ghaemiyeh.com
سرشناسه : رجبي، محمدحسين، ۱۳۳۸- گردآورنده.
عنوان و نام پديدآور : حج ۲۶ : گزارش حج سال ۱۴۲۶ه.ق برابر سال ۱۳۸۴ه.ش/محمدحسين رجبي [به سفارش] حوزه نمايندگي وليفقيه در امور حج و زيارت.
مشخصات نشر : تهران: مشعر، ۱۳۸۵.
مشخصات ظاهري : ۴۸۰، [۴۶] ص. تصوير.:مصور(رنگي)، جدول.
شابك : ۴۰۰۰۰ريال 964-540-019-8:
عنوان ديگر : گزارش حج سال ۱۴۲۶ه.ق برابر سال ۱۳۸۴ه.ش.
موضوع : بعثه مقام معظم رهبري در امور حج و زيارت.
موضوع : حج.
موضوع : حج. فلسفه.
رده بندي كنگره : BP۳/ب۶ر۳
رده بندي ديويي : ۳۵۱/۵۵۰۶۴۱
شماره كتابشناسي ملي : م۸۵-۲۸۳۹۹
مقدمه
حج؛ عالىترين مظهر وحدت
دين مبين اسلام جامعترين و كاملترين آيين آسمانى است كه خداوند با عرضه آن به دست سرآمد خلائق و اشرف انبياى الهى وجود مقدس رسول اكرم صلى اللَّه عليه و آله و سلم بر بشريت منت نهاد و لطف و نعمت خويش را بر آنان به اكمال و اتمام رساند.
اين آيين مقدس كه وجود تمام انبياء و عرضه همه اديان پيشين مقدمهاى براى ظهور آن و پيامبر عظيم الشأنش بوده است، به سبب جامعيت خود پاسخگوى تمامى نيازهاى نوع بشر از هر رنگ و نژاد در هر زمان و مكان بوده، هست و خواهد بود.
از اين رو در دايره اسلام و مسلمانى، رنگ و نژاد و زبان و پايگاه اجتماعى و ديگر عوامل تمايز و برترى انسانها محلى از اعراب ندارد." اسلام" هويت اصلى مسلمان است و هر جا «مسلمانان» باشند، آنجا «دارالاسلام" است. لذا در قرون اوليه اسلام، به رغم حاكميت خلفاى جور و رواداشتن تبعيضها در ميان مسلمانان،" شور مسلمانى" باعث گشت «مسلمانان» از هر قوم و قبيله و نژاد در راه اعتلاى اسلام بكوشند و تمدنى را پايهريزى كنند كه با بهرهگيرى از مزايا و نقاط قوت تمدن ملى خود،" تمدن درخشان اسلامى" را پايهريزى كنند. يكى از مورّخان و محققان برجسته معاصر در اين زمينه مىگويد:
«پيچيدگى عظيم نژادى و فرهنگى دنياى اسلام حتى در آن روزهاى آميختگى اقوام و فرهنگها چنان غريب مىنمايد كه مورخ از خود مىپرسد روابط دينى بايد چقدر استوار باشد تا اين مايه عناصر نامتجانس را با هم نگه دارد. فعاليت درخشان گذشته چنين تمدنى كه اروپا را از قرون وسطى تا قرن شانزدهم در طب و فلسفه و شايد رياضى هنوز وامدار خويش نگه داشته بود، آيا بايد به حساب تشويق و مساعدت اسلام گذاشته آيد، يا به حساب شور و علاقه اقوام مسلمانى كه در ايجاد و به ثمر رسانيدن آن فعاليت داشتهاند؟
... اسلام در چنين دنيايى كه اسير تعصبات دينى و قومى بود، نفخه تازهاى دميد.
چنان كه با ايجاد دارالاسلام كه مركز واقعى آن «قرآن» بود- نه شام و نه عراق- تعصبات قومى و نژادى را با يك نوع «جهان وطنى» چاره كرد ...» (1)
شك نيست كه محور اصلى پيوند ميان اقوام مختلف مسلمان، تعاليم عاليه اسلام بوده است كه بر «وحدت» مسلمانان تأكيد فراوان دارد. «وحدت» در اسلام و تأكيد بر مشتركات مسلمانان چنان اهميت دارد كه اولياى بزرگ دين همچون اميرالمؤمنين حضرت على عليه السلام، به منظور پيشگيرى از تفرق مسلمين و به هم خوردن وحدت آنان در حالى كه خار در چشم و استخوان در گلو داشت در برابر غاصبان خلافت سكوت پيشه كرد و حتى در نمازهاى جماعت آنان نيز حاضر مىگشت.
رهاورد بديهى و طبيعى «وحدت» ميان مسلمانان، سربلندى و عظمت و عزت اسلام و مسلمين، و يأس و درماندگى و ذلت كفار و مشركان و ديگر دشمنان اسلام خواهد بود.
«اسلام» براى نيل به اين هدف مقدس راهكارهايى ارائه كرده است كه مهمترين آنها عبارت است از:
نماز جماعت: با آن كه «نماز» وسيله ارتباط انسان با خدا و سخن گفتن با پروردگار است، اما تأكيد شده است آن را به جماعت بخوانيد. گردهم آمدن مردم يك محل در
1) 1. دكتر عبدالحسين زركوب، كارنامه اسلام، انتشارات اميركبير، چاپ نهم، 1382، ص 21 و 22.
خانه خدا حول محور نماز آن هم پنج نوبت يا كمتر از آن در شبانهروز، آنان را به هم نزديك مىكند، دلها را از كينه و بدبينى به برادر مسلمان خود پاك مىكند، از مشكلات يكديگر آگاه مىشوند و در رفع آن مىكوشند. براى نماز جماعت كه وحدتبخش مسلمانان است، ثواب و پاداش بسيار در نظر گرفته شده است.
نماز جمعه: در راستاى ايجاد و تحكيم وحدت ميان مسلمان، شارع مقدس «نمازجمعه» را در نظر گرفته است. هر هفته مردم مسلمان محلههاى مختلف شهرهاى اسلامى گرد هم مىآيند و خطيب جمعه وظيفه دارد در خطبهها به مشكلات و مسائل مهم جامعه اسلامى بپردازد. مردم از آن مسائل آگاه مىشوند، تا احساس وظيفه كنند و در حل مشكلات و معضلات جامعه بكوشند.
نكته بسيار مهم و جالب توجه در ارتباط با نمازجمعه، سفارش به خواندن سورههاى مباركه جمعه و منافقين در نمازجمعه است. همانگونه كه بيان شد اين نماز براى «تحكيم وحدت» ميان مسلمانان است، پس بايد عوامل و جريانهاى بر هم زننده وحدت مسلمين و سياستها و خباثتها و شيطنتهاى آنان را شناخت، تا در دام توطئه دشمنان گرفتار نشد و آنها را خنثى نمود. سوره مباركه جمعه در افشاى توطئههاى «يهود» كه اقدام به جنگ روانى و تخريب روحيه مسلمانان كرده بودند، و سوره مباركه منافقين در افشاى تحركات مخرب منافقان كه با حضور در ميان مسلمانان سعى در بدبين كردن آنها نسبت به هم و افشاندن بذر دشمنى و در نهايت بر هم زدن وحدت آنان داشتند، نازل گرديد.
به تعبير ديگر سوره جمعه به منظور شناخت دشمنان خارجى مسلمانان و توطئههاى آنان، و سوره منافقين در جهت شناخت دشمنان داخلى و بظاهر مسلمان در صفوف مسلمين و توطئههاى آنها نازل شد، و سفارش گرديد تا در دو ركعت نماز وحدت بخش جمعه خوانده شود.
حج: عالىترين مظهر ايجاد وحدت ميان مسلمانان فريضه بزرگ «حج» در تعاليم اسلامى است. اگر مسلمانان بنا به عللى نتوانند در نمازهاى جماعت و جمعه- كه استحباب
زياد دارند- حاضر شوند، بايد در طول عمر حداقل يك بار فريضه عظيم حج را به جا آورند. در حج است كه مسلمانان از اقطار مختلف عالم گردهم مىآيند و ضمن حضور در خانه و حريم الهى و كسب معرفت و مناجات با پروردگار خويش، با برداران و خواهران خود از فرهنگها و نژادها و زبانهاى مختلف آشنا مىشوند و از مسائل و مشكلات يكديگر آگاه مىگردند؛ و در حج ابراهيمى و محمدى صلى الله عليه و آله است كه بايد از مشركان و ستمكاران در هر زمان و مكان برائت جست و عوامل تفرقه مسلمانان را شناخت و براى رهايى مسلمانان در بند كفار و مشركان چاره انديشيد.
حضرت امام خمينى سلام اللَّه عليه در پيام استقامت ضمن انتقاد از آنهايى كه حج خشك و بىروح و بىبرائت را مىخواهند و فلسفه واقعى اين فريضه بزرگ الهى را درك نكردهاند، خود فلسفه حج را تبيين مىكنند و مىفرمايند:
(از ديد آنان) به حج چه كه چگونه بايد زيست و چطور بايد مبارزه كرد و با چه كيفيت در مقابل جهان سرمايهدارى و كمونيسم ايستاد؟!
به حج چه كه حقوق مسلمانان و محرومان را از ظالمين بايد ستاند؟!
به حج چه كه بايد براى فشارهاى روحى و جسمى مسلمانان چارهانديشى نمود؟!
به حج چه مسلمانان را عليه حكومتهاى وابسته بشوراند. بلكه حج همان سفر تفريحى براى ديدار از قبيله و مدينه است و بس ...
حج كانون معارف الهى است كه از آن محتواى سياست اسلام را در تمامى زواياى زندگى بايد جستجو نمود.
حج تجلى و تكرار همه صحنههاى عشق آفرين زندگى يك انسان و يك جامعه متكامل در دنياست و مناسك حج مناسك زندگى است و از آنجا كه جامعه امت اسلامى از هر نژاد و ملتى بايد ابراهيمى شود تا به خيل امت محمد صلى اللَّه عليه و آله و سلم پيوند خورد و يكى گردد و يد و احده شود، حج تنظيم و تمرين تشكل اين زندگى توحيدى است.
شعار حج امسال «پيوند قرآن و عترت» بود. يعنى دو عنصر بزرگ وحدت بخش مسلمانان. به جرأت مىتوان گفت اگر مسلمانان مطابق سفارش رسول عظيم الشأن اسلام صلى اللَّه عليه و آله و سلم عمل كرده و به قرآن و عترت تمسك مىكردند، هرگز دچار اين تفرق جانسوز در طول تاريخ و عصر حاضر نمىشدند كه پيامدهاى وخيم و تلخ آن را تاريخ شاهد است.
متأسفانه بخشى از مسلمانان خود را پيرو قرآن دانسته و عترت را رها كردهاند، و بخشى ديگر دم از عترت زده و قرآن را به نوعى كنار نهادهاند، و همين امر موجب تفرق مسلمان گشته است. در حالى كه پيرو واقعى قرآن مطابق محتواى قرآن نمىتواند از عترت دور باشد، و پيرو حقيقى عترت نمىتواند از قرآن بى نياز باشد.
بعثه مقام معظم رهبرى در جهت نيل به اهداف عاليه نظام مقدس جمهورى اسلامى كه درصدر آن وحدت امت اسلام است، با انتخاب اين شعار كه عين كلام رسول اكرم صلى الله عليه و آله به نقل فريقين است، در موسم حج امسال منادى وحدت گشت و با برپايى همايش علمى ارزشمندى با حضور انديشمندان شيعه و سنى در اين رابطه، راه سربلندى و عزت را به مسلمانان نماياند.
در تمام ديدارهاى نماينده ولى فقيه با رؤساى بعثههاى كشورهاى اسلامى و يا شخصيتهاى سياسى و علمى جهان اسلام بر امر وحدت مسلمانان توسط ايشان تأكيد مىشد.
*** از سال 1370 پس از سه سال وقفه در امر حج گزاردن زائران ايرانى كه امر سرپرستى حجاج ايرانى برعهده آيةاللَّه محمدى رى شهرى قرار گرفت، هرساله بهمنظورثبت فعاليتها و عملكرد دستاندركاران حج، كتابى تدوين مىگردد كه در حقيقت، تاريخ مكتوب حج است. در سال گذشته به پيشنهاد حجة الاسلام والمسلمين آقاىرضامختارى- كه
مسئوليت تدوين گزارش حج سال پيش را بر عهده داشتند- و تأييد نماينده محترم ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى كتاب مذكور به نام حج 25 نامگذارى شد.
در سالجارى امر تدوين كتاب حاضر به پيشنهاد حجة الاسلام والمسلمين آقاى سيدعلى قاضىعسكر معاون محترم آموزش و پژوهش بعثه رهبر معظم انقلاب و تأييد محترم نماينده ولى فقيه حضرت آيةاللَّه رىشهرى به اين بنده حقير واگذار گرديد كه به لطف و عنايت خداوند اينجانب توفيق و افتخار آن را يافتم بدين منظور براى نخستين بار به حج مشرف گردم و به اين امر اهتمام ورزم. از اين رو نخست خداوند بزرگ را شكرگزارم و در مرحله بعد از سروران عزيزى كه بر اين بنده منت نهادند و موجبات تشرفام را فراهم كردند، صميمانه تشكر مىكنم.
مقارن موسم حج امسال و در حين موسم، اتفاقات و حوادث جالب و يا تلخى روى داد كه چون برخى از آنها به امر حج و حجگزارى عموم مسلمانان، و بعضى مربوط به ايران و ايرانيان بود كه در زائران ايرانى انعكاس يافت، مختصرى پيرامون هر كدام سخن مىگوييم:
1- اتفاق جالب و بسيار تأثيرگذار، سفر رياست جمهور محترم كشورمان جناب آقاى دكتر احمدىنژاد به مكه معظمه به منظور شركت در جلسه سران كنفراس اسلامى اندكى پيش از موسم حج، و سخنان مهم ايشان در زير سؤال بردن داستان كشتار يهوديان در جريان جنگ جهانى دوم (هولوكاست)، و نفى مشروعيت رژيم جعلى صهيونيستى بود. ايشان ضمن اين كه اين داستان را ساخته و پرداخته صهيونيسم بينالملل و حاميان غربىاش دانسته بود كه سندى بر مدعاى خويش ندارند و ارائه نمىكنند، گفته بود كه اگر هم اين داستان واقعيت دارد چرا تاوان آن را بايد مسلمانان و مردم مظلوم فلسطين پس دهند؟
گزارشهاى معاونت امور بين الملل بعثه حاكى از استقبال فراوان مسلمانان جهان از مواضع رئيس جمهور اسلامى ايران در حج سال گذشته بود. ايرانيانى كه در موسم حج امسال با مسلمانان ديگر كشورها باب مراوده و گفتگويى باز كردند، شاهد حمايتهاى بسيار آنها از مواضع رياست جمهورى ما بودهاند.
استقبال از مواضع ايشان حتى در ميان اتباع سعودى نيز ديده مىشد.
2- چندى پيش از موسم حج، فاجعه دردناك سقوط هواپيماى سى- 130 ارتش جمهورى اسلامى ايران كه حامل برخى مسؤلان ارتشى و جمعى از خبرنگاران رسانهها بود، اتفاق افتاد. اين عزيزان كه عازم منطقه رزمايش ارتش بودند در اين سانحه جان به جان آفرين تسليم كردند. مراسم چهلمين روز شهادت شهداى اين سانحه در منا با حضور انبوه زائران ايرانى برگزار شد.
3- حادثه فرو ريختن ساختمان فرسوده هتلى در نزديك بيت اللَّه الحرام كه منجر به جان باختن جمع زيادى از زائران از جمله دو زائر ايرانى شد، موجب تألم و تأثر ميهمانان خانه خدا گرديد.
4- فاجعه دردناك سقوط هواپيماى نيروى هوايى سپاه پاسداران انقلاب اسلامى كه منجر به شهادت سردار احمد كاظمى فرمانده نيروى زمينى سپاه و جمعى از مسؤلان آن نهاد گرديد، موجب غم و اندوه بسيار زائران ايرانى شد. به همين مناسبت براى بزرگداشت آن عزيزان، مراسمى باشكوهى در منا برپا شد.
5- فاجعه بزرگ كشتهشدن نزديك به 400 تن از زائران خانه خدا در رمى جمرات، از جمله هفت زائر ايرانى دلهاى مسلمانان جهان را به درد آورد.
راقم اين سطور به دليل وظيفه تدوين كتاب حج در بيشتر برنامههاى آيةاللَّه رىشهرى نماينده محترم ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى حضور داشتم كه در فصل
مربوط به گزارش روزانه به آنها پرداخته شده است. با اين حال لازم ديده شد به منظور نشان دادن تلاشهاى بىوفقه و خستگىناپذير ايشان در امر سرپرستى زائران ايرانى، و مسئوليتها و وظايفى كه در قبال ديگر مسلمان داشته و يا احساس مىكردند، برنامههاى مختلف انجام شده ايشان را جداگانه تنظيم و ارائه كنيم:
1-ديدار با مسؤلان بعثههاى كشورهاى اسلامى: در طول موسم حج، نماينده ولى فقيه پذيراى هيأتهاى نمايندگى كشورهاى اسلامى بود، و متقابلًا به ديدار بعثههاى ديگر كشورها رفت.
2-ديدارهاى سياسى: مانند ديدار با معاون وزير خارجه ساحل عاج، و رئيس بانك توسعه اسلامى.
3-ديدار با انديشمندان: ملاقات و گفتگو با دانشمندان و علماى شيعه و سنى از كشورهاى مختلف چون عراق، لبنان، قطر، اتريش و ...
وجه مشترك سخنان نماينده ولى فقيه در تمام ديدارهاى خارجى، دعوت وى به وحدت كلمه مسلمين، انجام حج ابراهيمى و مقابله با استكبار بود.
1- ديدار با نمايندگان مراجع عظام تقليد: در مدينه منوره نماينده ولى فقيه پذيراى نمايندگان مراجع عظام تقليد بود، و متقابلًا به ديدار آنان در محل استقرارشان رفت.
2- ديدار از كاروانها: سرپرست زائران ايرانى دو نوبت در مدينه منوره و دو نوبت در مكه معظمه از محل استقرار كاروانهاى ايرانى ديدار كرد و با مديران و روحانيون كاروانها و زائران در مورد مسائل و مشكلاتشان گفتگو كرد. همچنين ايشان ديدار ويژهاى از كاروان جانبازان انقلاب اسلامى داشت.
3- ديدار از مراكز خدماتى: مانند ديدار از آشپزخانه متمركز، و بيمارستانهاى جمهورى اسلامى ايران در مكه و مدينه
4- ديدار با دستاندركاران امر حج: مانند ديدار مسؤلان ستادهاى مكه و مدينه، هيأت پزشكى، صدا و سيما و ...
الف:سخنرانى در همايشها
1-همايش خانواده در اسلام
2-همايش قرآن و عترت
3-همايش كعبه مهد نبوّت و عترت
4-همايش دفاع از قدس
ب:سخنرانى در جمع زائران
1-در جمع زائران خارجى؛ مانند زائران شيعه پاكستانى
2- در جمع زائران ايرانى؛ در برنامههاى عمومى بعثه
حضورها
الف:حضور در جلسات متعدد شوراى هماهنگى بعثه
ب:حضور در مراسم:
1-مراسم سخنرانىهاى عمومى بعثه
2-مراسم رسمى؛ مانند: دعاهاى كميل مدينه قبل، دعاى ندبه، بزرگداشت عيد سعيد غدير خم، بزرگداشت شهداى سوانح هوايى و ...
انجام مصاحبههاى رسمى در جمع خبرنگاران رسانهها مانند: مصاحبه در بدو
ورود به مدينه منوره، افتتاح بعثه مقام معظم رهبرى، هنگام خروج از مدينه، هنگام ورود به مكه معظمّه.
براساس اطلاعات مركز رايانه بعثه مقام معظم رهبرى در حج سال جارى 89716 زائر ايرانى به سرزمين وحى مشرف شدهاند. از نظر سن بيش از 45% آنان جوان و ميان سال، و از حيث سواد حدود 54% ديپلم و بالاتر از آن بودهاند.
