ghaemiyeh.com
سرشناسه : شیخزاده، محمدرضا
عنوان و نام پدیدآور : دلآرام عرصه طوس: پیرامون احادیث فضایل زیارت حضرت رضا صلواتاللهعلیه/ محمدرضا شیخزاده
مشخصات نشر : قم: نشر مولود کعبه، ۱۳۷۹.
مشخصات ظاهری : ص ۷۲
شابک : 964-6343-09-0۳۲۰۰ریال ؛ 964-6343-09-0۳۲۰۰ریال
وضعیت فهرست نویسی : فهرستنویسی قبلی
یادداشت : چاپ قبلی: نشر مولود کعبه، عمادزاده، ۱۳۷۷
یادداشت : کتابنامه بهصورت زیرنویس
موضوع : علیبن موسی(ع)، امام هشتم، ۲۰۳ - ۱۵۳ق. -- احادیث
موضوع : علیبن موسی(ع)، امام هشتم، ۲۰۳ - ۱۵۳ق. -- زیارتنامهها
رده بندی کنگره : BP۴۷/ش۹د۸ ۱۳۸۰
رده بندی دیویی : ۲۹۷/۹۵۷
شماره کتابشناسی ملی : م۸۰-۱۶۴۸۹
دلآرامِ عرصه طوس
پیرامون احادیث
فضائل زیارت حضرت رضا صلواتاللّه علیه
محمّدرضا شیـخزاده
نشر مولود کعبه
دلآرام عرصه طوس
محمّدرضا شیخ زاده
نشر مولود کعبه
حروفچینی : سجّاد
چاپ : نگارش
چاپ سوم : 1500 نسخه
شوال 1435 / شهریور 1393
مرکز پخش :
قـم ـ خیابان شهـدا (صفائیـه) ، کوچه 28، کوچه پنجم، پلاک 79
تلفن : 37737410 ـ فاکس : 37732298 ـ صندوق پستی : 7511 ـ 35371
شابک 0 - 09 - 6343 - 964 0 - 09 - 6343 ISBN 964 -
3000 تومان
بسماللّه الرّحمن الرّحیم
الحمدللّه الّذی وفّقنی لزیارتک فی البقعة الّتی قُلتَ فی حقّها: هی واللّه روضة من ریاض الجنّة...(1)
مولای! ما أحسب فی صحیفتی عملاً أرجی عندی من زیارتک.(2)
زیارت قبور امامان صلواتاللّه علیهم دارای فضیلتها و آثار زیادی است که بیان آن، خود نیاز به کتابی مستقل دارد، امّا در این مقدّمهی کوتاه برآنیم تا با استعانت از کلام خود آن بزرگواران به بعضی از این آثار اشارهای داشته باشیم.
وشّاء میگوید: از حضرت رضا صلواتاللّه علیه شنیدم که فرمودند:
«اِنَّ لِکُلِّ اِمامٍ عَهدَا فِی عُنُقِ أَولِیائِهِ و شِیعَتِهِ و اِنَّ مِن تَمامِ الوَفاءِ بالعَهدِ و حُسنِ الأَداءِ زِیارَةَ قُبُورِهِم. فَمَن زَارَهُم رَغبَةً فِی زِیارَتِهِم و تَصدِیقَا بِما رَغِبُوا فِیهِ کَانَ اَئِمَّتُهُم
1) 1 و 2ـ قسمتی از زیارت «هفت حدیث» که در بخش زیارات میآید.
شُفَعاءَهم یَومَ القِیامَة.»(1)
«هر امامی عهد و پیمانی بر گردن دوستان و شیعیانش دارد و از تمامیّت وفای به این عهد و نیکو ادا نمودن آن رفتن به زیارت قبور آنهاست. بنابراین، کسی که با میل و ایمان به ثوابهای آن، به زیارت این بزرگواران برود ایشان روز قیامت شفیع او خواهند بود.»
جابر از حضرت باقر صلواتاللّه علیه نقل میکند که فرمودند: امیرالمؤمنین صلواتاللّه علیه فرمودند:
«زَارَنا رَسُولُاللّهِ صلیاللّه علیه وآله وسلّم و قَد أَهدَتْ لَنا أُمُّ أَیمَنَ لَبَنا و زَبَدا و تَمْرا. قَدَّمنَا مِنهُ فَأَکَلَ. ثُمَّ قَامَ اِلی زَاوِیَةِ البَیتِ، فَصَلّی رَکَعاتٍ. فَلَمّا کَانَ فِی آخِرِ سُجُودِهِ بَکی بُکَاءً شَدِیدا، فَلَم یَسْأَلْهُ اَحَدٌ مِنَّا اِجلاَلاً واعِظَاما لَه.
فَقَامَ الحُسَینُ صلواتاللّه علیه، فَقَعَدَ فِی حَجرِهِ و قَالَ لَه: یَا أَبَه! لَقَد دَخَلتَ بَیتَنَا، فَما سَرَرنا بِشَیءٍ کَسُرُورِنَا بِدُخُولِکَ، ثُمَّ بَکَیتَ بُکاءً غَمَّنَا. فَمَا أَبکاکَ؟
فَقَالَ: یَابُنَیَّ! أَتانِی جِبرائِیلُ علیهالسَّلام آنِفا، فَأَخبَرَنی أَنَّکم قَتلی و أَنَّ مَصَارِعَکم شَتّی.
فَقَالَ: یَا أَبَه! فَما لِمَن یَزُورُ قُبُورَنا عَلی تَشَتُّتِها؟
فَقَالَ: یَا بُنَیَّ! أُولئِکَ طَوائِفُ مِن اُمَّتِی یَزُورُونَکُم، فَیَلتَمِسُونَ
1) 1. بحارالأنوار: 100/116 ح 1، از عیون اخبار الرّضا علیهالسلام : 2/260 و علل الشّرایع: 459.
بِذلِکَ البَرَکَةَ وحَقِیقٌ عَلَیَّ أَن آتِیَهُم یَومَ القِیامَةِ حَتّی اُخَلِّصَهُم مِن اَهوالِالسَّاعَةِ مِن ذُنُوبِهِم ویُسْکِنَهُماللّهُ الجَنَّةَ.»(1)
«رسول خدا صلیاللّه علیه وآله وسلّم به دیدن ما آمدند. امّ ایمن مقداری شیر، کره (یا سرشیر) و خرما برای ما هدیه آورده بود. ما آنها را به پیامبر تقدیم کردیم و ایشان نیز از آنها میل فرمودند. بعد از آن، به گوشهای از اتاق تشریف برده و چند رکعت نماز بجای آوردند. زمانی که در سجدهی آخر بودند گریهی شدیدی نمودند.
ما به خاطر جلالت و بزرگواری ایشان از علّت آن سؤال ننمودیم، امّا حسین صلواتاللّه علیه به آغوش آن بزرگوار رفت و گفت: ای پدر عزیز! وقتی به خانهی ما آمدید از چیز دیگری به اندازهی آمدن شما خوشحال نبودیم، امّا چنان گریهای نمودید که ما را غمگین ساخت. علّت گریهی شما چه بود؟
پیامبر صلیاللّه علیه وآله وسلّم فرمودند:
پسرم! جبرئیل الآن به نزد من آمد و خبر داد که شماها کشته میشوید و محلّهای قتلتان پراکنده خواهد بود.
حسین صلواتاللّه علیه عرض کرد: کسی که به زیارت قبور ما ـ با پراکندگیشان ـ بیاید چه ثوابی دارد؟
فرمودند: پسرم! اینان گروهی از امّت منند که شما را زیارت میکنند و از آن برکت میجویند. بر من بایسته و سزاوار است که روز قیامت به نزد آ نها بیایم تا آنها را از هراسهائی که از
1) 1. بحارالأنوار: 100/118 ح 11، از کامل الزیارات: 125.
گناهانشان دارند نجات دهم. خداوند آنها را در بهشت مسکن میدهد.»
حضرت صادق صلواتاللّه علیه از پدران گرامیشان صلواتاللّه علیهم، از امیرالمؤمنین صلواتاللّه علیه نقل میکنند که رسول خدا صلیاللّه علیه وآله وسلّم به ایشان فرمودهاند:
«... و اِنَّ اللّهَ جَعَلَ قُلُوبَ نُجَبَاءَ مِن خَلقِهِ و صَفوَةٍ مِن عِبادِه تَحِّنُ اِلَیکُم و تَحتَمِلُ المَذِلَّةَ و الأَذی، فَیُعَمِّرُونَ قُبُورَکُم و یُکثِرُونَ زِیارَتَها، تَقَرُّبَا مِنهُم اِلَی اللّهِ وَ مَوَدَّةً مِنهُم لِرَسُولِه.
أُولئِکَ یا عَلِیُّ! المَخْصُوصُونَ بِشَفاعَتِی، الوَارِدُونَ حَوضِی و هُم زُوّاری غَدَا فِی الجَنَّةِ.
یَا عَلِیُّ! مَن عَمَّرَ قُبُورَکم و تَعَاهَدَها فَکَأَنَّما اَعَانَ سُلَیمانَبنَ داوُدَ عَلی بِناءِ بَیتِ المَقْدِسِ و مَن زَارَ قُبُورَکُم عَدَلَ ذلِکَ ثَوابَ سَبعِینَ حَجَّةً بَعدَ حَجَّةِالإِسلامِ و خَرَجَ مِن ذُنُوبِهِ حَتّی یَرجِعَ مِن زِیارَتِکُم کَیَومٍ وَلَدَتْهُ أُمُّهُ.
فَأَبشِر و بَشِّر أَولِیائَکَ و مُحِبِّیکَ مِن النَّعِیمِ و قُرَّةِ العَینِ بِما لاَ عَینٌ رَأَتْ و لا اُذُنٌ سَمِعَتْ و لا خَطَرَ عَلی قَلبِ بَشَرٍ وَلکِن حُثالَةٌ مِن النَّاسِ یُعَیَّرُوْنَ زُوَّارَ قُبُورِکُم کَما تُعَیَّرُ الزَّانِیَةُ بِزِنائِها. أُولئِکَ شِرارُ اُمَّتِی، لا اَنَالُهُماللّهُ شَفاعَتِی و لا یَرِدُونَ حَوضِی.»(1)
1) 1. بحارالأنوار: 100/121 ح 22، از فرحة الغریّ: 76 و المزار: 198.
«... همانا خداوند دلهای پاکان و برگزیدگان خلقش را به سوی شما متوجّه مینماید. آنها اذیّت و خواری را تحمّل میکنند تا قبور شما را آباد نمایند و زیاد به زیارت شما میآیند به خاطر نزدیک شدنشان به خدا و دوستیشان به رسول خدا صلیاللّه علیه وآله وسلّم.
ای علیّ! این گروه به شفاعت من اختصاص دارند و در کنار حوضم وارد میشوند و فردای قیامت در بهشت از زیارت کنندگان من خواهند بود.
ای علیّ! کسی که قبرهای شما را تعمیر کند و هم پیمان با آنها باشد (یعنی به زیارت آنها رود) مثل کسی است که سلیمانبنداوود را در ساختن بیتالمقدس کمک کرده است.
کسی که به زیارت قبور شما برود، این عمل او معادل هفتاد حجّ بعد از حجّ واجب او خواهد بود و تا زمانی که از زیارت شما برگردد ـ مثل بچّهای که تازه از مادرش متولّد شده است ـ از گناهانش خارج میشود.
