گیاهان آبزی

مشخصات کتاب

سرشناسه: ناظری نژاد، محمد، 1387-، گردآورنده

عنوان و نام پدیدآو : گیاهان آبزی/ گردآورندگان محمد ناظزی نژاد ، محمدحسین جلالی بردیا مسعودی نیا؛ ویراستار علمی مهسا صالحیان؛ ویراستار ادبی راضیه جوهریان.

مشخصات نشر: اصفهان: انتشارات امیرفدک، 1397.

مشخصات ظاهری: 70ص.: مصور (رنگی).

شابک: 978-622-6446-26-6

وضعیت فهرست نویسی: فیپا

یادداشت: کتابنامه

موضوع: گیاهان آبزی

موضوع: Aquatic plants

موضوع: گیاهان آبزی -- شناسایی

موضوع: Aquatic plants -- Identification

موضوع: گیاهان آکواریوم

موضوع: Aquarium plants

شناسه افزوده: جلالی، محمدحسین، 1386-، گردآورنده

شناسه افزوده: مسعودی نیا، بردیا، 1387-، گردآورنده

شناسه افزوده: صالحیان، مهسا، 1361 -، ویراستار

رده بندی کنگره: QK105/ن2گ9 1397

رده بندی دیویی: 581/76

شماره کتابشناسی ملی: 5493707

خیراندیش دیجیتالی: کانون فرهنگی اندیشه اصفهان

ویراستار کتاب: زینب یوسفیان

اشاره

سرشناسه: ناظری نژاد، محمد، 1387-، گردآورنده

مشخصات نشر: اصفهان: انتشارات امیرفدک، 1397.

مشخصات ظاهری: 70ص.: مصور (رنگی).

شابک: 978-622-6446-26-6

وضعیت فهرست نویسی: فیپا

یادداشت: کتابنامه

موضوع: گیاهان آبزی

موضوع: Aquatic plants

موضوع: گیاهان آبزی -- شناسایی

موضوع: Aquatic plants -- Identification

موضوع: گیاهان آکواریوم

موضوع: Aquarium plants

شناسه افزوده: جلالی، محمدحسین، 1386-، گردآورنده

شناسه افزوده: مسعودی نیا، بردیا، 1387-، گردآورنده

شناسه افزوده: صالحیان، مهسا، 1361 -، ویراستار

رده بندی کنگره: QK105/ن2گ9 1397

رده بندی دیویی: 581/76

شماره کتابشناسی ملی: 5493707

گیاهان آبزی

گردآورندگان:

