هم ناگزيريد ذائقههاى مختلف را در نظر بگيريد. ما در دو آشپزخانه حدود 30 هزار پرس غذا براى هر وعده آماده مىكنيم كه به نظر من بيشترين زحمات را همكاران آشپز ما متحمّل مىشوند. علاوه بر اين، گزارش بازرسان ما نشان مىدهد كه بهترين مواد غذايى براى آشپزخانهها خريدارى مىشود. بهداشت اين محيطها هم اطمينانبخش است و بهداشت در آنها حتى از خانههاى ما بيشتر رعايت مىشود. از طرفى، به كاروانها اعلام شده كه اگر بيمارانى در جمعشان هستند كه نياز مداوم به غذاى رژيمى دارند، اين موارد را به ما اعلام كنند. با اين اوصاف، به نظر مىرسد كه اظهار نظر درباره غذا تا حدودى سليقهاى است و نمىشود تمام سلايق را در اين مدت پوشش داد.»
حوزه نظارت ويژه و بازرسى بعثه مقام معظم رهبرى با درج شمارههاى تماس بازرسان و ناظران ويژه هر منطقه در نشريه زائر و چاپ تراكتهاى آموزشى و نصب در هتلهاى محل اقامت زائران ايرانى، شنونده پيامهاى آنان است؛ هرچند تاكنون گزارشى از شكايات زائران واصل نشده است. البته، هموطنان ما در روزهاى نخست ورود به توقيف كتابهايشان در فرودگاه مدينه اعتراض داشتند كه با همكارى مسئولان دولت عربستان، تمام كتابهاى ضبط شده بهصورت يكجا دريافت و به بعثه منتقل شد. نحوه بازگرداندن اين كتابها به زائران هم اينگونه بود كه اگر مشخصاتى در كتابها و بستهها از كاروان زائر موجود بود به آن كاروان انتقال مىيافت و در غير اينصورت، زائران بايد براى شناسايى كتابهاى خود به محل نگهدارى كتابها مراجعه كنند.
با تمهيدات انجام شده اكثريت قريب به اتفاق؛ يعنى بيش از 22 هزار نفر كه بيش از 95 زائران ايرانى در هتلها و ساختمانهاى مناسب در مركز اين شهر اسكان داده شدهاند. براى تعداد اندكى از زائران كه در ساختمانهاى دورتر اسكان يافتهاند نيز همه امكانات رفاهى و حمل و نقل فراهم است. وضعيت خدماترسانى بهگونهاى است كه زوار مىتوانند بدون هيچگونه دغدغهاى از بركات اين سفر روحانى و معنوى بهرهمند شوند.
همچنين به منظور تأمين آسايش و رفاه زائران، نظارت و سركشى مستمر و شبانه روزى بر كليه فعاليتهاى مرتبط با آسايش و رفاه زائران از آشپزخانه گرفته تا امور پزشكى انجام مىگيرد.
مسئولان مؤسسه مطوّفين حجاج ايرانى با اعضاى بعثه حج جمهورى اسلامى ايران ديدار و در مورد نحوه ساماندهى امور حجاج ايرانى در مشاعر مقدسه هماهنگى كردند. به نوشته روزنامه الجزيره چاپ عربستان، در اين ديدار رييس و مسئولان موسسه طوافدهندگان حجاج ايرانى و مسئول امور مشاعر مقدسه بعثه حضور داشتند. دراين نشست شيوه اسكان زائران ايرانى در مشاعر مقدس و ارائه خدمات و تسهيلات به حجاج ايرانى مورد بحث وبررسى قرار گرفت. اين منبع افزود: مؤسسه طوافدهندگان
ايرانى هرگونه تجهيزات متعلق به چادرها و امكانات اسكان حجاج ايرانى در مشاعر مقدس را آماده كرده است.
طبق اعلام منابع سعودى، هفته گذشته نيز در نشست مشترك رييس اداره طواف دهندگان حجاج ايرانى، تعدادى از مسوولان امنيتى و فرماندهان نيروهاى راهنمايى و رانندگى عربستان و مسؤولان بعثه ايران، راههاى خدماتدهى به بيش از يكصدهزار زائر ايرانى خانه خدا در عرفات، مشعر و منا و برنامهريزى و زمانبندى خروج اتوبوسهاى حجاج و چگونگى كاهش ترافيك و ازدحام جمعيت مورد بحث وبررسى قرار گرفت.
مسئول مسكن زائران ايرانى در مكه مكرمه مىگويد:
در سالهاى اخير همزمان با افزايش قيمتاجارهها و تعداد رقبا، تلاشهاى سازمان حج و زيارت در تأمين ساختمانهاى محل اسكان حجاج كشورمان افزايش چشمگيرى داشته است. در حال حاضر اين تلاشها منجر به اين شده كه سرانه فضاى اختصاص يافته به زائران ايرانى در مكه مكرمه، بيش از ديگر كشورها باشد و در حالى كه وزارت حج عربستان براى هر نفر 5/ 3 متر فضا در نظر گرفته، سرانه هر زائر كشورمان چهارمتر است. اين ميزان سرانه، بالاترين سرانه مسكن در ميان زائران كشورهاى ديگر است.
يكى از مواردى كه همواره مسئولان وزارت حج عربستان در مورد آن به ايران اعتراض مىكنند، اين است كه فضاهاى بيشترى را به خود اختصاص مىدهد. ايران هميشه بيش از ظرفيت تعداد زائران خود، ساختمان اجاره مىكند تا رفاه و آسايش زائران بيشتر تأمين شود. ساختمانهاى در اختيار زائران ايران براى 138 هزار نفر ظرفيت اسكان دارد، ولى تعداد زائران ايران 102 هزار نفر است ومقدارى از اين سرانه هم به اسكان عوامل اجرايى و خدماتى اختصاص پيدا مىكند.
در حال حاضر، 231 ساختمان در اجاره سازمان حج و زيارت ايران است كه از همه ظرفيتهاى آن به نحو مطلوب و طبق برنامهريزىهاى قبلى، استفاده بهينه مىشود.
ساختمانهاى مورد اجاره داراى استانداردهاى بينالمللى است و مقامات عربستان نيز آنها را تأييد كردهاند.
طبق مصوبات هيأت سياستگذاران وزارت حج عربستان، اين استانداردها شامل ضريب امنيتى بالاى ساختمان، مقاومسازى، تجهيزات اطفاى حريق و پلههاى اضطرارى است. هر سال تعدادى از ساختمانهاى مكه به دليل نداشتن امكانات و استانداردهاى لازم از فهرست اجاره خارج مىشوند. سازمان حج و زيارت ايران هم هميشه در تلاش براى اجاره بهترين ساختمانها با كاملترين تجهيزات است. خوشبختانه نظارت دقيق و مستمرى در انتخاب و اجاره ساختمانهاى مورد اجاره ايرانصورت مىگيرد.
231 ساختمان در مكه براى اسكان زائران 604 كاروان كشورمان اجاره شده است كه از اين تعداد، 30 مورد جديدالاحداث است. بقيه ساختمانها هم استاندارد هستند و نواقص احتمالى آنها نيز برطرف شده و مورد تأييد قرار گرفتهاند. ساختمانهاى مورد اجاره در عربستان تابع نظام شُقهاى است؛ يعنى شكل آپارتمانى دارد و امكانات و تجهيزات لازم آنها براى زندگى جمعى آماده شده است. همهساختمانهايى كه ايران در مكه به اجاره گرفته، از سوى هيات سياستگذاران وزارت حج عربستان، تأييد ساخت و ساز و پايان كار دارند. اگرچه امسال در روند اجاره ساختمانهاى مورد نياز مشكلاتى پديد آمد، ولى خوشبختانه با به كارگيرى راهكارهاى مناسب، همه مشكلات برطرف شد.
بهطور كلى در چند سال اخير وضعيت ساختمانهاى اجارهاى در مكه با چالشهايى همراه بوده است: اول اينكه به دليل فرسوده بودن يا رعايت نشدن استانداردها هر ساله تعدادى ساختمان از فهرست موارد اجاره كنار گذاشته مىشود تا حوادث ناگوار، زائران را به درد سر نيندازد. دو سال قبل 200 ساختمان از فهرست خارج شدند. سال گذشته هم شاهد چنين مواردى بوديم. دوم اينكه تخريب ساختمانهاى پيرامون مسجدالحرام بر گرانى و كمبود ساختمانها افزوده است. در مناطقى مانند جبلالعمر، جبلالكعبه به خاطر اجراى برخى طرحهاى توسعهاى، ساختمانهايى را خراب كردند تا طرحهاى عمرانى انجام شود. به اين ترتيب امكان
اسكان زائران همه كشورها در اطراف حرم به شكلى تحت تأثير اين مشكلات قرار گرفته است. در حال حاضر بيشتر زائران ايرانى در منطقه خوب و مناسب عزيزيه و حوالى آن ساكن هستند كه زائران ديگر كشورها نيز از اين الگو، پيروى كردهاند و الآن در اين منطقه ساكناند. سومين موضوع، افزايش تعداد رقبا در اجاره ساختمان است كه هر سال اين رقابت شدت مىگيرد. با وجود اين، مقامات سازمان حج و زيارت ايران در جلسههاى برنامهريزى و هماهنگى براى تأمين رفاه زائران تأكيد دارند و رمز موفقيت ايران اقدام به موقع در اجاره ساختمانها است.
در چند سال اخير، روند رشد قيمت اجارهها و هزينهها و تورم ادامه داشته است. افزايش قيمت مصالح ساختمانى و هزينههاى جارى آب و برق و مواردى ديگر هر سال رو به افزايش است. قيمت زمين در مكه نيز بالا رفته است و مالكان ساختمانها نيز چون هزينههاى بيشترى پرداخت مىكنند، طبعاً اجاره ساختمانهاى خود را افزايش مىدهند.
بر اساس همه اين دلايل، در آينده تورم بيشترى خواهيم داشت. اجراى طرحهاى جديد عمرانى، طرح توسعه فضاى مسعى، طرحهاى توسعه منا و از طرف ديگر پيشبينى مالكان در افزايش تعداد زائران موسم حج و نيز وجود تقاضاى زياد، همگى در افزايش قيمت اجارهها تأثير مستقيم دارد.