جدول گزارش آمارى زائران حج امسال براساس جنسيت، سن، تحصيل و شغل بدين ترتيب است:
تعداددرصدزن 4983644711 مرد 5016445005
گروه سنى (مبنا 26/ 9/ 84) تعداددرصدزير 10 سال 002522 از 10 تا 20 سال 0145130 از 21 تا 30 سال 20391829 از 31 تا 40 سال 1318811832 از 41 سال تا 50 سال 3012327025 از 51 تا 60 سال 2737324558 از 61 تا 70 سال 1774315918 بالاى 70 سال 93658402
تحصيلات تعداد درصد بيسواد 1978217748 ابتدائى 1761215801 ديپلم 1548613893 سيكل 85607680 ليسانس 65915913 فوق ديپلم 35993229 نهضت 26962419 فوق ليسانس 12151090 دكترا 0818734 حوزوى 0537482 غيره 05247 نامشخص 2305120680
شغل تعداد درصد خانهدار 3200528714 آزاد 1436812890 كارمند (دولت) 111059963 كشاورز 84877614 بازنشسته 67466052 كارگر 11461028 نظامى 0820736 كارمند (خصوصى) 0767688 روحانى 0590529
شغل تعداد درصد استاد دانشگاه 0455408 پزشك 0449403 بيكار 0388348 دانشجو 0152136 دانشآموز 007668 بازرگان 006457 پيرا پزشك 005045 نماينده مجلس 00033 نامشخص 2233020034***
با عنايات الهى و زحمات بسيار مسؤلان و دستاندركاران، و نيروهاى تحت امر ايشان حج سال جارى باشكوه و عظمت به انجام رسيد. ضرورى است از خدمات آنان به زائران بيتاللَّه الحرام ياد، و قدردانى شود. از آنجا كه ذكر نام همه اين عزيزان مقدور نيست، با تشكر از همه نيروهاى فرهنگى و اجرايى بعثه مقام معظم رهبرى، سازمان حج و زيارت، و وزارت خارجه، مسؤلان بخشهاى اساسى مؤثر در مديريت حج به شرح زير معرفى مىشوند:
آيةاللَّه محمد محمدى رى شهرى؛ نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى
حجة الاسلام والمسلمين سيد على قاضى عسكر؛ معاون آموزش و پژوهش
حجة الاسلام محمد صادق عرب؛ معاون امور روحانيون
حجة الاسلام محمد شريف مهدوى؛ معاون امور بين الملل
حجة الاسلام محمد حسن زمانى؛ مسؤول واحد اهل تسنن
حجة الاسلام عبدالهادى مسعودى؛ مسؤول واحد ارزشيابى
آقاى حسين فهميده؛ معاون نظارت و بازرسى
آقاى مجيد آخوندزاده؛ معاون اجرايى
آقاى محسن شريفى؛ مسؤول دفتر بعثه
آقاى عباس سليمى؛ مسؤول روابط عمومى
آقاى حسن گروسى؛ مدير امور حج و زيارت صدا و سيما
آقاى غلامحسين اسلامىفر؛ مسؤول ستاد خبرى
آقاى سيد احمد زرهانى؛ معاون وزير ارشاد و رئيس سازمان حج و زيارت
آقاى عبداللَّه نصيرى؛ مدير كل دفتر رياست و روابط عمومى
آقاى دكتر حسين ضيايى؛ رئيس هيأت پزشكى حج
آقاى مصطفى خاكسار قهرودى؛ رئيس دفتر نمايندگى حج و زيارت، و ستاد مكه معظمه
آقاى محمد مهدى امينيان؛ رئيس ستاد مدينه منوره
آقاى غلامرضا رضايى؛ مسؤول حمل و نقل درون شهرى مكه معظمه
آقاى حسين صادقى؛ سفير ايران در عربستان سعودى
آقاى محسن مرتضايىفر؛ سركنسول ايران در جدّه
1- اگرچه اكثريت زائران به شوق ديدار يار و كسب معرفت و انجام فريضه الهى و استغفار و انابه مشرف مىشوند، و اين سفر را كاملًا متفاوت با ديگر سفرها مىدانند، اما اندكى نيز هستند كه تفاوت ميان اين سفر الهى را با تفرج و سفرهاى تفريحى درنيافتهاند.
اين معدود زائران همچون تورهاى مسافرتى، در حج نيز در پى راحتى و رفاه و خوشگشتن هستند و لذا از فيوضات بىپايان زمانها و مكانهاى مقدس در سفر حج كمتر بهره مىبرند. آنان به زعم خود هزينه كلانى براى اين سفر پرداختهاند و لذا كاروان و دستاندركاران بايد يكسره در خدمتشان باشند. از اين رو با اندكى كمبود يا مشكل، زبان به اعتراض و گلايه مىگشايند.
گذشته از اين كه مسؤلان و مديران كاروانها بايد در انجام وظايف خود به بهترين نحو بكوشند؛ متوليان امر حج نيز بايد در جلسات توجيهى خويش زائران را نسبت به مشكلات و كمبودهاى احتمالى آگاه كنند و اصولًا توجيه كنند كه سفر حج بدون سختى و مشقت نبوده است. مگر نه اين كه حافظ مىگويد:
در بيابان گربه شوق كعبه خواهى زد قدم سرزنشها گر كند خار مغيلان غم مخور
زائران بايد بدانند به كجا، و براى چه مىروند. اگر مقصد و هدف را به درستى شناختند، در برخورد با شدائد و موانع سهل خواهند گرفت. آنان اگر بدانند كه نسبت به گذشتگان، شدائد اين سفر تا چه اندازه كم شده است، قدر وضع موجود را درمىيابند.
مقايسهاى ميان هزينه سفر حج در ايران با كشورهاى همسايهاى چون افغانستان، تركيه و عمان و خدماتى كه سازمان حج و زيارت به زائران ايرانى ارائه مىكند در قياس با زائران آن كشورها ارزش بالاى خدمات دستاندركاران حج جمهورى اسلامى ايران را نشان خواهد داد.
جا دارد دستاندركاران در جلسات توجيهى خود به استناد گزارشهاى موجود- كه راقم اين سطور در ديدار رؤساى بعثههاى ممالك اسلامى با سرپرست
حجاج ايرانى شاهد بودهام اين مقايسه را به اطلاع زائران ايرانى برسانند تا سطح توقع آن گروه از زائران موردنظر پايين آيد.
2- از آنجا كه ما اعتقاد به حج ابراهيمى كه همان حج محمدى صلى الله عليه و آله است، داريم، لازم است در كنار آموزش مناسك حج، آموزش بُعد سياسى اين فريضه بزرگ و بيان معضلات و مشكلات عالم اسلام نيز در نظر گرفته شود تا زائران ما در ديدار با مسلمانان ديگر كشورها با آگاهى و شناخت سخن گويند.
3- زائران با عملكرد مناسب خويش، در واقع شأن و شخصيت خود و كشور و نظام جمهورى اسلامى را نشان مىدهند. در كنار رفتار صحيح و ارزشمند خيل عظيم زائران، گاه ديده مىشود برخى با اعمال نامناسب در آداب زيارت و يا در بازارها موجبات وهن شخصيت خود و آبروى نظام و كشور را فراهم مىكنند كه اين امر معصيت است.
اگرچه در جلسات توجيهى بر اين موارد تأكيد مىشود، ولى برخى با بىتوجهى خود بهانه به دست مخالفان شيعه و جمهورى اسلامى مىدهند.
به نظر اينجانب اگر پيشگيرى يا ممانعت از اعمال اين گونه افراد در موسم امكانپذير نيست، مىتوان به عنوان اقدام تنبيهى پيشاپيش اعلام داشت كه آنان را از سفرهاى زيارتى حج و عمره و عراق و سوريه منع خواهند كرد.
4- در كنار خدمت رسانىهاى ارزشمند عوامل اجرايى حج به زائران، موارد معدودى نابسامانى ديده مىشود كه ممكن است همانها زحمات اين عزيزان را تحت الشعاع قرار دهد. آنچه اينجانب مشاهده كردم مربوط به حضور در مشعرالحرام بود.
اوّل اينكه: ديدم كه ميان برخى دستاندركاران كه بارها به حج مشرف شده بودند در اين كه محدوده مشعر كجاست، آيا وارد يا از آن خارج شدهايم اختلاف بود.
اينجانب كه تشرف اولم بود سردرگم شده، نمىدانستم كدام درست مىگويند و كدام نادرست؟! سپس مسافتى را به عقب آمدم تا با چند اتوبوس كاروانهاى ايرانى برخورد كردم. از مدير كاروانى پرسيدم، او هم به درستى توجيه نبود. لذا لازم است اطلاعرسانى بيشترى صورت بگيرد.
دوّم اينكه: زائران ايرانى در سرزمين مقدس «مشعر» جاى مناسب براى اقامت ندارند. زائران ايرانى مجبور بودند بيشتر درون اتوبوسهاى مستقر در توقفگاهها بمانند و يا در حاشيه جاده و در ميان دود و دم خفهكننده اتوبوسهاى ديگر كشورها كه به مسير اختصاصى ايرانيان راه داده شده بودند، وقوف كنند.
با توجه به اين كه بر راز و نياز در مشعرالحرام تأكيد بسيار شده و به جاست كه زائران آن شب را به تهجد و مناجات بگذرانند، اما موقعيتى كه اينجانب ديدم براى تنها چيزى كه تناسب نداشت، همين امور بود.
كمبود سرويسهاى بهداشتى و عدم نظافت بسيارى از آنها توسط زائران ديگر كشورها باعث شده بود براى تجديد وضو زائران مدت مديدى را در صف بمانند. از سوى ديگر انبوه زبالهها در كنار محل استقرار زائران موجب انتشار بوى نامطبوع آن شده بود.
گويى اين وضعيت در مشعر با بيش از يكصد سال پيش تفاوت بسيار زيادى نكرده است. امين الدوله كه صدر اعظم ناصرالدين شاه بوده است و در سال 1321 ق به حج مشرف شده، پيرامون وقوف در مشعر مىنويسد:
«... اول مايرُى همان عرصات عرفات و محشر و مشعر و غوغاى مناسب و چون در عمر خود با شاهنشاه ... ناصرالدين شاه اردوها ديده و در سايه چادر اوقات خود را گذرانيدهام، در اين اردو كه هستيم، هنوز حسن ترتيبى نمىبينيم. شترها را نزديك چادرها خوابانيدهاند. عربده عرب و شتر به هم آميخته، عفونت اين دو جانور به يكديگر پيشى مىگيرد. سماخ و دماغ در زحمت است. مىگويند اگر كسى از خيام چند گام تجاوز كند، فَدَمهُ هَدَر! ..." (1)
البته در شوراى هماهنگى بعثه اين امر مطرح شد و گفته شد كه مسؤلان همه ساله براى بهبود مشعر پيشنهاداتى را به مسؤولان سعودى ارائه دادهاند.
1) 1* حج در ادب فارسى، ص 146.
تهيه و جمعآورى اطلاعات و اخبار لازم به منظور تدوين كتاب حاضر، به ترتيب زير ميسر گشت:
1- راقم اين سطور در چهل روز تشرف به حرمين شريفين (شامل دوازده روز مدينه قبل، بيست و يك روز در مكه معظمه، و هفت روز مدينه بعد) با حضور در ديدارها، مراسم و سخنرانىها از آنها گزارش تهيه كرده است.
2- ستاد خبرى بعثه، در طول مدت حضور نويسنده در سرزمين وحى با در اختيار قرار دادن آخرين خبرها كمبود اطلاعات و اخبار اينجانب را جبران مىكرد. لازم مىدانم از همكارى صميمانه برادر گرامى جناب آقاى غلامحسين اسلامىفر مسؤل ستاد مزبور و همكارانشان كمال تشكر را داشته باشم.
3- نشريات بعثه رهبر معظم انقلاب شامل: زائر، صفا، مروه و دليل كاروان؛ كه گاه مستقيماً توسط دستاندركاران عزيز آن به موقع در اختيار اينجانب قرار داده مىشد و همان هنگام مورد استفاده واقع مىگشت. از اين برادران ارجمند و نيز اعضاى محترم هيأت تحريريه، خصوصاً مدير مسؤول محترم آنها حجّةالاسلام آقاى هاجرى سپاسگزارى مىكنم.
4- برخى روزنامههاى سعودى و نيز بولتنهاى كنسولگرى جمهورى اسلامى.
5- مصاحبههايى كه اينجانب با برخى دستاندركاران و مسؤولان بعثه رهبرى معظم انقلاب داشتم و از آن مصاحبهها در تشريح عملكرد بعثه بهره بردم.
6- اسناد و مدارك و گزارش عملكرد بخشهاى مختلف بعثه كه در اختيار اينجانب قرار گرفت.
مطابق قرار قبلى، بنا بود كه با هماهنگى جناب آقاى نصيرى مدير كل دفتر و روابط عمومى سازمان حج و زيارت عملكرد عزيزان سازمان نيز مانند بخشهاى مختلف بعثه تدوين گردد. گذشته از چندين گزارش در خصوص زير مجموعههاى سازمان حج
(مانند هيأت پزشكى، طرح قربانى، حمل و نقل ويژه در مكه و ...)، و يا ديدارها و مصاحبههاى رياست محترم سازمان كه راقم اين سطور با استفاده از نشريه زائر يا دليل كاروان در كتاب حاضر درج كردهام، اين امر به دليل كثرت اشتغال ايشان و برخى ديگر از مسؤولان اجرايى و در نتيجه عدم ارائه به موقع اطلاعات عملى نگرديد.
والسلام على عباد اللَّه الصالحين
محمدحسين رجبى (دوانى)
طليعه
ويژگىهاى حج 84 از ديدگاه امير الحاج جمهورى اسلامى ايران
امسال نيز همچون سالهاى گذشته پس از پايان مراسم باشكوه حج، فصلنامه ميقات حج مصاحبهاى با آيةاللَّه محمدى رى شهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى پيرامون حج سال 1384 ه. ش. مطابق با سال 1426 ه. ق. انجام داد كه در شماره 55 آن فصلنامه به چاپ رسيده است.
گزيدهاى از اين مصاحبه براى آگاهى از ديدگاه امير الحجاج ايران در پى مىآيد:
: ضمن تشكّر و سپاس از حضرت عالى به خاطر شركت در اين گفتگو، خواهشمنديم ارزيابى كلى خود را از مراسم شكوهمند حج 1384 ه. ش (1426 ق) بيان كنيد.
آقاى رىشهرى: حج سال 1426 (1384 ش) به دليل تحوّلات سياسى منطقه، انتخابات رياست جمهورى در ايران، تغييرات ايجاد شده در سطح رهبرى برخى كشورهاى منطقه؛ از جمله عربستان، از حساسيت ويژهاى برخوردار بود، كه به شكرانه خداوند، خوب برگزار شد. اگر نبود حادثه ناگوار فرو ريختن ساختمان در نزديكى مسجد الحرام، در روز پنجم ذى حجّه و نيز حادثه تأثرانگيز روز دوازدهم ذى حجّه در منا، كه تلفات زيادى را به همراه داشت، در ديگر زمينهها هيچگونه مشكل جدّى
نداشتيم و خوشبختانه، حج آرام و بى مشكلى را پشت سر گذاشتيم.
البته در بُعد امنيتى، پيش از سفر، نگرانىهايى در زمينه تحرّكات گروههاى تندرو و برخى حركات ايذايى آنان وجود داشت كه آن هم به لطف و يارى خداوند، با چاره جويىها و پيشبينىهاى انجام شده به وسيله بعثه مقام معظم رهبرى و نيز سياستهاى دولت عربستان، تا حدّ زيادى كاهش يافت و مراسم دعاى كميل ايرانيان، چه در مدينه قبل و چه در مدينه بعد و همچنين مراسم مهم برائت از مشركان در صحراى عرفات و ديگر همايشها و گردهمايىهاى بعثه، به خوبى و بىهيچ مشكلى برگزار گرديد.
: حجگزارى در سال 84 چه ويژگىهاى داشت؟
آقاى رىشهرى: مىتوان گفت حجّى كه گذشت، داراى پنج ويژگى مهم بود؛ ويژگىهاى سياسى، فرهنگى، تبليغى، اطلاعرسانى و اجرايى.
خوشبختانه تحوّلات جديد در سياست خارجى ايران و پافشارى بر ادامه تحقيقات هستهاى و برخوردار شدن ايران اسلامى از استفاده صلحآميز هستهاى، خوشحالى و سرور خاصّى را در مسلمانان جهان به وجود آورده بود كه در ديدارها و ملاقاتهاى مختلفِ اين جانب و ديگر اعضاى محترم بعثه با ديگر مسلمانان، بسيار مشهود بود.
از سوى ديگر، حضور حجّاج شيعه عراقى در حج و نيز شيعيان لبنان و پاكستان و افغانستان در اين مراسم الهى- سياسى، موجب گرديد كه تحركات برخى از جريانهاى افراطى مخالف، خنثى شود و همسويى آنان با روشها و سياستهاى جمهورى اسلامى ايران پررنگتر و بيشتر گردد. همچنين در حج 1426، مراسم برائت از مشركان بهتر از سال پيش برگزار شد و براى نخستين بار به طور مستقيم از صدا و سيماى جمهورى اسلامى پخش گرديد و شبكه العالم نيز آن را به زبان عربى براى مخاطبان خود
پخش كرد.
پيام مقام معظم رهبرى به مسلمانان نيز به 14 زبان ترجمه و نشر يافت.
در حجّى كه گذشت، جلسات عمومى بعثه تقريباً همه روزه و در منا هر شب برگزار گرديد و در آن، سخنرانان و شخصيتهاى علمى و روحانى براى مردم به ايراد سخن مىپرداختند. اين مراسم كه همراه با مرثيهسرايى براى اهل بيت عصمت و طهارت بود، با استقبال گرم زائران روبه رو گرديد. علاوه بر آن، تعدادى از سخنرانان نيز به مجتمعهاى مسكونى محل استقرار زائران ايرانى اعزام مىشدند كه هر چند كاروان در يكجا تجمع كرده، از سخنرانان بهره مىگرفتند.
تشكيل شوراهاى فرهنگى و گروههاى ارشاد در كاروانها، حركت مثبت و رو به رشدى داشت كه با برنامهريزىهاى انجام شده، در گسترش فعاليتهاى مذهبى و فرهنگى و پر كردن اوقات فراغت زائران بسيار مؤثر بود. رويكرد زائران به قرائت و ختم قرآن، ختم صلوات، برگزارى مسابقات فرهنگى و مانند آن، در بهبود رفتار مذهبى زائران، نقش بسزايى داشت.
روند بهسازى آموزش روحانيون و جذب خانمهاى معين براى تغذيه معنوى بانوان نيز در حج گذشته همچنان ادامه يافت.
هفت همايش بينالمللى، با موضوعات «زن و خانواده»، «تقريب»، «قدس»، «اهلبيت»، «فرهنگيان»، «عالمان شيعه» و «ايرانيان خارج از كشور» و پنج همايش داخلى مانند همايش «روحانيان»، «گردهمايى ارشاد» و مانند آن داشتيم كه بيشترين محور مباحث اين همايشها موضوع «پيوند قرآن و عترت» بود و در زمينههاى تبليغى تأثير بسزايى داشت.
گروههاى اعزامى صدا و سيما تلاشهاى خوبى را در زمينه اطلاعرسانى داشتند و 214 مورد گزارش مكتوب، 4721 دقيقه گزارش صوتى و 2064 دقيقه گزارش تصويرى به ايران فرستادند. مراسم برائت را به طور زنده از شبكههاى اول سيما، شبكه تلويزيونى اينترنتى لبيك، شبكه خبر، العالم و سحر براى سراسر جهان پخش كردند.
نشريه زائر با مديريت جديد، اقدام به نشر روزانه زائر، به مدت 45 روز نمود و علاوه بر آن، براى نخستين بار نشريه" صفا" ويژه روحانيون و" مروه" ويژه بانوان و" دليل كاروان" ويژه مديران كاروانها به صورت نوبتى و هر چند روز يك بار منتشر شد.
پايگاههاى اينترنتى بعثه و سازمان حج در بخش اطلاع رسانى، فعاليتهاى خوبى داشتند. پايگاه Hajj. ir، و نيز «Al- hajj. com» و «Iranhadj. org» نزديك به 124 هزار مراجعهكننده در موسم داشت.
امور خبرى بعثه و مؤسسه علمى- فرهنگى مشعر ضمن ضبط برنامهها، بخش وسيعى از فعاليتهاى بعثه را به دستگاههاى اطلاع رسانى داخلى و خارجى منعكس مىكردند.
در زمينههاى اجرايى و مسائلى مانند مسكن، حمل و نقل و نيز بهداشت و درمان، بحمداللَّه كارها روانتر پيش مىرفت و نسبت به گذشته از بهبود نسبى برخوردار بود.
مشكلاتى كه در زمينه حمل و نقل درون شهرى در سال گذشته در مكه داشتيم امسال بسيار كمتر شده بود. در مدينه هم كه بسيار روان و بدون مشكل بود، حمل و نقل ايام تشريق نيز بهبود نسبى يافته بود و ما اميدواريم در سال آينده بتوانيم با همكارى دولت عربستان، از روشى كه براى زائران اندونزى اجرا مىشود بهره بگيريم تا زائران زودتر به مشعر برسند.
طرح پخت متمركز در حج گذشته گستردهتر شد. در مدينه تمامى كاروانها تحت
پوشش قرار گرفتند و در مكه نيز به حدود 63% يعنى دو برابر سال قبل از آن توسعه يافت.
78% از زائران ايرانى در مدينه، در منطقه مركزى اسكان يافتند كه 13% نسبت به سال گذشته افزايش يافت و اميدواريم در سال آينده بيشتر هم بشود.
طرح قربانى نيز بحمداللَّه به گونهاى برگزار گرديد كه حدود 75% زائران در روز دهم (عيد قربان) و بقيه در روز يازدهم قربانى كردند و 108 ذابح ايرانى نيز انجام ذبح را به عهده داشتند كه بخشى از گوشتها نيز پس از حج براى لبنان ارسال شد. بنابراين مىتوان گفت با ويژگىهاى ذكر شده، حج سال 84 يكى از بهترين مراسم حج ايرانيان در مدت تصدى سرپرستى حجاج توسط اينجانب بود.
: وضعيت تركيب سنى و تحصيلى زائران حج تمتّع در سال 1426 (1384 ش) چگونه بود و چه تفاوتهايى با سال گذشته داشت؟
آقاى رىشهرى: طبق آمارى كه عربستان اعلام كرد، در حج سال 26، حدود 2130594 نفر مشرف شده بودند و از اين تعداد، حدود 573147 نفر از داخل عربستان و نزديك به 1557447 نفر نيز حجاج ساير كشورها را تشكيل مىدادند. از ميان آنان، حدود 89548 نفر زائر ايرانى و حدود 6267 نفر مجموعه عوامل خدماتى اعم از مدير، روحانى، خدمه كاروانها، اعضاى بعثه و ستاد، گروه خبرى صدا و سيما، هيأت پزشكى، قاريان قرآن، هواپيمايى، افراد پوشش طرح قربانى و نيز آشپزخانههاى پخت متمركز بودند.
حدود 1500 نفر نيز خارج از تشكيلات حج و زيارت، با عناوين: بازرگان، كاركنان نمايشگاهها و مانند آن بودند كه خودشان به طور مستقيم از عربستان ويزا گرفته و به حج مشرف شده بودند.
از مجموع زائران ايرانى 8/ 49% را مردان و 2/ 50% را زنان تشكيل مىدادند. گفتنى است، در سال 84 حدود 2000 نفر به تعداد زائران حج تمتع افزوده شده بود، اما از نظر تركيب سنى و تحصيلى تفاوت و تغيير قابل توجهى ديده نمىشد.