محمد ناظری نژاد

دانش آموز پایه ی پنجم دبستان دکتر محمد شفیعی

محمدحسین جلالی

دانش آموز پایه ی پنجم دبستان دکتر محمد شفیعی

بردیا مسعودی نیا

دانش آموز پایه ی پنجم دبستان دکتر محمدشفیعی

انتشارات امیرفدک: اصفهان- خیابان هشت بهشت غربی نبش تقاطع ملک ساختمان فدک

تلفن: 32730360-031 - همراه: 09133135694کد پستی: 43151-81546

Fadak.mansori@gmail.com

گیاهان آبزی

محمد ناظری نژاد 87- محمدحسین جلالی86 - بردیا مسعودی نیا 87

آماده سازی: انتشارات امیرفدک

مدیرمسئول: دکتر محمدرضا محمد شفیعی

مدیر تولید: سید محمدرضا منصوری تهرانی

مدیر فنی: صالحیان - مظفری

ویراستار ادبی: جوهریان

ویراستار علمی: مظفری - نادر سلطانی - علیرضا مردیها

صفحه آرا: عابدی- کاویانی

طراح جلد: کاویانی

● لیتوگرافی: طاها ● چاپ: ملت ● صحافی: ملت

● چاپ اول: 1397 ● تعداد:1000 ● قیمت: 40000 تومان

شابک: 6-26-6446-622-978 ISBN: 978-622-6446-26-6

هر گونه استفاده از مطالب این کتاب اعم از بازنویسی، خلاصه سازی، نقل مطالب آموزشی، برداشت به صورت دست نویس، کپی، تکثیر و هر گونه چاپ سنتی و دیجیتال، استفاده به صورت کتاب الکترونیکی، لوح فشرده، قراردادن مطالب بر روی اینترنت و وبسایت ها و هر گونه شبکه ی کامپیوتری دیگر و به طور کل هر گونه استفاده ی اشخاص حقیقی و حقوقی در جهت منافع مادی و معنوی خود، بدون اجازه ی کتبی ناشر ممنوع و بر اساس بند 5 ماده ی 23 قانون حمایت از حقوق مؤلفان و مصنفان و قوانین مربوط به جرایم رایانه ای کشور قابل پیگیری در محاکم قضایی است.

تقدیم به:

پدر و مادر عزیز و مهربانم

که در سختی ها و دشواری های زندگی همواره یاوری دلسوز و فداکار

و پشتیبانی محکم و مطمئن برایم بوده اند.

محمد ناظری نژاد

تقدیم به:

پدر و مادرم

که از نگاهشان صلابت

از رفتارشان محبت

و از صبرشان ایستادگی را آموختم

محمدحسین جلالی

تقدیم به:

پدر و مادر عزیزم به پاس قدر دانی از قلبی آکنده از عشق و معرفت که محیطی

سرشار از سلامت و امنیت و آرامش برای من فراهم آورده اند.

بردیا مسعودی نیا

پیشگفتار:

در مرکز تحقیقات و فنآوری های نوین دمش سپاهان (دکتر محمدشفیعی) آموزش پژوهش محور را نهادینه کردیم، چراکه ایمان داریم گسترش مرزهای علم و فنآوری در جهت پیشرفت کشور در گرو کوشش پژوهشگران است و پژوهشگر با ذهن پرسشگرش از لایه های ابر گرفته آسمان دانش می گذرد، تا به افق های جدیدی دست یابد. روح پژوهشگر، پویا و جوینده است و پوسته های جهل را شکافته، به قنات جاری علم دست می یابد و تا چشمه ی جوشان آن را بر کویر تشنه خویش جاری نسازد، آرام نمی گیرد. در مراکز پژوهش محور دکتر محمدشفیعی اعتقاد داریم؛ پژوهش هزینه نیست، سرمایه است. در اقدامات پژوهشی این مراکز پژوهشی، پژوهشگران کوچک ما تلاش می کنند وضعیت نامطلوب را به وضعیت مطلوب تغییر دهند ویاد می گیرند درست توجه کنند و بدان چه که آموخته اند عمل کنند.

دانش آموزان پژوهنده ی ما می فهمند که هیچ گاه شکست در مسیر کسب دانش وجود ندارد، لذا از ناملایمات علمی و بن بست های مقطعی هراسی نداشته و راه غلبه بر سدهای مجازی پیش روی کسب دانش و ارتقای علمی را خوب یاد بگیرند. علاوه براین اصول و مبنای کار گروهی را فراگرفته تا بتوانند براساس خرد جمعی کار کنند. با بیش از 25 سال سابقه آموزشی – پژوهشی و مدیریتی دریافته ایم که پژوهش و تحقیق مثل حروف الفبا باید از سال های نخست آموزش شروع شده و نهادینه شود، و این امر مهم را در طرح آموزش پژوهش محور انجام داده و به نتایج شگرفی دست یافته ایم و با علم به اینکه می دانستیم دانش آموزان در مقاطع پایین تر توانایی های بزرگی دارند و در عمل تجربه نمودیم و نهادینه کردیم و مصمم هستیم که این امر مهم در کل کشور اجرایی شود. انشاا...

محمدرضا محمدشفیعی

مدیر مجتمع فرهنگی آموزشی تحقیقاتی دکتر محمدشفیعی

فهرست مطالب

فصل اول ...8

تعریف گیاهان...9

خاصیت گیاهان آبزی...11

جایگاه گیاهان آبزی و برکه های مصنوعی در فضای سبز...13

زندگی گیاهان آبزی در اقیانوس...13

دسته بندی گیاهان آبزی...15

هدف از نگه داشتن گیاهان آبزی...17

فصل دوم...21

فهرست اسامی گیاهان آبزی...22

فصل سوم...51

طریقه کاشت بذر گیاهان آکواریومی...52

منابع ...56

فصل اول: گیاهان آبزی

اشاره

تصویر

تعریف گیاهان آبزی

گیاهان آبزی اولین رده تولیدکننده مواد غذایی در اکوسیستم های آبی هستند که با جذب نور و دی اکسیدکربن از محیط، عمل فتوسنتز را انجام می دهند.