سرانه اجاره براى هر ايرانى از 1050 ريال تا 2300 ريال متغير است. اين تغيير در قيمتها و سرانه متناسب با گروهبندى اسكان زائران بر اساس ميزان مبلغ پرداختى در هنگام ثبت نام است. دفتر نمايندگى سازمان حج و زيارت در طول سال، پىگيرىهاى مستمرى براى تأمين ساختمانهاى محل اسكان انجام مىدهد و در اين راه از هيچ تلاشى دريغ نمىكند.
مديركل روابط عمومى سازمان حج و زيارت (عبدالله نصيرى) در گفتگو با خبرگزارى قرآنى ايران (ايكنا) گفت: محل اسكان حجاج تمتع در مكه در سال آينده به خانه خدا نزديكتر مىشود.
وى در اينباره افزود: با وجود گرانى هتلهاى نزديك به حرم، حجاجى كه علاقهمند به اسكان در هتلهاى نزديك به حرم باشند، مىتوانند اين اماكن را انتخاب كنند. بنابراين، زائران ايرانى نيز در مكه مكرمه مىتوانند در هتلهاى نزديك به حرم اسكان يابند.
وى با اشاره به افزايش قيمتحج تمتع در سال آينده اظهار كرد: در حال حاضر قيمتها در كمترين حالت 1 ميليون و 650 و در بيشترين قيمت به 2 ميليون و 200 هزار تومان است كه بر اساس اين تصميمگيرى سيرصعودى بيشترى پيدا خواهد كرد.
مديركل روابطعمومى سازمان حج و زيارت در پاسخ به پرسش خبرنگار ايكنا مبنى بر اينكه آيا اين افزايش قيمتها به افرادى كه در سالهاى گذشته ثبتنام كردهاند مربوط مىشود يا خير، گفت: به دليل اينكه هر ساله چگونگى اسكان و تغذيه حجاج در ايام قبل از اعزام توسط خود آنها انتخاب مىشود، اين افزايش قيمت بهطور مستقيم بر قيمتاعزام حجاجى كه در سالهاى گذشته نيز ثبتنام كردهاند، تأثير مىگذارد.
حسن گروسى، در گفتگو با «پايگاه اطلاع رسانى حج»، همراهى و هماهنگى بعثه مقام معظم رهبرى با امور حج و زيارتصدا و سيما را يكى از تكيهگاههاى مهم جهت حمايت و پشتيبانى از گروههاى اعزامىصدا و سيما دانست و گفت: خوشبختانه توانستهايم با حمايتها و همراهىهاى سرپرست محترم حجاج ايرانى، آيتالله رىشهرى و همكاران ايشان به امور برنامهسازى بپردازيم و از زمان استقرار گروههاى مختلف، كار برنامهسازى و پخش از شبكههاى مختلفصدا و سيما آغاز شده است.
وى با تأكيد بر اينكه بر اساس برنامهريزىهاىصورت گرفته،صدا و سيما در تمام طول سال، نسبت به توليد و پخش برنامههاى مختلف با موضوع حج و زيارت توجه دارد، افزود: قبل از اعزام گروهها به مدينه منوره، فعاليت ويژهاى را آغاز كرديم و ضمن دعوت از مسئولان مختلف دستگاههاى اجرايى حج و زيارت و نيز مقامات سازمانهاى مرتبط با اين امر، همچون گمرك، هواپيمايى و ... نسبت به اطلاعرسانى مداوم و پوشش خبرى كامل امور حج توجه خاصىصورت گرفت. در همين حال توانستيم توجه بسيارى از مخاطبان و زائران را به مسائل مختلف اين سفر روحانى جلب
كنيم كه بر اساس نتايج نظرسنجىهاى انجام شده، بازتاب اين برنامهها كه از شبكههاى مختلف سراسرىصدا و سيما پخش شده، مطلوب بوده است.
گروسى همچنين به فعاليت شبانهروزى سايت لبيك و شبكه تلويزيونى اينترنتى حج كه از سال 84 كار خود را آغاز كرده، اشاره كرد و گفت: علاوه بر اين دو بخش، توليدات گروههاى اعزامىصدا و سيما در برنامههاى روضه رضوان، رد پاى باران، طواف عشق و ... در حال پخش است و گروههاى برنامهساز شامل كارگردانان، تهيهكنندگان، مجريان و ديگر عوامل اين برنامهها از مدينه منوره به توليد برنامههاى روتين و ويژه خود اقدام كردهاند.
وى در مورد پوشش كامل اخبار و گزارشهاى ارسالى خبرنگارانصدا و سيما گفت: بر اساس برنامهريزىهاى مفصلصورت گرفته، اخبار و گزارشهاى توليد شده در مدينه منوره بهطور كامل و در بخشهاى مهم خبرى شبكه يك تلويزيون و شبكه خبر و نيز بخشهاى پر مخاطب و شنونده راديو سراسرى ايران و ديگر شبكهها پخش شده و مورد استقبال قرار گرفته است.
وى، حضور برنامهسازان، فيلمبرداران، عوامل اجرايى و مجريان زبده و نيز خبرنگاران و گزارشگران پر تلاش و متبحرصدا و سيما را از نقاط قوت برنامهسازى در ايام حج و ارسال توليدات از مدينه منوره و مكه دانست و گفت: در برنامههاى امسال گروه حج و زيارتصدا و سيما، تمهيدات ويژهاى انديشيده شده است تا برنامههاى بيشترى از شبكههاى مختلف سراسرى و استانىصدا و سيما پخش شود. به اين ترتيب علاوه بر شبكههاى سراسرى، شبكههاى استانى نيز در بخشهاى مختلفى، زمانهايى را براى پخش توليدات گروههاى اعزامى به حج، در نظر گرفتهاند.
روضه رضوان، رد پاى باران و طواف عشق از جمله برنامههاى روتين شبكههاى مختلف تلويزيون است كه فعاليت خود را قبل از موسم حج شروع كردهاند و به موضوع معارف اسلامى مىپردازند. امسال برنامهاى جديد با نام «از قاف تا قبله» از
شبكه اول تلويزيون در پربينندهترين ساعت اين شبكه (بعد از خبر ساعت 21 و قبل از سريال) پخش مىشود.
به گفته مدير گروه حج و زيارتصدا و سيما، تعداد زيادى از هنرمندان و كارگردانان كشورمان همچون نادر طالبزاده، حميد جليلوند، كمال تبريزى، همايون اسعديان، محمدحسين لطيفى و نيز مجريان خبرهاى همچون اميرحسين مدرسزاده، احمد اكبرنژاد، عليخانى و ... در ميان گروههاى مستندساز و ساخت برنامههاى تلويزيونى حضور دارند.
وى ساخت و توليد گزارشهاى تصويرى را يكى ديگر از كارهاى گروههاى اعزامىصدا و سيما دانست و در مورد برنامههاى راديويى گفت: هر روز در بخشهاى مختلف برنامههاى راديويى، در ارتباطات زنده و مستقيم خبرنگاران حاضر در مدينه و سپس مكه گزارشهايى خواهيم داشت.
وى پخش مستقيم دعاى كميل از مدينه و مكه را يكى از برنامههاى پوششىصدا و سيما دانست وگفت: بر اساس برنامهريزىهاىصورت گرفته دو مراسم دعاى كميل در مدينه بهطور زنده پخش شده است و همه تلاش گروههاى برنامهساز و عوامل اجرايى سازمان بر اين است تا با تدارك تجهيزات و به يارى خداوند، دو مراسم ديگر دعاى كميل را در سفر مدينه بعد زائران، تهيه و بهطور زنده و مستقيم پخش كنند كه هموطنانمان در ايران مىتوانند اين دو مراسم (دعاى كميل مدينه بعد) را از شبكه يك و دو تلويزيون و نيز شبكه تلويزيون اينترنتى مشاهده كنند. اين برنامهها از شبكههاى راديو قرآن و معارف نيز پخش مىشود.
پخش مراسم دعاى عرفات از تلويزيون اينترنتى، راديو ايران و شبكه يك سيما و نيز مراسم برائت از مشركين از ديگر برنامههاى مديريت حج و زيارت سازمانصدا و سيما است.
وى در همين حال به پخش برنامههاى ويژه موسم حج و مجموعه اخبار و
گزارشهاى گروههاى برنامهساز از شبكههاى العالم، كوثر، پرس و ديگر شبكههاى تلويزيونى كه مناطقى از جهان را پوشش مىدهند، اشاره كرد و گفت: با حضور مستندسازان و كارگردانان مطرح كشورمان، قرار است فيلمهاى مستندى با موضوع خانواده شهدا و جانبازان، سفرنامه حج شهيد آوينى، طرح زندگى دوباره (كارى از محمدحسين لطيفى) و سوغات در حج و مستندهاى ديگر ساخته شود.
گروسى همچنين با تصريح به اينكه وجود برخى محدوديتها در حرم حضرت رسول (ص) و ديگر اماكن متبركه، روند ساخت برنامه در مدينه و مكه را با اختلال مواجه مىكند، افزود: يكى از آرزوهاى من، ساخت شهرك سينمايى حج است كه مىتواند به بسيارى از كمبودهاى برنامهسازى پايان دهد. درصورت تحقق اين امر، مطمئن هستم كه كارگردانان كشورمان مىتوانند هفتهاى دستكم دو، سه فيلم با موضوع حج بسازند.
آيت الله رىشهرى در ديدار گروه اعزامىصدا و سيما به حج با ايشان، از خبرنگاران و برنامهسازان خواست كه امسال به وحدت و انسجام اسلامى بيش از سالهاى گذشته اهميت بدهند. همچنين نماينده ولى فقيه در حج و زيارت با اشاره به نزديكى انتخابات، از گروه اعزامىصدا و سيما خواست با انتقال فضاى معنوى حج به داخل كشور زمينه را براى برگزارى هرچه باشكوهتر انتخاباتِ پيش رو فراهم كنند. وى نزديك كردن مسلمانان جهان را به يكديگر و نيز كمك به تقريب مذاهب را در راستاى انسجام اسلامى دانست و افزود: تمام برنامهها و تلاشها در موسم حج مىبايست اين منظور و هدف را محقق سازد.
وى ضمن تبيين نقش حج در سازندگى انسان، از تلاشهاىصدا و سيما در انتقال گزارشهاى مربوط به حج سال جارى تقدير و تشكر كرد و گفت: هر قدر با
فرهنگسازى و انتقال فضاى معنوى و معطر حج به داخل و خارج از كشور هنر به خرج داده،صحنههاى پرجاذبه و سازنده اين موسم را هنرمندانه ارائه كنيد، براى جامعه و خودتان آثار و بركات زيادى به همراه خواهد داشت.