: جناب عالى ديدارهاى زيادى با رؤساى بعثههاى كشورهاى مختلف داشتيد، اين ديدارها را چگونه ارزيابى مىكنيد و چه نتايجى دربرداشته است؟
آقاى رى شهرى: با مسؤولان 11 بعثه و نيز هيأتهاى گوناگون از مسلمانان كشورهاى مختلف ديدار داشتم. اين ديدارها چه در سال 1426 و چه در سالهاى پيش از آن، مفيد و سودمند بوده است. پيوند دولت و ملت ما را با ديگر مسلمانان مستحكمتر مىكند. از ديدگاههاى همديگر آگاه شده، تبادلنظرهايى با هم مىكنيم.
در ملاقاتها چه رؤساى بعثهها و چه ديگر زائران، بيشتر از مواضع ضدّ امپرياليستى و ضدّ صهيونيستى اخير رييس جمهور كشورمان اظهار خوشحالى مىكردند. برخىها مىگفتند: پيشبينىهاى حضرت امام خمينى (قدسسره) درباره شوروى سابق و فروپاشى كمونيزم و نيز سقوط صدام كاملًا تحقق يافت و اظهار اميدوارى مىكردند كه اين وضعيت در مورد آمريكا نيز تحقق يابد و اين حكومت فاسد نيز در سراشيبى سقوط قرار گيرد.
در حج 26، نسبت به سالهاى پيش از آن، نكاتى برجستهتر مىنمود، و آن اين كه در مراجعاتى كه افراد و گروهها به بعثه داشتند، بيشتر درباره مهدويت و آينده بشر مىپرسيدند. پرسشهايى نيز در مورد تشيع و عقايد شيعه داشتند و مطالبى درباره فقدان رهبرى در جهان اسلام مىگفتند و اظهار مىكردند كه ايران بايد براى هماهنگ كردن جهان اسلام دقيق و با تدبير برنامهريزى كند و ... اينها نكات مثبتى بود كه در ديدارها مطرح مىشد. البته در مورد برخى رفتارها هم كه در جوامع شيعى از بعضى سر مىزند مانند قمهزنى اظهارات منتقدانهاى داشتند. درباره شبهات دينى و تفاوتهاى عقايد شيعى و سنى برخى اعتقادات پيروان اهل بيت (عليهم السلام) پرسشهايى مطرح مىشد و اين گوشزد و هشدارى است به مراكز علمى و پژوهشى كشور، به ويژه اصحاب رسانه و صدا و سيما كه بايد در اين رابطه گامهاى مؤثرترى بردارند و نه تنها به زبان فارسى، كه به زبانهاى مختلف اين مسائل به گوش ديگر مسلمانان برسانند. به نظر مىرسد چه در
مجله «مقيات الحج» و چه از طريق سايت و نيز از طرق ديگر، بايد اين اطلاع رسانى انجام گيرد.
در رابطه با جايگاه و مصاديق اهل بيت (عليهم السلام) نيز پرسشهايى مىشد.
جايگاه زنان، انرژى هستهاى، اقليتهاى مذهبى در ايران و ... نيز از مسائلى بود كه درباره آنها هم مىپرسيدند. در زمينه شبهات و نيز مسائل سياسى و فرهنگى بايد گامهاى بلندترى برداشته شود و در جهت اطلاع رسانى و روشنگرى اذهان مسلمانان تلاش بيشترى صورت گيرد.
: بعثه مقام معظم رهبرى، همايشهاى مختلفى در موسم حج برگزار مىكند، برگزارى اين همايشها تا چه حد ضرورت دارد و تاكنون چه دستاوردهايى داشته است؟
آقاى رى شهرى: پيش از اين، نام همايشهايى را كه در حج گذشته داشتيم ذكر كردهام، تنها همايشى كه در حج 26، براى نخستين بار برگزار شد، همايش عالمان شيعه بود كه به نظر رسيد كارى است لازم و ضرورى و از اين طريق، مىتوان با مشكلات آنها در ديگر كشورها آشنا شد و براى حل مشكلاتشان و انتقال پيام نظام مقدس جمهورى اسلامى به آنان اقدام كرد.
معلوم است كه در مورد لزوم همايشها و دستاوردهاى آن، نبايد اغراق شود و بگوييم كه دستاوردهاى بسيار بالايى دارد، چنين ادعاهايى هم نداريم، ليكن معتقديم با توجه به اين كه علماى جهان اسلام در موسم حج حضور پر رنگى دارند و در اين همايشها هم به صورت فعال شركت مىكنند، پيام اين همايشها هم در شعاع قابل توجهى است و دستاوردهاى خوبى به دنبال داشته و دارد؛ مثلًا همين كه ما بتوانيم در كنار خانه خدا همايش قدس برگزار كنيم و پيام مظلوميت مردم فلسطين را به گوش جهان اسلام برسانيم، خود دستاورد مهمى است. هر چند كار پژوهشى گستردهاى در اين باره لازم است كه هنوز صورت نگرفته است.
همچنين مسأله تقريب مذاهب اسلامى و حضور عالمان شيعى و سنى و تجمع آنها در كنار خانه خدا، كارى تبليغى و ارزشمند است كه در برابر توطئههاى تفرقهانگيز انجام مىشود.
هر چند ما معتقد نيستيم كه اين همايشها مىتواند تفرقهها را برطرف كند، اما دست كم گامى است در راه نزديك كردن مسلمان به يكديگر.
ديگر همايشها نيز در شعاع تلاشهايى صورت مىگيرد و افراد حاضر در آنها دستاوردهاى تبليغى خوبى هم براى اهداف همايشها و هم براى جمهورى اسلامى دارد.
: برگزارى مراسم دعاى كميل و نيز برائت از مشركان چگونه بود و ارزيابى جنابعالى از آن چيست؟
آقاى رى شهرى: مراسم دعاى كميل به خوبى و بدون مشكل برگزار شد؛ هر چند مقامات امنيتى عربستان در مذكراتى كه با مسؤولان حج و زيارت داشتند، موافقت كتبى نكرده و نگران بودند كه برخى گروههاى تندرو، كه با عربستان هم مشكل دارند، كارهاى ايذايى انجام دهند، ليكن با توجه به تأكيد جمهورى اسلامى و مقام معظم رهبرى نسبت به اين موضوع، ما به آنان اهميت موضوع را منتقل كرديم كه بالاخره به صورت شفاهى موافقت كردند تا دو جلسه دعاى كميل در مدينه قبل و دو دعاى كميل نيز در مدينه بعد برگزار كنيم و انصافاً هم همكارى خوبى كردند. در مورد مراسم برائت نيز، به دليل پخش مستقيم مراسم، برجستگى خاصى نسبت به سالهاى قبل پيدا كرد.
: حركتهاى ايذايى و فعاليتهاى تبليغى وهّابيان در سال جارى چگونه بود و ارزيابى شما از آن، چيست؟
آقاى رى شهرى: متأسفانه در سالهاى اخير حركتهاى ايذايى وهّابيان و گروههاى تندر و سلفى، نسبت به گذشته بيشتر شده است. هر چه ارتباط دو كشور ايران و عربستان
بيشتر مىشود، اين حركتهاى ايذايى شدت مىيابد؛ چرا كه جريان وهابيت و سلفى گرى در جهان و نيز در كشور عربستان، به دليل انحرافات عقيدتى و عملى كه با ريختن خون بىگناهان و انفجار و كشتار مسلمانان همراه بوده، به شدّت در حال انزوا قرار گرفته است. از اين رو نسبت به روحانيان و زائران ما اين حركتها تا حدودى تشديد شده است. البته ما نيز چه از طريق بعثه و سازمان، و چه از طريق وزارت امور خارجه و سفارت ايران در عربستان، اعتراض خود را به مسؤولان مربوط در كشور ميزبان منتقل كردهايم.
آنها نيز در مذاكره مىگفتند كه ما هم با اين گروهها مشكل داريم. در مواردى هم برخورد داشتهاند، ليكن ما انتظار داريم برخورد جدىترى با آنها صورت بگيرد تا مسلمانان در حرمين شريفين با امنيت بيشترى بتوانند مناسك حج و اعمال و عبادات خود را انجام دهند.
البته ما مىتوانيم با اين افراد برخورد كنيم، ليكن احساس مىكنيم برخورد فيزيكى با آنان، نه تنها مشكل را حل نمىكند، بلكه مشكلات جديدترى را به وجود آورد كه به مصلحت اسلام و دو كشور نيست؛ زيرا ما در حج به دنبال وحدت هستيم و نبايد كارهايى كه موجب تفرقه مىشود، صورت بگيرد. لذا ما پيشنهاد كرديم اولًا: افراد تندرو و متعصب را در بقيع و مسجد النبى نگذارند و ثانياً: مأمورانى را در آنجا داشته باشند تا با كسانى كه با زائران رفتارهاى نامناسب دارند برخورد كرده، مشكل را همانجا حل كنند.
البته زائران ما نيز بايد از كارهايى كه به اين حساسيتها دامن مىزند و يا آنها را تشديد مىكند خوددارى كنند.
: با توجه به انتخاب شعار «پيوند قرآن و عترت» در حج سال 26، اكنون ارزيابى جناب عالى از ميزان تحقق اهداف آن، چيست؟
آقاى رى شهرى: هر چند تلاشهاى خوبى براى محور قرار گرفتن موضوع «پيوند قرآن و عترت» صورت گرفته ليكن ارزيابى بنده اين است كه ما در تحقق اهداف چندان موفق نبودهايم. اين عدم موفقيت شايد از آنرو است كه موضوع به گونهاى نبود كه بتوان
مجموعه فعاليتهاى فرهنگى و تبليغى را حول محور آن قرار داد و يا تلاش لازم صورت نگرفت. به هر حال، موفقيت در اين زمينه نسبى بوده است. البته تجربهاى بود براى سال جارى كه از سوى مقام معظم رهبرى، سال پيامبر اعظم (صلى اللَّه عليه و آله) اعلام شده و ما موضوع حركت فرهنگى و تبليغى سال جارى را «سيره اخلاقى و عملى پيامبر خدا (صلى اللَّه عليه و آله)» انتخاب كردهايم. پس بايد بكوشيم اين شعار، پوشش وسيعترى در مجموعه فعاليتهاى بعثه پيدا كند و بحمد اللَّه در اين زمينه تلاشهايى هم در معاونت آموزش و پژوهش بعثه صورت گرفته كه برنامههاى در نظر گرفته شده پياده شود و بتوانيم در تحقق اين شعار در حج موفقتر باشيم.
فصل اوّل: مقدّمات حج 26
برگزارى مراسم پرشكوه حج مستلزم برنامهريزى اساسى و بهرهگيرى از تجربيات گذشته است. مسؤلان بعثه مقام معظم رهبرى و سازمان حج و زيارت هر سال پس از مراسم حج و بازگشت زائران به ميهن اسلامى از ماه محرم (يعنى تقريباً بلا فاصله پس از اتمام حج) شروع به برنامهريزى براى حج سال آينده مى كنند.
برخى از طرحها و برنامههاى بعثه مقام معظم رهبرى پيش از شروع موسم و در ايران آغاز مىشود تا با توجيه مناسب زائران، مديران و روحانيون كاروانها، از پيش آمدن مشكلات و نابسامانىها در حج جلوگيرى نموده و يا آن را به حداقل رسانند.
آنچه از اين برنامهريزىها كه جنبه عمومى و جلوه بيرونى دارد و نويسنده اين سطور خود شاهد آن بوده است به شرح زير بيان مىگردد:
در سالروز شهادت ششمين پيشواى بر حق مسلمانان جهان حضرت امام جعفر صادق عليه السلام [25 ذىقعده در مورخه هفتم آذرماه 84 مراسم توجيهى زائران خانه خدا همزمان در تهران و مراكز استانها برگزار شد. مراسم ويژه زائران تهرانى صبح روز دو شنبه 7/ 9/ 84 در سالن 12 هزار نفرى استاديوم آزادى با حضور هزاران زائر عازم
بيتاللَّهالحرام برگزار گرديد.
در اين مراسم ابتدا مدير حج و زيارت استان تهران پيرامون امور مربوط به اعزام زائران، مسكن و تغذيه، حمل و نقل، و قربانى سخنانى ايراد كرد. آن گاه حجت الاسلام و المسلمين سيد على قاضى عسكر معاون آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى با استناد به آيات و روايات به جايگاه بلند حج در اسلام اشاره كرد و كسب معرفت و غنيمت شمردن فرصتها را دو ركن اساسى در رسيدن به كمال در اين سفر الهى دانست.
آقاى قاضىعسكر با تاكيد بر ضرورت هماهنگى كامل زائران با مديران كاروانها گفت: براى كسب معرفت بايد پيش از سفر حج اقدام كرد ومسئولان حج با انتشار كتب وتهيه فيلم و لوحهاى فشرده كوشيدهاند تا راههاى دستيابى به اطلاعات لازم را براى بهرهگيرى هر چه بيشتر زائران فراهم كنند.
وى با اشاره به تدابير انجام شده براى حداكثر بهرهمندى زائران از فيوضات معنوى مناسك حج، از آنان خواست از تمام ظرفيتهاى معنوى اين مناسك استفاده كنند.
آقاى قاضىعسكر با اشاره به برخى اختلاف نظرها در مديريت فرهنگى كاروانها در سالهاى گذشته گفت: از سال گذشته مقرر شد شوراى فرهنگى كاروانها تشكيل شود تا امور فرهنگى كاروانها در هماهنگى كامل انجام شود. وى افزود: علاوه بر اين گروههاى ده نفرى ارشاد در هر كاروان تعيين مىشوند تا زائران را در بهرهبردارى بهتر از اين سفر الهى يارى دهند.
حجّةالاسلام والمسلمين قاضىعسكر، شعار حج امسال را پيوند قرآن و عترت اعلام كرد و با توجه به حضور پربركت امام زمان عليه السلام در مناسك حج، از زائران خواست تا با تمسك به ائمه اطهار و با به همراه داشتن قرآن و قرائت مستمر آن در ايام سفر و نيز قرائت نماز، با دستى پر از ديار وحى باز گردند. معاون بعثه مقام معظم رهبرى با تاكيد بر ضرورت وحدت مسلمانان به حساسيتهاى افراطيون نسبت به رفتار برخى زائران ايرانى اشاره كرد و گفت: برخى زائران ناخوادگاه در مواجهه با قبور ائمه بقيع و ساير اماكن
متبرك و نيز هنگام قرائت دعا و نيايش به گونهاى عمل مىكنند كه موجب سوء استفاده دشمنان و محروم شدن زائران ايرانى از دسترسى به برخى اماكن مقدس مىشود.
آقاى قاضىعسكر با بيان اينكه 75 درصد از بهترين هتلهاى مدينه در سفر حج تمتع در اختيار زائران ايرانى قرار مىگيرد، حج را در عين حال سفر رياضت دانست و از زائران خواست در اين سفر در پى رفاه طلبى نباشند و همه تلاش خود را براى تزكيه نفس و نزديك شدن به خدا به كار گيرند.
معاون بعثه مقام معظم رهبرى فلسفه اصلى حج را تغيير و تحول اساسى در احوال انسانها و رسيدن به كمال دانست و بر ضرورت توجه زائران به اين موضوع مهم تاكيد كرد.
نمايش اعمال و مناسك حج به صورت نمادين از جمله اقدامات جالب توجه برگزار گنندگان اين همايش بود.
در ابتداى برگزارى اين اعمال، گروهى با پوشش و ظاهر ملل مختلف مسلمان به نماد اتحاد و يگانگى جهان اسلام حول خانه كعبه به حركت در آمدند و زائران تهرانى حاضر در ورزشگاه، همصدا با يكديگر نادى «لبيك اللهم لبيكَ» را سر دادند.
در ادامه اين آيين، گروهى از زوار با پوشش احرام، طواف نمادين خانه كعبه را آغاز كردند و همزمان حجت الاسلام و المسلمين قاضىعسكر، حجاج حاضر در ورزشگاه را با اعمال و مناسك زيارت بيت اللَّه الحرام آشنا كرد.
اين مراسم در آستانه اذان ظهر به اتمام رسيد و همانند آن در بعد از ظهر همان روز براى بخش دوم زائران تهرانى نيز اجرا گرديد.
هفته اول ماه ذى قعده هر سال هفته حج اعلام شده است. به همين منظور بعثه مقام رهبرى و سازمان حج و زيارت برنامههاى ويژهاى در نظر گرفتهاند كه اهم آن عبارت است از:
روز يكشنبه اول ذى قعده برابر با 13 آذر ماه نمايشگاههاى حج به طور همزمان در تهران و مراكز استانها افتتاح شد. نمايشگاه حج تهران در محل ساختمان سازمان حج و زيارت توسط آيةاللَّه رى شهرى نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت و سرپرست حجاج ايرانى افتتاح گرديد.
در اين نمايشگاه كه تا پايان هفته حج برقرار است، تصاوير زيبا و دلربايى از اماكن مقدسه مكه مكرمه و مدينه منوره (از قديمترين عكسهاى موجود تا موقعيت فعلى)، در كنار بيش از 900 نوع قرآن بسيار نفيس خطى و چاپى از كشورهاى مختلف اسلامى و غير اسلامى، ترجمههاى قرآن به زبانهاى گوناگون، تابلو فرشهاى زبيايى از نماى پرده كعبه، قبرستان بقيع، قبة الخضراء، محراب وضريح مقدس نبوى، كوه احد و ... و خطاطىهاى استادانه آيات مربوط به حج خود نمايى مىكنند.
در ميان عكسهاى قديمى، عكسى از كعبه معظمه به هنگام سيل سال 1360 ق.
(65 سال پيش) كه اطراف خانه خدا را تا ارتفاع قابل توجهى آب فراگرفته بوده است، جلب نظر مىكند.
نمايشگاه در دو بخش فرهنگى و اجرايى اقدامات انجام يافته براى برگزارى شكوهمند حج امسال را تبيين مىكند.
در اين نمايشگاهها انواع كتابها پيرامون احكام حج (از مراجع عظام تقليد)، فلسفه حج، سفر نامههاى حج، اطلسها و نوارها و CD هاى آموزشى عرضه شده است.
به همت واحد امور حج و زيارت صدا و سيماى جمهورى اسلامى ايران و همكارى بعثه رهبر معظم انقلاب و سازمان حج و زيارت، هر شب پس از اذان مغرب برنامهاى با عنوان «روضه رضوان» از شبكه دوم سيما بخش مىشود. در اين برنامه كه در حدود 45 دقيقه بخش مىگردد، پيرامون مسائل مهم مرتبط با حج، بحثهاى پزشكى،
توصيههاى لازم و ... با حضور كارشناسان سخن گفته مىشود و مسابقاتى درباره احكام حج و اطلاعات عمومى مربوط به اين فريضه بزرگ با جوايزى چون سفر عمره، سوريه و ... اجرا مىگردد.
نشريه زائر ويژه زائران بيت اللَّه الحرام هر ساله در موسم حج و در مكه و مدينه تهيه و تدوين، چاپ و منتشر مىشود. امسال دو شماره آن [شماره اول در 50 صفحه و شماره دوم در 16 صفحه رنگى پيش از موسم و در ايران چاپ، و منتشر گرديد. در اين دو شماره براى آگاهى و آشنايى بيشتر زائران مطالب متنوعى مانند رهنمودهاى حضرت امام خمينى قدس سره و مقام معظم رهبرى پيرامون حج، اسرار ومعارف حج، معرفى اماكن مقدسه مكه و مدينه، توصيههاى لازم، و ... آمده است.
در آستانه انتشار نشريه زائر، دست اندركان اين نشريه با سرپرست حجاج ايرانى ديدار كردند.
نماينده محترم ولى فقيه در امور حج و زيارت در ديدار مدير مسئول، سردبير، دبيران و هيأت تحريريه نشريه زائر، ضمن اشاره به اهميت و جايگاه نشريه زائر گفت:
نشريه زائر تاريخ مكتوب حج است و هرچه زمان بيشترى بگذرد، ارزش آن روشنتر مىشود.
ايشان سپس به پيشينه انتشار زائر و محدوديتهاى اوليه اشاره كرد و افزود: پيش از سال 70، نشريهاى منتشر نمىشد و پس از آن نيز به دليل محدوديتهاى سياسى در عربستان، مجوز انتشار نشريه داده نمىشد؛ اما گروهى از روى عشق و احساس مسؤوليت با پذيرش همه عواقب احتمالى، آن را آماده و دست به دست توزيع مىكردند. وى افزود: خوشبختانه در سالهاى اخير با توجه به ارتباط خوب و هماهنگىهاى لازم كه ميان بعثه جمهورى اسلامى و مسؤولان حج عربستان حاصل شده است، نشريه زائر مجوز نشر گرفته و همه روزه در اختيار زائران قرار مىگيرد.
آقاى رىشهرى، در ادامه صحبتهاى خود بر ضرورت استمرار تدوين و انتشار زائر در طول سال تأكيد كرد و اظهار داشت: ارتباط با زائران بيت اللَّهالحرام به ايام موسم منحصر نشود و تلاش و برنامهريزى شود كه زائر در طول سال منتشر گردد و ارتباط و تعامل دو سويه با زائران در غير موسم حفظ شود.
نماينده ولى فقيه نقش تعيين كننده نظر سنجى از مخاطبان و نظرات و پيشنهادهاى آنان را در بهبود كيفى شكل و محتواى رسانهها يادآور شد و افزود: از نتايج نظر سنجىهاى انجام شده در سالهاى گذشته استفاده شود و مبناى برنامه ريزىهاى شكلى و محتوايى براى سالهاى بعد قرار گيرد.
وى در پايان ضمن اعلام محور قرار دادن «قرآن و عترت» در سياستهاى فرهنگى حج امسال، خواستار اطلاع رسانى فراگير و موثر در اين زمينه شد.
در ابتداى اين جلسه حجة الاسلام و المسلمين هاجرى گزارشى از برنامههاى نشريه زائر براى حج امسال ارايه داد و گفت: نشريه زائر، امسال براى اولين بار در ايران منتشر مىشود و براى انتشار آن پس از پايان موسم نيز برنامهريزى صورت گرفته است.
