ترجمه وسائل الشیعة الی تحصیل مسائل الشریعة جلد 25

مشخصات کتاب

سرشناسه:حرعاملی، محمدبن حسن، 1033 - 1104ق.

عنوان و نام پدیدآور: ترجمه وسائل‌الشیعه‌الی تحصیل مسائل الشریعه

تالیف: محمد بن‌الحسن الحر العاملی؛ تحقیق: محمدرضا الحسینی الجلالی / ترجمه: گروهی از محققین مرکز تحقیقات رایانه ای قائمیه اصفهان

مشخصات نشر دیجیتالی: مرکز تحقیقات رایانه ای قائمیه اصفهان 1400 ه ش

مشخصات ظاهری:30‌ج.

موضوع:احادیث شیعه -- قرن 11ق.

موضوع:احادیث احکام

شناسه افزوده: متن عربی موسسه آل‌البیت علیهم‌السلام لاحیاء‌التراث(قم)

رده بندی کنگره:BP135/ح4ت7 ی1300

رده بندی دیویی:297/212

شماره کتابشناسی ملی:1321690

اشارة

بقیة کتاب الأَطعمة و الأَشربة

اَبْوَابُ الْأَطْعِمَةِ الْمُبَاحَةِ

1- بَابُ أَنَّ کُلَّ مَا لَا نَصَّ عَلَی تَحْرِیمِهِ مِنَ الْأَطْعِمَةِ الْمُعْتَادَةِ فَهُوَ مُبَاحٌ وَ ذِکْرِ جُمْلَةٍ مِنَ الْأَطْعِمَةِ الْمُبَاحَةِ

اشارة

⁽¹⁾1 بَابُ أَنَّ کُلَّ مَا لَا نَصَّ عَلَی تَحْرِیمِهِ مِنَ الْأَطْعِمَةِ الْمُعْتَادَةِ فَهُوَ مُبَاحٌ وَ ذِکْرِ جُمْلَةٍ مِنَ الْأَطْعِمَةِ الْمُبَاحَةِ

ترجمه:

باب اینکه هر غذایی که نصی بر تحریم آن وجود ندارد و در میان مردم رایج است، مباح می‌باشد، و ذکر نمونه‌هایی از غذاهای مباح.

[رقم الحدیث الکلی: 30996 - رقم الحدیث الباب: 1]

30996- 1- ⁽²⁾مُحَمَّدُ بْنُ عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ بِإِسْنَادِهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عُذَافِرٍ عَنْ أَبِیهِ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ ع قَالَ: قُلْتُ لَهُ لِمَ حَرَّمَ اللَّهُ الْخَمْرَ وَ الْمَیْتَةَ وَ لَحْمَ الْخِنْزِیرِ وَ الدَّمَ فَقَالَ إِنَّ اللَّهَ تَبَارَکَ وَ تَعَالَی لَمْ یُحَرِّمْ ذَلِکَ عَلَی عِبَادِهِ وَ أَحَلَّ لَهُمْ مَا وَرَاءَ ذَلِکَ مِنْ رَغْبَةٍ فِیمَا أَحَلَّ لَهُمْ وَ لَا زُهْدٍ فِیمَا حَرَّمَهُ عَلَیْهِمْ وَ لَکِنَّهُ خَلَقَ الْخَلْقَ فَعَلِمَ مَا تَقُومُ بِهِ أَبْدَانُهُمْ وَ مَا یُصْلِحُهُمْ فَأَحَلَّهُ لَهُمْ وَ أَبَاحَهُ لَهُمْ وَ عَلِمَ مَا یَضُرُّهُمْ فَنَهَاهُمْ عَنْهُ ثُمَّ أَحَلَّهُ لِلْمُضْطَرِّ فِی الْوَقْتِ الَّذِی لَا یَقُومُ بَدَنُهُ إِلَّا بِهِ الْحَدِیثَ.

وَ رَوَاهُ الْکُلَیْنِیُّ وَ الشَّیْخُ وَ الْعَیَّاشِیُّ وَ الْبَرْقِیُّ کَمَا مَرَّ ⁽³⁾.

ترجمه:

محمد بن عذافر از پدرش از امام باقر (ع) نقل می‌کند که پرسیدم: چرا خداوند شراب، مردار، گوشت خوک و خون را حرام کرده است؟ امام فرمودند: خداوند متعال این موارد را از روی میل یا بی‌میلی بندگانش حرام نکرده است، بلکه او انسان‌ها را آفرید و دانست که چه چیز برای بدن‌هایشان مفید است و چه چیزی به صلاح آن‌هاست، پس آن را برایشان حلال و مباح گردانید. همچنین دانست که چه چیز برایشان زیان‌آور است، پس آنان را از آن نهی کرد. سپس برای فردی که در شرایط اضطرار قرار دارد، در زمانی که بدنش جز با آن دوام نمی‌آورد، آن را حلال گردانید.

[رقم الحدیث الکلی: 30997 - رقم الحدیث الباب: 2]

30997- 2- ⁽⁴⁾وَ تَقَدَّمَ فِی حَدِیثِ مُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ وَ زُرَارَةَ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ ع قَالَ: وَ إِنَّمَا الْحَرَامُ مَا حَرَّمَ اللَّهُ فِی الْقُرْآنِ.

ترجمه:

زراره از امام باقر (ع) نقل می‌کند که فرمودند: «و همانا حرام، همان چیزی است که خداوند در قرآن حرام کرده است.»

[رقم الحدیث الکلی: 30998 - رقم الحدیث الباب: 3]

30998- 3- ⁽¹⁾وَ فِی حَدِیثِ مُحَمَّدٍ الْحَلَبِیِّ قَالَ: قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع لَا یُکْرَهُ شَیْ‌ءٌ مِنَ الْحِیتَانِ إِلَّا الْجِرِّیُّ.

ترجمه:

محمد حلبی نقل می‌کند که امام صادق (ع) فرمودند: «هیچ‌یک از ماهیان مکروه نیست، مگر ماهی جِرّی.»

[رقم الحدیث الکلی: 30999 - رقم الحدیث الباب: 4]

30999- 4- ⁽²⁾وَ فِی حَدِیثِ مُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ ع أَنَّهُ قَالَ: لَیْسَ الْحَرَامُ إِلَّا مَا حَرَّمَ اللَّهُ فِی کِتَابِهِ ثُمَّ قَالَ اقْرَأْ هَذِهِ الْآیَةَ قُلْ لا أَجِدُ فِی ما أُوحِیَ إِلَیَّ مُحَرَّماً عَلی طاعِمٍ یَطْعَمُهُ إِلَّا أَنْ یَکُونَ مَیْتَةً أَوْ دَماً مَسْفُوحاً أَوْ لَحْمَ خِنزِیرٍ فَإِنَّهُ رِجْسٌ أَوْ فِسْقاً أُهِلَّ لِغَیْرِ اللَّهِ بِهِ ⁽³⁾.

ترجمه:

محمد بن مسلم از امام باقر (ع) نقل می‌کند که فرمودند: «حرام نیست مگر آنچه خداوند در کتابش حرام کرده است.» سپس فرمودند: «این آیه را بخوان: "بگو: در آنچه به من وحی شده، چیزی را که بر خورنده‌ای حرام باشد نمی‌یابم، مگر اینکه مردار باشد، یا خون ریخته شده، یا گوشت خوک، که این‌ها پلیدند، یا فسقی باشد که به نام غیر خدا ذبح شده باشد." (سوره انعام، آیه 145).»

[رقم الحدیث الکلی: 31000 - رقم الحدیث الباب: 5]

31000- 5- ⁽⁴⁾مُحَمَّدُ بْنُ الْحَسَنِ الصَّفَّارُ فِی بَصَائِرِ الدَّرَجَاتِ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ ⁽⁵⁾عَنِ الْحُسَیْنِ بْنِ سَعِیدٍ عَنْ أَبِی وَهْبٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مَنْصُورٍ قَالَ: سَأَلْتُ عَبْداً صَالِحاً عَنْ قَوْلِ اللَّهِ تَعَالَی إِنَّما حَرَّمَ رَبِّیَ الْفَواحِشَ ما ظَهَرَ مِنْها وَ ما بَطَنَ ⁽⁶⁾فَقَالَ إِنَّ الْقُرْآنَ لَهُ ظَهْرٌ وَ بَطْنٌ فَجَمِیعُ مَا حَرَّمَ فِی الْکِتَابِ (هُوَ الظَّهْرُ ظَاهِرٌ وَ بَاطِنٌ) ⁽⁷⁾مِنْ ذَلِکَ أَئِمَّةُ الْجَوْرِ وَ جَمِیعُ مَا أَحَلَّ اللَّهُ فِی الْکِتَابِ هُوَ الظَّاهِرُ وَ الْبَاطِنُ مِنْ ذَلِکَ أَئِمَّةُ الْحَقِّ.

ترجمه:

محمد بن منصور نقل می‌کند که از بنده‌ای صالح درباره سخن خداوند متعال «همانا پروردگار من فواحش را حرام کرده است، چه آشکار و چه پنهان» (سوره اعراف، آیه 33) پرسیدم. او فرمود: «قرآن دارای ظاهر و باطن است؛ تمام آنچه در کتاب الهی حرام شده، ظاهر آن است، و باطن آن شامل ائمه جور است. همچنین، تمام آنچه خداوند در کتابش حلال کرده، ظاهر آن است، و باطن آن شامل ائمه حق می‌باشد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31001 - رقم الحدیث الباب: 6]

31001- 6- ⁽⁸⁾عَلِیُّ بْنُ الْحُسَیْنِ الْمُرْتَضَی فِی رِسَالَةِ الْمُحْکَمِ وَ الْمُتَشَابِهِ نَقْلًا مِنْ تَفْسِیرِ النُّعْمَانِیِّ بِإِسْنَادِهِ الْآتِی ⁽⁹⁾عَنْ عَلِیٍّ ع قَالَ: وَ أَمَّا مَا فِی الْقُرْآنِ تَأْوِیلُهُ فِی تَنْزِیلِهِ فَهُوَ کُلُّ آیَةٍ مُحْکَمَةٍ نَزَلَتْ فِی تَحْرِیمِ

شَیْ‌ءٍ مِنَ الْأُمُورِ الْمُتَعَارَفَةِ الَّتِی کَانَتْ فِی أَیَّامِ الْعَرَبِ تَأْوِیلُهَا فِی تَنْزِیلِهَا فَلَیْسَ یَحْتَاجُ فِیهَا إِلَی تَفْسِیرٍ أَکْثَرَ مِنْ تَأْوِیلِهَا وَ ذَلِکَ مِثْلُ قَوْلِهِ تَعَالَی فِی التَّحْرِیمِ حُرِّمَتْ عَلَیْکُمْ أُمَّهاتُکُمْ وَ بَناتُکُمْ وَ أَخَواتُکُمْ ⁽¹⁾إِلَی آخِرِ الْآیَةِ وَ قَوْلِهِ إِنَّما حَرَّمَ عَلَیْکُمُ الْمَیْتَةَ وَ الدَّمَ وَ لَحْمَ الْخِنْزِیرِ ⁽²⁾الْآیَةَ وَ قَوْلِهِ تَعَالَی یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ ذَرُوا ما بَقِیَ مِنَ الرِّبا ⁽³⁾الْآیَةَ وَ ⁽⁴⁾قَوْلِهِ وَ أَحَلَّ اللَّهُ الْبَیْعَ وَ حَرَّمَ الرِّبا ⁽⁵⁾وَ قَوْلِهِ تَعَالَی قُلْ تَعالَوْا أَتْلُ ما حَرَّمَ رَبُّکُمْ عَلَیْکُمْ أَلَّا تُشْرِکُوا بِهِ شَیْئاً ⁽⁶⁾إِلَی آخِرِ الْآیَةِ وَ مِثْلُ ذَلِکَ فِی الْقُرْآنِ کَثِیرٌ مِمَّا حَرَّمَ اللَّهُ سُبْحَانَهُ لَا یَحْتَاجُ الْمُسْتَمِعُ لَهُ إِلَی مَسْأَلَةٍ عَنْهُ وَ قَوْلِهِ عَزَّ وَ جَلَّ فِی مَعْنَی التَّحْلِیلِ أُحِلَّ لَکُمْ صَیْدُ الْبَحْرِ وَ طَعامُهُ مَتاعاً لَکُمْ وَ لِلسَّیَّارَةِ ⁽⁷⁾وَ قَوْلِهِ وَ إِذا حَلَلْتُمْ فَاصْطادُوا ⁽⁸⁾وَ قَوْلِهِ تَعَالَی یَسْئَلُونَکَ ما ذا أُحِلَّ لَهُمْ قُلْ أُحِلَّ لَکُمُ الطَّیِّباتُ وَ ما عَلَّمْتُمْ مِنَ الْجَوارِحِ مُکَلِّبِینَ تُعَلِّمُونَهُنَّ مِمَّا عَلَّمَکُمُ اللَّهُ ⁽⁹⁾وَ قَوْلِهِ وَ طَعامُکُمْ حِلٌّ لَهُمْ ⁽¹⁰⁾وَ قَوْلِهِ أَوْفُوا بِالْعُقُودِ أُحِلَّتْ لَکُمْ بَهِیمَةُ الْأَنْعامِ إِلَّا ما یُتْلی عَلَیْکُمْ غَیْرَ مُحِلِّی الصَّیْدِ وَ أَنْتُمْ حُرُمٌ ⁽¹¹⁾وَ قَوْلِهِ أُحِلَّ لَکُمْ لَیْلَةَ الصِّیامِ الرَّفَثُ إِلی نِسائِکُمْ ⁽¹²⁾وَ قَوْلِهِ لا تُحَرِّمُوا طَیِّباتِ ما أَحَلَّ اللَّهُ لَکُمْ ⁽¹³⁾وَ مِثْلُهُ کَثِیرٌ.

وَ رَوَاهُ عَلِیُّ بْنُ إِبْرَاهِیمَ فِی تَفْسِیرِهِ مُرْسَلًا نَحْوَهُ ⁽¹⁾أَقُولُ: وَ الْأَحَادِیثُ الْوَارِدَةُ فِی حَصْرِ الْأَطْعِمَةِ الْمُحَرَّمَةِ کَثِیرَةٌ مُتَفَرِّقَةٌ وَ مِثْلُهَا الْآیَاتُ الْمُشْتَمِلَةُ عَلَی الْحَصْرِ وَ النُّصُوصِ الْعَامَّةِ وَ لَا یَخْفَی أَنَّ أَکْثَرَهَا حَصْرٌ إِضَافِیٌّ بِالنِّسْبَةِ إِلَی بَعْضِ الْأَفْرَادِ وَ أَنَّ دَلَالَةَ هَذِهِ الْعُمُومَاتِ وَ الظَّوَاهِرِ لَا تُقَاوِمُ النُّصُوصَ الْخَاصَّةَ فَکُلَّمَا وُجِدَ نَصٌّ خَاصٌّ عَلَی تَحْرِیمِ شَیْ‌ءٍ کَانَ مُسْتَثْنًی وَ أَنَّ شُمُولَهَا لِغَیْرِ الْمُعْتَادِ بَعِیدٌ جِدّاً لِعَدَمِ کَوْنِ تِلْکَ الْأَفْرَادِ ظَاهِرَ الْفَرْدِیَّةِ لِذَلِکَ الْعَامِّ وَ لِکَوْنِهِ مَخْصُوصاً بِمُجْمَلٍ أَعْنِی الْخَبَائِثَ وَ غَیْرَ ذَلِکَ وَ أَنَّ الْحَصْرَ مَخْصُوصٌ بِالْأَطْعِمَةِ غَیْرُ شَامِلٍ لِغَیْرِهَا وَ اللَّهُ أَعْلَمُ وَ قَدْ تَقَدَّمَ مَا یَدُلُّ عَلَی جُمْلَةٍ مِنَ الْأَطْعِمَةِ الْمُبَاحَةِ فِی الْحَجِّ ⁽²⁾وَ الصَّیْدِ ⁽³⁾وَ الذَّبَائِحِ ⁽⁴⁾وَ الْأَطْعِمَةِ الْمُحَرَّمَةِ ⁽⁵⁾وَ آدَابِ الْمَائِدَةِ ⁽⁶⁾وَ غَیْرِ ذَلِکَ ⁽⁷⁾.

ترجمه:

در تفسير نعمانى بسندها از امير المؤمنين عليه السّلام كه فرمود:آيات قرآن كه تاويل و تنزيلشان يكى است هر آيه محكمى است كه در بارۀ حرام بودن چيز معروفى است كه در زمان عرب بوده كه تأويل و تنزيل آن يكى است و نيازى بتفسير و شرح بيش از تأويل ندارد،مانند قول خدا در تحريم:«حرام است بر شما مادرانتان،و دخترانتان و خواهرانتان-تا آخر آيه-13-السنه»و اينكه فرمود «جز اين نيست كه حرام است بر شماها مردار و خون و گوشت خوك-تا آخر آيه 173-البقره»و چون قول خدا تعالى«ايا آنان كه گرويديد از خدا بترسيد و وانهيد آنچه از ربا بجا است-تا آخر آيه 278-البقره»تا آنجا كه فرموده:«حلال كرده فروش و حرام كرده ربا را 275-البقره»و فرمود خدا تعالى«بگو بيائيد تا بخوانم بر شما آنچه را حرام كرده پروردگار شما بر شما-تا آخر آيه-151-الانعام»و مانند آنها در قرآن بسيار است از آنچه خدا حرام كرده و نيازى ندارد شنونده كه از آنها پرسشى كند،و فرموده خدا در باره حلال‌ها«حلال است بر شما شكار دريا و خوراكش بهره شما است و كاروانها،96-المائده»و فرموده خدا«و چون از احرام درآمديد شكار كنيد-5-المائده»و قول خدا تعالى«پرسندت چه حلال است براشان- تا فرموده-«از آنچه خدا بشما آموخته-4-المائده»و فرموده‌اش-خوراكتان حلال است براشان-5-المائده-و فرمودۀ او«بپائيد بعهدها حلال است بر شما زبان بسته جانوران جز آنچه بر شما خوانده شود جز حلال‌كننده شكار با اينكه شما محرم باشيد-1-المائده-و قول خدا«و حلال شده بر شما شب ماه روزه همخوابى با زنهاتان -188-البقره»و قول خدا«حرام نسازيد پاكيزه آنچه را خدا بر شما حلال كرده 87-المائده»و مانندش بسيار است. در تفسير قمى هم مانندش آمده.

می‌گویم: احادیثی که درباره محدود کردن غذاهای حرام وارد شده‌اند، فراوان و پراکنده‌اند، و همچنین آیاتی که شامل این محدودیت هستند و نصوص عام. روشن است که بیشتر این موارد، محدودیت اضافی نسبت به برخی افراد است، و دلالت این عمومات و ظواهر نمی‌تواند با نصوص خاص مقابله کند. بنابراین، هرگاه نص خاصی بر تحریم چیزی وجود داشته باشد، آن مورد مستثنا خواهد بود. همچنین، شمول این عمومات نسبت به موارد غیرمعمول بسیار دور از ذهن است، زیرا آن افراد به‌وضوح تحت فردیت آن عام قرار نمی‌گیرند و به دلیل اینکه به‌طور اجمالی، مانند خبائث و غیره، تخصیص یافته‌اند. این محدودیت مخصوص غذاهاست و شامل غیر آن‌ها نمی‌شود، و خداوند داناتر است. پیش‌تر نیز آنچه بر مجموعه‌ای از غذاهای مباح در حج دلالت دارد، بیان شده است.

2- بَابُ اسْتِحْبَابِ اخْتِیَارِ خُبْزِ الشَّعِیرِ عَلَی خُبْزِ الْحِنْطَةِ وَ غَیْرِهَا

اشارة

⁽⁸⁾2 بَابُ اسْتِحْبَابِ اخْتِیَارِ خُبْزِ الشَّعِیرِ عَلَی خُبْزِ الْحِنْطَةِ وَ غَیْرِهَا

ترجمه:

باب استحباب انتخاب نان جو بر نان گندم و سایر انواع نان

[رقم الحدیث الکلی: 31002 - رقم الحدیث الباب: 1]

31002- 1- ⁽⁹⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ إِبْرَاهِیمَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ

عِیسَی عَنْ یُونُسَ عَنْ أَبِی الْحَسَنِ الرِّضَا ع قَالَ: فَضْلُ ⁽¹⁾الشَّعِیرِ عَلَی الْبُرِّ کَفَضْلِنَا عَلَی النَّاسِ مَا مِنْ نَبِیٍّ إِلَّا وَ قَدْ دَعَا لآِکِلِ الشَّعِیرِ وَ بَارَکَ عَلَیْهِ وَ مَا دَخَلَ جَوْفاً إِلَّا وَ أَخْرَجَ کُلَّ دَاءٍ فِیهِ وَ هُوَ قُوتُ الْأَنْبِیَاءِ وَ طَعَامُ الْأَبْرَارِ أَبَی اللَّهُ أَنْ یَجْعَلَ قُوتَ أَنْبِیَائِهِ إِلَّا شَعِیراً ⁽²⁾.

أَقُولُ: وَ تَقَدَّمَ مَا یَدُلُّ عَلَی ذَلِکَ وَ یَأْتِی مَا یَدُلُّ عَلَیْهِ.

ترجمه:

یونس از امام رضا (ع) نقل کرده است که فرمود: «برتری جو بر گندم همچون برتری ما بر مردم است. هیچ پیامبری نبوده مگر اینکه برای خورنده‌ی جو دعا کرده و بر آن برکت نهاده است. جو وارد بدن نمی‌شود مگر اینکه هر بیماری را از آن خارج می‌کند. جو، غذای پیامبران و خوراک نیکوکاران است. خداوند نخواسته است که غذای پیامبرانش جز جو باشد.»

3- بَابُ أَکْلِ خُبْزِ الْأَرُزِّ

اشارة

⁽³⁾3 بَابُ أَکْلِ خُبْزِ الْأَرُزِّ

ترجمه:

باب خوردن نان برنج

[رقم الحدیث الکلی: 31003 - رقم الحدیث الباب: 1]

31003- 1- ⁽⁴⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ إِبْرَاهِیمَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ یُونُسَ عَنْ أَبِی الْحَسَنِ الرِّضَا ⁽⁵⁾ع أَنَّهُ قَالَ: مَا دَخَلَ جَوْفَ الْمَسْلُولِ شَیْ‌ءٌ أَنْفَعُ لَهُ مِنْ خُبْزِ الْأَرُزِّ.

ترجمه:

یونس از امام رضا (ع) نقل کرده است که فرمود: «چیزی سودمندتر از نان برنج برای فرد مبتلا به سل وارد بدن نمی‌شود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31004 - رقم الحدیث الباب: 2]

31004- 2- ⁽⁶⁾وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنِ السَّیَّارِیِّ عَنْ یَحْیَی بْنِ أَبِی نَافِعٍ ⁽⁷⁾وَ غَیْرِهِ یَرْفَعُونَهُ إِلَی أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: لَیْسَ یَبْقَی فِی الْجَوْفِ مِنْ غُدْوَةٍ إِلَی اللَّیْلِ إِلَّا خُبْزُ الْأَرُزِّ.

ترجمه:

یحیی بن ابی نافع و دیگران این روایت را به امام صادق (ع) نسبت داده‌اند که فرمود: «از صبح تا شب، هیچ چیزی در معده باقی نمی‌ماند مگر نان برنج.»

[رقم الحدیث الکلی: 31005 - رقم الحدیث الباب: 3]

31005- 3- ⁽⁸⁾وَ عَنْهُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مُوسَی عَنِ الْخَشَّابِ عَنْ عَلِیِّ بْنِ حَسَّانَ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِنَا قَالَ: قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع أَطْعِمُوا الْمَبْطُونَ خُبْزَ الْأَرُزِّ فَمَا دَخَلَ جَوْفَ الْمَبْطُونِ شَیْ‌ءٌ أَنْفَعُ مِنْهُ أَمَا إِنَّهُ یَدْبُغُ الْمَعِدَةَ وَ یَسُلُّ الدَّاءَ سَلًّا.

ترجمه:

علی بن حسان از برخی اصحاب ما نقل کرده است که امام صادق (ع) فرمود: «به فرد مبتلا به بیماری‌های گوارشی نان برنج بدهید، زیرا هیچ چیزی که وارد معده‌ی او شود، سودمندتر از آن نیست. این نان معده را تقویت می‌کند و بیماری را به طور کامل از بین می‌برد.»

4- بَابُ اسْتِحْبَابِ اخْتِیَارِ السَّوِیقِ عَلَی غَیْرِهِ‌

اشارة

⁽¹⁾4 بَابُ اسْتِحْبَابِ اخْتِیَارِ السَّوِیقِ عَلَی غَیْرِهِ

ترجمه:

باب استحباب اختیار سویق(آرد گندم یا جو ) بر غیر آن

[رقم الحدیث الکلی: 31006 - رقم الحدیث الباب: 1]

31006- 1- ⁽²⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ أَبِی هَمَّامٍ عَنْ سُلَیْمَانَ الْجَعْفَرِیِّ عَنْ (أَبِی جَعْفَرٍ ع ⁽³⁾) قَالَ: نِعْمَ الْقُوتُ السَّوِیقُ إِنْ کُنْتَ جَائِعاً أَمْسَکَ وَ إِنْ کُنْتَ شَبْعَاناً [شَبْعَانَ] هَضَمَ طَعَامَکَ.

ترجمه:

از سلیمان جعفری از امام باقر (ع) نقل شده است که فرمودند: «سویق، چه غذای خوبی است! اگر گرسنه باشی، تو را نگه می‌دارد (یعنی سیر نگه می‌دارد)، و اگر سیر باشی، غذایت را هضم می‌کند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31007 - رقم الحدیث الباب: 2]

31007- 2- ⁽⁴⁾وَ عَنِ الْحُسَیْنِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ إِسْحَاقَ عَنْ بَکْرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: السَّوِیقُ یُنْبِتُ اللَّحْمَ وَ یَشُدُّ الْعَظْمَ.

وَ رَوَاهُ الْحِمْیَرِیُّ فِی قُرْبِ الْإِسْنَادِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ بَکْرِ بْنِ مُحَمَّدٍ نَحْوَهُ ⁽⁵⁾.

ترجمه:

از بکر بن محمد از امام صادق (ع) نقل شده است که فرمودند: «سویق(آرد گندم یا جو) گوشت را می‌رویاند و استخوان را محکم می‌کند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31008 - رقم الحدیث الباب: 3]

31008- 3- ⁽⁶⁾وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنِ ابْنِ فَضَّالٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جُنْدَبٍ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِ قَالَ: ذُکِرَ عِنْدَ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع السَّوِیقُ فَقَالَ إِنَّمَا عُمِلَ بِالْوَحْیِ.

ترجمه:

از عبدالله بن جندب از یکی از اصحابش نقل شده است که گفت: «سویق نزد امام صادق (ع) ذکر شد، پس فرمودند: این، به وحی ساخته شده است.»(یک نوع غذای اللهی است نه بشری)

[رقم الحدیث الکلی: 31009 - رقم الحدیث الباب: 4]

31009- 4- ⁽⁷⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ بُنْدَارَ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ

عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عِیسَی عَنْ خَالِدِ بْنِ نَجِیحٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: السَّوِیقُ طَعَامُ الْمُرْسَلِینَ أَوْ قَالَ النَّبِیِّینَ.

ترجمه:

از خالد بن نجیح از امام صادق (ع) نقل شده است که فرمودند: «سویق، غذای رسولان است یا فرمودند: غذای پیامبران است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31010 - رقم الحدیث الباب: 5]

31010- 5- ⁽¹⁾وَ عَنْهُ عَنْ أَحْمَدَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ عَلِیِّ بْنِ أَسْبَاطٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَیَابَةَ عَنْ جُنْدَبِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِی الْحَسَنِ مُوسَی ع قَالَ سَمِعْتُهُ یَقُولُ إِنَّمَا أُنْزِلَ السَّوِیقُ بِالْوَحْیِ مِنَ السَّمَاءِ.

ترجمه:

از جندب بن عبدالله از امام موسی کاظم (ع) نقل شده است که فرمودند: «به‌راستی، سویق به‌وسیله وحی از آسمان نازل شده است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31011 - رقم الحدیث الباب: 6]

31011- 6- ⁽²⁾وَ عَنْهُ عَنْ أَحْمَدَ عَنْ مُوسَی بْنِ الْقَاسِمِ عَنْ یَحْیَی بْنِ مُسَاوِرٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: السَّوِیقُ یَجْرُدُ الْمِرَّةَ وَ الْبَلْغَمَ مِنَ الْمَعِدَةِ جَرْداً وَ یَدْفَعُ سَبْعِینَ نَوْعاً مِنْ أَنْوَاعِ الْبَلَاءِ.

ترجمه:

از یحیی بن مساورد از امام صادق (ع) نقل شده است که فرمودند: «سویق تلخی و بلغم را از معده به‌طور کامل می‌زداید و هفتاد نوع بلا را دفع می‌کند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31012 - رقم الحدیث الباب: 7]

31012- 7- ⁽³⁾وَ عَنْهُ عَنْ أَبِیهِ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الْبَرْقِیِّ عَنْ بَکْرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ خَیْثَمَةَ قَالَ ⁽⁴⁾قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع مَنْ شَرِبَ السَّوِیقَ أَرْبَعِینَ صَبَاحاً امْتَلَأَ کَتِفَاهُ قُوَّةً.

ترجمه:

از خیثمه نقل شده است که امام صادق (ع) فرمودند: «هر کس چهل صبح سویق بنوشد، شانه‌هایش از قوت آکنده می‌شود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31013 - رقم الحدیث الباب: 8]

31013- 8- ⁽⁵⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِی نَصْرٍ عَنْ حَمَّادِ بْنِ عُثْمَانَ وَ مُحَمَّدِ بْنِ سُوقَةَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: السَّوِیقُ یَهْضِمُ الرُّءُوسَ.

أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ أَبِیهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ

عَرَفَةَ عَنْ أَبِی الْحَسَنِ ع وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ جَعْفَرٍ وَ مُوسَی بْنِ الْقَاسِمِ عَنْ أَبِی هَمَّامٍ وَ ذَکَرَ الْحَدِیثَ الْأَوَّلَ وَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ بَکْرِ بْنِ مُحَمَّدٍ وَ ذَکَرَ الثَّانِیَ وَ عَنِ ابْنِ فَضَّالٍ وَ ذَکَرَ الثَّالِثَ وَ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عِیسَی وَ ذَکَرَ الرَّابِعَ وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا وَ ذَکَرَ الْخَامِسَ وَ عَنْ مُوسَی بْنِ الْقَاسِمِ وَ ذَکَرَ السَّادِسَ وَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ بَکْرِ بْنِ مُحَمَّدٍ وَ ذَکَرَ السَّابِعَ.

ترجمه:

از محمد بن سوقه از امام صادق (ع) نقل شده است که فرمودند: «سویق، سرها(کله پاچه ) را هضم می‌کند

[رقم الحدیث الکلی: 31014 - رقم الحدیث الباب: 9]

31014- 9- ⁽¹⁾وَ عَنِ السَّیَّارِیِّ عَنْ نَضْرِ بْنِ أَحْمَدَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا ⁽²⁾عَنِ الرِّضَا ع قَالَ: السَّوِیقُ لِمَا شُرِبَ لَهُ.

ترجمه:

از نضر بن احمد از گروهی از اصحاب ما از امام رضا (ع) نقل شده است که فرمودند: «سویق برای هر هدفی که به‌خاطر آن نوشیده شود، اثرگذار است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31015 - رقم الحدیث الباب: 10]

31015- 10- ⁽³⁾وَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ بَکْرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ خَضِرٍ (عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع فِی الْمَوْلُودِ یَکُونُ مِنْهُ الضَّعْفُ) ⁽⁴⁾

قال کنت عند أبی عبد اللّه (علیه السلام) فاتاه رجل من أصحابنا، فقال له یولد لنا المولود فیکون منه القلة و الضعف.

وَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ بَکْرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع نَحْوَهُ ⁽⁵⁾وَ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عِیسَی عَنْ سَمَاعَةَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع مِثْلَهُ ⁽⁶⁾.

ترجمه:

از خضر (از امام صادق (ع) درباره نوزادی که دچار ضعف باشد) نقل شده است که فرمودند: «چه چیز تو را از سویق بازمی‌دارد؟ زیرا سویق استخوان را محکم می‌کند و گوشت را می‌رویاند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31016 - رقم الحدیث الباب: 11]

31016- 11- ⁽⁷⁾وَ عَنْ أَبِیهِ وَ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی جَمِیعاً عَنْ

بَکْرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ خَیْثَمَةَ قَالَتْ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع اسْقُوا صِبْیَانَکُمُ السَّوِیقَ فِی صِغَرِهِمْ فَإِنَّ ذَلِکَ یُنْبِتُ اللَّحْمَ وَ یَشُدُّ الْعَظْمَ وَ قَالَ مَنْ شَرِبَ السَّوِیقَ أَرْبَعِینَ صَبَاحاً امْتَلَأَ کَتِفَاهُ قُوَّةً.

ترجمه:

از خیثمه نقل شده است که امام صادق (ع) فرمودند: «به کودکان خود در سنین خردسالی سویق بنوشانید، زیرا این کار گوشت را می‌رویاند و استخوان را محکم می‌کند. و فرمودند: هر کس چهل صبح سویق بنوشد، شانه‌هایش از قوت آکنده می‌شود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31017 - رقم الحدیث الباب: 12]

31017- 12- ⁽¹⁾وَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو عَنِ الرِّضَا ع قَالَ: نِعْمَ الْقُوتُ السَّوِیقُ إِنْ کُنْتَ جَائِعاً أَمْسَکَ وَ إِنْ کُنْتَ شَبْعَاناً [شَبْعَانَ] هَضَمَ طَعَامَکَ.

وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ جَعْفَرٍ وَ مُوسَی بْنِ الْقَاسِمِ عَنْ أَبِی هَمَّامٍ عَنْ سُلَیْمَانَ الْجَعْفَرِیِّ عَنْ أَبِی الْحَسَنِ ع مِثْلَهُ ⁽²⁾أَقُولُ: وَ یَأْتِی مَا یَدُلُّ عَلَی ذَلِکَ ⁽³⁾.

ترجمه:

از محمد بن عمرو از امام رضا (ع) نقل شده است که فرمودند: «سویق چه غذای خوبی است! اگر گرسنه باشی، تو را نگه می‌دارد (یعنی سیر نگه می‌دارد)، و اگر سیر باشی، غذایت را هضم می‌کند.»

5- بَابُ اسْتِحْبَابِ السَّوِیقِ الْجَافِّ الْمَغْسُولِ سَبْعَ غَسَلَاتٍ أَوْ ثَلَاثاً وَ بِالزَّیْتِ وَ عَلَی الرِّیقِ‌

اشارة

⁽⁴⁾5 بَابُ اسْتِحْبَابِ ⁽⁵⁾السَّوِیقِ الْجَافِّ الْمَغْسُولِ سَبْعَ غَسَلَاتٍ أَوْ ثَلَاثاً وَ بِالزَّیْتِ وَ عَلَی الرِّیقِ

ترجمه:

باب استحباب سویق خشک شسته شده هفت بار یا سه بار، با روغن و با معده خالی

[رقم الحدیث الکلی: 31018 - رقم الحدیث الباب: 1]

31018- 1- ⁽⁶⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَکَمِ عَنْ قُتَیْبَةَ الْأَعْشَی عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: ثَلَاثُ رَاحَاتِ ⁽⁷⁾سَوِیقٍ جَافٍّ عَلَی الرِّیقِ تَنْشَفُ الْمِرَّةَ

وَ الْبَلْغَمَ حَتَّی لَا یَکَادَ یَدَعُ شَیْئاً.

ترجمه:

از قتیبة الأعشی از امام صادق (ع) نقل شده است که فرمودند: «سه کف سویق خشک با معده خالی، تلخی و بلغم را کاملاً از بین می‌برد، تا جایی که چیزی باقی نمی‌ماند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31019 - رقم الحدیث الباب: 2]

31019- 2- ⁽¹⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ أَحْمَدَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَکَمِ عَنِ النَّضْرِ بْنِ قِرْوَاشٍ قَالَ: قَالَ أَبُو الْحَسَنِ الْمَاضِی ع السَّوِیقُ إِذَا غَسَلْتَهُ سَبْعَ غَسَلَاتٍ وَ قَلَّبْتَهُ مِنْ إِنَاءٍ إِلَی إِنَاءٍ آخَرَ فَهُوَ یَذْهَبُ بِالْحُمَّی وَ یُنْزِلُ الْقُوَّةَ فِی السَّاقَیْنِ وَ الْقَدَمَیْنِ.

ترجمه:

از نضر بن قروایش نقل شده است که امام حسن (ع) فرمودند: «سویق، اگر آن را هفت بار بشویی و از ظرفی به ظرف دیگر منتقل کنی، تب را از بین می‌برد و قدرت را به ساق‌ها و پاها نازل می‌کند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31020 - رقم الحدیث الباب: 3]

31020- 3- ⁽²⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ یَحْیَی بْنِ الْمُبَارَکِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَبَلَةَ عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَمَّارٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: السَّوِیقُ الْجَافُّ یَذْهَبُ بِالْبَیَاضِ.

ترجمه:

از اسحاق بن عمار از امام صادق (ع) نقل شده است که فرمودند: «سویق خشک، سفیدی را از بین می‌برد

[رقم الحدیث الکلی: 31021 - رقم الحدیث الباب: 4]

31021- 4- ⁽³⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ سَهْلٍ عَنِ السَّیَّارِیِّ عَنْ إِبْرَاهِیمَ بْنِ بِسْطَامَ عَنْ رَجُلٍ مِنْ أَهْلِ مَرْوَ قَالَ: بَعَثَ إِلَیْنَا الرِّضَا ع وَ هُوَ عِنْدَنَا یَطْلُبُ السَّوِیقَ فَبَعَثْنَا ⁽⁴⁾إِلَیْهِ بِسَوِیقٍ مَلْتُوتٍ فَرَدَّهُ وَ بَعَثَ إِلَیَّ أَنَّ السَّوِیقَ إِذَا شُرِبَ عَلَی الرِّیقِ جَافّاً أَطْفَأَ الْحَرَارَةَ وَ سَکَّنَ الْمَرَارَةَ ⁽⁵⁾وَ إِذَا لُتَّ لَمْ یَفْعَلْ ذَلِکَ.

ترجمه:

از ابراهیم بن بسطام از مردی از اهل مرو نقل شده است که گفت: «امام رضا (ع) نزد ما بود و درخواست سویق کرد، پس ما سویق آمیخته (مَلْتُوت) برای او فرستادیم، اما آن را بازگرداند و برای من فرستاد که: سویق، اگر ناشتا و خشک نوشیده شود، حرارت را خاموش می‌کند و تلخی (صفرا) را آرام می‌سازد، اما اگر آمیخته شود، چنین تأثیری نخواهد داشت.»

[رقم الحدیث الکلی: 31022 - رقم الحدیث الباب: 5]

31022- 5- ⁽⁶⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ بُنْدَارَ وَ غَیْرِهِ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ عُبَیْدِ اللَّهِ الدِّهْقَانِ عَنْ دُرُسْتَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُسْکَانَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع یَقُولُ شُرْبُ السَّوِیقِ بِالزَّیْتِ یُنْبِتُ اللَّحْمَ وَ یَشُدُّ الْعَظْمَ وَ یُرِقُّ الْبَشَرَةَ وَ یَزِیدُ فِی الْبَاهِ.

أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی مِثْلَهُ ⁽¹⁾وَ رَوَی الْأَوَّلَ عَنْ إِبْرَاهِیمَ بْنِ مُحَمَّدٍ الثَّقَفِیِّ عَنْ قُتَیْبَةَ الْأَعْشَی وَ الثَّانِیَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَکَمِ وَ الثَّالِثَ عَنْ أَبِی یُوسُفَ عَنْ یَحْیَی بْنِ الْمُبَارَکِ مِثْلَهُ.

ترجمه:

از عبدالله بن مسکان نقل شده است که شنیدم امام صادق (ع) فرمودند: «نوشیدن سویق با روغن، گوشت را می‌رویاند، استخوان را محکم می‌کند، پوست را لطیف می‌سازد، و نیروی جنسی را افزایش می‌دهد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31023 - رقم الحدیث الباب: 6]

31023- 6- ⁽²⁾وَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ حَمَّادِ بْنِ عِیسَی عَنْ إِبْرَاهِیمَ بْنِ عُمَرَ الْیَمَانِیِّ عَنْ حَمَّادِ بْنِ عُثْمَانَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع یَقُولُ امْلَئُوا جَوْفَ الْمَحْمُومِ مِنَ السَّوِیقِ یُغْسَلُ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ یُسْقَی.

ترجمه:

از حماد بن عثمان نقل شده است که شنیدم امام صادق (ع) فرمودند: «شکم تب‌دار را با سویق پر کنید؛ آن را سه بار بشویید، سپس بنوشانید.»

[رقم الحدیث الکلی: 31024 - رقم الحدیث الباب: 7]

31024- 7- ⁽³⁾قَالَ وَ فِی حَدِیثٍ آخَرَ یُحَوَّلُ مِنْ إِنَاءٍ إِلَی إِنَاءٍ.

وَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ حَفْصِ بْنِ الْبَخْتَرِیِّ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ مِثْلَهُ ⁽⁴⁾.

ترجمه:

و در حدیثی دیگر آمده است که (سویق) بایداز ظرفی به ظرف دیگر منتقل شود

[رقم الحدیث الکلی: 31025 - رقم الحدیث الباب: 8]

31025- 8- ⁽⁵⁾وَ عَنْهُ فِی حَدِیثٍ آخَرَ قَالَ: نِعْمَ الطَّعَامُ السَّوِیقُ.

أَقُولُ: وَ تَقَدَّمَ مَا یَدُلُّ عَلَی ذَلِکَ ⁽⁶⁾.

ترجمه:

از او در حدیثی دیگر نقل شده است که فرمودند: «چه غذای خوبی است، سویق

6- بَابُ کَرَاهَةِ شُرْبِ الرَّجُلِ السَّوِیقَ بِالسُّکَّرِ

اشارة

⁽⁷⁾6 بَابُ کَرَاهَةِ شُرْبِ الرَّجُلِ السَّوِیقَ بِالسُّکَّرِ

ترجمه:

باب کراهت نوشیدن سویق توسط مرد با شکر

[رقم الحدیث الکلی: 31026 - رقم الحدیث الباب: 1]

31026- 1- ⁽⁸⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ مُوسَی بْنِ الْحَسَنِ عَنِ السَّیَّارِیِّ عَنْ عُبَیْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ قَالَ: کَتَبَ أَبُو الْحَسَنِ ع مِنْ خُرَاسَانَ إِلَی الْمَدِینَةِ- لَا تَسْقُوا أَبَا جَعْفَرٍ الثَّانِیَ السَّوِیقَ بِالسُّکَّرِ فَإِنَّهُ رَدِیٌّ لِلرِّجَالِ.