پس به دوستان و محبّانت نعمتها و روشنائی چشمی را بشارت بده که هیچ چشمی ندیده باشد و هیچ گوشی نشنیده باشد و بر قلب هیچ بشری خطور ننموده باشد. امّا گروه پستی از مردم زیارت کنندگان قبور شما را سرزنش میکنند؛ چنان که زن بدکارهای به عملش سرزنش شود. اینها بدترین گروه از امّت منند. خداوند شفاعت مرا شامل آنها نگرداند و بر حوضم داخلشان ننماید.»
پس؛ از این روایات استفاده میشود که زیارت قبرهای ائمّه صلواتاللّه علیهم به خاطر تمامیّت وفای به عهدی است که ما با آنان داریم و برای تبرّک جستن به آن قبور و برای نزدیک شدن به خدا و به خاطر دوست داشتن رسول خداصلیاللّه علیه وآله وسلّم و رسیدن به شفاعت آن بزرگوار و برای آمرزش گناهانمان و نائل شدن به ثوابها و نعمتهای غیر قابل توصیف است.
البتّه؛ اینها مختصری از آن همه فضیلتها و آثاری است که بر زیارت قبور آن بزرگواران مترتّب است.
به امید آن که خداوند ما را از زیارت کنندگان حقیقی آن سروران و به خصوص از زیارت کنندگان حضرت رضا صلواتاللّه علیه ـ که بالاترین درجه را نسبت به زیارت کنندگان بقیّهی امامان صلواتاللّه علیهم دارند(1)ـ محسوب فرماید.
قمالمقدّسة
محمّدرضا شیخزاده
شوّال 1419
1) 1. رجوع شود به حدیث 9 همین کتاب .
1
عَن جَابِر الجُعفِی، عَن اَبِی جَعفَرٍ صلواتاللّه علیه، عَن اَبِیهِ، عَن جَدِّه، عَن اَمیرِالمُؤمِنینَ صلواتاللّه علیهم قَالَ: قَالَ رَسُولُاللّهِ صلّیاللّه علیه وآله وسلّم :
«سَتُدفَنُ بَضعَةٌ مِنِّی بِخُراسَانَ. مَا زَارَها مَکرُوبٌ اِلاّ نَفَّسَ اللّهُ کُربَتَهُ وَ لا مُذنِبٌ اِلاّ غَفَرَاللّهُ ذُنُوبَه.»
بحارالأنوار: 102/33 ح 10، از عیون اخبارالرّضا علیهالسلام : 2/257 و امالی صدوق: 181.
از جابر جُعفی، از حضرت باقر صلواتاللّه علیه، از پدرشان، از جدّشان، از امیرالمؤمنین صلواتاللّه علیهم روایت شده است که آن حضرت فرمودند: رسول خداصلّیاللّه علیه وآله وسلّم فرمودند:
«به زودی پارهای از من در خراسان دفن خواهد شد. هیچ گرفتاری او را زیارت نمیکند مگر این که خدا گرفتاری او را برطرف مینماید و هیچ گناهکاری او را زیارت نمینماید مگر این که خدا گناهانش را میآمرزد.»
2
عَن جَعفَرِ بنِ مُحمَّدِ بنِ عُمارَةَ، عَن اَبِیهِ، عَنِ الصَّادِقِ صلواتاللّه علیه، عَن آبائِهِ صلواتاللّه علیهم، قَالَ: قَالَ رَسُولُاللّهِ صلّیاللّه علیه وآله وسلّم:
«سَتُدفَنُ بَضعَةٌ مِنِّی بِأرضِ خُراسَانَ. لاَ یَزُورُها مُؤمِنٌ اِلاّ أَوجَبَ اللّهُ عَزَّوجَلَّ لَه الجَنَّةَ وَ حَرَّمَ جَسَدَه عَلی النَّارِ.»
بحارالأنوار: 102/31 ح 1، از عیون اخبارالرّضا علیهالسلام : 2/255 و امالی صدوق: 119.
از جعفربن محمّد بن عماره، از پدرش، از حضرت صادق صلواتاللّه علیه ـ از پدران گرامیشان صلواتاللّه علیهم ـ نقل شده است که آن حضرت فرمودند: رسول خدا صلّیاللّه علیه وآله وسلّم فرمودند:
«به زودی پارهای از من در سرزمین خراسان دفن خواهد شد. مؤمنی او را زیارت نمیکند مگر این که خدای بلندمرتبه بهشت را برای او واجب میگرداند و بدنش را بر آتش حرام مینماید.»
3
عَن النُّعمانِ بنِ سَعدٍ قَالَ: قَالَ اَمیرُالمُؤمِنینَ صلواتاللّه علیه:
«سَیُقتَلُ رَجُلٌ مِنْ وُلْدِی بِأرضِ خُراسانَ بِالسَّمِّ ظُلما. اِسمُه اِسمِی، واسمُ اَبیهِ اِسمُ بنِ عِمرانَ مُوسی علیهالسَّلام. أَلا فَمَن زَارَه فی غُربَتِهِ غَفَرَاللّهُ ذُنُوبَهُ؛ ما تَقَدَّمَ مِنها و ما تَأَخَّرَ ولَو کانَتْ مِثْلَ عَدَدِ النُّجُومِ و قَطْرِ الأَمْطارِ و وَرَقِ الأَشْجارِ.»
بحارالأنوار: 102/34 ح 11، از عیون اخبار الرّضا علیهالسلام : 2/258 و امالی صدوق: 181.
از نعمان بن سعد روایت شده است که گفت: امیرالمؤمنین صلواتاللّه علیه فرمودند:
«بزودی مَردی از فرزندان من، در سرزمین خراسان به وسیلهی سمّ ـ از روی ستم ـ کشته میشود. اسم او اسم من است و اسم پدرش اسم پسر عمران ـ یعنی موسیعلیهالسّلام ـ است. آگاه باشید؛ کسی که او را در
غربتش(1)زیارت کند خداوند گناهان گذشته و آیندهی او را ـ اگرچه به اندازهی تعداد ستارگان و قطرههای باران و برگهای درختان باشند ـ میآمرزد.»
1) 1. چرا که ؛ این بزرگوار را از وطنشان ـ مدینهی منوّره ـ به خراسان فرا خوانده و در آنجا شهید نمودند.
4
عَنِ الحُسَینِ بنِ زَیدٍ، عَنِ الصَّادِقِ صلواتاللّه علیه قَالَ: سَمِعتُهُ یَقُولُ :
«یَخرُجُ رَجُلٌ مِن وُلدِ اِبنِی مُوسی؛ اِسمُهُ اِسمُ اَمیرِالمُؤمِنینَ صلواتاللّه علیه، فَیُدفَنُ فِی أَرضِ طُوسٍ و هِی بِخُراسانَ. یُقتَلُ فِیها بِالسَّمِّ، فَیُدفَنُ فِیها غَرِیبا. مَن زَارَه، عَارِفا بِحَقِّهِ، اَعطاهُ اللّهُ عَزَّوجَلَّ اَجرَ مَن اَنفَقَ قَبلَ الفَتحِ و قَاتَلَ.»
بحارالأنوار: 102/33 ح 9، از عیون اخبارالرّضا علیهالسلام : 2/255 و امالی صدوق: 180.
از حسین بن یزید، از حضرت صادق صلواتاللّه علیه روایت شده است که گفت: از آن حضرت شنیدم که میفرمودند:
«مردی از فرزندان پسرم موسی؛ که اسم او اسم امیرالمؤمنین صلواتاللّه علیهاست، خارج میشود و در زمین طوس، که در خراسان است، دفن میشود. در آن سرزمین به وسیلهی سمّ کشته میشود و در آنجا با غربت دفن میگردد. کسی که او را با شناخت حقّش زیارت کند
خدای بلندمرتبه و عزیز مزد کسی که در زمان قبل از فتح مکّه انفاق نموده و در آن موقع جنگ کرده (یعنی پیش از فتح مکّه، در راه خدا بذل مال و جان نموده) به او میدهد.»
5
عَن حَمزَةَ بنِ حُمرانَ قَالَ: قَالَ اَبُوعَبدِاللّهِ صلواتاللّه علیه:
«یُقتَلُ حَفَدَتِی بِأرضِ خُراسَانَ؛ فِی مَدِینَةٍ یُقالُ لَها: طُوسٌ. مَن زَارَه اِلیهَا، عَارِفا بِحَقِّه، اَخَذْتُهُ بِیَدِی یَومَ القِیامَةِ وَ اَدخَلتُهُ الجَنَّةَ و اِنْ کَانَ مِنْ أَهلِ الکَبائِرِ.»
قُلتُ: جُعِلتُ فِداکَ؛ و مَا عِرفانُ حَقِّه؟
قَالَ: «یَعلَمُ اَنَّه یُفْتَرَضُ الطَّاعَةُ، غَریبٌ، شَهِیدٌ. مَن زَارَه، عَارِفا بِحَقِّه، اَعطَاهُ اللّهُ عَزَّوجَلَّ اَجرَ سَبعِینَ شَهِیدا مِمَن اُسْتُشْهِدَ بَینَ یَدَی رَسُولِاللّهِ صلّیاللّه علیه وآله وسلّم عَلی حَقِیقَةٍ.»
بحارالأنوار: 102/35 ح 17، از امالی صدوق: 183.
از حمزة بن حمران نقل شده است که گفت: حضرت صادق صلواتاللّه علیه فرمودند:
«نوهی پسری من، در سرزمین خراسان کشته میشود؛ در شهری که
به آن طوس گفته میشود. کسی که در آنجا او را با شناخت حقّش زیارت کند من به دست خودم، در روز قیامت، او را میگیرم و داخل بهشت مینمایم ـ اگرچه اهل انجام دادن گناهان کبیره باشد ـ .»
گفتم: فدایت گردم؛ شناخت حقّشان چیست؟
فرمودند:
«بداند که ایشان واجب الاطاعه هستند و از وطنشان دور مانده و شهید شدهاند. کسی که با شناخت حقّشان ایشان را زیارت کند خدای بلندمرتبه و بزرگ مزد هفتاد شهید از شهیدانی که در پیشگاه رسول خدا صلّیاللّه علیه وآله وسلّم با درستی و حقیقت کشته شدهاند، به او میدهد.»
6
قَالَ الصَّادِقُ صلواتاللّه علیه:
«یُقتَلُ لِهذَا ـ وَ اَوْمَأَ بِیَدِه اِلی مَولاَنَا مُوسی صلواتاللّه علیه ـ وَلَدٌ بِطُوسٍ. لاَ یَزُورُه مِنْ شِیعَتِنا اِلاّ الأَندَرُ فَالأَندَرُ.»
بحارالأنوار: 102/35 ح 19، از عیون اخبارالرّضا علیهالسلام : 2/259.
حضرت صادق صلواتاللّه علیه فرمودند:
«فرزندی از این ـ و با دست مبارکشان به سوی آقای ما موسی(بن جعفر) صلواتاللّهعلیهما اشاره نمودند ـ در طوس کشته خواهد شد. از شیعیان ما جز افراد نادر و کمیاب ایشان را زیارت نمیکند.»
7
عَن سُلَیمانَ بنِ حَفصٍ قَالَ: سَمِعتُ اَبَا الحَسَنِ مُوسی بنَ جَعفَرٍ صلواتاللّه علیهما یَقُولُ:
«اِنَّ اِبنِی عَلِیَّا مَقتُولٌ بِالسَّمِّ ظُلما و مَدفُونٌ اِلی جَانِبِ هَارُونَ بِطُوسٍ. مَن زَارَه کَمَن زَارَ رَسُولَ اللّهِ صلّیاللّه علیه وآله وسلّم .»