وى افزود: تغيير در شكل و محتواى نشريه نيز دومين اولويت اصحاب زائر بوده است كه بر مبناى آن ويژهنامههايى متناسب با گروههاى مختلف زائران در موسم و حتى بعد از موسم آماده و منتشر مىشود. در سال جارى و يژهنامههايى براى بانوان (به نام مروه)، مديران و كارگزاران (با نام دليل كاروان)، روحانيون و مبلغان حج (با نام صفا) منتشر مىشود كه تلاش مىكنيم در ايام موسم به طور يك روز در ميان در اختيار آنان قرار گيرد.
حضرت آيةاللَّه خامنهاى رهبر معظم انقلاب اسلامى در ديدار جمع زيادى از كاگزاران حج تمتع امسال، حج را درياى با عظمت معنويت، عبوديت، تضرع، خضوع و لبيك دانستند و با تأكيد بر اين كه جنبه سياسى حج نيز در معنويت و فرياد توحيد آن نهفته
است، تصريح كردند: با وجود همه تلاش جبهه استكبار، ملتهاى اسلامى بيدارند و بايد از فرصت بسيار ارزشمند حج براى پيشبرد اهداف اسلامى استفاده شود.
ايشان در ابتداى اين ديدار با ابراز تأسف عميق از حادثه تلخ سقوط هواپيماى سى- 130 ارتش جمهورى اسلامى و جان باختن گروهى از خبرنگاران و خدمت گزاران صديق كشور و نظام، براى خانواده و همكاران اين افراد با ارزش و همچنين ملت ايران، صبر و اجر و براى جان باختان اين حادثه، رحمت و مغفرت الهى مسئلت كردند.
حضرت آيةاللَّه خامنهاى در ادامه، از سفر حج به عنوان سفرى همراه با معنويت و تأثير گذار بر زندگى انسان ياد كردند و افزودند: فرياد توحيد محور اصلى مبارزات انبياء، صلحا و صديقين بود و از ميان برداشتن حائلهاى ظاهرى ميان ملتهاى اسلامى، پيام اصلى حج ابراهيمى است كه جنبه سياسى حج نيز از اين پيام نشأت مىگيرد.
ايشان با اشاره به تاكيد مكرر امام خمينى قدس سره از آغاز پيروزى انقلاب اسلامى مبنى بر لزوم اداى حج ابراهيمى و احياى جنبه سياسى آن خاطرنشان كردند: بر همين اساس از آن زمان تا كنون همواره رفتار، شعارها و عملكرد زائران ايرانى و دعوت آنان به كلمه توحيد و توحيد كلمه، به عنوان الگو، مورد توجه ملتهاى مسلمان از كشورهاى ديگر بوده است.
حضرت آيةاللَّه خامنهاى با قدردانى از زحمات و تلاشهاى دست اندركاران بعثه مقام معظم رهبرى و سازمان حج و زيارت، بر لزوم شناسايى آسيبها و آفتهايى كه موجب ايجاد اخلال در بهرهگيرى از معنويت سفر الهى حج مىشود، تاكيد كردند و افزودند: يكى از اين آفتها، سرگرمى زائران به زرق و برقهاى مادى و منحرف شدن از جاذبه عظيم معنوى خانه خدا و اماكن شريف و متبرك مكه و مدينه است كه دست اندركاران حج بايد براى علاج اين آفت و حفظ سادگى سفر حج، برنامهريزى بلند مدت و تلاش جدى انجام دهند.
حضرت آيةاللَّه خامنهاى با اشاره به اوضاع جهان اسلام به ويژه فلسطين و عراق، و اعلام موضع صريح سردمداران استكبار بر ضد اسلام و ملتهاى مسلمان و همچنين برخى
كوتاهىهاى دولتهاى اسلامى افزودند: امروز همه تلاش امريكا در عراق پس از شكست توطئه استعمارى گماردن يك حاكم امريكايى در اين كشور، يا بر سر كار آوردن فردى وابسته و مجرى اوامر خود است. بنابراين ملت عراق بايد با هوشيارى و حفظ اتحاد و كنار گذاشتن اختلافات مذهبى و قومى در انتخابات آينده در پى يافتن افراد با ايمان، پاك، صادق، معتقد به منافع ملت عراق و داراى سوء ظن به دشمنان مداخلهگر باشد.
در اين ديدار آقاى رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى ضمن ارائه گزارشي از فعاليتهاى اجرايى و فرهنگى بعثه مقام معظم رهبرى گفت: در سالهاى اخير بسيارى از مديران حج از افراد با تجربه، فرهنگى و استادان، برگزيده شدهاند و در آموزش زائران و گزينش روحانيان كاروانها تحولات جدى پديد آمده است.
وى با اشاره به فعاليتهاى پژوهشى در خصوص حج از جمله توليد پانصد اثر و انتشار كتاب و جزوات به زبانهاى مختلف، از ايجاد پايگاه اينترنتى حج به عنوان تحولى مهم در بخش اطلاع رسانى حج ياد كرد.
در ادامه آقاى زرهانى رئيس سازمان حج و زيارت نيز در گزارشى از اقدامات صورت گرفته براى اعزام بيش از يكصد هزار زائر ايرانى به حج تمتع در قالب 542 كاروان گفت: امسال نيز ضمن تلاش به منظور ايجاد تسهيلات بهتر براى انتقال زائراين ايرانى و اسكان آنان، عملكرد مديران كاروانها و خدمه آنها ارزشيابى خواهد شد.
اللهم عجل لوليك الفرج والعافية والنصر واجعلنا من خير انصاره و اعوانه و المستشهدين بين يديه
ابتدا من تشكر مىكنم هم از جناب آقاى رىشهرى كه زحمت عظيم هدايت و فرماندهى فرهنگى و سياسى حج را به عهده دارند و هم از سازمان حج و بقيه عزيزانى كه دستاندركار اين حادثه بزرگ هستند.
بدون ترديد حج يك فرصت استثنايى است. بالاخره ما عبادات گوناگون داريم، اما
حج يك فرصت استثنايى است، هم براى تك تك افرادى كه به اين عمل و عبادت بزرگ الهى موفق مىشوند و هم براى نظام مقدس جمهورى اسلامى، در عرصههاى داخلى و بين المللى.
حج يك عمل فرهنگى، اعتقادى، عبادى، سياسى و اقتصادى است، يعنى از جميع جنبههاى مورد نياز زندگى امروز، حج يك فرصت استثنايى است كه حالا به بعضى از موارد آن اشاره مىكنيم. البته شما بهتر از من مىدانيد، حتماً به طور مكرر مشرف شدهايد و به جزئيات اين اتفاق بزرگ واقفايد، شرايط آنجا را مىدانيد و حتماً پيرامون ابعاد گوناگون حج بحثهاى مفصلى داشتهايد. حج يك اقيانوس عظيمى است كه داراى ذخاير بىپايان است، كه براى برداشت اين ذخاير در ابتداى راه هستيم، يعنى هنوز نرسيدهايم كه از ذخاير عظيم اين اقيانوس بهرهبردارى كنيم، تازه نسيمى از حج دارد در كشور ما و جهان اسلام مىآيد. اينها را شما بهتر از من مىدانيد. غرض از اين عرضم اين است كه حالا حالا جا دارد كه ما به اعماق برويم. به خصوص در بعد فرهنگى و سياسى و ان شاء اللَّه در آينده نزديك در ابعاد اقتصادى حج و از نگاه سياسى و فرهنگى به جهان اسلام، كار و برنامهريزى كنيم.
فضايى كه امروز در جهان اسلام است با فضاى گذشته كاملًا متفاوت است. الان جنبوجوش جديدى در جهان اسلام ايجاد شده است كه البته متأثر از انقلاب اسلامى، ملت ايران و نظام جمهورى اسلامى ايران است. يك تجديد حيات و نوسازى از انقلاب در افكار عمومى دنياى اسلام اتفاق افتاده و نوع مطالبات و نگاه مردم دچار يك جهشى شده است، يك موج جديدى از انقلاب كه امروز دارد كشور ما را درمىنوردد، به جاهاى ديگر هم رسيده است.
ما در همين سفر اخير واقعاً مىديديم، در خود مسجد الحرام مسلمانها با اسم ما را صدا مىزدند، فرياد مىزدند، شعار مىدادند، خيلى عجيب، حتى افراد سعودى و بعضى مسلمانان كشورهاى ديگر.
حج هر سال براى ما يك نقطه عطف است، يعنى يك حركتى مىآيد و هر سال به
حج مىرسد، كه بايد 50 پله بالاتر برود، يعنى مسلمانانى كه مىآيند همه تغذيه و شارژ بشوند و اين گام بلندتر به سمت جلو برداشته شود. آرمانهايمان هم معلوم است. حجى كه بدون نگاه به امام و امام عصر باشد كه حج نيست. حج بدون امام اينكه برويم دور سنگ بچرخيم بايد توجه به امام و حضور به امام عصر عليه السلام باشد كه اين اصلًا محور حج است و خوشبختانه دنياى اسلام هم دارد به اين توجه مىكند.
بالاخره مىرويد، ان شاء اللَّه لطف خداست، بركت هم هست، موفق خواهيد شد، هم در ميان حجاج خودمان و هم در ميان حجاج ساير كشورها. من ترديد ندارم كه مراجعهاى كه به شما خواهد شد، تقاضا و مطالبهاى كه امسال از شما خواهد شد، دهها برابر سال قبل است. براى اينكه اصلًا در دنيا اتفاقى خارج از اراده ما افتاده است، در مسير انقلاب اين كاملًا مشهود است. اصلًا اين كسانى كه از كشورهاى ديگر آمده بودند، حرفهايى مىزدند كه ما اصلًا در سابقه مراوداتمان چنين حرفهايى نيست. مثلًا يكى از روساى جمهور در اجلاس سران در مكه با زبان خود حرفهاى امام، انقلاب و رهبرى را مىگويد، منظور اصلى جمهورى اسلامى را در مقابل دوربينها مىگويد و اصلًا نمىترسد. مىگويد اين اسرائيلىها و آمريكايىها را بايد از كشورهاى اسلامى بيرون كنيم. پارسال آن هم جلوى دوربينها و افراد گوناگون از اين حرفها نمىزد.
خوشبختانه در اين چند سال كارهاى خوبى در حال شكلگيرى است، اما عرض كردم حج يك اقيانوس بىپايان است، جهتگيرى فرهنگى ما در كار فرهنگى براى حج يعنى جهتگيرى جمعيت هدف ما نبايد فقط كسانى باشد كه به حج مىروند. حج اين ظرفيت را دارد كه ما در طول سال همه ملت را تحت آموزش بياوريم، اين واقعاً هست.
برايتان مثال بزنم، شما مىتوانيد در تمام مدارس كشور سالانه هم كلاس بگذاريد و هم امتحان و مسابقه برگزار كنيد و بگوييد افراد برگزيده را به حج مىبريم، عمره، تمتع، دانشجويان يك جور، زنان، مردان، خانهدارها جور ديگر و ... اين ظرفيت براى شما باز است، بسته نيست. حج هم چيزى است كه شما مىتوانيد توحيد بگوييد، نبوت بگوييد، معاد، عدل، امامت و ... همه چيز بگوييد. همه معارف اسلام، همه فلسفه سياسى اسلام و
همه مسائل سياسى، اقتصادى و ... جهان اسلام را مىتوانيد بگوييد. اصلًا در حج كه محدوديتى وجود ندارد. چه محدوديتى داريد؟ جلسه براى حج بگذاريد و جغرافياى سياسى جهان اسلام را تشريح كنيد، بعد بگوييد حج يعنى اين جغرافيا، بايد اين گونه شود. حج يعنى آن نقطه اوج اعمال سياسى- اعتقادى است كه همه منافع دنياى اسلام در جمع گره مىخورد. ظرفيت خيلى زياد است، خوشبختانه، فرمودند، اين علمايى كه الان هستند، اين واقعاً يك سرمايه عظيم است، اينها را بگوئيم سه ماه آموزشهاى حج و انجام حج را ببينند، 9 ماه هم شد، اشكال ندارد، ما مىآئيم در دانشگاهها و جاهاى ديگر به شما جاى مىدهيم، پنجشنبهها و جمعهها، لازم نيست كلاس 12 هزار نفره برگزار كنيم كه فقط شكل طواف و سعى و اينها را ببينند نه، كلاسهاى 500 نفره برگزار كنيد، به نام حج اصلًا ضابطه بگذاريد و در اينجا تصويب كنيد كه كسانى كه سال بعد مىخواهند به حج بروند، شما اول فروردين اعلام كنيد، بگوييد يك هفته در ميان بايد سه ساعت كلاس بيايد، اشكال ندارد. اين ساختمانهاى دانشگاههاى ما همه پنجشنبه و جمعهها تعطيل است، تنظيم كنيد، استفاده كنيد، استادان بيايند و آموزش بدهند.
مردم نسبت به كعبه عشق و شور دارند از اين استفاده كنيم و آموزشهاى لازم را به سطح مردم بياوريم.
والسلام عليكم ورحمة اللَّه
همايش مديران و روحانيون كاروانهاى حج امسال، عصر چهار شنبه 16/ 9/ 84 با حضور نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى، وزير فرهنگ و ارشاد اسلامى، و رئيس سازمان حج و زيارت در آستان مقدس حضرت عبدالعظيم حسنى عليه السلام برگزار شد.
نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت در اين همايش گفت: كليه دستاندركاران بايد با تمام وجود تلاش كنند تا زائران خانه خدا در حج احساس تحول كنند.
آيةاللَّه محمد محمدى رى شهرى در جمع مديران و روحانيان حج امسال، به
مديران و روحانيان كاروانهاى حج توصيه كرد در اين سفر روحانى به نحوى برنامهريزى كنند، تا در ابتدا خود دست اندركاران امور حج و سپس زائران به ولايت خدا و به مركز توحيد نزديكى باطنى پيدا كنند.
وى، زهد و ترك لذات دنيايى را از آموزههاى اصلى حج دانست و گفت: در ايام حج، فرصت مغتنمى است تا به بركت بهرهگيرى از روايات اسلامى، اوصاف اولياى الهى را به خوبى شناخته و خود را به اين اوصاف متصف كنيم.
آقاى رى شهرى خاطرنشان كرد: محور برنامههاى فرهنگى حج امسال «پيوند قرآن و عترت» است و روحانيان و همچنين مديران كاروانها بايد دقت داشته باشند، تا برنامهها و سخنرانىهاى آنان در طول مراسم حج، حول اين محور فرهنگى انجام پذيرد.
وى گفت: بنابر اساس حديث ثقلين كه مورد قبول علماى شيعه و اهل تسنن است، قرآن و اهل بيت پيوند ناگستنى با يكديگر دارند و بايد از اين مساله براى وحدت بين تمامى مسلمانان بهرهگيرى كرد.
مسؤول بعثه مقام معظم رهبرى افزود: قرآن و اهل بيت محور وحدت جامعه اسلامى است و حج بهترين فرصت است كه در آن روحانيون براى هرچه نزديكتر شدن پيروان مذاهب مختلف اسلامى با محوريت قرآن و اهل بيت تلاش كنند.
وى با استناد به روايات اسلامى يكى از مهمترين انواع جهاد اكبر را حج دانست و گفت: محور برنامه ريزىهاى اجرايى و فرهنگى حج بايد به گونهاى باشد كه زائران در طول اين سفر معنوى، احساس معنوى و روحانى داشته باشند و نزديك شدن به خدا را احساس كنند.
نماينده ولى فقيه اضافه كرد: در همين راستا، امسال بهترين نيروها براى مديرت كاروانها و هم چنين روحانيون گزنيش شدهاند.
وزير فرهنگ و ارشاد اسلامى نيز در سخنان خود ابراز داشت: مديران و روحانيون كاروانها بايد دغدغه سلامت زائران خانه خدا را داشته باشند و در اين زمينه بيشتر توجه كنند.
آقاى صفار هرندى افزود: زائران خانه خدا در ايام مناسك حج بايد سعى كنند از اين سفر معنوى بهرههاى لازم را ببرند.
وى افزود: با توجه به اينكه سفر حج و زيارت خانه خدا براى بعضى در طول عمرشان يك بار اتفاق مىافتد، بايد به حج توجه ويژهاى داشته باشند. به گفته وى، مسوولان ستاد حج و عناصرى كه در هر كاروان مسوول سرويسدهى به زائران هستند بايد مراقب باشند تا زائران يك حج سالم به جاى آورند.
وى خطاب به مديران كاروانها يادآورد شد: مديران كاروانها توجه داشته باشند كه مديريت در كاروانهاى حج با مديريت در يك اداره متفاوت است و مديرى كه در خدمت كاروان است، علاوه بر وظيفه مديريت و رهبرى كاروان در واقع خدمتگزار زائران نيز هست.
به گفته وى، ساير عوامل كاروان نيز بايد خود را خدمتگزار زائران بدانند و كاملا در خدمت كاروان باشند. صفار هرندى با بيان اينكه مدير كاروان بايد مراقبت بيشترى از كاروان داشته باشد، گفت: جايگاه مديريت مديران كاروانهاى حج، بايد مديريت خدمتگزارى باشد.
وزير ارشاد در ادامه خاطرنشان كرد: مديران كاروانها بايد حوزه خدمترسانى براى زائران را وسعت دهند و خدا نكند كه نگاه آنان در طول سفر نسبت به زائران تفاوت داشته باشد. به گفته وى، زائران بيت اللَّه الحرام در پيشگاه خداوند متعال عزت و عظمت دارند و خدمتگزارى به زائران خانه خدا شيرين است. وى با بيان اينكه در اين صورت تكليف ما معلوم است، گفت: تكليف ما جز خدمت كردن چيز ديگرى نيست.
صفار هرندى اضافه كرد: نگاه ما به زائر بايد نگاه به ميهمانان خدا باشد و نسبت به زائران خانه خدا بايد مهربان و خادم بود.
وى گفت: خدمت كردن جزو شعارهاى دولت است، شما به عنوان كارگزاران دولت بايد اين شعار را سرلوحه كارهايتان قرار دهيد. به گفته وى، مديران كاروانها بايد با مهرورزى كه همانا شعار دولت است، به زائران سرويس دهى مناسبى ارائه دهند.
وزير فرهنگ و ارشاد اسلامى اظهار داشت: اگر هرگونه خللى در اعمال شرعى و عرفى زائران ايجاد شود همگى ما مسوول هستيم و وظيفه سنگينى در قبال حجاج داريم كه بايد زمينه را به گونهاى مهيا كنيم تا زائران در موسم حج ارتباط قوى با خداوند برقرار كنند. وى افزود: فلسفه حقيقى حج يك فلسفه بزرگ دينى است كه ما بايد به عنوان يك خدمتگزار، پاسدار حقيقى اين سفر معنوى باشيم؛ زيرا ما به عنوان ستاد اجرايى حج تا آنجا كه بتوانيم برنامه ريزى خوبى را براى زائران انجام مىدهيم.
شبكه اينترتى حج توسط نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى افتتاح شد.
آية اللَّه محمدى رى شهرى به هنگام افتتاح اين شبكه گفت: افتتاح شبكه قرآن و شبكه لبيك دو اقدام مبارك سازمان صدا و سيما و نشانه تحول در برنامههاى معارفى رسانه ملى است.
به گزارش ايلنا، نماينده ولى فقيه در سازمان حج و زيارت با اشاره به وظيفه سنگين رسانه براى انتقال معارف حج و قرآن به جامعه مسلمانان جهان و همه حقيقت جويان خاطرنشان كرد: بركات اين اقدام سازمان صدا و سيما بر ديگر فعاليتها نيز تأثير خواهد گذاشت و رسانه را متبرك خواهد كرد.
آقاى محمدى رى شهرى ادامه داد: براى تقويت اين گام ضرورى به نظر مىرسد شورايى از هنرمندان و آشنايان با معارف حج چگونگى برنامهسازى و فنى كردن برنامههاى رسانه ملى را درباره حج تعريف و تبيين كنند.
وى در ادامه به قابليتهاى عظيم حج اشاره كرد و گفت: اين وظيفه هنرمندان و انديشمندان است كه معارف در حج را استخراج و با صورتى زيبا در برابر ديدگان عاشقان و حقيقتجويان قرار دهند.
اين پايگاه اطلاعرسانى با هدف تعميق و گسترش فرهنگ معنوى حج و سفرهاى زيارتى در جامعه، فعاليت مىكند. پايگاه مزبور شامل بخشهاى متنوع و گستردهاى در
حج و زيارت مىباشد.
بخشهاى طراحى شده عبارتند از: حج در كلام بزرگان، احكام و مناسك، ادعيه و زيارت، اماكن، معرفى كتاب، اخبار زيارت، خاطرات، مسابقه، شعر و ادب، تصاوير، بانك صوتى، معرفى توليدات، معرفى سايتهاى مرتبط و بالاخره نقطه نظرات كاربران.
اين شبكه با نشانى http:// tv. labbaik. ir قابل دستيابى است.
نماينده ولى فقيه در امور حج و سرپرست حجاج ايرانى، در آستانه آغاز حج تمتع سال 84، زائران ايرانى خانه خدا را به اجتناب از هر نوع اقدام تفرقه انگيز و رعايت نظم و انضباط در كشور عربستان فراخواند.
آيةاللَّه محمّد محمدى رىشهرى در سخنرانى پيش از خطبههاى نماز جمعه تهران، به زائران ايرانى خانه خدا توصيه كرد: به هنگام نمازهاى يوميه بيرون از مساجد نباشند و با ائمه جامعات اهل سنت، نيز اين فريضه را انجام دهند.
وى با انتقاد از اينكه نماز خواندن اول وقت و جماعت هنوز به طور كامل در كشور جا نيفتاده است، از نهادهاى فرهنگى كشور خواست، براى خواندن نماز اول وقت و حضور در نماز جمعه فرهنگسازى كنند.
آقاى محمّدى رىشهرى، حج را بهترين فريصت جامعه اسلامى و امت اسلام براى آشنا شدن با قرآن و تقويت سطح معارف دينى دانست و درباره فلسفه حج، گفت:
زائران خانه خدا در سفر حج، به منافع مادّى و معنوى كه خداوند براى آنها در نظر گرفته است، مىرسدن.
آقاى محمّدى رىشهرى، با اشاره به اينكه «توفيق زيارت خانه خدا براى زندگى مادّى و معنوى زائر بركت دارد. گفت: حج، ورود به مهمانسراى الهى و نقطهاى است كه دعاى انسان مستجاب مىشود.