وَ فَسَّرَهُ السَّیَّارِیُّ عَنْ عُبَیْدِ اللَّهِ أَنَّهُ کُرِهَ ⁽¹⁾لِلرِّجَالِ لِأَنَّهُ یَقْطَعُ النِّکَاحَ مِنْ شِدَّةِ بَرْدِهِ مَعَ السُّکَّرِ.

ترجمه:

از عبیدالله بن ابی‌عبدالله نقل شده است که امام ابو الحسن (ع) از خراسان به مدینه نوشتند: «به ابو جعفر ثانی سویق با شکر ننوشانید، زیرا برای مردان نامناسب است.»

و سیاری از عبیدالله نقل کرده است که این کراهت برای مردان از آن جهت است که سردی شدید آن همراه با شکر، میل به ازدواج را کاهش می‌دهد.

[رقم الحدیث الکلی: 31027 - رقم الحدیث الباب: 2]

31027- 2- ⁽²⁾أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنِ النَّوْفَلِیِّ عَنِ السَّکُونِیِّ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ آبَائِهِ أَنَّ النَّبِیَّ ص أُتِیَ بِسَوِیقِ لَوْزٍ فِیهِ سُکَّرُ طَبَرْزَدٍ فَقَالَ هَذَا طَعَامُ الْمُتْرَفِینَ بَعْدِی ⁽³⁾.

ترجمه:

از سکونی از جعفر بن محمد (ع) از پدرانش نقل شده است که پیامبر (ص) سویق بادام همراه با شکر طبرزد برایشان آورده شد، پس فرمودند: «این، غذای افراد مرفّه بعد از من است.»

7- بَابُ سَوِیقِ الشَّعِیرِ

اشارة

⁽⁴⁾7 بَابُ سَوِیقِ الشَّعِیرِ

ترجمه:

باب سویق جو

[رقم الحدیث الکلی: 31028 - رقم الحدیث الباب: 1]

31028- 1- ⁽⁵⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَعْفَرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ سَیْفٍ التَّمَّارِ قَالَ: مَرِضَ بَعْضُ أَصْحَابِنَا بِمَکَّةَ فَبُرْسِمَ ⁽⁶⁾فَدَخَلْتُ عَلَی أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع فَأَعْلَمْتُهُ ⁽⁷⁾فَقَالَ اسْقِهِ سَوِیقَ الشَّعِیرِ فَإِنَّهُ یُعَافَی إِنْ شَاءَ اللَّهُ وَ هُوَ غِذَاءٌ فِی جَوْفِ الْمَرِیضِ قَالَ فَمَا سَقَیْنَاهُ ⁽⁸⁾إِلَّا یَوْمَیْنِ أَوْ قَالَ مَرَّتَیْنِ حَتَّی عُوفِیَ صَاحِبُنَا.

أَقُولُ: وَ تَقَدَّمَ مَا یَدُلُّ عَلَی ذَلِکَ ⁽⁹⁾.

ترجمه:

از سیف تمار نقل شده است که گفت: «برخی از اصحاب ما در مکه بیمار شدند و دچار برسام (التهاب پرده‌های مغزی) شدند، پس نزد امام صادق (ع) رفتم و ایشان را آگاه ساختم، پس فرمودند: به او سویق جو بنوشانید که ان‌شاءالله بهبود می‌یابد، زیرا این غذا در بدن بیمار مقوی است. پس ما او را سیراب نکردیم مگر دو روز یا دو مرتبه، تا آنکه دوست ما شفا یافت.»

8- بَابُ سَوِیقِ الْعَدَسِ‌

اشارة

⁽¹⁾8 بَابُ سَوِیقِ الْعَدَسِ

ترجمه:

باب سویق عدس

[رقم الحدیث الکلی: 31029 - رقم الحدیث الباب: 1]

31029- 1- ⁽²⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مُوسَی رَفَعَهُ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع أَنَّهُ قَالَ: سَوِیقُ الْعَدَسِ یَقْطَعُ الْعَطَشَ وَ یُقَوِّی الْمَعِدَةَ وَ فِیهِ شِفَاءٌ مِنْ سَبْعِینَ دَاءً وَ یُطْفِئُ الصَّفْرَاءَ وَ یُبَرِّدُ الْجَوْفَ وَ کَانَ إِذَا سَافَرَ ⁽³⁾لَا یُفَارِقُهُ وَ کَانَ ⁽⁴⁾إِذَا هَاجَ الدَّمُ بِأَحَدٍ مِنْ حَشَمِهِ یَقُولُ لَهُ اشْرَبْ مِنْ سَوِیقِ الْعَدَسِ فَإِنَّهُ یُسَکِّنُ هَیَجَانَ الدَّمِ وَ یُطْفِئُ الْحَرَارَةَ.

ترجمه:

از محمد بن موسی (با سند مرفوع) از امام صادق (ع) نقل شده است که فرمودند: «سویق عدس، عطش را برطرف می‌کند، معده را تقویت می‌کند، در آن شفای هفتاد بیماری است، صفرا را خاموش می‌کند و درون را خنک می‌سازد. ایشان (امام صادق (ع)) هنگام سفر از آن جدا نمی‌شدند، و هنگامی که یکی از نزدیکانشان دچار هیجان(فشار) خون می‌شد، می‌فرمودند: سویق عدس بنوش، زیرا آن، هیجان خون را آرام می‌کند و حرارت را خاموش می‌سازد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31030 - رقم الحدیث الباب: 2]

31030- 2- ⁽⁵⁾وَ عَنْهُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ عَلِیِّ بْنِ مَهْزِیَارَ قَالَ: إِنَّ جَارِیَةً لَنَا أَصَابَهَا الْحَیْضُ وَ کَانَ لَا یَنْقَطِعُ عَنْهَا حَتَّی أَشْرَفَتْ عَلَی الْمَوْتِ فَأَمَرَ أَبُو جَعْفَرٍ ع أَنْ تُسْقَی سَوِیقَ الْعَدَسِ فَسُقِیَتْ فَانْقَطَعَ عَنْهَا وَ عُوفِیَتْ.

أَقُولُ: وَ تَقَدَّمَ مَا یَدُلُّ عَلَی ذَلِکَ ⁽⁶⁾.

ترجمه:

از علی بن مهزیار نقل شده است که گفت: «کنیزی از ما دچار حیض شد و خونریزی او قطع نمی‌شد تا جایی که در آستانه مرگ قرار گرفت. پس امام ابو جعفر (ع) دستور دادند که به او سویق عدس بنوشانند، و هنگامی که نوشید، خونریزی‌اش قطع شد و بهبود یافت.»

9- بَابُ اسْتِحْبَابِ اخْتِیَارِ اللَّحْمِ عَلَی جَمِیعِ الْإِدَامِ وَ الطَّعَامِ‌

اشارة

⁽⁷⁾9 بَابُ اسْتِحْبَابِ اخْتِیَارِ اللَّحْمِ عَلَی جَمِیعِ الْإِدَامِ وَ الطَّعَامِ

ترجمه:

باب استحباب انتخاب گوشت بر تمام خوراک‌ها و غذاها

[رقم الحدیث الکلی: 31031 - رقم الحدیث الباب: 1]

31031- 1- ⁽⁸⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنِ الْوَشَّاءِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ قَالَ: سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع عَنْ سَیِّدِ الْإِدَامِ فِی الدُّنْیَا وَ الْآخِرَةِ قَالَ اللَّحْمُ أَ مَا تَسْمَعُ قَوْلَ

اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ لَحْمِ طَیْرٍ مِمَّا یَشْتَهُونَ ⁽¹⁾.

ترجمه:

از عبدالله بن سنان نقل شده است که گفت: «از امام صادق (ع) درباره برترین خوراکی در دنیا و آخرت پرسیدم، پس فرمودند: گوشت. آیا نشنیده‌ای سخن خداوند عز و جل را که فرمود: "و گوشت پرنده‌ای که [هرچه] دوست دارند" (سوره واقعه، آیه 21).»

[رقم الحدیث الکلی: 31032 - رقم الحدیث الباب: 2]

31032- 2- ⁽²⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ بُنْدَارَ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ عَنْ عِیسَی بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْعَلَوِیِّ عَنْ أَبِیهِ عَنْ جَدِّهِ عَنْ عَلِیٍّ ع قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص اللَّحْمُ سَیِّدُ الطَّعَامِ فِی الدُّنْیَا وَ الْآخِرَةِ.

ترجمه:

از عیسی بن عبدالله علوی از پدرش از جدش از علی (ع) نقل شده است که فرمودند: «رسول خدا (ص) فرمودند: گوشت، سرور غذاها در دنیا و آخرت است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31033 - رقم الحدیث الباب: 3]

31033- 3- ⁽³⁾وَ عَنْهُ عَنْ أَحْمَدَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الرَّیَّانِ رَفَعَهُ إِلَی أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص سَیِّدُ إِدَامِ الْجَنَّةِ اللَّحْمُ.

ترجمه:

از علی بن ریّان (با سند مرفوع) از امام صادق (ع) نقل شده است که رسول خدا (ص) فرمودند: «سرور خوراک‌های بهشت، گوشت است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31034 - رقم الحدیث الباب: 4]

31034- 4- ⁽⁴⁾وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَکَمِ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ ع قَالَ: سَیِّدُ الطَّعَامِ اللَّحْمُ.

وَ رَوَاهُ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ نُوحٍ النَّیْسَابُورِیِّ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ ع ⁽⁵⁾

وَ الَّذِی قَبْلَهُ عَنْ عَلِیِّ بْنِ رَیَّانَ وَ الَّذِی قَبْلَهُمَا عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ وَ الْأَوَّلَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ أَبِی مُحَمَّدٍ الْأَنْصَارِیِّ قَالَ وَ کَانَ خَیْراً عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ أَقُولُ: وَ یَأْتِی مَا یَدُلُّ عَلَی ذَلِکَ ⁽⁶⁾.

ترجمه:

از علی بن الحکم از برخی اصحابش از امام ابو جعفر (ع) نقل شده است که فرمودند: «سرور غذاها، گوشت است

10- بَابُ جُمْلَةٍ مِنَ الْأَطْعِمَةِ الَّتِی یَنْبَغِی اخْتِیَارُهَا وَ جُمْلَةٍ مِنْ آدَابِهَا

اشارة

⁽⁷⁾10 بَابُ جُمْلَةٍ مِنَ الْأَطْعِمَةِ الَّتِی یَنْبَغِی اخْتِیَارُهَا وَ جُمْلَةٍ مِنْ آدَابِهَا

ترجمه:

بابی درباره مجموعه‌ای از غذاهایی که شایسته است انتخاب شوند و مجموعه‌ای از آداب مرتبط با آن‌ها

[رقم الحدیث الکلی: 31035 - رقم الحدیث الباب: 1]

31035- 1- ⁽⁸⁾مُحَمَّدُ بْنُ عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ بِإِسْنَادِهِ عَنْ مُوسَی بْنِ بَکْرٍ عَنْ

أَبِی الْحَسَنِ مُوسَی بْنِ جَعْفَرٍ ع قَالَ سَمِعْتُهُ یَقُولُ اللَّحْمُ یُنْبِتُ اللَّحْمَ.

ترجمه:

از موسی بن بکر از امام موسی بن جعفر (ع) نقل شده است که فرمودند: «گوشت، گوشت را می‌رویاند

[رقم الحدیث الکلی: 31036 - رقم الحدیث الباب: 2]

31036- 2- ⁽¹⁾وَ فِی عُیُونِ الْأَخْبَارِ بِأَسَانِیدَ تَقَدَّمَتْ فِی إِسْبَاغِ الْوُضُوءِ ⁽²⁾عَنِ الرِّضَا عَنْ آبَائِهِ ع قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص نِعْمَ الْإِدَامُ الْخَلُّ وَ لَا یَفْتَقِرُ أَهْلُ بَیْتٍ عِنْدَهُمُ الْخَلُّ.

ترجمه:

و در کتاب «عیون الأخبار» با اسناد پیشین درباره وضو آمده است که از امام رضا (ع) از پدرانش نقل شده است که رسول خدا (ص) فرمودند: «چه نیکو خورشتی است سرکه! و هیچ خانه‌ای که در آن سرکه باشد، فقیر نخواهد شد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31037 - رقم الحدیث الباب: 3]

31037- 3- ⁽³⁾قَالَ وَ قَالَ: سَیِّدُ طَعَامِ الدُّنْیَا وَ الْآخِرَةِ اللَّحْمُ.

ترجمه:

و فرمودند: «سرور غذاهای دنیا و آخرت، گوشت است

[رقم الحدیث الکلی: 31038 - رقم الحدیث الباب: 4]

31038- 4- ⁽⁴⁾قَالَ وَ قَالَ: سَیِّدُ الشَّرَابِ فِی الدُّنْیَا وَ الْآخِرَةِ الْمَاءُ وَ أَنَا سَیِّدُ وُلْدِ آدَمَ وَ لَا فَخْرَ.

ترجمه:

و فرمودند: «سرور نوشیدنی‌ها در دنیا و آخرت، آب است. و من سرور فرزندان آدم هستم، بدون افتخار (یعنی بدون تکبر).»(چون واقعیت همین است )

[رقم الحدیث الکلی: 31039 - رقم الحدیث الباب: 5]

31039- 5- ⁽⁵⁾قَالَ وَ قَالَ: سَیِّدُ الطَّعَامِ فِی الدُّنْیَا وَ الْآخِرَةِ اللَّحْمُ ثُمَّ الْأَرُزُّ.

ترجمه:

و فرمودند: «سرور غذاها در دنیا و آخرت، ابتدا گوشت، سپس برنج است

[رقم الحدیث الکلی: 31040 - رقم الحدیث الباب: 6]

31040- 6- ⁽⁶⁾قَالَ وَ قَالَ: کُلُوا الرُّمَّانَ فَلَیْسَ مِنْهُ حَبَّةٌ تَقَعُ فِی الْمَعِدَةِ إِلَّا أَنَارَتِ الْقَلْبَ وَ أَخْرَجَتِ الشَّیْطَانَ أَرْبَعِینَ یَوْماً.

ترجمه:

و فرمودند: «انار بخورید، زیرا هیچ دانه‌ای از آن در معده نمی‌افتد مگر اینکه قلب را روشن می‌کند و شیطان را تا چهل روز بیرون می‌راند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31041 - رقم الحدیث الباب: 7]

31041- 7- ⁽⁷⁾قَالَ وَ قَالَ: عَلَیْکُمْ بِالزَّیْتِ فَإِنَّهُ یَکْشِفُ الْمِرَّةَ وَ یَذْهَبُ بِالْبَلْغَمِ وَ یَشُدُّ الْعَصَبَ وَ یَذْهَبُ بِالضَّنَی ⁽⁸⁾وَ یُحَسِّنُ الْخُلُقَ وَ یُطَیِّبُ النَّفْسَ وَ یَذْهَبُ بِالْغَمِّ.

ترجمه:

و فرمودند: «بر شما باد روغن، زیرا صفرا را برطرف می‌کند، بلغم را از بین می‌برد، اعصاب را تقویت می‌کند، بیماری را دور می‌سازد، اخلاق را نیکو می‌کند، روح را خوش‌حال می‌سازد، و غم را از بین می‌برد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31042 - رقم الحدیث الباب: 8]

31042- 8- ⁽⁹⁾قَالَ وَ قَالَ: عَلَیْکُمْ بِالزَّبِیبِ لِأَنَّهُ یَکْشِفُ الْمَعِدَةَ

وَ یَذْهَبُ بِالْغَمِّ.

ترجمه:

و فرمودند: «بر شما باد (مصرف) کشمش، زیرا معده را پاک می‌کند و غم را از بین می‌برد

[رقم الحدیث الکلی: 31043 - رقم الحدیث الباب: 9]

31043- 9- ⁽¹⁾قَالَ وَ قَالَ: کُلُوا الْعِنَبَ حَبَّةً حَبَّةً فَإِنَّهُ أَهْنَأُ وَ أَمْرَأُ.

ترجمه:

و فرمودند: «انگور را دانه‌دانه بخورید، زیرا گوارا و هضم‌شونده‌تر است

[رقم الحدیث الکلی: 31044 - رقم الحدیث الباب: 10]

31044- 10- ⁽²⁾قَالَ وَ قَالَ: إِنْ یَکُنْ فِی شَیْ‌ءٍ شِفَاءٌ فَفِی شَرْطَةِ حَجَّامٍ أَوْ فِی شَرْبَةِ عَسَلٍ.

ترجمه:

و فرمودند: «اگر در چیزی شفا باشد، پس در بریدگی حجامت یا در نوشیدن عسل است

[رقم الحدیث الکلی: 31045 - رقم الحدیث الباب: 11]

31045- 11- ⁽³⁾قَالَ وَ قَالَ: لَا تَرُدُّوا شَرْبَةَ عَسَلٍ عَلَی مَنْ أَتَاکُمْ بِهَا.

ترجمه:

و فرمودند: «نوشیدن جرعه‌ای از عسل را از کسی که آن را برای شما آورده است، رد نکنید

[رقم الحدیث الکلی: 31046 - رقم الحدیث الباب: 12]

31046- 12- ⁽⁴⁾قَالَ وَ قَالَ: إِذَا طَبَخْتُمْ فَأَکْثِرُوا الْقَرْعَ فَإِنَّهُ یَشُدُّ ⁽⁵⁾قَلْبَ الْحَزِینِ.

ترجمه:

و فرمودند: «هرگاه غذا می‌پزید، کدو را زیاد کنید، زیرا قلب اندوهگین را تقویت می‌کند

[رقم الحدیث الکلی: 31047 - رقم الحدیث الباب: 13]

31047- 13- ⁽⁶⁾قَالَ وَ قَالَ عَلِیُّ بْنُ أَبِی طَالِبٍ ع عَلَیْکُمْ بِالْقَرْعِ فَإِنَّهُ یَزِیدُ فِی الدِّمَاغِ.

ترجمه:

و علی بن ابی طالب (ع) فرمودند: «بر شما باد (مصرف) کدو، زیرا آن، مغز را افزایش می‌دهد

[رقم الحدیث الکلی: 31048 - رقم الحدیث الباب: 14]

31048- 14- ⁽⁷⁾قَالَ وَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص ضَعُفْتُ عَنِ الصَّلَاةِ وَ عَنِ الْجِمَاعِ فَنَزَلَتْ عَلَیَّ قِدْرٌ مِنَ السَّمَاءِ فَأَکَلْتُ مِنْهَا فَزَادَ فِی قُوَّتِی قُوَّةَ أَرْبَعِینَ رَجُلًا فِی الْبَطْشِ وَ الْجِمَاعِ وَ هُوَ الْهَرِیسُ.

ترجمه:

و رسول خدا (ص) فرمودند: «ضعیف شده بودم در نماز و جماع، پس دیگی از آسمان بر من فرود آمد، و از آن خوردم، و نیرویم افزون شد، به‌اندازه نیروی چهل مرد در توان جسمانی و جماع، و آن، هریسه بود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31049 - رقم الحدیث الباب: 15]

31049- 15- ⁽⁸⁾قَالَ وَ قَالَ: لَیْسَ شَیْ‌ءٌ أَبْغَضَ إِلَی اللَّهِ مِنْ بَطْنٍ مَلْآنَ.

ترجمه:

و فرمودند: «هیچ چیزی نزد خداوند مبغوض‌تر از شکمِ پر نیست

[رقم الحدیث الکلی: 31050 - رقم الحدیث الباب: 16]

31050- 16- ⁽⁹⁾قَالَ وَ قَالَ عَلِیُّ بْنُ أَبِی طَالِبٍ ع فِی قَوْلِهِ تَعَالَی لَتُسْئَلُنَّ یَوْمَئِذٍ عَنِ النَّعِیمِ ⁽¹⁰⁾قَالَ الرُّطَبُ وَ الْمَاءُ الْبَارِدُ.

ترجمه:

و علی بن ابی طالب (ع) درباره فرمایش خداوند متعال «سپس در آن روز از نعمت‌ها پرسیده خواهید شد» (سوره تکاثر، آیه 8) فرمودند: «(منظور از نعمت) رطب و آب سرد است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31051 - رقم الحدیث الباب: 17]

31051- 17- ⁽¹⁾قَالَ وَ قَالَ: ثَلَاثَةٌ یَزِدْنَ فِی الْحِفْظِ وَ یَذْهَبْنَ بِالْبَلْغَمِ قِرَاءَةُ الْقُرْآنِ وَ الْعَسَلُ وَ اللُّبَانُ ⁽²⁾.

ترجمه:

و فرمودند: «سه چیز حافظه را افزایش می‌دهد و بلغم را از بین می‌برد: قرائت قرآن، عسل، و کندر

[رقم الحدیث الکلی: 31052 - رقم الحدیث الباب: 18]

31052- 18- ⁽³⁾قَالَ وَ قَالَ: مَنْ أَرَادَ الْبَقَاءَ وَ لَا بَقَاءَ فَلْیُبَاکِرِ الْغَدَاءَ.

ترجمه:

و فرمودند: «هر کس که خواهان بقا است، در حالی که بقایی نیست، پس باید در خوردن صبحانه پیش‌دستی کند

[رقم الحدیث الکلی: 31053 - رقم الحدیث الباب: 19]

31053- 19- ⁽⁴⁾قَالَ: وَ قَالَ لِرَجُلٍ یَتَجَشَّأُ اکْفُفْ جُشَاءَکَ فَإِنَّ أَکْثَرَ النَّاسِ فِی الدُّنْیَا شِبَعاً أَکْثَرُهُمْ جُوعاً یَوْمَ الْقِیَامَةِ.

ترجمه:

و به مردی که آروغ می‌زد فرمودند: «آروغ زدنت را مهار کن، زیرا اکثر کسانی که در دنیا سیر هستند، در روز قیامت بیشتر دچار گرسنگی خواهند شد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31054 - رقم الحدیث الباب: 20]

31054- 20- ⁽⁵⁾قَالَ: وَ کَانَ إِذَا أَکَلَ طَعَاماً قَالَ اللَّهُمَّ بَارِکْ لَنَا فِیهِ وَ ارْزُقْنَا خَیْراً مِنْهُ- وَ إِذَا أَکَلَ لَبَناً أَوْ شَرِبَهُ یَقُولُ اللَّهُمَّ بَارِکْ لَنَا فِیهِ وَ ارْزُقْنَا مِنْهُ.

ترجمه:

و هرگاه غذایی میل می‌فرمود، می‌گفت: «اللهم بارک لنا فیه، و ارزقنا خیراً منه.» و هرگاه شیر می‌خورد یا می‌نوشید، می‌گفت: «اللهم بارک لنا فیه، و ارزقنا منه.»

[رقم الحدیث الکلی: 31055 - رقم الحدیث الباب: 21]

31055- 21- ⁽⁶⁾قَالَ: وَ جَاءَتْ فَاطِمَةُ ع النَّبِیَّ ص بِکِسْرَةٍ فَأَکَلَهَا وَ قَالَ أَمَا إِنَّهُ أَوَّلُ طَعَامٍ دَخَلَ فَمَ أَبِیکِ مُنْذُ ثَلَاثٍ.

ترجمه:

و فاطمه (ع) نزد پیامبر (ص) آمد و با تکه‌ای نان. پس ایشان آن را خوردند و فرمودند: «آگاه باش که این نخستین غذایی است که در دهان پدرت از سه روز پیش وارد شده است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31056 - رقم الحدیث الباب: 22]

31056- 22- ⁽⁷⁾قَالَ: وَ أُتِیَ النَّبِیُّ ص بِطَعَامٍ فَوَضَعَ یَدَهُ فِیهِ فَإِذَا هُوَ حَارٌّ فَقَالَ دَعُوهُ حَتَّی یَبْرُدَ إِنَّهُ أَعْظَمُ بَرَکَةً وَ إِنَّ اللَّهَ لَمْ یُطْعِمْنَا النَّارَ.

ترجمه:

و غذایی نزد پیامبر (ص) آورده شد، پس دست خود را در آن گذاشت و دید که گرم است. فرمودند: «آن را رها کنید تا سرد شود، زیرا در این حالت برکت بیشتری دارد، و خداوند ما را به خوردن آتش فرمان نداده است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31057 - رقم الحدیث الباب: 23]

31057- 23- ⁽⁸⁾قَالَ وَ قَالَ: کُلُوا خَلَّ الْخَمْرِ مَا فَسَدَ فَإِنَّهُ یَقْتُلُ الدِّیدَانَ فِی الْبَطْنِ.

ترجمه:

و بهمين اسناد از آن حضرت روايت كرده كه امير مؤمنان عليه السّلام فرمود: شرابى كه منقلب به سركه شده(را ميتوانيد)بياشاميد،زيرا آن كرم معده را ميكشد،

[رقم الحدیث الکلی: 31058 - رقم الحدیث الباب: 24]

31058- 24- ⁽⁹⁾وَ قَالَ کُلُوا خَلَّ الْخَمْرِ مَا فَسَدَ وَ لَا تَأْکُلُوا مَا أَفْسَدْتُمُوهُ أَنْتُمْ.

ترجمه:

باين اسناد از على بن ابى طالب عليه السلام مروى است فرمود بخوريد سركه شراب را هر قدر فاسد باشد و ليكن نخوريد آنچه را شما فاسد کرده اید (شايد مراد از سركه شراب آن سركه باشد كه شراب بوده است و مبدل بسركه شده و مراد از فساد زيادتى ترشى آنست و مراد از نهى از خوردن آن سركه شراب را كه خود آن را فاسد كرده‌ايد آن سركه‌اى است كه آن را شراب ساخته‌ايد )

[رقم الحدیث الکلی: 31059 - رقم الحدیث الباب: 25]

31059- 25- ⁽¹⁾قَالَ وَ قَالَ: عَلَیْکُمْ بِاللَّحْمِ وَ مَنْ تَرَکَ اللَّحْمَ أَرْبَعِینَ یَوْماً سَاءَ خُلُقُهُ.

ترجمه:

و فرمودند: «بر شما باد (مصرف) گوشت، و هر کس که چهل روز از خوردن گوشت دوری کند، اخلاقش بد خواهد شد

[رقم الحدیث الکلی: 31060 - رقم الحدیث الباب: 26]

31060- 26- ⁽²⁾قَالَ: وَ ذُکِرَ عِنْدَهُ اللَّحْمُ وَ الشَّحْمُ فَقَالَ لَیْسَ مِنْهُمَا مُضْغَةٌ ⁽³⁾تَقَعُ فِی الْمَعِدَةِ إِلَّا أَنْبَتَتْ مَکَانَهَا شِفَاءً وَ أَخْرَجَتْ مِنْ مَکَانِهَا دَاءً.

ترجمه:

و (در حضور ایشان) از گوشت و پیه یاد شد، پس فرمودند: «هیچ لقمه‌ای از این دو که در معده قرار گیرد، مگر اینکه جای خود، شفا می‌رویاند و بیماری را از آنجا بیرون می‌راند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31061 - رقم الحدیث الباب: 27]

31061- 27- ⁽⁴⁾قَالَ: وَ کَانَ لَا یَأْکُلُ الْکُلْیَتَیْنِ مِنْ غَیْرِ أَنْ یُحَرِّمَهُمَا لِقُرْبِهِمَا مِنَ الْبَوْلِ.

ترجمه:

و فرمودند: «کلیه‌ها را نمی‌خورد، بدون آنکه آن‌ها را حرام بداند، بلکه به دلیل نزدیکی‌شان به محل دفع ادرار.»

[رقم الحدیث الکلی: 31062 - رقم الحدیث الباب: 28]

31062- 28- ⁽⁵⁾قَالَ: وَ دَخَلَ عَلَیْهِ طَلْحَةُ وَ فِی یَدِ رَسُولِ اللَّهِ ص سَفَرْجَلَةٌ قَدْ جَاءَ بِهَا إِلَیْهِ وَ قَالَ خُذْهَا یَا بَا مُحَمَّدٍ- فَإِنَّهَا تُجِمُّ الْقَلْبَ.

ترجمه:

و طَلْحَة نزد پیامبر (ص) آمد، در حالی که در دست ایشان یک سفرجل (به) بود که آن را برای ایشان آورده بود. پس فرمودند: «بگیر، ای ابو محمد، زیرا قلب را نشاط می‌بخشد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31063 - رقم الحدیث الباب: 29]

31063- 29- ⁽⁶⁾قَالَ وَ قَالَ: مَنْ أَکَلَ إِحْدَی وَ عِشْرِینَ زَبِیبَةً حَمْرَاءَ عَلَی الرِّیقِ لَمْ یَجِدْ فِی جَسَدِهِ شَیْئاً یَکْرَهُهُ.

ترجمه:

و فرمودند: «هر کس که بیست‌ویک کشمش قرمز را ناشتا بخورد، در بدن خود چیزی که ناخوشایند باشد، نخواهد یافت

[رقم الحدیث الکلی: 31064 - رقم الحدیث الباب: 30]

31064- 30- ⁽⁷⁾قَالَ: وَ کَانَ إِذَا أَکَلَ التَّمْرَ یَطْرَحُ النَّوَی عَلَی ظَهْرِ کَفِّهِ ثُمَّ یَقْذِفُ بِهِ.

ترجمه:

و فرمودند: «هرگاه خرما می‌خورد، هسته‌اش را بر پشت دست خود می‌گذاشت، سپس آن را پرتاب می‌کرد

[رقم الحدیث الکلی: 31065 - رقم الحدیث الباب: 31]

31065- 31- ⁽⁸⁾قَالَ: وَ جَاءَ إِلَیْهِ جَبْرَئِیلُ ع فَقَالَ عَلَیْکُمْ بِالْبَرْنِیِّ فَإِنَّهُ خَیْرُ تُمُورِکُمْ یُقَرِّبُ مِنَ اللَّهِ وَ یُبَعِّدُ مِنَ النَّارِ.

ترجمه:

و (جبرئیل) نزد ایشان آمد و گفت: «بر شما باد (مصرف) برنی، زیرا این بهترین خرمای شماست؛ (که) انسان را به خداوند نزدیک می‌کند و از آتش دور می‌سازد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31066 - رقم الحدیث الباب: 32]

31066- 32- ⁽⁹⁾قَالَ وَ قَالَ: عَلَیْکُمْ بِالْعَدَسِ فَإِنَّهُ مُبَارَکٌ مُقَدَّسٌ یُرَقِّقُ

الْقَلْبَ وَ یُکَثِّرُ الدَّمْعَةَ وَ قَدْ بَارَکَ فِیهِ سَبْعُونَ نَبِیّاً آخِرُهُمْ عِیسَی ابْنُ مَرْیَمَ.

ترجمه:

و فرمودند: «بر شما باد (مصرف) عدس، زیرا آن مبارک و مقدس است، دل را نرم می‌کند و اشک را فراوان می‌سازد. و هفتاد پیامبر، آخرین آن‌ها عیسی بن مریم، در آن برکت نهاده‌اند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31067 - رقم الحدیث الباب: 33]

31067- 33- ⁽¹⁾قَالَ وَ قَالَ عَلِیٌّ ع عَلَیْکُمْ بِالْقَرْعِ فَإِنَّهُ یَزِیدُ فِی الدِّمَاغِ.

ترجمه:

و علی (ع) فرمودند: «بر شما باد (مصرف) کدو، زیرا آن، مغز را افزایش می‌دهد

[رقم الحدیث الکلی: 31068 - رقم الحدیث الباب: 34]

31068- 34- ⁽²⁾قَالَ: وَ دَعَاهُ رَجُلٌ فَقَالَ عَلِیٌّ ع قَدْ أَجَبْتُکَ عَلَی أَنْ تَضْمَنَ لِی ثَلَاثَ خِصَالٍ قَالَ وَ مَا هِیَ یَا أَمِیرَ الْمُؤْمِنِینَ قَالَ لَا تُدْخِلْ عَلَیَّ شَیْئاً مِنْ خَارِجٍ وَ لَا تَدَّخِرْ عَنِّی شَیْئاً فِی الْبَیْتِ وَ لَا تُجْحِفْ بِالْعِیَالِ قَالَ (لَکَ ذَلِکَ) ⁽³⁾فَأَجَابَهُ عَلِیٌّ ع.

ترجمه:

و مردی ایشان را دعوت کرد. پس علی (ع) فرمودند: «دعوتت را می‌پذیرم به شرط آنکه سه ویژگی را برایم تضمین کنی.» آن مرد پرسید: «آن سه ویژگی چیست، ای امیرالمؤمنین؟» فرمودند: «چیزی(برایم) از بیرون به خانه وارد نکنی، چیزی را از من در خانه پنهان نداشته باشی، و خانواده را در تنگنا قرار ندهی.» مرد گفت: «این را می‌پذیرم.» پس علی (ع) دعوت او را پذیرفتند.

[رقم الحدیث الکلی: 31069 - رقم الحدیث الباب: 35]

31069- 35- ⁽⁴⁾قَالَ وَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص عَلَیْکُمْ بِالزَّیْتِ فَکُلُوهُ وَ ادَّهِنُوا بِهِ فَإِنَّهُ مَنْ أَکَلَهُ وَ ادَّهَنَ بِهِ لَمْ یَقْرَبْهُ الشَّیْطَانُ أَرْبَعِینَ یَوْماً.

ترجمه:

و رسول خدا (ص) فرمودند: «بر شما باد (مصرف) روغن، پس آن را بخورید و با آن خود را چرب کنید، زیرا هر کس که آن را بخورد و با آن چرب شود، تا چهل روز شیطان به او نزدیک نخواهد شد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31070 - رقم الحدیث الباب: 36]

31070- 36- ⁽⁵⁾قَالَ وَ قَالَ: عَلَیْکَ بِالْمِلْحِ فَإِنَّهُ شِفَاءٌ مِنْ سَبْعِینَ دَاءً أَدْنَاهَا الْجُذَامُ وَ الْبَرَصُ وَ الْجُنُونُ.

ترجمه:

و فرمودند: «بر تو باد (مصرف) نمک، زیرا آن شفای هفتاد بیماری است که کمترینشان جذام، پیسی، و جنون است

[رقم الحدیث الکلی: 31071 - رقم الحدیث الباب: 37]

31071- 37- ⁽⁶⁾قَالَ وَ قَالَ: مَنْ بَدَأَ بِالْمِلْحِ أَذْهَبَ اللَّهُ عَنْهُ سَبْعِینَ دَاءً أَقَلُّهُ الْجُذَامُ.

ترجمه:

و فرمودند: «هر کس غذا را با نمک آغاز کند، خداوند هفتاد بیماری را از او دور می‌کند که کمترین آن‌ها جذام است

[رقم الحدیث الکلی: 31072 - رقم الحدیث الباب: 38]

31072- 38- ⁽⁷⁾قَالَ: وَ أُتِیَ النَّبِیُّ ص بِبِطِّیخٍ وَ رُطَبٍ فَأَکَلَ مِنْهُمَا وَ قَالَ هَذَانِ الْأَطْیَبَانِ.

ترجمه:

و فرمودند: «و برای پیامبر (ص) هندوانه و رطب آورده شد، پس از آن‌ها خورد و فرمود: این دو، بهترین و خوش‌طعم‌ترین هستند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31073 - رقم الحدیث الباب: 39]

31073- 39- ⁽⁸⁾قَالَ وَ قَالَ: کُلُوا الرُّمَّانَ بِشَحْمِهِ فَإِنَّهُ دِبَاغٌ لِلْمَعِدَةِ.

ترجمه:

و فرمودند: «انار را با پوست نازک داخلی آن بخورید، زیرا این، دباغی‌کننده معده است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31074 - رقم الحدیث الباب: 40]

31074- 40- ⁽¹⁾قَالَ: وَ کَانَ إِذَا أَکَلَ الرُّمَّانَةَ لَا یَشْرَکُهُ فِیهَا أَحَدٌ وَ یَقُولُ فِی کُلِّ رُمَّانَةٍ حَبَّةٌ مِنْ حَبَّاتِ الْجَنَّةِ.

ترجمه:

و فرمودند: «هرگاه انار می‌خورد، کسی را در آن شریک نمی‌کرد و می‌گفت: در هر انار، دانه‌ای از دانه‌های بهشتی وجود دارد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31075 - رقم الحدیث الباب: 41]

31075- 41- ⁽²⁾قَالَ: وَ دَخَلَ عَلَی عَلِیٍّ ع وَ هُوَ مَحْمُومٌ فَأَمَرَهُ بِأَکْلِ الْغُبَیْرَاءِ ⁽³⁾.

ترجمه:

و فرمودند: «و بر علی (ع) وارد شد، در حالی که تب داشت، پس ایشان را به خوردن غبیراء (میوه ای مثل عناب )توصیه کرد

[رقم الحدیث الکلی: 31076 - رقم الحدیث الباب: 42]

31076- 42- ⁽⁴⁾قَالَ وَ قَالَ: کُلُوا التَّمْرَ عَلَی الرِّیقِ فَإِنَّهُ یَقْتُلُ الدِّیدَانَ فِی الْبَطْنِ.