تصویر

این گیاهان قادر هستند با جذب نور طبیعی و حتی مصنوعی و هم چنین دریافت CO2 از آب، تولید اکسیژن نمایند.

تصویر

گیاهان آبزی در نگهداری و حفظ دریاچه ها، رودخانه ها، نهرها و برکه ها برای ماهیان و سایر ارگانیسم ها و هم چنین حیات وحش و تفریحات بشر ایفای نقش می کنند. گیاهان آبزی از ترکیبات مهم و طبیعی اکوسیستم های آبی هستند که نقش ویژه ای در سلامت و تنوع اکوسیستم های آبی دارند.

تصویر

نمایی از بارزترین نقش گیاهان آبزی در اکوسیستم های آبی است.

شکل زیر، جذب بسیاری از آلودگی ها از محیط زیست (محیط های آبی) به ویژه فلزات سنگین را نشان می‌دهد

تصویر

خاصیت گیاهان آبزی

افزایش تنوع گونه ای به‌دلیل ایجاد زیستگاه های متعدد

تصویر

خاصیت دارویی

تصویر

به عنوان زیستگاه و تأمین کننده غذای ماهیان، بی مهرگان و دوزیستان است.

تصویر

که در این بین مهم ترین خاصیتی که گیاهان آبزی در برکه ها دارند، تولید اکسیژن و افزایش رطوبت هواست که در خنک کردن هوای منطقه نقش مهمی دارد.

تصویر

جایگاه گیاهان آبزی و برکه های مصنوعی در فضای سبز

امروزه برکه سازی در ساخت منظره های فضای سبز جایگاه خودش را به‌خوبی پیدا کرده به طوری که حتی در صورت عدم وجود امکانات مناسب، می توان از یک تشت، یک وان دست دوم، نیم بشکه، زنبیل های کاشت گیاهان آبزی و حتی گلدان های خیلی بزرگ هم، برای پرورش گیاهان آبزی بهره برد.

تصویر

زندگی گیاهان آبزی در اقیانوس

گیاهان اتوتروفی هستند، به این معنی که غذای شان را از انرژی حاصل از خورشید تولید به دست می آورند.

تصویر

گیاهان زیر آب تا زمانی می توانند به حیات شان ادامه دهند که به‌اندازه کافی نزدیک به سطح

آب باشند و به این وسیله به نور خورشید کافی برای انجام فتوسنتز دسترسی پیدا کنند.

فراوان ترین گیاهان داخل اقیانوس ها فیتوپلانکتون ها هستند. فیتوپلانکتون ها در سراسر آب های سطح اقیانوس ها در حال حرکت هستند.

تصویر

فیتوپلانکتون ها به قدری کوچک هستند که با چشم غیر مسلح دیده نمی شوند، اما دسته های بزرگ آنها ممکن است به سطح اقیانوس ها رنگ سبز بدهند.

تصویر

این گیاهان برای رشد به نور خورشید زیاد و مواد مغذی نیاز دارند. آب های مناطق گرمسیری بیش ترین نور خورشید را دارند، اما فاقد مقدار کافی مواد مغذی هستند.

به‌همین دلیل بیشتر فیتوپلانکتون ها در آب های خنک تری یافت می شوند که در قسمت های عمیق تر اقیانوس، مواد مغذی ضروری را به سطح می آورد. گیاهان دریایی، فیتوپلانکتون ها و جلبک ها مقادیر زیادی از اکسیژن زمین را فراهم می کنند و مقادیر زیادی دی اکسیدکربن را می گیرند. گیاهان آبزی محلی برای مخفی شدن بعضی گونه های ماهی ایجاد می کنند و محرکی برای تولیدمثل بیشتر ماهی ها هستند.مواد معلق در آب را جذب می کنند و باعث شفاف شدن آب می شوند. بعضی از باکتری های مضر و معلق در آب را هم جذب می کنند و باعث سلامتی محیط آب می شوند و به طور کلی نقش بسیار مهمی در ایجاد تعادل و پایداری اکوسیستم یک آکواریوم زیبا و سالم ایفا می کنند.