بحارالأنوار : 102/38 ح 32، از عیون اخبارالرّضا علیهالسلام : 2/260.
از سلیمان بن حفص نقل شده است که گفت: از حضرت موسیبن جعفر صلواتاللّه علیهما شنیدم که میفرمودند:
«همانا؛ پسرم علی، از روی ستم، به وسیلهی سمّ، کشته میشود و در کنار هارون، در طوس دفن میشود. هر که او را زیارت کند مانند کسی است که رسول خدا صلّیاللّه علیه وآله وسلّم را زیارت نماید.»
8
عَن عَلِیِ بنِ عَبدِاللّهِ بنِ قُطْرُبٍ، عَن اَبِی الحَسَنِ مُوسی بنِ جَعْفَرٍ صلواتاللّه علیهما قَالَ:
مَرَّ بِه اِبنُهُ و هُو شَابٌّ حَدَثٌ وَبَنُوهُ مُجتَمِعُونَ عِندَه، فَقالَ:
«اِنَّ اِبنِی هذَا یَمُوتُ فِی أَرضِ غُربَةٍ. فَمَن زَارَه، مُسَلِّما لاِءَمرِه، عَارِفا بِحَقِّهِ، کَانَ عِندَاللّهِ جَلَّ و عَزَّ کَشُهداءِ بَدرٍ.»
بحارالأنوار: 102/41 ح 43، از کامل الزیارات: 507.
از علیّ بن عبداللّه بن قطرب از حضرت موسی بن جعفر صلواتاللّه علیهما نقل شده است که گفت:
پسرشان ـ در موقعی که تازه جوانی بود و فرزندانشان در حضور ایشان جمع شده بودند ـ به نزد ایشان آمد. پس آن حضرت فرمودند:
«همانا؛ این پسرم در سرزمین غربت از دنیا خواهد رفت. کسی که او را زیارتکند، با حالتیکه دربرابر امرش تسلیماست و بهحقّش شناخت دارد، خدایبلندمرتبه وعزیز پاداش شهدای جنگ بدر به او عطا خواهد فرمود.»
9
عَن یَحیَی بنِ سُلَیمانَ مازِنِیٍّ، عَن اَبِیالحَسَنِ مُوسی بنِ جَعفَرٍ صلواتاللّه علیهما قَالَ:
«مَن زَارَ قَبرَ وَلَدِی کَانَ لَه عِندَاللّهِ کَسَبعِینَ حَجَّةً مَبرُورَةً.»
قَالَ: قُلتُ : سَبعِینَ حَجَّةً؟!
قَالَ: «نَعَم و سَبعُمِائَةِ حَجَّةٍ.»
قُلتُ: و سَبعُمِائَةِ حَجَّةٍ؟!
قَالَ: «نَعَم و سَبعِینَ اَلفَ حَجَّةٍ.»
قُلتُ: و سَبعِینَ اَلفَ حَجَّةٍ؟!
قَالَ: «رُبَّ حَجَّةٍ لا تُقبَلُ. مَن زَارَه و(1)بَاتَ عِندَه لَیلَةً کَانَ کَمَن زَارَاللّهَ فی عَرشِهِ.»
قُلتُ: کَمنَ زَارَاللّهَ فی عَرشِهِ؟!
1) 1. در بعضی از روایات به جای لفظ (و) لفظ (اَو) به معنی (یا) بکار رفته است.
قَالَ: «نَعَم، اِذَا کَانَ یَومَ القِیامَةِ کَانَ عَلی عَرشِاللّهِ اَربَعَةٌ مِن الأَوَّلِینَ و اَربَعَةٌ مِن الآخِرینَ؛ فَامَّا الأَربَعَةُ الَّذینَ هُم مِنَ الأَوَّلِینَ فَنُوحٌ و اِبراهِیمُ و مُوسی و عِیسی علیهمالسّلام و اَمَّا الأَربَعَةُ الَّذِینَ هُم مِنَ الآخِرینَ فَمُحمَّدٌ وَ عَلِیٌّ والحَسَنُ والحُسَینُ صلواتاللّه علیهم،
ثُمَّ یُمَدُّ المِطْمَارُ، فَیَقعُدُ مَعَنَا مَن زَارَ قُبُورَ الأَئِمَّةِ صلواتاللّه علیهم. أَلاَ اِنَّ اَعلاَهُم دَرَجَةً و اَقرَبَهُم حَبْوَةً زُوَّارُ قَبرِ وَلَدِی عَلِیٍّ صلواتاللّه علیه.»
بحارالأنوار: 102/41 ح 46، از کامل الزیارات: 511 و در آن آمده است: «ثُمَّ یُمَدُّ المِضْمَارُ».
از یحیی بن سلیمان مازنیّ،از حضرت موسی بن جعفر صلواتاللّه علیهما روایت شده است که فرمودند:
«کسی که قبر فرزندم را زیارت کند در نزد خدا برای او مثل ثواب هفتاد حجّ پذیرفته شده است.»
یحیی میگوید: گفتم: هفتاد حجّ؟!
فرمودند: «بله، هفتصد حجّ.»
گفتم: هفتصد حجّ؟!
فرمودند: «بله، هفتاد هزار حجّ.»
گفتم: هفتاد هزار حجّ؟!
فرمودند: «چهبسیار حجّیکه قبول نمیشود. کسی که او را زیارت کند و (یا) شبی نزد قبر او بماند مثل کسی است که خدا را در عرشش زیارت کرده باشد.»
گفتم: مثل کسی که خدا را در عرشش زیارت کرده باشد؟!
فرمودند: «بله، زمانی که روز قیامت فرا میرسد بر روی عرش خدا
چهار نفر از اوّلین(1)و چهار نفر از آخرین(2) خواهند بود؛ امّا چهار نفری که از اوّلین خواهند بود: نوح، ابراهیم، موسی و عیسی علیهمالسّلام هستند و امّا چهار نفری که از آخرین خواهند بود: محمّد، علی، حسن و حسین صلواتاللّه علیهم هستند.
سپس ریسمانی کشیده میشود و کسانی که به زیارت قبور امامان صلواتاللّه علیهم رفته باشند همراه ما مینشینند.
آگاه باشید؛ که بلندترین آنها از جهت درجه (درجهشان از همه بلندتر) و نزدیکترین آنها از جهت پاداش الهی (عطایشان از همه بیشتر) زائران قبر فرزندم علیّ صلواتاللّه علیه هستند.»
1) 1 و 2ـ امّتهای قبل از اسلام را اوّلین و از پیامبر اکرم صلیاللّه علیه و آله و سلم به بعد را آخرین گویند.
10
عَن عَلیِّ بنِ الحَسَنِ بنِ فَضَّالٍ، عَن اَبِیهِ، عَن اَبِی الحَسَنِ الرِّضَا صلواتاللّه علیه اَنَّه قَالَ:
«اِنَّ بِخُراسانَ لَبُقْعَةً یَأتِی عَلیها زَمانٌ تَصِیرُ مُختَلَفَ المَلائِکَةِ، فَلاَ یَزالُ فَوجٌ یَنزِلُ مِنالسَّماءِ و فَوجٌ یَصْعَدُ، اِلَی اَنْ یُنفَخَ فِی الصُّورِ.»
فَقِیلَ لَه: یَابنَ رَسُولِاللّهِ! وَ اَیَّةُ بُقعَةٍ هذِه؟
قَالَ: «هِی بأرضِ طُوسٍ و هِی وَاللّهِ؛ رَوضَةٌ مِن رِیاضِ الجَنَّةِ. مَن زَارَنِی فِی تِلکَ البُقعَةِ کانَ کَمَنْ زَارَ رَسُولَاللّهِ صلّیاللّه علیه وآله وسلّم و کَتَبَ اللّهُ تَبارَکَ و تَعَالی لَه بِذلِکَ ثَوابَ اَلفِ حَجَّةٍ مَبرُورَةٍ و اَلفِ عُمرَةٍ مَقبُولَةٍ و کُنتُ اَنَا و آبائِی شُفَعَاءَهُ یَومَ القِیامَةِ.»
بحارالأنوار: 102/31 ح [ 2 زیاد شده از نسخهی خطیای که
مورد بررسی خود علاّمهی مجلسی رحمهالله بوده است.]
از علی بن حسن بن فضّال، از پدرش، از حضرت رضا صلواتاللّه علیه روایت شده است که آن حضرت فرمودند:
«همانا؛ در خراسان بارگاهی است که زمانی محلّ رفت و آمد فرشتگان گردد. پس همیشه ـ تا زمانی که در صور دمیده شود (یعنی تا روز قیامت ) ـ گروهی از آنها از آسمان به پایین میآیند و گروهی از زمین به بالا میروند.»
به ایشان گفته شد: ای پسر رسول خدا! این بارگاه کدام است؟
فرمودند: «آن در سرزمین طوس است. به خدا قسم؛ آنجا باغی از باغهای بهشت است. کسی که مرا در این بارگاه زیارت کند مثل کسی است که رسول خداصلّیاللّه علیه وآله وسلّم را زیارت نموده باشد و خدای بزرگ به سبب این زیارتش ثواب هزار حجّ قبول شده و هزار عمرهی پذیرفته شده برای او مینویسد و من و پدرانم صلواتاللّه علیهم شفاعت کنندگان او در روز قیامت خواهیم بود.»
11
عَن الهَرَوِیِ قَالَ: سَمِعتُ الرِّضَا صلواتاللّه علیه یَقُولُ:
«وَاللّهِ؛ مَا مِنَّا اِلاَّ مَقتُولٌ، شَهِیدٌ.»
فَقِیلَ لَه: فَمَنْ یَقتُلُکَ یَابنَ رَسُولِاللّهِ؟
قَالَ: «شَرُّ خَلْقِاللّهِ فِی زَمانِی یَقتُلُنِی بِالسَّمِّ، ثُمَّ یَدفُنُنِی فِی دارِ مَضِیْعَةٍ و بِلادِ غُربَةٍ. أَلاَ فَمَن زَارَنِی فِی غُرْبَتی کَتَبَ اللّهُ عَزَّوجَلَّ لَه اَجرَ مِائَةِ اَلفِ شَهِیدٍ و مِائَةِ اَلفِ صِدِّیقٍ و مِائَةِ اَلفِ حَاجٍّ و مُعتَمَرٍ و مِائَةِ اَلفِ مُجاهِدٍ و حُشِرَ فِی زُمرَتِنا و جُعِلَ فِی الدَّرَجاتِ العُلی مِنَ الجَنَّةِ رَفِیقَنا.»
بحارالأنوار: 102/32 ح 2، از عیون اخبار الرّضا علیهالسلام : 2/256 و امالی صدوق: 120.
از هرویّ روایت شده است که گفت: از حضرت رضا صلواتاللّه علیه شنیدم که فرمودند:
«به خدا سوگند؛ هیچ کدام از ما (ائمّه) نیست مگر این که کشته و شهید خواهیم شد.»
به ایشان گفته شد: ای پسر رسول خدا! چه کسی شما را شهید میکند؟
فرمودند: «بدترین خلق خدا در زمان من، به وسیلهی زهر، مرا میکشد. سپس در خانهای که محلّ از بین رفتن و هلاکت است و در سرزمینی دور از وطنم، دفنم مینماید.