ترجمه:

و فرمودند: «خرما را ناشتا بخورید، زیرا کرم‌های معده را از بین می‌برد

[رقم الحدیث الکلی: 31077 - رقم الحدیث الباب: 43]

31077- 43- ⁽⁵⁾وَ فِی الْخِصَالِ بِإِسْنَادِهِ عَنْ عَلِیٍّ ع فِی حَدِیثِ الْأَرْبَعِمِائَةِ کَلِمَةٍ قَالَ: غَسْلُ الْیَدَیْنِ قَبْلَ الطَّعَامِ وَ بَعْدَهُ زِیَادَةٌ فِی الرِّزْقِ وَ إِمَاطَةٌ لِلْغَمَرِ عَنِ الثِّیَابِ وَ یَجْلُو الْبَصَرَ أَکْلُ التُّفَّاحِ نَضُوحُ الْمَعِدَةِ وَ مَضْغُ اللُّبَانِ یَشُدُّ الْأَضْرَاسَ وَ یَنْفِی الْبَلْغَمَ وَ یَذْهَبُ بِرِیحِ الْفَمِ أَکْلُ السَّفَرْجَلِ قُوَّةٌ لِلْقَلْبِ الضَّعِیفِ وَ یُطَیِّبُ الْمَعِدَةَ وَ یَزِیدُ فِی قُوَّةِ الْفُؤَادِ وَ یُشَجِّعُ الْجَبَانَ وَ یُحَسِّنُ الْوَلَدَ أَکْلُ إِحْدَی وَ عِشْرِینَ زَبِیبَةً حَمْرَاءَ فِی کُلِّ یَوْمٍ عَلَی الرِّیقِ یَدْفَعُ جَمِیعَ الْأَمْرَاضِ إِلَّا مَرَضَ الْمَوْتِ لَا یَتْفُلِ الْمُؤْمِنُ فِی الْقِبْلَةِ فَإِنْ فَعَلَ ذَلِکَ نَاسِیاً یَسْتَغْفِرُ اللَّهَ لَا یَنْفُخِ الرَّجُلُ فِی مَوْضِعِ سُجُودِهِ وَ لَا یَنْفُخْ فِی طَعَامِهِ وَ لَا فِی شَرَابِهِ وَ لَا فِی تَعْوِیذِهِ کُلُوا مَا یَسْقُطُ مِنَ الْخِوَانِ فَإِنَّهُ شِفَاءٌ مِنْ کُلِّ دَاءٍ بِإِذْنِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ لِمَنْ أَرَادَ أَنْ یَسْتَشْفِیَ بِهِ إِذَا أَکَلَ أَحَدُکُمْ طَعَاماً فَلْیَمَصَّ ⁽⁶⁾أَصَابِعَهُ الَّتِی أَکَلَ بِهَا

قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ بَارَکَ اللَّهُ فِیکَ أَقِرُّوا الْحَارَّ حَتَّی یَبْرُدَ وَ یُمْکِنَ أَکْلُهُ فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ ص قُرِّبَ إِلَیْهِ طَعَامٌ فَقَالَ أَقِرُّوهُ حَتَّی یَبْرُدَ وَ یُمْکِنَ أَکْلُهُ مَا کَانَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ یُطْعِمُنَا النَّارَ وَ الْبَرَکَةُ فِی الْبَارِدِ اذْکُرُوا اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ عَلَی طَعَامٍ وَ لَا تَطْغَوْا فَإِنَّهَا نِعْمَةٌ مِنْ نِعَمِ اللَّهِ عَلَیْکُمْ وَ رِزْقٌ مِنْ رِزْقِهِ یَجِبُ عَلَیْکُمْ فِیهِ شُکْرُهُ وَ حَمْدُهُ أَحْسِنُوا صُحْبَةَ النِّعَمِ قَبْلَ فِرَاقِهَا فَإِنَّهَا تَزُولُ وَ تَشْهَدُ عَلَی صَاحِبِهَا بِمَا عَمِلَ فِیهَا مَنْ رَضِیَ عَنِ اللَّهِ بِالْیَسِیرِ مِنَ الرِّزْقِ رَضِیَ اللَّهُ عَنْهُ بِالْیَسِیرِ مِنَ الْعَمَلِ اصْطَنِعُوا الْمَعْرُوفَ بِمَا قَدَرْتُمْ عَلَی اصْطِنَاعِهِ فَإِنَّهُ یَقِی مَصَارِعَ السُّوءِ أَفْضَلُ مَا یَتَّخِذُهُ الرَّجُلُ فِی مَنْزِلِهِ لِعِیَالِهِ الشَّاةُ فَمَنْ کَانَ فِی مَنْزِلِهِ شَاةٌ قَدَّسَتْ عَلَیْهِ الْمَلَائِکَةُ کُلَّ یَوْمٍ مَرَّةً وَ مَنْ کَانَتْ عِنْدَهُ شَاتَانِ قَدَّسَتْ عَلَیْهِ الْمَلَائِکَةُ مَرَّتَیْنِ فِی کُلِّ یَوْمٍ وَ کَذَلِکَ فِی الثَّلَاثِ تَقُولُ بُورِکَ فِیکُمْ إِذَا ضَعُفَ الْمُسْلِمُ فَلْیَأْکُلِ اللَّحْمَ وَ اللَّبَنَ فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ جَعَلَ الْقُوَّةَ فِیهِمَا لَا تَشْهَدُوا قَوْلَ الزُّورِ وَ لَا تَجْلِسُوا عَلَی مَائِدَةٍ یُشْرَبُ عَلَیْهَا الْخَمْرُ فَإِنَّ الْعَبْدَ لَا یَدْرِی مَتَی یُؤْخَذُ إِذَا جَلَسَ أَحَدُکُمْ عَلَی الطَّعَامِ فَلْیَجْلِسْ جِلْسَةَ الْعَبْدِ وَ لَا یَضَعَنَّ أَحَدُکُمْ إِحْدَی رِجْلَیْهِ عَلَی الْأُخْرَی وَ لَا یَتَرَبَّعْ فَإِنَّهَا جِلْسَةٌ یُبْغِضُهَا اللَّهُ وَ یَمْقُتُ صَاحِبَهَا عَشَاءُ الْأَنْبِیَاءِ بَعْدَ الْعَتَمَةِ وَ لَا تَدَعُوا الْعَشَاءَ فَإِنَّ تَرْکَ الْعَشَاءِ خَرَابُ الْبَدَنِ اکْسِرُوا حَرَّ الْحُمَّی بِالْبَنَفْسَجِ وَ الْمَاءِ الْبَارِدِ فَإِنَّ حَرَّهَا مِنْ فَیْحِ جَهَنَّمَ- لَا یَتَدَاوَی الْمُسْلِمُ حَتَّی یَغْلِبَ مَرَضُهُ صِحَّتَهُ الدُّعَاءُ یَرُدُّ الْقَضَاءَ الْمُبْرَمَ فَاتَّخِذُوهُ عُدَّةً دَاوُوا مَرْضَاکُمْ بِالصَّدَقَةِ لِیَجْلِسْ أَحَدُکُمْ عَلَی الطَّعَامِ جِلْسَةَ الْعَبْدِ وَ لْیَأْکُلْ عَلَی الْأَرْضِ وَ لَا یَشْرَبْ قَائِماً

لَعْقُ الْعَسَلِ شِفَاءٌ مِنْ کُلِّ دَاءٍ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ یَخْرُجُ مِنْ بُطُونِها شَرابٌ مُخْتَلِفٌ أَلْوانُهُ فِیهِ شِفاءٌ لِلنَّاسِ ⁽¹⁾وَ هُوَ مَعَ قِرَاءَةِ الْقُرْآنِ- وَ مَضْغُ اللُّبَانِ یَذْهَبُ بِالْبَلْغَمِ وَ ابْدَءُوا بِالْمِلْحِ فِی أَوَّلِ طَعَامِکُمْ فَلَوْ یَعْلَمُ النَّاسُ مَا فِی الْمِلْحِ لَاخْتَارُوهُ عَلَی التِّرْیَاقِ الْمُجَرَّبِ مَنِ ابْتَدَأَ طَعَامَهُ بِالْمِلْحِ ذَهَبَ عَنْهُ سَبْعُونَ دَاءً وَ مَا لَا یَعْلَمُهُ إِلَّا اللَّهُ صُبُّوا عَلَی الْمَحْمُومِ الْمَاءَ الْبَارِدَ فِی الصَّیْفِ فَإِنَّهُ یَکْسِرُ حَرَّهُ فِی کُلِّ امْرِئٍ وَاحِدَةٌ مِنْ ثَلَاثٍ الْکِبْرِ وَ الطِّیَرَةِ وَ التَّمَنِّی فَإِذَا تَطَیَّرَ أَحَدُکُمْ فَلْیَمْضِ عَلَی طِیَرَتِهِ وَ لْیَذْکُرِ اللَّهَ وَ إِذَا خَشِیَ الْکِبْرَ فَلْیَأْکُلْ مَعَ عَبْدِهِ وَ خَادِمِهِ وَ لْیَحْلُبِ الشَّاةَ فَإِذَا تَمَنَّی فَلْیَسْأَلِ اللَّهَ وَ لْیَبْتَهِلْ إِلَیْهِ کُلُوا الدُّبَّاءَ فَإِنَّهُ یَزِیدُ فِی الدِّمَاغِ وَ کَانَ رَسُولُ اللَّهِ ص یُعْجِبُهُ الدُّبَّاءُ کُلُوا الْأُتْرُجَّ قَبْلَ الطَّعَامِ وَ بَعْدَهُ فَإِنَّ آلَ مُحَمَّدٍ یَفْعَلُونَ ذَلِکَ الْکُمَّثْرَی یَجْلُو الْقَلْبَ وَ یُسَکِّنُ أَوْجَاعَ الْجَوْفِ أَقِلُّوا مِنْ أَکْلِ الْحِیتَانِ فَإِنَّهَا تُذِیبُ الْبَدَنَ وَ تُکْثِرُ الْبَلْغَمَ وَ تُغَلِّظُ النَّفْسَ حَسْوُ اللَّبَنِ شِفَاءٌ مِنْ کُلِّ دَاءٍ إِلَّا الْمَوْتَ کُلُوا الرُّمَّانَ بِشَحْمِهِ فَإِنَّهُ دِبَاغٌ لِلْمَعِدَةِ فِی کُلِّ حَبَّةٍ مِنَ الرُّمَّانِ إِذَا اسْتَقَرَّتْ فِی الْمَعِدَةِ حَیَاةٌ لِلْقَلْبِ وَ أَمَانٌ لِلنَّفْسِ وَ مَرَضِ وَسْوَاسِ الشَّیْطَانِ أَرْبَعِینَ لَیْلَةً نِعْمَ الْإِدَامُ الْخَلُّ یَکْسِرُ الْمِرَّةَ وَ یُحْیِی الْقَلْبَ کُلُوا الْهِنْدَبَاءَ فَمَا مِنْ صَبَاحٍ إِلَّا وَ عَلَیْهِ قَطْرَةٌ مِنْ قَطَرَاتِ الْجَنَّةِ- اشْرَبُوا مَاءَ السَّمَاءِ فَإِنَّهُ یُطَهِّرُ الْبَدَنَ وَ یَدْفَعُ الْأَسْقَامَ قَالَ اللَّهُ تَعَالَی وَ یُنَزِّلُ عَلَیْکُمْ مِنَ السَّماءِ ماءً لِیُطَهِّرَکُمْ بِهِ وَ یُذْهِبَ عَنْکُمْ رِجْزَ الشَّیْطانِ وَ لِیَرْبِطَ عَلی قُلُوبِکُمْ وَ یُثَبِّتَ بِهِ الْأَقْدامَ ⁽²⁾

ترجمه:

در کتاب «خصال» با سند خود از امام علی (ع) در حدیث چهارصد کلمه نقل شده است که فرمود:

شستن دست‌ها قبل و بعد از غذا موجب افزایش روزی، از بین رفتن آلودگی از لباس و روشنی چشم می‌شود.

خوردن سیب معده را پاکسازی می‌کند.

جویدن سقز دندان‌ها را محکم کرده، بلغم را از بین برده و بوی دهان را می‌زداید.

خوردن بِه (سفرجل) قلب ضعیف را تقویت کرده، معده را خوشبو ساخته، نیروی قلب را افزایش می‌دهد، فرد ترسو را شجاع کرده و فرزند را نیکو می‌گرداند.

خوردن بیست‌ویک کشمش قرمز هر روز ناشتا تمامی بیماری‌ها را دفع می‌کند، مگر بیماری مرگ.

مؤمن در قبله تف نمی‌اندازد، و اگر از روی فراموشی چنین کرد، باید از خداوند طلب آمرزش کند.

مرد نباید در محل سجده، غذا، نوشیدنی یا دعای خود بدمَد.

آنچه از سفره می‌ریزد، بخورید؛ چرا که به اذن خداوند برای کسی که بخواهد از آن شفا گیرد، درمان همه بیماری‌هاست.

هرگاه یکی از شما غذایی خورد، باید انگشتانی که با آن غذا خورده است را بمکد.خداوند عز و جل فرمود: «برکت خداوند بر شما باد. غذای داغ را بگذارید تا سرد شود و قابل خوردن باشد، زیرا رسول خدا (ص) هنگامی که غذایی برای او آورده شد، فرمود: "بگذارید سرد شود و قابل خوردن گردد؛ خداوند عز و جل ما را با آتش تغذیه نمی‌کند، و برکت در غذای سرد است."

بر غذا نام خدا را یاد کنید و اسراف نکنید، زیرا آن نعمتی از نعمت‌های الهی بر شما و رزقی از رزق اوست، و باید در برابر آن شکر و حمد خداوند را به جا آورید.

با نعمت‌ها پیش از زوالشان رفتار خوبی داشته باشید، زیرا زائل می‌شوند و بر صاحبشان شهادت خواهند داد که چگونه با آن برخورد کرده است.

کسی که به کمترین روزی از خدا راضی باشد، خدا نیز به کمترین عمل او راضی خواهد شد.

کار نیک را به اندازه توان خود انجام دهید، زیرا کار نیک، از سقوط‌های بد جلوگیری می‌کند.

بهترین چیزی که مرد در خانه خود برای خانواده‌اش فراهم می‌کند، نگهداری گوسفند است، زیرا اگر در خانه یک گوسفند باشد، فرشتگان هر روز یک بار بر او درود می‌فرستند، و اگر دو گوسفند باشد، دو بار، و اگر سه گوسفند باشد، سه بار.

اگر مسلمان ضعیف شد، باید گوشت و شیر بخورد، زیرا خداوند عز و جل نیرو را در آنها قرار داده است.

بر گفتار ناحق شهادت ندهید و بر سفره‌ای که شراب در آن نوشیده می‌شود ننشینید، زیرا هیچ‌کس نمی‌داند که چه زمانی به حساب گرفته خواهد شد.

هنگام غذا خوردن، مانند برده بنشینید و یکی از پاهایتان را بر روی دیگری قرار ندهید و چهارزانو ننشینید، زیرا این نوع نشستن مورد غضب خداوند است.

شام پیامبران پس از نماز عشا است، و شام را ترک نکنید، زیرا ترک شام موجب خرابی بدن می‌شود.

تب را با روغن بنفشه و آب سرد بشکنید، زیرا حرارت تب از گرمای جهنم است.

مسلمان درمان را آغاز نمی‌کند مگر هنگامی که بیماری بر سلامتی‌اش غلبه کند.

دعا، قضای محتوم را برمی‌گرداند؛ پس آن را به عنوان سلاح خود برگزینید.

بیماران خود را با صدقه درمان کنید.

هنگام غذا خوردن، مانند بندگان بنشینید، روی زمین غذا بخورید و ایستاده ننوشید.عسل، شفای هر بیماری است؛ خداوند عز و جل فرمود: «از شکم زنبور، نوشیدنی‌ای با رنگ‌های متفاوت خارج می‌شود که در آن شفایی برای مردم است» (نحل، 16:69). عسل همراه با تلاوت قرآن دارای برکات بسیاری است.

جویدن سقز بلغم را از بین می‌برد.

از نمک در آغاز غذا استفاده کنید؛ اگر مردم از فواید نمک آگاه بودند، آن را بر داروهای گرانبها ترجیح می‌دادند. کسی که غذایش را با نمک آغاز کند، از هفتاد بیماری محفوظ می‌ماند.

بر بیمار تب‌دار، در تابستان آب سرد بریزید؛ این کار، حرارت را کاهش می‌دهد.

سه چیز که انسان باید مراقب آنها باشد: تکبر، بدبینی (طیّرت)، و آرزوهای بیهوده. اگر کسی دچار بدبینی شد، باید بی‌اعتنا ادامه دهد و نام خدا را به یاد آورد.

کدو (دبّاء) مغز را تقویت می‌کند؛ پیامبر (ص) آن را دوست داشت.

بِه (اترُجّ) را قبل و بعد از غذا مصرف کنید؛ این روش اهل بیت (ع) بود.

کمتر ماهی بخورید؛ زیرا باعث ضعف بدن، افزایش بلغم و سنگینی نفس می‌شود.

نوشیدن شیر شفای همه بیماری‌هاست، جز مرگ.

انار را با پوسته نازکش بخورید؛ این کار معده را تقویت می‌کند و سلامت قلب را حفظ می‌نماید.

سرکه، بهترین خوراکی برای همراهی با غذاست؛ تلخی بدن را دفع کرده و قلب را زنده می‌کند.

هندباء (گیاه کاسنی) را مصرف کنید؛ هر صبح، قطره‌ای از قطرات بهشتی بر آن قرار می‌گیرد.

آب باران را بنوشید؛ زیرا بدن را پاک کرده و بیماری‌ها را دور می‌کند. خداوند فرمود: «و از آسمان بر شما آبی نازل کرد تا شما را با آن پاک سازد و پلیدی شیطان را بزداید» (انفال، 8:11).هیچ بیماری‌ای نیست، مگر اینکه سیاه‌دانه درمانی برای آن دارد، جز مرگ.

گوشت گاو بیماری‌زا است، اما شیر آن درمان است و چربی آن شفابخش.

بهترین خوراک برای زنان باردار، خرما است؛ خداوند به حضرت مریم فرمود: «و تنه درخت نخل را تکان بده، بر تو خرمای تازه فرو می‌ریزد، پس بخور، بیاشام و چشمت را روشن ساز» (مریم، 19:25-26).

فرزندان خود را با خرما تغذیه کنید؛ رسول خدا (ص) چنین کرد با حسن و حسین (ع).

حقنه (شیاف دارویی) از بهترین درمان‌هاست؛ شکم را تقویت کرده، بیماری‌های داخلی را می‌زداید و بدن را نیرومند می‌کند.

با روغن بنفشه درمان کنید و به حجامت روی آورید.

[رقم الحدیث الکلی: 31078 - رقم الحدیث الباب: 44]

31078- 44- ⁽²⁾مُحَمَّدُ بْنُ الْحَسَنِ فِی کِتَابِ الْغَیْبَةِ قَالَ رَوَی مُحَمَّدُ بْنُ عَلِیٍّ الشَّلْمَغَانِیُّ فِی کِتَابِ الْأَوْصِیَاءِ عَنْ حَمْزَةَ بْنِ نُصَیْرٍ خَادِمِ أَبِی الْحَسَنِ ع عَنْ أَبِیهِ قَالَ: لَمَّا وُلِدَ السَّیِّدُ ع یَعْنِی الْمَهْدِیَّ- تَبَاشَرَ أَهْلُ الدَّارِ بِذَلِکَ فَلَمَّا نَشَأَ خَرَجَ إِلَیَّ الْأَمْرُ أَنْ أَبْتَاعَ کُلَّ یَوْمٍ مَعَ اللَّحْمِ قَصَبَ مُخٍّ وَ قِیلَ إِنَّ هَذَا لِمَوْلَانَا الصَّغِیرِ ع.

أَقُولُ: کِتَابُ الْوَصِیَّةِ صَنَّفَهُ الشَّلْمَغَانِیُّ فِی حَالِ اسْتِقَامَتِهِ وَ قَدْ کَانَتْ عِنْدِی نُسْخَتُهُ وَ عَلَیْهَا خُطُوطُ جَمَاعَةٍ مِنَ الْفُضَلَاءِ بِذَلِکَ.

ترجمه:

از حمزة بن نصیر، خدمت‌گزار امام کاظم (ع)، از پدرش روایت شده است: هنگامی که سید (امام مهدی) متولد شد، اهل خانه از این خبر خوشحال شدند. پس از آن که ایشان رشد کرد، دستور رسید که هر روز همراه با گوشت، مغز استخوان نیز خریداری شود. گفته شد که این غذا برای مولای ما، کودک خردسال (ع) است.

نظر نویسنده: کتاب "الوصیة" را شلْمَغانی در دوران سلامت اعتقادش نگاشت، و نسخه‌ای از آن در اختیارم بود که بر آن، نوشته‌هایی از گروهی از بزرگان دیده می‌شد.

[رقم الحدیث الکلی: 31079 - رقم الحدیث الباب: 45]

31079- 45- ⁽³⁾الْحَسَنُ بْنُ مُحَمَّدٍ الطُّوسِیُّ فِی الْأَمَالِی عَنْ أَبِیهِ عَنِ

الْحَفَّارِ عَنْ إِسْمَاعِیلَ بْنِ عَلِیٍّ عَنْ عَلِیِّ بْنِ عَلِیٍّ أَخِی دِعْبِلِ بْنِ عَلِیٍّ عَنِ الرِّضَا عَنْ آبَائِهِ عَنْ عَلِیٍّ ع قَالَ: مَنْ أَکَلَ إِحْدَی وَ عِشْرِینَ زَبِیبَةً حَمْرَاءَ (عَلَی الرِّیقِ لَمْ یَمْرَضْ إِلَّا مَرَضَ الْمَوْتِ) ⁽¹⁾.

ترجمه:

از علی بن علی، برادر دعبل بن علی، از امام رضا (ع)، از پدرانش، از امام علی (ع) نقل شده است:

«هر کس هر روز صبح ناشتا بیست و یک کشمش قرمز بخورد، جز بیماری مرگ، به هیچ بیماری دیگری مبتلا نخواهد شد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31080 - رقم الحدیث الباب: 46]

31080- 46- ⁽²⁾وَ بِالْإِسْنَادِ عَنْ عَلِیٍّ ع قَالَ: إِنَّ الزَّبِیبَ یَشُدُّ الْقَلْبَ وَ یَذْهَبُ بِالْمَرَضِ وَ یُطْفِئُ الْحَرَارَةَ ⁽³⁾وَ یُطَیِّبُ النَّفْسَ.

ترجمه:

و به اسناد از امام علی (ع) نقل شده است:

«کشمش قلب را محکم می‌کند، بیماری را از بین می‌برد، حرارت بدن را کاهش می‌دهد و روحیه را خوش می‌سازد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31081 - رقم الحدیث الباب: 47]

31081- 47- ⁽⁴⁾وَ بِالْإِسْنَادِ قَالَ: کَانَ رَسُولُ اللَّهِ ص یُعْجِبُهُ الدُّبَّاءُ وَ یَلْتَقِطُهُ مِنَ الصَّحْفَةِ.

ترجمه:

و به اسناد نقل شده است:

«رسول خدا (ص) دبّاء (کدو) را دوست داشت و آن را از ظرف غذا برمی‌داشت.»

[رقم الحدیث الکلی: 31082 - رقم الحدیث الباب: 48]

31082- 48- ⁽⁵⁾وَ بِالْإِسْنَادِ عَنْ عَلِیٍّ ع قَالَ: الدُّبَّاءُ یَزِیدُ فِی الْعَقْلِ.

ترجمه:

و با همین اسناد از امام علی (ع) نقل شده است:

«کدو (دبّاء) عقل را افزایش می‌دهد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31083 - رقم الحدیث الباب: 49]

31083- 49- ⁽⁶⁾وَ بِالْإِسْنَادِ عَنْ عَلِیٍّ ع أَنَّهُ سُئِلَ عَنِ الدُّبَّاءِ ⁽⁷⁾أَ یُذْبَحُ فَقَالَ لَیْسَ بِشَیْ‌ءٍ یُذَکَّی فَکُلُوا الْقَرْعَ وَ لَا تَذْبَحُوهُ وَ لَا یَسْتَفِزَّنَّکُمُ الشَّیْطَانُ.

ترجمه:

از امام علی (ع) نقل شده است:

«از ایشان درباره دبّاء (کدو) پرسیدند: آیا نیاز به ذبح دارد؟ فرمود: این چیزی نیست که ذبح شود، پس کدو را بخورید و آن را ذبح نکنید، و شیطان شما را وسوسه نکند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31084 - رقم الحدیث الباب: 50]

31084- 50- ⁽⁸⁾وَ بِالْإِسْنَادِ عَنْ عَلِیٍّ ع قَالَ: الْفُجْلُ أَصْلُهُ یَقْطَعُ الْبَلْغَمَ وَ یَهْضِمُ الطَّعَامَ وَ وَرَقُهُ یَحْدُرُ الْبَوْلَ.

ترجمه:

از امام علی (ع) نقل شده است:

«ترب (فُجْل) در قسمت ریشه، بلغم را از بین می‌برد و هضم غذا را تسهیل می‌کند، و برگ‌های آن موجب دفع ادرار می‌شود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31085 - رقم الحدیث الباب: 51]

31085- 51- ⁽¹⁾وَ بِالْإِسْنَادِ عَنْ عَلِیٍّ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ ص قَالَ: مَا مِنْ یَوْمٍ ⁽²⁾إِلَّا وَ یُقَطَّرُ عَلَی الْهِنْدَبَاءِ قَطْرَةٌ مِنَ الْجَنَّةِ- فَکُلُوهُ وَ لَا تَنْفُضُوهُ.

ترجمه:

از امام علی (ع)، از رسول خدا (ص) نقل شده است:

«هیچ روزی نیست مگر اینکه بر هندباء (کاسنی) قطره‌ای از بهشت فرو می‌ریزد، پس آن را بخورید و تکان ندهید.»

[رقم الحدیث الکلی: 31086 - رقم الحدیث الباب: 52]

31086- 52- ⁽³⁾وَ بِالْإِسْنَادِ عَنْ عَلِیٍّ ع قَالَ: أَرْبَعَةٌ نَزَلَتْ مِنَ الْجَنَّةِ- الْعِنَبُ الرَّازِقِیُّ وَ الرُّطَبُ الْمُشَانِیُّ وَ الرُّمَّانُ الْإِمْلِیسِیُّ ⁽⁴⁾وَ التُّفَّاحُ الشَّعْشَعَانِیُّ یَعْنِی الشَّامِیَّ وَ فِی خَبَرٍ آخَرَ وَ السَّفَرْجَلُ.

ترجمه:

از امام علی (ع) نقل شده است:

«چهار چیز از بهشت نازل شده‌اند: انگور رازقی، خرمای مشانی، انار املیسی، و سیب شعشعانی (شامی). و در روایتی دیگر آمده است: همچنین بِه (سفرجل).»

[رقم الحدیث الکلی: 31087 - رقم الحدیث الباب: 53]

31087- 53- ⁽⁵⁾وَ بِالْإِسْنَادِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ ع قَالَ: إِنَّ الْأُتْرُجَّ لَثَقِیلٌ فَإِذَا أُکِلَ فَإِنَّ الْخُبْزَ الْیَابِسَ یَهْضِمُهُ مِنَ الْمَعِدَةِ.

ترجمه:

از محمد بن علی (ع) نقل شده است:

«بِه (اُترج) سنگین است؛ پس اگر خورده شود، نان خشک آن را در معده هضم می‌کند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31088 - رقم الحدیث الباب: 54]

31088- 54- ⁽⁶⁾وَ بِالْإِسْنَادِ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص مَا مِنْ رُمَّانَةٍ إِلَّا وَ فِیهَا حَبَّةٌ مِنَ الْجَنَّةِ- قَالَ فَأَنَا أُحِبُّ أَنْ لَا أَتْرُکَ مِنْهَا شَیْئاً.

ترجمه:

رسول خدا (ص) فرمود:

«هیچ اناری نیست، مگر آنکه در آن دانه‌ای از بهشت وجود دارد.»

سپس فرمود: «پس من دوست دارم که هیچ بخشی از آن را باقی نگذارم.»

[رقم الحدیث الکلی: 31089 - رقم الحدیث الباب: 55]

31089- 55- ⁽⁷⁾وَ بِالْإِسْنَادِ عَنْ عَلِیٍّ ع قَالَ: شَیْئَانِ مَا دَخَلَا جَوْفاً قَطُّ إِلَّا أَصْلَحَاهُ الرُّمَّانُ وَ الْمَاءُ الْفَاتِرُ وَ شَیْئَانِ مَا دَخَلَا جَوْفاً قَطُّ إِلَّا أَفْسَدَاهُ الْجُبُنُّ وَ الْقَدِیدُ.

ترجمه:

از امام علی (ع) نقل شده است:

«دو چیز هرگاه وارد بدن شوند، آن را اصلاح می‌کنند: انار و آب ولرم. و دو چیز هرگاه وارد بدن شوند، آن را فاسد می‌کنند: پنیر و گوشت خشک‌شده (قدید).»

[رقم الحدیث الکلی: 31090 - رقم الحدیث الباب: 56]

31090- 56- ⁽⁸⁾وَ بِالْإِسْنَادِ عَنْ عَلِیٍّ ع قَالَ: لَا تَرْفَعُوا الطَّشْتَ حَتَّی تَنْطِفَ ⁽⁹⁾اجْمَعُوا وَضُوءَکُمْ جَمَعَ اللَّهُ شَمْلَکُمْ.

ترجمه:

از امام علی (ع) نقل شده است:

«تَشت (ظرف شست‌وشو) را بلند نکنید تا کاملاً پر شود. وضوی خود را جمع کنید تا خداوند جمعیت شما را متحد سازد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31091 - رقم الحدیث الباب: 57]

31091- 57- ⁽¹⁾الْحَسَنُ بْنُ الْفَضْلِ بْنِ الْحَسَنِ الطَّبْرِسِیُّ فِی مَکَارِمِ الْأَخْلَاقِ عَنِ النَّبِیِّ ص أَنَّهُ کَانَ یَأْکُلُ الْأَصْنَافَ مِنَ الطَّعَامِ وَ کَانَ یَأْکُلُ الْقِثَّاءَ بِالرُّطَبِ وَ کَانَ أَحَبُّهَا إِلَیْهِ الْبِطِّیخَ وَ الْعِنَبَ وَ کَانَ یَأْکُلُ الْبِطِّیخَ بِالْخِرْبِزِ ⁽²⁾وَ رُبَّمَا أَکَلَ بِالسُّکَّرِ وَ رُبَّمَا أَکَلَ الْبِطِّیخَ بِالرُّطَبِ وَ کَانَ إِذَا کَانَ صَائِماً یُفْطِرُ عَلَی الرُّطَبِ فِی زَمَانِهِ وَ کَانَ رُبَّمَا أَکَلَ الْعِنَبَ حَبَّةً حَبَّةً وَ کَانَ یَأْکُلُ الْجُبُنَّ وَ کَانَ یَأْکُلُ التَّمْرَ وَ یَشْرَبُ عَلَیْهِ الْمَاءَ وَ کَانَ التَّمْرُ وَ الْمَاءُ أَکْثَرَ طَعَامِهِ وَ کَانَ یَأْکُلُ اللَّبَنَ وَ التَّمْرَ وَ الْهَرِیسَةَ وَ کَانَ أَحَبَّ الطَّعَامِ إِلَیْهِ اللَّحْمُ وَ کَانَ یُحِبُّ الْقَرْعَ وَ یُعْجِبُهُ الدُّبَّاءُ وَ یَلْتَقِطُهُ مِنَ الصَّحْفَةِ وَ کَانَ یَأْکُلُ الدَّجَاجَ وَ لَحْمَ الْوَحْشِ وَ الطَّیْرِ وَ الْخُبْزَ وَ السَّمْنَ وَ الْخَلَّ وَ الْهِنْدَبَاءَ وَ الْبَاذَرُوجَ ⁽³⁾وَ بَقْلَةَ الْأَبْصَارِ وَ یُقَالُ لَهَا الْکُرْنُبُ ⁽⁴⁾وَ فِیهِ نَقْلًا مِنْ کِتَابِ (الْبَصَائِرِ) ⁽⁵⁾عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جَعْفَرٍ الْعَاصِمِیِّ عَنْ أَبِیهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَ: حَجَجْتُ وَ مَعِی جَمَاعَةٌ مِنْ أَصْحَابِنَا فَأَتَیْنَا الْمَدِینَةَ وَ قَصَدْنَا مَکَاناً نَنْزِلُهُ فَاسْتَقْبَلَنَا غُلَامٌ لِأَبِی الْحَسَنِ مُوسَی بْنِ جَعْفَرٍ ع عَلَی حِمَارٍ لَهُ أَخْضَرَ یَتْبَعُهُ الطَّعَامُ فَنَزَلْنَا بَیْنَ النَّخْلِ وَ جَاءَ هُوَ فَنَزَلَ وَ أُتِیَ بِالطَّشْتِ وَ الْمَاءِ فَبَدَأَ وَ غَسَلَ یَدَیْهِ وَ أُدِیرَ الطَّشْتُ عَنْ یَمِینِهِ حَتَّی بَلَغَ آخِرَنَا ثُمَّ أُعِیدَ عَنْ یَسَارِهِ حَتَّی أُتِیَ عَلَی آخِرِنَا ثُمَّ قُدِّمَ الطَّعَامُ فَبَدَأَ بِالْمِلْحِ ثُمَّ قَالَ کُلُوا بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ ثُمَّ ثَنَّی بِالْحُلْوِ ⁽⁶⁾ثُمَ

أُتِیَ بِکَتِفٍ مَشْوِیٍّ فَقَالَ کُلُوا بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ فَإِنَّ هَذَا طَعَامٌ کَانَ یُعْجِبُ النَّبِیَّ ص ثُمَّ أُتِیَ بِالْخَلِّ وَ الزَّیْتِ فَقَالَ کُلُوا بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ فَإِنَّ هَذَا طَعَامٌ کَانَ یُعْجِبُ فَاطِمَةَ ع ثُمَّ أُتِیَ بِالسِّکْبَاجِ فَقَالَ کُلُوا بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ فَإِنَّ هَذَا الطَّعَامُ کَانَ یُعْجِبُ أَمِیرَ الْمُؤْمِنِینَ ع ثُمَّ أُتِیَ بِلَحْمٍ مَغْلُوٍّ ⁽¹⁾فِیهِ بَاذِنْجَانٌ فَقَالَ کُلُوا بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ فَإِنَّ هَذَا طَعَامٌ کَانَ یُعْجِبُ الْحَسَنَ بْنَ عَلِیٍّ ع ثُمَّ أُتِیَ بِلَبَنٍ حَامِضٍ قَدْ ثُرِدَ فَقَالَ کُلُوا بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ فَإِنَّ هَذَا طَعَامٌ کَانَ یُعْجِبُ الْحُسَیْنَ بْنَ عَلِیٍّ ع ثُمَّ أُتِیَ بِأَضْلَاعٍ بَارِدَةٍ فَقَالَ کُلُوا بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ فَإِنَّ هَذَا طَعَامٌ کَانَ یُعْجِبُ عَلِیَّ بْنَ الْحُسَیْنِ ع ثُمَّ أُتِیَ (بِحَبٍّ مُبَزَّرٍ) ⁽²⁾فَقَالَ کُلُوا بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ فَإِنَّ هَذَا طَعَامٌ کَانَ یُعْجِبُ مُحَمَّدَ بْنَ عَلِیٍّ ع ثُمَّ أُتِیَ بِتَوْرٍ فِیهِ بَیْضٌ کَالْعُجَّةِ ⁽³⁾فَقَالَ کُلُوا بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ فَإِنَّ هَذَا طَعَامٌ کَانَ یُعْجِبُ جَعْفَراً ⁽⁴⁾ع ثُمَّ أُتِیَ بِحَلْوَاءَ فَقَالَ کُلُوا بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ فَإِنَّ هَذَا طَعَامٌ یُعْجِبُنِی ثُمَّ رُفِعَتِ الْمَائِدَةُ فَذَهَبَ أَحَدُنَا لِیَلْقُطَ مَا کَانَ تَحْتَهَا فَقَالَ مَهْ إِنَّ ذَلِکَ فِی الْمَنَازِلِ تَحْتَ السُّقُوفِ فَأَمَّا مِثْلُ هَذَا الْمَوْضِعِ فَهُوَ لِعَافِیَةِ الطَّیْرِ وَ الْبَهَائِمِ ثُمَّ أُتِیَ بِالْخِلَالِ ⁽⁵⁾وَ قَالَ مِنْ حَقِّ الْخِلَالِ أَنْ تُدِیرَ لِسَانَکَ فِی فَمِکَ فَمَا أَجَابَکَ فَابْتَلِعْهُ وَ مَا امْتَنَعَ بِالْخِلَالِ ثُمَّ تُخْرِجُهُ بِالْخِلَالِ فَتَلْفِظُهُ وَ أُتِیَ بِالطَّشْتِ وَ الْمَاءِ فَابْتَدَأَ بِأَوَّلِ مَنْ عَلَی یَسَارِهِ حَتَّی انْتَهَی إِلَیْهِ فَغَسَلَ ثُمَّ غَسَلَ مَنْ عَلَی یَمِینِهِ حَتَّی أُتِیَ عَلَی آخِرِهِمْ ثُمَّ قَالَ یَا عَاصِمُ کَیْفَ أَنْتُمْ فِی التَّوَاصُلِ وَ التَّبَارِّ

فَقَالَ عَلَی أَفْضَلِ مَا کَانَ عَلَیْهِ أَحَدٌ فَقَالَ یَأْتِی ⁽¹⁾أَحَدُکُمْ إِلَی مَنْزِلِ أَخِیهِ فَلَا یَجِدُهُ فَیَأْمُرُ بِإِخْرَاجِ کِیسِهِ فَیَفُضُّ خَتْمَهُ فَیَأْخُذُ مِنْ ذَلِکَ حَاجَتَهُ فَلَا یُنْکِرُ عَلَیْهِ قَالَ لَا قَالَ لَسْتُمْ عَلَی مَا أُحِبُّ مِنَ التَّوَاصُلِ وَ الصَّنِیعَةِ لِلْفُقَرَاءِ.

أَقُولُ: وَ قَدْ رَوَی صَاحِبُ مَکَارِمِ الْأَخْلَاقِ ⁽²⁾وَ غَیْرُهُ ⁽³⁾أَیْضاً أَکْثَرَ أَحَادِیثِ الْأَطْعِمَةِ السَّابِقَةِ وَ الْآتِیَةِ وَ أَکْثَرَ آدَابِهَا وَ ذَکَرَ نُصُوصاً خَاصَّةً وَ عَامَّةً فِی أَکْثَرِ الْأَطْعِمَةِ الْمُعْتَادَةِ وَ تَرَکْتُ ذَلِکَ اخْتِصَاراً.

ترجمه:

از حسن بن فضل طبریسی در "مکارم الأخلاق" از پیامبر (ص) نقل شده است:

«رسول خدا (ص) انواع غذاها را می‌خورد و خیار را با خرما می‌خورد. محبوب‌ترین غذاهای او هندوانه و انگور بود. هندوانه را با خربزه یا گاهی با شکر و گاهی با خرما میل می‌کرد. هنگامی که روزه‌دار بود، در زمان خود با خرما افطار می‌کرد. گاهی انگور را دانه‌دانه می‌خورد. پنیر، خرما همراه با آب، شیر، و هریسه از خوراک‌هایش بود. گوشت را بیش از سایر غذاها دوست داشت. کدو (قرع) را می‌پسندید و دبّاء را خوش داشت، حتی آن را از ظرف غذا برمی‌داشت. مرغ، گوشت وحشی، گوشت پرندگان، نان، روغن حیوانی، سرکه، کاسنی، باذروج، و سبزی‌ای که "بقل الأبصار" یا "کُرنُب" نامیده می‌شود، از خوراک‌هایش بود.»

و در روایتی از "البصائر" نقل شده است:

«محمد بن جعفر عاصمی از پدرش، از جدش روایت کرده است که با گروهی از اصحاب حج گزارد و وارد مدینه شد. برای اقامت مکانی را انتخاب کردند، سپس غلامی از امام موسی کاظم (ع) را دیدند که بر الاغی سبز سوار بود و غذایی همراهش بود. آنها میان نخل‌ها مستقر شدند، و امام آمد و نشست. ظرف آب آورده شد و ابتدا ایشان دست‌های خود را شست، سپس ظرف به سمت راست چرخانده شد تا به آخرین فرد رسید، سپس به سمت چپ بازگردانده شد تا تمام افراد از آن بهره‌مند شوند. غذا آورده شد؛ امام نخست با نمک آغاز کرد و فرمود: "بخورید به نام خداوند رحمان و رحیم"، سپس غذای شیرین میل کرد، و در نهایت شانه‌ی کباب‌شده آورده شد.»ایشان فرمود:

"بخورید به نام خداوند رحمان و رحیم، زیرا این غذایی است که پیامبر (ص) دوست داشت."

سپس سرکه و روغن زیتون آورده شد و فرمود: "بخورید به نام خداوند رحمان و رحیم، زیرا این غذایی است که فاطمه (ع) دوست داشت."

سپس سِکباج آورده شد و فرمود: "بخورید به نام خداوند رحمان و رحیم، زیرا این غذایی است که امیرالمؤمنین (ع) دوست داشت."

سپس گوشت آب‌پز شده با بادنجان آورده شد و فرمود: "بخورید به نام خداوند رحمان و رحیم، زیرا این غذایی است که حسن بن علی (ع) دوست داشت."

سپس شیر ترش و خرد شده آورده شد و فرمود: "بخورید به نام خداوند رحمان و رحیم، زیرا این غذایی است که حسین بن علی (ع) دوست داشت."

سپس دنده‌های سرد آورده شد و فرمود: "بخورید به نام خداوند رحمان و رحیم، زیرا این غذایی است که علی بن حسین (ع) دوست داشت."

سپس حبوب معطر آورده شد و فرمود: "بخورید به نام خداوند رحمان و رحیم، زیرا این غذایی است که محمد بن علی (ع) دوست داشت."

سپس ظرفی با تخم‌مرغ مانند عُجَّه آورده شد و فرمود: "بخورید به نام خداوند رحمان و رحیم، زیرا این غذایی است که جعفر بن محمد (ع) دوست داشت."

سپس حلوا آورده شد و فرمود: "بخورید به نام خداوند رحمان و رحیم، زیرا این غذایی است که من دوست دارم."

سپس سفره برداشته شد؛ یکی از افراد قصد داشت آنچه زیر سفره افتاده بود بردارد، پس ایشان فرمود: "این کار در خانه‌ها و زیر سقف‌ها مناسب است، اما در چنین مکانی باید برای پرندگان و حیوانات باقی بماند."

سپس خلال آورده شد و فرمود: "حق خلال این است که زبان را در دهان بچرخانید، هرچه جدا شد، ببلعید، و آنچه باقی ماند را با خلال بیرون آورید و دور بیندازید."

پس از آن، آب و طشت آورده شد؛ ایشان نخست از سمت چپ شروع کرد تا به خودش رسید، سپس از سمت راست تا همه افراد دست‌هایشان را شستند.

سپس فرمود: "ای عاصم، چگونه با یکدیگر ارتباط دارید و نیکویی می‌کنید؟ ایشان در بهترین حالتی که کسی بر آن باشد فرمود:

"یکی از شما به خانه برادرش می‌رود و او را نمی‌یابد، پس دستور می‌دهد که کیسه‌اش را بیرون آورند و مهر آن را باز کند و از آن، نیاز خود را بردارد، بدون اینکه صاحب آن بر او خشم گیرد."

پرسیدند: "آیا چنین چیزی در میان ما وجود دارد؟" فرمود: "نه، شما بر آنچه دوست دارم از ارتباط و بخشش به نیازمندان نیستید.

می گویم : صاحب "مکارم الأخلاق" نیز بیشتر احادیث مربوط به غذاها و آداب آن‌ها را نقل کرده و نصوص خاص و عامی درباره اکثر خوراک‌های رایج ذکر نموده است، که من به دلیل اختصار از آن‌ها صرف‌نظر کردم.

11- بَابُ عَدَمِ کَرَاهَةِ کَوْنِ الْإِنْسَانِ مُحِبّاً لِلَّحْمِ کَثِیرَ الْأَکْلِ مِنْهُ‌

اشارة

⁽⁴⁾11 بَابُ عَدَمِ کَرَاهَةِ کَوْنِ الْإِنْسَانِ مُحِبّاً لِلَّحْمِ کَثِیرَ الْأَکْلِ مِنْهُ

ترجمه:

باب عدم کراهت دوست داشتن گوشت و زیاد خوردن آن

[رقم الحدیث الکلی: 31092 - رقم الحدیث الباب: 1]

31092- 1- ⁽⁵⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَکَمِ عَنِ الْحُسَیْنِ بْنِ أَبِی الْعَلَاءِ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: کَانَ رَسُولُ اللَّهِ ص لَحِماً یُحِبُّ اللَّحْمَ.

ترجمه:

از حسین بن أبی العلاء، از امام صادق (ع) نقل شده است:

«رسول خدا (ص) بسیار گوشت‌خوار بود و گوشت را دوست داشت.»

[رقم الحدیث الکلی: 31093 - رقم الحدیث الباب: 2]

31093- 2- ⁽⁶⁾وَ عَنْهُ عَنْ أَحْمَدَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَکَمِ عَنْ سَیْفِ بْنِ عَمِیرَةَ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ هَارُونَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: تَرَکَ أَبُو جَعْفَرٍ ع ثَلَاثِینَ دِرْهَماً لِلَّحْمِ یَوْمَ تُوُفِّیَ وَ کَانَ رَجُلًا لَحِماً.

ترجمه:

از حسن بن هارون، از امام صادق (ع) نقل شده است:

«ابو جعفر (ع) در روز وفات خود، سی درهم برای خرید گوشت باقی گذاشت، و او مردی گوشت‌خوار بود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31094 - رقم الحدیث الباب: 3]

31094- 3- ⁽¹⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ بُنْدَارَ وَ غَیْرِهِ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عِیسَی عَنْ مِسْمَعٍ أَبِی سَیَّارٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع أَنَّ رَجُلًا قَالَ لَهُ إِنَّ مَنْ قِبَلَنَا یَرْوُونَ أَنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ یُبْغِضُ الْبَیْتَ اللَّحِمَ فَقَالَ صَدَقُوا وَ لَیْسَ حَیْثُ ذَهَبُوا إِنَّ اللَّهَ یُبْغِضُ الْبَیْتَ الَّذِی یُؤْکَلُ فِیهِ لُحُومُ النَّاسِ.

ترجمه:

از مسمع ابو سیار، از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که مردی به ایشان گفت: «اهل ناحیه ما روایت می‌کنند که خداوند عزّ و جلّ از خانه‌ای که در آن گوشت وجود دارد، نفرت دارد.» امام فرمودند: «آن‌ها راست می‌گویند، ولی معنایی که در نظر گرفته‌اند صحیح نیست. خداوند از خانه‌ای نفرت دارد که در آن گوشت انسان‌ها خورده می‌شود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31095 - رقم الحدیث الباب: 4]

31095- 4- ⁽²⁾وَ عَنْهُمَا عَنْ أَحْمَدَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ عَلِیِّ بْنِ یُوسُفَ عَنْ زَکَرِیَّا بْنِ مُحَمَّدٍ الْأَزْدِیِّ عَنْ عَبْدِ الْأَعْلَی مَوْلَی آلِ سَامٍ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع إِنَّا نُرَوَّی عِنْدَنَا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ ص- أَنَّهُ قَالَ إِنَّ اللَّهَ یُبْغِضُ الْبَیْتَ اللَّحِمَ فَقَالَ کَذَبُوا إِنَّمَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص الْبَیْتُ الَّذِی یَغْتَابُونَ فِیهِ النَّاسَ وَ یَأْکُلُونَ لُحُومَهُمْ وَ قَدْ کَانَ أَبِی لَحِماً وَ قَدْ مَاتَ یَوْمَ مَاتَ وَ فِی کُمِّ أُمِّ وَلَدِهِ ثَلَاثُونَ دِرْهَماً لِلَّحْمِ.