تصویر

دسته بندی گیاهان آبزی

گیاهان رو آبی

گیاهانی که روی آب رشد می کنند.

تصویر

گیاهان میان آبی

گیاهانی که در در کف آب ریشه دارند اما رشد آن ها تا سطح آب می رسد.

تصویر

گیاهان زیر آبی

گیاهانی که در کف آب ریشه دارند و رشد آنها تا سطح آب نمی رسد.

تصویر

هدف از نگه داشتن گیاهان آبزی

اشاره

منافع اکوسیستمی

تصویر

تزئین آکواریوم

تصویر

تغذیه ماهی ها

تصویر

قوانین داشتن گیاهان آبزی در اکواریوم

انتخاب گیاهان متناسب با دمای اکواریوم

تصویر

گیاه با گونه ی ماهی سازگار باشد.

تصویر

اکسیژن‌رسانی به گیاه کامل و صحیح باشد.

تصویر

قرارگیری صحیح ریشه در محل مناسب (از مهم ترین موارد).

تصویر

انتقال خیلی سریع گیاه به آکواریم جدید.

تصویر

رها نکردن اشیاء متفرقه در آکواریوم.

تصویر

فصل دوم: انواع گیاهان آبزی

اشاره

تصویر

فهرست اسامی گیاهان آبزی

آزولا کارولینا

تصویر

آنوبیاس قهوه

تصویر

اسپاتی فیلوم آبزی

تصویر

برگ آتشین

تصویر

پر طاووسی سنبل های

تصویر

پشت قرمزی

تصویر

خزه جاوه

تصویر

خزه کریسمس

تصویر

دم گربه ای

تصویر

روتالا ایندیکا

تصویر

زاگیتاریا مونتویدنسیس

تصویر

زینه ما

تصویر

ساژیتریا پا کوتاه

تصویر

ساژیتریا لاتیفولیا

تصویر

سالوینیامینیما

تصویر

سر نیزه‌ای برگ پهن

تصویر

سرخس آبی

تصویر

سرخس جاوا

تصویر

سنبل آبی

تصویر

سیوی

تصویر

شینودوریوس شلوتری

تصویر

علف بلوری

تصویر

علف ستاره ای

تصویر

علف مویی

تصویر

لودویژیای شناور

تصویر

لاله مردابی، لوتوس هندی

تصویر

گندمی آبزی

تصویر

کریپتون

تصویر

کابومباسبز

تصویر

قدح مریم برزیلی

تصویر

هیگرفیلاویستریا

تصویر

والینریانانا

تصویر

نیلوفرآبی

تصویر

نخودی

تصویر

ماهونیا،توت آبی

تصویر

فصل سوم : نحوه کاشت و نگهداری

اشاره

تصویر

طریقه کاشت بذر گیاهان آکواریومی

اشاره

کاشت بذر گیاهان آکواریومی کار سختی نیست با یکم دقت و کمی وقت می توانید گیاهان آکواریومی خوبی پرورش بدهید. زمان کاشت بذر گیاهان آکواریومی فصل خاصی ندارد یعنی شما در هر زمان از سال می توانید درون منزلتان این بذرها را بکارید. مقداری خاک کوکوپیت تهیه کرده و درون ظرفی بریزید مثلا (ظروف یکبار مصرف) حتما زیر ظرف، چند عدد سوراخ کوچک ایجاد کنید، خاک را خوب آب بدهید به طوری که کاملا خیس شود، حالا کافیست بذرها را روی خاک بپاشید و مجددا به‌آرامی آب بدهید.

تصویر

درب ظرف پلاستیکی را با نایلون فریزر کاملا ببندید تا رطوبت حفظ شود و حالا باید ظرف را در محلی با دمای بالای 18 درجه سانتی گراد بگذارید و تا جوانه زدن بذرها نایلون را بر ندارید. بعداز جوانه زدن توجه کنید که هیچ وقت سطح خاک خشک نشود و وقتی جوانه ها کمی بزرگ شدن می توانید آنها را به آکواریوم خود انتقال بدهید.