آگاه باشید؛ هر کس مرا در غربتم زیارت کند، خدای بلند مرتبه برای او مزد صد هزار شهید و صد هزار راستگو و درستکردار و صد هزار حجّ و عمره بجاآورنده و صدهزار جهادکننده مینویسد و در درجه و گروه ما محشور میشود و همراه ما در مرتبههای بالای بهشت قرار داده میشود.»
12
عَن عَلیِّ بنِ الحَسَنِ بنِ فَضّالٍ، عنَ اَبِیهِ، عَنالرِّضَا صلواتاللّه علیه اَنَّه قَالَ لَه رَجُلٌ مِن اَهلِ خُراسانَ: یَابنَ رَسُولِاللّهِ! رَأَیتُ رَسُولَاللّهِصلّیاللّه علیه وآله وسلّم فِی المَنامِ، کَاَنَّه یَقوُلُ لِی:
کَیفَ اَنتُم اِذَا دُفِنَ فِی أَرضِکُم بَعضِی فَاستَحْفَظْتُم وَدِیعَتِی و غُیِّبَ فِی ثَراکُم نَجمِی؟
فَقَالَ لَه الرِّضَا صلواتاللّه علیه: «اَنَا المَدفُونُ فِی أَرضِکُم و اَنَا بَضعَةٌ مِن نَبِیِّکُم و اَنَا الوَدِیعَهُ و النَّجمُ.
أَلاَ فَمَن زَارَنِی و هُو یَعرِفُ مَا اَوجَبَ اللّهُ تَبارکَ وَ تَعالی مِن حَقِّی و طَاعَتِی فَأَنا و آبائِی شُفَعاؤُه یَومَ القِیامَةِ و مَن کُنَّا شُفَعاؤَهُ یَومَ القِیامَةِ نَجا و لَو کَانَ عَلیهِ مِثلُ وِزرِ الثَّقَلَینِ؛ الجِنِّ و الإِنسِ.
و لَقَد حَدَّثَنِی اَبِی، عَن جَدِّی، عَن اَبِیهِ، عَن آبائِهِ صلواتاللّه علیهم اَنَّ رَسُولَاللّهِ صلّیاللّه علیه وآله وسلّم قَالَ:
مَن رَآنِی فِی مَنامِهِ فَقَد رَآنِی، لاِءَنَّ الشَّیطَانَ لاَ یَتَمَثَّلُ فِی صُورَتِی و
لا فِی صُورَةِ اَحَدٍ مِن اَوصِیائِی و لا فِی صُورَةِ اَحدٍ مِن شِیعَتِهِم و اِنَّ الرُؤیَا الصَّادِقَةَ جُزءٌ مِن سَبعِینَ جُزءَا مِن النُبُوَّةِ.»
بحارالأنوار: 102/32 ح 3، از عیون اخبارالرّضا علیهالسلام : 2/257 و امالی صدوق: 120.
از علی بن حسن بن فضّال، از پدرش، از حضرت رضا صلواتاللّه علیه نقل شده است که مردی از اهالی خراسان به آن حضرت عرض کرد:
ای پسر رسول خدا! پیامبرصلّیاللّه علیه وآله وسلّم را در خواب دیدم، مثل این که به من میفرمودند:
شما چگونه خواهید بود زمانی که پارهائی از من در سرزمین شما دفن شود؟ و چگونه امانت مرا حفظ خواهید کرد زمانی که ستارهی من در خاک شما پنهان شود؟
حضرت رضا صلواتاللّه علیه به او فرمودند:
«منم آن کسی که در سرزمین شما دفن میشود و من پارهی تن پیامبر شمایم و منم آن امانت و آن ستاره.
آگاه باشید؛ کسی که مرا زیارت کند در حالی که میشناسد آن حقّی را که خدای بزرگ برای من واجب گردانیده و اطاعت از مرا لازم شمرده، در روز قیامت من و پدرانم صلواتاللّه علیهم شفیعان او خواهیم بود و کسی که ما شفاعت کنندگان او در روز قیامت باشیم، نجات پیدا میکند، اگرچه؛ گناهانی مثل گناهان همهی جنّیان و انسانها بر گردن او باشد.
پدرم برای من روایت کردند، از جدّم، از پدرشان، از پدران گرامیشان صلواتاللّه علیهم که رسول خدا صلیاللّه علیه وآله وسلّم فرمودند:
کسی که مرا در خواب ببیند به یقین خود مرا دیده، چرا که؛ شیطان به شکل من و به شکل هیچ یک از جانشینانم و به شکل هیچ یک از شیعیان آنها درنمیآید و همانا؛ خواب راست و صحیح یک قسمت از هفتاد قسمت نبوّت است.»
13
عَن البَزَنطِی قَالَ: قَرَأتُ کِتَابَ أَبِی الحَسَنِ الرِّضَا صلواتاللّه علیه:
اَبلِغْ شِیعَتِی أَنَّ زِیارَتِی تَعدِلُ عِندَاللّهِ عَزَّوجَلَّ اَلفَ حَجَّةٍ.
قَالَ: فَقُلتُ لاِءَبی جَعفَرٍ صلواتاللّه علیه: اَلفُ حَجَّةٍ؟!
قَالَ صلواتاللّه علیه: «اِی، وَاللّهِ؛ اَلفُ اَلفِ حَجَّةٍ لِمَن زَارَه، عَارِفا بِحَقِّه.»
بحارالأنوار : 102/33 ح 4، از ثواب الأعمال: 221 و عیون اخبارالرّضا علیهالسلام : 2/257
و امالی صدوق: 181 و کامل الزیارات : 510.
از بزنطی نقل شده است که گفت: نامهی حضرت رضا صلواتاللّه علیه را خواندم (که نوشته بودند) :
به شیعیان من خبر برسان؛ که زیارت من نزد خدای عزیز برابر با هزار حجّ است.
میگوید: به حضرت جواد صلواتاللّه علیه عرض کردم: برابر هزار حجّ است؟!
حضرت فرمودند: «بله، به خدا قسم؛ هزار هزار (یک میلیون) حجّ برای کسی است که ایشان را با شناخت حقّشان زیارت نماید.»
14
دستگیری نمودن حضرت رضا صلواتاللّه علیه
عَن حَمدانَ الدِّیوَانِیِّ قَالَ: قَالَ الرِّضَا صلواتاللّه علیه:
«مَن زَارَنِی عَلی بُعدِ دَارِی اَتَیتُهُ یَومَ القِیامَةِ فِی ثَلاثِ مَواطِنَ حَتّی اُخَلِّصَهُ مِن أَهوَالِها : اِذَا تَطَایَرَتِ الکُتُبُ؛ یَمِینَا و شِمالاًَ و عِندَ الصِّراطِ و عِندَ المِیزَانِ.»
بحارالأنوار: 102/34 ح 13، از الخصال: 1/167 و امالی صدوق: 183.
از حمدان دیوانی نقل شده است که گفت: حضرت رضا صلواتاللّه علیه فرمودند:
«کسی که مرا ـ با توجّه به دوری خانهام ـ زیارت نماید، روز قیامت در سه محلّ به نزد او میآیم تا او را از ترسهای آنها نجات دهم:
زمانی که نامههای اعمال به دست راست و چپ (نیکوکاران به دست راست و بدکاران به دست چپ) داده میشود و در هنگام عبور از پل صراط و در هنگام حسابرسی اعمال.»
15
عَن یَاسِرِ الخَادِمِ قَالَ: قَالَ الرِّضَا صلواتاللّه علیه:
«لا تُشَدُّ الرِّحالُ اِلی شَیءٍ مِنَ القُبُورِ اِلاّ اِلی قُبُورِنا. أَلا و إنِّی مَقتُولٌ بِالسَّمِّ، ظُلمَا و مَدفُونٌ فِی مَوضِعِ غُربَةٍ. فَمَن شَدَّ رَحلَه اِلی زِیارَتِی اُستُجِیبَ دُعَاؤُهُ و غُفِرَلَه ذَنْبُه.»
بحارالأنوار: 102/36 ح 21، از عیون اخبارالّرضا علیهالسلام : 2/254 و الخصال: 1/143.
از یاسر؛ خادم امام هشتم نقل شده است که گفت: حضرت رضا صلواتاللّه علیه فرمودند:
«برای هیچ قبری بار سفر بسته نمیشود (یعنی عزم حرکت پیدا نمیشود) مگر برای قبرهای ما. آگاه باشید؛ من از روی ظلم، به وسیلهی زهر، کشته میشوم و در محلّ غریب و دوری، دفن میشوم. پس کسی که برای زیارت من بار سفر ببندد، دعایش مستجاب و گناهش بخشوده میشود.»
16
عَن الهَرَوِیِ قَالَ: دَخَلَ الرِّضَا صلواتاللّه علیه القُبَّةَ الَّتِی فِیها قَبرُ هَارُونَ الرَّشیدِ. ثُمَّ خَطَّ بِیَدِه اِلی جَانِبِه. ثُمَّ قَالَ:
«هذِهِ تُربَتِی و فِیها اُدفَنُ و سَیَجعَلُ اللّهُ هذَا المَکانَ مُختَلَفَ شِیعَتِی و اَهلِ مَحَبَّتِی. وَاللّهِ؛ مَا یَزُورُنِی مِنهُم زَائِرٌ و لاَیُسَلِّمُ عَلَیَّ مِنهم مُسَلِّمٌ اِلاّ وَجَبَ لَه غُفرَانُاللّهِ و رَحمَتُهُ بِشَفَاعَتِنا اَهلَ البَیتِ....»
بحارالأنوار: 102/36 ح 22، از عیون اخبارالرّضا علیهالسلام : 2/136.
از هرویّ نقل شده است که گفت: حضرت رضا صلواتاللّه علیه وارد محلّی که قبر هارون الرشید آنجا بود، شدند و با دست مبارکشان در کنار آن خطّی کشیدند. سپس فرمودند:
«اینجا مزار من است و در این محل دفن میشوم و به زودی خدا این مکان را محلّ رفت و آمد شیعیان و دوستانم قرار میدهد. به خدا قسم؛ هیچ زیارت کنندهای از اینان مرا زیارت نمیکند و هیچ سلام کنندهای از
آنها به من سلام نمیکند، مگر این که به سبب شفاعت ما اهل بیت آمرزش خدا و بخشش او بر او واجب میشود.»
17
عَنِ الهَرَوِیِّ قَالَ: سَمِعتُ الرِّضَا صلواتاللّه علیه یَقُولُ:
«اِنِّی سَأُقتَلُ بِالسَّمِّ، مَسمُومَا و مَظْلُومَا و أُقبَرُ اِلی جَنبِ هَارُونَ و یَجعَلُ اللّهُ عَزَّوجَلَّ تُربَتِی مُختَلَفَ شِیعَتِی و اَهلِ بَیتِی. فَمَن زَارَنِی فِی غُربَتِی وَجَبَتْ لَه زِیارَتِی یَومَ القِیامَةِ.
وَ الَّذِی أَکَرَمَ مُحَمَّدا صلّیاللّه علیه وآله وسلّم بِالنُبُوَّةِ و أصطَفَاهُ عَلی جَمیعِ الخَلِیقَةِ؛ لاَیُصَلِّی أَحَدٌ مِنکُم عِندَ قَبرِی رَکعَتَینِ اِلاّ اِستَحَقَّ المَغفِرَةَ مِنَاللّهِ عَزَّوجَلَّ یَومَ یَلقَاهُ.