ترجمه:

عبدالأعلی، مولای آل سام، نقل می‌کند که به امام صادق (علیه‌السلام) عرض کردم: «در میان ما روایت شده که پیامبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌وآله) فرمودند: خداوند از خانه‌ای که در آن گوشت وجود دارد، نفرت دارد.» امام فرمودند: «دروغ گفته‌اند! پیامبر (ص) چنین چیزی نفرموده‌اند، بلکه ایشان فرمودند: خانه‌ای که در آن غیبت مردم انجام می‌شود و گوشت آنان خورده می‌شود، مورد بغض الهی است. پدرم (امام باقر) گوشت‌خوار بود و در روز وفاتش در آستین مادر فرزندش، سی درهم پول برای خرید گوشت وجود داشت.»

[رقم الحدیث الکلی: 31096 - رقم الحدیث الباب: 5]

31096- 5- ⁽³⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ الْأَشْعَرِیِّ عَنِ ابْنِ الْقَدَّاحِ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص إِنَّا مَعَاشِرَ قُرَیْشٍ قَوْمٌ لَحِمُونَ.

ترجمه:

ابن قداح از امام صادق (علیه‌السلام) نقل می‌کند که پیامبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌وآله) فرمودند: «ما، جماعت قریش، مردمی هستیم که گوشت‌خواریم.»

[رقم الحدیث الکلی: 31097 - رقم الحدیث الباب: 6]

31097- 6- ⁽⁴⁾مُحَمَّدُ بْنُ عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ قَالَ: قِیلَ لِلصَّادِقِ ع بَلَغَنَا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ ص- أَنَّهُ قَالَ إِنَّ اللَّهَ تَبَارَکَ وَ تَعَالَی لَیُبْغِضُ الْبَیْتَ اللَّحِمَ وَ اللَّحِمَ السَّمِینَ فَقَالَ ع إِنَّا لَنَأْکُلُ اللَّحْمَ وَ نُحِبُّهُ وَ إِنَّمَا عَنَی ع الْبَیْتَ الَّذِی یُؤْکَلُ فِیهِ لُحُومُ النَّاسِ بِالْغِیبَةِ وَ عَنَی بِاللَّحِمِ السَّمِینِ الْمُتَبَخْتِرَ وَ الْمُخْتَالَ فِی مَشْیِهِ.

أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَکَمِ وَ ذَکَرَ الْحَدِیثَ الْأَوَّلَ وَ الثَّانِیَ وَ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عِیسَی وَ ذَکَرَ الثَّالِثَ وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ وَ ذَکَرَ الرَّابِعَ وَ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ وَ ذَکَرَ الْخَامِسَ.

ترجمه:

محمد بن علی بن حسین نقل می‌کند که به امام صادق (علیه‌السلام) گفته شد: «به ما رسیده است که پیامبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌وآله) فرمودند: خداوند تبارک و تعالی از خانه‌ای که گوشت‌خوار است و از گوشت چاق نفرت دارد.» امام فرمودند: «ما گوشت می‌خوریم و آن را دوست داریم، اما مقصود پیامبر این بوده که خداوند از خانه‌ای که در آن گوشت مردم از طریق غیبت خورده می‌شود، نفرت دارد و از فردی که به‌گونه‌ای متکبرانه و مغرورانه راه می‌رود، بیزار است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31098 - رقم الحدیث الباب: 7]

31098- 7- ⁽¹⁾وَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ إِبْرَاهِیمَ بْنِ عَبْدِ الْحَمِیدِ عَنْ سُکَیْنٍ ⁽²⁾عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: کَانَ رَسُولُ اللَّهِ ص یَأْکُلُ اللَّحْمَ.

ترجمه:

از سکین، از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «پیامبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌وآله) گوشت می‌خوردند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31099 - رقم الحدیث الباب: 8]

31099- 8- ⁽³⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَکَمِ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ مُوسَی عَنْ أُدَیْمٍ بَیَّاعِ الْهَرَوِیِّ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع بَلَغَنَا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ص- کَانَ یَقُولُ إِنَّ اللَّهَ یُبْغِضُ الْبَیْتَ اللَّحِمَ قَالَ إِنَّمَا ذَاکَ الْبَیْتُ الَّذِی یُؤْکَلُ فِیهِ لُحُومُ النَّاسِ وَ قَدْ کَانَ رَسُولُ اللَّهِ ص لَحِماً یُحِبُّ اللَّحْمَ.

ترجمه:

اُدَیْم بیاع هروی، نقل می‌کند که به امام صادق (علیه‌السلام) عرض کردم: «به ما رسیده است که پیامبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌وآله) می‌فرمودند: خداوند از خانه‌ای که گوشت‌خوار است، نفرت دارد.» امام فرمودند: «مقصود از این سخن، خانه‌ای است که در آن گوشت مردم از طریق غیبت خورده می‌شود. پیامبر اکرم (ص) خود گوشت‌خوار بودند و آن را دوست داشتند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31100 - رقم الحدیث الباب: 9]

31100- 9- ⁽⁴⁾وَ عَنْ بَعْضِ مَنْ رَوَاهُ قَالَ: قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص اللَّحْمُ حَمْضُ الْعَرَبِ.

ترجمه:

از برخی ناقلان نقل شده است که امام صادق (علیه‌السلام) فرمودند: پیامبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌وآله) فرمودند: «گوشت، غذای اصلی عرب است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31101 - رقم الحدیث الباب: 10]

31101- 10- ⁽⁵⁾وَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ صَفْوَانَ عَنِ الْعِیصِ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: نَظَرَ رَسُولُ اللَّهِ ص إِلَی لَحْمٍ لِبُرَیْرَةَ فَقَالَ مَا یَمْنَعُکُمْ مِنْ هَذَا اللَّحْمِ أَنْ تَصْنَعُوهُ وَ کَانَ لَحِماً.

ترجمه:

از عیص، از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که پیامبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌وآله) به گوشتی که متعلق به بریرة(کنیز عایشه) بود، نگریستند و فرمودند: «چه چیزی شما را از این گوشت بازمی‌دارد که آن را بپزید ؟» و ایشان گوشت‌خوار بودند.

[رقم الحدیث الکلی: 31102 - رقم الحدیث الباب: 11]

31102- 11- ⁽⁶⁾وَ عَنِ ابْنِ مَحْبُوبٍ عَنْ حَمَّادِ بْنِ عُثْمَانَ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع الْبَیْتُ اللَّحِمُ یُکْرَهُ قَالَ وَ لِمَ قُلْتُ قَدْ بَلَغَنَا عَنْکُمْ قَالَ لَا بَأْسَ بِهِ.

ترجمه:

حمّاد بن عثمان نقل می‌کند که به امام صادق (علیه‌السلام) عرض کردم: «آیا خانه‌ای که در آن گوشت وجود دارد، مکروه است؟» امام فرمودند: «چرا؟» گفتم: «به ما از جانب شما چنین رسیده است.» امام فرمودند: «هیچ ایرادی ندارد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31103 - رقم الحدیث الباب: 12]

31103- 12- ⁽¹⁾وَ عَنِ ابْنِ فَضَّالٍ عَنْ حَمَّادٍ اللَّحَّامِ قَالَ: سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع عَنْ بَیْتِ اللَّحْمِ یَکْرَهُونَهُ قَالَ وَ لِمَ قُلْتُ بَلَغَنِی عَنْکُمْ وَ إِنَّا مَعَ قَوْمٍ فِی الدَّارِ مِنَ الْإِخْوَانِ أَمْرُنَا وَاحِدٌ فَقَالَ لَا بَأْسَ بِإِدْمَانِهِ.

ترجمه:

حمّاد لحّام نقل می‌کند که از امام صادق (علیه‌السلام) پرسیدم: «مردم خانه‌ای را که گوشت دار است، مکروه می‌دانند.» امام فرمودند: «چرا؟» گفتم: «این مطلب از جانب شما به ما رسیده است، و ما در خانه‌ای با گروهی از برادران هستیم و روش ما یکسان است.» امام فرمودند: «مصرف دائمی آن (گوشت) ایرادی ندارد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31104 - رقم الحدیث الباب: 13]

31104- 13- ⁽²⁾الْحُسَیْنُ بْنُ بِسْطَامَ فِی طِبِّ الْأَئِمَّةِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْذِرِ عَنْ عَلِیٍّ ابْنِ أَخِی یَعْقُوبَ عَنْ ⁽³⁾دَاوُدَ عَنْ هَارُونَ بْنِ الْجَهْمِ ⁽⁴⁾عَنِ السَّکُونِیِّ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الصَّادِقِ ع أَنَّ رَجُلًا قَالَ لَهُ یَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ ص- إِنَّ قَوْماً مِنْ عُلَمَاءِ الْعَامَّةِ یَرْوُونَ عَنِ النَّبِیِّ ص- أَنَّ اللَّهَ یُبْغِضُ اللَّحَّامِینَ وَ یَمْقُتُ الْبَیْتَ ⁽⁵⁾الَّذِی یُؤْکَلُ فِیهِ اللَّحْمُ کُلَّ یَوْمٍ فَقَالَ غَلِطُوا غَلَطاً بَیِّناً إِنَّمَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص- إِنَّ اللَّهَ یُبْغِضُ أَهْلَ بَیْتٍ یَأْکُلُونَ فِی بُیُوتِهِمْ لُحُومَ النَّاسِ أَیْ یَغْتَابُونَهُمْ مَا لَهُمْ لَا رَحِمَهُمُ ⁽⁶⁾اللَّهُ عَمَدُوا إِلَی الْحَلَالِ فَحَرَّمُوهُ لِکَثْرَةِ رِوَایَاتِهِمْ.

ترجمه:

از سكونى مردى به امام صادق عليه السّلام گفت:يا ابن رسول اللّٰه راستش گروهى از علماء عامّه از پيغمبر صلّى اللّٰه عليه و آله و سلم روايت كنند كه خداوند لحّامان را دشمن دارند و بد دارد خاندانى را كه هر روز در خانه‌شان گوشت خورده شود،فرمود اشتباه روشنى كردند،همانا پيغمبر صلّى اللّٰه عليه و آله و سلم فرموده خدا دشمن دارد خاندانى را كه در خانه‌شان گوشت مردم خورده شود و از آنها بد گويند آنها را چه مى‌شود خدا رحمتشان نكندعمداً حلال خدا را حرام كردند بروايات بسيار خود.(چون بسیاری ازآنها دروغ است)

[رقم الحدیث الکلی: 31105 - رقم الحدیث الباب: 14]

31105- 14- ⁽⁷⁾وَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: اللَّحْمُ یُنْبِتُ اللَّحْمَ وَ مَنْ تَرَکَهُ ⁽⁸⁾أَیَّاماً فَسَدَ عَقْلُهُ.

أَقُولُ: وَ تَقَدَّمَ مَا یَدُلُّ عَلَی ذَلِکَ ⁽⁹⁾وَ یَأْتِی مَا یَدُلُّ عَلَیْهِ ⁽¹⁰⁾.

ترجمه:

از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «گوشت، گوشت را می‌رویاند و کسی که آن را برای چند روز ترک کند، عقلش تباه می‌شود.»

12- بَابُ کَرَاهَةِ تَرْکِ أَکْلِ اللَّحْمِ أَرْبَعِینَ یَوْماً أَوْ أَیَّاماً وَ لَوْ بِالْقَرْضِ وَ اسْتِحْبَابِ الْأَذَانِ فِی أُذُنِ مَنْ تَرَکَهُ أَرْبَعِینَ یَوْماً

اشارة

⁽¹⁾12 بَابُ کَرَاهَةِ تَرْکِ أَکْلِ اللَّحْمِ أَرْبَعِینَ یَوْماً أَوْ أَیَّاماً وَ لَوْ بِالْقَرْضِ وَ اسْتِحْبَابِ الْأَذَانِ فِی أُذُنِ مَنْ تَرَکَهُ أَرْبَعِینَ یَوْماً

ترجمه:

باب: کراهت ترک خوردن گوشت به مدت چهل روز یا چند روز، حتی اگر(تهیه کردن آن) با قرض باشد، و استحباب گفتن اذان در گوش کسی که آن را چهل روز ترک کرده است.

[رقم الحدیث الکلی: 31106 - رقم الحدیث الباب: 1]

31106- 1- ⁽²⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ سَالِمٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: اللَّحْمُ یُنْبِتُ اللَّحْمَ وَ مَنْ تَرَکَهُ أَرْبَعِینَ یَوْماً سَاءَ خُلُقُهُ وَ مَنْ سَاءَ خُلُقُهُ فَأَذِّنُوا فِی أُذُنِهِ.

ترجمه:

از هشام بن سالم، از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «گوشت، گوشت را می‌رویاند، و کسی که آن را چهل روز ترک کند، اخلاقش بد می‌شود، و هر کس اخلاقش بد شود، در گوشش اذان بگویید.»

[رقم الحدیث الکلی: 31107 - رقم الحدیث الباب: 2]

31107- 2- ⁽³⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِی نَصْرٍ عَنِ الْحُسَیْنِ بْنِ خَالِدٍ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِی الْحَسَنِ ع إِنَّ النَّاسَ یَقُولُونَ إِنَّ مَنْ لَمْ یَأْکُلِ اللَّحْمَ ثَلَاثَةَ أَیَّامٍ سَاءَ خُلُقُهُ فَقَالَ کَذَبُوا وَ لَکِنْ مَنْ لَمْ یَأْکُلِ اللَّحْمَ أَرْبَعِینَ یَوْماً تَغَیَّرَ خُلُقُهُ وَ بَدَنُهُ وَ ذَلِکَ لِانْتِقَالِ النُّطْفَةِ فِی مِقْدَارِ أَرْبَعِینَ یَوْماً.

ترجمه:

از حسین بن خالد نقل شده است که به امام کاظم (علیه‌السلام) عرض کردم: «مردم می‌گویند که هر کس سه روز گوشت نخورد، اخلاقش بد می‌شود.» امام فرمودند: «دروغ گفته‌اند! بلکه کسی که چهل روز گوشت نخورد، اخلاق و بدنش تغییر می‌کند، و این به سبب انتقال نطفه در مدت چهل روز است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31108 - رقم الحدیث الباب: 3]

31108- 3- ⁽⁴⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ بُنْدَارَ وَ غَیْرِهِ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ عَنِ ابْنِ بَقَّاحٍ ⁽⁵⁾عَنِ الْحَکَمِ بْنِ أَیْمَنَ عَنْ زَیْدٍ الشَّحَّامِ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص مَنْ أَتَی عَلَیْهِ أَرْبَعُونَ یَوْماً وَ لَمْ یَأْکُلِ اللَّحْمَ فَلْیَقْتَرِضْ عَلَی اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ لْیَأْکُلْهُ.

أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍ

مِثْلَهُ ⁽¹⁾وَ عَنِ ابْنِ أَبِی نَصْرٍ وَ ذَکَرَ الَّذِی قَبْلَهُ وَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ وَ ذَکَرَ الْأَوَّلَ.

ترجمه:

از زید شحام، از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که پیامبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌وآله) فرمودند: «هر کس چهل روز بگذرد و گوشت نخورد، باید باضمانت خداوند عزّ و جلّ قرض کند و آن را بخورد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31109 - رقم الحدیث الباب: 4]

31109- 4- ⁽²⁾وَ عَنِ ابْنِ الْمُغِیرَةِ عَنْ غِیَاثِ بْنِ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: اللَّحْمُ مِنَ اللَّحْمِ وَ مَنْ تَرَکَهُ أَرْبَعِینَ یَوْماً سَاءَ خُلُقُهُ کُلُوهُ فَإِنَّهُ یَزِیدُ فِی السَّمْعِ وَ الْبَصَرِ.

ترجمه:

از غیاث بن ابراهیم، از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «گوشت از گوشت است، و هر کس آن را چهل روز ترک کند، اخلاقش بد می‌شود. آن را بخورید، زیرا که بینایی و شنوایی را افزایش می‌دهد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31110 - رقم الحدیث الباب: 5]

31110- 5- ⁽³⁾وَ عَنْ أَبِی الْقَاسِمِ وَ یَعْقُوبَ بْنِ یَزِیدَ عَنْ زِیَادِ بْنِ مَرْوَانَ الْقَنْدِیِّ عَنِ ابْنِ سِنَانٍ وَ أَبِی الْبَخْتَرِیِّ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: اللَّحْمُ یُنْبِتُ اللَّحْمَ وَ مَنْ تَرَکَ اللَّحْمَ أَرْبَعِینَ صَبَاحاً سَاءَ خُلُقُهُ.

ترجمه:

ترجمه:

از ابی البختری، از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «گوشت، گوشت را می‌رویاند، و کسی که چهل صبح گوشت را ترک کند، اخلاقش بد می‌شود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31111 - رقم الحدیث الباب: 6]

31111- 6- ⁽⁴⁾وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ عَنِ ابْنِ بَقَّاحٍ عَنِ الْحَکَمِ بْنِ أَیْمَنَ عَنْ أَبِی أُسَامَةَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص عَلَیْکُمْ بِاللَّحْمِ فَإِنَّ اللَّحْمَ یُنْمِی اللَّحْمَ وَ مَنْ مَضَی بِهِ أَرْبَعُونَ صَبَاحاً لَمْ یَأْکُلِ اللَّحْمَ سَاءَ خُلُقُهُ وَ مَنْ سَاءَ خُلُقُهُ فَأَطْعِمُوهُ اللَّحْمَ وَ مَنْ أَکَلَ شَحْمَةً أَنْزَلَتْ مِثْلَهَا مِنَ الدَّاءِ.

ترجمه:

از ابو اسامة، از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که پیامبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌وآله) فرمودند: «بر شما باد خوردن گوشت، زیرا که گوشت، گوشت را رشد می‌دهد. و هر کس چهل صبح بگذرد و گوشت نخورد، اخلاقش بد می‌شود. و هر کس اخلاقش بد شود، او را گوشت بخورانید. و هر کس مقداری چربی بخورد، بیماری‌ای به همان مقدار از بدنش دفع می‌شود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31112 - رقم الحدیث الباب: 7]

31112- 7- ⁽⁵⁾وَ عَنْهُ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبَانٍ عَنِ الْوَاسِطِیِّ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: إِنَّ لِکُلِّ شَیْ‌ءٍ قَرَماً وَ إِنَّ قَرَمَ الرَّجُلِ اللَّحْمُ فَمَنْ تَرَکَهُ أَرْبَعِینَ یَوْماً سَاءَ خُلُقُهُ وَ مَنْ سَاءَ خُلُقُهُ فَأَذِّنُوا فِی أُذُنِهِ الْیُمْنَی.

وَ عَنِ الْمَحَاسِنِ عَنْ أَبَانٍ مِثْلَهُ ⁽⁶⁾.

ترجمه:

از واسطی، از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «هر چیزی میل و اشتیاقی دارد، و میل و اشتیاق انسان، گوشت است. پس هر کس چهل روز آن را ترک کند، اخلاقش بد می‌شود، و هر کس اخلاقش بد شود، در گوش راست او اذان بگویید.»

[رقم الحدیث الکلی: 31113 - رقم الحدیث الباب: 8]

31113- 8- ⁽¹⁾وَ عَنْ أَبِیهِ عَمَّنْ ذَکَرَهُ عَنْ أَبِی حَفْصٍ الْأَبَّارِ ⁽²⁾عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ عَنْ آبَائِهِ عَنْ عَلِیٍّ ع قَالَ: کُلُوا اللَّحْمَ فَإِنَّ اللَّحْمَ مِنَ اللَّحْمِ وَ اللَّحْمُ یُنْبِتُ اللَّحْمَ وَ مَنْ لَمْ یَأْکُلِ اللَّحْمَ أَرْبَعِینَ یَوْماً سَاءَ خُلُقُهُ وَ إِذَا سَاءَ خُلُقُ أَحَدِکُمْ مِنْ إِنْسَانٍ أَوْ دَابَّةٍ فَأَذِّنُوا فِی أُذُنِهِ الْأَذَانَ کُلَّهُ.

ترجمه:

از ابو حفص الابّار، از امام صادق (علیه‌السلام)، از پدرانشان، از امام علی (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «گوشت بخورید، زیرا که گوشت از گوشت است، و گوشت، گوشت را می‌رویاند. و هر کس چهل روز گوشت نخورد، اخلاقش بد می‌شود. و هرگاه خلق کسی، چه انسان و چه حیوان، بد شد، در گوش او تمام اذان را بگویید.»

[رقم الحدیث الکلی: 31114 - رقم الحدیث الباب: 9]

31114- 9- ⁽³⁾قَالَ وَ رَوَی بَعْضُهُمْ أَیُّمَا أَهْلِ بَیْتٍ لَمْ یَأْکُلُوا اللَّحْمَ أَرْبَعِینَ لَیْلَةً سَاءَتْ أَخْلَاقُهُمْ.

ترجمه:

و برخی از راویان نقل کرده‌اند: «هر خانواده‌ای که چهل شب گوشت نخورند، اخلاقشان بد می‌شود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31115 - رقم الحدیث الباب: 10]

31115- 10- ⁽⁴⁾عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ فِی قُرْبِ الْإِسْنَادِ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ ظَرِیفٍ عَنِ الْحُسَیْنِ بْنِ عُلْوَانَ عَنْ جَعْفَرٍ عَنْ أَبِیهِ ع قَالَ: قَالَ عَلِیٌّ ع عَلَیْکُمْ بِاللَّحْمِ فَإِنَّ اللَّحْمَ مِنَ اللَّحْمِ وَ اللَّحْمُ یُنْبِتُ اللَّحْمَ وَ قَالَ مَنْ (لَمْ یَأْکُلِ) ⁽⁵⁾اللَّحْمَ أَرْبَعِینَ صَبَاحاً سَاءَ خُلُقُهُ وَ إِیَّاکُمْ وَ أَکْلَ السَّمَکِ فَإِنَّ أَکْلَ السَّمَکِ یُبْلِی الْجِسْمَ ⁽⁶⁾.

ترجمه:

از حسین بن علوان، از جعفر، از پدرش، از امام علی (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «بر شما باد خوردن گوشت، زیرا که گوشت از گوشت است، و گوشت، گوشت را رشد می‌دهد. و فرمودند: کسی که چهل صبح گوشت نخورد، اخلاقش بد می‌شود. و بر شما باد پرهیز از خوردن ماهی، زیرا که خوردن ماهی جسم را فرسوده می‌کند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31116 - رقم الحدیث الباب: 11]

31116- 11- ⁽⁷⁾وَ بِالْإِسْنَادِ عَنْ عَلِیٍّ ع قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص سَیِّدُ طَعَامِ الدُّنْیَا وَ الْآخِرَةِ اللَّحْمُ وَ سَیِّدُ شَرَابِ الدُّنْیَا وَ الْآخِرَةِ الْمَاءُ.

أَقُولُ: وَ تَقَدَّمَ مَا یَدُلُّ عَلَی ذَلِکَ ⁽⁸⁾وَ یَأْتِی مَا یَدُلُّ عَلَیْهِ ⁽⁹⁾.

ترجمه:

و به همین اسناد، از امام علی (علیه‌السلام) نقل شده است که پیامبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌وآله) فرمودند: «سرور خوراک‌های دنیا و آخرت گوشت است، و سرور نوشیدنی‌های دنیا و آخرت آب است.»

13- بَابُ اسْتِحْبَابِ اخْتِیَارِ لَحْمِ الضَّأْنِ عَلَی لَحْمِ الْمَاعِز وَ غَیْرِهِ‌

اشارة

⁽¹⁾13 بَابُ اسْتِحْبَابِ اخْتِیَارِ لَحْمِ الضَّأْنِ عَلَی لَحْمِ الْمَاعِزِ وَ غَیْرِهِ

ترجمه:

باب: استحباب انتخاب گوشت گوسفند بر گوشت بز و سایر انواع گوشت.

[رقم الحدیث الکلی: 31117 - رقم الحدیث الباب: 1]

31117- 1- ⁽²⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ سَعْدٍ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِی الْحَسَنِ ع إِنَّ أَهْلَ بَیْتِی لَا یَأْکُلُونَ لَحْمَ الضَّأْنِ فَقَالَ وَ لِمَ قُلْتُ إِنَّهُمْ یَقُولُونَ إِنَّهُ یُهَیِّجُ بِهِمُ الْمِرَّةَ ⁽³⁾وَ الصُّدَاعَ وَ الْأَوْجَاعَ فَقَالَ یَا سَعْدُ قُلْتُ لَبَّیْکَ قَالَ لَوْ عَلِمَ اللَّهُ شَیْئاً أَکْرَمَ مِنَ الضَّأْنِ لَفَدَی بِهِ إِسْمَاعِیلَ.

وَ رَوَاهُ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ مِثْلَهُ ⁽⁴⁾.

ترجمه:

از سعد بن سعد نقل شده است که به امام کاظم (علیه‌السلام) عرض کردم: «اهل خانه‌ی من گوشت گوسفند نمی‌خورند.» امام فرمودند: «چرا؟» گفتم: «آن‌ها می‌گویند که این گوشت در آنان سودا، سردرد و درد ایجاد می‌کند.» امام فرمودند: «ای سعد!» گفتم: «لبیک!» امام فرمودند: «اگر خداوند چیزی را گرامی‌تر از گوسفند می‌دانست، آن را برای فدیه‌ی اسماعیل قرار می‌داد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31118 - رقم الحدیث الباب: 2]

31118- 2- ⁽⁵⁾وَ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِنَا عَنْ جَعْفَرِ بْنِ إِبْرَاهِیمَ الْحَضْرَمِیِّ عَنْ سَعْدِ بْنِ سَعْدٍ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِی الْحَسَنِ الرِّضَا ع إِنَّ أَهْلَ بَیْتِی یَأْکُلُونَ لَحْمَ الْمَاعِزِ وَ لَا یَأْکُلُونَ لَحْمَ الضَّأْنِ قَالَ وَ لِمَ قُلْتُ یَقُولُونَ إِنَّهُ یُهَیِّجُ الْمِرَارَ قَالَ لَوْ عَلِمَ اللَّهُ خَیْراً مِنَ الضَّأْنِ لَفَدَی بِهِ إِسْحَاقَ کَذَا فِی الْحَدِیثِ.

ترجمه:

از سعد بن سعد نقل شده است که به امام رضا (علیه‌السلام) عرض کردم: «اهل خانه‌ی من گوشت بز می‌خورند و گوشت گوسفند نمی‌خورند.» امام فرمودند: «چرا؟» گفتم: «می‌گویند که این گوشت سودا را تحریک می‌کند.» امام فرمودند: «اگر خداوند چیزی بهتر از گوسفند می‌دانست، آن را برای فدیه‌ی اسحاق قرار می‌داد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31119 - رقم الحدیث الباب: 3]

31119- 3- ⁽⁶⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِ أَظُنُّهُ مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَاعِیلَ قَالَ: ذُکِرَ ⁽⁷⁾اللُّحْمَانُ عِنْدَ الرِّضَا ع- فَقُلْتُ مَا لَحْمٌ بِأَطْیَبَ مِنْ لَحْمِ الْمَاعِزِ فَنَظَرَ إِلَیَّ أَبُو الْحَسَنِ ع فَقَالَ لَوْ خَلَقَ اللَّهُ مُضْغَةً أَطْیَبَ مِنَ الضَّأْنِ لَفَدَی بِهَا إِسْمَاعِیلَ.

ترجمه:

از برخی اصحاب—که احتمالاً محمد بن اسماعیل بوده است—نقل شده که در محضر امام رضا (علیه‌السلام) سخن از انواع گوشت به میان آمد. وی گفت: «هیچ گوشتی خوشمزه‌تر از گوشت بز نیست.» امام ابوالحسن (علیه‌السلام) به او نگاه کردند و فرمودند: «اگر خداوند گوشتی خوشمزه‌تر از گوشت گوسفند خلق کرده بود، آن را برای فدیه‌ی اسماعیل قرار می‌داد.»

14- بَابُ لَحْمِ الْبَقَرِ بِالسِّلْقِ وَ مَرَقِ لَحْمِ الْبَقَرِ

اشارة

⁽¹⁾14 بَابُ لَحْمِ الْبَقَرِ بِالسِّلْقِ وَ مَرَقِ لَحْمِ الْبَقَرِ

ترجمه:

باب: گوشت گاو با چغندر و آبگوشت گوشت گاو.

[رقم الحدیث الکلی: 31120 - رقم الحدیث الباب: 1]

31120- 1- ⁽²⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَسَنِ التَّیْمِیِّ ⁽³⁾عَنْ سُلَیْمَانَ بْنِ عَبَّادٍ ⁽⁴⁾عَنْ عِیسَی بْنِ أَبِی الْوَرْدِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ قَیْسٍ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ ع قَالَ: إِنَّ بَنِی إِسْرَائِیلَ شَکَوْا إِلَی مُوسَی ع مَا یَلْقَوْنَ مِنَ الْبَیَاضِ فَشَکَا ذَلِکَ إِلَی اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فَأَوْحَی اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ إِلَیْهِ مُرْهُمْ یَأْکُلُونَ لَحْمَ الْبَقَرِ بِالسِّلْقِ.

ترجمه:

از محمد بن قیس، از امام باقر (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «بنی‌اسرائیل از بیماری پوستی (سفیدی بدن) به نزد موسی (علیه‌السلام) شکایت کردند. موسی (ع) این موضوع را به درگاه خداوند عزّ و جلّ عرضه داشت، و خداوند به او وحی کرد که آنان را فرمان دهد که گوشت گاو را با چغندر بخورند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31121 - رقم الحدیث الباب: 2]

31121- 2- ⁽⁵⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ (یَحْیَی الْمُبَارَکِ) ⁽⁶⁾عَنْ ⁽⁷⁾عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَبَلَةَ عَنْ أَبِی الصَّبَّاحِ الْکِنَانِیِّ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: مَرَقُ لَحْمِ الْبَقَرِ یَذْهَبُ بِالْبَیَاضِ.

ترجمه:

از ابی الصباح الكنانی، از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «آبگوشت گوشت گاو، سفیدی (بیماری پوستی) را از بین می‌برد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31122 - رقم الحدیث الباب: 3]

31122- 3- ⁽⁸⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ سَهْلٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْمَاعِیلَ بْنِ بَزِیعٍ عَنْ یَحْیَی بْنِ مُسَاوِرٍ عَنْ أَبِی إِبْرَاهِیمَ ع قَالَ: السَّوِیقُ وَ مَرَقُ لَحْمِ الْبَقَرِ لِلْوَضَحِ ⁽⁹⁾.

أَقُولُ: وَ یَأْتِی مَا یَدُلُّ عَلَی ذَلِکَ ⁽¹⁰⁾.

ترجمه:

ترجمه:

از یحیی بن مساوی، از امام کاظم (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «سویق و آبگوشت گوشت گاو برای درمان پیسی (بیماری پوستی) مفید است.»

15- بَابُ لَبَنِ الْبَقَرِ وَ شَحْمِهَا وَ سَمْنِهَا

اشارة

⁽¹⁾15 بَابُ لَبَنِ الْبَقَرِ وَ شَحْمِهَا وَ سَمْنِهَا

ترجمه:

باب: شیر گاو، چربی آن، و روغن حیوانی آن.

[رقم الحدیث الکلی: 31123 - رقم الحدیث الباب: 1]

31123- 1- ⁽²⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُغِیرَةِ عَنْ إِسْمَاعِیلَ بْنِ أَبِی زِیَادٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: أَلْبَانُ الْبَقَرِ دَوَاءٌ وَ سُمُونُهَا شِفَاءٌ وَ لُحُومُهَا دَاءٌ.

ترجمه:

از اسماعیل بن ابی زیاد، از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «شیر گاو دارو است، چربی آن شفابخش است، و گوشت آن بیماری است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31124 - رقم الحدیث الباب: 2]

31124- 2- ⁽³⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِی نَصْرٍ عَنْ حَمَّادِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سُوقَةَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: مَنْ أَکَلَ لُقْمَةَ شَحْمٍ أَخْرَجَتْ مِثْلَهَا مِنَ الدَّاءِ.

ترجمه:

از محمد بن سوقة، از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «هر کس لقمه‌ای چربی بخورد، بیماری‌ای به همان مقدار از بدنش خارج می‌شود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31125 - رقم الحدیث الباب: 3]

31125- 3- ⁽⁴⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِ بَلَغَ بِهِ زُرَارَةَ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع الشَّحْمَةُ الَّتِی تُخْرِجُ مِثْلَهَا مِنَ الدَّاءِ أَیُّ شَحْمَةٍ هِیَ قَالَ هِیَ شَحْمَةُ الْبَقَرِ وَ مَا سَأَلَنِی عَنْهَا یَا زُرَارَةُ أَحَدٌ قَبْلَکَ.

ترجمه:

از برخی اصحاب—تا زراره—نقل شده که گفت: «به امام صادق (علیه‌السلام) عرض کردم: چربی‌ای که بیماری‌ای به همان مقدار از بدن خارج می‌کند، کدام چربی است؟» امام فرمودند: «آن، چربی گاو است، و ای زراره، پیش از تو هیچ‌کس از من درباره‌ی آن سؤال نکرده بود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31126 - رقم الحدیث الباب: 4]

31126- 4- ⁽⁵⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ عَلِیِّ بْنِ حَسَّانَ عَنْ مُوسَی بْنِ بَکْرٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا الْحَسَنِ ع یَقُولُ اللَّحْمُ یُنْبِتُ اللَّحْمَ وَ مَنْ أَدْخَلَ فِی جَوْفِهِ لُقْمَةَ شَحْمٍ أَخْرَجَتْ مِثْلَهَا مِنَ الدَّاءِ.

وَ رَوَاهُ الصَّدُوقُ بِإِسْنَادِهِ عَنْ مُوسَی بْنِ بَکْرٍ مِثْلَهُ ⁽⁶⁾أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ عَلِیِّ بْنِ حَسَّانَ مِثْلَهُ ⁽⁷⁾وَ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِنَا وَ ذَکَرَ الَّذِی قَبْلَهُ وَ عَنِ الْبَزَنْطِیِّ عَنْ حَمَّادِ

بْنِ عُثْمَانَ وَ ذَکَرَ الَّذِی قَبْلَهُمَا.

ترجمه:

از موسی بن بکر نقل شده است که گفت: شنیدم امام کاظم (علیه‌السلام) فرمودند: «گوشت، گوشت را رشد می‌دهد، و هر کس لقمه‌ای چربی در درون خود وارد کند، بیماری‌ای به همان مقدار از بدنش خارج می‌شود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31127 - رقم الحدیث الباب: 5]

31127- 5- ⁽¹⁾وَ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِنَا عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْأَصَمِّ عَنْ شُعَیْبٍ عَنْ أَبِی بَصِیرٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: قَالَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ ع لُحُومُ الْبَقَرِ دَاءٌ.

وَ عَنِ النَّوْفَلِیِّ عَنِ السَّکُونِیِّ عَنْ جَعْفَرٍ عَنْ آبَائِهِ ع مِثْلَهُ ⁽²⁾.

ترجمه:

از ابی بصیر، از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که امیرالمؤمنین (علیه‌السلام) فرمودند: «گوشت گاو بیماری است.»

16- بَابُ کَرَاهَةِ اخْتِیَارِ لَحْمِ الدَّجَاجِ عَلَی الطَّیْرِ وَ اسْتِحْبَابِ اخْتِیَارِ الْفِرَاخِ وَ خُصُوصاً فَرْخَ حَمَامٍ غُذِّیَ بِقُوتِ النَّاسِ وَ عَدَمِ کَرَاهَةِ لَحْمِ الْجَزُورِ وَ الْبُخْتِ وَ الْحَمَامِ الْمُسَرْوَلِ‌

اشارة

⁽³⁾16 بَابُ کَرَاهَةِ اخْتِیَارِ لَحْمِ الدَّجَاجِ عَلَی الطَّیْرِ وَ اسْتِحْبَابِ اخْتِیَارِ الْفِرَاخِ وَ خُصُوصاً فَرْخَ حَمَامٍ غُذِّیَ بِقُوتِ النَّاسِ وَ عَدَمِ کَرَاهَةِ لَحْمِ الْجَزُورِ وَ الْبُخْتِ وَ الْحَمَامِ الْمُسَرْوَلِ

ترجمه:

باب: کراهت انتخاب گوشت مرغ بر سایر پرندگان، و استحباب انتخاب جوجه، به‌ویژه جوجه کبوتر که با غذای انسان تغذیه شده است، و نبود کراهت در مصرف گوشت شتر، شتر دوکوهانه و کبوتر دم‌دار.

[رقم الحدیث الکلی: 31128 - رقم الحدیث الباب: 1]

31128- 1- ⁽⁴⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ عُثْمَانَ رَفَعَهُ قَالَ: قَالَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ ع الْوَزُّ ⁽⁵⁾جَامُوسُ الطَّیْرِ وَ الدَّجَاجُ خِنْزِیرُ الطَّیْرِ وَ الدُّرَّاجُ حَبَشُ الطَّیْرِ وَ أَیْنَ أَنْتَ عَنْ فَرْخَیْنِ نَاهِضَیْنِ رَبَّتْهُمَا امْرَأَةٌ مِنْ رَبِیعَةَ بِفَضْلِ قُوتِهَا.

ترجمه:

از عمرو بن عثمان نقل شده که امیرالمؤمنین (علیه‌السلام) فرمودند: «غاز، گاومیش پرندگان است؛ مرغ، خوک پرندگان است؛ دراج، حبشی پرندگان است. و تو کجا هستی از دو جوجه‌ی توانمندی که زنی از قبیله‌ی ربیعه آن‌ها را با دور ریز غذای خود پرورش داده است؟»

[رقم الحدیث الکلی: 31129 - رقم الحدیث الباب: 2]

31129- 2- ⁽⁶⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ أَحْمَدَ عَنِ السَّیَّارِیِّ رَفَعَهُ قَالَ: ذَکَرْتُ اللُّحْمَانَ بَیْنَ یَدَیْ عُمَرَ فَقَالَ عُمَرُ- أَطْیَبُ اللُّحْمَانِ لَحْمُ الدَّجَاجِ فَقَالَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ ع کَلَّا إِنَّ ذَلِکَ خَنَازِیرُ الطَّیْرِ وَ إِنَّ أَطْیَبَ

اللُّحْمَانِ لَحْمُ فَرْخٍ ⁽¹⁾قَدْ نَهَضَ أَوْ کَادَ یَنْهَضُ.

أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنِ السَّیَّارِیِّ مِثْلَهُ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ فَرْخُ حَمَامٍ ⁽²⁾.

وَ عَنْ عَمْرِو بْنِ عُثْمَانَ وَ ذَکَرَ الَّذِی قَبْلَهُ.

ترجمه:

از سیّاری نقل شده که گفت: «در حضور عمر درباره انواع گوشت‌ها سخن گفتم، و عمر گفت: بهترین گوشت‌ها گوشت مرغ است.» پس امیرالمؤمنین (علیه‌السلام) فرمودند: «هرگز! این، خوک پرندگان است. و بهترین گوشت‌ها، گوشت جوجه‌ای است که توانایی حرکت یافته یا نزدیک به حرکت است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31130 - رقم الحدیث الباب: 3]

31130- 3- ⁽³⁾وَ عَنْ أَبِی الْحَسَنِ النَّهْدِیِّ عَنْ عَلِیِّ بْنِ أَسْبَاطٍ رَفَعَهُ إِلَی أَمِیرِ الْمُؤْمِنِینَ ع أَنَّهُ ذُکِرَ عِنْدَهُ لَحْمُ الطَّیْرِ فَقَالَ أَطْیَبُ اللَّحْمِ لَحْمُ فَرْخٍ غَذَّتْهُ فَتَاةٌ مِنْ رَبِیعَةَ بِفَضْلِ قُوتِهَا.

ترجمه:

از علی بن أسباط نقل شده که تا امیرالمؤمنین (علیه‌السلام) بالا رفته است، که درباره‌ی گوشت پرندگان سخن به میان آمد، پس فرمودند: «خوش‌طعم‌ترین گوشت، گوشت جوجه‌ای است که دختری از قبیله‌ی ربیعه آن را با فضل غذای خود تغذیه کرده است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31131 - رقم الحدیث الباب: 4]

31131- 4- ⁽⁴⁾وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ عَنْ یُونُسَ بْنِ یَعْقُوبَ عَنْ عَبْدِ الْأَعْلَی قَالَ: أَکَلْتُ مَعَ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع فَدَعَا فَأُتِیَ بِدَجَاجَةٍ مَحْشُوَّةٍ بِخَبِیصٍ ⁽⁵⁾فَقَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع هَذِهِ أُهْدِیَتْ لِفَاطِمَةَ- ثُمَّ قَالَ یَا جَارِیَةُ ایتِینَا بِطَعَامِنَا الْمَعْرُوفِ فَجَاءَتْ بِثَرِیدٍ وَ خَلٍّ وَ زَیْتٍ.

ترجمه:

از عبدالأعلی نقل شده که گفت: «با امام صادق (علیه‌السلام) غذا خوردم. ایشان غذا درخواست کردند، و برایشان مرغ شکم‌پُر شده با خبیص آورده شد. امام صادق (علیه‌السلام) فرمودند: این هدیه‌ای برای فاطمه (علیهاالسلام) بوده است. سپس فرمودند: ای کنیز، غذای معمول ما را بیاور. پس او ثرید، سرکه، و روغن زیتون آورد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31132 - رقم الحدیث الباب: 5]

31132- 5- ⁽⁶⁾الْفَضْلُ بْنُ الْحَسَنِ الطَّبْرِسِیُّ فِی مَجْمَعِ الْبَیَانِ قَالَ رُوِیَ أَنَّ النَّبِیَّ ص کَانَ یَأْکُلُ الدَّجَاجَ وَ الْفَالُوذَ ⁽⁷⁾وَ کَانَ یُعْجِبُهُ الْحَلْوَاءُ وَ الْعَسَلُ.