وى لزوم توجه بيشتر به حضرت ولى عصر [بهويژه در روز عرفه و سرزمين عرفات، تشريح نقش انقلاب اسلامى در جهان و اخذ ديدگاههاى شخصيتهاى فرهنگى مسلمان را از ديگر محورهاى توليدى مورد انتظار از گروه اعزامىصدا و سيما برشمرد.
آيت الله رى شهرى با استناد به روايتى از اميرالمومنين (ع) خطاب به حاضران در اين نشست گفت: چنانچه كار و وظايف محوله براى خدا و به ياد او انجام گيرد، افزون بر اينكه شاهد موفقيت در نتيجه تلاشهاى خودتان خواهيد بود، از امدادهاى الهى نيز بهرهمند مىشويد. مضافاً اينكه كار كردن براى خدا موجب نورانيت دل و آسايش باطنى انسان نيز مىشود.
مهندس علىرضا يمقانى، مدير بخش رايانه سازمان و مسئول آمار و انفورماتيك ستاد مكه مكرمه:
زائران مىتوانند با دسترسى به سيستم يكپارچه رايانهاى در لابى هتل «دار هادى»، دوستان و آشنايان خود را در برنامه نرمافزارى بخش آمار و انفورماتيك سازمان حج و زيارت جستوجو كنند. در لابى هتل دار هادى (محل استقرار بعثه ايران و چندين كاروان ايرانى) اتاق مجهزى به اين امر اختصاص يافته است. زائران مىتوانند تمام آمارهاى ورودى به مكه مكرمه از جمهورى اسلامى ايران يا مدينه منوره، نوع و ظرفيت پروازهاى هواپيمايى كشورمان يا هواپيمايى سعودى، منطقهبندى و اسكان زائران، اطلاعات مربوط به مديران و عوامل كاروانها، آمار طبخ غذا، اطلاعات هزينهها و مانند
آنها را از رايانههاى اين اتاق شيشهاى بگيرند.
برنامههاى نرمافزارى بخش آمار و انفورماتيك ستاد مكه مكرمه به گونهاى طراحى شده است كه مىتواند تمام اطلاعات زائران ايرانى را در اختيار همه افراد مسئول قرار دهد. اين اطلاعات بهصورت دستهبندى شده در جداول مخصوصى نگهدارى مىشود تا علاوه بر يكسانسازى آمارها و پرهيز از اختلاف در خروجى هريك از واحدها، اطلاعرسانى بر مبناى اين دادهها نيز آسان شود؛ به گونهاى كه امروز مىتوانيم آمار ورود زائران به مكه مكرمه را روزها جلوتر دريافت كنيم.
يمقانى درباره تهيه نرمافزارهاى مختلف براى تسهيل در طبقهبندى دادههاى رايانهاى گفت: «كار ما در سه بخش قبل از انجام عمليات حج، هنگام موسم و پس از عمليات حج تقسيم مىشود كه توليد نرمافزارهاى هر بخش از وظايف ما به شمار مىرود.»
نگارش 6 نسخهجديد و كامل نرمافزارى براى ساماندهى امور حج از مهمترين اقدامات بخش رايانه سازمان حج و زيارت طى سال گذشته است. نوشتن برنامه از يك سو و قرار دادن اين برنامهها روى اينترنت، حجم رفت و آمد مديران كاروانها و زائران به سازمان حج و زيارت و نمايندگىها و ادارات كل در شهرستانها را تا حد چشمگيرى كاهش داد. بهگونهاىكه زائران در سال جارى توانستند با استفاده از امكانات اينترنتى، كاروان مورد نظر خود را انتخاب كنند و به سازمان حج و زيارت نيايند.
6 نرمافزار ويژهكه امسال براى اولين بار نوشته و تهيه شده و يا نسخه تكميلىِ نرمافزارهاى سالهاى گذشته است، به بخش ويزا و رواديد، ثبتنام زائران، عمليات مالى در مركز، نظارت بر عملكرد مالى شهرستانها و استانها، مجوزصدور بليت وصورتجلسات پروازى اختصاص دارد. با توجه به اينكه رياست سازمان حج و زيارت بر استفاده از هر دو سيستم رايانهاى و سنتى براى ثبتنام زائران و فعاليت مديران
كاروانها تأكيد كرده بود، نسخه نرمافزارى به خوبى توانست آزمايش خود را در اين بخش پس دهد و كامل و بىنقص باشد.
وى افزود: «قبلًا سيستم ثبتنام استانى و عمليات مالى به اتمام مىرسيد و نسخهاى از آن بهصورت اطلاعات مندرج روى سىدى تحويل سازمان حج و زيارت مىشد. در حالى كه امسال با تهيه نرمافزار تحت وب، علاوه بر اينكه كار ثبتنام و عمليات مالى شهرستانها را آسان كردهايم، مىتوانيم بر تمام مراحل عمليات مالى، قبل از ارسال به مركز، نظارت داشته باشيم.»
سومين نرمافزارى كه بخش رايانه سازمان طراحى و اجرا كرده، نرمافزار مالى و حسابدارى است كه اين كار با نظارت امور مالى سازمان حج و زيارت انجام شده است.
اما مهمترين نرمافزارى كه براى امسال طراحى شد، مورد استفاده مشترك دو كشور جمهورى اسلامى ايران و عربستان سعودى قرار گرفت. دولت ميزبان در حج سال جارى بر تهيه گذرنامه عادى و ارائه اطلاعات رواديد بهصورت نسخه اينترنتى تأكيد كرده بود. به اين معنى كه ديگر نبايد اطلاعات حجاج ايرانى روى سىدى يا ديسكت به بخش رواديد ارائه مىشد. اگر ما دير اقدام مىكرديم، همين اصرار مقامات سعودى مىتوانست براى ما بحرانزا باشد.
يكى ديگر از نرمافزارهاى طراحى شده از سوى بخش رايانه سازمان حج و زيارت، برنامهصدور مجوز براى ارائه بليت و رزرواسيون هواپيمايى و نرمافزار ديگر، تهيهصورت جلسات پروازى است كه امكان ورود اطلاعات از تمام فرودگاهها را آسان مىكند.
اقدام ديگرى كه اين بخش به عنوان وظايف خود لحاظ كرده، اين است كه با هماهنگى اداره گذرنامه و اداره كل امور اتباع خارجى از پرواز افراد ايرانى به وسيله هواپيماهاى فعال در سفر زائران اعزامى از سازمان حج و زيارت جلوگيرى مىكند.
يمقانى درباره آمادگى بخش متبوع خود براى بهكارگيرى اين نرمافزارها
مىگويد: «بايد حج را به لحاظ آمارى و انفورماتيك بدون تنش و نگرانى آغاز مىكرديم. براى همين، كارشناسان ما از ارديبهشتماه سال جارى، كارشان را همزمان با خدمات رسانى به زائران عمره آغاز كردند و امروز، تمام اين نرمافزارها امتحان خود را به خوبى پس داده و در اختيار همه مديران مكه و مدينه است؛ مثلًا امروز اگر زائرى در منطقه 8 مكه مكرمه هتل خود را گم كند، نيازى به مراجعه به ستاد گمشدگان ندارد، بلكه مدير يك منطقه ديگر مىتواند با جستوجوى نام او در نرمافزارهاى موجود، كاروان، هتل و نشانى محل اقامت آن زائر را پيدا كند. به عبارت سادهتر، توزيع اطلاعات به گونهاى است كه همه بتوانند به سادگى از آن استفاده كنند.»
مدير بخش رايانه سازمان حج و زيارت و مسئول آمار و انفورماتيك ستاد مكه مكرمه، درباره نرمافزار آشپزخانههاى متمركز در اين شهر و مدينه منوره گفت: «يكى از آرزوهاى ديرينه مسئولان سازمان، طبخ غذا در اين آشپزخانهها و برنامهريزى پخت غذا به وسيله نرمافزارهاى ويژه بود. بنابراين، با استفاده از اين برنامهها، طعم و مزه غذاها هم يكسان مىشود كه البته بايد بخشهايى از نرمافزار آشپزخانه تصحيح شود.» حتى توزيع خيمهها و اختصاص اتوبوس در مشاعر نيز به وسيله رايانهصورت مىگيرد. بنابراين، بيشترين استفاده از ظرفيتهاى موجود در ايام موسم از نرمافزارها مىشود.
به گفته مسئولان مخابرات بعثه جمهورى اسلامى ايران:
تمامى تداركات لازم براى سهولت زائران بيتالله الحرام در برقرارى ارتباطات تلفنى با خانوادههايشان تجهيز و اين دفتر از روز دهم آذرماه در مكه مكرمه مستقر و فعال شده است. شركت مخابرات ايران در دو بخش ارتباطات تلفنى زمينى و نيز ارتباطات تلفن همراه، خدمات خود را در مكه مكرمه و مدينه منوره به زائران ارائه مىكند.
از نخستين روز استقرار دفتر نمايندگى شركت پُست و مخابرات تا روز سيزدهم، 23 مورد تعويض سيم كارت و 17 مورد مفقودى سيمكارت بوده است وبر اساس آمارها، سه موضوع سرقت، مفقودى و تعويض سيمكارت تلفن همراه، باعث بيشترين مراجعه به دفتر مذكور شده است.
با برنامهريزىهاىصورت گرفته در ستاد امور مخابراتى ويژه حج و زيارت در تهران قبل از اعزام كاروانها و نيز فعاليت ستادى و اجرايى پس از استقرار و ورود نخستين كاروانها، خدمات ويژهاى به زائران در مدينه و مكه ارائه شده است. امورى چون تعويض سيمكارت كه در ايران از سوى دفاتر خدمات امور مشتركين طى 24 ساعت انجام مىشود، براى زائران ايرانى حاضر در مدينه به كمتر از 30 دقيقه كاهش يافت. در نتيجه، هر يك از زائران ايرانى كه به هر دليلى، سيمكارت خود را از دست دادهاند (مفقودى يا سرقت)، با مراجعه به دفتر نمايندگى شركت پُست و مخابرات در مدينه، كمتر از 30 دقيقه موفق به دريافت سيمكارت جديد شدهاند.