وى، تأكيد كرد: اگر زائران خانه خدا با معرفت اين خانه را زيارت كنند به بسيارى از
خواستههاى خود از خداوند مىرسند.
نماينده ولى فقيه در امور حج با اشاره به فرمايش امام هشتم حضرت رضا عليه السلام كه بهترين و اولين بركت سفر حج را پاك شدن انسان مىدانند، افزود: تحمّل سختىهاى اين سفر، انسان را پاك و به خدا نزديك مىكند.
آقاى محمدى رىشهرى، يادآور شد كه سفر حج، جان انسان را از آلودگى گناه، شفاف و زلال مىكند.
وى، با اشاره به روايات نقل شده از امام رضا عليه السلام افزود: بركات سفر حجّى كه با معنا، با روح و با برائت باشد، متعلق به همه مردم مشرق و مغرب جهان است.
سرپرست حجاج ايرانى، كمترين سود حج با برائت به نقل از امام خمينى رحمه الله را كوتاه شدن سلطه بيگانگان از كشورهاى اسلامى عنوان كرد و افزود: امام خمينى رحمه الله حج بىبرائت را حج نمىدانست.
سرپرست سازمان هواپيمايى كشورى از آغاز پروازهاى حج تمتع از 25 آذر 84 از فرودگاه بين المللى مهرآباد تهران، خبرداد «نوراللَّه رضايى نياركى» روز شنبه در گفت و گو با خبرنگار ايرانا با بيان اين مطلب، افزود: پروازهاى حج تمتع امسال همزمان با تهران از طريق 14 شهرستان نيز به مقصد عربستان انجام مىشود. وى با اشاره به اينكه پروازهاى رفت حج تمتع از روز 25 آذرماه امسال به مدت 19 روز طول مىكشد، افزود:
پروازهاى برگشت نيز طبق برنامه از 25 دى ماه سال جارى از عربستان سعودى به ايران آغاز خواهد شد.
رضايى نياركى تصريح كرد: پروازهاى برگشت حجاج به كشور از 25 دى ماه تا 13 بهمن ماه به فرودگاههاى 15 شهر كشور انجام خواهد شد.
سرپرست سازمان هواپيمايى كشورى يادآور شد: با هماهنگىهاى انجام شده در ايام حج تمتع در سال جارى، حدود 100 هزار زاير ايرانى از طريق دو شركت هواپيمايى
جمهورى اسلامى ايران و شركت هواپيمايى سعودى جا به جا خواهند شد. وى در ادامه تصريح كرد: براى راحتى زايران خانه خدا مقرر شده است با استفاده از هواپيماى مناسب، تأخير پروازهاى حج تمتع در سال جارى به حداقل برسد. رضايى نياركى در پايان تاكيد كرد: تمام پروازهاى رفت و برگشت حج تمتع تهران در سال جارى از طريق فرودگاه مهرآباد انجام خواهد شد.
فصل دوّم: گزارش روزشمار حج 26
جمعه 14 ذىقعده (1)
(25/ 9/ 1384)
ورود نخستين گروه زائران ايرانى به مدينه منوّره
اولين كاروان زائران ايرانى روز جمعه وارد فرودگاه مدينه منوره شد. قرار است امسال حدود 102 هزار نفر از ايران به منظور انجام مراسم حج وارد عربستان شوند. بالغ بر نيمى از اين تعداد به وسيله خطوط هوايى عربستان منتقل خواهند شد.
با فرا رسيدن موسم حج 84 از روز يكشنبه 20/ 9/ 84 (12 ذىقعده 1426) نيروهاى معاونت اجرايى و روابط عمومى بعثه مقام معظم رهبرى، و نيز نيروهاى ستادى و تداركاتى ستاد حج به مدينه منوره وارد شدند و به راهاندازى قسمتهاى مختلف بعثه و ستاد حج همت گماشتند.
روز جمعه 25/ 9/ 84 مسؤولان دفاتر بعثه و ستاد وارد مدينه شدند و به تكميل فعاليتهاى راهاندازى پرداختند. آغاز به كار رسمى بعثه مقام معظم رهبرى هنگام ورود سرپرست حجاج ايرانى خواهد بود.
1) 1 مطابق تقويم ايران جمعه 15/ 9/ 84 برابر با 13 ذىقعده است، اما در عربستان 14 ذىقعده است و لذا تاريخگذارى اين كتاب مطابق وضع رايج در محل انجام مناسك است.
خطوط هوايى عربستان طى حج سال جارى بيش از يك ميليون زائر را در داخل و خارج از كشور با 4896 پرواز جابهجا خواهد كرد. از اين مقدار 228 پرواز ويژه حجاج داخل خواهد بود. به همين منظور خطوط هوايى عربستان 15 فروند هواپيما را اجاره كرده است. اين پروازها كه از اول ماه ذى قعده آغاز شده است تا 15 محرم ادامه خواهد يافت.
در پى مذاكرات آيةاللَّه هاشمى رفسنجانى با پادشاه عربستان در سفر چندى پيش ايشان به اين كشور، بانوان زائر مىتوانند امسال از پشت پنجرههاى بقيع به زيارت ائمه معصوم مدفون در آن بروند.
يادآور مىشود از سال گذشته مشكلات زيادى براى زيارت زائران از بقيع به وجود آمده و خصوصاً از رفتن زائران زن به پشت پنجرههاى بقيع و يا ايستادن و تجمّع زائران در پايين و جلو بقيع به شدّت جلوگيرى مىكنند. اين امر نارضايتى شديد مسلمانان كشورهاى مختلف خصوصاً ايران اسلامى را به دنبال داشته است.
هنوز هم عليرغم مذاكرات انجام شده، زائران با مشكلات زياد از جمله اختلاط زن و مرد در بعد از ظهرها و ازدحام بيش از حدّ جميعت به دليل باز نكردن تمامى درهاى ورودى به بقيع، روبرو مىباشند.
شنبه 15 ذىقعده (1)
(26/ 9/ 84)
تعويق شستوشوى خانه خدا
رئيس كميته مركزى حج منطقه مكه مكرمه اعلام كرد: شست و شوى كعبه كه بنا بر اعلام رسمى قبلى قرار بود در نيمه ذىقعده برگزار گردد، به نيمه ماه محرم موكول شده است. وى علت اين مسأله را شلوغى و ازدحام حجاج عنوان كرد. قابل ذكر است كه معمولًا شستوشوى كعبه توسط پادشاه عربستان و يا نماينده وى، و دو بار در سال (اول شعبان و نيمه ذىقعده) انجام مىگيرد.
عربستان در ماه ذىقعده و در ايام حج تمتع با پخش برنامه به 14 زبان، راديوى آموزش حجاج را راهاندازى مىكند. برنامههاى اين راديو چهار منطقه مكه، مدينه، مشعرالحرام، منى و اطراف آن را تحت پوشش قرار مىدهد. برنامههاى اين راديو به
1) 1 نويسنده اين سطور كه مأموريت تهيه و تدوين كتاب، «گزارش حج سال 84» را بهعهده گرفت، قرار بود با پرواز صبح شنبه به مدينه مشرف شود تا از آغاز ورود زائران و فعاليت رسمى بعثه و ستاد حج به ثبت وقايع و اقدامات انجام يافته همت گمارد، اما به سبب ناهماهنگى در صدور رواديد، با سه روز تأخير وارد مدينه شدم!
زبانهاى عربى، انگليسى، فرانسه، فارسى، تركى، اندونزيايى، اردو، بنگلادشى، پشتو، تركستانى، سوماليايى، ساحلى و هندى براى زائران پخش مىگردد.
يكشنبه 16 ذىقعده
(27/ 9/ 84)
ساخت «شهر حجاج» در بندر ينبع
با توجه به حضور خيل زائران كه هر سال از سراسر جهان به عربستان مىآيند، شهر حاجيان به منظور ايجاد آسايش و امنيت اين گروه در بندر ينبع ساخته خواهد شد. مدير وزارت حج مدينه گفت: امسال بيش از يك ميليون و چهارصدهزار زائر از راههاى هوايى، زمينى و دريايى راهى عربستان مىگردند كه پنجهزار تن از آنان از طريق «ينبع» وارد مىشوند. وى افزود: اين اقدام را با فناورى جديد و امكانات ويژه به سرعت انجام خواهيم داد.
وزارت خارجه فرانسه هزاران جزوه درباره حج به زبان فرانسه و عربى به منظور تسهيل انجام اين سفر معنوى براى مسلمانان اين كشور منتشر كرده است. اين جزوه پنج صفحهاى در بر دارنده اطلاعات اساسى درباره حقوق قانونى آنها و توصيههاى ديگر است. همچنين چگونگى برقرارى ارتباط با سفارت و كنسولگرى فرانسه در رياض و جده تبيين شده است.
عربستان از امروز ويژهنامهاى فارسى با نام «البلاد» در هشت صفحه منتشر كرد. در اين نشريه اخبار ايران و جهان اسلام و ديگر كشورها، و نيز گزارشهايى مربوط به حج، راهنماى زايران و آداب حج آمده است.
دوشنبه 17 ذىقعده
(28/ 9/ 84)
ورود اميرالحاج ايران به مدينه منوره
آيةاللَّه رىشهرى نماينده مقام معظم رهبرى و سرپرست زائران ايرانى همراه با معاونين و مسؤولان بلندپايه بعثه مقام معظم رهبرى ظهر امروز وارد فرودگاه مدينه منوره شد و مورد استقبال رسمى سفير جمهورى اسلامى ايران در عربستان، سركنسول ايران در جده، مسؤولان و كاركنان بعثه مقام معظم رهبرى و جمعى از حجاج ايرانى و خانواده معظم شهدا قرار گرفت.
ايشان در بدو ورود خود به مدينه منوره در مصاحبه با خبرنگاران، حج را بهترين فرصت براى طرح مسايل جهان اسلام و تعامل و تلاش براى رفع مشكلات مسلمانان دانست.
آقاى رى شهرى بر ضرورت حفظ وحدت و بهرهمندى مسلمانان از ظرفيتهاى سياسى حج تأكيد و خاطرنشان كرد: زائران ايرانى سفيران انقلاب اسلامى هستند و بايد بكوشند ضمن حفظ وحدت، الگوى تمامعيار يك انسان وارسته، آگاه و بامعنويت باشند.
نماينده مقام معظم رهبرى با اعلام آغاز رسمى فعاليتهاى بعثه مقام معظم رهبرى در شهر مدينه منوره گفت: به يارى خداى متعال، نخستين مراسم روحبخش دعاى كميل
پنجشنبه شب اين هفته در جوار حرم نبوى و ائمه بقيع برگزار مىشود.
ايشان در ادامه اظهار داشت: با برنامهريزىهايى كه در طول سال شده، اميدواريم از ظرفيتهاى فرهنگى حج به ويژه در بعد بينالمللى، خاصه در شرايط فعلى جهان اسلام بيش از پيش استفاده كنيم.
اميرالحاج ايران پيرامون توصيههاى مقام معظم رهبرى به كارگزاران حج امسال گفت: فرمايشات و رهنمودهاى ايشان را مىتوان در دو نكته خلاصه كرد: اوّل توصيه به كارگزاران حج (مسؤولان بعثه و سازمان حج و زيارت)، كه ما تلاش كنيم همهساله به نقطه مطلوب نزديكتر شويم. ما در طول سالهاى گذشته گامهاى بلندى را براى بهرهگيرى از ظرفيتهاى فرهنگى حج برداشتهايم، ولى اين ظرفيتها قطعاً بيش از اين است و بايد تلاش بيشترى كرد.
دوّم توصيه ايشان به زائران كه آنان بايد تلاش كنند از اين فرصتى كه خداوند متعال براى آنان پيش آورده است، اولًا نهايت بهرهبردارى را داشته باشند و ثانياً به عنوان زائر نمونه و سفير انقلاب و جمهورى اسلامى در موسم حج در منظر مسلمين جهان ظاهر شوند.
رئيس ستاد مدينه اعلام كرد: همه امكانات براى پذيرايى از 46 هزار زائر مدينه قبل آماده شده است.
آقاى محمدمهدى امينيان گفت: با توجه به اين كه تمام امور مربوط به حجاج از زمان ورود آنان به مدينه تا خروج آنان از اين شهر از جمله اياب و ذهاب، مسكن، تغذيه، تداركات، مسائل پزشكى، بهداشت و درمان، و ارتباط به عهده ستاد مدينه است، الحمدللَّه هيچ مشكل خاصى در اين زمينه وجود ندارد.
وى با بيان اين كه در موسم حج همه كشورها براى رفاه حجاج خود تلاش مىكنند گفت: ما دقيقاً پس از موسم حج سال گذشته اقدام به اجاره هتل كرديم و همين مسأله
وضعيت اسكان حجاج را نسبت به گذشته بهتر كرده است.
رئيس ستاد مدينه منوره خاطرنشان كرد: مسؤولان بخش مسكن سازمان حج از بيست روز قبل از ورود زائران، به عربستان سفر كردهاند، و بازرسىهاى لازم را انجام دادهاند.
وى با بيان اين كه 75 درصد حجاج ايرانى در هسته مركزى شهر مدينه اسكان داده مىشوند و نياز به وسايل نقليه براى اياب و ذهاب ندارند، تصريح كرد: از 25 درصد زائران باقىمانده هفت درصد خود مىتوانند تردد كنند و براى بقيه زائران پنج مسير پيشبينى شده است و اين امر، زمان عبادت زائران را زيادتر مىكند.
امينيان با اشاره به اقدامات انجام گرفته در زمينه تداركات گفت: در زمينه تداركاتى و تغذيه، تمام گوشت مصرفى (سفيد و قرمز) به صورت كشتار روز است و به منظور حفظ سلامت زائران، وعدههاى غذاى ماهى را افزايش، و در دستور كار قرار دادهايم.
وى خطاب به حجاج ايرانى گفت: در اين سفر روحانى و عرفانى از هر فرصتى كه خداوند در اختيار قرار داده است استفاده كنيد. ضعفها را بگوييد اما بيان اين ضعفها نبايد حركت كمالى و عبادى ما را تحت تأثير قرار دهد.
رئيس ستاد مدينه منوره اذعان كرد كه ما در تلاش هستيم همه زمينهها را فراهم كنيم تا حضور زائران در عبادتها پررنگتر باشد. هدف ما از ارائه خدمات ايجاد زمينه براى ارتقاى كيفى عبادتهاست. اين سررشته نبايد گم شود.
امينيان در عين حال اعلام كرد كه توسط چهار ستاد در نقاط مختلف مدينه، امر نظارت بر كارهاى اجرايى كاروانها را انجام مىدهد، و نيروهاى حراست، بر عملكرد كاروانها نظارت خواهند داشت. رئيس ستاد مدينه هم مستقيماً در خدمت زائران خواهد بود.
امينيان همچنين گفت: ششهزار خدمه در كاروانها و ستاد مدينه منوره در خدمت زائران خواهند بود.
بنابه اظهار حجت الاسلام معراجى هنگام ورود به فرودگاه مدينه، بخشى از كتابهاى ارسالى از ايران بدون بازرسى مأموران سعودى عبور كرد. اما آنان يك كارتن كتاب را گشودهاند كه 50 جلد مفاتيح الجنان در آن بود. اين امر باعث گرديد كارتنهاى ديگر را نيز كنترل كنند. كتابهاى حجت الاسلام ميلانى را نيز مصادره كردند. گفتگوى وى با مأمور سعودى به بگو و مگو با صداى بلند انجاميد. نماينده بعثه يا ستاد نيز حضور نداشتند. شرطهها به كمك مأمور خود آمدند و پس از 15 دقيقه فرد مسؤولى آمد و قرار شد كتابها را بررسى كنند؛ اگر از ديد آنها اشكالى نداشت، بازگردانند. در اين اقدام سعودى، رسالههاى مراجع عظام تقليد نيز توقيف شده است.
همزمان با عزيمت گسترده حجاج كشورهاى مختلف به عربستان، قبرستان بقيع شاهد حضور هزاران زائر شد. خيل زائران كشورهاى مختلف به منظور ابراز ارادت و زيارت مرقد مطهر چهار امام معصوم عليهم السلام و اصحاب پيامبر عظيمالشأن اسلام صلى الله عليه و آله در قبرستان بقيع حضور يافتند.
يك زائر 80 ساله ايرانى بر اثر ايست قلبى در مدينه منوره دعوت حق را لبيك گفت. پيكر مرحوم اسداللَّه رضايى تركمانى از كاروان 12151 اروميه به درخواست خانوادهاش پس از انجام تشريفات قانونى به جمهورى اسلامى ايران منتقل مىشود.
در نخستين روز رسمى آغاز به كار بعثه مقام معظم رهبرى مراسمى با حضور رئيس سازمان حج و زيارت، سفير جمهورى اسلامى ايران در عربستان، و كارگزاران حج 84
برگزار شد. در ابتداى اين مراسم، آقاى حسين صادقى سفير جمهورى اسلامى پس از خيرمقدم به نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت گفت: با مديريت صحيح و مدبرانه و دورانديشى سرپرست حجاج ايرانى اكنون حج عامل مؤثرى در تحكيم روابط ايران و عربستان بشمار مىرود؛ در حالى كه در گذشته اين امر در موارى به عنوان چالشى در روابط دو كشور شناخته شده بود. وى با ارائه گزارشى از هماهنگىهاى صورت گرفته با مقامات پادشاهى سعودى افزود: هماكنون در نظر مسؤولان عربستان سعودى نظم و انضباط و پاىبندى به قوانين و اجتناب از هر گونه رفتار تفرقهافكنانه از شاخصههاى اصلى زائران ايرانى شناخته شده است.
وى ابراز اميدوارى كرد: مناسبات تهران و رياض همچنان از روند رو به رشد برخوردار باشد و در ابعاد مختلف گسترش يابد.
در اين مراسم همچنين رئيس سازمان حج و زيارت با ارائه گزارشى به سرپرست حجاج ايرانى گفت: با پيگيرىهاى انجام شده، در ده ماه گذشته پارهاى از مشكلات موجود در سالهاى گذشته در مسير خدمترسانى به زايران ايرانى برطرف شده است.
احمد زرهانى تصريح كرد: اگرچه هدف حج رفاه و رفاهطلبى نيست، اما تمام تلاش خود را انجام مىدهيم تا امكانات را به عنوان وسيلهاى براى بهرهگيرى حداكثرى حجاج از اين سفر الهى فراهم كنيم.
وى گفت: از آنجا كه اقامه حج از شؤون ولايت امر است و نمايندگى ولى فقيه مسؤوليت ساماندهى و نظارت بر فعاليتهاى كارگزاران فرهنگى و اجرايى را دارند، كارگزاران تلاش مىكنند تا بر وفق نظر سرپرست حجاج ايرانى و نماينده ولى فقيه، امور حج را به شكلى مطلوب انجام دهند.
سپس آيةاللَّه رى شهرى در سخنانى خدمترسانى به زائران خانه خدا را مسؤوليت اصلى كارگزاران حج، و بزرگترين توفيق الهى براى آنان خواند و گفت: بايد كارگزاران حج، نمونه اخلاق، رفتار و تلاش براى تمامى زائران خانه خدا باشند.
ايشان همچنين با ارائه توصيههايى به دستاندركاران حج امسال افزود: بايد در اين مكانهاى شريف خود را بيش از هر جا در محضر الهى بدانيم و رفتار خود را بر اساس جلب رضايت خداى متعال، رسول گرامى صلى الله عليه و آله و همچنين ائمه معصومين عليهم السلام انجام دهيم.
وى با تأكيد بر انضباط كارى و رعايت اخلاق اسلامى به عنوان مهمترين محورهاى رفتارى كارگزاران حج تصريح كرد: رفتار كاركنان بعثه مقام معظم رهبرى با تمامى مراجعان به نحوى باشد كه مردم تبلور اخلاق اسلامى را به خوبى احساس كنند، از اين رو بايد مراقب بود تا مبادا رفتارى انجام شود، كه موجبات دلآزردگى كسى بشود.
نماينده مقام معظم رهبرى خاطرنشان كرد: روحانيان كاروانها و همچنين ساير دستاندركاران بعثه مقام معظم رهبرى بايد خود را نماينده جمهورى اسلامى ايران بدانند و سعى كنند تا در برخوردهاى خود با ديگر زائران رفتارى در خور جمهورى اسلامى ايران از خود بروز دهند. در ايام حج در نمازهاى جمعه و جماعت شركت كنند و همچنين در مواقع نماز جماعت در خيابانها و مراكز خريد نباشند.
آقاى رىشهرى همچنين بىتقوايى، عصبانيت و بدرفتارى با همسفران را آفتهاى رفتارى زائران حرم نبوى برشمرد و زائران حرم نبوى را به دورانديشى از اين آفت فراخواند.
نخستين جلسه شوراى هماهنگى بعثه مقام معظم رهبرى دوشنبه به رياست آيةاللَّه رىشهرى و با حضور رئيس سازمان حج و زيارت و سفير جمهورى اسلامى ايران در رياض برگزار شد. در اين جلسه مسؤولان معاونتهاى مختلف بعثه، و رئيس «ستاد مدينه» سازمان حج و زيارت، گزارش اقدامات انجام شده براى برپايى باشكوه مراسم حج را ارائه دادند و آمادگى خويش را براى ارائه خدمات به زائران ايرانى اعلام داشتند.
رئيس ستاد مدينه در اين جلسه اعلام كرد با توجه به توصيههاى نماينده ولى فقيه
محل اسكان 75% از زائران ايرانى در منطقه مركزى پيشبينى شده، و وسائل حملونقل براى ساير زائران در نظر گرفته شده است.
آقاى امينيان افزود: 46 هزار زائر ايرانى مدينه قبل و 52 هزار زائر مدينه بعد در روزهاى آينده وارد عربستان مىشوند.