ترجمه:

فضل بن حسن الطبرسی در کتاب مجمع البیان نقل کرده است که روایت شده پیامبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌وآله) مرغ و فالوده می‌خوردند و شیرینی‌ها و عسل را دوست داشتند.

[رقم الحدیث الکلی: 31133 - رقم الحدیث الباب: 6]

31133- 6- ⁽⁸⁾وَ قَدْ تَقَدَّمَ فِی أَحَادِیثِ تَفْضِیلِ الْحَجِّ عَلَی الْعِتْقِ فِی حَدِیثِ عُمَرَ بْنِ یَزِیدَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: وَ لَقَدْ آذَانِی أَکْلُ الْخَلِّ وَ الزَّیْتِ حَتَّی إِنَّ حَمِیدَةَ أَمَرَتْ بِدَجَاجَةٍ مَشْوِیَّةٍ فَرَجَعَتْ إِلَیَّ نَفْسِی.

أَقُولُ: وَ تَقَدَّمَ مَا یَدُلُّ عَلَی بَقِیَّةِ الْمَقْصُودِ فِی الْأَطْعِمَةِ الْمُحَرَّمَةِ ⁽¹⁾.

ترجمه:

از عمر بن یزید، از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «مصرف سرکه و روغن زیتون مرا آزار داد تا جایی که حمیده دستور داد مرغی بریان آماده شود، و سپس جانم به من بازگشت.»

17- بَابُ جَوَازِ إِدْمَانِ اللَّحْمِ عَلَی کَرَاهِیَةٍ

اشارة

⁽²⁾17 بَابُ جَوَازِ إِدْمَانِ اللَّحْمِ عَلَی کَرَاهِیَةٍ

ترجمه:

باب: جواز استمرار در مصرف گوشت، باوجود کراهت آن.

[رقم الحدیث الکلی: 31134 - رقم الحدیث الباب: 1]

31134- 1- ⁽³⁾أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ الْمُغِیرَةِ عَنْ حَمَّادِ بْنِ عُثْمَانَ عَنِ ابْنِ أَبِی یَعْفُورٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: مَا تَرَکَ أَبِی إِلَّا سَبْعِینَ دِرْهَماً حَبَسَهَا لِلَّحْمِ إِنَّهُ کَانَ لَا یَصْبِرُ عَنِ اللَّحْمِ.

ترجمه:

از ابن ابی یعفور، از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «پدرم جز هفتاد درهم باقی نگذاشت که آن را برای خرید گوشت نگه داشته بود، زیرا که نمی‌توانست از خوردن گوشت صبر کند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31135 - رقم الحدیث الباب: 2]

31135- 2- ⁽⁴⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَکَمِ عَنِ ابْنِ بُکَیْرٍ عَنْ زُرَارَةَ قَالَ: تَغَدَّیْتُ مَعَ أَبِی جَعْفَرٍ ع خَمْسَةَ عَشَرَ یَوْماً بِلَحْمٍ.

وَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ عَلِیِّ بْنِ عَطِیَّةَ عَنْ زُرَارَةَ مِثْلَهُ ⁽⁵⁾.

ترجمه:

از زراره نقل شده که گفت: «پانزده روز همراه با امام باقر (علیه‌السلام) غذا خوردم و در تمام این روزها، گوشت در غذا بود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31136 - رقم الحدیث الباب: 3]

31136- 3- ⁽⁶⁾وَ عَنِ ابْنِ مَحْبُوبٍ عَنْ عَلِیِّ بْنِ رِئَابٍ عَنْ زُرَارَةَ قَالَ: تَغَدَّیْتُ مَعَ أَبِی جَعْفَرٍ ع فِی شَعْبَانَ- خَمْسَةَ عَشَرَ یَوْماً کُلَّ یَوْمٍ بِلَحْمٍ مَا رَأَیْتُهُ صَامَ مِنْهَا یَوْماً وَاحِداً.

ترجمه:

از زراره نقل شده که گفت: «در ماه شعبان، پانزده روز با امام باقر (علیه‌السلام) غذا خوردم و در تمام این روزها گوشت در وعده‌ی غذایی بود، و ندیدم که ایشان حتی یک روز از آن‌ها را روزه بگیرند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31137 - رقم الحدیث الباب: 4]

31137- 4- ⁽⁷⁾وَ عَنْ أَبِیهِ عَمَّنْ حَدَّثَهُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْعَرْزَمِیِّ ⁽⁸⁾عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: کَانَ عَلِیٌّ ع یَکْرَهُ إِدْمَانَ اللَّحْمِ وَ یَقُولُ إِنَّ لَهُ ضَرَاوَةً کَضَرَاوَةِ الْخَمْرِ.

ترجمه:

از عبدالرّحمن العرزمى، از امام صادق (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «على (علیه‌السلام) استمرار و عادت به خوردن گوشت را ناخوشایند مى‌دانست و مى‌فرمود: آن، وابستگى و شدت علاقه‌اى همچون وابستگى به شراب دارد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31138 - رقم الحدیث الباب: 5]

31138- 5- ⁽¹⁾وَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنِ الْحَکَمِ بْنِ مِسْکِینٍ عَنْ عَمَّارٍ السَّابَاطِیِّ قَالَ: سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع عَنْ شِرَاءِ اللَّحْمِ فَقَالَ فِی کُلِّ ثَلَاثٍ قُلْتُ لَنَا أَضْیَافٌ وَ قَوْمٌ یَنْزِلُونَ بِنَا وَ لَیْسَ یَقَعُ مِنْهُمْ مَوْقِعَ اللَّحْمِ شَیْ‌ءٌ فَقَالَ فِی (کُلِّ) ⁽²⁾ثَلَاثٍ قُلْتُ لَا نَجِدُ شَیْئاً أَحْضَرَ مِنْهُ وَ لَوِ ائْتَدَمُوا بِغَیْرِهِ لَمْ یَعُدُّوهُ شَیْئاً فَقَالَ فِی کُلِّ ثَلَاثٍ.

ترجمه:

از عمار ساباطی نقل شده که گفت: «از امام صادق (علیه‌السلام) درباره خریدن گوشت پرسیدم، پس فرمودند: هر سه روز یک بار. گفتم: ما مهمان‌هایی داریم و مردمی نزد ما فرود می‌آیند و از گوشت استفاده‌ای نمی‌کنند. امام باز فرمودند: هر سه روز یک بار. گفتم: چیزی حاضرتر از گوشت نمی‌یابیم، و اگر با چیزی غیر از آن خوراک کنند، آن را به حساب نمی‌آورند. پس امام باز فرمودند: هر سه روز یک بار.»

[رقم الحدیث الکلی: 31139 - رقم الحدیث الباب: 6]

31139- 6- ⁽³⁾وَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ زَکَرِیَّا بْنِ عِمْرَانَ عَنْ إِدْرِیسَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ: کُنْتُ عِنْدَ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع فَذُکِرَ اللَّحْمُ فَقَالَ کُلْ یَوْماً بِلَحْمٍ وَ یَوْماً بِلَبَنٍ وَ یَوْماً بِشَیْ‌ءٍ آخَرَ.

ترجمه:

از ادریس بن عبدالله نقل شده که گفت: «در محضر امام صادق (علیه‌السلام) بودم، و سخن از گوشت به میان آمد. امام فرمودند: یک روز با گوشت بخور، یک روز با شیر، و یک روز با چیز دیگر.»

18- بَابُ لَحْمِ الْقِبَاجِ وَ الْقَطَا وَ الدُّرَّاجِ‌

اشارة

⁽⁴⁾18 بَابُ لَحْمِ الْقِبَاجِ وَ الْقَطَا وَ الدُّرَّاجِ

ترجمه:

باب: گوشت قباج، قطا، و دراج.

[رقم الحدیث الکلی: 31140 - رقم الحدیث الباب: 1]

31140- 1- ⁽⁵⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مُوسَی عَنْ عَلِیِّ بْنِ سُلَیْمَانَ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ حَکِیمٍ عَنْ أَبِی الْحَسَنِ الْأَوَّلِ ع قَالَ: أَطْعِمُوا الْمَحْمُومَ لَحْمَ الْقِبَاجِ فَإِنَّهُ یُقَوِّی السَّاقَیْنِ وَ یَطْرُدُ الْحُمَّی طَرْداً.

ترجمه:

از محمد بن حکیم، از امام کاظم (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «تب‌دار را با گوشت قباج تغذیه کنید، زیرا که ساق‌ها را تقویت می‌کند و تب را به‌طور کامل دفع می‌نماید.»

[رقم الحدیث الکلی: 31141 - رقم الحدیث الباب: 2]

31141- 2- ⁽⁶⁾وَ عَنْهُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ عَلِیِّ بْنِ مَهْزِیَارَ قَالَ: تَغَدَّیْتُ مَعَ أَبِی جَعْفَرٍ ع فَأُتِیَ بِقَطَاةٍ فَقَالَ إِنَّهُ مُبَارَکٌ وَ کَانَ أَبِی یُعْجِبُهُ وَ کَانَ یَأْمُرُ أَنْ یُطْعَمَ صَاحِبَ الْیَرَقَانِ یُشْوَی لَهُ فَإِنَّهُ یَنْفَعُهُ.

ترجمه:

از علی بن مهزیار نقل شده که گفت: «با امام باقر (علیه‌السلام) غذا خوردم، و برای ایشان قطا (نوعی پرنده بیابانی) آورده شد. امام فرمودند: این پرنده مبارک است، و پدرم آن را دوست داشت. همچنین، او دستور می‌داد که فرد مبتلا به یرقان از آن بخورد، زیرا که برایش سودمند است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31142 - رقم الحدیث الباب: 3]

31142- 3- ⁽¹⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ عَنِ السَّیَّارِیِّ عَمَّنْ رَوَاهُ ⁽²⁾قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص مَنْ سَرَّهُ أَنْ یَقِرَّ ⁽³⁾غَیْظُهُ فَلْیَأْکُلْ لَحْمَ الدُّرَّاجِ.

وَ

رَوَاهُ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ: یَقْتُلَ غَیْظَهُ ⁽⁴⁾

ترجمه:

از سیّاری نقل شده که از کسی که آن را روایت کرده است، که رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله) فرمودند: «هر کس دوست دارد که خشمش آرام گیرد، گوشت دراج بخورد.»

19- بَابُ إِبَاحَةِ لُحُومِ الْإِبِلِ وَ الْبَقَرِ وَ الْغَنَمِ وَ الْبَقَرِ الْوَحْشِیَّةِ وَ الْحُمُرِ الْوَحْشِیَّةِ وَ کَرَاهَةِ الْأَهْلِیَّةِ

اشارة

⁽⁵⁾19 بَابُ إِبَاحَةِ لُحُومِ الْإِبِلِ وَ الْبَقَرِ وَ الْغَنَمِ وَ الْبَقَرِ الْوَحْشِیَّةِ وَ الْحُمُرِ الْوَحْشِیَّةِ وَ کَرَاهَةِ الْأَهْلِیَّةِ

ترجمه:

باب: جواز مصرف گوشت شتر، گاو، گوسفند، گاو وحشی، و الاغ وحشی، و کراهت مصرف گوشت حیوانات اهلی.

[رقم الحدیث الکلی: 31143 - رقم الحدیث الباب: 1]

31143- 1- ⁽⁶⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ نَضْرِ بْنِ مُحَمَّدٍ قَالَ: کَتَبْتُ إِلَی أَبِی الْحَسَنِ ع أَسْأَلُهُ عَنْ لُحُومِ الْحُمُرِ الْوَحْشِیَّةِ فَکَتَبَ یَجُوزُ (أَکْلُهَا وَحْشِیَّةً) ⁽⁷⁾وَ تَرْکُهُ عِنْدِی ⁽⁸⁾أَفْضَلُ.

ترجمه:

از نضر بن محمد نقل شده که گفت: «به امام کاظم (علیه‌السلام) نامه نوشتم و درباره‌ی مصرف گوشت الاغ وحشی پرسیدم. پس امام در پاسخ نوشتند: خوردن آن جایز است، ولی در نظر من ترک آن بهتر است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31144 - رقم الحدیث الباب: 2]

31144- 2- ⁽⁹⁾أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ سَعْدِ بْنِ سَعْدٍ قَالَ: سَأَلْتُ الرِّضَا ع عَنِ اللَّامِصِ فَقَالَ وَ مَا هُوَ فَذَهَبْتُ أَصِفُهُ فَقَالَ أَ لَیْسَ الْیَحَامِیرَ قُلْتُ بَلَی قَالَ أَ لَیْسَ تَأْکُلُونَهُ بِالْخَلِّ وَ الْخَرْدَلِ وَ الْأَبْزَارِ قُلْتُ بَلَی قَالَ لَا بَأْسَ بِهِ.

ترجمه:

از سعد بن سعد نقل شده که گفت: «از امام رضا (علیه‌السلام) درباره لامص پرسیدم. امام فرمودند: "آن چیست؟" پس من خواستم آن را توصیف کنم. امام فرمودند: "آیا همان یحامیر نیست؟" گفتم: "بله." امام فرمودند: "آیا آن را با سرکه، خردل و ادویه نمی‌خورید؟" گفتم: "بله." امام فرمودند: "اشکالی ندارد."»

[رقم الحدیث الکلی: 31145 - رقم الحدیث الباب: 3]

31145- 3- ⁽¹⁰⁾مُحَمَّدُ بْنُ عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ فِی الْعِلَلِ وَ عُیُونِ

الْأَخْبَارِ بِأَسَانِیدِهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِنَانٍ عَنِ الرِّضَا ع فِیمَا کَتَبَ إِلَیْهِ فِی جَوَابِ مَسَائِلِهِ وَ أَحَلَّ اللَّهُ تَبَارَکَ وَ تَعَالَی لُحُومَ الْبَقَرِ وَ الْإِبِلِ وَ الْغَنَمِ لِکَثْرَتِهَا وَ إِمْکَانِ وُجُودِهَا وَ تَحْلِیلِ الْبَقَرِ الْوَحْشِ وَ غَیْرِهَا مِنْ أَصْنَافِ مَا یُؤْکَلُ مِنَ الْوَحْشِ الْمُحَلَّلِ لِأَنَّ غِذَاءَهَا غَیْرُ مَکْرُوهٍ وَ لَا مُحَرَّمٍ وَ لَا هِیَ مُضِرَّةٌ بَعْضُهَا بِبَعْضٍ وَ لَا مُضِرَّةٌ بِالْإِنْسِ وَ لَا فِی خَلْقِهَا تَشْوِیهٌ وَ کُرِهَ أَکْلُ لُحُومِ الْبِغَالِ وَ الْحُمُرِ الْأَهْلِیَّةِ لِحَاجَاتِ النَّاسِ إِلَی ظُهُورِهَا وَ اسْتِعْمَالِهَا وَ الْخَوْفِ مِنْ قِلَّتِهَا لَا لِقَذَرِ خِلْقَتِهَا وَ لَا قَذَرِ غِذَائِهَا.

ترجمه:

از محمد بن سنان، از امام رضا (علیه‌السلام) در پاسخ به پرسش‌های مطرح‌شده نقل شده است: «خداوند متعال گوشت گاو، شتر و گوسفند را به سبب فراوانی و امکان دسترسی آن‌ها حلال قرار داده است، و همچنین گوشت گاو وحشی و سایر حیوانات وحشی که خوردن آن‌ها مجاز است، زیرا که تغذیه آن‌ها ناپسند، حرام یا زیان‌آور نیست. این حیوانات نه به یکدیگر ضرر می‌رسانند، نه برای انسان زیان دارند، و در خلقت آن‌ها هیچ نقص یا انحرافی وجود ندارد. اما خوردن گوشت استر و الاغ اهلی مکروه است، زیرا مردم به آن‌ها برای سواری و کار نیاز دارند، و کم شدن آن‌ها ممکن است مشکلی ایجاد کند، نه به خاطر ناپاکی خلقت یا غذای آن‌ها.»

[رقم الحدیث الکلی: 31146 - رقم الحدیث الباب: 4]

31146- 4- ⁽¹⁾وَ فِی الْعِلَلِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ عَنِ الرِّضَا ع قَالَ: إِنَّا وَجَدْنَا کُلَّ مَا أَحَلَّ اللَّهُ فَفِیهِ صَلَاحُ الْعِبَادِ وَ بَقَاؤُهُمْ وَ لَهُمْ إِلَیْهِ الْحَاجَةُ وَ وَجَدْنَا الْمُحَرَّمَ مِنَ الْأَشْیَاءِ لَا حَاجَةَ بِالْعِبَادِ إِلَیْهِ وَ وَجَدْنَاهُ مُفْسِداً ثُمَّ رَأَیْنَاهُ تَعَالَی قَدْ أَحَلَّ مَا حَرَّمَ فِی وَقْتِ الْحَاجَةِ إِلَیْهِ لِمَا فِیهِ مِنَ الصَّلَاحِ فِی ذَلِکَ الْوَقْتِ نَظِیرَ مَا أَحَلَّ مِنَ الْمَیْتَةِ وَ الدَّمِ وَ لَحْمِ الْخِنْزِیرِ إِذَا اضْطُرَّ إِلَیْهَا الْمُضْطَرُّ لِمَا فِی ذَلِکَ الْوَقْتِ مِنَ الصَّلَاحِ وَ الْعِصْمَةِ وَ دَفْعِ الْمَوْتِ.

ترجمه:

و در علل الشرایع با این اسناد از امام رضا (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «ما دریافتیم که هر آنچه خداوند حلال کرده است، در آن صلاح و بقای بندگان است، و آنان به آن نیاز دارند. و دریافتیم که اشیای حرام، نیازی برای بندگان ندارد و موجب فساد است. سپس مشاهده کردیم که خداوند متعال در وقت نیاز، آنچه را که حرام کرده بود، حلال نموده است، زیرا در آن لحظه مصلحتی وجود دارد. مانند آنچه در شرایط اضطرار، مردار، خون، و گوشت خوک را حلال کرده است، زیرا در آن زمان، موجب حفظ جان، مصونیت، و دفع مرگ می‌شود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31147 - رقم الحدیث الباب: 5]

31147- 5- ⁽²⁾عَلِیُّ بْنُ جَعْفَرٍ فِی کِتَابِهِ عَنْ أَخِیهِ مُوسَی بْنِ جَعْفَرٍ ع قَالَ: سَأَلْتُهُ عَنْ ظَبْیٍ أَوْ حِمَارِ وَحْشٍ أَوْ طَیْرٍ صَرَعَهُ رَجُلٌ ثُمَّ رَمَاهُ بَعْدَ مَا صَرَعَهُ غَیْرُهُ (فَمَتَی یُؤْکَلُ) ⁽³⁾قَالَ کُلْهُ مَا لَمْ یَتَغَیَّرْ إِذَا سَمَّی وَ رَمَی.

ترجمه:

علی بن جعفر در کتاب خود از برادرش، امام کاظم (علیه‌السلام) نقل کرده است که گفت: «از ایشان درباره‌ی آهو، الاغ وحشی یا پرنده‌ای پرسیدم که مردی آن را زمین‌گیر کرده، سپس شخص دیگری پس از آن به سویش تیر انداخته است. [پس چه زمانی خوردن آن جایز است؟] امام فرمودند: بخور، اگر تغییر نکرده باشد، مشروط بر اینکه نام خدا ذکر شود و تیر انداخته شود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31148 - رقم الحدیث الباب: 6]

31148- 6- ⁽⁴⁾قَالَ: وَ سَأَلْتُهُ عَنِ الرَّجُلِ یَلْحَقُ الظَّبْیَ أَوِ الْحِمَارَ فَیَضْرِبُهُ بِالسَّیْفِ فَیَقْطَعُهُ نِصْفَیْنِ هَلْ یَحِلُّ أَکْلُهُ قَالَ إِذَا سَمَّی.

ترجمه:

فرمود: «و از ایشان پرسیدم درباره مردی که به دنبال آهو یا الاغ وحشی می‌رود و با شمشیر به آن ضربه می‌زند تا آن را به دو نیم کند. آیا خوردن آن جایز است؟ فرمودند: اگر نام خدا را ببرد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31149 - رقم الحدیث الباب: 7]

31149- 7- ⁽¹⁾قَالَ: وَ سَأَلْتُهُ عَنْ رَجُلٍ یَلْحَقُ حِمَاراً أَوْ ظَبْیاً فَیَضْرِبُهُ بِالسَّیْفِ فَیَصْرَعُهُ أَ یُؤْکَلُ قَالَ إِذَا أَدْرَکَ ذَکَاتَهُ ذَکَّاهُ وَ إِنْ مَاتَ قَبْلَ أَنْ یَغِیبَ عَنْهُ أَکَلَهُ.

أَقُولُ: وَ تَقَدَّمَ مَا یَدُلُّ عَلَی ذَلِکَ ⁽²⁾.

ترجمه:

فرمود: «و از ایشان درباره مردی پرسیدم که به دنبال الاغ وحشی یا آهو می‌رود و با شمشیر به آن ضربه می‌زند تا آن را زمین‌گیر کند. آیا خوردن آن جایز است؟ فرمودند: اگر آن را در حال حیات دریابد و ذبح کند، گوشتش حلال است، و اگر پیش از آنکه از دیدگانش پنهان شود جان دهد، مصرف آن جایز است.»

20- بَابُ إِبَاحَةِ لَحْمِ الْجَامُوسِ وَ لَبَنِهَا وَ سَمْنِهَا

اشارة

⁽³⁾20 بَابُ إِبَاحَةِ لَحْمِ الْجَامُوسِ وَ لَبَنِهَا وَ سَمْنِهَا

ترجمه:

باب: جواز مصرف گوشت گاومیش، شیر آن، و روغن حاصل از آن.

[رقم الحدیث الکلی: 31150 - رقم الحدیث الباب: 1]

31150- 1- ⁽⁴⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحُسَیْنِ عَنْ صَفْوَانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جُنْدَبٍ قَالَ: سَأَلْتُ أَبَا الْحَسَنِ ع عَنْ لُحُومِ الْجَوَامِیسِ وَ أَلْبَانِهَا فَقَالَ لَا بَأْسَ بِهَا.

ترجمه:

از عبدالله بن جندب نقل شده که گفت: «از امام کاظم (علیه‌السلام) درباره گوشت گاومیش و شیر آن پرسیدم، پس فرمودند: اشکالی ندارد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31151 - رقم الحدیث الباب: 2]

31151- 2- ⁽⁵⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ إِبْرَاهِیمَ ⁽⁶⁾وَ عَلِیِّ بْنِ مُحَمَّدٍ جَمِیعاً عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَسَنِ التَّیْمِیِّ عَنْ أَیُّوبَ بْنِ نُوحٍ عَنْ صَفْوَانَ بْنِ یَحْیَی عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جُنْدَبٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا الْحَسَنِ ع یَقُولُ لَا بَأْسَ بِأَکْلِ لُحُومِ الْجَوَامِیسِ وَ شُرْبِ أَلْبَانِهَا وَ أَکْلِ سُمُونِهَا.

ترجمه:

از عبدالله بن جندب نقل شده که گفت: «شنیدم که امام کاظم (علیه‌السلام) فرمودند: هیچ اشکالی در خوردن گوشت گاومیش، نوشیدن شیر آن و مصرف روغنش وجود ندارد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31152 - رقم الحدیث الباب: 3]

31152- 3- ⁽⁷⁾مُحَمَّدُ بْنُ مَسْعُودٍ الْعَیَّاشِیُّ فِی تَفْسِیرِهِ عَنْ أَیُّوبَ بْنِ نُوحِ بْنِ دَرَّاجٍ قَالَ: سَأَلْتُ أَبَا الْحَسَنِ الثَّالِثَ ع عَنِ الْجَامُوسِ وَ أَعْلَمْتُهُ أَنَّ أَهْلَ الْعِرَاقِ یَقُولُونَ إِنَّهُ مَسْخٌ فَقَالَ أَ وَ مَا سَمِعْتَ قَوْلَ اللَّهِ وَ مِنَ الْإِبِلِ اثْنَیْنِ وَ مِنَ الْبَقَرِ اثْنَیْنِ ⁽⁸⁾.

ترجمه:

از ایوب بن نوح بن دراج نقل شده که گفت: «از امام هادی (علیه‌السلام) درباره گاومیش پرسیدم و به ایشان اطلاع دادم که مردم عراق می‌گویند این حیوان از جانداران مسخ‌شده است. امام فرمودند: آیا نشنیده‌ای سخن خداوند که می‌فرماید: و از شتر دو جفت و از گاو دو جفت آفریدیم [سوره انعام: 144].»

[رقم الحدیث الکلی: 31153 - رقم الحدیث الباب: 4]

31153- 4- ⁽¹⁾قَالَ الْعَیَّاشِیُّ کَتَبْتُ إِلَی أَبِی الْحَسَنِ ع بَعْدَ مَقْدَمِی مِنْ خُرَاسَانَ أَسْأَلُهُ عَمَّا حَدَّثَنِی بِهِ أَیُّوبُ فِی الْجَامُوسِ فَکَتَبَ هُوَ مَا قَالَ لَکَ.

ترجمه:

عیاشی گفت: «پس از آمدنم از خراسان، به امام هادی (علیه‌السلام) نامه نوشتم و از ایشان درباره آنچه ایوب درباره گاومیش برایم نقل کرده بود، پرسیدم. امام در پاسخ نوشتند: "آن همان است که او برایت گفته است."»

[رقم الحدیث الکلی: 31154 - رقم الحدیث الباب: 5]

31154- 5- ⁽²⁾مُحَمَّدُ بْنُ الْحَسَنِ بِإِسْنَادِهِ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ سَمَاعَةَ عَنْ صَالِحِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ عَبْدِ الْحَمِیدِ بْنِ الْمُفَضَّلِ السَّمَّانِ قَالَ: سَأَلْتُ عَبْداً صَالِحاً عَنْ سَمْنِ الْجَوَامِیسِ فَقَالَ لَا تَشْتَرِهِ وَ لَا تَبِعْهُ.

قَالَ الشَّیْخُ هَذَا الْخَبَرُ مُوَافِقٌ لِمَذْهَبِ الْوَاقِفِیَّةِ لِأَنَّهُمْ یَعْتَقِدُونَ أَنَّ لَحْمَ الْجَوَامِیسِ حَرَامٌ فَأَجْرَوُا السَّمْنَ مَجْرَاهُ وَ ذَلِکَ بَاطِلٌ عِنْدَنَا لَا یُلْتَفَتُ إِلَیْهِ انْتَهَی وَ یَحْتَمِلُ الْحَمْلُ عَلَی الْإِنْکَارِ وَ عَلَی الْکَرَاهَةِ بِالنِّسْبَةِ إِلَی سَمْنِ الْبَقَرِ.

ترجمه:

از عبد الحمید بن مفضل سمان نقل شده که گفت: «از عبدی صالح درباره‌ی روغن گاومیش پرسیدم، پس فرمود: آن را نخر و نفروش.»

مرحوم شیخ درباره‌ی این روایت توضیح داده و گفته است که این خبر مطابق با مذهب واقفیه است، زیرا آنان معتقد بودند که گوشت گاومیش حرام است و بنابراین حکم روغن گاومیش را نیز مانند آن قرار دادند. اما این دیدگاه نزد ما باطل است و اعتنایی به آن نمی‌شود. همچنین، ممکن است این حکم از باب انکار یا از باب کراهت نسبت به روغن گاو باشد.

21- بَابُ مُؤَاکَلَةِ الْأَعْمَی وَ الْأَعْرَجِ وَ الْمَرِیضِ‌

اشارة

⁽³⁾21 بَابُ مُؤَاکَلَةِ الْأَعْمَی وَ الْأَعْرَجِ وَ الْمَرِیضِ ⁽⁴⁾

ترجمه:

باب: هم‌سفره شدن با نابینا، لنگ، و بیمار.

{ این باب در دو نسخه‌ی تصحیح‌شده از کتاب آمده است، اما در نسخه‌ی اصلی یافت نشده است. در حاشیه‌ی نخستین نسخه‌ی تصحیح‌شده آمده است: «این باب در نسخه‌ی اصلی دیده نشد.» همچنین در تصویر نسخه‌ی خطی نیز یافت نشده، اما عنوان آن در فهرستی که مؤلف برای کتاب تنظیم کرده، ذکر شده است. احتمال دارد که این بخش در نسخه‌ی نهایی کتاب (مبیضه) افزوده شده باشد.}

[رقم الحدیث الکلی: 31155 - رقم الحدیث الباب: 1]

31155- 1- ⁽⁵⁾عَلِیُّ بْنُ إِبْرَاهِیمَ فِی تَفْسِیرِهِ عَنْ أَبِی الْجَارُودِ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ ع فِی قَوْلِهِ تَعَالَی لَیْسَ عَلَی الْأَعْمی حَرَجٌ وَ لا عَلَی الْأَعْرَجِ حَرَجٌ وَ لا عَلَی الْمَرِیضِ حَرَجٌ ⁽⁶⁾قَالَ وَ ذَلِکَ أَنَّ أَهْلَ الْمَدِینَةِ قَبْلَ أَنْ یُسْلِمُوا کَانُوا یَعْتَزِلُونَ الْأَعْمَی وَ الْأَعْرَجَ وَ الْمَرِیضَ کَانُوا لَا یَأْکُلُونَ مَعَهُمْ وَ کَانَتِ الْأَنْصَارُ فِیهِمْ تِیهٌ وَ تَکَرُّمٌ فَقَالُوا إِنَّ الْأَعْمَی لَا یُبْصِرُ الطَّعَامَ

وَ الْأَعْرَجَ لَا یَسْتَطِیعُ الزِّحَامَ عَلَی الطَّعَامِ وَ الْمَرِیضَ لَا یَأْکُلُ کَمَا یَأْکُلُ الصَّحِیحُ فَعَزَلُوا لَهُمْ طَعَامَهُمْ فِی نَاحِیَةٍ وَ کَانَ الْأَعْمَی وَ الْمَرِیضُ وَ الْأَعْرَجُ یَقُولُونَ لَعَلَّنَا نُؤْذِیهِمْ إِذَا أَکَلْنَا مَعَهُمْ فَاعْتَزَلُوا مُؤَاکَلَتَهُمْ فَلَمَّا قَدِمَ النَّبِیُّ ص سَأَلُوهُ عَنْ ذَلِکَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ لَیْسَ عَلَیْکُمْ جُناحٌ أَنْ تَأْکُلُوا جَمِیعاً أَوْ أَشْتاتاً ⁽¹⁾.

ترجمه:

از ابی الجارود، از امام باقر (علیه‌السلام) درباره‌ی آیه‌ی «لَیْسَ عَلَی الْأَعْمی حَرَجٌ وَ لا عَلَی الْأَعْرَجِ حَرَجٌ وَ لا عَلَی الْمَرِیضِ حَرَجٌ» (نور: 61، فتح: 17) نقل شده است که فرمودند:

«پیش از اسلام، مردم مدینه از نابینا، لنگ، و بیمار فاصله می‌گرفتند و با آنان هم‌سفره نمی‌شدند. در میان انصار، نوعی خودپسندی و تکبر وجود داشت، و آنان می‌گفتند: نابینا نمی‌تواند غذا را ببیند، لنگ نمی‌تواند در ازدحام غذا بخورد، و بیمار هم نمی‌تواند مانند فرد سالم غذا مصرف کند، پس غذای این افراد را در گوشه‌ای جدا قرار می‌دادند. از سوی دیگر، نابینا، بیمار، و لنگ نیز نگران بودند که مبادا با خوردن کنار دیگران، موجب ناراحتی آنان شوند، پس از غذا خوردن با مردم کناره‌گیری کردند.

وقتی پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وآله) به مدینه آمد، این مسئله را از او پرسیدند، و خداوند این آیه را نازل کرد: «لَیْسَ عَلَیْکُمْ جُناحٌ أَنْ تَأْکُلُوا جَمِیعاً أَوْ أَشْتاتاً» (نور: 61).»

22- بَابُ عَدَمِ تَحْرِیمِ أَکْلِ الْقَدِیدِ الَّذِی لَمْ تُغَیِّرْهُ النَّارُ وَ لَا الشَّمْسُ‌

اشارة

⁽²⁾22 بَابُ عَدَمِ تَحْرِیمِ أَکْلِ الْقَدِیدِ الَّذِی لَمْ تُغَیِّرْهُ النَّارُ وَ لَا الشَّمْسُ

ترجمه:

باب: عدم تحریم خوردن قدید (گوشت خشک‌شده) که نه با آتش تغییر کرده و نه با تابش خورشید.

[رقم الحدیث الکلی: 31156 - رقم الحدیث الباب: 1]

31156- 1- ⁽³⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنِ الْحَسَنِ بْنِ عَلِیٍّ عَنْ عَبْدِ الصَّمَدِ بْنِ بَشِیرٍ عَنْ عَطِیَّةَ أَخِی أَبِی الْعَوَّامِ ⁽⁴⁾قَالَ: قُلْتُ لِأَبِی جَعْفَرٍ ع إِنَّ أَصْحَابَ الْمُغِیرَةِ- یَنْهَوْنِّی عَنْ أَکْلِ الْقَدِیدِ الَّذِی لَمْ تَمَسَّهُ النَّارُ فَقَالَ لَا بَأْسَ بِأَکْلِهِ.

وَ رَوَاهُ الشَّیْخُ بِإِسْنَادِهِ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی مِثْلَهُ ⁽⁵⁾وَ رَوَاهُ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنِ ابْنِ فَضَّالٍ عَنْ عَبْدِ الصَّمَدِ بْنِ بَشِیرٍ مِثْلَهُ ⁽⁶⁾.

ترجمه:

از عطیه، برادر ابی العوام، نقل شده که گفت: «به امام باقر (علیه‌السلام) گفتم: اصحاب مغیره مرا از خوردن گوشت خشک‌شده‌ای که آتش به آن نرسیده است، منع می‌کنند. امام فرمودند: اشکالی در خوردن آن نیست.»

[رقم الحدیث الکلی: 31157 - رقم الحدیث الباب: 2]

31157- 2- ⁽⁷⁾وَ عَنْهُ رَفَعَهُ إِلَی أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: قُلْتُ لَهُ اللَّحْمُ یُقَدَّدُ وَ یُذَرُّ عَلَیْهِ الْمِلْحُ وَ یُجَفَّفُ فِی الظِّلِّ فَقَالَ لَا بَأْسَ

بِأَکْلِهِ فَإِنَّ ⁽¹⁾الْمِلْحَ قَدْ غَیَّرَهُ.

ترجمه:

از او (راوی) نقل شده که این روایت را به امام صادق (علیه‌السلام) رسانده است. وی گفت: «به امام عرض کردم: گوشت خشک می‌شود، روی آن نمک پاشیده می‌شود و در سایه خشک می‌گردد. امام فرمودند: اشکالی در خوردن آن نیست، زیرا نمک آن را تغییر داده است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31158 - رقم الحدیث الباب: 3]

31158- 3- ⁽²⁾أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ أَبِی أَیُّوبَ الْمَدِینِیِّ ⁽³⁾عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنِ اللَّفَّافِیِّ أَنَّ أَبَا الْحَسَنِ ع کَانَ یَبْعَثُ إِلَیْهِ وَ هُوَ بِمَکَّةَ- یَشْتَرِی لَهُ لَحْمَ الْبَقَرِ فَیُقَدِّدُهُ.

ترجمه:

از لفافی نقل شده که گفت: «امام کاظم (علیه‌السلام) در حالی که در مکه بود، شخصی را می‌فرستاد تا برای ایشان گوشت گاو بخرد، سپس آن را خشک می‌کردند.»

23- بَابُ کَرَاهَةِ أَکْلِ الْقَدِیدِ وَ الْجُبُنِّ بِغَیْرِ جَوْز وَ الطَّلْعِ وَ الْکُسْبِ‌

اشارة

⁽⁴⁾23 بَابُ کَرَاهَةِ أَکْلِ الْقَدِیدِ وَ الْجُبُنِّ بِغَیْرِ جَوْزٍ وَ الطَّلْعِ وَ الْکُسْبِ

ترجمه:

باب کراهت خوردن گوشت خشک‌شده (قدید) و پنیر، بدون گردو، شکوفه خرما (طلع) و تفالهٔ روغن (کسب)

[رقم الحدیث الکلی: 31159 - رقم الحدیث الباب: 1]

31159- 1- ⁽⁵⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ مُوسَی بْنِ الْحَسَنِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ أَبِی الْحَسَنِ الثَّالِثِ ع قَالَ کَانَ یَقُولُ مَا أَکَلْتُ طَعَاماً أَبْقَی وَ لَا أَهْیَجَ لِلدَّاءِ مِنَ اللَّحْمِ الْیَابِسِ یَعْنِی الْقَدِیدَ.

ترجمه:

محمد بن عیسی از امام ابوالحسن ثالث (علیه‌السلام) نقل کرده است که می‌فرمود: «غذایی نخورده‌ام که ماندگاری بیشتری داشته باشد و بیماری را بیش از گوشت خشک‌شده (قدید) تحریک کند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31160 - رقم الحدیث الباب: 2]

31160- 2- ⁽⁶⁾وَ بِالْإِسْنَادِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ أَبِی الْحَسَنِ ع أَنَّهُ کَانَ یَقُولُ الْقَدِیدُ لَحْمٌ سَوْءٌ ⁽⁷⁾وَ أَنَّهُ یَسْتَرْخِی فِی الْمَعِدَةِ وَ یُهَیِّجُ کُلَّ دَاءٍ وَ لَا یَنْفَعُ مِنْ شَیْ‌ءٍ بَلْ یَضُرُّهُ.

ترجمه:

محمد بن عیسی از امام ابوالحسن (علیه‌السلام) نقل کرده است که می‌فرمود: «گوشت خشک‌شده (قدید) گوشتی بد است؛ در معده شل می‌شود، هر بیماری را تحریک می‌کند، هیچ فایده‌ای ندارد، بلکه ضرر می‌رساند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31161 - رقم الحدیث الباب: 3]

31161- 3- ⁽⁸⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِ رَفَعَهُ قَالَ: قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع شَیْئَانِ صَالِحَانِ لَمْ یَدْخُلَا جَوْفَ وَاحِدٍ ⁽⁹⁾قَطُّ فَاسِداً إِلَّا أَصْلَحَاهُ وَ شَیْئَانِ فَاسِدَانِ لَمْ یَدْخُلَا جَوْفاً

صَالِحاً قَطُّ إِلَّا أَفْسَدَاهُ فَالصَّالِحَانِ الرُّمَّانُ وَ الْمَاءُ الْفَاتِرُ وَ الْفَاسِدَانِ الْجُبُنُّ وَ الْقَدِیدُ ⁽¹⁾.

ترجمه:

احمد بن محمد بن خالد از برخی اصحابش به صورت مرسل نقل کرده است که امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) فرمود: «دو چیز نیکو هستند که هرگز وارد معدهٔ فردی فاسد نشده‌اند مگر آنکه آن را اصلاح کرده‌اند، و دو چیز فاسد هستند که هرگز وارد معده‌ای صالح نشده‌اند مگر آنکه آن را فاسد کرده‌اند. دو چیز نیکو، انار و آب ولرم هستند، و دو چیز فاسد، پنیر و گوشت خشک‌شده (قدید) هستند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31162 - رقم الحدیث الباب: 4]

31162- 4- ⁽²⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ أَحْمَدَ قَالَ رُوِیَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: ثَلَاثَةٌ یَهْدِمْنَ الْبَدَنَ وَ رُبَّمَا قَتَلْنَ أَکْلُ الْقَدِیدِ الْغَابِّ ⁽³⁾وَ دُخُولُ الْحَمَّامِ عَلَی الْبِطْنَةِ وَ نِکَاحُ الْعَجَائِزِ.

وَ

زَادَ فِیهِ أَبُو إِسْحَاقَ النَّهَاوَنْدِیُّ وَ غِشْیَانُ النِّسَاءِ عَلَی الِامْتِلَاءِ.

وَ رَوَاهُ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ مَعَ الزِّیَادَةِ ⁽⁴⁾وَ کَذَا الَّذِی قَبْلَهُ وَ رَوَاهُ الصَّدُوقُ مُرْسَلًا بِغَیْرِ زِیَادَةٍ ⁽⁵⁾.

ترجمه:

حمد گفت که از امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) روایت شده است که فرمود: «سه چیز بدن را از بین می‌برند و گاهی ممکن است موجب مرگ شوند: خوردن گوشت خشک‌شدهٔ سفت (قدید غابّ)، وارد شدن به حمام با شکم پر، و ازدواج با زنان سالمند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31163 - رقم الحدیث الباب: 5]

31163- 5- ⁽⁶⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ أَحْمَدَ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِ رَفَعَهُ قَالَ: قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع ثَلَاثٌ لَا یُؤْکَلْنَ وَ ⁽⁷⁾یُسْمِنَّ وَ ثَلَاثٌ یُؤْکَلْنَ وَ ⁽⁸⁾یَهْزِلْنَ وَ اثْنَانِ یَنْفَعَانِ مِنْ کُلِّ شَیْ‌ءٍ وَ لَا یَضُرَّانِ مِنْ شَیْ‌ءٍ وَ اثْنَانِ یَضُرَّانِ مِنْ کُلِّ شَیْ‌ءٍ وَ لَا یَنْفَعَانِ مِنْ شَیْ‌ءٍ فَأَمَّا اللَّوَاتِی لَا یُؤْکَلْنَ وَ یُسْمِنَّ اسْتِشْعَارُ الْکَتَّانِ وَ الطِّیبُ وَ النُّورَةُ وَ اللَّوَاتِی یُؤْکَلْنَ وَ یَهْزِلْنَ فَاللَّحْمُ الْیَابِسُ وَ الْجُبُنُّ وَ الطَّلْعُ.

ترجمه:

احمد از برخی اصحابش به صورت مرسل نقل کرده است که امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) فرمود: «سه چیز هستند که خورده نمی‌شوند ولی باعث چاقی می‌شوند، و سه چیز هستند که خورده می‌شوند ولی موجب لاغری می‌شوند، و دو چیز هستند که از هر چیزی سود می‌رسانند و هیچ ضرری ندارند، و دو چیز هستند که از هر چیزی ضرر می‌رسانند و هیچ سودی ندارند.

اما آن‌هایی که خورده نمی‌شوند و چاقی می‌آورند: پوشیدن (لباس )کتانی، استعمال عطر، و استفاده از نورَه (ماده‌ای برای زدودن مو).

و آن‌هایی که خورده می‌شوند و لاغری می‌آورند: گوشت خشک‌شده (قدید)، پنیر، و شکوفه خرما (طلع).»