رسيدگى به محدوديت سرويس بر اساس تقاضاى زائران، بررسى كدهاى عبور ( (kuP- niP و استعلام آنها از شركت مخابرات ايران و نيز راهاندازى و نصب نرمافزارهاى تلفن همراه از ديگر خدماتى است كه نمايندگى شركت پُست و مخابرات به زائران ارائه كرده است. نيز حل و فصل موقت بدهى مشتركان و تلاش براى برقرارى دوباره خط ارتباط تلفن همراه زائران از ديگر خدمات اين دفتر است.
هزينه تمامى خدمات ارائه شده (صدور و تعويض سيمكارت) به زائران مراجعه كننده، بر اساس تعرفههاى شركت مخابرات، در ايران محاسبه و دريافت مىشود. اين خدمات بر اساس تعرفه هزينهها در ايران است.
دفتر نمايندگى شركت پُست و مخابرات، علاوه بر خدمات ارتباطات تلفنى، خدمات ارسال نمابر را نيز به زائران ارائه مىكند. به اين ترتيب كه درصورت درخواست زائران در مدينه و مكه، اين عزيزان مىتوانند متن نمابر خود را بهصورت
مستقيم از طريق اين دفتر ارسال كنند. شكل ديگر ارائه اين خدمت چنين است كه متن نمابر را به ايران ارسال و شركت پُست، پس از دريافت متن، از طريق همكاران توزيع مرسولات به مقصد موردنظر زائران در ايران تحويل مىدهد.
قبول و ارسال مرسولات پُستى نيز يكى ديگر از خدمات شركت پُست و مخابرات در مدينه و مكه است. در اين نوع خدمت، تنها ارسال محموله مطبوعات شامل كارت پستال و مطبوعه ممكن است و به دليل محدوديتهاى گمركى نمىتوان محمولههاى ديگرى را به ايران ارسال كرد. بنابراين نمىتوان انتظار داشت كه هر محمولهاى قابل ارسال به ايران باشد.
بر اساس هماهنگىهاىصورت گرفته، مديران كاروانها از طريق برگههاى طراحى شده، با قيد ساعت درخواست تماس تلفنى دارند كه بايد در آن، زمان و ساعت مورد نظر زائران درج شود تا با هماهنگى دفتر پست و مخابرات، اپراتورى 126 از تهران، در ساعت خواسته شده با زائران مستقر در هتلهاى مدينه تماس گرفته و به اين ترتيب زائران ايرانى مىتوانند با خانوادههاى خودصحبت كنند.
مسئول دفتر پست و مخابرات ستاد حج مكه مكرمه اعلام كرد: براى افزايش كميت و كيفيت ارتباط خطوط تلفنى بين ايران و عربستان 300 كانال ارتباطى به مسيرهاى ارتباطى دو كشور افزوده شده است. مهدى مقوم در گفتوگو با «زائر» با اشاره به اينكه هزينههاى برقرارى ارتباط از ايران به عربستان بسيار كمتر از عربستان به ايران است از زائران خواست براى كاهش هزينههاى خود به توصيههاى دفتر پست و مخابرات توجه كنند. وى از برقرارى امكان ارتباطى 140 كاروان با ايران خبر داد و گفت: زائرانى كه از طريق خط ارتباطى كاروان هاى خود با ايران تماس بگيرند، هزينه تلفن آنها 167 تومان در هر دقيقه محاسبه مىشود.
مقدم با بيان اينكه از تاريخ سوم آذر تا بيست و سوم آذر بيش از دو ميليون و سيصد هزار تماس تلفنى بين ايران و عربستانصورت گرفته است، گفت: مجموعه
مكالماتصورت گرفته در اين مدت پنج ميليون و چهارصد هزار دقيقه است كه سهم ارتباط از ايران با زائران بيش از چهار ميليون و يكصد هزار دقيقه و سهم ارتباطى از عربستان با ايران بيش از يك ميليون و دويست و هفتاد هزار دقيقه بوده است.
وى گفت: با بررسىهاى انجام شده تا تاريخ 20 آذرماه بيش از 45 هزار مشترك تلفن همراه ايران در عربستان فعال شده و از سرويس رومينگ استفاده كردهاند كه حدود بيست و پنج هزار مشترك تحت پوشش شبكه الجوال و حدود بيست هزار مشترك نيز تحت شبكه الاتحاد (موبايلى- 03 ASK و الاتصالات) قرار گرفتهاند.
مسئول دفتر پست ومخابرات ستاد مكه مكرمه همچنين قطع به موقع تلفنهاى همراه سرقتى و مفقودى را از ديگر خدمات اين دفتر عنوان كرد و گفت: اين اقدام حتى با تماس تلفنى زائران و مديران كاروانها انجام مىشود. پس از اين مرحله زائران مىتوانند با حضور در دفتر پست و مخابرات و ارائه كارت شناسايى در كمتر از 10 دقيقه سيم كارت جديد خود را دريافت كنند. تاكنون 120 سيم كارت مفقودى و سرقتى قطع شده و 82 سيم كارت جديد نيزصادر گرديده است.
وى در پايان، توصيههاى ذيل را موجب كاهش هزينههاى ارتباطات تلفنى دانست:
با توجه به بالا بردن هزينه تماس از عربستان به ايران توصيه مىشود، بيشتر تماسهاى تلفنى از ايران باشد.
مفقود شدن يا سرقت سيمكارت را بلافاصله به ستاد پست و مخابرات اعلام نماييد.
بعد از پايان مكالمات خود حتماً از قطع شدن تماس اطمينان حاصل كنيد.
شركت مخابرات عربستان سعودى اعلام كرد اين شركت امسال براى اولين بار سرويس رايگان خدمات اينترنت بىسيمى را براى زائران خانه خدا در مشاعر مقدسه ارائه كرد. حجاج مىتوانند از پنجم تا ذىالحجه بهصورت رايگان از اين خدمات استفاده كنند. بر اساس اين گزارش جهت پوششدهى آسان اينترنتى به زائران خانه خدا در منا و مسجد الحرام مركز مخابراتى ويژه ايجاد شده است.
رييس بيمارستان هيأت پزشكى ايران از آمادگى كامل كادر درمانى ايران براى پذيرش و معالجه زائران كشورمان خبر داد و گفت: «خوشبختانه با رعايت توصيههاى بهداشتى و نظارت مستمر پزشكان و بازرسان بهداشت مواد غذايى، زائران ايرانى با مشكل خاصى در امور بهداشتى و پزشكى مواجه نشدند. دكتر حسن توكلى رييس هيأت پزشكى ايران در مدينه منوره افزود: اين بيمارستان به بخشهاى تخصصى بسترى، سى سى يو، آى سى يو، اورژانس، راديولوژى و آزمايشگاه و نيز درمانگاههاى تخصصى داخلى، قلب، جراحى عمومى، ارتوپدى، گوش و حلق و بينى، دندانپزشكى، چشمپزشكى و روانپزشكى مجهز است و در تمام ساعات شبانهروز، درصورت ارجاع زائران بيمار از سوى پزشكان كاروانها، مراحل بسترى و درمان بهسرعت انجام و خدمات پزشكى لازم بهصورت تخصصى ارائه مىشود. همچنين علاوه بر اين بيمارستان، به دليل تراكم زائران ايرانى در مناطق يك، دو و سه شهر مدينه، سه درمانگاه ويژه خواهران در هتلهاى انصار الجديد (منطقه يك)، دارالرحمه (منطقه دو) وصافى (منطقه سه) مستقر هستند كه خدمات لازم را ارائه مىكنند.
وى با اشاره به اينكه در هر كاروان يك پزشك براى معاينه زائران و ارائه
توصيههاى بهداشتى و پزشكى به آنان حضور دارد، افزود: اين پزشكان عصر هر روز در جلسه توجيهى و آموزشى هيأت پزشكى ايران در مدينه حضور يافته، گزارشهاى روزانه هر كاروان را ارائه مىكنند.
وى نظارت بر خريد مواد غذايى و طبخ غذاى زائران ايرانى را از ديگر وظايف كادر پزشكى و ناظران بهداشت هيأت پزشكى ايران در مدينه برشمرد و گفت: خوشبختانه در اين بخش، تمام مسايل بهداشتى در خريد و طبخ مواد غذايى از سوى پزشكان عمومى و ناظران بهداشت مورد توجه قرار مىگيرد و كوچكترين مسئلهاى در بهداشت مواد غذايى، رسيدگى خواهد شد.
وى گفت: ميزان اين نظارتها و دقتها چنان است كه در آشپزخانههاى مركزى، پزشك مسئول مستقر است و بر روند تهيه، آمادهسازى و طبخ غذا تا مرحله سرو غذا نظارت مىكنند. از اين بابت نيز به همه زائران ايرانى اطمينان مىدهيم كه هيچگونه مشكلى در خريد و طبخ مواد غذايى وجود ندارد و غذايى كه در هتلها، سرو مىشود، كاملًا بهداشتى است.
دكتر توكلى در همين حال از همه زائران ايرانى در مدينه خواست تا ضمن توجه به بهداشت فردى و مصرف فراوان ميوه و سبزى در رستوران هتلها، در مصرف غذا تعادل را رعايت كنند و با پيروى از يك الگوى غذايى، پيادهروى را فراموش نكرده، مراقب سلامت خود باشند. به اين ترتيب ميزان ابتلا به مشكلات گوارشى كاهش مىيابد.
وى همچنين توصيه كرد تا زائران بهخاطر حفظ سلامت و بهداشت فردى، از خريدارى مواد غذايى از دستفروشان خوددارى كنند و درصورت تمايل تنها از فروشگاهها و رستورانهاى استاندارد، خريد كنند.
دكتر توكلى، عضو هيأت علمى دانشگاه علوم پزشكى تهران همچنين به موضوع استفاده زائران ايرانى از ماسكهاى بهداشتى اشاره كرد و گفت: بر اساس
هماهنگىهاىصورت گرفته، همه اعضاى كاروانها، ماسك بهداشتى دريافت كردهاند و بهتر است در هنگام تردد در خيابانهاى اطراف مسجدالنبى و نيز زمان مراجعه به محوطه اين مسجد، از ماسكهاىصورت استفاده كنند تا از ابتلا به بيمارىهاى مختلف جلوگيرى شود.
وى، سرماخوردگى را شايعترين بيمارى در طول اقامت در مدينه دانست و گفت: به دليل ازدحام جمعيت از كشورهاى مختلف و عدم رعايت اصول بهداشتى از سوى همه آنان، استفاده از ماسكصورت توصيه مىشود.