سرپرست حجاج ايرانى نيز از تلاش كارگزاران اجرايى حج براى رفع مشكلاتى چون حمل و نقل درونشهرى و تغذيه تشكر كرد و گفت: لازم است هيچ نوع تفاوتى در مورد نوع و كيفيت غذاى زائران ايرانى و كارگزاران حج وجود نداشته باشد. ايشان از كارگزاران اجرايى حج خواست تا با توجه به رهنمودهاى مقام معظم رهبرى صرفهجويى و پرهيز از اسراف را در برنامههاى خود قرار دهند.
آقاى رىشهرى به روحانيون و مديران كاروانهاى حج توصيه كرد تا با برپايى جلسات و هماهنگىهاى لازم امكان بهرهگيرى كامل زائران از معنويت حج و زيارت را فراهم كنند. ايشان همچنين رعايت نظم و انضباط در امور اجرايى و فرهنگى حج را مورد تأكيد قرار داد.
در اين جلسه اعلام شد مراسم سخنرانىهاى عمومى بعثه مقام معظم رهبرى از فردا سهشنبه 29/ 9/ 84 در محل بعثه برقرار مىشود.
وزير امور اسلامى، اوقاف و ارشاد عربستان اظهار داشت در سالجارى طرحهاى گستردهاى در نظر گرفتهايم كه از ميان آنها مىتوان به انتشار قرآن، ادعيه و نوارهاى مختلف اشاره كرد كه ميان زائران خانه خدا توزيع مىشود. اولين مرحله اجرايى اين طرح از اوائل ذىقعده آغاز شده است.
شايان ذكر است كه بسيارى از اين جزوات در راستاى تبليغ از مذهب وهابيت و به منظور تأثيرگذارى روى زائران ديگر كشورها منتشر مىشود.
به دنبال افزايش زائران خانه خدا و فزونى ازدحام در پل جمرات، مسؤولان عربستان اين پل را گسترش مىدهند. معاون وزارت شهرى و رئيس اداره مركزى طرحهاى گستردهسازى عربستان گفت: به منظور گسترش پل جمرات كه قديمى است، از سال 1395 ق با هدف افزايش گنجايش و جلوگيرى از پيشامدهاى ناگوار اقدام كردهايم تا حجاج بتوانند از اين پل به منظور رمى جمرات بهره برند. وى گفت: طرح گستردهسازى پل جمرات و مناطق اطراف آن مزايايى دارد؛ از جمله گسترش پل به حدّى كه بيش از 4 تا 5 ميليون نفر بتوانند رمى جمرات را بجا آورند؛ و حتى به راحتى و آسايش و امنيت بتوانند مناسك حج را انجام دهند. وى افزود با توجه به ازدحام حاجيان، زيرگذرهايى به طول 40 متر و عرض 14 متر ساخته شده كه به شكل بيضى است تا حاجيان از همه نقاط بتوانند وارد جمرات شده و از آن خارج شوند. از ديگر طرحهاى بهسازى شرايط براى حاجيان، ساخت برجهايى است كه به اعمال حاجيان نظارت مىكند و خدمات، سلامتى و امنيت آنها را تضمين مىنمايد؛ تا اگر مشكلى پيش آمد به سرعت به يارى آنها بپردازند. در همين زمينه دستگاههاى تهويه هوا كه به سالمسازى فضا مىپردازد، يا تأسيس پلكان برقى و پلكان عادى و دفترخانههاى مختلف نيز براى رفاه حال زائران مورد توجه قرار گرفته است.
براى نخستين بار اين طرح از سوى شوراى جهانى جوانان مسلمان و با همكارى مؤسسه خيريه مسلمانان عربستان به منظور ارائه خدمات به حاجيانى كه از نعمت بينايى محرومند يا آنهايى كه فلج هستند و يا نقص عضوهاى ديگر دارند، انجام مىگيرد. در اين طرح به حاجيان معلول در امور سكونت، ارتباط، تغذيه، بهداشت و مسائل دينى، كمك خواهد شد.
كميته حج مدينه منوره به منظور استقبال از زائران خانه خدا خدمات ويژهاى ارائه مىدهد. ماجد بن عبدالعزيز امير منطقه مدينه گفت: امسال از 4003 كارگزار به منظور ارائه خدمات به زائران استفاده كردهايم كه از ميان آنها 824 نفر به مفروش كردن مسجدالنبى و حياط اطراف آن اقدام كردهاند. از 1900 كارمند زن و مرد به منظور راهنمايى، مراقبت و نگهبانى از درهاى مسجد، باز كردن درهاى ورودى نمازخانه در زمانهاى مخصوص استفاده مىكنيم. روزانه 7 هزار ظرف آب سرد زمزم به همراه 23 مخزن آب زمزم در حياط مسجدالنبى قرار مىدهيم كه از مكه مكرمه با تانكرهاى مخصوص آبرسانى به مدينه منوره آورده مىشوند. براى گروهى از علما و مدرسان عربستان كلاسهاى درس برگزار كرديم تا آنها هنگام راهنمايى و ارشاد زائران با روش دينى صحيح به اشاعه فرهنگ اسلامى بپردازند (!)
سهشنبه 18 ذىقعده (1)
(29/ 9/ 84)
اين روزها مدينه حال و هوايى ديگر دارد
اين روزها مدينه حال و هوايى ديگر دارد. مشتاقان زيارت رسول اكرم صلى الله عليه و آله هر روز براى زيارت آن وجود مقدس چند نوبت به سوى حرم مطهر آن حضرت مىشتابند. اگر كسى پس از اقامه نماز به سوى حرم مقدس نبوى عازم شود با رسيدن به محدوده حرم مطهر با سيل عظيم نمازگزارانى مواجه مىشود كه پس از اقامه نماز، مسجدالنبى را ترك مىكنند. دهها هزار زائر با رنگها و نژادهاى مختلف و لباسهاى گوناگون از حرم نبوى خارج مىشوند؛ گروههايى به سوى بقيع و بقيه به محل استقرار خويش مىروند. چنين صحنههاى خيرهكنندهاى كه جلوه كوچكى از عظمت مقام قدس نبوى است، بىاختيار بر زبان مىراند: السلام عليك يا رسول اللَّه. اللَّه اكبر! با گذشت 1415 سال از رحلت آن وجود مقدس، اين چه جاذبهاى است كه مشتاقان را قرنها در سرما و گرماى سخت جزيرةالعرب با وجود همه مشكلات و موانع، چنين به سوى خود مىخواند. «السلام عليك يا رسول اللَّه، السلام عليك يا نبى اللَّه، السلام عليك يا خير خلق اللَّه ...».
و چرا چنين نباشد. او سرآمد خلقت، اشرف انبيا و خاتم المرسلين است. نخستين
1) 1. نويسنده اين سطور پس از سه روز تأخير در اعزام، سحرگاه امروز به سرزمين وحى مشرف شدم و هنگامى به مسجدالنبى رسيدم كه نماز صبح پايان يافته و مردم در حال خروج از مسجد بودند.
مخلوق خداست (1)كه اگر او نبود، «هستى» نبود (2)آيا كسى هست كه با او برابرى كند؛ حتى در توجه و زيارت و ياد كردن نامش؟ و چه زيبا سرود شاعر: (3)
كجايى اى عرب اى ساربان پير صحرايى
كجايى اى بيابانگرد روشنراى بطحايى
كه اينك بر فراز چرخ بينى نام «احمد» را
و در هر موج بينى اوج گلبانگ «محمد» را
«محمد» زنده و جاويد خواهد ماند
«محمد» تا ابد تابنده چون خورشيد خواهد ماند
جهانى نيك مىداند
كه نامى همچو نام پاك «پيغمبر» مؤيّد نيست
و مردى زير اين سبز آسمان همتاى «احمد» نيست
زمين ويرانه باد و واژگون باد آسمان پير
اگر ببينيم روزى در جهان نام «محمد» نيست
بعثه مقام معظم رهبرى به منظور بهرهمندى هر چه بيشتر زائران از سفر الهى به حرمين شريفين، اقدام به برگزارى مراسم سخنرانى و مداحى، و نيز آموزش مناسك حج زائران نموده است. مطابق برنامه اعلام شده است از امروز سهشنبه 29 آذرماه از ساعت 10 صبح سخنرانى و مداحى، و ساعت 21 آموزش مناسك حج در سالن همايشهاى بعثه برگزار مىشود.
به اين منظور محلهاى استقرار زائران ايرانى به چهار منطقه تقسيم شده است و با قرار دادن سرويسهاى منظم رفت و برگشت از اين مناطق چهارگانه، زائران مىتوانند در اين مراسم شركت نمايند.
رئيس بيمارستان و هيأت پزشكى حجاج ايرانى در مدينه ضمن توصيه به رعايت نكات بهداشتى گفت: هيچ بيمارى خاصى زائران ايرانى را تهديد نمىكند. دكتر على مرعشى در گفتگو با خبرنگار نشريه زائر گفت: زائران با وجود اين كه واكسيناسيون را انجام دادهاند، بايد به دليل شرايط خاص و وجود ويروسهاى آلوده، هنگام تشرف به حرم از ماسك استفاده كنند و از تماس نزديك با بيماران خوددارى نمايند.
وى اعلام كرد: بيمارستان مدينه با همه تخصصهاى لازم در زمينه قلب، دندانپزشكى، چشمپزشكى، ارتوپدى، جراحى عمومى، گوش و حلق و بينى و زنان و زايمان آماده ارائه خدمات به زائران است. دكتر مرعشى با بيان اين كه بيمارستان حجاج ايرانى مجهز به CCU و بخشهاى بسترى زنان و مردان، آزمايشگاه و راديولوژى است، گفت: در صورت نياز به تخصصهاى بالاتر، تيم پزشكى جمهورى اسلامى ايران از امكانات دولت عربستان هم استفاده خواهد كرد.
مسؤول حمل و نقل درون شهرى زائران ايرانى در مدينه اعلام كرد 60 دستگاه اتوبوس و مينىبوس كه از يك شركت معتبر سعودى اجاره شده است، كار جابهجايى زائران ايرانى از هتلها به سمت اماكن مقدسه و بالعكس را بر عهده گرفتهاند. آقاى نصراللهى در گفتگو با نشريه زائر با اشاره به ايجاد خطوط مختلف مناطقى كه زائران ايرانى در آنها اسكان يافتهاند، گفت: ارائه سرويسهاى آمد و رفت براى زائرانى كه محل اسكان آنها دور از حرم نبوى صلى الله عليه و آله است، شبانهروزى خواهد بود، اما از ساعت 12
شب تا 4 بامداد، ارائه خدمات به سبب سوختگيرى و نظافت وسايل نقليه 60% كاهش مىيابد.
نخستين مراسم سخنرانى عمومى بعثه مقام معظم رهبرى در حج سال جارى امروز با حضور زائران خراسان رضوى در مدينه منوره برگزار شد. در اين مراسم حجةالاسلام والمسلمين محسن قرائتى پيرامون كسب فضيلت و بهرهمندى حداكثرى از ابعاد مختلف اين سفر الهى، و ضرورت تداوم آن پس از بازگشت سخنرانى كرد. وى همچنين فارغ شدن از تعلقات مادى و پرداختن حقوق الهى را از وظايف مؤمنان برشمرد و به نقل از معصوم گفت: اگر حقوق الهى را ندهيد، نه تنها مشمول عنايات ائمه قرار نمىگيريد، بلكه از راههايى آن مال كسر مىشود.
پيش از مراسم سخنرانى، قاريان و مداحان اهلبيت عصمت و طهارت، روحانيتى خاص به فضاى مجلس بخشيدند.
بعثه مقام معظّم رهبرى به منظور اطلاعرسانى هرچه بيشتر به روحانيون كاروانها از سال جارى اقدام به انتشار نشريهاى با نام «صفا» كرده است. دو شماره اين نشريه پيشتر در ايران منتشر شد، و شماره سوّم آن امروز 29 آذر در مدينه منوّره در اختيار روحانيون قرار گرفت. اين نشريه كه حاوى اخبار سياسى و معارف دينى عمدتاً مرتبط با حج و وظايف روحانيون كاروانهاست، قرار است روزهاى يكشنبه و پنجشنبه منتشر گردد.
جلسه ستاد ويژه برگزارى مراسم امروز با حضور آقايان: قاضى عسكر، مهدوى، شريفى، ذاكرى، فهميده، آخوندزاده، اسلامىفر، حكيمى، نصيرى، گروسى، جعفرى،
مرعشى، صالحى و اميريان در دفتر بعثه مقام معظم رهبرى تشكيل و در ابتداى جلسه آقاى شريفى مسؤول دفتر بعثه با بيان اهميت و حساسيت برگزارى مراسم دعاى كميل، خطوط كلى سياستهاى جارى در اين مورد را تشريح كرد؛ و پس از بحث و تبادل نظر، تصميمات ذيل الذكر اتخاذ كرديد:
1- دستورالعمل برگزارى مراسم باشكوه دعاى كميل ملاحظه و اجراى دقيق آن مورد تأكيد قرار گرفت.
2- مقرر شد در تمامى مراحل، از فراهمسازى مقدمات و دلالت زائران و حضور به موقع در محل برگزارى مراسم، تا اجراى دقيق و زمانبندىشده دعا، و بازگشت متين كاروانها به ساختمانهاى محل استقرار، با رعايت نظم و انضباط كامل صورت پذيرد.
3- ابعاد امنيتى مراسم و مراقبتهاى حفاظتى مربوطه توسط تمامى اركان و اجزاء برگزاركننده مراسم، مطمح نظر قرار گيرد.
4- فضاسازى مناسب به منظور حضور به موقع و باشكوه زائران ايرانى در اين مراسم، علاوه بر اطلاعرسانى از طريق نشريه زائر، توسط روحانيون و مديران محترم كاروانها صورت پذيرد.
5- در مسير انتقال زائران به محل برگزارى مراسم كه توسط مديران محترم كاروان صورت مىپذيرد، رعايت كليه مقررات ترافيكى ضرورى بوده و كاروانها بدون سر دادن هر گونه شعار «حتى ذكر صلوات دستهجمعى» عازم محل مراسم شوند.
6- در مسير رفت و برگشت زائران، حفظ وحدت، پرهيز از هر گونه اقدامات تفرقهآميز، حركت آرام و متين كاروانها، عدم برخورد با اقدامات ايذائى احتمالى و خويشتندارى و خردمندى در تمامى حركات و سكنات، از ضرورىترين تدابير بشمار مىرود.
7- هيئت پزشكى حج، از كليه آمادگىهاى لازم براى خدمترسانى به زائران محترم برخوردار باشد.
8- توسط ستاد مدينه منوّره به تمامى مديران كاروانها ابلاغ و تأكيد شود كه پس از
حضور در محل برگزارى مراسم دعا، تابلوهاى راهنماى كاروان را به نحوى در كنار خود و بر روى سطح زمين قرار دهند كه شكوه و عظمت يكپارچگى زائران ايران اسلامى را تحتالشعاع قرار نداده و امكان تصويربردارى مناسب از حضور پرافتخار دلدادگان اهلبيت عليهم السلام فراهم گردد.
9- تمامى مراحل عزيمت و مراجعت زائران محترم من البدو الى الختم، تحت نظارت روحانيون محترم و معين محترم كاروانها انجام خواهد پذيرفت.
10- همكارى نيروهاى فعال و مؤثر كليه معاونتها و مديريتها، بر اساس مفاد دستورالعمل صادره، با معاونت اجرايى ضرورى بوده و تمامى واحدها نيروهاى مورد درخواست معاونت اجرايى را در اختيار قرار خواهند داد.
11- ريزبرنامههاى اجرايى توسط روابط عمومى تنظيم و ارائه خواهد شد.
12- گروه محترم اعزامى از سازمان صدا و سيما و ساير رسانههاى كشور، نسبت به انعكاس مطلوب مراسم برنامهريزى شايسته را معمول خواهند داشت.
بقيع اين روزها با ابراز ارادت خالصانه شيفتگان اهلبيت و آه و ناله عاشقان خاندان عصمت و طهارت و سيل اشك آنان كه از شوق ديدار و زيارت حضرت رسول صلى الله عليه و آله، زهراى بتول عليها السلام و ائمه مظلوم از سويى، و بر غربت و مظلوميت آن ذوات مقدس از سوى ديگر جارى است، به رغم بدخواهان و كجانديشان و دشمنان مكتب اهلبيت عليهم السلام از غربت به در مىآيد.
اگرچه مرقد مقدس پارههاى تن رسول خدا صلى الله عليه و آله به ظاهر جز سنگى نشان ندارد، اما آه و اشك و احساسات پاك دهها هزار شيعه كه در تاريك و روشن هوا به شوق ديدار امامان معصوم خود چنين مشتاق و شتابان مىروند، نشان بزرگ حقيقت و حقانيت آن ذوات مقدس است كه چشمان عوامل بىاحساس و سختدل وهابى مستقر در بقيع را خيره كرده است.
همگام و همراه با زائران دلسوخته ايرانى، هزاران زائر شيعه عرب، افغانى و پاكستانى، و بسيارى از زائران سنى ترك و مالزيايى و اندونزيايى و آفريقايى، به زيارت سلالههاى پاك رسولاللَّه صلى الله عليه و آله مىآيند و به خاندان آن حضرت اداى احترام مىكنند.
اينجانب به چشم خود ديدم كه گروهى زائر سنى- گويا اهل تركيه- در برابر مرقد مطهر امامان مدفون در بقيع، عبارات متنى را كه يكى از آنان قرائت مىكرد، تكرار مىنمودند و من به قسمتى از آن رسيدم كه سلام و عرض ارادت به ساحت مقدس امام جعفر صادق عليه السلام مىكرد؛ در حالى كه محتواى متن و صلواتهاى آنان بر رسول خدا صلى الله عليه و آله نشان از سنى بودنشان داشت.
زائران به مدت دو ساعت پس از نماز صبح مىتوانند وارد بقيع شوند. بانوان نيز بعدازظهرها با گشوده شدن يكى از درهاى راه پله، با دشوارى پشت پنجرههاى بقيع مىآيند و از همانجا ائمه بقيع را زيارت مىكنند. به نظر مىرسد، عوامل امر به معروف و نهى از منكر سعودى كه از وهابيان متعصب مىباشند، در صدد هستند وضعى به وجود آيد تا از اين استقبال عظيم كه زائران سنى را هم در بر گرفته است، جلوگيرى به عمل آورند. چند نمونه از تحركات آنان كه نظر اينجانب را به خود جلب كرده است از اين قرار است:
1- همانند سال پيش، با وجود خيل بسيار زائرين، تنها يك در ورودى را باز مىكنند كه طبيعتاً جوابگوى آن حجم عظيم جمعيت نيست. با اين حال بحمداللَّه، تاكنون به سبب هوشمندى زائران هنگام بالارفتن از پلّهها و يا ورود به بقيع مسألهاى پيش نيامده است و ان شاء اللَّه تا پايان زمان حضور زائران در مدينه پيش نيايد. (1)
2- حادثهاى كه ديروز 28/ 9/ 84 هنگام زيارت بانوان اتفاق افتاد، شباهت بسيار به موردى دارد كه سال گذشته پيش آمده بود. سال قبل در روز 21 دى ماه (29 ذىقعده)
1) 1. سال گذشته تضييقات وهابىها موجب ازدحام و فشار شديد جمعيت شد؛ به گونهاى كه حتى برخى از جوانان از ورود به بقيع خوددارى مىكردند تا چه رسد به سالخوردگان. نگاه كنيد به: كتاب حج 25، ص 191.
يعنى دو هفته پس از ورود نخستين كاروان ايرانى به مدينه، ناگهان منع زيارت بانوان از بقيع را برداشتند كه باعث هجوم زائران شد به گونهاى كه گروهى از بانوان توانستند وارد بقيع شوند. اختلاط زن و مرد و فشار جمعيت وضع ناهنجارى را به وجود آورد و در آن حال مأموران سعودى مشغول فيلمبردارى شدند و وانمود مىكردند نمىتوانند از كنترل جمعيت برآيند. (1)
بنا به گفته يكى از روحانيون عضو بعثه كه خود شاهد صحنه بوده است، ديروز هنگام زيارت بانوان از پشت پنجرهها، ازدحام بيش از حد زائران زن و مرد مقابل درب اصلى باعث شد به رغم ممانعت مأموران، گروهى از بانوان وارد بقيع شوند. در حالى كه با اندك تدبيرى مىتوانند از ايجاد چنين ازدحامى پيشگيرى نمايند.
اقدام امروز مأموران سعودى اين احتمال را تقويت مىكند كه اين امر شيطنتى است براى ارائه سند مدعاى وهابيان در جلوگيرى از زيارت اهل قبور به ويژه توسط بانوان.
3- حضور مبلغين وهابى در بقيع با عنوان مأموران ارشاد و امر به معروف! جلب توجه مىكند و به نظر مىرسد با سخنان خود قصد تحريك شيعيان را دارند. آنها با فواصلى از يكديگر بر فراز سنگى يا بلندى مىايستند و به زبانهاى عربى، فارسى و اردو و- احتمالًا زبانهاى ديگر- زائران را مورد خطاب داده و دور خود جمع مىكنند و باعث جر و بحث مىشوند.
با وجود تذكرات مكرر به زائران، بهويژه در جلسات توجيهى پيش از سفر (2)درباره رعايت شؤون تشيع و جمهورى اسلامى، باز مشاهده مىشود برخى از روى سادگى اقداماتى مىكنند كه مايه وهن شيعه و نظام مىگردد. امروز خود شاهد بودم كه يكى از مأموران امر به معروف و نهى از منكر سعودى عريضهاى را كه يكى از زوار ايرانى به آن
1) 1. كتاب حج 25، ص 191 و 192.
2) 2. اينجانب در جلسه عظيم توجيهى زائران تهرانى كه در روز دوشنبه 25 شوال سالروز شهادتحضرت امام صادق عليه السلام در سالن 12 هزار نفرى استاديوم آزادى تشكيل شد، شاهد بودم كه جناب حجةالاسلام والمسلمين قاضىعسكر چگونه و با چه بيان رسا و منطقى قوى و با ذكر مصاديق، در ردّ اينگونه اعمال سخن گفتند و از زائران خواستند جداً از ارتكاب آن خوددارى كنند.