وَالَّذِی أَکْرَمَنا بَعدَ مُحَمَّدٍ صلّیاللّه علیه وآله وسلّم بِالاِمَامَةِ وَ خَصَّنَا بِالوَصِّیَةِ؛ اِنَّ زُوَّارَ قَبرِی لاَءَکْرَمُ الوُفُودِ عَلیاللّهِ یَومَ القِیامَةِ و مَا مِن مُؤمِنٍ یَزُورُنِی فَتُصِیبَ وَجْهَهُ قَطرَةٌ مِنَ السَّماءِ اِلاّ حَرَّمَ اللّهُ عَزَّوجَلَّ جَسَدَه عَلی النَّارِ.»
بحارالأنوار: 102/36 ح 23، از عیون اخبارالرّضا علیهالسلام : 2/226.
از هرویّ نقل شده است که گفت: از حضرت رضا صلواتاللّه علیه
شنیدم که فرمودند:
«همانا؛ من به زودی با زهر مسموم شده، مظلومانه کشته خواهم شد و در کنار هارون مدفون میشوم و خدای عزیز و بزرگ مزار مرا محلّ رفت و آمد شیعیان و خانوادهام قرار خواهد داد. پس کسی که مرا در دوری از وطنم زیارت کند، بازدید من از او در روز قیامت برای آن شخص واجب میشود.
قسم به آن کسی که محمّد صلّیاللّه علیه وآله وسلّم را به نبوّت گرامی داشت و او را بر جمیع بندگانش برگزید؛ هیچ کدام از شما دو رکعت نماز نزد قبر من نمیخواند مگر این که آمرزش خدای بزرگ ـ در روزی که او را ملاقات میکند ـ بر او واجب میشود.
قسم به آن کسی که بعد از محمّد صلّیاللّه علیه وآله وسلّم ما را به امامت گرامی داشت و ما را به وصایت ایشان مخصوص نمود؛ همانا زائران قبر من گرامیترین واردشوندگان بر خدا در روز قیامت خواهند بود. هیچ مؤمنی نیست که مرا زیارت کند و (در مسیر زیارت) قطرهای از آسمان بر صورت او بچکد مگر این که خدای بزرگ بدن او را بر آتش حرام میکند.»
18
عَنِ الهَرَوِیِّ قَالَ: کُنتُ عِندَ الرِّضَا صلواتاللّه علیه، فَدَخَلَ عَلیهِ قَومٌ مِن اَهلِ قُم، فَسَلِّمُوا عَلیهِ. فَرَدَّ عَلیهِم و قَرَّبَهم، ثُمَّ قَالَ لَهُم :
«مَرحَبَا بِکُم و أَهْلاًَ؛ فَاَنتُم شِیْعَتُنَا حَقّا و سَیَأتِی عَلَیکُم یَومٌ تَزُورُونَ فِیهِ تُربَتِی بِطُوسٍ. أَلاَ؛ فَمَن زَارَنِی و هُو عَلی غُسْلٍ خَرَجَ مَنْ ذُنُوبِهِ کَیَومٍ وَلَدَتْهُ اُمُّهُ.»بحارالأنوار: 120/49 ح 6 ، از عیون اخبارالرّضا علیهالسلام : 2/260.
از هرویّ روایت شده است که گفت: در حضور حضرت رضا صلواتاللّه علیهبودم که گروهی از اهالی قم به نزد ایشان آمده و سلام نمودند. حضرت نیز جواب سلام آنها را داده و به خود، نزدیکشان کردند و فرمودند:
«خوش آمدید؛ شما شیعیان حقیقی ما هستید. به زودی روزی بر شما میآید که در آن روز مزار مرا در طوس زیارت مینمائید.
آگاه باشید؛ کسی که با غسل مرا زیارت کند، از گناهانش خارج میشود؛ مثل روزی که از مادرش متولّد شده است.»
19
عَن اَیُّوبَ بنِ نُوحٍ، عَن اَبِی جَعفَرٍ الثَّانِی صلواتاللّه علیه قَالَ:
«مَن زَارَ قَبرَ اَبِی صلواتاللّه علیه بِطُوسٍ غَفَرَاللّهُ لَه مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنبِهِ و مَا تَأَخَّرَ. فَإذَا کانَ یَومُالقِیامَةِ، نُصِبَ لَه مِنْبَرٌ بِحَذَاءِ مِنْبَرِ رَسُولِاللّهِ صلّیاللّه علیه وآله وسلّم حَتّی یَفْرُغَ اللّهُ مِنْ حِسابِ عِبادِهِ.»
بحارالأنوار: 102/34 ح 12، از عیون اخبارالرّضا علیهالسلام : 2/259 و امالی صدوق: 183.
از ایّوب بن نوح، از حضرت جواد صلواتاللّه علیه نقل شده است که فرمودند:
«کسی که قبر پدرم صلواتاللّه علیه را در سرزمین طوس زیارت کند خدا گناهان گذشته و آیندهی او را میآمرزد. پس زمانی که روز قیامت برپا شود، برای او منبری در روبهروی منبر رسول خداصلّیاللّه علیه وآله وسلّم قرار داده میشود تا این که خدا از حسابرسی بندگانش فارغ شود.»
20
عَن عَبدِالعَظِیمِ الحَسَنِیِّ قَالَ: سَمِعتُ اَبَا جَعفَرٍ الثَّانِی صلواتاللّه علیه یَقُولُ:
«مَازَارَ اَبِی صلواتاللّه علیه أَحَدٌ فَاَصَابَهُ اَذَیً مِنْ مَطَرٍ اَو بَرْدٍ اَو حَرٍّ، إلاّ حَرَّمَ اللّهُ جَسَدَه عَلی النَّارِ.»
بحارالأنوار: 102/36 ح 20، از امالی صدوق: 752.
از عبدالعظیم حسنیّ روایت شده است که گفت: از حضرت جواد صلواتاللّهعلیه شنیدم که فرمودند:
«کسی پدرم را زیارت نمیکند ـ در حالی که اذیّتی از باران یا سرما یا گرما (در مسیر زیارت) به او برسد ـ مگر این که خدا بدنش را بر آتش حرام میگرداند.»
21
عَن أَبِی هَاشِمٍ الجَعفَریِّ قَالَ: سَمِعتُ اَبَا جَعْفَرٍ صلواتاللّه علیه یَقُولُ:
«اِنَّ بَینَ جَبَلَی طُوسٍ قَبضَةً قُبِضَتْ مِنَ الجَنَّةِ. مَن دَخَلَها کانَ آمِنَا یَومَ القِیامَةِ مِنَ النَّارِ.»
بحارالأنوار 102/37 ح 24، از عیون اخبارالرّضا علیهالسلام : 2/256.
از ابیهاشم جعفری روایت شده است که گفت: از حضرت جواد صلواتاللّه علیه شنیدم که فرمودند:
«همانا؛ بین دو کوه طوس سرزمینی است که از بهشت گرفته شده است. کسی که وارد این سرزمین شود روز قیامت از آتش در امان خواهد بود.»
22
عَن عَبدِالعَظِیمِ قَالَ: قُلتُ لاِءَبِی جَعفَرٍ صلواتاللّه علیه: قَد تَحَیَّرْتُ بَینَ زِیَارَةِ قَبرِ اَبِی عَبدِاللّهِ صلواتاللّه علیه وَ بَینَ قَبرِ اَبِیکَ صلواتاللّه علیه بِطُوسٍ. فَمَا تَرَی؟
فَقَالَ لِی: «مَکانَکَ.» ثُمَّ دَخَلَ وَ خَرَجَ و دُمُوعُهُ تَسِیلُ عَلی خَدَّیهِ، فَقَالَ:
«زُوَّارُ قَبرِ اَبِی عَبدِاللّهِ صلواتاللّه علیه کَثِیرُونَ و زُوَّارُ قَبرِ اَبِی صلواتاللّه علیه بِطُوسٍ قَلِیلٌ (قَلِیلُونَ خ. ل).»
بحارالأنوار: 102/37 ح 26، از عیون اخبارالرّضا علیهالسلام : 2/256.
از عبدالعظیم نقل شده است که گفت: به حضرت جواد صلواتاللّه علیه عرض کردم:
من بین زیارت قبر ابیعبداللّه(الحسین) صلواتاللّه علیه و زیارت قبر پدر شما صلواتاللّه علیه در طوس سرگردان هستم (که کدام را انتخاب کنم) نظر شما چیست؟
حضرت به من فرمودند:
«در جای خودت باش.» سپس داخل اندرون شدند و بعد در حالی که اشک از چشمان مبارکشان بر دو گونهشان جاری بود بیرون آمدند و فرمودند:
«زیارتکنندگان قبر ابیعبداللّه صلواتاللّه علیه زیادند و زیارت کنندگان قبر پدرم صلواتاللّه علیه در طوس کم.»
23
عَن اِبنِ مَهزِیَارٍ قَالَ: قُلتُ لاِءَبِی جَعفَرٍ صلواتاللّه علیه:
جُعلِتُ فِدَاکَ؛ زِیَارَةُ الرِّضَا صلواتاللّه علیه أَفضَلُ اَمْ زِیارَةُ أَبِیعَبدِاللّهِ صلواتاللّهعلیه؟ فَقَالَ:
«زِیَارَةُ أَبِی صلواتاللّه علیه أَفضَلُ و ذلِکَ أَنَّ أَبَاعَبدِاللّهِ صلواتاللّه علیه یَزُورُه کُلُّ النَّاسِ وَ أَبِی صلواتاللّه علیه لاَ یَزُورُه اِلاّ الخَواصُّ مِنَ الشِّیعَةِ.»
بحارالأنوار: 102/38 ح 34، از عیون اخبارالرّضا علیهالسلام : 2/261.
از ابنمهزیار روایت شده است که گفت: به حضرت جواد صلواتاللّه علیه عرض کردم:
فدایتان گردم؛ زیارت حضرت رضا صلواتاللّه علیه با فضیلتتر است یا زیارت ابیعبداللّه(الحسین) صلواتاللّه علیه؟ فرمودند:
«زیارت پدر من فضیلتش بیشتر است و این به خاطر آن است که همهی مردم اباعبداللّه صلواتاللّه علیه را زیارت میکنند، ولی پدر من صلواتاللّه علیه را کسی جز شیعیان خاصّ، زیارت نمینماید.»
24
عَن عَلیِّ بنِ مَهزِیَارٍ قَالَ: قُلتُ لاِءَبی جَعفَرٍ صلواتاللّه علیه :
مَا لِمَن اَتَی قَبرَ الرِّضَا صلواتاللّه علیه؟
قَالَ: «اَلجَنَّةُ وَاللّهِ.»
بحارالأنوار: 102/39 ح 37، از ثواب الأعمال : 220 و کامل الزیارات: 509 .
از علیبن مهزیار روایت شده است که گفت: به حضرت جواد صلواتاللّه علیه عرض کردم:
برای کسی که به زیارت قبر حضرت رضا صلواتاللّه علیه برود چه ثوابی است؟
فرمودند:
«به خدا قسم؛ بهشت.»