[رقم الحدیث الکلی: 31164 - رقم الحدیث الباب: 6]

31164- 6- ⁽⁹⁾وَ فِی حَدِیثٍ آخَرَ الْجَرَزُ ⁽¹⁰⁾وَ الْکُسْبُ ⁽¹¹⁾وَ اللَّذَانِ یَنْفَعَانِ مِنْ کُلِّ شَیْ‌ءٍ وَ لَا یَضُرَّانِ مِنْ شَیْ‌ءٍ فَالرُّمَّانُ وَ الْمَاءُ الْفَاتِرُ وَ اللَّذَانِ یَضُرَّانِ مِنْ کُلِّ شَیْ‌ءٍ وَ لَا یَنْفَعَانِ اللَّحْمُ الْیَابِسُ وَ الْجُبُنُّ قُلْتُ جُعِلْتُ فِدَاکَ ثُمَ

قُلْتَ یَهْزِلْنَ وَ قُلْتُ هَاهُنَا یَضُرَّانِ ⁽¹⁾فَقَالَ أَمَا عَلِمْتَ أَنَّ الْهُزَالَ مِنَ الْمَضَرَّةِ.

وَ رَوَاهُ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ نَحْوَهُ ⁽²⁾وَ رَوَاهُ أَیْضاً کَمَا مَرَّ ⁽³⁾أَقُولُ: وَ یَأْتِی مَا یَدُلُّ عَلَی أَنَّ کَرَاهَةَ الْجُبُنِّ مَخْصُوصَةٌ بِمَا إِذَا انْفَرَدَ عَنِ الْجَوْزِ ⁽⁴⁾.

ترجمه:

در حدیثی دیگر آمده است که «جرز» و «کسب» نیز ذکر شده‌اند، و دو چیز که از همه چیز سود می‌رسانند و هیچ ضرری ندارند، انار و آب ولرم هستند، و دو چیز که از همه چیز ضرر می‌رسانند و هیچ فایده‌ای ندارند، گوشت خشک‌شده (قدید) و پنیر هستند.

گفتم: «فدایت شوم! پیش‌تر گفتی که این‌ها موجب لاغری می‌شوند، اما اینجا گفتی که ضرر دارند؟»

ایشان پاسخ دادند: «مگر نمی‌دانی که لاغری خود نوعی ضرر است؟»

می گویم :قبلا نیز تأکید شده که کراهت پنیر مخصوص زمانی است که بدون گردو مصرف شود.

24- بَابُ اسْتِحْبَابِ اخْتِیَارِ الذِّرَاعِ وَ الْکَتِفِ عَلَی سَائِرِ أَعْضَاءِ الذِّبْحِ وَ کَرَاهَةِ اخْتِیَارِ الْوَرِکِ‌

اشارة

⁽⁵⁾24 بَابُ اسْتِحْبَابِ اخْتِیَارِ الذِّرَاعِ وَ الْکَتِفِ عَلَی سَائِرِ أَعْضَاءِ الذِّبْحِ وَ کَرَاهَةِ اخْتِیَارِ الْوَرِکِ

ترجمه:

باب مستحب بودن انتخاب دست (ذراع) و شانه (کتف) بر سایر اعضای ذبح، و کراهت انتخاب ران (ورک)

[رقم الحدیث الکلی: 31165 - رقم الحدیث الباب: 1]

31165- 1- ⁽⁶⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنِ ابْنِ فَضَّالٍ عَنِ ابْنِ بُکَیْرٍ عَنْ زُرَارَةَ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ ع قَالَ: کَانَ رَسُولُ اللَّهِ ص یُعْجِبُهُ الذِّرَاعُ.

ترجمه:

زراره از امام ابوجعفر (علیه‌السلام) نقل کرده است که فرمود: «رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله) دست (ذراع) را دوست داشت.»

[رقم الحدیث الکلی: 31166 - رقم الحدیث الباب: 2]

31166- 2- ⁽⁷⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ الْأَشْعَرِیِّ عَنِ ابْنِ الْقَدَّاحِ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: سَمَّتِ الْیَهُودِیَّةُ النَّبِیَّ ص فِی ذِرَاعٍ وَ کَانَ النَّبِیُّ ص یُحِبُّ الذِّرَاعَ وَ الْکَتِفَ وَ یَکْرَهُ الْوَرِکَ لِقُرْبِهَا مِنَ الْمَبَالِ.

وَ رَوَاهُ الصَّفَّارُ فِی بَصَائِرِ الدَّرَجَاتِ عَنْ إِبْرَاهِیمَ بْنِ هَاشِمٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ نَحْوَهُ ⁽⁸⁾.

ترجمه:

ابن قداح از امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) نقل کرده است که فرمود: «یک زن یهودی پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وآله) را در گوشت دست (ذراع) مسموم کرد، و پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وآله) دست (ذراع) و شانه (کتف) را دوست داشت، و ران (ورک) را مکروه می‌دانست، زیرا نزدیک به محل دفع ادرار (مبال) است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31167 - رقم الحدیث الباب: 3]

31167- 3- ⁽⁹⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الرَّیَّانِ رَفَعَهُ

قَالَ: قُلْتُ لِأَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع لِمَ کَانَ رَسُولُ اللَّهِ ص یُحِبُّ الذِّرَاعَ أَکْثَرَ مِنْ حُبِّهِ لِأَعْضَاءِ ⁽¹⁾الشَّاةِ فَقَالَ إِنَّ آدَمَ قَرَّبَ قُرْبَاناً عَنِ الْأَنْبِیَاءِ مِنْ ذُرِّیَّتِهِ فَسَمَّی لِکُلِّ نَبِیٍّ مِنْ ذُرِّیَّتِهِ عُضْواً وَ سَمَّی لِرَسُولِ اللَّهِ ص الذِّرَاعَ فَمِنْ ثَمَّ کَانَ رَسُولُ اللَّهِ ص یُحِبُّهَا وَ یَشْتَهِیهَا وَ یُفَضِّلُهَا.

وَ رَوَاهُ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الرَّیَّانِ ⁽²⁾

وَ الَّذِی قَبْلَهُ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ وَ الَّذِی قَبْلَهُمَا عَنِ ابْنِ فَضَّالٍ مِثْلَهُ مُحَمَّدُ بْنُ عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ فِی الْعِلَلِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحَسَنِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ أَحْمَدَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الرَّیَّانِ عَنْ عُبَیْدِ اللَّهِ الْوَاسِطِیِّ عَنْ وَاصِلِ بْنِ سُلَیْمَانَ أَوْ عَنْ دُرُسْتَ یَرْفَعُهُ إِلَی أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع نَحْوَهُ ⁽³⁾.

ترجمه:

علی بن ریان به صورت مرسل نقل کرده است که گفت: «به امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) گفتم: چرا رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله) دست (ذراع) را بیشتر از سایر اعضای گوسفند دوست داشت؟»

ایشان پاسخ دادند: «همانا آدم (علیه‌السلام) قربانی‌ای برای پیامبران از نسل خود تقدیم کرد، و برای هر پیامبری از نسلش عضوی را نام برد، و برای رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله) دست (ذراع) را تعیین کرد. از همین رو بود که پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وآله) آن را دوست می‌داشت، میل به خوردن آن داشت و آن را برتر می‌دانست.»

[رقم الحدیث الکلی: 31168 - رقم الحدیث الباب: 4]

31168- 4- ⁽⁴⁾قَالَ الصَّدُوقُ وَ فِی حَدِیثٍ آخَرَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ص کَانَ یُحِبُّ الذِّرَاعَ لِقُرْبِهَا مِنَ الْمَرْعَی وَ بُعْدِهَا عَنِ الْمَبَالِ.

ترجمه:

مرحوم صدوق گفته است که در حدیثی دیگر آمده است که رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله) دست (ذراع) را دوست داشت، زیرا نزدیک به محل چراگاه است و از محل دفع ادرار (مبال) دورتر می‌باشد.

25- بَابُ اللَّحْمِ بِاللَّبَنِ‌

اشارة

⁽⁵⁾25 بَابُ اللَّحْمِ بِاللَّبَنِ

ترجمه:

باب گوشت با شیر

[رقم الحدیث الکلی: 31169 - رقم الحدیث الباب: 1]

31169- 1- ⁽⁶⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ سَالِمٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: اللَّحْمُ بِاللَّبَنِ مَرَقُ الْأَنْبِیَاءِ.

ترجمه:

هشام بن سالم از امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) نقل کرده است که فرمود: «گوشت پخته شده با شیر، عصارهٔ (آبگوشت) پیامبران است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31170 - رقم الحدیث الباب: 2]

31170- 2- ⁽⁷⁾وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی

عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ یَحْیَی عَنْ جَدِّهِ الْحَسَنِ بْنِ رَاشِدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: قَالَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ ع إِذَا ضَعُفَ الْمُسْلِمُ فَلْیَأْکُلِ اللَّحْمَ بِاللَّبَنِ.

ترجمه:

محمد بن مسلم از امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) نقل کرده است که فرمود: «امیرالمؤمنین (علیه‌السلام) فرمودند: هرگاه مسلمان دچار ضعف شد، باید گوشت پخته شده با شیر بخورد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31171 - رقم الحدیث الباب: 3]

31171- 3- ⁽¹⁾وَ عَنْهُ عَنْ أَحْمَدَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ زِیَادِ بْنِ أَبِی الْحَلَّالِ قَالَ: تَعَشَّیْتُ مَعَ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع بِلَحْمِ لَبَنٍ ⁽²⁾فَقَالَ هَذَا مَرَقُ الْأَنْبِیَاءِ ع.

ترجمه:

زیاد بن ابی حلال گفت: «شام را با امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) با گوشت پخته شده با شیر خوردم، پس ایشان فرمودند: این، آبگوشت پیامبران است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31172 - رقم الحدیث الباب: 4]

31172- 4- ⁽³⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ عُبَیْدِ اللَّهِ الدِّهْقَانِ ⁽⁴⁾عَنْ دُرُسْتَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: شَکَا نَبِیٌّ مِنَ الْأَنْبِیَاءِ إِلَی اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ الضَّعْفَ فَقِیلَ لَهُ اطْبُخِ اللَّحْمَ بِاللَّبَنِ فَإِنَّهُمَا یَشُدَّانِ الْجِسْمَ قَالَ قُلْتُ: هِیَ الْمَضِیرَةُ ⁽⁵⁾قَالَ لَا وَ لَکِنِ اللَّحْمُ بِاللَّبَنِ الْحَلِیبِ.

أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی مِثْلَهُ وَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِنَانٍ وَ ذَکَرَ الَّذِی قَبْلَهُ وَ عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ یَحْیَی وَ ذَکَرَ الَّذِی قَبْلَهُمَا وَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ وَ النَّضْرِ بْنِ سُوَیْدٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ سَالِمٍ وَ ذَکَرَ الْأَوَّلَ.

ترجمه:

عبدالله بن سنان از امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) نقل کرده است که فرمود: «یکی از پیامبران، ضعف خود را به پیشگاه خداوند عزوجل شکایت برد. به او گفته شد: گوشت را با شیر بپز، زیرا این دو جسم را تقویت می‌کنند.»

گفتم: «آیا این ترکیب مضر نیست؟»

فرمودند: «نه، بلکه گوشت با شیر تازه (حلیب) مفید است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31173 - رقم الحدیث الباب: 5]

31173- 5- ⁽⁶⁾وَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ هَارُونَ بْنِ الْجَهْمِ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع عَنْ أَبِیهِ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص شَکَا نَبِیٌّ قَبْلِی إِلَی اللَّهِ الضَّعْفَ فِی بَدَنِهِ فَأَوْحَی اللَّهُ إِلَیْهِ أَنِ اطْبُخِ اللَّحْمَ وَ اللَّبَنَ فَإِنِّی جَعَلْتُ الْقُوَّةَ وَ الْبَرَکَةَ فِیهِمَا.

ترجمه:

جعفر بن عمرو از امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) از پدرش نقل کرده است که رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله) فرمود: «پیامبری پیش از من ضعف بدن خود را به خداوند شکایت برد، پس خداوند به او وحی کرد که گوشت و شیر را بپزد، زیرا من قدرت و برکت را در آن دو قرار داده‌ام.»

[رقم الحدیث الکلی: 31174 - رقم الحدیث الباب: 6]

31174- 6- ⁽¹⁾وَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ سَالِمٍ وَ غَیْرِ وَاحِدٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: شَکَا نَبِیٌّ مِنَ الْأَنْبِیَاءِ إِلَی اللَّهِ الضَّعْفَ فَأَوْحَی اللَّهُ إِلَیْهِ کُلِ اللَّحْمَ بِاللَّبَنِ.

وَ عَنْ أَبِی الْقَاسِمِ الْکُوفِیِّ وَ یَعْقُوبَ بْنِ یَزِیدَ عَنِ الْقَنْدِیِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع مِثْلَهُ ⁽²⁾.

ترجمه:

هشام بن سالم و دیگران از امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) نقل کرده‌اند که فرمود: «یکی از پیامبران ضعف خود را به خداوند شکایت برد، پس خداوند به او وحی کرد: گوشت را با شیر بخور.»

[رقم الحدیث الکلی: 31175 - رقم الحدیث الباب: 7]

31175- 7- ⁽³⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَکَمِ عَنْ أَبِیهِ عَنْ سَعْدٍ عَنِ الْأَصْبَغِ عَنْ عَلِیٍّ ع قَالَ: إِنَّ نَبِیّاً مِنَ الْأَنْبِیَاءِ شَکَا إِلَی اللَّهِ الضَّعْفَ فِی أُمَّتِهِ فَأَمَرَهُمْ أَنْ یَأْکُلُوا اللَّحْمَ بِاللَّبَنِ ⁽⁴⁾فَاسْتَبَانَتِ الْقُوَّةُ فِی أَنْفُسِهِمْ.

ترجمه:

اصبغ از امیرالمؤمنین علی (علیه‌السلام) نقل کرده است که فرمود: «یکی از پیامبران ضعف امت خود را به خداوند شکایت کرد، پس خداوند به آنان امر فرمود که گوشت با شیر بخورند، و در نتیجه، قدرت در وجودشان آشکار شد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31176 - رقم الحدیث الباب: 8]

31176- 8- ⁽⁵⁾وَ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِنَا قَالَ: کَتَبَ إِلَیْهِ رَجُلٌ یَشْکُو ضَعْفَهُ فَکَتَبَ کُلِ اللَّحْمَ بِاللَّبَنِ.

ترجمه:

برخی از اصحاب ما نقل کرده‌اند که مردی نامه‌ای به ایشان نوشت و ضعف خود را شکایت کرد، پس ایشان در پاسخ نوشت: «گوشت را با شیر بخور.»

[رقم الحدیث الکلی: 31177 - رقم الحدیث الباب: 9]

31177- 9- ⁽⁶⁾وَ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِ عَمَّنْ ذَکَرَهُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: مَنْ أَصَابَهُ ضَعْفٌ مِنْ قَلْبِهِ أَوْ بَدَنِهِ فَلْیَأْکُلْ لَحْمَ الضَّأْنِ بِاللَّبَنِ.

ترجمه:

ترجمه: عبدالله بن سنان از امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) نقل کرده است که فرمود: «هر کس دچار ضعف در قلب یا بدن شود، باید گوشت گوسفند را با شیر بخورد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31178 - رقم الحدیث الباب: 10]

31178- 10- ⁽⁷⁾وَ عَنْ أَبِی أَیُّوبَ الْمَدِینِیِّ ⁽⁸⁾عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ سَالِمٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: اللَّحْمُ بِاللَّبَنِ مَرَقُ الْأَنْبِیَاءِ.

وَ عَنِ النَّضْرِ بْنِ سُوَیْدٍ عَنْ هِشَامٍ مِثْلَهُ ⁽⁹⁾

أَقُولُ: وَ تَقَدَّمَ مَا یَدُلُّ عَلَی ذَلِکَ ⁽¹⁾وَ یَأْتِی مَا یَدُلُّ عَلَیْهِ ⁽²⁾.

ترجمه:

ابوأیوب مدینی از ابن ابی عمیر، از هشام بن سالم، از امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) نقل کرده است که فرمود: «گوشت با شیر، آبگوشت پیامبران است.»

26- بَابُ عَدَمِ تَحْرِیمِ الْبَحِیرَةِ وَ السَّائِبَةِ وَ الْوَصِیلَةِ وَ الْحَامِ وَ تَفْسِیرِهَا

اشارة

⁽³⁾26 بَابُ عَدَمِ تَحْرِیمِ الْبَحِیرَةِ وَ السَّائِبَةِ وَ الْوَصِیلَةِ وَ الْحَامِ وَ تَفْسِیرِهَا

ترجمه:

باب عدم تحریم بحیره، سائبه، وصیله و حام، و تفسیر آن‌ها

[رقم الحدیث الکلی: 31179 - رقم الحدیث الباب: 1]

31179- 1- ⁽⁴⁾مُحَمَّدُ بْنُ عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ فِی مَعَانِی الْأَخْبَارِ عَنْ أَبِیهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ أَحْمَدَ بْنِ یَحْیَی عَنِ الْعَبَّاسِ بْنِ مَعْرُوفٍ عَنْ صَفْوَانَ بْنِ یَحْیَی عَنِ ابْنِ مُسْکَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع فِی قَوْلِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ ما جَعَلَ اللَّهُ مِنْ بَحِیرَةٍ وَ لا سائِبَةٍ وَ لا وَصِیلَةٍ وَ لا حامٍ ⁽⁵⁾قَالَ إِنَّ أَهْلَ الْجَاهِلِیَّةِ کَانُوا إِذَا وَلَدَتِ النَّاقَةُ وَلَدَیْنِ فِی بَطْنٍ ⁽⁶⁾قَالُوا وَصَلَتْ وَ لَا یَسْتَحِلُّونَ ذَبْحَهَا وَ لَا أَکْلَهَا وَ إِذَا وَلَدَتْ عَشْراً جَعَلُوهَا سَائِبَةً وَ لَا یَسْتَحِلُّونَ ظَهْرَهَا وَ لَا أَکْلَهَا وَ الْحَامُ فَحْلُ الْإِبِلِ لَمْ یَکُونُوا یَسْتَحِلُّونَهُ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ أَنَّهُ لَمْ یَکُنْ یُحَرِّمُ شَیْئاً مِنْ ذَا.

ترجمه:

محمد بن مسلم از امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) دربارهٔ فرمایش خداوند عزوجل در آیهٔ «ما جَعَلَ اللَّهُ مِنْ بَحِیرَةٍ وَ لا سائِبَةٍ وَ لا وَصِیلَةٍ وَ لا حامٍ» (مائده: 103) نقل کرده است که فرمود:

«اهل جاهلیت هرگاه شتر ماده‌ای دو بچه در یک شکم می‌زایید، می‌گفتند: "وصیله" است، و ذبح و خوردن آن را جایز نمی‌دانستند. و اگر ده بار زاییده بود، آن را "سائبه" قرار می‌دادند و سوار شدن بر آن یا خوردن آن را حرام می‌دانستند. و "حام" همان نر شتر بود که مردم آن را حرام می‌دانستند و از استفادهٔ آن خودداری می‌کردند.

پس خداوند عزوجل این باورهای جاهلی را با نزول این آیه مردود اعلام فرمود و روشن کرد که هیچ‌یک از این موارد را حرام نکرده است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31180 - رقم الحدیث الباب: 2]

31180- 2- ⁽⁷⁾قَالَ الصَّدُوقُ وَ قَدْ رُوِیَ أَنَّ الْبَحِیرَةَ النَّاقَةُ إِذَا وَلَدَتْ خَمْسَةَ أَبْطُنٍ فَإِنْ کَانَ الْخَامِسُ ذَکَراً نَحَرُوهُ فَأَکَلَهُ الرِّجَالُ وَ النِّسَاءُ وَ إِنْ کَانَ الْخَامِسُ أُنْثَی بَحَرُوا أُذُنَهَا أَیْ شَقُّوهَا وَ کَانَتْ حَرَاماً عَلَی النِّسَاءِ وَ الرِّجَالِ شَحْمُهَا وَ لَبَنُهَا فَإِذَا مَاتَتْ حَلَّتْ لِلنِّسَاءِ وَ السَّائِبَةَ الْبَعِیرُ یُسَیَّبُ بِنَذْرٍ یَکُونُ عَلَی الرَّجُلِ إِنْ سَلَّمَهُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ مِنْ مَرَضٍ أَوْ بَلَّغَهُ مَنْزِلَهُ أَنْ یَفْعَلَ ذَلِکَ وَ الْوَصِیلَةَ مِنَ الْغَنَمِ کَانُوا إِذَا وَلَدَتِ الشَّاةُ سَبْعَةَ أَبْطُنٍ فَإِنْ کَانَ السَّابِعُ ذَکَراً

ذُبِحَ وَ أَکَلَ مِنْهُ الرِّجَالُ وَ النِّسَاءُ وَ إِنْ کَانَتْ أُنْثَی تُرِکَتْ فِی الْغَنَمِ وَ إِنْ کَانَ ذَکَراً وَ أُنْثَی قَالُوا وَصَلَتْ أَخَاهَا فَلَمْ تُذْبَحْ وَ کَانَ لَحْمُهَا حَرَاماً عَلَی النِّسَاءِ إِلَّا أَنْ یَمُوتَ مِنْهَا شَیْ‌ءٌ فَیَحِلَّ أَکْلُهَا لِلرِّجَالِ وَ النِّسَاءِ وَ الْحَامَ الْفَحْلُ إِذَا رُکِبَ وَلَدُ وَلَدِهِ قَالُوا قَدْ حَمَی ظَهْرَهُ.

ترجمه:

مرحوم صدوق روایت کرده است که «بحیره» به شتری گفته می‌شود که اگر پنج بار زاییده باشد، و بچهٔ پنجم آن نر باشد، آن را نحر کرده و هم مردان و هم زنان از گوشت آن می‌خورند. اما اگر بچهٔ پنجم ماده باشد، گوش آن را شکافته و مصرف چربی و شیر آن را بر مردان و زنان حرام می‌دانند، و تنها پس از مرگش این موارد برای زنان حلال می‌شود.

«سائبه» به شتری اطلاق می‌شود که صاحب آن، برای ادای نذر، آن را آزاد کند، مثلاً اگر خداوند او را از بیماری نجات دهد یا به مقصد برساند، شتر را رها می‌کند.

«وصیله» در گوسفند به این صورت است که اگر هفت بار زاییده باشد و بچهٔ هفتم نر باشد، آن را ذبح کرده و همه از آن می‌خورند. اما اگر ماده باشد، آن را در گله نگه می‌دارند. اگر زایمان آخر آن شامل یک نر و یک ماده باشد، می‌گویند که مادهٔ گوسفند برادر خود را «وصل» کرده است، و در نتیجه آن را ذبح نمی‌کنند و خوردن گوشت آن برای زنان ممنوع است، مگر آنکه بمیرد.

«حام» به شتر نری گفته می‌شود که پس از آنکه فرزندانش زاییده شوند و بچه‌های آن بچه‌ها نیز به دنیا بیایند، مردم می‌گویند که پشتش ایمن شده است و از آن استفاده نمی‌کنند.

[رقم الحدیث الکلی: 31181 - رقم الحدیث الباب: 3]

31181- 3- ⁽¹⁾قَالَ وَ قَدْ یُرْوَی أَنَّ الْحَامَ مِنَ الْإِبِلِ إِذَا نُتِجَ عَشَرَةَ أَبْطُنٍ قَالُوا قَدْ حَمَی ظَهْرَهُ فَلَا یُرْکَبُ وَ لَا یُمْنَعُ مِنْ کَلَإٍ وَ لَا مَاءٍ.

ترجمه:

روایت شده است که «حام» از میان شترها به شتری گفته می‌شود که اگر ده بار زاییده باشد، مردم می‌گویند: «پشتش محافظت شده است» و بنابراین، دیگر سوار آن نمی‌شوند و مانع تغذیه و نوشیدن آب آن نمی‌شوند.

[رقم الحدیث الکلی: 31182 - رقم الحدیث الباب: 4]

31182- 4- ⁽²⁾الْعَیَّاشِیُّ فِی تَفْسِیرِهِ قَالَ: قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع الْبَحِیرَةُ إِذَا وَلَدَتْ وَ وَلَدَ وَلَدُهَا بُحِرَتْ.

أَقُولُ: وَ تَقَدَّمَ مَا یَدُلُّ عَلَی حَصْرِ الْمُحَرَّمَاتِ ⁽³⁾.

ترجمه:

عیاشی در تفسیر خود نقل کرده است که امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) فرمود: «بحیره آن است که اگر زاییده باشد و فرزندش نیز زاییده باشد، گوش آن شکافته می‌شود (بحرت).»

27- بَابُ طَبْخِ الزَّبِیبَةِ وَ الْأَلْوَانِ وَ النَّارْبَاجِ‌

اشارة

⁽⁴⁾27 بَابُ طَبْخِ الزَّبِیبَةِ وَ الْأَلْوَانِ وَ النَّارْبَاجِ

ترجمه:

باب پختن زبیبه (کشمش)، انواع غذاها (الألوان)، و نارباچ (نوعی خوراک)

[رقم الحدیث الکلی: 31183 - رقم الحدیث الباب: 1]

31183- 1- ⁽⁵⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ ⁽⁶⁾عَنِ النَّضْرِ بْنِ سُوَیْدٍ ⁽⁷⁾عَنْ أَبِی بَصِیرٍ قَالَ: کَانَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع یُعْجِبُهُ الزَّبِیبَةُ.

ترجمه:

ابوبصیر گفت: «امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) کشمش (زبیبه) را دوست داشت

[رقم الحدیث الکلی: 31184 - رقم الحدیث الباب: 2]

31184- 2- ⁽⁸⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ النَّوْفَلِیِّ عَنِ السَّکُونِیِّ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: قَالَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ ع الْأَلْوَانُ (یَعْظُمُ عَلَیْهِ) ⁽⁹⁾الْبَطْنُ وَ یُخَدِّرْنَ الْأَلْیَتَیْنِ.

ترجمه:

سكونى گويد: امام صادق عليه السّلام فرمود:

امير مؤمنان على عليه السّلام فرمود: خوردن غذاهاى رنگارنگ، شكم را فربه مى‌كند و باسن را سست مى‌سازد.

[رقم الحدیث الکلی: 31185 - رقم الحدیث الباب: 3]

31185- 3- ⁽¹⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْوَلِیدِ ⁽²⁾قَالَ: أَرْسَلْتُ إِلَی أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع بِقُدَیْرَةٍ فِیهَا نَارْبَاجٌ ⁽³⁾فَأَکَلَ مِنْهَا ثُمَّ قَالَ احْبِسُوا بَقِیَّتَهَا عَلَیَّ فَأُتِیَ بِهَا مَرَّتَیْنِ أَوْ ثَلَاثاً ثُمَّ إِنَّ الْغُلَامَ صَبَّ فِیهَا مَاءً وَ أَتَاهُ بِهَا فَقَالَ وَیْحَکَ أَفْسَدْتَهَا عَلَیَّ.

أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ یُونُسَ بْنِ یَعْقُوبَ قَالَ أَرْسَلْتُ إِلَی أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع وَ ذَکَرَ مِثْلَهُ ⁽⁴⁾وَ

عَنِ النَّوْفَلِیِّ وَ ذَکَرَ الَّذِی قَبْلَهُ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ وَ یُخَدِّرْنَ الْمَتْنَیْنِ.

وَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ النَّضْرِ بْنِ سُوَیْدٍ وَ ذَکَرَ الْحَدِیثَ الْأَوَّلَ.

ترجمه:

محمد بن ولید گفت: «ظرفی از غذا که در آن نارباچ بود، برای امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) فرستادم، و ایشان از آن خوردند. سپس فرمودند: بقیهٔ آن را برای من نگه دارید. پس آن غذا دو یا سه بار برای ایشان آورده شد.

اما غلام در آن آب ریخت و نزد امام آورد، پس ایشان فرمودند: وای بر تو! آن را برایم فاسد کردی.»

[رقم الحدیث الکلی: 31186 - رقم الحدیث الباب: 4]

31186- 4- ⁽⁵⁾وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ عَنْ یُونُسَ بْنِ یَعْقُوبَ عَنْ رَجُلٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: أُعْطِینَا مِنْ هَذِهِ الْأَطْعِمَةِ أَوْ مِنْ هَذِهِ الْأَلْوَانِ مَا لَمْ یُعْطَهُ رَسُولَ اللَّهِ ص.

ترجمه:

یونس بن یعقوب از مردی که از امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) نقل کرده است که فرمود: «ما از این خوراک‌ها یا از این انواع غذاها چیزهایی به دست آورده‌ایم که به رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله) داده نشده بود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31187 - رقم الحدیث الباب: 5]

31187- 5- ⁽⁶⁾وَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ سَعْدَانَ عَنْ یُوسُفَ بْنِ یَعْقُوبَ قَالَ: إِنَّ أَحَبَّ الطَّعَامِ کَانَ إِلَی رَسُولِ اللَّهِ ص النَّارْبَاجَةُ.

ترجمه:

یوسف بن یعقوب گفت: «محبوب‌ترین غذا نزد رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله) نارباچه بود

28- بَابُ أَکْلِ الثَّرِیدِ

اشارة

⁽⁷⁾28 بَابُ أَکْلِ الثَّرِیدِ

ترجمه:

باب خوردن ثرید (نان آغشته به آبگوشت)

[رقم الحدیث الکلی: 31188 - رقم الحدیث الباب: 1]

31188- 1- ⁽⁸⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ سَالِمٍ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ مُحْرِزٍ قَالَ: قَالَ لِی أَبُو

عَبْدِ اللَّهِ ع عَلَیْکَ بِالثَّرِیدِ فَإِنِّی لَمْ أَجِدْ شَیْئاً أَوْفَقَ مِنْهُ.

ترجمه:

سلمه بن محرز گفت: «امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) به من فرمودند: بر تو باد ثرید، زیرا من چیزی موافق‌تر (سازگارتر) از آن نیافته‌ام.»

[رقم الحدیث الکلی: 31189 - رقم الحدیث الباب: 2]

31189- 2- ⁽¹⁾وَ عَنْهُ عَنْ أَبِیهِ عَنِ النَّوْفَلِیِّ عَنِ السَّکُونِیِّ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع ⁽²⁾قَالَ ⁽³⁾

أَوَّلُ مَنْ لَوَّنَ ⁽⁴⁾إِبْرَاهِیمُ وَ أَوَّلُ مَنْ هَشَمَ الثَّرِیدَ هَاشِمٌ.

ترجمه:

سکونی از امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) نقل کرده است که فرمود: «نخستین کسی که انواع غذاها را تهیه کرد، حضرت ابراهیم (علیه‌السلام) بود، و نخستین کسی که نان را در آبگوشت خرد کرد، هاشم بود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31190 - رقم الحدیث الباب: 3]

31190- 3- ⁽⁵⁾وَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: الثَّرِیدُ طَعَامُ الْعَرَبِ.

ترجمه:

و به همین اسناد از امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) نقل شده است که فرمودند: «ثرید، غذای عرب‌ها است

[رقم الحدیث الکلی: 31191 - رقم الحدیث الباب: 4]

31191- 4- ⁽⁶⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ بُنْدَارَ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ مَنْصُورِ بْنِ الْعَبَّاسِ عَنْ سُلَیْمَانَ بْنِ رُشَیْدٍ عَنْ أَبِیهِ عَنِ الْمُفَضَّلِ بْنِ عُمَرَ قَالَ: أَکَلْتُ عِنْدَ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع فَأُتِیَ بِلَوْنٍ فَقَالَ کُلْ مِنْ هَذَا فَأَمَّا أَنَا فَمَا شَیْ‌ءٌ أَحَبَّ إِلَیَّ مِنَ الثَّرِیدِ وَ لَوَدِدْتُ أَنَّ الْفَارِشْفَاجَاتِ ⁽⁷⁾

و فی هامش المصحّحة الثانیة فی نسخ مختلفة (الفارشناجات، الشنارجات).

ترجمه:

مفضل بن عمر گفت: «در حضور امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) غذا خوردم، پس غذایی برای ایشان آورده شد، و فرمودند: از این بخور. اما من، هیچ چیزی را بیش از ثرید دوست ندارم، و دوست داشتم که فارشفاجات (نوعی خوراک) حرام می‌شد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31192 - رقم الحدیث الباب: 5]

31192- 5- ⁽⁸⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ الْأَشْعَرِیِّ عَنِ ابْنِ الْقَدَّاحِ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص اللَّهُمَّ بَارِکْ لِأُمَّتِی فِی الثَّرْدِ وَ الثَّرِیدِ

ترجمه:

ابن قداح از امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) نقل کرده است که رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله) فرمودند: «خدایا، برای امت من در ثرد و ثرید برکت قرار ده.»

جعفر (علیه‌السلام) فرمودند: «ثرد آن چیزی است که کوچک باشد، و ثرید آن چیزی است که بزرگ باشد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31193 - رقم الحدیث الباب: 6]

31193- 6- ⁽¹⁾قَالَ الْکُلَیْنِیُّ وَ رَوَاهُ زُرَارَةُ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِ رَفَعَهُ قَالَ: قَالَ النَّبِیُّ ص الثَّرِیدُ بَرَکَةٌ.

أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِ رَفَعَهُ مِثْلَهُ ⁽²⁾وَ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنِ ابْنِ الْقَدَّاحِ وَ ذَکَرَ الَّذِی قَبْلَهُ وَ عَنْ مَنْصُورِ بْنِ الْعَبَّاسِ وَ ذَکَرَ الَّذِی قَبْلَهُمَا وَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ وَ ذَکَرَ الْحَدِیثَ الْأَوَّلَ وَ عَنِ النَّوْفَلِیِّ وَ ذَکَرَ الثَّانِیَ وَ الثَّالِثَ.

ترجمه:

مرحوم کلینی روایت کرده است، و زراره آن را از برخی اصحابش نقل کرده که آن را مرسل بیان داشتند، که پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وآله) فرمودند: «ثرید برکت است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31194 - رقم الحدیث الباب: 7]

31194- 7- ⁽³⁾وَ عَنْ أَبِی الْقَاسِمِ عَنِ الْعَبْدِیِّ ⁽⁴⁾عَنِ ابْنِ سِنَانٍ وَ أَبِی الْبَخْتَرِیِّ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: الثَّرِیدُ طَعَامُ الْعَرَبِ.

وَ عَنِ النَّهِیکِیِّ وَ یَعْقُوبَ بْنِ یَزِیدَ عَنِ الْعَبْدِیِّ مِثْلَهُ ⁽⁵⁾.

ترجمه:

ابوالبختری از امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) نقل کرده است که فرمودند: «ثرید، غذای عرب‌ها است

[رقم الحدیث الکلی: 31195 - رقم الحدیث الباب: 8]

31195- 8- ⁽⁶⁾عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ فِی قُرْبِ الْإِسْنَادِ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ طَرِیفٍ عَنِ الْحُسَیْنِ بْنِ عُلْوَانَ عَنْ جَعْفَرٍ عَنْ آبَائِهِ أَنَّ عَلِیّاً ع کَانَ یُؤْتَی بِغَلَّةٍ لَهُ مِنْ مَالِهِ بِیَنْبُعَ فَیُصْنَعُ لَهُ مِنْهَا الطَّعَامُ یُثْرَدُ لَهُ الْخُبْزُ وَ الزَّیْتُ ⁽⁷⁾وَ تَمْرُ الْعَجْوَةِ فَیُجْعَلُ لَهُ مِنْهُ ثَرِیدٌ ⁽⁸⁾وَ یُطْعِمُ النَّاسَ الْخُبْزَ وَ اللَّحْمَ ⁽⁹⁾.

أَقُولُ: وَ یَأْتِی مَا یَدُلُّ عَلَی ذَلِکَ ⁽¹⁰⁾.

ترجمه:

حسین بن علوان از جعفر (علیه‌السلام) از پدرانش نقل کرده است که امیرالمؤمنین علی (علیه‌السلام) از محصول زمین خود در ینبع بهره می‌برد، و از آن برایش غذا تهیه می‌شد؛ نان خرد شده، روغن و خرمای عجوه در آن بود و از آن ثرید ساخته می‌شد، و ایشان مردم را با نان و گوشت اطعام می‌کردند.

29- بَابُ السِّکْبَاجِ بِلَحْمِ الْبَقَرِ وَ الثَّرِیدِ بِاللَّحْمِ وَ الزَّیْتِ‌

اشارة

⁽¹⁾29 بَابُ السِّکْبَاجِ بِلَحْمِ الْبَقَرِ وَ الثَّرِیدِ بِاللَّحْمِ وَ الزَّیْتِ

ترجمه:

باب «سکباج» با گوشت گاو و «ثرید» با گوشت و روغن

[رقم الحدیث الکلی: 31196 - رقم الحدیث الباب: 1]

31196- 1- ⁽²⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَکَمِ عَنْ مُعَاوِیَةَ بْنِ وَهْبٍ عَنْ أَبِی أُسَامَةَ زَیْدٍ الشَّحَّامِ قَالَ: دَخَلْتُ عَلَی أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع وَ هُوَ یَأْکُلُ سِکْبَاجاً ⁽³⁾بِلَحْمِ الْبَقَرِ.

ترجمه:

ابی اسامه زید شحام گفت: «بر امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) وارد شدم، در حالی که ایشان سکباج با گوشت گاو می‌خوردند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31197 - رقم الحدیث الباب: 2]

31197- 2- ⁽⁴⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ بُنْدَارَ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِیهِ عَنْ سَعْدَانَ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ إِسْمَاعِیلَ بْنِ جَابِرٍ قَالَ: کُنْتُ عِنْدَ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع فَدَعَا بِالْمَائِدَةِ فَأُتِیَ بِثَرِیدٍ وَ لَحْمٍ فَدَعَا بِزَیْتٍ فَصَبَّهُ عَلَی اللَّحْمِ فَأَکَلْتُ مَعَهُ.

وَ رَوَاهُ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ سَعْدَانَ ⁽⁵⁾

وَ الَّذِی قَبْلَهُ عَنْ أَبِیهِ عَنْ صَفْوَانَ عَنْ مُعَاوِیَةَ بْنِ وَهْبٍ مِثْلَهُ.

ترجمه:

اسماعیل بن جابر گفت: «در حضور امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) بودم، پس ایشان سفره را طلب کردند، و ثرید و گوشت آورده شد. سپس ایشان روغن خواستند و آن را بر گوشت ریختند، و من نیز همراه ایشان خوردم.»

[رقم الحدیث الکلی: 31198 - رقم الحدیث الباب: 3]

31198- 3- ⁽⁶⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ أُمَیَّةَ بْنِ عَمْرٍو الشَّعِیرِیِّ ⁽⁷⁾عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: أَطْفِئُوا نَائِرَةَ الضَّغَائِنِ بِاللَّحْمِ وَ الثَّرِیدِ.

ترجمه:

امیه بن عمرو شعیری از امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) نقل کرده است که فرمودند: «آتش دشمنی‌ها را با گوشت و ثرید خاموش کنید.»

[رقم الحدیث الکلی: 31199 - رقم الحدیث الباب: 4]

31199- 4- ⁽⁸⁾أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ فِی الْمَحَاسِنِ

(عَنْ سَعْدَانَ عَنْ رَجُلٍ) ⁽¹⁾قَالَ: مَرَرْتُ عَلَی أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع بِطَعَامٍ فِی رِدَائِی بِدِینَارٍ فَقَالَ أَ لَا أُعَلِّمُکَ کَیْفَ تَأْکُلُهُ قُلْتُ بَلَی قَالَ فَادْعُ بِصَحْفَةٍ فَاجْعَلْ فِیهَا مَاءً وَ زَیْتاً وَ شَیْئاً مِنْ مِلْحٍ وَ اثْرُدْ فِیهَا فَکُلْ وَ الْعَقْ أَصَابِعَکَ.

أَقُولُ: وَ تَقَدَّمَ مَا یَدُلُّ عَلَی ذَلِکَ ⁽²⁾.

ترجمه:

سعدان : «بر امام ابوعبدالله (علیه‌السلام) گذشتم، در حالی که غذایی در ردای خود داشتم که به قیمت دیناری خریده بودم. پس ایشان فرمودند: آیا نمی‌خواهی به تو بیاموزم که چگونه آن را بخوری؟ گفتم: بله. فرمودند: ظرفی بیاور، در آن آب، روغن و مقداری نمک بریز، سپس نان را در آن خرد کن، بخور، و انگشتانت را لیس بزن.»

30- بَابُ اسْتِحْبَابِ أَکْلِ الْکَبَابِ لِلضَّعِیفِ الْقُوَّةِ

اشارة

⁽³⁾30 بَابُ اسْتِحْبَابِ أَکْلِ الْکَبَابِ لِلضَّعِیفِ الْقُوَّةِ

ترجمه:

باب استحباب خوردن کباب برای کسی که ضعف نیرو دارد

[رقم الحدیث الکلی: 31200 - رقم الحدیث الباب: 1]

31200- 1- ⁽⁴⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ عَلِیِّ بْنِ حَسَّانَ عَنْ مُوسَی بْنِ بَکْرٍ قَالَ: اشْتَکَیْتُ بِالْمَدِینَةِ شَکَاةً ضَعُفْتُ مِنْهَا فَأَتَیْتُ أَبَا الْحَسَنِ ع فَقَالَ لِی أَرَاکَ ضَعِیفاً قُلْتُ نَعَمْ فَقَالَ لِی کُلِ الْکَبَابَ فَأَکَلْتُهُ فَبَرَأْتُ.

ترجمه:

موسی بن بکر گفت: در مدینه بیمار شدم و به حدی ضعیف گردیدم. پس نزد ابوالحسن (ع) رفتم. ایشان به من فرمودند: «تو را ضعیف می‌بینم.» گفتم: «بله.» پس به من فرمودند: «کباب بخور.» پس آن را خوردم و بهبود یافتم.