بيمارستان هيأت پزشكى ايران در مدينه منوره به يازده دستگاه آمبولانس مجهز است كه درصورت نياز، به انتقال بيماران و ارائه خدمات اوليه پزشكى و درمانى اقدام مىكنند.
همچنين بر اساس هماهنگىهاى انجام شده، چهار پزشك رابط عربزبان براى انتقال بيماران حاد به بيمارستانهاى عربستان حضور دارند. رييس بيمارستان هيأت پزشكى ايران در مدينه منوره همچنين از زائران ايرانى خواست با رعايت اصول بهداشتى و عمل به توصيههاى پزشكى كاروانها، ضمن حفظ سلامت خود و ديگر زائران، در نهايتصحت و سلامت خود را براى حضور در مكه مكرمه و اعمال موسم حج آماده كنند.
مراقبت از بهداشت و سلامت بيش از يكصد هزار زائر در طول دست كم چهلوپنج روز، كار بسيار دشوار و حساسى است كه حضور سالمندان، اين مأموريت را سختتر مىكند. اين در حالى است كه به گفته دكتر توكلى، رييس هيأت پزشكى حج، مستقر در مدينه منوره، بيش از نيمى از زائران امسال را افراد بالاى شصت سال تشكيل مىدهند و مراقبت از آنها، كارى خطير به شمار مىرود.
با آغاز ابتلا به ناراحتىهاى معمول ايام حج و شيوع بيمارىهايى نظير سرماخوردگى و عفونت مجارى تنفسى، حجاج در مسير بازگشت به كشور، نگران
تداوم و ماندگارى بيمارىهايشان هستند و با وجود برودت شديد هوا و بارشهاى مداوم زمستانى در ايران، مزمن شدن اين ناراحتىها آزارشان مىدهد. حجم مراجعه به پزشكان كاروانها و مركز پزشكى حج، وابسته به هلال احمر جمهورى اسلامى ايران، مستقر در مدينه منوره نشان مىدهد كه بايد حجاج ايرانى را با آخرين توصيههاى پزشكى- بهداشتى به سلامت كامل نزديك كرد. هرچند كه توكلى عقيده دارد، محل بهبود كامل بيمارىها اينجا نيست و حاجيان بايد باصبر و حوصله، مراحل درمان خود را بگذرانند.
اغلب زائران بر اثر گرماى هوا و فشار اعمال، دچار ضعف بدنى و سپس بيمارىهاى متعدد مىشوند. امسال، موسم حج تمتع با فصل سرما مقارن شده است. ما در ايام مدينه بعد، شاهد برودت شديد هوا در مدينه هستيم و حتى برخى از زائران به دنبال تأمين بخارى هستند. فاصله دماى روز و شب هم اين مسئله را تشديد مىكند. از طرف ديگر، سنگينى اعمال و خستگى فيزيكى، استرس و فشارهاى روانى كه ناشى از تراكم جمعيت حجاج در اعمال مىشود، شيوع بيمارى را آسان مىكند. چرا كه ضعف و خستگى، سيستم ايمنى بدن را مستعد پذيرايى از ويروسها مىكند. برخى رفتارهاى غيربهداشتى و نابههنجار اجتماعى از سوى حجاج ساير كشورها در عرفات، مشعر، منا و شهر مكه هم موجب شيوع فزاينده انواع مختلف گرفتارىهاى تنفسى، نظير سرماخوردگى ساده (فارنژيتهاى ويروسى)، ايجاد يا عود سينوزيتها يا برونشيتهاى قبلى (سينوبرونشيت) عفونتهاى آدنوويروسى همراه با گرفتارى چشمى (كونژونكتيويت)، شبه آنفلوآنزا و آنفلوآنزا، سوار شدن عفونت بر آسم يا DPOC قبلى، ذاتالريه و بعضاً عوارض ناشى از اين بيمارىها در بين زائران كليه كشورها مىشود.
دست كم يك هزار زائر بالاى هشتاد و چهار سال، بيشتر از برنامه پيشبينى شده داريم. علاوه بر اين، بيش از نيمى از زائران ايرانى، فراتر از شصت و چهار سال دارند كه مراقبت از اينها كار بسيار دشوارى است. در حالى كه از نظر علم پزشكى، افراد
بالاى شصت سال، زمينه بسيار فراوانى براى ابتلا به بيمارى دارند. طبق بررسىهاى به عمل آمده در سالهاى اخير، شايعترين عامل مولد اين گرفتارىها عفونتها بودهاند و از ميان عفونتها شايعترين عامل عفونى ويروسها و از ميان ويروسها، آدنو ويروسها با شيوع سىوشش درصد و آنفلوآنزاى تيپ B با شيوع نوزده درصد شايعترين عوامل بودهاند. در سير اين عفونتها، ممكن است، در زمينه سينوزيتهاى قبلى، برونشيتهاى قبلى، آسم و DPOC، اختلالات ايمنى، درمانهاى ناقص نابجا و غيرمنطقى و نظاير آن عفونتهاى باكتريايى نيز به گرفتارى تنفسى سوار شده و فرآيند را پيچيده و سير بيمارى را طولانى كند.
اين بيمارى، تا زمان بازگشت درمانى ندارد كه بشود با دارو به آن دست يافت. عفونتى ايجاد شده و اين عفونت، مخاط تنفسى را دچار التهاب مىكند. اين التهاب با مراجعه زائران به مسجدالنبى يا سطح شهر مدينه دوباره شدت مىگيرد؛ چرا كه آنها مجدداً در معرض اين عفونت قرار مىگيرند. از طرفى مواد ضدعفونىكننده فراوانى در اماكن زيارتى مورد استفاده قرار مىگيرد كه مىتواند حتى مخاط تنفسى افراد سالم را نيز تحريك كند. اين حساسيت مىتواند به شكل سرفه ظاهر شود كه لزوماً نشان دهنده چرك و عفونت در بيمار نيست.
معمولًا با عواملى كه در اينجا هست، بيمارى تظاهر خودش را تا آخر حفظ مىكند. زائران بايد از اين محيط دور شوند تا بيمارىشان را كنترل كنند. همه كسانى كه سالهاى قبل به حج مشرف شدهاند، مىدانند كه اين بيمارى در ايران به زودى برطرف مىشود. البته بايد اين نكته را هم در نظر داشت كه ورود حجاج به كشور با زمستانى سرد و هواى آلوده در شهرهاى بزرگ همراه است. بنابراين سير سرفه كردن كمى طولانىتر مىشود. از طرفى، اگر فردى سيگارى باشد، دوره درمان او طولانىتر خواهد شد. در مجموع، بايد مخاط مسير تنفسى زائران ترميم شود تا اين عارضه از بين برود.
زائران در فضايى متفاوت از محيط زندگى هميشگىشان حضور دارند. وقتى يك نفر سرفه مىكند، ديگران معذب مىشوند و اين قضيه، فرد بيمار را وادار به مراجعه مكرر مىكند. در حالى كه ما نسخهاى جزصبر براى آنان نمىپيچيم. چرا كه فقط كافى است پاى زائر به ايران برسد. فشارهاى روحى و روانى ناشى از طول سفر يا تغييرات آب و هوايى از بين مىرود و با تنفس هواى سالم، بيمارىشان به سرعت بهبود مىيابد. تا وقتى هم كه اينجا هستند، توصيه مىكنيم كه از مصرف فراوان مايعات غافل نشوند؛ به قدرى كه از حجم آلودگى در گردش خون آنان كاسته شود. البته منظور ما از مايعات، آب، چاى و شير گرم است، اما ميوهها هم مىتوانند به كاهش تظاهرات بيمارى كمك كنند. البته ميوههايى مثل موز و كيوى كمى حساسيتزا هستند. سيب و پرتقال براى اين منظور مناسبترند. خوردن ميوه، در سير بيمارى افراد تأثيرى ندارند، اما علائم را بيشتر مىكند؛ مثلًا كسى كه سرما خورده است، آبريزش بينىاش زياد مىشود. خوردن غذاهاى تند و ادويهدار هم موجب تشديد علائم مىشوند و در طول و شدت بيمارى تأثيرگذار نيستند.
ما موارد بهداشتى را بهصورت روزانه پيگيرى مىكنيم و شبها در جلسات، اين موارد را به همكاران انتقال مىدهيم. اما معتقديم كه همه مسئله در غذا نيست. ممكن است خيلى غذاها و ميوهها را در سفر در اختيار ما بگذارند، اما دليلى ندارد همه آنها را ميل كنيم. يك نمونهاش نوشابه است. اين نوشابهها سرشار از قند است و زائرى كه سن بالا و گاهى ديابت دارد، نبايد نوشابه بخورد. سازمان حج وظيفه دارد به بهترين وجه از زائر پذيرايى كند. انتخاب غذا يا خوراك مورد نياز زائر به عهده خود او است.
يكى از درخواستهاى ما از زائران ايرانى اين است كه داروهايشان را تا آخر و طبق زمانبندى مصرف كنند. براى پزشكان ما، تجويز پنىسيلين، كار سختى نيست، اما اگر آنان تشخيص مىدهند كه نبايد اين دارو به زائر تزريق شود، بايد به تشخيص آنها احترام گذاشت. چون پنىسيلينها فقط مقاومت بدن را در برابر ميكروبها زيادتر
مىكند. اگر سن زائران زياد است و پزشكان كاروان نتوانستهاند بيمارى آنان را كنترل كنند، آنها را به مركز پزشكى بفرستند تا در اينجا تحت نظر بخشهاى تخصصى ريه، داخلى، قلب، گوش و حلق و بينى و ... مداوا شوند. منتها هيچ درمانى به جزصبر و داروهايى كه علائم را تا حدودى كاهش مىدهند، توصيه نمىكنم.