25
عَن مُحَمَّدِ بنِ سُلَیمانَ قَالَ: سَأَلتُ اَبَا جَعفَرٍ صلواتاللّه علیه عَن رَجُلٍ حَجَّ حَجَّةَالإِسلامِ، فَدَخَلَ مُتُمَتِّعا بِالعُمْرَةِ اِلی الحَجِّ، فَأَعَانَه اللّهُ تَعالی عَلی حَجَّةٍ و عُمرَةٍ (حَجَّتِهِ وَ عُمْرَتِهِ خ.ل). ثُمَّ اَتی المَدِینَةَ، فَسَلَّمَ عَلی النَبِیِّ صلّیاللّه علیه وآله وسلّم. ثُمَّ اَتی اَباکَ اَمیرَالمُؤمِنینَ صلواتاللّه علیه، عَارِفا بِحَقِّهِ؛ یَعلَمُ اَنَّه حُجَّةُاللّهِ عَلی خَلْقِهِ و بابُهُ الَّذِی یُؤتی مِنهُ، فَسَلَّمَ عَلَیهِ. ثُمَّ أَتی اَبَاعَبدِاللّهِ صلواتاللّه علیه ، فَسَلَّمَ عَلَیهِ. ثُمَّ أَتی بَغدادَ، فَسَلَّمَ عَلی اَبِی الحَسَنِ مُوسی صلواتاللّه علیه. ثُمَّ اِنْصَرَفَ اِلی بِلادِهِ.
فَلَمَّا کَانَ فِی هذَا الوَقْتِ رَزَقَهُ اللّهُ تَعالی مَا یَحِجُّ بِه. فَأَیُّهُما اَفضَلُ؛ هذَا الَّذِی حَجَّ حَجَّةَالإِسلاَمِ یَرجِعُ اَیضا، فَیَحِجُّ اَو یَخرُجُ اِلی خُراسَانَ؛ اِلی اَبِیکَ عَلِیِّ بنِ موسَی الرِّضَا صلواتاللّه علیه ، فَیُسَلِّمُ عَلَیهِ؟
قَالَ: «بَل یَأتِی خُراسانَ، فَیُسَلِّمُ عَلی أَبِی صلواتاللّه علیه أَفضَلُ ولْیَکُنْ ذلِکَ فِی رَجَبٍ و لاَیَنبَغِی أَنْ تَفْعَلُوا هذَا الیَومِ؛ فَاِنَّ عَلَینَا و عَلَیکُم مِنَالسُّلطَانِ شَنْعَةً.»بحارالأنوار: 102/37 ح 29، از عیون اخبارالرّضا علیهالسلام : 2/258.
از محمّدبن سلیمان نقل شده است که گفت: از حضرت جواد صلواتاللّه علیه سؤال کردم دربارهی مردی که حجّ واجب خود را انجام داده به نحوی که در عمرهی تمتّع باشد و داخل حجّ شود، پس خدای بزرگ او را به اتمام حجّ و عمره کمک نموده، سپس به مدینه میرود و بر پیامبرصلّیاللّه علیه وآله وسلّم سلام مینماید.
پس از آن، به حضور پدرتان امیرالمؤمنین صلواتاللّه علیه میرسد، در حالی که به حقّ آن بزرگوار شناخت دارد و میداند که ایشان حجّت خدا بر خلقش میباشند و طریقی به سوی خدا هستند که باید از آن راه به خدا رسید، بر ایشان سلام میکند. سپس به نزد اباعبداللّه صلواتاللّه علیه میرود و بر ایشان نیز سلام مینماید. پس از آن، به بغداد میرود و بر حضرت موسیبن جعفر صلواتاللّه علیهما سلام میکند، آنگاه به وطنش برمیگردد.
اگر خدای بزرگ در چنین وقتی وسائل حجّ (استطاعت رفتن به حج) به او نصیب نمود کدامیک فضیلتش بیشتر است؛ این کسی که حجّ واجب را انجام داده باز به حجّ برود یا به خراسان به سوی پدر شما برود و برایشان سلام کند؟ فرمودند:
«بلکه اگر به خراسان برود و بر پدرم صلواتاللّه علیه سلام نماید فضیلتش بیشتر است و باید این زیارت او در رجب باشد. ولی سزاوار نیست در این زمانِ ما، آن را بجا آورید؛ چرا که از طرف پادشاه، بر ما و شما بدی میرسد (چون احتمال ضرر در زمان حضرت صلواتاللّه علیه داده میشده، از این جهت، ایشان آن را نهی نمودهاند).»
26
عَنِ الصَقْرِ بنِ دَلْفٍ قَالَ: سَمِعتُ سَیِّدِی عَلِیَّ بنَ مُحمَّد بنِ عَلِیٍّ الرِّضَا صلواتاللّه علیهم یَقُولُ:
«مَنْ کَانَتْ لَه اِلَی اللّهِ عَزَّوجَلَّ حَاجَةٌ فَلْیَزُرْ قَبرَ جَدِّی الرِّضَا صلواتاللّه علیه بِطُوسٍ و هُو عَلی غُسلٍ ولْیُصَلِّ عِندَ رَأسِهِ رَکعَتَینِ ولْیَسْألِ اللّهَ تَعالی حَاجَتَهُ فِی قُنُوتِهِ. فَإِنَّه یَستَجِیبُ لَه مَا لَم یَسأَلْ فِی مَأْثَمٍ اَو قَطِیعَةِ رَحِمٍ؛ فَاِنَّ مَوضِعَ قَبرِهِ لَبُقْعَةٌ مِنْ بُقاعِ الجَنَّةِ. لاَ یَزُورُهَا مُؤْمِنٌ اِلاّ اَعتَقَهُ اللّهُ تَعالی مِن النَّارِ وَ أَدخَلَهُ دَارَالقَرارِ.»
بحار الأنوار: 102/49 ح 4، از عیون اخبارالرّضا علیهالسلام : 2/262.
از صقر بن دلف نقل شده است که گفت: از آقایم حضرت هادی صلواتاللّه علیه شنیدم که فرمودند:
«کسی که برای او حاجتی به سوی خدای بلندمرتبه است باید قبر جدّم حضرت رضا صلواتاللّه علیه را در طوس زیارت نماید؛ در حالتی که
با غسل باشد و در نزد سَر مبارک آن حضرت، دو رکعت نماز بخواند و حاجت خود را در قنوت آن، از خدای بزرگ بخواهد. همانا؛ حاجت او ـ مادامی که در مورد گناهی یا قطع رحِمی نباشد ـ برآورده میشود.
همانا؛ محلّ قبر ایشان جایگاهی است از جایگاههای بهشت. هیچ مؤمنی ایشان را زیارت نمیکند مگر این که خدای بلندمرتبه او را از آتش آزاد و در بهشت وارد مینماید.»
27
قَالَ العَلاَّمَةُ المَجلِسیّ رحمهالله : وَجَدتُ بِخَطِّ الشَّیخِ حُسَینِبنِ عَبدالصَّمَدِ رحمهالله مَا هذَا لَفظُه:
ذَکَرَ الشَّیخُ ابُوالطَّیِبِ الحُسینُ بنُ اَحمَدَ الفَقیهُ:
مَن زَارَ الرِّضَا صلواتاللّه علیه اَو واحِدا مِن الاَئِمَّةِ صلواتاللّه علیهم، فَصَلّی عِندَهُ صَلاَةَ جَعفَرٍ، فَإِنَّه یُکْتَبُ لَه بِکُلِّ رَکعَةٍ ثَوابُ مَن حَجَّ؛ اَلفَ حَجَّةٍ وَاعتَمَرَ؛ اَلفَ عُمرَةٍ و اَعتَقَ؛ اَلفَ رَقَبَةٍ و وَقَفَ؛ اَلفَ وَقْفَةٍ فِی سَبیلِاللّهِ مَعَ نَبِیٍّ مُرسَلٍ و لَه بِکُلِّ خُطوَةٍ مِائَةُ حَجَّةٍ و مِائَةُ عُمْرَةٍ وعِتقُ مِائَةِ رَقَبَةٍ فِی سَبِیلِاللّهِ و کُتِبَ لَه مِائَةُ حَسَنَةٍ و حُطَّ مِنه مِائَةُ سَیِّئَةٍ.
بحارالأنوار: 100/137 ح 25.
علاّمهی مجلسی رحمهالله فرموده است : نوشتهائی به خطّ حسینبن عبدالصمد (پدر شیخ بهائی رحمهالله ) یافتم که عبارت آن این بود:
شیخ ابوطیّب حسینبن احمد فقیه (رازی) نوشته است:
کسی که حضرت رضا صلواتاللّه علیه یا یکی از امامان صلواتاللّه علیهم را زیارت کند و نماز جعفر (طیّار) علیهالسّلام را نزد ایشان بخواند، همانا؛ برای او به عوض هر رکعت، ثواب کسی که هزار حجّ و هزار عمره بجا آورده و هزار بنده آزاد کرده و هزار مرتبه در راه خدا ـ به همراه پیامبر مُرسلی ـ به جهاد ایستاده باشد، نوشته میشود و به عوض هر قدم، برای او ثواب صد حجّ و صد عمره و آزاد کردن صد بنده در راه خدا نوشته میشود و برای او صد عمل نیک ثبت میشود و از او صد گناه پاک میگردد.
مخصوص حضرت امام رضاصلوات اللّه علیه
بِسْمِاللّهِالرَّحْمنِالرَّحیمِ
اَشْهَدُ اَنْ لا اِلهَ اِلاَّ اللّهُ وَحْدَهُ لا شَریکَ لَه، وَ اَشْهَدُ اَنَّ مُحَمَّدا عَبْدُهُ وَ رَسُولُه، اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ، اَللّهُمَّ صَلِّ عَلَی الْمَلائِکَةِ الْمُقَرَّبینَ، اَللّهُمَّ صَلِّ عَلَی الاْءَنْبِیاءِ وَالْمُرْسَلینَ، اَللّهُمَّ صَلِّ عَلَی الاْءَئِمَّةِالْمَعْصُومینَ.
اَلسَّلامُ عَلی مَوْلانا وَمُقْتَدانا؛ اِمامِ الْهُدی، وَالْعُرْوَةِالْوَثْقی، وَ حُجَّتِکَ عَلی اَهْلِ الدُّنْیا؛ اَلَّذی قالَ فی حَقِّهِ سَیِّدُ الْوَری وَ سَنَدُالْبَرایا : سَتُدْفَنُ بَضْعَةٌ مِنّی بِأَرْضِ خُراسانَ، مازارَها مَکْرُوبٌ اِلاّ نَفَّسَ اللّهُ کَرْبَهُ، وَ لا مُذْنِبٌ اِلاّ غَفَرَاللّهُ ذَنْبَه.
اَللّهُمَّ بِشَفاعَتِهِ الْمَقْبُولَةِ وَ دَرَجَتِهِ الرَّفیعَةِ؛ اَنْ تُنَفِّسَ بِهِ کَرْبی، وَ تَغْفِرَبِه ذَنْبی، وَ تُسْمِعَهُ کَلامی، وَ تُبَلِّغَهُ سَلامی.
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا حُجَّةَاللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا نُورَاللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا عَیْبَةَ عِلْمِاللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَعْدِنَ حِکْمَةِاللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا حامِلَ کِتابِاللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا حافِظَ سِرِّاللّهِ، اَنْتَ الَّذی قالَ فی حَقِّکَ قاتِلُ الْکَفَرَةِ وَقامِعُ الْفَجَرَةِ؛ عَلِیٌّ اَمیرُالْمُؤْمِنینَ وَ وَصِیُّ رَسُولِ رَبِالْعالَمینَ صَلَواتُاللّهِ وَ سَلامُهُ عَلَیْهِ: سَیُقْتَلُ رَجُلٌ مِنْ وُلْدی بِأَرْضِ خُراسانَ بِالسَّمِّ ظُلما؛ اِسْمُهُ اِسْمی وَ اسْمُ اَبیهِ اِسْمُابْنِ عِمْرانَ مُوسی عَلَیْهِالسَّلامُ، اَلا فَمَنْ زارَه فی غُرْبَتِهِ غَفَرَاللّهُ لَه ذُنـُوبَهُ؛ ما تَقَدَّمَ مِنْها وَ ما تَاَخَّرَ وَ لَوْ کانَتْ مِثْلَ عَدَدِالنُّجُومِ وَ قَطْرِ الاْءَمْطارِ وَ وَرَقِ الاْءَشْجارِ.