آماده کردن اکواریوم برای کشت

پس از آماده شدن آکواریوم باید ماسه ها به بهترین وجه شسته شوند. ماسه شسته شده باید با شیب مورد نظر در داخل آکواریوم ریخته شود. اگر قرار است سنگ های تزیینی نیز در داخل آکواریوم قرار گیرند، باید آن ها را پس از ریختن ماسه، در داخل آکواریوم جاگذاری کرد.

تصویر

کاشتن گیاهان پر ریشه سخت تر از سایر گیاهان است. یک هفته پس از کاشتن گیاهان در صورتی که هیچ گونه مشکلی وجود نداشته باشد، می توان ماهی ها را در داخل آکواریوم ریخت.

تصویر

خاک بستر آکواریوم گیاهی

بهترین کف پوش برای تهیه بستر کشت گیاهان آکواریومی مخلوط ماسه شسته شده با سنگ ریزه است. اگر ماسه به تنهایی به کار رود، باعث می شود که کم کم ماسه ها برروی هم سفت شده و منافذ بین آن ها بسته شود در نتیجه تهویه کم شد و ریشه با کمبود اکسیژن روبه رو می شود.

تصویر

وجود سنگ ریزه به همین منظور به کار می رود، ولی باید توجه داشت که سنگ ریزه ها بزرگ و با زاویه های خشن نباشند چرا که باعث پارگی ریشه گیاه می شوند. از طرفی نباید تنها از شن برای تهیه بستر استفاده نمود زیرا بعد مدتی شن ها برروی هم انبار شده و محکم می شوند و اجازه رشد به ریشه را نمی دهند. از طرفی کاربرد خاک علی رغم مواد مغذی بیشتر آن نسبت به ماسه، توصیه نمی شود زیرا باعث گل آلود شدن آکواریوم می شوند.

تصویر

از آن جایی که گیاهان، عمق متفاوتی از ریشه ها را دارند پس بهتر است در این روش، عمق بستر یک طرف آکواریوم زیاد باشد و کم کم به طرف دیگر عمق آن کم شود بنابراین در زمان کاشت، گیاهانی که ریشه عمیق دارند، در قسمت عمیق بستر کشت می شوند و گیاهانی که ریشه کوچک دارند در قسمت کم عمق کشت می شوند.

تصویر

کود دهی به گیاهان آکواریومی

بدون شک داشتن گیاهان سرسبز و جالب در داخل آکواریوم علاوه بر زیبایی، اثر مطلوبی برروِی ماهی ها نیز دارد. از آن جا که معمولا به گیاهان داخل گلدان و گیاهان باغچه انواع کود شیمیایی و غیره داده می شود، اکثر آکواریوم دارها فکر می کنند برای رشد و نمو و شاداب کردن گیاهان داخل آکواریوم نیز باید به آنها کود داده شود.

کود دادن به گیاهان آکواریوم کاری بسیار خطرناک است و به طور کلی در آکواریوم هایی که تعداد ماهی و میزان گیاه داخل آن متعادل می باشد هرگز احتیاجی به دادن کود نیست، زیرا مواد دفعی ماهی ها کلیه احتیاجات مورد نیاز گیاه را تامین می نمایند. اگر در آکواریومی که گیاهان آن شاداب و سرحال هستند، ماهی ها بیرون آورده شوند، به زودی گیاهان نیز حالت پژمردگی بخود خواهند گرفت.

تصویر

منابع

کتاب چگونه یک آکواریوم موفق داشته باشیم، نویسنده: فریزر برونر، ترجمه: دکتر کیوان حضایی.

گیاهان آکوآریومی، فربد امامی لنگرودی، انتشارات علمی آبزیان، 1388.

www.mihancactus.ir

www.beytoote.com

www.teeteel.ir

www.nazboo.com

www.nargil.ir

www.onlypet.ir

www.ramgol.com

10.

www.asanteb.com

11.

www.irplant.ir

12.