چون مدت اقامت زائران در مدينه، يك سوم حضور آنان در مكه است، مراقبت از سلامت و بهداشت آنان در اين شهر، آسانتر از مكه است. از طرفى، پيك اقامت زائر در مدينه از سى هزار نفر تجاوز نمىكند. خدا را شكر، وضعيت در مدينه منوره، كاملًا آرام و ثابت بود و هيچ موردى كه موجب نگرانى شود، مشاهده نشد. در چند روزى كه هواى اين شهر رو به سردى گذاشت، تعداد افراد مسن و سيگارى مبتلا به سرماخوردگى و بيمارىهاى تنفسى و ريوى هم زياد شد كه همه تحت درمان قرار گرفتند. همين الآن هم شانزده نفر در بيمارستان هيأت پزشكى و يك نفر در بيمارستان سعودى بسترى هستند. چهار مورد فوتى در مدينه داشتيم كه دو موردش قلبى بوده است. يكى از آنها در حرم درگذشت و يكى ديگر كه معاون آشپزخانه دخيل بود، پس از بازگشت از مكه مكرمه از دنيا رفت. يكى ديگر دچار نارسايى كليه بود و به دليل عفونت خونى فوت كرد. يكى ديگر از زائران هم كه به سرطان مبتلا بود، ريههايش از كار افتاد و درگذشت. اميدواريم آمار فوتىهايمان اضافه نشود.
سال گذشته (1385) جمعاً چهل و سه زائر در مكه و مدينه از دنيا رفتهاند كه اين آمار تاكنون كه حدود دو هفته ديگر از ايام حج باقى مانده، سى و دو نفر است. امسال، تمهيدات مناسبى به ويژه براى زائران سالمند در نظر گرفته شد. گروههاى تخصصى كه امسال با ما اعزام شدهاند، كاملًا متغيرند. كارهايى كه در ايران براى زائران انجام شده، بسيار متفاوت بوده است. غير از اينها، اختصاص درمانگاهى براى سالمندان، يكى از ويژگىهاى هيأت پزشكى امسال بود. در مدينه به تمام پزشكان كاروانها اعلام كرديم
كه اگر زائرى، سابقه بيمارى قلبى و ريوى دارد، به ما معرفى كنند تا او را معاينه كرده، برايش پرونده تشكيل بدهيم.
به گفته رييس بيمارستان مركز پزشكى حج كشورمان در مكه مكرمه: براى خدماتدهى مناسب به حجاج كشورمان در ايام تشريق، دو بيمارستانصحرايى مجهز در عرفات و منا داير شده است. در اين بيمارستانها امور بسترى، موارد آزمايشگاهى و راديولوژى با حضور پزشكان مجربصورت مىگيرد. امسال با توجه به بالا بودن ضريب سنى حاجيان، وقوف اضطرارى در بيمارستان از دو روز به چهار روز افزايش داده شد و در اين ايام زائرانى كه به لحاظ بيمارى توانايى حضور در مناسك را نداشتند، شناسايى شدند. اين افراد در مدت يادشده بوسيله اتوبوسهاى مجهز به امكانات احياى قلبى و عروقى و بههمراهى پزشك و روحانى كاروان به عرفات ومنا منتقل و پس از مراسم مجددا به بيمارستان برگردانده مىشدند. به موازات اين وقوف اضطرارى در بيمارستان، براساس دستورالعمل جديدى در محل كاروانها هم اين وقوف اضطرارى در نظر گرفته شد و در قالب اين طرح زائران در معرض خطر با همكارى مدير، پزشك و روحانى كاروان انتخاب مىشدند. افراد شناسايى شده در قالب كاروان ويژه وقوف اضطرارى سازماندهى و مناسك را انجام مىدادند. به اين ترتيب خطر مرگ و مير زائران ناتوان و مسن به حداقل ممكن خواهد رسيد.
دكتر نادرى، آمار نهايى مراجعهكنندگان به واحدهاى عمومى و تخصصى بيمارستان مركز پزشكى حج در مكه مكرمه را تا حدود پانزدههزار نفر اعلام كرد. وى همچنين ميزان فوتى زائران امسال را تا 25 آذر حدود نفر ذكر كرد كه از اين تعداد دو نفر بر اثر تصادف و مابقى عمدتا به دليل بيمارىهاى قلبى عروقى درگذشتهاند. اما
خوشبختانه كسى در اين بيمارستان فوت نكرده و هر بيمارى كه وارد بيمارستان شده به كمك متخصصين از مرگ رهايى يافته است.
در طرح پزشك كاروان نفر پزشك عمومى به عنوان پزشكان همراه كاروانها مراحل اوليه امور درمانى زائران را در محل استقرار آنها انجام مىدهند.
طبق اطلاعات مركز پزشكى حج حدود درصد زائران ايرانى بين تا سال سن دارند. براى جلوگيرى از بروز نگرانى درميان بستگان زائران كشورمان موارد فوتى بلافاصله از طريق بخشهاى مرتبط بهطور مستقيم به خانوادههاى آنها اطلاع داده مىشود. خوشبختانه در حج امسال هيچ مورد حاد و پيش بينى نشدهاى در خصوص مسائل مربوط به سلامت زائران وجود نداشت.
گروه پزشكى حج جمهورى اسلامى متشكل از نفر پزشك، داروساز، پرستار و خدمه بيمارستانى است كه در دو بيمارستان در مدينه و مكه مستقر هستند. علاوه بر اين نفر پزشك عمومى به عنوان پزشكان همراه كاروانها، مراحل اوليه امور درمانى زائران را در محل استقرار آنها انجام مىدهند.
بيمارستانهاى گروه پزشكى حج با دارا بودن بخشهاى مختلف درمانگاهى بهصورت شبانه روزى فعاليت دارند.
امسال با اجراى طرح پزشك كاروان ميزان مراجعه زائران بيمار به بيمارستان و درمانگاههاى تخصصى در مدينه و مكه كاهش يافته است. اين وضع موجب شده است كه پزشكان و كادر تخصصى بيمارستانهاى حجاج امكانات خود راصرف معالجه بيمارانى كنند كه نياز به مراقبتهاى تخصصى دارند.
مركز پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران به بخش اجرايى توصيه كرد:
چادرها و فرشها قبل از شروع ايام تشريق توسط عوامل پيشرو، گردگيرى و شسته شوند.
فيلتر تمام كولرها بازبينى و شستشو داده شود.
به منظور رعايت بهداشت چادرها، حتىالمقدور از نايلون به عنوان زيرانداز فرشها استفاده گردد.
توصيه مىشود كليه زائران محترم در ايام تشريق از ملحفه شخصى و سجاده اختصاصى استفاده نمايند.
تأكيد مىگردد: زائران عزيز ازصعود به جبلالرحمه و پيادهروى بيش از حد در ايام تشريق به خصوص در ساعات گرم روز خوددارى كنند.
انداختن يخ در داخل ظروف به منظور تهيه شربت خاكشير و آبليمو و ... ممنوع بوده و استفاده از يخصرفاً جهت خنك كردن بطرىهاى آب بهداشتى مجاز مىباشد. پيشنهاد مىگردد مديران محترم كاروانها براى تأمين يخ بهداشتى خود پيشاپيش بطرىهاى آن را در داخل فريزر قرار داده و يخ موردنياز خود را تأمين نمايند.
ضمن آموزش به زائران گرامى و توصيه به رعايت بهداشت حلق، حتىالامكان از افراد حرفهاى براى حلق زائران استفاده گردد. (استفاده از عوامل خارجى ممنوع مىباشد).
به منظور كاهش موارد گمشدگى در ساعات اوليه ورود به منا، عوامل محترم كاروان در مشعرالحرام، از زائران خود مؤكداً مراقبت نمايند.
توجه: پزشكان محترم كاروانها ضمن همكارى با عوامل كاروان بر اجراىصحيح موارد فوق نظارت خواهند داشت.
رييس بيمارستان مركز پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران در مكه مكرمه، روز سهشنبه (چهارم دى) آخرين آمار فوتىهاى حجاج كشورمان را مجموعا نفر اعلام كرد.
دكتر مصطفى نادرى در گفتگو با خبرگزارى جمهورى اسلامى با اشاره به اينكه موارد فوتى به اطلاع خانوادههاى آنان در ايران مىرسد، افزود: با توجه به افرايش نسبى جمعيت و متوسط سنى زائران ايرانى در سال جارى، كشورمان در مقايسه با كشورهاى مشابه از نظر تعداد افراد فوتى وضعيت بهترى دارد.
به گفته وى از موارد فوتى تنها يك نفر در بيمارستان فوت كرده و پنج مورد ايست قلبى نيز در بيمارستان احيا شده است.
وى گفت: در حج امسال با راهاندازى بيمارستانهاىصحرايى و مجهز به خصوص درصحراهاى عرفات، مشعر و منا، تقويت خدمات دهى با استقرار پزشك در كاروانها و همچنين كارهاى پيشگيرانه و نظارتهاى دقيق بهداشتى تلاش شده است كه خدمات بهداشتى و پزشكى مناسب به حجاج ارائه شود.
دكتر نادرى آمار مراجعهكنندگان به واحدهاى عمومى و تخصصى بيمارستان مركز پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران را بيش از هزار مورد اعلام كرد كه شش هزار و نفر در درمانگاه تخصصى اين بيمارستان معاينه شدهاند.
وى معاينه هزار و نفر در درمانگاههاى عمومى، مورد خدمات دندانپزشكى، مورد بسترى در بخشهاى مختلف، مورد بسترى در اورژانس، مورد بسترى در سى. سى. يو را از ديگر كارهاى انجام شده دراين بيمارستان عنوان كرد.
دكتر مصطفى نادرى با اشاره به اعزام يكصد و مورد از زائران بيمار به بيمارستانهاى سعودى جهت انجام معالجات تكميلى، افزود: علاوه بر اين آمار نفراز
زائران كه نفرشان اعمال حج را انجام داده بودند، براى تكميل معالجات به كشورمان اعزام شدهاند.
به گفته وى علاوه بر اين آمار كه مربوط به مراجعات بيمارستانى زائران است در موارد معمولى بيماران از سوى پزشكان كاروانها معاينه شدهاند.
وزارت حج عربستان سعودى خبر از شيوع برخى بيمارىهاى واگيردار در موسم حج امسال داد. به نوشته روزنامههاى عربستان اين وزارتخانه طى بيانيهاى با اشاره به احتمال وقوع برخى بيمارىهاى واگيردار از حجاج خواست حتىالامكان از حضور در مكانهاى بسيار شلوغ خوددارى كنند. اين بيانيه افزود: از جمله بيمارىهاى واگيردار آنفلوآنزا، سرماخوردگى و التهاب مجارى تنفسى، عفونت معده و روده، ترك پا و گرمازدگى است.
اين منبع گفت: حجاج بايد از غذاها و مايعات و لبنيات بهداشتى استفاده كنند و در معرض مستقيم تابش آفتاب قرار نگيرند.