[رقم الحدیث الکلی: 31201 - رقم الحدیث الباب: 2]

31201- 2- ⁽⁵⁾وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی ⁽⁶⁾عَنْ مُوسَی بْنِ بَکْرٍ قَالَ: قَالَ لِی أَبُو الْحَسَنِ ع مَا لِی أَرَاکَ مُصْفَرّاً قُلْتُ وَعْکٌ أَصَابَنِی فَقَالَ کُلِ اللَّحْمَ فَأَکَلْتُهُ ثُمَّ رَآنِی بَعْدَ جُمْعَةٍ وَ أَنَا عَلَی حَالِی مُصْفَرّاً فَقَالَ لِی أَ لَمْ آمُرْکَ بِأَکْلِ اللَّحْمِ فَقُلْتُ مَا أَکَلْتُ غَیْرَهُ مُنْذُ أَمَرْتَنِی قَالَ کَیْفَ تَأْکُلُهُ قُلْتُ طَبِیخاً قَالَ لَا کُلْهُ کَبَاباً فَأَکَلْتُهُ ثُمَّ أَرْسَلَ إِلَیَّ فَدَعَانِی بَعْدَ جُمْعَةٍ فَإِذَا الدَّمُ قَدْ عَادَ فِی وَجْهِی فَقَالَ الْآنَ نَعَمْ.

وَ رَوَاهُ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ سِنَانٍ وَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُغِیرَةِ عَنْ مُوسَی بْنِ بَکْرٍ ⁽¹⁾

وَ الَّذِی قَبْلَهُ عَنْ عَلِیِّ بْنِ حَسَّانَ مِثْلَهُ.

ترجمه:

موسی بن بکر گفت: ابوالحسن (ع) به من فرمودند: «چرا تو را زردرنگ می‌بینم؟» گفتم: «دچار بیماری شده‌ام.» پس به من فرمودند: «گوشت بخور.» پس آن را خوردم. سپس بعد از یک هفته، ایشان مرا دیدند که همچنان زردرنگ هستم. به من فرمودند: «آیا تو را به خوردن گوشت سفارش نکردم؟» گفتم: «از زمانی که مرا امر کردید، چیزی جز گوشت نخورده‌ام.» فرمودند: «چگونه آن را می‌خوری؟» گفتم: «به صورت پخته.» فرمودند: «نه، آن را به صورت کبابی بخور.» پس آن را خوردم. سپس بعد از یک هفته مرا خواستند و دیدند که خون به صورتم بازگشته است. پس فرمودند: «اکنون خوب شدی.»

[رقم الحدیث الکلی: 31202 - رقم الحدیث الباب: 3]

31202- 3- ⁽²⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِی نَصْرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدٍ الشَّامِیِّ عَنْ حُسَیْنِ بْنِ حَنْظَلَةَ عَنْ أَحَدِهِمَا ع قَالَ: أَکْلُ الْکَبَابِ یَذْهَبُ بِالْحُمَّی.

ترجمه:

حسین بن حنظله از یکی از آن دو بزرگوار (ع) نقل کرد که فرمودند: «خوردن کباب، تب را از بین می‌برد

[رقم الحدیث الکلی: 31203 - رقم الحدیث الباب: 4]

31203- 4- ⁽³⁾أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِی نَصْرٍ عَنْ حَمَّادِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سُوقَةَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: الْکَبَابُ یَذْهَبُ بِالْحُمَّی.

ترجمه:

محمد بن سوقة از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «کباب تب را از بین می‌برد

31- بَابُ أَکْلِ الرُّءُوسِ‌

اشارة

⁽⁴⁾31 بَابُ أَکْلِ الرُّءُوسِ

ترجمه:

باب خوردن سرها.

[رقم الحدیث الکلی: 31204 - رقم الحدیث الباب: 1]

31204- 1- ⁽⁵⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الرَّیَّانِ بْنِ الصَّلْتِ عَنْ عُبَیْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْوَاسِطِیِّ عَنْ وَاصِلِ بْنِ سُلَیْمَانَ عَنْ ⁽⁶⁾دُرُسْتَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: ذَکَرْنَا الرُّءُوسَ مِنَ الشَّاءِ ⁽⁷⁾فَقَالَ الرَّأْسُ مَوْضِعُ الذَّکَاةِ وَ أَقْرَبُ مِنَ الْمَرْعَی وَ أَبْعَدُ مِنَ الْأَذَی.

وَ رَوَاهُ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الرَّیَّانِ ⁽⁸⁾.

ترجمه:

درست از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «ما از سرهای گوسفند سخن گفتیم. پس ایشان فرمودند: سر، محل ذبح است و از مرتع نزدیک‌تر و از آسیب دورتر.»

32- بَابُ اسْتِحْبَابِ أَکْلِ الْهَرِیسَةِ

اشارة

⁽¹⁾32 بَابُ اسْتِحْبَابِ أَکْلِ الْهَرِیسَةِ

ترجمه:

باب استحباب خوردن هریسه.

[رقم الحدیث الکلی: 31205 - رقم الحدیث الباب: 1]

31205- 1- ⁽²⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنِ الْحُسَیْنِ ⁽³⁾بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ مُعَلَّی بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ بِسْطَامَ بْنِ مُرَّةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ یَزِیدَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مَعْرُوفٍ عَنْ صَالِحِ بْنِ رَزِینٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: قَالَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ ع عَلَیْکُمْ بِالْهَرِیسَةِ فَإِنَّهَا تُنَشِّطُ لِلْعِبَادَةِ أَرْبَعِینَ یَوْماً وَ هِیَ الْمَائِدَةُ الَّتِی أُنْزِلَتْ عَلَی رَسُولِ اللَّهِ ص.

ترجمه:

صالح بن رزین از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «امیرالمؤمنین (ع) فرمودند: بر شما باد هریسه، زیرا آن انسان را تا چهل روز برای عبادت نشاط می‌بخشد، و این همان مائده‌ای است که بر رسول خدا (ص) نازل شد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31206 - رقم الحدیث الباب: 2]

31206- 2- ⁽⁴⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنِ الدِّهْقَانِ عَنْ دُرُسْتَ بْنِ أَبِی مَنْصُورٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: إِنَّ نَبِیّاً مِنَ الْأَنْبِیَاءِ شَکَا إِلَی اللَّهِ الضَّعْفَ وَ قِلَّةَ الْجِمَاعِ فَأَمَرَهُ بِأَکْلِ الْهَرِیسَةِ.

ترجمه:

عبدالله بن سنان از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «یکی از پیامبران به خداوند از ضعف و کمی جماع شکایت کرد. پس خداوند او را به خوردن هریسه امر فرمود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31207 - رقم الحدیث الباب: 3]

31207- 3- ⁽⁵⁾قَالَ وَ فِی حَدِیثٍ آخَرَ رَفَعَهُ إِلَی أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ ص شَکَا إِلَی رَبِّهِ وَجَعَ الظَّهْرِ فَأَمَرَهُ بِأَکْلِ الْحَبِّ (مَعَ اللَّحْمِ) ⁽⁶⁾یَعْنِی الْهَرِیسَةَ.

ترجمه:

و در حدیث دیگری که آن را به ابو عبدالله (ع) رسانده است، آمده که فرمودند: «همانا رسول خدا (ص) از درد پشت به پروردگار خود شکایت کرد، پس خداوند او را به خوردن گندم همراه با گوشت—یعنی هریسه—امر فرمود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31208 - رقم الحدیث الباب: 4]

31208- 4- ⁽⁷⁾وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ مَنْصُورٍ الصَّیْقَلِ عَنْ أَبِیهِ عَنْ أَبِی بَصِیرٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ أَهْدَی إِلَی رَسُولِ اللَّهِ ص- هَرِیسَةً مِنْ هَرَائِسِ الْجَنَّةِ- غُرِسَتْ فِی رِیَاضِ الْجَنَّةِ- وَ فَرَکَتْهَا الْحُورُ الْعِینُ فَأَکَلَهَا رَسُولُ اللَّهِ ص- فَزَادَتْ فِی قُوَّتِهِ بُضْعَ

أَرْبَعِینَ رَجُلًا وَ ذَلِکَ شَیْ‌ءٌ أَرَادَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ أَنْ یَسُرَّ بِهِ نَبِیَّهُ ص.

أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ أَبِیهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِنَانٍ مِثْلَهُ ⁽¹⁾قَالَ وَ فِی حَدِیثٍ آخَرَ یُرْفَعُ إِلَی أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع وَ ذَکَرَ الَّذِی قَبْلَهُ وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی وَ ذَکَرَ الَّذِی قَبْلَهُمَا وَ عَنْ مُعَلَّی بْنِ مُحَمَّدٍ وَ ذَکَرَ الْأَوَّلَ.

ترجمه:

ابو بصیر از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «همانا خدای عزّ و جلّ به رسول خدا (ص) هریسه‌ای از هریسه‌های بهشتی هدیه داد—که در باغ‌های بهشت روییده بود و حورالعین آن را آماده کرده بودند. پس رسول خدا (ص) آن را تناول نمود، و نیرویش به اندازه قدرت چهل مرد افزوده شد. و این نعمتی بود که خداوند عزّ و جلّ اراده کرد تا پیامبرش (ص) را به آن مسرور گرداند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31209 - رقم الحدیث الباب: 5]

31209- 5- ⁽²⁾وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنِ الدِّهْقَانِ عَنْ دُرُسْتَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص أَتَانِی جَبْرَئِیلُ فَأَمَرَنِی بِأَکْلِ الْهَرِیسَةِ لِیَشْتَدَّ ظَهْرِی وَ أَقْوَی بِهَا عَلَی عِبَادَةِ رَبِّی.

ترجمه:

عبدالله بن سنان از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «رسول خدا (ص) فرمودند: جبرئیل نزد من آمد و مرا به خوردن هریسه امر کرد تا پشتم قوی شود و با آن بر عبادت پروردگارم توانمند گردم.»

[رقم الحدیث الکلی: 31210 - رقم الحدیث الباب: 6]

31210- 6- ⁽³⁾وَ عَنْ مُعَاوِیَةَ بْنِ حُکَیْمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُغِیرَةِ عَنْ إِبْرَاهِیمَ بْنِ مُعَرِّضٍ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ ع قَالَ: إِنَّ عُمَرَ دَخَلَ عَلَی حَفْصَةَ- فَقَالَ کَیْفَ رَسُولُ اللَّهِ ص فِیمَا فِیهِ الرِّجَالُ فَقَالَتْ مَا هُوَ إِلَّا رَجُلٌ مِنَ الرِّجَالِ فَأَنِفَ اللَّهُ لِنَبِیِّهِ ص فَأَنْزَلَ إِلَیْهِ صَحِیفَةً فِیهَا هَرِیسَةٌ مِنْ سُنْبُلِ الْجَنَّةِ فَأَکَلَهَا فَزَادَ فِی بُضْعِهِ بُضْعَ ⁽⁴⁾أَرْبَعِینَ رَجُلًا.

⁽⁵⁾

ترجمه:

ابراهیم بن معرّض از ابو جعفر (ع) نقل کرد که فرمودند: «عمر نزد حفصه آمد و پرسید: "رسول خدا (ص) در آنچه مربوط به مردان است چگونه است؟" حفصه پاسخ داد: "او نیز تنها مردی از میان مردان است." پس خداوند برای پیامبرش (ص) این را ناخوش داشت و صحیفه‌ای بر او نازل فرمود که در آن هریسه‌ای از خوشه‌های بهشتی بود. پس آن را خورد و توان و نیروی ایشان به اندازه قدرت چهل مرد افزوده شد.»

33- بَابُ أَکْلِ الْمُثَلَّثَةِ

اشارة

⁽⁶⁾33 بَابُ أَکْلِ الْمُثَلَّثَةِ

ترجمه:

باب خوردن مثلثه.

[رقم الحدیث الکلی: 31211 - رقم الحدیث الباب: 1]

31211- 1- ⁽⁷⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ یَحْیَی بْنِ إِبْرَاهِیمَ بْنِ أَبِی الْبِلَادِ عَنْ أَبِیهِ عَنِ الْوَلِیدِ

بْنِ صَبِیحٍ قَالَ: قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع أَیَّ شَیْ‌ءٍ تُطْعِمُ عِیَالَکَ فِی الشِّتَاءِ قُلْتُ اللَّحْمَ وَ إِذَا لَمْ یَکُنِ اللَّحْمُ فَالسَّمْنَ وَ الزَّیْتَ قَالَ فَمَا یَمْنَعُکَ مِنْ هَذَا الْکَرْکُورِ ⁽¹⁾فَإِنَّهُ أَمْرَأُ ⁽²⁾شَیْ‌ءٍ فِی الْجَسَدِ یَعْنِی الْمُثَلَّثَةَ قَالَ أَخْبَرَنِی بَعْضُ أَصْحَابِنَا أَنَّ الْمُثَلَّثَةَ یُؤْخَذُ قَفِیزُ رُزٍّ ⁽³⁾وَ قَفِیزُ حِمَّصٍ وَ قَفِیزُ بَاقِلَّی أَوْ غَیْرِهِ مِنَ الْحُبُوبِ ثُمَّ یُرَضُّ جَمِیعاً وَ یُطْبَخُ.

وَ رَوَاهُ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ ⁽⁴⁾

وَ کَذَا الَّذِی قَبْلَهُ.

ترجمه:

ولید بن صبیح گفت: ابو عبدالله (ع) فرمودند: «در زمستان به خانواده‌ات چه غذایی می‌دهی؟» گفتم: «گوشت. و اگر گوشت نباشد، روغن حیوانی و زیتون.» فرمودند: «پس چه چیزی مانع می‌شود که این "کرکور" را مصرف کنی؟ زیرا آن، مقوی‌ترین غذا برای بدن است.» یعنی مثلثه.

برخی از اصحاب ما به من خبر دادند که مثلثه این‌گونه تهیه می‌شود: یک پیمانه برنج، یک پیمانه نخود، و یک پیمانه باقلایی یا سایر حبوبات گرفته شود، سپس همه آن‌ها آسیاب شده و پخته شود.

34- بَابُ أَکْلِ الْحَسْوِ بِاللَّبَنِ‌

اشارة

⁽⁵⁾34 بَابُ أَکْلِ الْحَسْوِ بِاللَّبَنِ

ترجمه:

باب خوردن حَسو (آش یا غذاهای مایع) با شیر.

[رقم الحدیث الکلی: 31212 - رقم الحدیث الباب: 1]

31212- 1- ⁽⁶⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ عَلِیِّ بْنِ حَدِیدٍ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِنَا عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: إِنَّ التَّلْبِینَ ⁽⁷⁾یَجْلُو الْقَلْبَ الْحَزِینَ کَمَا تَجْلُو الْأَصَابِعُ الْعَرَقَ مِنَ الْجَبِینِ.

وَ رَوَاهُ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ عَلِیِّ بْنِ حَدِیدٍ مِثْلَهُ ⁽⁸⁾.

ترجمه:

علی بن حدید از برخی اصحاب ما از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «همانا تلبینه، دل اندوهگین را پاک و روشن می‌کند، همان‌گونه که انگشتان، عرق را از پیشانی می‌زدایند.»

{تلبین و تلبینه نوعی حَسو (آش یا غذای مایع) هستند که از سبوس، شیر و عسل تهیه می‌شوند}

[رقم الحدیث الکلی: 31213 - رقم الحدیث الباب: 2]

31213- 2- ⁽⁹⁾قَالَ الْکُلَیْنِیُّ وَ رُوِیَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: قَالَ النَّبِیُّ ص لَوْ أَغْنَی مِنَ الْمَوْتِ شَیْ‌ءٌ لَأَغْنَتِ التَّلْبِینَةُ فَقِیلَ یَا رَسُولَ اللَّهِ ص وَ مَا التَّلْبِینَةُ قَالَ

الْحَسْوُ بِاللَّبَنِ الْحَسْوُ بِاللَّبَنِ کَرَّرَهَا ثَلَاثاً.

قَالَ وَ رَوَاهُ سَهْلُ بْنُ زِیَادٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحَسَنِ بْنِ شَمُّونٍ عَنِ الْأَصَمِّ عَنْ مِسْمَعٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع ⁽¹⁾.

ترجمه:

مرحوم کلینی روایت کرده است که ابو عبدالله (ع) نقل کرد که رسول خدا (ص) فرمودند: «اگر چیزی می‌توانست از مرگ جلوگیری کند، تلبینه چنین می‌کرد.» پس به پیامبر (ص) گفته شد: «ای رسول خدا، تلبینه چیست؟» فرمودند: «حَسو با شیر، حَسو با شیر.» و این را سه بار تکرار کردند.

[رقم الحدیث الکلی: 31214 - رقم الحدیث الباب: 3]

31214- 3- ⁽²⁾أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ أَبِیهِ عَمَّنْ ذَکَرَهُ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع عَنْ آبَائِهِ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص لَوْ أَغْنَی عَنِ الْمَوْتِ شَیْ‌ءٌ لَأَغْنَتِ اللَّبَنِیَّةُ ⁽³⁾قِیلَ یَا رَسُولَ اللَّهِ ص وَ مَا اللَّبَنِیَّةُ ⁽⁴⁾قَالَ الْحَسْوُ بِاللَّبَنِ.

ترجمه:

احمد بن ابی عبدالله البرقی در کتاب "المحاسن" از پدرش، از کسی که او را ذکر کرده، از ابو عبدالله (ع) از پدرانش نقل کرده که رسول خدا (ص) فرمودند: «اگر چیزی می‌توانست از مرگ جلوگیری کند، لبنیه چنین می‌کرد.» پس به پیامبر (ص) گفته شد: «ای رسول خدا، لبنیه چیست؟» فرمودند: «حَسو با شیر.»

35- بَابُ اسْتِحْبَابِ حُبِّ الْحَلْوَاءِ وَ أَکْلِهَا وَ أَکْلِ الْخَبِیصِ وَ الْفَالُوذَجِ‌

اشارة

⁽⁵⁾35 بَابُ اسْتِحْبَابِ حُبِّ الْحَلْوَاءِ وَ أَکْلِهَا وَ أَکْلِ الْخَبِیصِ وَ الْفَالُوذَجِ

ترجمه:

باب استحباب دوست داشتن حلوا و خوردن آن، و خوردن خبیص و فالوده

[رقم الحدیث الکلی: 31215 - رقم الحدیث الباب: 1]

31215- 1- ⁽⁶⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ هَارُونَ بْنِ مُوَفَّقٍ الْمَدِینِیِّ ⁽⁷⁾عَنْ أَبِیهِ قَالَ: بَعَثَ إِلَیَّ الْمَاضِی ع یَوْماً فَأَکَلْنَا عِنْدَهُ وَ أَکْثَرَ مِنَ الْحَلْوَاءِ فَقُلْتُ مَا أَکْثَرَ هَذِهِ الْحَلْوَاءَ فَقَالَ إِنَّا وَ شِیعَتَنَا خُلِقْنَا مِنَ الْحَلَاوَةِ فَنَحْنُ نُحِبُّ الْحَلْوَاءَ.

ترجمه:

احمد بن هارون بن موفق مدینی از پدرش نقل کرد که گفت: روزی امام کاظم (علیه السلام) مرا دعوت کردند، و نزد ایشان غذا خوردیم. ایشان حلوا را بسیار فراهم کرده بودند، پس گفتم: «چقدر این حلوا زیاد است!» فرمودند: «ما و شیعیانمان از شیرینی آفریده شده‌ایم، پس ما حلوا را دوست داریم.»

[رقم الحدیث الکلی: 31216 - رقم الحدیث الباب: 2]

31216- 2- ⁽⁸⁾وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَلِیِّ بْنِ أَبِی حَمْزَةَ عَنْ أَبِی بَصِیرٍ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ ع قَالَ: مَنْ لَمْ یُرِدْ مِنَّا الْحَلْوَاءَ أَرَادَ الشَّرَابَ.

ترجمه:

ابو بصیر از ابو جعفر (ع) نقل کرد که فرمودند: «کسی که از ما حلوا نخواهد، نوشیدنی را می‌خواهد

[رقم الحدیث الکلی: 31217 - رقم الحدیث الباب: 3]

31217- 3- ⁽¹⁾وَ عَنْهُ عَنْ أَحْمَدَ عَنِ ابْنِ فَضَّالٍ عَنْ یُونُسَ بْنِ یَعْقُوبَ عَنْ عَبْدِ الْأَعْلَی قَالَ: أَکَلْتُ مَعَ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع- فَأُتِیَ بِدَجَاجَةٍ مَحْشُوَّةٍ خَبِیصاً فَفَکَکْنَاهَا وَ أَکَلْنَاهَا.

ترجمه:

عبدالأعلی گفت: با ابو عبدالله (ع) غذا خوردم، پس مرغی که با خبیص پر شده بود، برایمان آورده شد. آن را باز کردیم و خوردیم.

[رقم الحدیث الکلی: 31218 - رقم الحدیث الباب: 4]

31218- 4- ⁽²⁾وَ بِالْإِسْنَادِ عَنْ یُونُسَ بْنِ یَعْقُوبَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: کُنَّا بِالْمَدِینَةِ فَأَرْسَلَ إِلَیْنَا اصْنَعُوا لَنَا فَالُوذَجَ وَ أَقِلُّوا فَأَرْسَلْنَا إِلَیْهِ فِی قَصْعَةٍ صَغِیرَةٍ.

أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنِ ابْنِ فَضَّالٍ مِثْلَهُ ⁽³⁾وَ کَذَا الَّذِی قَبْلَهُ وَ الَّذِی قَبْلَهُمَا عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَکَمِ عَنْ عَلِیِّ بْنِ أَبِی حَمْزَةَ.

ترجمه:

یونس بن یعقوب از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «در مدینه بودیم، پس به ما پیام فرستادند: برای ما فالوده تهیه کنید، و مقدار آن را کم بگیرید. پس ما آن را در یک کاسه کوچک برای ایشان فرستادیم.»

[رقم الحدیث الکلی: 31219 - رقم الحدیث الباب: 5]

31219- 5- ⁽⁴⁾وَ زَادَ إِنَّا أَهْلُ بَیْتٍ نُحِبُّ الْحَلْوَاءَ وَ قَالَ إِنَّ بِی مَوَادَّ وَ أَنَا أُحِبُّ الْحَلْوَاءَ.

وَ رَوَی الْأَوَّلَ عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ مِثْلَهُ.

ترجمه:

و افزودند: «ما اهل بیت، حلوا را دوست داریم.» و فرمودند: «در من (حالتی) وجود دارد، و من حلوا را دوست دارم

[رقم الحدیث الکلی: 31220 - رقم الحدیث الباب: 6]

31220- 6- ⁽⁵⁾وَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ سَعْدَانَ عَنْ یُوسُفَ بْنِ یَعْقُوبَ قَالَ: کَانَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع یُعْجِبُهُ الْفَالُوذَجُ وَ کَانَ إِذَا أَرَادَهُ قَالَ اتَّخِذُوا لَنَا وَ أَقِلُّوا.

ترجمه:

یوسف بن یعقوب گفت: «ابو عبدالله (ع) فالوده را دوست داشت، و هنگامی که آن را می‌خواست، می‌فرمود: "برای ما تهیه کنید، اما مقدار آن را کم بگیرید."»

36- بَابُ أَکْلِ السَّمَکِ وَ أَکْلِ التَّمْرِ أَوِ الْعَسَلِ وَ شُرْبِ الْمَاءِ بَعْدَهُ‌

اشارة

⁽⁶⁾36 بَابُ أَکْلِ السَّمَکِ وَ أَکْلِ التَّمْرِ أَوِ الْعَسَلِ وَ شُرْبِ الْمَاءِ بَعْدَهُ

ترجمه:

باب خوردن ماهی، خوردن خرما یا عسل، و نوشیدن آب پس از آن

[رقم الحدیث الکلی: 31221 - رقم الحدیث الباب: 1]

31221- 1- ⁽⁷⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ

ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ إِبْرَاهِیمَ بْنِ عَبْدِ الْحَمِیدِ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا الْحَسَنِ ع یَقُولُ عَلَیْکُمْ بِالسَّمَکِ فَإِنْ أَکَلْتَهُ بِغَیْرِ خُبْزٍ أَجْزَأَکَ وَ إِنْ أَکَلْتَهُ بِخُبْزٍ أَمْرَأَکَ.

وَ رَوَاهُ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ یَعْقُوبَ بْنِ یَزِیدَ عَنْ إِبْرَاهِیمَ بْنِ عَبْدِ الْحَمِیدِ مِثْلَهُ ⁽¹⁾.

ترجمه:

ابراهیم بن عبدالحمید گفت: از ابو الحسن (ع) شنیدم که فرمودند: «بر شما باد ماهی، زیرا اگر آن را بدون نان بخورید، شما را کفایت می‌کند، و اگر آن را با نان بخورید، گوارا‌تر خواهد بود.»

[رقم الحدیث الکلی: 31222 - رقم الحدیث الباب: 2]

31222- 2- ⁽²⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ عَنْ نُوحِ بْنِ شُعَیْبٍ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِنَا عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: کَانَ رَسُولُ اللَّهِ ص إِذَا أَکَلَ السَّمَکَ قَالَ اللَّهُمَّ بَارِکْ لَنَا فِیهِ وَ أَبْدِلْنَا بِهِ خَیْراً مِنْهُ.

ترجمه:

نوح بن شعیب از برخی اصحاب ما از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «رسول خدا (ص) هنگامی که ماهی می‌خورد، می‌فرمود: "اللهم بارک لنا فیه و أبدلنا به خیراً منه."»

[رقم الحدیث الکلی: 31223 - رقم الحدیث الباب: 3]

31223- 3- ⁽³⁾وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ سَعِیدِ بْنِ جَنَاحٍ عَنْ مَوْلًی لِأَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: دَعَا بِتَمْرٍ فَأَکَلَهُ ثُمَّ قَالَ مَا بِی شَهْوَةٌ وَ لَکِنِّی أَکَلْتُ سَمَکاً ثُمَّ قَالَ مَنْ بَاتَ وَ فِی جَوْفِهِ سَمَکٌ لَمْ یُتْبِعْهُ بِتَمْرٍ أَوْ عَسَلٍ لَمْ یَزَلْ عِرْقُ الْفَالِجِ یَضْرِبُ عَلَیْهِ حَتَّی یُصْبِحَ.

أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ نُوحٍ النَّیْسَابُورِیِّ عَنْ سَعِیدِ بْنِ جَنَاحٍ مِثْلَهُ ⁽⁴⁾وَ الَّذِی قَبْلَهُ عَنْ نُوحٍ أَیْضاً.

ترجمه:

مولای ابو عبدالله (ع) گفت: «آن حضرت خرما خواست و آن را خورد، سپس فرمود: "در من میل به خوراک نیست، اما ماهی خورده‌ام." سپس فرمود: "کسی که شب را به صبح رساند و در شکمش ماهی باشد، اما آن را با خرما یا عسل دنبال نکند، همواره رگ فالِج (عارضه‌ای در بدن) بر او تأثیر خواهد گذاشت تا صبح شود."»

[رقم الحدیث الکلی: 31224 - رقم الحدیث الباب: 4]

31224- 4- ⁽⁵⁾وَ عَنْ بَعْضِ الْعِرَاقِیِّینَ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ الزُّبَیْرِ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ حَکِیمٍ عَنْ أَبِیهِ عَنْ حَدِیدٍ قَالَ: قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع إِذَا أَکَلْتَ السَّمَکَ فَاشْرَبْ عَلَیْهِ الْمَاءَ.

ترجمه:

حدید گفت: ابو عبدالله (ع) فرمودند: «هرگاه ماهی خوردی، پس بر آن آب بنوش

37- بَابُ کَرَاهَةِ أَکْلِ السَّمَکِ الطَّرِیِّ إِلَّا عَلَی أَثَرِ الْحِجَامَةِ فَیُؤْکَلُ کَبَاباً

اشارة

⁽¹⁾37 بَابُ کَرَاهَةِ أَکْلِ السَّمَکِ الطَّرِیِّ إِلَّا عَلَی أَثَرِ الْحِجَامَةِ فَیُؤْکَلُ کَبَاباً

ترجمه:

باب کراهت خوردن ماهی تازه، مگر پس از حجامت، و در این صورت به صورت کبابی مصرف شود

[رقم الحدیث الکلی: 31225 - رقم الحدیث الباب: 1]

31225- 1- ⁽²⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی قَالَ کَتَبَ بَعْضُ أَصْحَابِنَا إِلَی أَبِی مُحَمَّدٍ ع یَشْکُو إِلَیْهِ دَماً وَ صَفْرَاءَ وَ قَالَ إِذَا احْتَجَمْتُ هَاجَتْ بِیَ الصَّفْرَاءُ وَ إِذَا أَخَّرْتُ الْحِجَامَةَ أَضَرَّ بِیَ ⁽³⁾الدَّمُ فَمَا تَرَی فِی ذَلِکَ فَکَتَبَ ع احْتَجِمْ وَ کُلْ عَلَی أَثَرِ الْحِجَامَةِ سَمَکاً طَرِیّاً کَبَاباً قَالَ فَأَعَدْتُ عَلَیْهِ الْمَسْأَلَةَ ⁽⁴⁾فَکَتَبَ احْتَجِمْ وَ کُلْ عَلَی أَثَرِ الْحِجَامَةِ سَمَکاً طَرِیّاً کَبَاباً بِمَاءٍ وَ مِلْحٍ قَالَ فَاسْتَعْمَلْتُهُ فَکُنْتُ فِی عَافِیَةٍ وَ صَارَ غِذَائِی.

ترجمه:

محمد بن یحیی گفت: «برخی از اصحاب ما به ابو محمد (ع) نامه نوشتند و از غلبه خون و صفرا شکایت کردند. گفتند: "هرگاه حجامت کنم، صفرا در من تحریک می‌شود، و اگر حجامت را به تأخیر بیندازم، خون مرا اذیت می‌کند. نظر شما در این مورد چیست؟"

پس امام (ع) در پاسخ نوشتند: "حجامت کن و پس از آن ماهی تازه را به صورت کبابی بخور."

راوی می‌گوید: «مسئله را دوباره به ایشان بازگو کردم، پس امام (ع) دوباره نوشتند: "حجامت کن و پس از آن ماهی تازه کبابی همراه با آب و نمک بخور."

راوی می‌گوید: «پس این توصیه را به کار بستم و در سلامتی بودم، و آن غذای همیشگی‌ام شد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31226 - رقم الحدیث الباب: 2]

31226- 2- ⁽⁵⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ عَلِیِّ بْنِ حَسَّانَ عَنْ مُوسَی بْنِ بَکْرٍ عَنْ أَبِی الْحَسَنِ ع قَالَ: السَّمَکُ الطَّرِیُّ یُذِیبُ الْجَسَدَ.

ترجمه:

موسی بن بکر از ابو الحسن (ع) نقل کرد که فرمودند: «ماهی تازه، بدن را تحلیل می‌برد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31227 - رقم الحدیث الباب: 3]

31227- 3- ⁽⁶⁾وَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ عَنْ أَبِی الْحَسَنِ ع قَالَ: السَّمَکُ الطَّرِیُّ یُذِیبُ شَحْمَ الْعَیْنَیْنِ.

ترجمه:

و با همین اسناد، از ابو الحسن (ع) نقل شده که فرمودند: «ماهی تازه، چربی چشم‌ها را تحلیل می‌برد

[رقم الحدیث الکلی: 31228 - رقم الحدیث الباب: 4]

31228- 4- ⁽⁷⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عِیسَی رَفَعَهُ قَالَ: السَّمَکُ الطَّرِیُّ یُذِیبُ شَحْمَ الْعَیْنِ.

ترجمه:

عثمان بن عیسی به صورت مرفوع نقل کرد که فرمودند: «ماهی تازه، چربی چشم را تحلیل می‌برد

[رقم الحدیث الکلی: 31229 - رقم الحدیث الباب: 5]

31229- 5- ⁽⁸⁾وَ عَنِ الْحُسَیْنِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ مُعَلَّی بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ مُحَمَّدِ

بْنِ عَلِیٍّ الْهَمَذَانِیِّ عَنْ مُعَتِّبٍ قَالَ ⁽¹⁾قَالَ أَبُو الْحَسَنِ ع یَوْماً یَا مُعَتِّبُ اطْلُبْ لَنَا حِیتَاناً طَرِیَّةً فَإِنِّی أُرِیدُ أَنْ أَحْتَجِمَ فَطَلَبْتُهَا ثُمَّ أَتَیْتُهُ بِهَا فَقَالَ یَا مُعَتِّبُ سَکْبِجْ لَنَا شَطْرَهَا وَ اشْوِ لَنَا شَطْرَهَا فَتَغَدَّی مِنْهَا أَبُو الْحَسَنِ ع وَ تَعَشَّی.

وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ بُنْدَارَ عَنْ أَبِیهِ وَ أَحْمَدَ بْنِ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ جَمِیعاً عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ الْهَمَذَانِیِّ مِثْلَهُ ⁽²⁾أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ الْهَمَذَانِیِّ مِثْلَهُ ⁽³⁾.

ترجمه:

معتب گفت: «روزی ابو الحسن (ع) فرمودند: "ای معتب، برای ما ماهی تازه تهیه کن، زیرا قصد دارم حجامت کنم." پس آن را تهیه کردم و نزد ایشان آوردم. سپس فرمودند: "ای معتب، نیمی از آن را به صورت اسکباج آماده کن، و نیمی دیگر را کباب کن." پس ابو الحسن (ع) از آن برای ناهار و شام تناول کردند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31230 - رقم الحدیث الباب: 6]

31230- 6- ⁽⁴⁾وَ عَنْ أَبِی الْقَاسِمِ وَ یَعْقُوبَ بْنِ یَزِیدَ عَنِ الْعَبْدِیِّ ⁽⁵⁾عَنِ ابْنِ سِنَانٍ وَ أَبِی الْبَخْتَرِیِّ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: السَّمَکُ الطَّرِیُّ یُذِیبُ الْجَسَدَ.

وَ عَنْ عَلِیِّ ابْنِ حَسَّانَ عَنْ مُوسَی بْنِ بَکْرٍ عَنْ أَبِی الْحَسَنِ ع مِثْلَهُ ⁽⁶⁾.

ترجمه:

ابی البختری از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «ماهی تازه، بدن را تحلیل می‌برد

[رقم الحدیث الکلی: 31231 - رقم الحدیث الباب: 7]

31231- 7- ⁽⁷⁾وَ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِنَا عَنِ ابْنِ أُخْتِ الْأَوْزَاعِیِّ عَنْ مَسْعَدَةَ بْنِ الْیَسَعِ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: قَالَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ ع السَّمَکُ الطَّرِیُّ یُذِیبُ اللَّحْمَ.

ترجمه:

مسعدة بن یسع از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که امیرالمؤمنین (ع) فرمودند: «ماهی تازه، گوشت را تحلیل می‌برد

[رقم الحدیث الکلی: 31232 - رقم الحدیث الباب: 8]

31232- 8- ⁽⁸⁾وَ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عِیسَی رَفَعَهُ قَالَ: السَّمَکُ الطَّرِیُّ یُذِیبُ شَحْمَ الْعَیْنِ.

ترجمه:

و عثمان بن عیسی به صورت مرفوع نقل کرد که فرمودند: «ماهی تازه، چربی چشم را تحلیل می‌برد

[رقم الحدیث الکلی: 31233 - رقم الحدیث الباب: 9]

31233- 9- ⁽¹⁾قَالَ وَ فِی حَدِیثٍ آخَرَ عَنْ مِسْمَعٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: السَّمَکُ الطَّرِیُّ یَذْهَبُ بِمُخِّ الْعَیْنِ.

قَالَ وَ فِی حَدِیثٍ آخَرَ یُذْبِلُ الْجَسَد

ترجمه:

مسمع از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «ماهی تازه، مغز چشم را از بین می‌برد.»

و در حدیث دیگری فرمودند: «بدن را پژمرده می‌کند.»

38- بَابُ کَرَاهَةِ إِدْمَانِ أَکْلِ السَّمَکِ وَ الْإِکْثَارِ مِنْهُ‌

اشارة

⁽²⁾38 بَابُ کَرَاهَةِ إِدْمَانِ أَکْلِ السَّمَکِ وَ الْإِکْثَارِ مِنْهُ

ترجمه:

باب کراهت اعتیاد به خوردن ماهی و زیاده‌روی در مصرف آن

[رقم الحدیث الکلی: 31234 - رقم الحدیث الباب: 1]

31234- 1- ⁽³⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ إِبْرَاهِیمَ عَنْ هَارُونَ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ مَسْعَدَةَ بْنِ صَدَقَةَ (بْنِ الْیَسَعِ) ⁽⁴⁾عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: قَالَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ ع لَا تُدْمِنُوا أَکْلَ السَّمَکِ فَإِنَّهُ یُذِیبُ الْجَسَدَ.

ترجمه:

مسعدة بن صدقة (بن الیسع) از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که امیرالمؤمنین (ع) فرمودند: «زیاده‌روی در خوردن ماهی را ترک کنید، زیرا بدن را تحلیل می‌برد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31235 - رقم الحدیث الباب: 2]

31235- 2- ⁽⁵⁾وَ عَنْهُ ⁽⁶⁾عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ یُونُسَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: أَکْلُ الْحِیتَانِ یُذِیبُ الْجَسَدَ.

ترجمه:

عبدالله بن سنان از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «خوردن ماهی، بدن را تحلیل می‌برد

[رقم الحدیث الکلی: 31236 - رقم الحدیث الباب: 3]

31236- 3- ⁽⁷⁾أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِی نَصْرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدٍ الشَّامِیِّ عَنْ حُسَیْنِ بْنِ حَنْظَلَةَ عَنْ أَحَدِهِمَا ع قَالَ: السَّمَکُ یُذِیبُ الْجَسَدَ.

ترجمه:

حسین بن حنظلة از یکی از آن دو (امام) نقل کرد که فرمودند: «ماهی، بدن را تحلیل می‌برد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31237 - رقم الحدیث الباب: 4]

31237- 4- ⁽⁸⁾وَ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِنَا عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ

شُعَیْبٍ عَنْ أَبِی بَصِیرٍ قَالَ: قَالَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ ع أَکْلُ الْحِیتَانِ یُذِیبُ الْجَسَدَ.

وَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ یُونُسَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع مِثْلَهُ ⁽¹⁾.

ترجمه:

ابو بصیر گفت که امیرالمؤمنین (ع) فرمودند: «خوردن ماهی بدن را تحلیل می‌برد

[رقم الحدیث الکلی: 31238 - رقم الحدیث الباب: 5]

31238- 5- ⁽²⁾وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ أَبِی بَصِیرٍ وَ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِی نَصْرٍ عَنْ حَمَّادِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سُوقَةَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: السَّمَکُ یُذِیبُ الْبَدَنَ.

ترجمه:

محمد بن سوقة از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «ماهی بدن را تحلیل می‌برد

[رقم الحدیث الکلی: 31239 - رقم الحدیث الباب: 6]

31239- 6- ⁽³⁾وَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ سَالِمٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: أَکْلُ الْحِیتَانِ یُورِثُ السِّلَّ.

ترجمه:

هشام بن سالم از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «خوردن ماهی موجب ابتلا به سل می‌شود

[رقم الحدیث الکلی: 31240 - رقم الحدیث الباب: 7]

31240- 7- ⁽⁴⁾مُحَمَّدُ بْنُ عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ بِإِسْنَادِهِ عَنْ مُوسَی بْنِ بَکْرٍ عَنْ أَبِی الْحَسَنِ مُوسَی ع قَالَ سَمِعْتُهُ یَقُولُ اللَّحْمُ یُنْبِتُ اللَّحْمَ وَ السَّمَکُ یُذِیبُ الْجَسَدَ الْحَدِیثَ.

ترجمه:

موسی بن بکر از ابو الحسن موسی (ع) نقل کرد که شنیدم فرمودند: «گوشت، گوشت را می‌رویاند، و ماهی، بدن را تحلیل می‌برد.»

39- بَابُ الْبَیْضِ‌

اشارة

⁽⁵⁾39 بَابُ الْبَیْضِ

ترجمه:

باب تخم‌مرغ

[رقم الحدیث الکلی: 31241 - رقم الحدیث الباب: 1]

31241- 1- ⁽⁶⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ حَکِیمٍ (عَنْ یُونُسَ عَنْ مُرَازِمٍ) ⁽⁷⁾قَالَ: ذَکَرَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع الْبَیْضَ فَقَالَ أَمَا إِنَّهُ خَفِیفٌ یَذْهَبُ بِقَرَمِ اللَّحْمِ.

ترجمه:

یونس از مرازِم نقل کرد که ابو عبدالله (ع) درباره‌ی تخم‌مرغ سخن گفت و فرمودند: «به‌راستی که سبک است و میل به گوشت را از بین می‌برد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31242 - رقم الحدیث الباب: 2]

31242- 2- ⁽¹⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ أَحْمَدَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْمَاعِیلَ بْنِ بَزِیعٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ حَکِیمٍ عَنْ مُرَازِمٍ مِثْلَهُ وَ زَادَ وَ لَیْسَتْ لَهُ غَائِلَةُ اللَّحْمِ.

ترجمه:

مرازِم همان روایت را نقل کرد و افزود: «و اثرات جانبی گوشت را ندارد

[رقم الحدیث الکلی: 31243 - رقم الحدیث الباب: 3]

31243- 3- ⁽²⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ أَحْمَدَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ عُبَیْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الدِّهْقَانِ عَنْ دُرُسْتَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: شَکَا نَبِیٌّ مِنَ الْأَنْبِیَاءِ إِلَی اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ قِلَّةَ النَّسْلِ فَقَالَ کُلِ اللَّحْمَ بِالْبَیْضِ.

ترجمه:

عبدالله بن سنان از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «یکی از پیامبران به خداوند عزّ و جلّ از کمبود نسل شکایت کرد، پس خداوند فرمود: "گوشت را با تخم‌مرغ بخور."»

[رقم الحدیث الکلی: 31244 - رقم الحدیث الباب: 4]

31244- 4- ⁽³⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ أَحْمَدَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ أَبِیهِ (عَنْ جَدِّهِ قَیْسِ بْنِ عَبْدِ الْعَزِیزِ) ⁽⁴⁾عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: مُخُّ الْبَیْضِ خَفِیفٌ وَ الْبَیَاضُ ثَقِیلٌ.

ترجمه:

قیس بن عبدالعزیز از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «مغز (زرده) تخم‌مرغ سبک است و سفیده آن سنگین

[رقم الحدیث الکلی: 31245 - رقم الحدیث الباب: 5]

31245- 5- ⁽⁵⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ عَلِیِّ بْنِ حَسَّانَ عَنْ مُوسَی بْنِ بَکْرٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا الْحَسَنِ ع یَقُولُ کَثْرَةُ أَکْلِ الْبَیْضِ تَزِیدُ فِی الْوَلَدِ.