سوى نردهها پرتاب كرده بود، برداشت و با خواندن نام نويسنده و شهر او از روى پاكت عريضه، با فارسى دست و پا شكسته به تمسخر اين اقدام پرداخت و با نشان دادن آن با صداى بلند در پوچى و بىحاصلى آن همراه با خندههاى گزنده داد سخن مىداد.
مدتى بعد كه از محدوده مقابل مدفن ائمه هدى عليهم صلوات اللَّه گذشتم و به سوى ديگرى مىرفتم، باز ديدم همان مأمور در برابر گروههاى ديگر زائرين با عَلَم كردن آن نامه چگونه به جوسازىهاى خود و استهزاى اين عمل ادامه مىداد؛ و يك روحانى ايرانى هم كه از اقدام او به خشم آمده بود، به تندى با وى جر و بحث مىكرد. اما مأمور سعودى با همان خندههاى گزنده سعى مىكرد خود را خونسرد و محق جلوه دهد.
مسؤول پخت متمركز در مدينه منوره اعلام كرد: تعدادى از زائران كاروانهاى مستقر در مدينه امروز از محل آشپزخانه متمركز بازديد كردند و با مراحل آمادهسازى و پخت و توزيع غذا و همچنين نكات ايمنى و بهداشتى حاكم بر محيط آشنا شدند. ضمناً فرمهاى نظرسنجى پيرامون پخت غذا بين جامعه آمارى از زائران مدينه منتشر شد كه جمعآورى و جمعبندى خواهد شد.
چهارشنبه 19 ذىقعده
(30/ 9/ 84)
انتشار نشريات جديد «مروه» و «دليل كاروان»
بعثه مقام معظم رهبرى در حركتى جديد اقدام به انتشار نشريه ويژه بانوان زائر با عنوان «مروه» كرده است كه مطالب آن مشتمل بر احكام بانوان، نكات بهداشتى، مصاحبه با بانوان فرهيخته و ... است.
همچنين به منظور بالا بردن كيفيت مديريت كاروانها و ارائه رهنمودهاى لازم به مديران آنها، نشريهاى به نام «دليل كاروان» ويژه مديران كاروانها از سوى بعثه منتشر گرديد.
نخستين شماره اين دو نشريه امروز 30 آذر منتشر شد و از اين پس تا پايان موسم حج، «مروه» روزهاى شنبه و سهشنبه، و «دليل كاروان» روزهاى دوشنبه، چهارشنبه و جمعه منتشر خواهند شد.
به نوشته نشريه فارسى «البلاد» چاپ عربستان، سنديكاى اتوبوسرانى اين كشور با اجراى پروژههاى مختلف، در پى آن است كه در امر سهولت حمل و نقل حجاج بيتاللَّهالحرام توفيق حاصل كند. اقدامات انجاميافته به اين شرح است:
1- ارتباط دادن شبكه رايانهاى سنديكاى كل اتوبوسرانى با رايانههاى سنديكا و بخشهاى آن در جده، مدينه منوره و شركتهاى حمل و نقل حجاج در شهركهاى حجاج و مؤسسه طوافه با هزينهاى بالغ بر دو ميليون ريال سعودى.
2- تكميل مرحله دوم بهينه سازى و توسعه مقر فعاليت اتوبوسهاى حامل حجاج تركيه و اروپا با هزينهاى حدود 5/ 5 ميليون ريال.
3- احداث دو مركز براى اتوبوسها در مناطق «البريكه» و «الشلالحه» در بزرگراه مدينه منوّره با 500 هزار ريال هزينه.
4- طرح فراهم سازى حمل و نقل زائران باايمنى و سلامتى توسط ناوگان بزرگى شامل 15 هزار و 800 اتوبوس.
5- خريدارى 572 اتوبوس جديد به قيمت 230 ميليون ريال.
لازم به تذكر است كه شمار شركتهاى عضو سنديكاى اتوبوسرانى 14 شركت است و تعداد زائرانى كه از طريق اين سنديكا حمل و نقل مىشوند يك ميليون و 424 هزار نفر هستند.
معاون امور روحانيون بعثه مقام معظم رهبرى در مصاحبه با خبرنگار «صفا» گفت:
رابطين بعثه، روحانيون نمونه را بر اساس عملكرد روحانيون، دارا بودن انگيزه بالا در سفر معنوى حج، پاىبندى به تفكرات ارزشى حضرت امام قدس سره، داشتن اطلاعات جامع نسبت به حج و عمره و آنچه مربوط به اين دو سفر معنوى است، انتخاب مىكنند.
حجتالاسلام والمسلمين عرب همچنين توجه به مسائل معنوى و همراهى زائران در فوق برنامهها، انجام امور محوله به نحو شايسته، حسن خلق و تأثير گذارى، توانايى اداره فرهنگى مطلوب كاروان، برخوردارى از صداى رسا، قدرت پاسخگويى به شبهات و مسائل مورد نياز زائران و ميزان رضايت زائران، مدير و عوامل اجرايى كاروان را از ديگر شرايط انتخاب روحانى نمونه كاروان برشمرد.
وى خاطرنشان كرد هر رابط از ميان روحانيون و معينهاى كاروانها 3 نفر را كه از شرايط فوق برخوردار هستند، معرفى خواهند كرد.
ايشان با اشاره به نحوه انتخاب روحانيون نمونه گفت: از مجموع گزارش رابطين در احراز شرايط و با توجه به نظر معاونت امور روحانيون در مورد عملكرد روحانى و امتيازات درج شده در پرونده افراد (اعم از روحانى كاروان، معين و معينه) از هر صد نفر يك نفر كه داراى بيشترين امتياز باشد به عنوان روحانى نمونه انتخاب و در جلسه سراسرى تقدير از روحانيون و كارگزاران و مديران، قبل از موسم حج سال 85 مورد تشويق قرار مىگيرند.
موضوع اصلى اين جلسه كه ساعت 30/ 15 با حضور نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى تشكيل شد، برگزارى دعاى كميل فرداشب بود كه آقاى آخوندزاده معاون اجرايى بعثه گزارشى از اقدامات انجام شده و توافقات به عمل آمده با مقامات امنيتى و انتظامى سعودى در مدينه را ارائه كرد. بر مبناى اين توافقات، قرار شده است:
مدت زمان برگزارى دعا از يك ساعت بيشتر نشود.
به منظور پيشگيرى از هرگونه اقدام تفرقهافكنانه و يا برهمزننده نظم قرار شد چنانچه كسى توهين، درشتى و درگيرى پيش آورد، ايرانيان خويشتندارى كرده و متخلف را طبق هماهنگى به عمل آمده تحويل مقامات امنيتى و انتظامى سعودى دهند.
معاون اجرايى بعثه افزود مقام طرف مذاكره گفت: سرويسهاى امنيتى ما اعلام داشتهاند كه قرار است در خلال مراسم دعاى كميل زائران ايرانى از زمين به آسمان نورافشانى كنند تا چنين بنمايانند كه از آسمان بر اين مراسم نظر شده است!! وى همچنين يادآور شد به سبب اهميت روابط ميان دو كشور و زيانهاى تفرقه ميان شيعه و سنى قرار گذاشتهايم تا نيروهاى حفاظتى و بازرسى خود را سه تا پنج برابر كنيم.
همچنين در اين نشست تصميمات «ستاد ويژه برگزارى مراسم دعاى كميل» عنوان
گرديد كه اهم آن به اين شرح است:
فضاسازى مناسب به منظور حضور به موقع و با شكوه زائران ايرانى در اين مراسم، كه علاوه بر اطلاعرسانى از طريق نشريه زائر، توسط روحانيون و مديران كاروانها نيز صورت پذيرد.
رعايت كليه مقررات ترافيكى در مسير انتقال كاروانها به محل برگزارى مراسم، و عدم سر دادن هر گونه شعار حتى ذكر صلوات دستهجمعى حين عزيمت به محل مراسم.
در مسير رفت و برگشت زائران، تدابير ضرورى زير توسط آنان با جديت اعمال شود:
«حفظ وحدت مسلمين، پرهيز از هر گونه اقدامات تفرقهآميز، حركت آرام و متين كاروانها، عدم برخورد با اقدامات ايذايى احتمالى، خويشتندارى و خردمندى در تمامى حركات و سكنات.»
نماينده ولى فقيه از دستاندركاران مربوطه خواست جلسهاى را با حضور اساتيد دانشگاهى كه امسال مشرف شدهاند، ترتيب دهند.
شور و احساسات شيعيان بهويژه ايرانيان به ساحت مقدس ائمه اطهار در بقيع فرو نمىنشيند و اين امر براى مأموران امر به معروف و نهى از منكر وهابى همچنان گران مىنمايد. امروز مشاهده كردم علاوه بر دوربينهاى ثابتى كه بر سر در بقيع و اطراف نصب است، بعضى از همين مأمورين پشت به مقابر مقدّس، و رو به زائرين با دوربينهاى «هندىكم» از صحنههاى ضجه و ناله آنان فيلم مىگيرند و يا چنين وانمود مىكنند.
به نظر مىرسد آنان مىخواهند با اين ترفند، عاشقان اهلبيت را از ابراز احساسات باز دارند؛ اما زائران بىتوجه به حركات آنها، در حال خود هستند و نه تنها كوتاه
نمىآيند، بلكه روحانيان و يا مداحان كاروانها با روضهخوانى و مداحى كه بعضاً صدا را هم- براى شنيدن همراهان و شايد منظورى ديگر هم!- بلند مىكنند، به سوز دل و شور مردم مىافزايند.
امروز دو صحنه نيز در بقيع جلب نظرم كرد. يكى آن كه زائرى دوربين فيلمبردارى خود را بيرون آورده بود و با سر به سر گذاشتن مأمور دوربين به دست سعودى از وى مىخواست كه از او در كنار مرقد امامان فيلم بگيرد!! مأمور كه نمىدانست او را سر كار گذاشته است، در غير صحيح بودن گرفتن فيلم و عكس بحث مىكرد.
ديگر اين كه سعودىها از ريختن گندم به روى قبرها براى كبوترها جلوگيرى مىكنند و اين نكته را به زبانهاى مختلف از جمله فارسى در بقيع نوشتهاند. يكى از زائران همين كه مأمور مراقب پشت نردهها از مقابلش عبور مىكرد مشتى گندم مىريخت و او كه با صداى ريخته شدن گندم بر مىگشت، نمىتوانست بفهمد كار كيست. اين كار دو سه بار تكرار شد تا اين كه مأمور ديگرى كه با فاصلهاى از وى قرار داشت متوجه موضوع شد و مىخواست كه خاطى را به مأمور اول بشناساند، ولى او بيشتر گيج مىشد!
بعثه مقام معظم رهبرى سياست و سعى خود را در قبال فعاليت مبلغان سعودى چنين تبيين كرد: با توجه به اين كه از حكمتهاى مهم حج، حفظ وحدت امت اسلامى است، به منظور تنشزدايى و خنثى كردن توطئه استكبار جهانى در سوء استفاده از شرايط حساس حج، انتظار مىرود روحانيون كاروانها در برابر مبلغين بومى، سعه صدر و بردبارى لازم را نشان دهند و زائرين محترم را به نحو مطلوب توجيه نمايند. بر اين اساس انتظار مىرود و روحانيون كاروانها در صورت برخورد با شبههپراكنى در محوطه بقيع و ديگر اماكن عمومى در صدد پاسخگويى برنيايند، چرا كه ممكن است افراد مغرض در صدد غوغا سالارى و ايجاد تشنج برآيند.
معاونت امور روحانيون، اهم برنامههاى فرهنگى براى روحانيون كاروانها را بدين شرح اعلام كرد:
بعثه مقام معظم رهبرى با هدف آشنايى هر چه بيشتر روحانيون و معينهاى كاروانهاى حج با جديدترين استفتائات مقام معظم رهبرى، همانند سالهاى گذشته همه روزه از ساعت 4 تا 5 بعدازظهر جلسات پرسش و پاسخ سؤالات شرعى را با حضور حضرت آيةاللَّه سيد جعفر كريمى در محل بعثه، طبقه سوّم، اتاق 327 برگزار مىكند.
معاونت امور روحانيون بعثه مقام معظم رهبرى با هدف شناسايى روحانيون برتر و بهرهمندى از نقطهنظرات و ديدگاههاى آنان در ارتقاى اهداف فرهنگى حج اقدام به برگزارى نشستهاى فرهنگى با حضور حجج اسلام باكويى و امراللهى كرده است، اين جلسات همه روزه از ساعت 11- 10 صبح در معاونت امور روحانيون برگزار مىشود.
با هدف آشنايى روحانيون با اماكنى كه رخدادهاى مهم تاريخى در آنها به وقوع پيوسته است، امسال منطقه غزوه احد، خندق و مساجد آن، وادى عقيق و حمراء الاسد در غرب مدينه مورد بازديد قرار مىگيرد. توضيحات لازم توسط حجتالاسلام والمسلمين نواب ارائه خواهد شد. اطلاعات مورد نياز نيز به صورت بروشور در اختيار روحانيون گذاشته مىشود. شركت در اين بازديد نيازمند ثبتنام قبلى است.
دومين مراسم سخنرانى عمومى بعثه مقام معظم رهبرى با حضور نماينده ولى فقيه و سرپست حجاج ايرانى، شمارى از كارگزاران حج، و زائران كاروانهايى از يزد، قزوين، قم، بروجرد و قوچان برگزار شد. در اين مراسم حجت الاسلام قرائتى گفت:
زائران خانه خدا، حرم شريف نبوى، ائمه بقيع و اصحاب پيامبر صلى الله عليه و آله نبايد بهرهگيرى معنوى از اين سفر الهى را تحتالشعاع هيچ كار ديگرى قرار دهند.
وى افزود: ممكن است اين فرصت بار ديگر نصيب انسان نشود، لذا بايدتمام سعى خود را براى استفاده حداكثرى از اين توفيق الهى به كار گيريم. آقاى قرائتى با اشاره به آيات و روايات، اطاعت محض از خدا و رسول را وظيفه دينى و موجب رستگارى انسانها خواند و اهل بيت عصمت و طهارت را ادامه دهندگان راه نبى اكرم صلى الله عليه و آله و چراغ هدايت انسانها دانست.
پيش از سخنرانى، قاريان قرآن و ذاكران اهل بيت عليهم السلام فضاى اين مجلس را به نور قرآن و اهل بيت عصمت و طهارت عليهم السلام منوّر كردند.
آقاى دكتر احمدىنژاد رئيس جمهور در جلسه امروز هيأت دولت با اشاره به فرارسيدن ايام حج تمتّع، تشرّف مسؤولان دولتى به حج غير واجب را ممنوع اعلام كرد و به اعضاى هيأت وزيران دستور داد اين امر را در همه زير مجموعههاى خود تا سطح مديران كل و بخشداران اجرا كنند.
دكتر داوود زارعيان مدير كل روابط عمومى شركت مخابرات اظهار داشت:
سرويس رومينگ بينالملل به اين معناست كه مشتركان تلفن همراه با استفاده از اين سرويس مىتوانند از تلفن همراه خود در شبكههاى مخابراتى ساير كشورها استفاده كنند. اين سرويس از طرف شركت ارتباطات سيار براى تمامى سيمكارتها فعال شده و تلفن همراه مشتركان با ورود به كشورهاى طرف قرارداد، قابل استفاده است.
وى اعلام داشت: تعرفه هر دقيقه مكالمه رومينگ بين الملل عربستان (شبكه الجوال) از عربستان به مقصد ايران، از ساعت 6 الى 20، پنج و نيم ريال عربستان (13211 ريال ايران) و از ساعت 20 الى 24، چهار و نيم ريال عربستان (10809 ريال ايران) است.
همچنين از ساعت 24 تا 6 صبح نرخ هر دقيقه مكالمه 06/ 3 ريال (8647 ريال ريال ايران) است.
آقاى زارعيان گفت: تعرفه هر دقيقه مكالمه رومينگ داخل كشور عربستان نيز از شنبه تا چهارشنبه از ساعت 9 الى 23، 8/ 0 ريال سعودى (1922 ريال ايران) و از ساعت 23 تا 9 صبح، 5/ 0 ريال (1201 ريال ايران) مىباشد.
وى خاطرنشان كرد: در محاسبات، هر ريال عربستان معادل 2402 ريال ايران منظور شده و مبلغ هر پيام كوتاه داخل عربستان با شبكه الجوال 721 ريال ايران (3/ 0 ريال) عربستان است و به مبالغ فوق 15 درصد به عنوان mark up اضافه مىشود.
مدير كل روابط عمومى مخابرات ادامه داد: نرخ هر دقيقه ارتباط براى مكالمهكننده در داخل ايران به مقصد تلفن همراه در عربستان برابر نرخ داخلى ايران، و نرخ هر دقيقه ارتباط براى شخصى كه تلفن همراه خود را به عربستان منتقل و از ايران با آن ارتباط برقرار مىشود برابر 1670 ريال با احتساب ماليات و عوارض است.
وى همچنين تصريح كرد: با توجه به بالا بودن هزينه ارتباط از عربستان به ايران (هر دقيقه حدود 1200 تومان بدون احتساب ماليات) توصيه مىشود بيشترين ارتباطات تلفنى از ايران باشد كه در آن صورت هزينه هر دقيقه مكالمه براى زايران حدود 167 تومان و براى تماسگيرنده برابر با تعرفههاى داخل كشور مىباشد.
پنجشنبه 20 ذىقعده
(1/ 10/ 84)
عربستان «برنامه آگاهى حج» اجرا مىكند
دولت عربستان برنامهاى را با عنوان «برنامه آگاهى حج» به منظور ارتقاء سطح اطلاعات زائران براى انجام حج صحيح اجرا مىكند. به گزارش خبرگزارى حج به نقل از ايكنا، وزارت اوقاف و امور اسلامى عربستان سعودى با بيان اين خبر افزود، اين سازمان قصد دارد 200 مبلّغ، سخنران و مترجم را براى اجراى اين برنامه استخدام كند.
«برنامه آگاهى حج» شامل توزيع كتب اسلامى درباره آداب حج و امكانات لازم براى ورود تدريجى مسلمانان به مكه مكرمه است. «شيخ طلال بن احمد العاقل» رايزن وزارت امور اسلامى و سرپرست كميته اجرايى برنامه آگاهى حج در مصاحبه با روزنامه گزت عربستان گفت: اطلاعرسانى اين برنامه به صورت سمعى و بصرى، رسانهاى، اينترنت و سرويس تلفن همراه قابل اجراست. وى تصريح كرد: توزيع بيش از سه ميليون كتاب اسلامى و يك ميليون كاست مذهبى در بين بيش از 2 ميليون زائر بخشى از اين برنامه محسوب مىشود.
طلال افزود: توزيع قرآن كريم در بين زائران بخش ديگرى از اين برنامه است. وى خاطرنشان كرد: مبلغان، سخنرانان و مترجمان بايد به سؤالات مذهبى زائران از طرق مختلف مثل راديو و تلويزيون پاسخ دهند. مراكزى كه در اين طرح با دولت عربستان
همكارى مىكنند، شامل بخش ترويج آگاهى قرآن كريم، شبكه عربىزبان تلويزيون عربستان، شبكه انگليسىزبان تلويزيون عربستان و راديوى اين كشور هستند.
شايان ذكر است كه سخنرانىها و جزوات و كتب منتشر شده ترويج عقائد وهابيت است و ديگر مذاهب حق چاپ و توزيع جزوات خود را ندارند.
بعثه مقام معظم رهبرى علاوه بر مراسم سخنرانى و آموزش مناسك حج كه هر روز در سالن اجتماعات بعثه برگزار مىشود، اقدام به برپايى جلسات تبليغى و پاسخ به سؤالات شرعى ويژه بانوان زائر در مدينه منوره توسط بانوان مبلغ نموده است. اين جلسات كه از امروز آغاز مىشود طبق جدول از پيش تعيين شده به طور منظم در هتلهاى رتاج المدينه، بهاء الدين، دار الرحمه، شرفه و هلا الياس تشكيل خواهد شد.
به نوشته نشريه زائر، ضرورى است زائران در دستشويىهاى اطراف حرم نبوى صلى الله عليه و آله مراقب شيادان باشند. خبرنگار اين نشريه گزارش مىدهد كه يكى از شگردهاى اخير براى سرقت اشياء و اموال زائران آن است كه آنها با آلوده كردن لباس زائر و به بهانه پاك كردن آن اقدام به ربودن وجوهشان مىكنند. ضمناً زائران نبايد در طول مسير و در اماكن زيارتى به محتويات جيبهاى خود حساسيت زياد و غير متعارف نشان دهند و بايد بسيار عادى رفتار كنند.
نشريه فارسى البلاد عربستان صفحه 4 شماره امروز خود را به سخنان وزير حج عربستان با اين عنوان درشت اختصاص داده است: «برنامههاى تكامليافته به منظور مهار
كردن آبهاى باران و سيلاب وضع گرديد». در شرح اين خبر كه با انشايى مغلوط و عباراتى نامأنوس نگاشته شده است، به نقل از وى تنها آمده است كه: شمارى از برنامهها و تدابير لازم جهت آسايش حجاج يت اللَّه الحرام و مبارزه با هر حادثه ناگهانى اتخاذ شده است كه به برخى از آنها اشاره مىكنيم:
برنامههاى گروهبندى زائران به پل جمرات (؟) طبق زمانبندى معين.
برنامههاى رويارويى با ريزش باران و سيلابهاى ناگهانى.
تشكيل كميسيونهاى ميدانى غرض نظارت و پىگيرى و جمعآورى مشكلات كه دامنگير زائران مىگردد (؟!)
وى هيچگونه توضيحى درباره اين برنامهها نداده است. اما نكته قابل توجه در سخنان وى، درخواست وزارت حج از مؤسسات «طوافه» است كه با تدارك ديدن ماشينهاى كوچك حجاج گمشده را به محل اقامتشان برسانند.
آقاى محسن نظافتى معاون تغديه ستاد مدينه بعثه در گفتگو با خبرنگار نشريه زائر اين مطلب را اعلام داشت.
وى گفت: جدول غذايى و تغذيه زائران طبق نشستهاى تخصصى و با نظرخواهى از دفاتر حج استانهاى مختلف كشور و كارشناسان پخت مىشود.