وزارت بهداشت عربستان همچنين از آمادگى كامل جهت خدمترسانى به زائران خانه خدا خبر داد و اعلام كرد: سه هزار و تخت در هفت بيمارستان و مركز بهداشتى در مشاعر مقدسه براى اين منظور تجهيز و آمادهسازى شده است.
با اين حال، رييس گروه پزشكى حج كشورمان به خبرنگار خبرگزارى جمهورى اسلامى در مكه گفت: تاكنون هيچ مورد حاد و پيشبينى نشدهاى در ميان زائران ايرانى وجود نداشته است.
در موسم حج، 550 اتوبوس، وظيفه انتقال زائران ايرانى را از 16 مسير به مسجدالحرام بر عهده داشتند. تمام منازل حجاج ايرانى در شهر مكه در فاصله 3 تا 8 كيلومترى مسجدالحرام واقع شده و از اين رو مسئله حمل و نقل درون شهرى اهميت فراوانى داشت. كوهستانى بودن شهر و باريك بودن خيابانهاى منتهى به حرم و كمبود مساحت ايستگاههاى اطراف حرم براى تردد و توقف اتوبوس موجب شده بود كه همواره خيابانها و ايستگاههاى اطراف مسجدالحرام بار ترافيكى سنگينى داشته باشد. گاهى گرههاى ترافيكى تا چند ساعت ادامه مىيافت؛ بهخصوص در ساعتهاى قبل و بعد از نماز. از طرفى حدود 80 درصد حجاج ايرانى در منطقه عزيزيه مكه ساكن بودند كه مىبايست از طريق خيابانهاى اصلى منتهى به حرم و عبور از تونلهاى «طريق مشاه» به ايستگاه باب على انتقال مىيافتند.
سازمان حج و زيارت با اجاره كردن 550 دستگاه اتوبوس از سه شركت معتبر حافل، تاسكو و قوافل، با هماهنگى دواير ذىصلاح دولتى عربستان در 16 خط و مسير، حجاج را بهطور شبانه روزى از منازل به حرم و بالعكس جابهجا مىكردند.
همچنين دفتر نمايندگى سازمان حج و زيارت در عربستان با مكاتبات و جلسات
متعدد با دستگاههاى ذيربط عربستان سعودى و برگزارى جلسات مختلف تلاش كرد تا در سطح مكه مجوز استفاده از 5 ايستگاه اطراف مسجدالحرام به نامهاى مظله (محبس الجن)، باب على، سليمانيه و رواسى و باب ملك را براى استفاده حجاج ايرانى از مسئولين انتظامى عربستان بگيرد. ايستگاههاى مذكور در مجموع و نسبت به ايستگاههاى ساير كشورها از وضعيت بهترى برخوردار بود.
بهطور كلى فقط 180 دستگاه اتوبوس از تمام شركتها، مجوز تردد به ايستگاه باب على را از راهنمايى و رانندگى شهر مكه مكرمه گرفته بودند و نسبت تعداد ماشينهاى در اختيار حجاج ايرانى در حد فاصل سايبان تا ايستگاه حرم، بيش از نسبت كل اتوبوسهاى اين مسير بود. از طرفىكلّ مساحت پاركينگ بابعلى 6000 متر مربع است كه حدود 2000 متر آن مختص توقف و تردد اتوبوسهاى حجاج ايرانى بود.
در مجموع وضعيت عمومى ايستگاه باب على براى تردد حجاج ايرانى نسبت به سال گذشته بهتر بود، اما ازدحام جمعيت به خصوص در اوقات نماز، موجب كندى چرخش اتوبوسها مىشد. بسيارى از زائران ايرانى به تصور اينكه ترافيك شهر مكه همانند شهر مدينه روان است، براى حضور در حرم، از قبل برنامهريزى نمىكردند و براى رسيدن به نماز جماعت دچار مشكل مىشدند.
برابر مقررات شركتها در ساعات نماز، رانندگان ملزم به جابجايى مسافر نيستند. لذا زائران ايرانى براى تشرف به حرم، بايد يك ساعت قبل از اذان حركت مىكردند. تأخيرها نيز عموماً به علت ايجاد گرههاى ترافيكى و كمبود فضاى ايستگاه و باريك بودن عرض خيابانها بود. متأسفانه گاهى مشاهده مىشد كه جمع محدودى از حجاج ايرانى به هنگام اقامه نماز و يا دقايقى قبل از اقامه نماز جماعت به ايستگاه مراجعه مىكردند تا به منزل بازگردند! اين امر تأثير نامناسبى در نظر حجاج ساير كشورها داشت؛ زيرا در اين دقايق معمولًا زائران رو به سوى مسجدالحرام مىروند تا نماز خود را به جماعت برگزار كنند.
خدمات حمل و نقل قبل از ايام تشريق، تا غروب روز پنجم ذىالحجه تداوم داشت و بعد از آن برابر مقررات، تمام اتوبوسها مىبايست به پاركينگهاى مركزى اعزام شوند تا براى توزيع بين كاروانها در روز 7 ذىالحجه، كنترل فنى و سازماندهى شده و در اختيار مديران محترم كاروانها قرار گيرند. بعد از ايام تشريق نيز با بازشدن راهها وصدور مجوز از سوى پليس، از بامداد 14 ذىالحجه، فعاليت سرويسهاى درون شهرى مجدداً آغاز شد.
بر اساس برنامهريزى ها و هماهنگىهاى انجام شده، اتوبوسهاى ويژه انتقال و اعزام زائران ايرانى هفتم ذىالحجه آماده تحويل به مديران كاروانها شد. به گفته معاون حمل و نقل برونشهرى و مشاعر (غلامرضا رضايى): مكان تحويل اتوبوسهاى ويژه زائران ايران در پاركينگهاى دو شركت طرف قرارداد (حافل و تاسكو) واقع در منطقه شميسى (30 كيلومترى مكه) است و مديران كاروانها بايد اتوبوسها را از پاركينگهاى دو شركت مذكور تحويل گرفته، زائران را به مشاعر مقدسه انتقال دهند.
پس از اذان مغرب روز هشتم ذىالحجه، حركت زائران كشورمان به سوى عرفات آغاز شد و تاصبح فرداى روز نهم ادامه يافت؛ بهگونهاى كه تا قبل از ظهر روز نهم ذىالحجه، همه حجاج ايرانى وارد چادرهاى عرفات شدند. سپس در غروب همان روز، به سمت مشعرالحرام كوچ كردند.
انتقال حجاج به مشاعر مقدس توسط 2232 دستگاه اتوبوس انجام گرفت و هزينهصندلى هر زائر در اين ايام 360 ريال، معادل 96 دلار محاسبه شد.
در مدت وقوف در عرفات ظرفيت اسكان در هر چادر 10 نفر بود و در مدت وقوف درمنا، با توجه به حدود شرعى منا و مساحت كم و محدوديتهايى كه در مورد همه كشورها اعمال مىشود، به ازاى هر زائر 1/ 1 فضاى لازم، تعيين شد كه به اين
ترتيب در هر خيمه 14 نفر اسكان يافتند.
به منظور اطلاعرسانى و آشنايى بيشتر مديران كاروانها با مناطق مشاعر مقدسه (عرفات، مزدلفه ومنا) و نيز مسيرهاى رمى جمرات (رفت و برگشت) كه در ساعتهاى مختلفى تغيير مىكند، پليس راهنمايى و رانندگى منطقه مشاعر مقدس جلسه آموزشى- توجيهى برگزار كرد كه حضور مديران كاروانها در آن الزامى بود؛ زيرا با توجه به محدوديتهاى ايجاد شده در مسيرهاى رفت و برگشت رمى جمرات و نيز تسهيل در رفت و آمد زائران و كاهش مشكلات، آموزش و توجيه مديران كاروان تأثير بهسزايى دارد. اين كلاس آموزشى- توجيهى روز جمعه (پنجم ذىالحجه) در محل قصر الافراح واقع در خيابان عبدالله عريف برگزار شد.
برابر تاريخ ابلاغ شده، از روز 14 ذىالحجه، اولين كاروانهاى مدينه بعد از مكه مكرمه به سمت مدينه منوره حركت كردند. در همين حال گروه پيشرو همه كاروانهاى مدينه بعد، چهل و هشت ساعت قبل از اعزام كاروان براى تدارك مقدمات ورود اين گروه از زائران، راهى مدينه منوره شدند.
مسئولان حملونقل، زمان بازگشت زائران ايرانى را به كشور از طريق فرودگاه جده روز پانزدهم ذىالحجه اعلام كردند. بر اساس هماهنگىهاىصورت گرفته و برنامه دو شركت هواپيمايى ايراناير و سعودى، بخش نقليه اين شركتها 24 ساعت قبل از پرواز برگشت زائران، بار استاندارد توافق شده حجاج ايرانى را بدون محاسبه وزن از محل اسكان زائران تحويل گرفتند؛ اما در مورد اضافهبار زائران كه خارج از ساكهاى استاندارد است، به ازاى هر كيلوگرم اضافهبار مبلغ 20 ريال سعودى اخذ كردند.
حجاج ايرانى با 323 پرواز به كشور بازگشتند. به رغم اوضاع حادّ جوّى در
روزهاى بازگشت حجاج، عمليات حج از كيفيت مطلوبى برخوردار بود و به مدد انسجام مديريتى، عمليات حج 86 با كمترين مشكلات مواجه شد. به گفته مدير كل فرودگاههاى استان تهران: پنجاهدرصد پروازها را شركت هواپيمايى جمهورى اسلامى و پنجاهدرصد ديگر را شركت هواپيمايى سعودى از 17 فرودگاه كشور شامل مهرآباد، شيراز، اصفهان، مشهد، اهواز، يزد، كرمان، اردبيل، بوشهر، گرگان، اروميه، تبريز، سارى، زاهدان، رشت، كرمانشاه و بندرعباس انجام دادند. در عمليات رفت، بيش از 102 هزار زائر با 336 پرواز به سرزمين وحى اعزام شدند كه به لحاظ تأخير پرواز، همه عمليات رفت با متوسط 15 دقيقه در كل فرودگاه هاى كشور انجام شد.