مَوْلایَ مَوْلای! ها اَنـَا ذا واقِفٌ بَیْنَ یَدَیْکَ، وَذُنـُوبی مِثْلُ عَدَدِ النُّجُومِ وَ قَطْرِ الاْءَمْطارِ وَ وَرَقِ الاْءَشْجارِ، وَ لَیْسَ لی وَسیلَةٌ اِلی مَحْوِها اِلاّ رِضاکَ.
مَوْلایَ! ما اَحْسِبُ فی صَحِیفَتی عَمَلاً اَرْجی عِنْدی مِنْ زِیارَتِکَ. کَیْفَ وَ قَدْ قالَ فی حَقِّها باقِرُ عِلْمِ الاْءَوَّلینَ وَالاْآخِرینَ صَلَواتُاللّهِ عَلَیْهِ: یَخْرُجُ رَجُلٌ مِنْ وَلَدی مُوسی؛ اِسْمُهُ اِسْمُ اَمیرِالْمُؤْمِنینَ، فَیُدْفَنُ بِأَرْضِ خُراسانَ. مَنْ زارَه، عارِفا بِحَقِّهِ، اَعْطاهُ اللّهُ اَجْرَ مَنْ اَنْفَقَ مِنْ قَبْلِ الْفَتْحِ وَ قاتَلَ.
فَاَتَیْتُکَ، زائِرا، عارِفا بِحَقِّکَ، عالِما بِاَنـَّکَ اِمامٌ مُفْتَرَضُ الطّاعَةِ، غَریبٌ، شَهیدٌ، راجِیا بِما قالَهُ الصّادِقُ عَلَیْهِالسَّلامُ وَالصَّلوةُ : یُقْتَلُ حَفَدَتی بِأَرْضِ خُراسانَ، فی مَدینَةٍ یُقالُ لَها: طُوسٌ. مَنْ زارَه، عارِفا بِحَقِّهِ، اَخَذْتُهُ بِیَدِی یَوْمَالْقِیامَةِ، وَاَدْخَلْتُهُ الْجَنَّةَ وَ اِنْ کانَ مِنْ اَهْلِ الْکَبائِرِ. قیلَ لَه: ما عِرْفانُ حَقِّهِ؟
قالَ: اَلعِلْمُ بِاَنَّهُ اِمامٌ مُفْتَرَضُالطّاعَةِ، غَریبٌ، شَهیدٌ. مَنْ زارَه، عارِفا بِحَقِّهِ، اَعْطاهُ اللّهُ اَجْرَ سَبْعِینَ شَهیدا مِمَّنِ اسْتُشْهِدَ بَیْنَ یَدَیْ رَسُولِاللّهِ صَلَّی اللّهُ عَلَیْهِ وآله.
یَابْنَ رَسُولِاللّهِ! اَبْتَغی بِزِیارَتِکَ مِنَاللّهِ تَعالی غُفْرانَ ذُنـُوبی، وَ ذُنـُوبِ والِدَیَّ وَالْمُؤْمِنینَ وَالْمُؤْمِناتِ
وَاَسْئَلُکَ الاِْءتْیانَ الْمَوْعُودَ فِی الْمَواطِنِ الثَّلاثَةِ: عِنْدَ تَطائُرِ الْکُتُبِ وَ عِنْدَ الصِّراطِ وَ عِنْدَالْمیزانِ.
وَ قُلْتَ ـ وَ قَوْلُکَ حَقٌّ ـ : اِنَّ شَرَّ ما خَلَقَاللّهُ فی زَمانی یَقْتُلُنی بِالسَّمِّ، ثُمَّ یَدْفُنُنی فی دارِ مَضِیعَةٍ وَ بِلادِ غُرْبَةٍ. اَلا فَمَنْ زارَنی فی غُرْبَتی کَتَبَ اللّهُ عَزَّوَجَلَّ لَهُ اَجْرَ مِأَةِ اَلْفِ شَهیدٍ، وَ مِأَةِ اَلْفِ صِدِّیقٍ، وَ مِأَةِ اَلْفِ حاجٍّ وَ مُعْتَمَرٍ، وَ مِأَةِ اَلْفِ مُجاهِدٍ، وَحُشِرَ فی زُمْرَتِنا، وَ جُعِلَ فِی الدَّرَجاتِ العُلی مِنَ الْجَنَّةِ رَفیقَنا.
اَلْحَمْدُلِلّهِ الَّذی وَفَّقَنی لِزِیارَتِکَ فِیالْبُقْعَةِ الَّتی قُلْتَ فی حَقِّها : هِیَ وَاللّهِ؛ رَوْضَةٌ مِنْ رِیاضِالْجَنَّةِ. مَنْ زارَنی فی تِلْکَ الْبُقْعَةِ کانَ کَمَنْ زارَ رَسُولَاللّهِ صَلَّی اللّهُ عَلَیهِ وآله، وَ کَتَبَاللّهُ لَه ثَوابَ اَلْفِ حَجَّةٍ مَبْرُوْرَةٍ، وَ اَلْفِ عُمْرَةٍ مَقْبُولَةٍ، وَ کُنْتُ اَنَا وَ آبائی شُفَعاءَهُ یَوْمَالْقِیامَةِ. فَکُنْ شَفیعی بِآبائِکَ الطّاهِرِینَ وَ اَوْلادِکَ الْمُنْتَجَبینَ. (یا) مَوْلایَ! اَنْتَ الَّذی لا یَزُورُکَ اِلاَّ الْخَواصُّ مِنَالشِّیعَةِ، فَبِحَقِّکَ وَ بِحَقِّ شِیعَتِکَ؛ نَسْئَلُ اللّهَ اَنْ تَشْفَعَنی، وَ نَسْئَلُ اللّهَ اَنْ یَحْشُرَنی مَعَ شِیعَتِکَ
فی مُسْتَقَرٍّ مِنَ الرَّحْمَةِ مَعَکُمْ اَهْلَ الْبَیْتِ، مَعَکُمْ مَعَکُمْ لا مَعَ غَیْرِکُمْ، بَرِئْت اِلَیاللّهِ مِنْ اَعْدائِکُمْ وَ تَقَرَّبْتُ بِاللّهِ اِلَیْکُمْ. اِنِّی مُؤْمِنٌ بِإِیابِکُمْ، مُنْتَظِرٌ لاِءَمْرِکُمْ، مُصَدِّقٌ بِرَجْعَتِکُمْ، مُتَرَقِّبٌ لِدَوْلَتِکُمْ، عارِفٌ بِعِظَمِ شَأْنِکُمْ، عالِمٌ بِضَلالَةِ مَنْ خالَفَکُمْ، مُوالٍ لَکُمْ وَ لاِءَوْلِیائِکُمْ، مُبْغِضٌ لاِءَعْدائِکُمْ، عائِذٌ بِکُمْ، لائِذٌ بِقُبُورِکُمْ.
اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍنِالنَّبِیِّ وَالْوَصِیِّ وَالْبَتُولِ وَالسِّبْطَیْنِ وَالسَّجّادِ وَالْباقِرِ وَ الصّادِقِ وَالْکاظِمِ وَالرِّضا وَ التَّقِیِ وَالنَّقِیِّ وَالْعَسْکَرِیِّ وَالْمَهْدِیِّ صاحِبِالزَّمانِ صَلَواتُکَ عَلَیْهِ وَ عَلَیهِمْ اَجْمَعینِ.
اَللّهُمَّ اِنَّ هؤُلاءِ اَئِمَّتُنا وَ سادَتُنا وَ قادَتُنا وَ هُداتُنا وَ رُعاتُنا.
اَللّهُمَّ وَفِّقْنا لِطاعَتِهِمْ، وَارْزُقْنا شَفاعَتَهُمْ، وَاحْشُرْنا فی زُمْرَتِهِمْ، وَاجْعَلْنا مِنْ خِیارِ مَوالیهِمْ، بِرَحْمَتِکَ یا
اَرْحَمَالرّاحِمینَ.(1)
1) 1. حاشیه زادالمعاد : 544 چاپ سنگی و جامعالزّیارات الرّضویّه : 63 .
معروف به جوادیّه
بِسْمِاللّهِالرَّحْمنِالرَّحیمِ
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وَلِیَاللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا حُجَّةَاللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا نُورَاللّهِ فی ظُلماتِ الاْءَرْضِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا عَمُودَالدِّینِ.
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وارِثَ آدَمَ صَفْوَةِاللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وارِثَ نُوحٍ نَبیِاللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وارِثَ اِبْراهیمَ خَلیلِاللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وارِثَ اِسْمعیلَ ذَبیحِاللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وارِثَ مُوسی کَلیمِاللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وارِثَ عِیسی رُوْحِاللّهِ.
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وارِثَ مُحَمَّدٍ حَبیبِاللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وارِثَ اَمیرِالْمُؤْمِنینَ عَلِیِّ بْنِ اَبیطالِبٍ وَلِیِاللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وارِثَ فاطِمَةَ الزَّهْراءِ سَیِّدَةِ نِساءِالْعالَمِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وارِثَ اَبیمحَمَّدٍنِالْحَسَنِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وارِثَ اَبیعَبْدِاللّهِ الْحُسَیْنِ سَیِّدَیْ شَبابِ اَهْلِ الْجَنَّةِ اَجْمَعینَ.
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وارِثَ عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ زَیْنِالْعابِدینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وارِثَ مُحَمَّدِبْنِ عَلِیٍّ باقِرِ عِلْمِ الاْءَوَّلینَ وَالاْآخِرینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وارِثَ جَعْفَرِبْنِ مُحَمَّدٍنِالصّادِقِ الْبآرِّ الاْءَمینِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وارِثَ مُوسَی بْنِ جَعْفَرٍنِالْکاظِمِ اِمامِ الْعارِفینَ.
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ اَیُّهَاالصِّدِّیقُ الشَّهیدُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ اَیُّهَا الْوَصِیُّ الْبآرُّالتَّقِیُّ، اَشْهَدُ اَنَّکَ قَدْ اَقَمْتَ الصَّلوةَ، وَ اتَیْتَ الزَّکوةَ، وَ اَمَرْتَ بِالْمَعْرُوْفِ وَ نَهَیْتَ عَنِ الْمُنْکَرِ، وَ عَبَدْتَاللّهَ مُخْلِصا حَتّی اَتیکَ الْیَقینُ.
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ مِنْ اِمامٍ غَصیبٍ، وَ اِمامٍ نَجیبٍ وَ بَعیدٍ وَ غَریبٍ وَ مَسْمُومٍ وَ شَهیدٍ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ اَیُّهَا الْعالِمُ النَّبیهِ، ذُوالْقَدْرِ الْوَجیهِ، النّازِحُ عَنْ تُرْبَةِ جَدِّهِ وَ اَبیهِ، اَلسَّلامُ عَلی مَنْ اَمَرَ اَوْلادَه وَ عِیالَهُ بِالنِّیاحَةِ عَلَیْهِ قَبْلَ وُصُولِ الْقَتْلِ اِلَیْهِ، اَلسَّلامُ عَلی دِیارِکُمُ الْمُوحِشاتِ کَمَااسْتَوْحَشَتْ مِنْکُمْ مِنی وَ عَرَفاتٌ.