وَ رَوَاهُ الصَّدُوقُ بِإِسْنَادِهِ عَنْ مُوسَی بْنِ بَکْرٍ نَحْوَهُ ⁽⁶⁾.

ترجمه:

موسی بن بکر گفت که شنیدم ابو الحسن (ع) فرمودند: «زیاده‌روی در خوردن تخم‌مرغ باعث افزایش نسل می‌شود

[رقم الحدیث الکلی: 31246 - رقم الحدیث الباب: 6]

31246- 6- ⁽⁷⁾وَ عَنْ أَبِی عَلِیٍّ الْأَشْعَرِیِّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سَالِمٍ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ النَّضْرِ عَنْ عُمَرَ بْنِ أَبِی حَسَنَةَ الْجَمَّالِ قَالَ: شَکَوْتُ إِلَی أَبِی الْحَسَنِ ع قِلَّةَ الْوَلَدِ فَقَالَ لِی اسْتَغْفِرِ اللَّهَ وَ کُلِ الْبَیْضَ بِالْبَصَلِ.

أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ أَبِیهِ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ

النَّضْرِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عُمَرَ بْنِ أَبِی حَسَنَةَ مِثْلَهُ ⁽¹⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ حَسَّانَ وَ ذَکَرَ الَّذِی قَبْلَهُ وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ أَبِیهِ وَ ذَکَرَ الَّذِی قَبْلَهُمَا وَ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ وَ ذَکَرَ الْأَوَّلَ وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْمَاعِیلَ وَ ذَکَرَ الثَّانِیَ.

ترجمه:

عمر بن ابی حسنة الجمّال گفت: «به ابو الحسن (ع) از کمی فرزند شکایت کردم، پس به من فرمودند: "از خدا طلب آمرزش کن و تخم‌مرغ را با پیاز بخور."»

[رقم الحدیث الکلی: 31247 - رقم الحدیث الباب: 7]

31247- 7- ⁽²⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَکَمِ عَنْ أَبِیهِ عَنْ سَعْدٍ عَنِ الْأَصْبَغِ عَنْ عَلِیٍّ ع قَالَ: إِنَّ نَبِیّاً مِنَ الْأَنْبِیَاءِ شَکَا إِلَی اللَّهِ قِلَّةَ النَّسْلِ فِی أُمَّتِهِ فَأَمَرَهُ أَنْ یَأْمُرَهُمْ بِأَکْلِ الْبَیْضِ فَفَعَلُوا فَکَثُرَ النَّسْلُ فِیهِمْ.

ترجمه:

اصبغ از علی (ع) نقل کرد که فرمودند: «یکی از پیامبران به خداوند از کمبود نسل در امت خود شکایت کرد، پس خداوند به او فرمان داد که مردم را به خوردن تخم‌مرغ امر کند. آنان چنین کردند و نسلشان زیاد شد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31248 - رقم الحدیث الباب: 8]

31248- 8- ⁽³⁾وَ عَنْ أَبِی الْقَاسِمِ الْکُوفِیِّ وَ یَعْقُوبَ بْنِ یَزِیدَ عَنِ الْقَنْدِیِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: شَکَا نَبِیٌّ مِنَ الْأَنْبِیَاءِ إِلَی رَبِّهِ قِلَّةَ الْوَلَدِ فَأَمَرَهُ بِأَکْلِ الْبَیْضِ.

ترجمه:

عبدالله بن سنان از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «یکی از پیامبران به پروردگار خود از کمبود فرزند شکایت کرد، پس خداوند به او فرمان داد که تخم‌مرغ بخورد.»

[رقم الحدیث الکلی: 31249 - رقم الحدیث الباب: 9]

31249- 9- ⁽⁴⁾وَ عَنْ نُوحِ بْنِ شُعَیْبٍ عَنْ کَامِلٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِیمَ الْجُعْفِیِّ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: مَنْ عَدِمَ الْوَلَدَ فَلْیَأْکُلِ الْبَیْضَ وَ لْیُکْثِرْ مِنْهُ.

ترجمه:

محمد بن ابراهیم الجعفی از ابو عبدالله (ع) نقل کرد که فرمودند: «هرکس فرزند ندارد، تخم‌مرغ بخورد و از آن زیاد مصرف کند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31250 - رقم الحدیث الباب: 10]

31250- 10- ⁽⁵⁾وَ عَنْ یُوسُفَ بْنِ السُّخْتِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جُمْهُورٍ عَنْ حُمْرَانَ بْنِ أَعْیَنَ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع إِنَّ أُنَاساً یَزْعُمُونَ أَنَّ صُفْرَةَ الْبَیْضِ أَخَفُّ مِنَ الْبَیَاضِ فَقَالَ إِلَی مَا یَذْهَبُونَ فِی ذَلِکَ فَقُلْتُ یَزْعُمُونَ أَنَّ الرِّیشَ مِنَ الْبَیَاضِ وَ أَنَّ الْعَظْمَ وَ الْعَصَبَ مِنَ الصُّفْرَةِ فَقَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع فَالرِّیشُ أَخَفُّهَا.

أَقُولُ: یَحْتَمِلُ کَوْنُ الْبَیْضِ قِسْمَیْنِ أَوْ تُحْمَلُ إِحْدَی الرِّوَایَتَیْنِ عَلَی التَّقِیَّةِ أَوْ یَکُونُ مُرَادُهُ ع رَدَّ الدَّلِیلِ دُونَ الدَّعْوَی.

ترجمه:

حمران بن أعین گفت: «به ابو عبدالله (ع) گفتم که برخی افراد معتقدند زرده تخم‌مرغ سبک‌تر از سفیده آن است.» پس ایشان فرمودند: «بر چه اساسی چنین می‌گویند؟» گفتم: «می‌گویند که پر از سفیده است، و استخوان و عصب از زرده.» ابو عبدالله (ع) فرمودند: «پس پر، سبک‌ترین آن‌هاست.»

می گویم : برخی احتمال دارد که تخم‌مرغ به دو بخش تقسیم شود، یا اینکه یکی از دو روایت بر اساس تقیه باشد، یا اینکه هدف امام (ع) رد استدلال باشد، نه تأیید ادعا.

40- بَابُ أَنَّ کُلَّ مَا کَانَ مَأْکُولَ اللَّحْمِ فَبَیْضُهُ وَ لَبَنُهُ وَ الْإِنْفَحَةُ مِنْهُ حَلَالٌ وَ إِنْ کَانَ مِنْ دَجَاجَةٍ لَمْ یَرْکَبْهَا الدِّیکُ وَ شَاةٍ وَ نَحْوِهَا لَمْ یَضْرِبْهَا الْفَحْلُ‌

اشارة

⁽¹⁾40 بَابُ أَنَّ کُلَّ مَا کَانَ مَأْکُولَ اللَّحْمِ فَبَیْضُهُ وَ لَبَنُهُ وَ الْإِنْفَحَةُ ⁽²⁾مِنْهُ حَلَالٌ وَ إِنْ کَانَ مِنْ دَجَاجَةٍ لَمْ یَرْکَبْهَا الدِّیکُ وَ شَاةٍ وَ نَحْوِهَا لَمْ یَضْرِبْهَا الْفَحْلُ

ترجمه:

باب: هر حیوانی که گوشت آن قابل خوردن باشد، تخم، شیر و پنیرمایه‌اش نیز حلال است، حتی اگر مرغی باشد که خروس بر آن سوار نشده است، یا گوسفند و امثال آن که نر با آن آمیزش نکرده باشد.

[رقم الحدیث الکلی: 31251 - رقم الحدیث الباب: 1]

31251- 1- ⁽³⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مُوسَی عَنْ یَعْقُوبَ بْنِ یَزِیدَ عَنِ ابْنِ فَضَّالٍ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِنَا عَنِ ابْنِ أَبِی یَعْفُورٍ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع إِنَّ الدَّجَاجَةَ تَکُونُ فِی الْمَنْزِلِ وَ لَیْسَ مَعَهَا الدِّیَکَةُ تَعْتَلِفُ مِنَ الْکُنَاسَةِ وَ غَیْرِهَا وَ تَبِیضُ مِنْ غَیْرِ أَنْ یَرْکَبَهَا الدِّیَکَةُ فَمَا تَقُولُ فِی أَکْلِ ذَلِکَ الْبَیْضِ فَقَالَ إِنَّ الْبَیْضَ إِذَا کَانَ مِمَّا یُؤْکَلُ لَحْمُهُ فَلَا بَأْسَ (بِأَکْلِهِ) ⁽⁴⁾وَ هُوَ حَلَالٌ.

ترجمه:

ابن ابی یعفور می‌گوید: به امام صادق (ع) گفتم: مرغ در خانه است و خروس‌ها با آن نیستند؛ از آشغال‌ها و چیزهای دیگر تغذیه می‌کند و بدون اینکه خروس‌ها بر آن سوار شوند تخم می‌گذارد. نظر شما در مورد خوردن این تخم چیست؟

ایشان فرمودند: اگر تخم از حیوانی باشد که گوشت آن خورده می‌شود، پس اشکالی ندارد (در خوردن آن) و حلال است.

[رقم الحدیث الکلی: 31252 - رقم الحدیث الباب: 2]

31252- 2- ⁽⁵⁾وَ عَنْ أَبِی عَلِیٍّ الْأَشْعَرِیِّ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِنَا عَنِ ابْنِ أَبِی نَجْرَانَ عَنْ دَاوُدَ بْنِ فَرْقَدٍ قَالَ: سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع عَنِ الشَّاةِ وَ الْبَقَرَةِ رُبَّمَا دَرَّتْ مِنَ اللَّبَنِ مِنْ غَیْرِ أَنْ یَضْرِبَهَا الْفَحْلُ وَ الدَّجَاجَةِ رُبَّمَا بَاضَتْ مِنْ غَیْرِ أَنْ تَرْکَبَهَا الدِّیَکَةُ قَالَ فَقَالَ ع هَذَا حَلَالٌ طَیِّبٌ کُلُّ شَیْ‌ءٍ یُؤْکَلُ لَحْمُهُ فَجَمِیعُ مَا کَانَ مِنْهُ مِنْ لَبَنٍ أَوْ بَیْضٍ أَوْ إِنْفَحَةٍ فَکُلُّ ذَلِکَ حَلَالٌ طَیِّبٌ وَ رُبَّمَا یَکُونُ هَذَا (مِنْ ضَرْبَةِ) ⁽⁶⁾الْفَحْلِ وَ یُبْطِئُ وَ کُلُّ هَذَا حَلَالٌ.

أَقُولُ: وَ تَقَدَّمَ مَا یَدُلُّ عَلَی ذَلِکَ ⁽⁷⁾.

ترجمه:

داوود بن فرقد می‌گوید: از امام صادق (ع) درباره گوسفند و گاو پرسیدم که گاهی بدون اینکه نر آن‌ها با ماده آمیزش کند، شیر می‌دهند، و درباره مرغی که گاهی بدون اینکه خروس بر آن سوار شود، تخم می‌گذارد. امام (ع) فرمودند: این [شیر و تخم] حلال و پاکیزه است. هر چیزی که گوشت آن خورده می‌شود، هر آنچه از آن به دست آید، مانند شیر، تخم‌مرغ یا پنیرمایه، همه آن‌ها حلال و پاکیزه‌اند. گاهی این [شیر یا تخم] از اثر آمیزش نر حاصل می‌شود و گاهی با تأخیر، اما در هر حال همه این‌ها حلال هستند.

41- بَابُ الْمِلْحِ‌

اشارة

⁽¹⁾41 بَابُ الْمِلْحِ

ترجمه:

باب نمک و احکام مرتبط با آن

[رقم الحدیث الکلی: 31253 - رقم الحدیث الباب: 1]

31253- 1- ⁽²⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ إِبْرَاهِیمَ بْنِ أَبِی مَحْمُودٍ قَالَ: قَالَ لَنَا الرِّضَا ع أَیُّ الْإِدَامِ أَجْزَأُ فَقَالَ بَعْضُنَا اللَّحْمُ وَ قَالَ بَعْضُنَا الزَّیْتُ وَ قَالَ بَعْضُنَا اللَّبَنُ فَقَالَ هُوَ لَا بَلِ الْمِلْحُ لَقَدْ خَرَجْتُ إِلَی نُزْهَةٍ لَنَا وَ نَسِیَ ⁽³⁾الْغِلْمَانُ الْمِلْحَ فَذَبَحُوا لَنَا شَاةً مِنْ أَسْمَنِ مَا یَکُونُ فَمَا انْتَفَعْنَا مِنْهَا بِشَیْ‌ءٍ حَتَّی انْصَرَفْنَا.

ترجمه:

ابراهیم بن ابی محمود می‌گوید: امام رضا (ع) از ما پرسیدند: «کدام خوراکی (ادام) ضروری‌تر است؟» برخی از ما گفتند: گوشت، برخی گفتند: روغن، و برخی گفتند: شیر. امام (ع) فرمودند: «نه، بلکه نمک.» سپس فرمودند: «روزی برای گردش بیرون رفتیم و غلامان نمک را فراموش کردند. گوسفندی از بهترین و چاق‌ترین نوع آن را برای ما ذبح کردند، اما هیچ بهره‌ای از آن نبردیم تا زمانی که بازگشتیم.»

[رقم الحدیث الکلی: 31254 - رقم الحدیث الباب: 2]

31254- 2- ⁽⁴⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ إِبْرَاهِیمَ ⁽⁵⁾عَنْ إِسْمَاعِیلَ بْنِ مَرَّارٍ عَنْ یُونُسَ ⁽⁶⁾عَنْ سَعْدٍ الْإِسْکَافِ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ ع قَالَ: إِنَّ فِی الْمِلْحِ شِفَاءً مِنْ سَبْعِینَ دَاءً أَوْ سَبْعِینَ نَوْعاً مِنْ أَنْوَاعِ الْأَوْجَاعِ ثُمَّ قَالَ لَوْ یَعْلَمُ النَّاسُ مَا فِی الْمِلْحِ مَا تَدَاوَوْا إِلَّا بِهِ.

ترجمه:

سعد اسکاف از امام باقر (ع) نقل می‌کند که فرمودند: «در نمک شفای هفتاد بیماری یا هفتاد نوع از دردها وجود دارد.» سپس فرمودند: «اگر مردم می‌دانستند که در نمک چه [خاصیتی] است، جز با آن درمان نمی‌کردند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31255 - رقم الحدیث الباب: 3]

31255- 3- ⁽⁷⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِیهِ (وَ) ⁽⁸⁾عَمْرِو بْنِ إِبْرَاهِیمَ جَمِیعاً (عَنْ) ⁽⁹⁾خَلَفِ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ یَعْقُوبَ بْنِ شُعَیْبٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: لَدَغَتْ رَسُولَ اللَّهِ ع عَقْرَبٌ فَنَفَضَهَا وَ قَالَ لَعَنَکِ اللَّهُ فَمَا یَسْلَمُ

مِنْکِ مُؤْمِنٌ وَ لَا کَافِرٌ ثُمَّ دَعَا بِمِلْحٍ فَوَضَعَهُ عَلَی مَوْضِعِ اللَّدْغَةِ ثُمَّ عَصَرَهُ بِإِبْهَامِهِ حَتَّی ذَابَتْ ثُمَّ قَالَ لَوْ یَعْلَمُ النَّاسُ مَا فِی الْمِلْحِ مَا احْتَاجُوا مَعَهُ إِلَی تِرْیَاقٍ ⁽¹⁾.

ترجمه:

یعقوب بن شعیب از امام صادق (ع) نقل می‌کند که فرمودند: «عقربی رسول خدا (ص) را نیش زد، پس آن را تکان داد و فرمود: "خداوند تو را لعنت کند! هیچ مؤمن و کافری از گزند تو در امان نیست." سپس دستور داد نمک بیاورند و آن را بر محل نیش‌زدگی گذاشت، سپس با انگشت شست خود آن را فشار داد تا حل شد. سپس فرمود: "اگر مردم می‌دانستند که در نمک چه [خاصیتی] است، دیگر نیازی به پادزهر نداشتند."»

[رقم الحدیث الکلی: 31256 - رقم الحدیث الباب: 4]

31256- 4- ⁽²⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ أَبِی أَیُّوبَ الْخَرَّازِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ قَالَ: إِنَّ الْعَقْرَبَ لَدَغَتْ رَسُولَ اللَّهِ ص- فَقَالَ لَعَنَکِ اللَّهُ فَمَا تُبَالِینَ مُؤْمِناً آذَیْتِ أَمْ کَافِراً ثُمَّ دَعَا بِمِلْحٍ فَدَلَکَهُ فَهَدَأَتْ ثُمَّ قَالَ أَبُو جَعْفَرٍ ع- لَوْ عَلِمَ النَّاسُ مَا فِی الْمِلْحِ مَا بَغَوْا مَعَهُ دِرْیَاقاً.

أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ عَنِ ابْنِ أَسْبَاطٍ عَنْ إِبْرَاهِیمَ بْنِ أَبِی مَحْمُودٍ وَ ذَکَرَ الْأَوَّلَ نَحْوَهُ وَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ یُونُسَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَ ذَکَرَ الثَّانِیَ وَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ عَمْرِو بْنِ إِبْرَاهِیمَ وَ خَلَفِ بْنِ حَمَّادٍ وَ ذَکَرَ الثَّالِثَ وَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ وَ ذَکَرَ الرَّابِعَ ⁽³⁾.

ترجمه:

محمد بن مسلم نقل می‌کند که رسول خدا (ص) را عقربی نیش زد، پس فرمود: «خداوند تو را لعنت کند! آیا تفاوتی برایت دارد که مؤمنی را آزار دهی یا کافری را؟» سپس دستور داد نمک بیاورند و آن را مالید، پس درد آرام گرفت. سپس امام باقر (ع) فرمودند: «اگر مردم می‌دانستند که در نمک چه [خاصیتی] است، دیگر نیازی به پادزهر نداشتند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31257 - رقم الحدیث الباب: 5]

31257- 5- ⁽⁴⁾وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنِ الدِّهْقَانِ عَنْ دُرُسْتَ عَنْ عُمَرَ بْنِ أُذَیْنَةَ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ ع قَالَ: لَدَغَتْ رَسُولَ اللَّهِ ص عَقْرَبٌ وَ هُوَ یُصَلِّی بِالنَّاسِ فَأَخَذَ النَّعْلَ فَضَرَبَهَا ثُمَّ قَالَ بَعْدَ مَا انْصَرَفَ لَعَنَکِ اللَّهُ فَمَا تَدَعِینَ بَرّاً وَ لَا فَاجِراً إِلَّا آذَیْتِهِ ثُمَّ دَعَا بِمِلْحٍ جَرِیشٍ فَدَلَکَ بِهِ مَوْضِعَ اللَّدْغَةِ ثُمَّ قَالَ لَوْ عَلِمَ النَّاسُ مَا فِی الْمِلْحِ الْجَرِیشِ مَا احْتَاجُوا مَعَهُ إِلَی تِرْیَاقٍ وَ لَا غَیْرِهِ.

أَقُولُ: وَ تَقَدَّمَ مَا یَدُلُّ عَلَی ذَلِکَ ⁽⁵⁾.

ترجمه:

عمر بن اُذَیْنَة از امام باقر (ع) نقل می‌کند که فرمودند: «رسول خدا (ص) در حالی که نماز جماعت می‌خواند، عقربی او را نیش زد. پس کفش خود را برداشت و آن را زد. سپس پس از پایان نماز فرمود: "خداوند تو را لعنت کند! هیچ نیکوکار و فاجری از گزند تو در امان نیست." سپس دستور داد نمک درشت بیاورند و آن را بر محل نیش‌زدگی مالید. سپس فرمود: "اگر مردم می‌دانستند که در نمک درشت چه [خاصیتی] است، دیگر نیازی به پادزهر یا چیز دیگری نداشتند."»

42- بَابُ جُمْلَةٍ مِنَ الْأَطْعِمَةِ وَ الْأَشْرِبَةِ الْمُبَاحَةِ وَ الْمُحَرَّمَةِ

اشارة

⁽¹⁾42 بَابُ جُمْلَةٍ مِنَ الْأَطْعِمَةِ وَ الْأَشْرِبَةِ الْمُبَاحَةِ وَ الْمُحَرَّمَةِ

ترجمه:

باب به بررسی احکام مربوط به خوردنی‌ها و آشامیدنی‌های مباح و حرام

[رقم الحدیث الکلی: 31258 - رقم الحدیث الباب: 1]

31258- 1- ⁽²⁾الْحَسَنُ بْنُ عَلِیِّ بْنِ شُعْبَةَ فِی کِتَابِ تُحَفِ الْعُقُولِ عَنِ الصَّادِقِ ع فِی حَدِیثٍ قَالَ: وَ أَمَّا مَا یَحِلُّ ⁽³⁾لِلْإِنْسَانِ أَکْلُهُ مِمَّا أَخْرَجَتِ الْأَرْضُ فَثَلَاثَةُ صُنُوفٍ مِنَ الْأَغْذِیَةِ صِنْفٌ مِنْهَا جَمِیعُ الْحَبِّ کُلِّهِ مِنَ الْحِنْطَةِ وَ الشَّعِیرِ وَ الْأَرُزِّ وَ الْحِمَّصِ وَ غَیْرِ ذَلِکَ مِنْ صُنُوفِ الْحَبِّ وَ صُنُوفِ السَّمَاسِمِ وَ غَیْرِهِمَا کُلُّ شَیْ‌ءٍ مِنَ الْحَبِّ مِمَّا یَکُونُ فِیهِ غِذَاءُ الْإِنْسَانِ فِی بَدَنِهِ وَ قُوتُهُ فَحَلَالٌ أَکْلُهُ وَ کُلُّ شَیْ‌ءٍ یَکُونُ فِیهِ الْمَضَرَّةُ عَلَی الْإِنْسَانِ فِی بَدَنِهِ فَحَرَامٌ أَکْلُهُ إِلَّا فِی حَالِ الضَّرُورَةِ وَ الصِّنْفُ الثَّانِی مَا أَخْرَجَتِ الْأَرْضُ مِنْ جَمِیعِ صُنُوفِ الثِّمَارِ کُلِّهَا مِمَّا یَکُونُ فِیهِ غِذَاءُ الْإِنْسَانِ وَ مَنْفَعَةٌ لَهُ وَ قُوَّةٌ بِهِ ⁽⁴⁾فَحَلَالٌ أَکْلُهُ وَ مَا کَانَ فِیهِ الْمَضَرَّةُ عَلَی الْإِنْسَانِ فِی أَکْلِهِ فَحَرَامٌ أَکْلُهُ وَ الصِّنْفُ الثَّالِثُ جَمِیعُ صُنُوفِ الْبُقُولِ وَ النَّبَاتِ وَ کُلُّ شَیْ‌ءٍ تَنْبُتُ ⁽⁵⁾مِنَ الْبُقُولِ کُلِّهَا مِمَّا فِیهِ مَنَافِعُ الْإِنْسَانِ وَ غِذَاءٌ لَهُ فَحَلَالٌ أَکْلُهُ وَ مَا کَانَ مِنْ صُنُوفِ الْبُقُولِ مِمَّا فِیهِ الْمَضَرَّةُ عَلَی الْإِنْسَانِ فِی أَکْلِهِ نَظِیرِ بُقُولِ السُّمُومِ الْقَاتِلَةِ وَ نَظِیرِ الدِّفْلَی ⁽⁶⁾وَ غَیْرِ ذَلِکَ مِنْ صُنُوفِ السَّمِّ الْقَاتِلِ فَحَرَامٌ أَکْلُهُ وَ أَمَّا مَا یَحِلُّ أَکْلُهُ مِنْ لُحُومِ الْحَیَوَانِ فَلُحُومُ الْبَقَرِ وَ الْغَنَمِ وَ الْإِبِلِ وَ مَا

یَحِلُّ مِنْ لُحُومِ الْوَحْشِ وَ کُلُّ مَا لَیْسَ فِیهِ نَابٌ وَ لَا لَهُ مِخْلَبٌ وَ مَا یَحِلُّ مِنْ أَکْلِ لُحُومِ الطَّیْرِ کُلِّهَا مَا کَانَتْ لَهُ قَانِصَةٌ فَحَلَالٌ أَکْلُهُ وَ مَا لَمْ یَکُنْ لَهُ قَانِصَةٌ فَحَرَامٌ أَکْلُهُ وَ لَا بَأْسَ بِأَکْلِ صُنُوفِ الْجَرَادِ وَ أَمَّا مَا یَجُوزُ أَکْلُهُ مِنَ الْبَیْضِ فَکُلُّ مَا اخْتَلَفَ طَرَفَاهُ فَحَلَالٌ أَکْلُهُ وَ مَا اسْتَوَی طَرَفَاهُ فَحَرَامٌ أَکْلُهُ وَ مَا یَجُوزُ أَکْلُهُ مِنْ صَیْدِ الْبَحْرِ مِنْ صُنُوفِ السَّمَکِ مَا کَانَ لَهُ قُشُورٌ فَحَلَالٌ أَکْلُهُ وَ مَا لَمْ یَکُنْ لَهُ قُشُورٌ فَحَرَامٌ أَکْلُهُ وَ مَا یَجُوزُ مِنَ الْأَشْرِبَةِ مِنْ جَمِیعِ صُنُوفِهَا فَمَا لَمْ یُغَیِّرِ الْعَقْلَ کَثِیرُهُ فَلَا بَأْسَ بِشُرْبِهِ وَ کُلُّ شَیْ‌ءٍ یُغَیِّرُ مِنْهَا الْعَقْلَ کَثِیرُهُ فَالْقَلِیلُ مِنْهُ حَرَامٌ.

أَقُولُ: وَ تَقَدَّمَ مَا یَدُلُّ عَلَی بَعْضِ الْمَقْصُودِ ⁽¹⁾وَ یَأْتِی مَا یَدُلُّ عَلَیْهِ ⁽²⁾.

ترجمه:

تحت‌اللفظی: حسن بن علی بن شعبة در کتاب تحف العقول از امام صادق (ع) روایت کرده است که در حدیثی فرمودند:

و اما آنچه برای انسان خوردنش حلال است از آنچه زمین بیرون آورده، سه گروه از خوراکی‌ها هستند:

دسته اول: تمامی حبوبات، مانند گندم، جو، برنج، نخود و سایر انواع دانه‌ها، از جمله انواع کنجد و غیر آن. هر چیزی از دانه‌ها که غذای انسان و قوت بدن محسوب می‌شود، حلال است. اما هر چیزی که برای بدن انسان ضرر داشته باشد، حرام است مگر در شرایط اضطرار.

دسته دوم: هر میوه‌ای که زمین بیرون آورده است، از جمله تمام انواع میوه‌ها که دارای غذای مفید، منفعت و قوت برای انسان هستند، حلال می‌باشند. اما هر چیزی که خوردنش ضرر داشته باشد، حرام است.

دسته سوم: تمامی سبزیجات و گیاهان، هر گیاهی که از زمین می‌روید و دارای منفعت و غذای انسان است، حلال است. اما آنچه از گیاهان باشد که خوردنش ضرر داشته باشد، مانند گیاهان سمی و کشنده، مانند دفلی و انواع سموم کشنده، حرام است.

گوشت گاو، گوسفند و شتر حلال است.

گوشت حیوانات وحشی که ناب و چنگال ندارند، حلال است.

گوشت پرندگان:

پرندگانی که چینه‌دان دارند، حلال هستند.

پرندگانی که چینه‌دان ندارند، حرام هستند.

ملخ خوردنش مجاز است.

تخم‌مرغ:

تخم‌هایی که دو سر آن متفاوت است، حلال هستند.

تخم‌هایی که دو سر آن یکسان است، حرام هستند.

ماهی‌ها و آبزیان:

ماهی‌هایی که پولک دارند، حلال هستند.

ماهی‌هایی که پولک ندارند، حرام هستند.

نوشیدنی‌ها:

نوشیدنی‌هایی که مست‌کننده نیستند، حلال هستند.

نوشیدنی‌هایی که مست‌کننده باشند، حتی مقدار کم آن‌ها حرام است.

43- بَابُ أَکْلِ الْخَلِّ وَ الزَّیْتِ‌

اشارة

⁽³⁾43 بَابُ أَکْلِ الْخَلِّ وَ الزَّیْتِ

ترجمه:

باب بررسی احکام خوردن سرکه و روغن

[رقم الحدیث الکلی: 31259 - رقم الحدیث الباب: 1]

31259- 1- ⁽⁴⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ یَحْیَی عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنِ ابْنِ فَضَّالٍ عَنْ یُونُسَ بْنِ یَعْقُوبَ عَنْ عَبْدِ الْأَعْلَی قَالَ: أَکَلْتُ مَعَ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع- فَقَالَ یَا جَارِیَةُ ایتِینَا بِطَعَامِنَا الْمَعْرُوفِ فَأُتِیَ بِقَصْعَةٍ فِیهَا خَلٌّ وَ زَیْتٌ فَأَکَلْنَا.

ترجمه:

عبدالأعلی می‌گوید: با امام صادق (ع) غذا خوردم. ایشان فرمودند: «ای کنیز، غذای معروف ما را بیاور.» سپس ظرفی که در آن سرکه و روغن بود، آورده شد و ما از آن خوردیم.

[رقم الحدیث الکلی: 31260 - رقم الحدیث الباب: 2]

31260- 2- ⁽⁵⁾وَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ عَبْدَةَ الْوَاسِطِیِّ ⁽⁶⁾عَنْ عَجْلَانَ قَالَ: تَعَشَّیْتُ مَعَ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع

بَعْدَ عَتَمَةٍ وَ کَانَ یَتَعَشَّی بَعْدَ عَتَمَةٍ فَأُتِیَ بِخَلٍّ وَ زَیْتٍ وَ لَحْمٍ بَارِدٍ فَجَعَلَ یَنْتِفُ اللَّحْمَ وَ یُطْعِمُنِیهِ وَ یَأْکُلُ هُوَ الْخَلَّ وَ الزَّیْتَ وَ یَدَعُ اللَّحْمَ فَقَالَ إِنَّ هَذَا طَعَامُنَا وَ طَعَامُ الْأَنْبِیَاءِ.

ترجمه:

عجْلان می‌گوید: پس از عتمه (نماز عشاء)، با امام صادق (ع) شام خوردم. ایشان همیشه پس از عتمه شام می‌خوردند. سپس سرکه، روغن و گوشت سرد آورده شد. امام (ع) گوشت را تکه‌تکه می‌کردند و به من می‌دادند، اما خودشان سرکه و روغن می‌خوردند و گوشت را کنار می‌گذاشتند. سپس فرمودند: «این غذای ما و غذای پیامبران است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31261 - رقم الحدیث الباب: 3]

31261- 3- ⁽¹⁾وَ عَنْهُ عَنْ أَبِیهِ عَنِ النَّوْفَلِیِّ عَنِ السَّکُونِیِّ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: کَانَ أَحَبَّ الْأَصْبَاغِ ⁽²⁾إِلَی رَسُولِ اللَّهِ ص الْخَلُّ وَ الزَّیْتُ وَ قَالَ هُوَ طَعَامُ الْأَنْبِیَاءِ.

ترجمه:

سکونی از امام صادق (ع) نقل می‌کند که فرمودند: «محبوب‌ترین چاشنی‌ها نزد رسول خدا (ص)، سرکه و روغن بود.» سپس فرمودند: «این غذای پیامبران است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31262 - رقم الحدیث الباب: 4]

31262- 4- ⁽³⁾وَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ قَالَ: قَالَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ ع مَا أَقْفَرَ ⁽⁴⁾أَهْلُ بَیْتٍ یَأْتَدِمُونَ بِالْخَلِّ وَ الزَّیْتِ وَ ذَلِکَ إِدَامُ الْأَنْبِیَاءِ.

ترجمه:

و به همین اسناد، امیرالمؤمنین (ع) فرمودند: «هیچ خانه‌ای که با سرکه و روغن غذا بخورد، فقیر نمی‌شود، و این غذای پیامبران است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31263 - رقم الحدیث الباب: 5]

31263- 5- ⁽⁵⁾وَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عِیسَی عَنْ خَالِدِ بْنِ نَجِیحٍ قَالَ: کُنْتُ أُفْطِرُ مَعَ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع- وَ مَعَ أَبِی الْحَسَنِ ع فِی شَهْرِ رَمَضَانَ- فَکَانَ أَوَّلُ مَا یُؤْتَی بِهِ قَصْعَةً مِنْ ثَرِیدِ خَلٍّ وَ زَیْتٍ فَکَانَ أَقَلُّ ⁽⁶⁾مَا یَتَنَاوَلُ مِنْهَا ثَلَاثَ لُقَمٍ ثُمَّ یُؤْتَی بِالْجَفْنَةِ.

ترجمه:

خالد بن نجیح می‌گوید: در ماه رمضان، همراه امام صادق (ع) و امام کاظم (ع) افطار کردم. نخستین غذایی که آورده شد، ظرفی از ثرید با سرکه و روغن بود. کمترین مقدار مصرف از آن سه لقمه بود، سپس ظرف بزرگ‌تری آورده شد.

[رقم الحدیث الکلی: 31264 - رقم الحدیث الباب: 6]

31264- 6- ⁽⁷⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ أَحْمَدَ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عِیسَی عَنْ حَمَّادِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ سَلَامَةَ الْقَلَانِسِیِّ قَالَ: دَخَلْتُ عَلَی أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع- فَلَمَّا تَکَلَّمْتُ ⁽⁸⁾قَالَ مَا لِی أَسْمَعُ کَلَامَکَ قَدْ ضَعُفَ قُلْتُ قَدْ سَقَطَ فَمِی قَالَ فَکَأَنَّهُ شَقَّ ذَلِکَ عَلَیْهِ قَالَ فَأَیَّ شَیْ‌ءٍ تَأْکُلُ قُلْتُ آکُلُ مَا کَانَ فِی الْبَیْتِ فَقَالَ عَلَیْکَ بِالثَّرِیدِ فَإِنَّ فِیهِ بَرَکَةً فَإِنْ لَمْ یَکُنْ لَحْمٌ

فَالْخَلُّ وَ الزَّیْتُ.

ترجمه:

سلامة القلانسی می‌گوید: نزد امام صادق (ع) رفتم، و هنگامی که سخن گفتم، ایشان فرمودند: «چرا صدایت ضعیف شده است؟» گفتم: «دندانم افتاده است.» پس گویا این موضوع برای ایشان ناراحت‌کننده بود. سپس فرمودند: «چه چیزی می‌خوری؟» گفتم: «هرچه در خانه باشد.» امام (ع) فرمودند: «بر تو باد خوردن ثرید، زیرا در آن برکت است. و اگر گوشت نبود، پس سرکه و روغن.»

[رقم الحدیث الکلی: 31265 - رقم الحدیث الباب: 7]

31265- 7- ⁽¹⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ أَحْمَدَ عَنْ إِسْمَاعِیلَ بْنِ مِهْرَانَ عَنْ حَمَّادِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ زَیْدِ بْنِ الْحَسَنِ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع یَقُولُ کَانَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ ع أَشْبَهَ النَّاسِ طِعْمَةً بِرَسُولِ اللَّهِ ص کَانَ یَأْکُلُ الْخُبْزَ وَ الْخَلَّ وَ الزَّیْتَ وَ یُطْعِمُ النَّاسَ الْخُبْزَ وَ اللَّحْمَ.

ترجمه:

زید بن حسن می‌گوید: از امام صادق (ع) شنیدم که فرمودند: «امیرالمؤمنین (ع) از نظر تغذیه، شبیه‌ترین فرد به رسول خدا (ص) بود. ایشان خود نان، سرکه و روغن می‌خوردند، اما به مردم نان و گوشت می‌خوراندند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31266 - رقم الحدیث الباب: 8]

31266- 8- ⁽²⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِی نَصْرٍ عَنْ حَمَّادِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ زَیْدِ بْنِ الْحَسَنِ نَحْوَهُ إِلَّا أَنَّهُ أَسْقَطَ لَفْظَ الْخَلِّ وَ زَادَ وَ کَانَ عَلِیٌّ ع یَسْتَقِی وَ یَحْطِبُ وَ کَانَتْ فَاطِمَةُ ع تَطْحَنُ وَ تَعْجِنُ وَ تَخْبِزُ وَ تَرْقَعُ.

ترجمه:

زید بن حسن روایت مشابهی نقل کرده است، اما لفظ "خل" را حذف کرده و افزوده است که امیرالمؤمنین (ع) آب می‌کشید و هیزم جمع می‌کرد، و حضرت فاطمه (ع) آسیاب می‌کرد، خمیر می‌ساخت، نان می‌پخت و لباس‌ها را وصله می‌زد.

[رقم الحدیث الکلی: 31267 - رقم الحدیث الباب: 9]

31267- 9- ⁽³⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ أَحْمَدَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِ عَنْ أَیُّوبَ بْنِ الْحُرِّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ الْحَلَبِیِّ قَالَ: سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع عَنِ الطَّعَامِ فَقَالَ عَلَیْکَ بِالْخَلِّ وَ الزَّیْتِ فَإِنَّهُ مَرِی‌ءٌ وَ إِنَّ عَلِیّاً ع کَانَ یُکْثِرُ أَکْلَهُ وَ إِنِّی أُکْثِرُ أَکْلَهُ وَ إِنَّهُ مَرِی‌ءٌ.

وَ رَوَی الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ الْحَدِیثَ الْأَوَّلَ عَنِ ابْنِ فَضَّالٍ وَ الثَّانِیَ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ وَ الثَّالِثَ عَنِ النَّوْفَلِیِّ وَ الرَّابِعَ عَنِ النَّوْفَلِیِّ وَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُغِیرَةِ جَمِیعاً عَنِ السَّکُونِیِّ ⁽⁴⁾

وَ الْخَامِسَ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عِیسَی وَ کَذَا السَّادِسَ وَ السَّابِعَ عَنْ إِسْمَاعِیلَ بْنِ مِهْرَانَ وَ الثَّامِنَ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِی نَصْرٍ وَ التَّاسِعَ عَنْ أَبِیهِ مِثْلَهُ ⁽⁵⁾.

ترجمه:

محمد بن علی حلبی می‌گوید: از امام صادق (ع) درباره غذا پرسیدم، ایشان فرمودند: «بر تو باد خوردن سرکه و روغن، زیرا گوارا است. امیرالمؤمنین (ع) بسیار از آن می‌خوردند، و من نیز زیاد از آن می‌خورم، زیرا گوارا است.»

[رقم الحدیث الکلی: 31268 - رقم الحدیث الباب: 10]

31268- 10- ⁽⁶⁾وَ عَنْهُمْ عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ عَلِیِّ بْنِ أَسْبَاطٍ عَنْ

عَمِّهِ یَعْقُوبَ بْنِ سَالِمٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع یَقُولُ کَانَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ ع یَأْکُلُ الْخَلَّ وَ الزَّیْتَ وَ یَجْعَلُ نَفَقَتَهُ تَحْتَ طِنْفِسَتِهِ.

ترجمه:

علی بن اسباط از عمویش یعقوب بن سالم نقل می‌کند که از امام صادق (ع) شنیدم که فرمودند: «امیرالمؤمنین (ع) سرکه و روغن می‌خوردند و هزینه زندگی خود را زیر فرش (طنفسه) قرار می‌دادند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31269 - رقم الحدیث الباب: 11]

31269- 11- ⁽¹⁾أَحْمَدُ بْنُ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الْبَرْقِیُّ فِی الْمَحَاسِنِ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عِیسَی عَنْ خَالِدِ بْنِ نَجِیحٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: الْخَلُّ وَ الزَّیْتُ مِنْ طَعَامِ الْمُسْلِمِینَ ⁽²⁾.

ترجمه:

خَالِدِ بْنِ نَجِیحٍ از امام صادق (ع) نقل می کند که سرکه و روغن از خوراک‌های رایج و مطلوب مسلمانان هستند.

[رقم الحدیث الکلی: 31270 - رقم الحدیث الباب: 12]

31270- 12- ⁽³⁾وَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ سَالِمٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: مَا أَقْفَرَ بَیْتٌ فِیهِ الْخَلُّ وَ الزَّیْتُ.

أَقُولُ: وَ یَأْتِی مَا یَدُلُّ عَلَی ذَلِکَ ⁽⁴⁾.

ترجمه:

هشام بن سالم از امام صادق (ع) نقل می‌کند که فرمودند: «خانه‌ای که در آن سرکه و روغن باشد، هرگز فقیر نمی‌شود.»

44- بَابُ اسْتِحْبَابِ أَکْلِ الْخَلِّ وَ عَدَمِ خُلُوِّ الْبَیْتِ مِنْهُ‌

اشارة

⁽⁵⁾44 بَابُ اسْتِحْبَابِ أَکْلِ الْخَلِّ وَ عَدَمِ خُلُوِّ الْبَیْتِ مِنْهُ

ترجمه:

باب استحباب خوردن سرکه و توصیه به عدم خالی بودن خانه از آن

[رقم الحدیث الکلی: 31271 - رقم الحدیث الباب: 1]

31271- 1- ⁽⁶⁾مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ سَالِمٍ عَنْ سُلَیْمَانَ بْنِ خَالِدٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: الْخَلُّ یَشُدُّ الْعَقْلَ.

ترجمه:

سلیمان بن خالد از امام صادق (ع) نقل می‌کند که فرمودند: «سرکه عقل را تقویت می‌کند

[رقم الحدیث الکلی: 31272 - رقم الحدیث الباب: 2]

31272- 2- ⁽⁷⁾وَ عَنْهُ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ عَلِیِّ بْنِ أَبِی حَمْزَةَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ سَمِعْتُهُ یَقُولُ مَا أَقْفَرَ ⁽⁸⁾

بَیْتٌ فِیهِ الْخَلُّ وَ قَدْ قَالَهُ رَسُولُ اللَّهِ ص.

ترجمه:

علی بن ابی حمزه از امام صادق (ع) نقل می‌کند که فرمودند: «خانه‌ای که در آن سرکه باشد، هرگز فقیر نمی‌شود، و این را رسول خدا (ص) نیز فرموده‌اند.»

[رقم الحدیث الکلی: 31273 - رقم الحدیث الباب: 3]

31273- 3- ⁽¹⁾وَ عَنْهُ عَنْ أَبِیهِ عَنِ النَّوْفَلِیِّ عَنِ السَّکُونِیِّ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: کَانَ أَحَبَّ الْأَصْبَاغِ إِلَی رَسُولِ اللَّهِ ص الْخَلُّ.

ترجمه:

سکونی از امام صادق (ع) نقل می‌کند که فرمودند: «محبوب‌ترین چاشنی نزد رسول خدا (ص)، سرکه بود.»