تمام منازل حجاج ايرانى در شهر مكه در فاصله 3 تا 8 كيلومترى مسجدالحرام واقع شده است؛ بنابراين، مسئله حمل و نقل درونشهرى اهميت زيادى دارد. كوهستانى بودن شهر و باريك بودن خيابانهاى منتهى به حرم و كمبود مساحت ايستگاههاى اطراف حرم براى تردد و توقف اتوبوس و استفاده ميليونى از اتوبوسهاى مشخص موجب شده است همواره خيابانها و ايستگاههاى اطراف مسجدالحرام بار ترافيكى سنگينى داشته و به خصوص در ايام پر ازدحام موسم حج، گرههاى ترافيكى چند ساعته به ويژه در يك ساعت قبل و يك ساعت بعد از نماز ايجاد شود، كه زائران و حجاج ايرانى نيز از اين ترافيك سنگين مستثنى نيستند، به خصوص اين كه 80 درصد حجاج ايرانى در منطقه عزيزيه مكه ساكن هستند و بايد از طريق گذر از خيابانهاى اصلى منتهى به حرم، با عبور از تونلهاى طريق مشاه به ايستگاه باب على انتقال يافته تا بتوانند به حرم مشرف شوند. «غلامرضا رضايى» معاون حمل ونقل درون شهرى مكه در گفتوگو با زائر به تشريح تدارك گسترده خدمات حملونقل شهرى پرداخت.
دولت عربستان همه ساله زائران ايرانى را به لحاظ نظم و انضباط و رعايت مقررات، درصدر جدول معرفى مىكند. رعايت نظم در تردد شهرى از سوى زائران ايرانى چگونه است؟
اندونزى، سودان و هند بهصورت رسمى با چند شركت حمل و نقل قرارداد بستهاند كه اگر هر روز در سه نوبت هر يك از زائران به حرم مشرف شوند، حداقل 825 هزار نفر تردد در ايستگاههاى باب على و مظله در روز انجام مىشود. زائران ايرانى 25 درصد از اين جمعيت را تشكيل مىدهند. شيوه انتقال حجاج بين عزيزيه و حرم چنين است كه 50 دستگاه اتوبوس بدون شماره، حجاج ايرانى مقيم در منطقه عزيزيه را از مظله (سايبان) به باب على منتقل مىنمايند. بطور كلى فقط 180 دستگاه اتوبوس از تمام شركتها، مجوز تردد به ايستگاه باب على را از راهنمايى و رانندگى شهر مكه مكرمه اخذ كردهاند و ملاحظه مىشود كه نسبت تعداد ماشينهاى در اختيار حجاج ايرانى در حد فاصل سايبان تا ايستگاه حرم، بيش از نسبت كل اتوبوسهاى اين مسير است. از طرفى كل مساحت پاركينگ باب على 6000 متر مربع است كه حدود 2000 متر آن مختص توقف و تردد اتوبوسهاى حجاج ايرانى است. اميدواريم مشاركت زائران ايرانى در روان شدن حجم ترافيك مؤثر باشد.
بهطور كلى شرايط عمومى ايستگاه باب على براى تردد حجاج ايرانى در وضعيت بهترى نسبت به سال گذشته است، اما ازدحام جمعيت به خصوص در اوقات نماز، موجب كندى چرخش اتوبوسها مىشود. بايد دانست در روزهاى آينده محدوديتها بيشتر خواهد شد و ما در تمام مسيرها و به خصوص در مسير عزيزيه به حرم، بار سنگين ترافيك خواهيم داشت. بيشترين بار ترافيك هم بعد از نمازظهر و بعد از نماز عشاء است كه زائرين عزيز حتما بايد حداقل يك ساعت بعد از اقامه نماز جماعت، مسجدالحرام را ترك نمايند تا ايستگاه كمى خلوتتر شده باشد.
بسيارى از زائران ايرانى به تصور اينكه ترافيك شهر مكه همانند شهر مدينه روان است، براى حضور در حرم از قبل برنامهريزى نمىكنند.
نيستند. لذا مصرانه تقاضا مىشود زائران ايرانى براى تشرف به حرم، حتماً يك ساعت قبل از اذان حركت كنند، چون در اين وقت اتوبوس به تعداد كافى در خطها و ايستگاهها وجود دارد. تأخيرهاى ايجاد شده هم عموماً به علت ايجاد گرههاى ترافيكى و كمبود فضاى ايستگاه و باريك بودن عرض خيابانها رخ مىدهد. در همين حال بسيارى اوقات مشاهده مىشود كه جمع محدودى از حجاج ايرانى به هنگام اقامه نماز و يا دقايقى قبل از اقامه نماز جماعت به ايستگاه مراجعه مىكنند تا به منزل بازگردند كه اين امر تأثير نامناسبى در نظر حجاج ساير كشورها دارد، ضمن اينكه رانندگان نيز مجاز به جابجايى مسافر در اين ساعتها نيستند.
در واقع تمام تلاش مسئولان بخش خدمات حمل و نقل، تسهيل تردد زائران و بهرهمندى بيشتر از فضاى معنوى و روحانى است.
حجاج ايرانى به مسجدالحرام و شركت در نمازهاى جماعت و بهرهگيرى فرهنگى و معنوى از فضاى ملكوتى و عرفانى اين مسجد است. خواست و آرزوى قلبى خدمتگزاران واحد حمل و نقل درون شهرى، فراهم آوردن زمينه تحقق اين هدف فرهنگى سازمان است و همه همكاران من در واحد حمل و نقل با تعهد و تلاش بىوقفه و سپرى كردن 18 تا 20 ساعت از شبانه روز در كنار ايستگاهها، مىكوشند زمينه تشرف حجاج عزيز را به مسجدالحرام فراهم نمايند.
لذت تماشاى حركت انبوه حجاج ايرانى به سمت حرم امن الهى براى عبادت، تحمل دود و آلودگى هوا و سر وصدا را براى همكارانم آسان مىكند و آمادهايم در طول موسم حج در كنار اتوبوسها و خيابانها شب را بهصبح برسانيم وصبح را به شب، بلكه بهرهاى هر چند اندك از ثواب عبادت زائرانى كه با اتوبوسها به حرم مشرف شدند، عايد خدمتگزاران واحد حمل و نقل شود. رفاه حال زائران وظيفه ماست و در اين راه دريغ نمىكنيم.
نكتهاى را هم اضافه كنم و آن اينكه ايستگاهها كشش حجم سنگين زائران را نداشته و ايستگاههاى جايگزين هم وجود ندارد و درصورت مراجعه يكباره جمعيت زياد در ايستگاهها امكان جابجايى وجود ندارد. در اينصورت بايستى حجاج باصبر و حوصله و بازكردن راه براى افراد مسن و بانوان تا رسيدن اتوبوس به تعداد كافى منتظر بمانند.
برنامه تعويض شيفت رانندگان هم به اين ترتيب است كه رانندگان در دو شيفت 12 ساعته كار مىكنند و ساعت 30/ 9 تا ساعت 30/ 22 وصبح زمان تعويض شيفتهاست و ممكن است در اين ميان در حركت اتوبوسها وقفه كوتاهى ايجاد شود، كه انتظار داريم زائران در اين مواقع صبور باشند.
مراسم بدرقه نخستين كاروان هاى زائران اعزامى به حج تمتع سال جارى ساعت 22 جمعه شب در فرودگاه مهرآباد، سالن جديد مستقبلين ترمينال حج (سالن شماره
به گزارش روز سه شنبه پايگاه اطلاع رسانى حج در اين آيين كه با حضور آيتالله محمدى رى شهرى، نماينده ولى فقيه در حج و زيارت و جمعى از شخصيتهاى مذهبى و سياسى برگزار مىشود، سه كاروان مستقيما عازم مدينه منوره خواهند شد.
بنا بر اين گزارش، سالن ياد شده براى اولين بار است كه براى زايرين خانه خدا مورد بهره بردارى قرار مى گيرد.
سازمان حج و زيارت و بعثه مقام معظم رهبرى از نمايندگان رسانه هاى داخلى دعوت كردند كه با حضور خود در اين مراسم، نسبت به پوشش خبرى و تصويرى اعزام نخستين گروه زائران خانه خدا به سرزمين وحى اقدام كنند.
550 اتوبوس، زائران را از مسير مختلف در داخل مكه و بين محل سكونت آنها و حرم جابجا مىكند. نيز ايستگاه در اطراف مسجد الحرام به عنوان پايانه اتوبوسهاى زائران ايرانى درنظر گرفته شده است. زائران از طريق پايانههاى مذكور، اتوبوسهايى را كه روى آنها پرچم جمهورى اسلامى ايران و شماره خط نصب شده است، سوار مىشوند و مقابل هتل محل اسكان خود پياده مىشوند. در شبانه روز افزون بر 3 هزار مورد سفر از سوى زائران ايرانى در مسيرهاى مذكور انجام مىگيرد. بهطور متوسط هر زائر در شبانهروز سه مرتبه بين محل اقامت و مسجدالحرام جابجا مىشود.
طبق اعلام شركتهاى هواپيمايى حداكثر بار مجاز همراه هر زائر در بازگشت از
عربستان به ايران كيلوگرم، شامل دو ساك استاندارد تعيين شده است. درصورت رعايت نشدن سقف تعيين شده، شركتهاى هواپيمايى ايران اير و ماهان كه كار انتقال حجاج را انجام مىدهند، بابت هر كيلو گرم بار اضافى از زائر ريال سعودى (معادل تقريبى هزار ريال ايران) بهصورت ارزى دريافت مىكنند. بار اضافى احتمالى در بستههاى استاندارد پس از اخذ هزينه حمل با پروازهاى بعدى ارسال مىشود.
يك مقام مسئول فرودگاه جده گفت: با آغاز بازگشت حجاج به كشورهايشان، فرودگاه بينالمللى جده روزانه براى انجام پرواز از اين فرودگاه به مقصدهاى فرودگاهى كشورهاى مختلف آمادگى پيدا كرده است. سالن جديد و قديم فرودگاه جده جهت انجام پروازهاى بازگشت حجاج آمادهسازى شده و براى انجام روزانه بهطور متوسط پرواز از اين فرودگاه برنامهريرى شده است.
رسانههاى عربستان سعودى همچنين از آغاز بازگشت حجاج از طريق بندر جده خبر داده و اعلام كردند، اولين گروه از حجاجى كه با كشتى به سفر حج آمدهاند، روز دوشنبه از طريق بندر جده به سوى كشورهايشان حركت خواهند كرد.
پروازهاى برگشت حجاج جمهورى اسلامى ايران نيز از روز چهارم دى ماه از فرودگاه جده آغاز مىشود.