اَلسَّلامُ عَلی ساداتِ الْعَبیدِ وَ عُدَّةِ یَوْمِالْوَعیدِ وَالْبِئْرِ الْمُعَطَّلَةِ وَ الْقَصْرِالْمَشیدِ، اَلسَّلامُ عَلی غَوْثِ اللَّهْفانِ وَ مَنْ صارَتْ بِه أَرْضُ خُراسانَ خُراسانَ، اَلسَّلامُ عَلَی الْقَلیلِ الزّائِرِینَ وَ قُرَّةِ عَیْنِ فاطِمَةَ سَیِّدَةِ نِساءِ الْعالَمِینَ، اَلسَّلامُ عَلَی الْبَهْجَةِ الرَّضَوِیَّةِ وَالاْءَخْلاقِ الرَّضِیَّةِ وَالْغُصُونِ الْمُتَفَرِّعَةِ عَنِ الشَّجَرَةِ الاْءَحْمَدِیَّةِ، اَلسَّلامُ عَلی مَنِ انْتَهی اِلَیْهِ رِیاسَةُ الْمُلْکِ الاْءَعْظَمِ وَ عِلْمُ کُلِّ شَیْءٍ لِتَمامِ الاْءَمْرِالْمُحْکَمِ.
اَلسَّلامُ عَلی مَنْ اَسْماؤُهُمْ وَسیلَةُ السّائِلِینَ وَ هَیاکِلُهُمْ
اَمانُ الْمَخْلُوقِینَ وَ حُجَجُهُمْ اِبْطالُ شُبَهِ الْمُلْحِدینَ، اَلسَّلامُ عَلی مَنْ کُسِرَتْ لَه وَسادَةُ والِدِهِ اَمیرِالْمُؤْمِنینَ حَتّی خَصَّمَ اَهْلَ الْکُتُبِ وَ ثَبَّتَ قَواعِدَ الدِّینِ، اَلسَّلامُ عَلی عَلَمِ الاْءَعْلامِ وَ مَنْ کُسِرَ قُلُوبُ شِیعَتِهِ بِغُرْبَتِهِ اِلی یَوْمِ الْقِیامِ.
اَلسَّلامُ عَلَی السِّراجِ الْوَهّاجِ وَالْبَحْرِ الْعَجّاجِ؛ الَّذی صارَتْ تُرْبَتُهُ مَهْبِطَ الاْءَمْلاکِ وَ الْمِعْراجِ، اَلسَّلامُ عَلی اُمَراءِ الاْءِسْلامِ وَ مُلُوکِ الاْءَدْیانِ وَ طاهِرِی الْوَلادَةِ، اَلسَّلامُ عَلی مَنِ اطَّلَعَهُمُ اللّهُ عَلی عُلُومِ الْغَیْبِ وَالشَّهادَةِ وَجَعَلَهُمْ اَهْلَ السَّعادَةِ.
اَلسَّلامُ عَلی کُهُوفِ الْکایِناتِ وَ ظِلِّها وَ مَنِ انْتَهَجَتْ بِهِ مَعالِمُ طُوسٍ حَیْثُ حَلَّ رَبْعَها.
یا أَرْضَ طُوسٍ! سَقاکِاللّهُ رَحْمَتَه ماذا ضَمِنْتِ مِنَ الْخَیْراتِ یا طُوسُ!
طابَتْ بُقاعُکَ فِیالدُّنْیا وَ طابَ بِها شَخْصٌ ثَوی بِسَنابادَ مَرْمُوسٌ
شَخْصٌ عَزیزٌ عَلَی الاْءِسْلامِ مَصْرَعُهُ فی رَحْمَةِاللّهِ مَغْمُورٌ وَ مَغْمُوسٌ
یا قَبْرَهُ! اَنْتَ قَبْرٌ قَدْ تَضَمَّنَهُ حِلْمٌ وَ عِلْمٌ وَ تَطْهیرٌ وَ تَقدِیسٌ
فَخْرا بِأنَّکَ مَغْبُوطٌ بِجُثَّتِهِ وَ بِالْمَلائِکَةِ الاْءَطْهارِ مَحْرُوْسٌ
فی کُلِّ عَصْرٍ، لَنا مِنْکُمْ اِمامٌ هُدیً فَرَبْعُهُ آهِلٌ مِنْکُم وَ مَأنُوسٌ
اَمْسَتْ نُجُومُسَماءِ الدِّینِ آفِلَةً وَظَلَّ اُسْدُ الثَّری قَدْ ضَمَّهَا الْخِیسُ
غابَتْ ثَمانِیَةٌ مِنْکُمْ وَ اَرْبَعَةٌ تُرْجی مَطالِعُها ما حَنَّتِ العِیسُ
حَتّی مَتی یَظْهَرَ الْحَقُّ الْمُنیرُ بِهِ فَالْحَقُّ فی غَیْرِکُمْ داجٍ وَ مَطْمُوسٌ
اَلسَّلامُ عَلی مُفْتَخَرِالاْءَبْرارِ وَ نائِی الْمَزارِ وَ شَرْطِ دُخُولِ
الْجَنَّةِ وَالنَّارِ، اَلسَّلامُ عَلی مَنْ لَمْ یَقْطَعِ اللّهُ عَنْهُمْ صَلوتَهُ فی آناءِ السّاعاتِ وَ بِهِمْ سَکَنَتِ السَّواکِنُ وَ تَحَرَّکَتِ الْمُتَحَرِّکاتُ.
اَلسَّلامُ عَلی مَنْ جَعَلَ اللّهُ اِمامَتَهُمْ مُمَیِّزَةً بَیْنَ الْفَریقَیْنِ کَما تَعَبَّدَ بِوِلایَتِهِمْ اَهْلَالْخافِقَیْنِ، اَلسَّلامُ عَلی مَنْ اَحْیَی اللّهُ بِهِ دارِسَ حِکَمِ النَّبِیِّینَ وَ تَعَبَّدَهُمْ بِوِلایَتِهِ لِتَمامِ کَلِمَةِاللّهِ رَبِّ الْعالَمینَ.
اَلسَّلامُ علی شُهُورِ الْحَوْلِ وَعَدَدِ السّاعاتِ وَ حُرُوْفِ «لا اِلهَ اِلاَّ اللّهُ» فِی الرُّقُومِ الْمُسَطَّراتِ.
اَلسَّلامُ عَلی اِقْبالِ الدُّنْیا وَ سُعُودِها، وَ مَنْ سُئِلَ عَنْ کَلِمَةِ التَّوْحیدِ فَقالَ: نَحْنُ مِنْ شُروْطِها.
اَلسَّلامُ عَلی مَنْ یُعَلَّلُ وُجُودُ کُلِّ مَخْلُوقٍ بِتَوَلاّهُمْ، وَ مَنْ خَطَبَتْ لَهُمُ الْخُطَباءُ:
بِسَبْعَةِ آباءَهُم ما هُمْ؟ هُم اَفْضَلُ مَنْ یَشْرَبُ صَوْبَ الْغَمامِ
اَلسَّلامُ عَلی مَنْ عَلا مَجْدُهُمْ وَ ثَناؤُهُمْ وَ مَنْ اُنْشِدَ فی
فَخْرِهِمْ وَ عَلائِهِمْ بِوُجُوبِالصَّلوةِ عَلَیْهِمْ وَ طَهارَةِ ثِیابِهِمْ.
اَلسَّلامُ عَلی قَمَرِ الاْءَقْمارِ؛ الْمُتَکَلِّمِ مَعَ اَهْلِ کُلِّ لِسانٍ بِلِسانِهِمُ؛ الْقائِلُ لِشِیعَتِهِ ما کانَ اللّهُ لِیُوَلِّیَ اِماما عَلی اُمَّةٍ حَتّی یُعَرِّفَهُ بِلُغاتِهِمْ وَ اَدْیانِهِمْ.
اَلسَّلامُ عَلی فَرْحَةِ الْقُلُوبِ وَ فَرِجِ الْمَکْرُوبِ وَ شَریفِ الاْءَشْرافِ وَ مَفْخَرِ عَبْدِ مَنافٍ.
یا لَیْتَنی کُنْتُ مِنَ الطّائِفینَ بِعَرْصَتِهِ وَ حَضْرَتِهِ، مُسْتَشْهِدا لِبَهْجَةِ مُؤانَسَتِهِ.
اَطُوفُ بِبابِکُمْ فی کُلِّ حِینٍ کَأَنَّ بِبابِکُمْ جُعِلَ الطَّوافُ
اَلسَّلامُ عَلَی الاْءِمامِ الرَّؤُفِ؛ الَّذی هَیَّجَ اَحْزَانَ یَوْمِ الطُّفُوفِ. بِاللّهِ اُقْسِمُ وَ بِآبائِکَ الاْءَطْهارِ وَ بِاَبْنائِکَ الْمُنْتَجَبِینَ الاْءَبْرارِ؛ لَوْلا بُعْدُ الشُّقَّةِ حَیْثُ شُطَّتْ بِکُمُ الدّارِ لَقَضَیْتُ بَعْضَ واجِبِکُمْ بِتَکْرارِالْمَزارِ، وَالسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا حُماةَ الدِّینِ وَ اَوْلادَ النَّبِیِّینَ وَ سادَةَ الْمَخْلُوقِینَ وَ رَحْمَةُاللّهِ وَ بَرَکاتُه.(1)
1) 1. جامعالزّیارات الرّضویّه : 78 و بحارالأنوار : 102 / 52 ح 11 با کمی اختلاف .
پیشگفتار ··· 5
روایات
28 . برطرف شدن گرفتاریها ··· 15
29 . بهشت برای زائر ··· 16
30 . آمرزش گناهان تمام عمر ··· 17
31 . پاداش جهادگران صدر اسلام ··· 19
32 . پاداش شهدای در رکاب پیامبر صلّیاللّه علیه وآله وسلّم ··· 21
33 . زیارت کردن شیعیان ··· 23
34 . زیارت پیامبر صلّیاللّه علیه وآله وسلّم ··· 24
35 . پاداش شهدای جنگ بدر ··· 25
36 . برترین زیارتکنندگان ··· 26
37 . هزار حجّ و هزار عمره ··· 29
38 . همراهی با اهل بیت صلواتاللّه علیهم ··· 31
39 . نجات زائر··· 33
40 . یک میلیون حجّ ··· 36
41 . دستگیری نمودن حضرت رضا صلواتاللّه علیه ··· 37
42 . استجابت دعا ··· 38
43 . شفاعت اهل بیت صلواتاللّه علیهم ··· 39
44 . گرامیترین واردشوندگان بر خدا ··· 41
45 . تولّدی دوباره ··· 43
46 . منبری مقابل منبر پیامبر صلّیاللّه علیه وآله وسلّم ··· 44
47 . حرام شدن آتش بر بدن ··· 45
48 . امنیّت از آتش ··· 46
49 . رفع تحیّر ··· 47
50 . زیارت برتر ··· 49
51 . پاداش زیارت ··· 50
52 . زیارت رجبیّه ··· 51
53 . نماز حاجت ··· 53
54 . نماز جعفر علیهالسّلام ··· 55
زیارات
زیارت هفت حدیث ··· 59
زیارت حضرت امام رضا صلواتاللّه علیه معروف به جوادیّه ··· 64
(73)