محسن نظافتى همچنين اظهار داشت: كميسيونى تحت عنوان تغذيه و تداركات سازمان حج و زيارت، متشكل از تعدادى از مسؤولين اين سازمان و بعثه مقام معظم رهبرى براى نظارت بر چگونگى انتخاب مواد غذايى، از چند ماه پيش با سفر به عربستان اقدام به شناسايى و تهيه مواد غذايى مطلوبى كه با ذائقه ايرانى همخوانى داشته باشد، نمود.
وى گفت: در مواد غذايى تهيه شده ميزان كالرى مورد نياز زائران مد نظر بوده و به مقدار مورد نياز گوشت قرمز و سفيد توجه شده است.
معاون تغذيه ستاد مدينه همچنين گفت: به جاى استفاده از نوشابه، در وعدههاى غذايى دوغ و آبميوه تدارك شده است؛ و با عنايت به توزيع ميوه بين زائران سلامت آنان تضمين شده است.
وى با اشاره به رهنمودهاى مقام معظم رهبرى به كارگزاران حج امسال مبنى بر جلوگيرى از اسراف و تبذير گفت: با توجه به اين اصل مهم، تغذيه زائران ايرانى به شكلى است كه خداى ناخواسته، به توان آنان در انجام فرايض و مسائل عبادى خللى وارد نشود.
نظافتى تصريح كرد: تغذيه زائران به صورت يكسان صورت مىگيرد و با توجه به محدوديتهاى موجود در ايجاد تنوع غذايى، غذاى ملى طورى پخت مىشود كه براى همه قابل استفاده باشد. وى با تأكيد بر اين كه تمام نيروهاى خدماتى و آشپزخانه پس از گزينش در كلاسهاى آموزشى حضور يافتهاند، گفت: آشپزهاى كاروانها علاوه بر برخوردارى از مهارتهاى شغلى با توجه به تخصص مورد نياز پخت غذا در عربستان، به لحاظ بهداشتى مورد آزمايش متعدد قرار گرفتهاند تا سلامت آنان مورد تأييد قرار گيرد.
نظافتى تصريح كرد: تلاش ما اين بود كه با بهرهگيرى از آشپزهاى باتجربه براى بالابردن كيفيت پخت غذا اقدام كنيم.
وى افزود: با توجه به اين كه بخشى از زائران ايرانى را هموطنان خطه شمال كشورمان تشكيل مىدهند، پخت غذا به صورت كته صورت مىگيرد و ما به كاروانها اعلام كردهايم كه اگر به اين شكل غذا مىخواهند، در اختيار آنان قرار خواهيم داد.
رئيس سازمان حج و زيارت به اتفاق اعضاى ستاد مدينه بعدازظهر پنجشنبه در ديدار با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى گزارشى از روند اجرايى حج سال جارى با محوريت خدمترسانى بيشتر و بهتر به زائران حرمين شريفين را ارائه دادند.
نماينده ولى فقيه در اين ديدار با قدردانى از زحمات رئيس سازمان حج و
دستاندركاران امور اجرايى حج گفت: كارى كه در هفته نخست حج سالجارى صورت گرفته در مجموع قابل قبول است. اما كارگزاران حج در هيچ شرايطى نبايد از كار خود رضايت كامل داشته باشند.
سرپرست حجاج ايرانى با ذكر روايتى از امير مؤمنان على عليه السلام خطاب به محمد بن ابىبكر گفت: از نظر امير مؤمنان على عليه السلام محبوبترين فرد كسى است كه بيش از ديگران به ياد خدا باشد و از خدا بترسد.
وى اساس كا در همه امور حكومت علوى را توجه به خداوند دانست و گفت: معيار ارتقاى موقعيت در ميان همكاران حكومت علوى توجه بيشتر به خدا و ترس بيشتر از خداوند است زيرا انسانى كه خداترس باشد رفتار و كردارش بهترين خواهد شد.
آيةاللَّه رىشهرى خطاب به كارگزاران ستاد مدينه افزود: هر كسى كه در زندگى فردى و اجتماعى و سياسى، بيش از ديگران توجه به خدا داشته باشد و خود را در محضر حضرت حق ببيند، نزد خداوند محبوبتر است.
وى افزود: از آنجا كه زائران حرم نبوى و كعبه شريف، ميهمانان خداوند هستند، ياد خدا و احساس حضور در محضر حضرت حق ايجاب مىكند كه ما نه تنها حقوق شرعى زائران را محترم بشماريم، بلكه حقوق مهمانى آنها را نيز رعايت كنيم.
آقاى رىشهرى با ابراز رضايت از كارگزاران اجرايى حج سال جارى بويژه دستاندركاران امور آشپزخانه مركزى، مديران و عوامل خدماتى از آنان خواست كه براى روزهاى آينده مراسم بويژه سه روز ايام تشريق برنامهريزى دقيقى را براى خدمترسانى كامل و مناسب به زائران تدارك ببينند.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران ضرورت توجه به كار كارشناسى در انجام بهتر امور حج را مورد تأكيد قرار داد و گفت: خدمت بهتر و قابل قبول نياز به مطالعه جوانب مختلف كارها، نوآورى و استفاده از كارشناسان مجرب و قوى دارد.
آقاى رىشهرى همچنين از ستاد مدينه خواست از هماكنون براى تهيه مسكن در نزديكى حرم نبوى براى كليه زائران ايرانى برنامهريزى كنند.
وى همچنين صرفهجويى در هزينههاى سفر زائران خانه خدا را مورد تأكيد قرار داد.
در ابتداى اين ديدار آقاى زرهانى رئيس سازمان حج و زيارت گزارشى از مسايل اجرايى حج از جمله حمل و نقل، تغذيه و بهداشت و درمان زائران ارائه داد و گفت:
خوشبختانه تاكنون مشكل خاصى براى خدمترسانى بهتر و بيشتر به زائران وجود نداشته است.
وى ابراز اميدوارى كرد كارگزاران حج تا حضور آخرين زائران در كشور عربستان با احساس مسؤوليت كار خود را به خوبى به انجام برسانند.
آقاى زرهانى همچنين اعلام داشت پس از برگزارى دعاى كميل امشب براى اعزام زائران زائران از مدينه به مكه آماده مىشويم.
آقاى امينيان مسؤول ستاد مدينه نيز در گزارشى از اقدامات مجموعه خود اظهار داشت مكانهاى استقرار زائران ايرانى در مدينه را به چهار منطقه تقسيم كردهايم و مسؤولان بخشهاى ستادى در اين مناطق مستقر هستند. سه منطقه در بخش مركزى مدينه، و يك منطقه در بيرون آن است.
وى در ارتباط با طبخ غذاى زائران گفت: امسال در گزينش و انتخاب آشپزها دقت بيشترى صورت گرفته و در ابعاد تخصصى طبخ، سوابق و اطلاعات فقهى مرتبط با كارشان مورد سنجش قرار گرفتهاند. آقاى امينيان ردههاى طبخ در ستاد را مسؤولان طبخ، سرآشپزها و آشپزها اعلام كرد، و افزود: تداركات لازم از پيش در نظر گرفته شده و جاى نگرانى نيست. فقط به سبب گرمى هوا نسبت به سال پيش، مصرف آب شرب زائران بيشتر شده است كه براى آن نيز تدابيرى انديشيدهايم.
آقاى امينيان با اشاره به اجاره 60 دستگاه اتوبوس داخل شهرى، اعلام كرد ده نفر در سه شيفت براى رفع مشكلات در فرودگاه مشغول به كار هستند. وى در خصوص مسائل امنيتى و انتظامى گفت: گزارش سرقتها بسيار كمتر شده و ضمن همكارى تنگاتنگ با معاونت بازرسى بعثه، ارتباط ما با پليس عربستان بهتر و بيشتر شده است.
آقاى امينيان در پايان اظهار داشت: امسال قسمتى به نام «ارزيابى» در نظر گرفتهايم كه وظيفه آن بررسى و ارزيابى عملكرد كسانى است كه توسط معاونت بازرسى بعثه ارزيابى نمىشوند. مانند مسؤولان ستادى ما در مكه و مدينه.
هزاران نفر از حجاج ايرانى در مدينه منوره پنجشنبه شب به كنار قبرستان بقيع رفته و با برگزارى دعاى كميل مناجات عاشقانه اميرالمؤمنين عليه السلام با معبود را زمزمه كردند.
ديشب نواى دلنشين كلام على عليه السلام در جوار قبرستان بقيع طنينانداز شد، نواى «يارب» «يارب» على آسمان پرستاره مدينه را اشكباران كرد.
«الهى وربى من لى غيرك». كاروانهاى ايرانى دوشادوش يكديگر در بين بقيع و حرم رسول اللَّه نشستند و دعاى كميل خواندند.
در كنار زايران ايرانى، دهها مسلمان از ساير كشورها آمدند تا همنوا، ياد دعاهاى نيمهشب آن امام همام را در كنار اعضاى خانوادهاش بخوانند. ديشب دامندامن گوهر اشك بر آسمان بقيع جارى بود تا دلهاى مطهر مؤمنان در زلال آن شستوشو داده شود.
عاشقان حرم پاك رسول راستين خدا اشكها ريختند و فرشتگان آسمان با آنان همراهى كردند تا آسمان و زمين مدينه بيتالاحزان گردد و آفتاب عشق در الهىترين گونه تابش انوارش از اين ياران يكدل، پروانگان حرم شريف نبوى و قبه خضراى محمدى نور و گرما بگيرد.
دعاى كميل، دعاى عشق و عرفان است، هم خودشناسى، هم خداشناسى و هم راهشناسى. دعاى كميل جلوه توحيد است، توحيد ذات، صفات و افعال است. هر سه مرحله توحيد در دعاى كميل وجود دارد.
دعاى كميل كلاس عرفان و تحجد است. نشانى تمام اسماء الهى عالم در دعاى كميل داده شده است و نهايتاً پيوند دل با ذات احديت و خود را علىالاطلاق نفى كردن
است. دعايى كه اميرالمؤمنين به صحابى وفادار، اهل معرفت و كمال «كميل بن زياد» آموخت و به صورت ميراثى ارزشمند امروز در اختيار پيروان اهلبيت و سالكان طريق عبوديت است، سرشار از نكات عرفانى و شور و حال بندگى و مناجات است.
قوت بر طاعت، خشيت جدى از خدا، پيوستگى در بندگى، پيشتازى در خير و عبادت، شوق نزديك شدن به خدا، خوف از پروردگار، همراهى با اهل ايمان، بهرهمندى از تفضلات الهى، محفوظ ماندن در جوار خدا، زبان ذاكر، قلب عاشق، دعاى مستجاب، خطاهاى بخشوده، اميدهاى برآمده، مصونيت از شر جن و انس.
اينها خواستههاى بندهاى است كه در دعاى كميل سرمايه خود را دعا و اميد، و سلاحش را بكاء (اشك) مىداند.
*** با اين كه زمان آغاز مراسم ساعت 22 اعلام شده بود، اما برخى زائرين چند ساعت زودتر خود را به بينالحرمين رسانده بودند. نويسنده اين سطور حدود ساعت 20 كه از حرم خارج مىشدم جمع كثيرى از زائران را ديدم كه در كنار بقيع به انتظار شروع مراسم نشسته بودند، در حالى كه رديفى از نيروهاى سعودى در جلوى ورودى بينالحرمين ايستاده بودند و به نظر مىرسيد كه مىخواهند از ورود زائران غيرايرانى جلوگيرى كنند.
ساعت 21 و 15 دقيقه كه بازگشتم بينالحرمين مملو از جمعيت بود، مأموران سعودى رفته بودند و امر انتظامات به دست خودىها بود؛ و محدودهاى كه با نوارى براى زائرين تعيين شده بود، كفاف نمىداد. لذا با آمدن گروههاى ديگرى از زائران محدوده گسترش مىيافت.
برخى زائرين كه گروهى آمده بودند تا شروع مراسم، خود به مداحى و عزادارى براى حضرت زهرا عليها السلام و ائمه بقيع عليهم السلام به زبانها و لهجههاى مختلف ايرانى پرداختند.
مأموران سعودى از فراز ساختمانهاى اطراف اوضاع را زير نظر داشتند و حداقل يك نفر- كه من او را ديدم- مشغول فيلمبردارى از مراسم بود.
مراسم با تلاوت آيه شريفه قُلْ يا عِبادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلى أَنْفُسِهِمْ لا تَقْنَطُوا مِنْ
رَحْمَةِ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعاً (1)
توسط آقاى جواد پناهى آغاز شد. سپس آقاى رمضانپور با مداحى خود حاضران را آماده قرائت دعاى كميل نمود. آن گاه دعاى كميل با صداى دلنشين و حزين و لهجه عربى آقاى غلامرضازاده قرائت شد و پس از آن برادر صادق آهنگران دلها را متوجه بقيع و مظلومان خفته در آن كرد. در پايان، نماينده ولىفقيه و سرپرست حجاج ايرانى براى عزت اسلام و مسلمين، علو درجات بنيانگذار جمهورى اسلامى و شهدا، طول عمر رهبر معظم انقلاب اسلامى، و نيز پيروزى مردم مظلوم فلسطين، عراق و افغانستان، و شكست توطئههاى آمريكا و اسرائيل دعا كرد.
در انتهاى مراسم آقاى مرتضايىفر مجرى مراسم از زائران خواست تا با رعايت اصول اعلام شده بدون شعار و صلوات دستهجمعى با نظم و انضباط محل برگزارى مراسم را ترك كنند. تقريباً همين موارد توسط آقاى عباس سليمى خادم قرآن به زبان عربى در حالى كه مأموران سعودى مىشنيدند، بيان گرديد. زائران نيز در كمال آرامش و انضباط بينالحرمين را ترك كردند و به سوى اقامتگاههاى خود رهسپار شدند. يكى از مسؤولان نيروى انتظامى مدينه منوره، نظم و انضباط حاكم در طول برگزارى مراسم را ستود و از حسن تدبير دستاندركاران مراسم قدردانى كرد.
*** نكته حائز اهميت كه ذكر آن ضرورى است، اين كه در جلسه ديروز شوراى هماهنگى بعثه اعلام شد پيشتر، اشعارى كه مداحان مىخواهند در مراسم دعاى كميل قرائت كنند، بايد به نظر نماينده محترم مقام معظم رهبرى برسد و پس از تأييد و امضاى ايشان، قابل قرائت است.
بديهى است فلسفه اين امر پرهيز از بيان اشعار و سخنانى است كه مغاير با هدف وحدت مسلمانان است و ناظران سعودى و غير شيعه را به حساسيت مىاندازد؛ و گذشته ازاين كه بهانهاى براى جلوگيرى از تكرار مراسم دعاى كميل به دستاندركاران سعودى
1) 1. سوره زمر، آيه 53.
مىدهد، بار سياسى نيز براى دولت جمهورى اسلامى خواهد داشت.
چه خوب مىشد اين كنترل و تصويب يا عدم تصويب اشعار مداحان، در داخل كشور نيز اعمال مىگشت؛ البته نه با اهدافى كه در مدينه داريم بلكه براى مبارزه با تحريفها، غلوّها و اطّلاعات غلطى كه برخى مداحان كمسواد يا بىسواد تنها به بركت دو دانگ صداى خود با خيالى آسوده از عدم نظارت به خورد مخاطبان خود مىدهند.
متأسفانه تاكنون در كشور ما هيچ سازمان يا نهادى مسؤوليت نظارت بر گفتههاى مداحان را ندارد، در حالى كه ائمه جماعات مساجد تحت نظارت «سازمان رسيدگى به امور مساجد» هستند. جا دارد مركزى با اختيارات لازم براى تأييد صلاحيت مداحان ايجاد شود تا با معيارهايى چون ميزان سواد عمومى، اطلاعات تاريخى (تاريخ اسلام)، زندگانى 14 معصوم عليهم السلام، و احكام ضرورى مورد سنجش قرار گيرند و پس از احراز صلاحيت، مجوز مداحى صادر شود. از آن پس نيز اگر خود شعر مىسرايند يا از ديگران مىگيرند، تنها پس از تأييد آن مركز مجاز به قرائت آن باشند.
اشعار و نكات مطرح شده نيز بايد ضمن ايجاد شور و سوز و گداز، معرفت مخاطب را بالا برد نه آن كه مانند برخى موارد پيش آمده با الفاظى زننده و حركاتى ناپسند موجب رنجش ذوات مقدس اهلبيت عليهم السلام، و خداى نكرده گمراهى مخاطبانى كه «مداح» را عالم بالذات مىدانند، شود؛ همچنان كه چندى پيش مقام معظم رهبرى نيز به اين امر حساسيت نشان دادند و از برخى مداحىهاى اينچنينى انتقاد كردند.
ذكر خاطرهاى از اينجانب به همين مناسبت خالى از لطف نيست. چند سال پيش در مكان مقدس و مشهورى كه سخنرانان حسابشدهاى را به مناسبت دهه اول محرم دعوت مىكنند، حضور داشتم. مداحى با سوز و گداز كه آه از نهاد مردم در مىآورد مىگفت: در عصر رسول خدا صلى الله عليه و آله گروهى از مردم «كوفه» كه دچار قحطى و بىآبى شده بودند، خدمت ايشان آمدند و از آن حضرت خواستند دعا كند تا مشكل بىآبى آنها برطرف شود. حضرت فرمود برويد نزد حسينم و از او بخواهيد برايتان دعا كند. آنها نزد امام حسين عليه السلام كه پنج يا شش سال بيشتر نداشت رفتند و به آن حضرت متوسل شدند. امام
براى آنها دعا كرد و باران آمد و كوفيان از بىآبى نجات يافتند.
گوينده سپس ضمن القاى نتيجه به مردم مىگفت ببينيد كوفيان با دعاى حسين عليه السلام از بىآبى نجات يافتند، اما بعدها آب را روى همين حسين بستند. مردم هم به شدت مىگريستند. اما براى اينجانب كه دست و پايى در تاريخ اسلام زده و كتابى در مورد «كوفه» نيز دارم، و هر كس كه اندك آشنايى با تاريخ اسلام داشت، تحمل اين اباطيل سخت بود. چرا كه اولًا: كوفه در عصر رسول خدا صلى الله عليه و آله وجود خارجى نداشت و در زمان خليفه دوم در سال 17 يا 19 يعنى شش يا هشت سال پس از ارتحال رسول خدا صلى الله عليه و آله در خاك فتحشده ايران تأسيس شد.
ثانياً: كوفه در كنار رود دائمى فرات بوده است و هيچگاه با كمبود آب مواجه نشده است و تا آنجا كه اينجانب مطالعه داشتهام، به هيچ موردى از خشكشدن رود فرات در تاريخ برخورد نكردهام.
بنابراين، نبايد اجازه داد مداحان به قول استاد شهيد آيةاللَّه مطهرى براى گرياندن مردم به هر وسيلهاى همچون جعل تاريخ متوسّل شوند. جالبتر اين كه در دهه اول ماه محرم سال 82 از سوى صدا و سيما به عنوان كارشناس به كربلا مشرف شده بودم تا از بينالحرمين همراه دو تن ديگر از كارشناسان و چند مداح برنامههايى را به طور مستقيم براى ايران اجرا كنيم. در آنجا به برادر مداحى كه تحصيل كرده و داراى مدرك كارشناسى ارشد نيز بود، همين نكته را گوشزد كردم كه از بيان نكاتى كه در منابع معتبر نديدهاند، خوددارى كنند.
براى نمونه به داستان دعاى امام حسين عليه السلام براى رفع بىآبى كوفيان اشاره كردم. وى با تعجب پرسيد آيا اين مسأله صحّت ندارد؟ وقتى براى او توضيح دادم، با اين كه قانع شده بود، اما هنوز باور نمىكرد و مىگفت: من هم اين را كه خيلى سوز دارد از يكى از مدّاحان معروف شنيدهام و به استناد او مىخواستم در همين برنامهها بازگو كنم!
نكته ديگر درباره دعاى كميل حساسيتى است كه برخى از جمله نويسنده محترم كتاب حج 25 در مورد تكرار برخى عبارات از خود نشان مىدهند. ايشان در اين ارتباط
مىنويسد: «اما نكتهاى كه رعايت نشد اين كه بسيارى از دعاخوانها دخل و تصرفهايى در خواندن دعاها مىكنند. مثلًا بر خلاف مأثور، برخى جملات را سه بار مىخوانند و به قدرى اين موضوع رواج يافته كه مردم دعاخوان معمولًا مىدانند كدام جمله را بايد سه بار بلند خواند. مثلًا در دعاى كميل جملههاى «يا نور يا قدوس»، «ظلمت نفسى»، «يا رب ارحم ضعف بدنى» و «يا من اسمه دواء وذكره شفاء» را بيش از يك بار مىخوانند.
چون اين ادعيه مأثورند بايد همانگونه كه از ائمه عليهم السلام رسيدهاند، خوانده شوند. اگر لازم بود جملاتى از دعا تكرار شود خود معصوم مىفرمود. مانند «يا رب» كه در سه جاى دعاى كميل سه بار وارد شده است ...»
ايشان سپس به نقل از مرحوم حاج شيخ عباس قمى و مرحوم آية اللَّه سيد رضا صدر در ردّ و نكوهش دخل و تصرف در احاديث و زيارات و ادعيه شواهدى مىآورد. (1)
شكى نيست اين دخل و تصرفها همانگونه كه حاج شيخ عباس قمى «اضافات» به زيارت عاشورا و يا دعاى مجير و يا «قلب» واژهها و نيز «جعل» عبارات و زيارات را مردود و بدعت مىداند؛ و يا آنچه آيةاللَّه صدر به نقل از امام صادق عليه السلام در نهى از «جابهجايى» يا «اضافه كردن» بر كلام معصوم آورده است، خلاف است و غير قابل قبول.
اما در قرائت دعاى كميل هيچيك از اينها نيست. يعنى نه «اضافات» است و نه «قلب واژهها»، «جعل عبارات» و «جابجايى» كلام معصوم؛ بلكه «تكرار» است آن هم به قصد توجه و تنبه بيشتر، و نه به نيت «جزئيت» دعا كه همان «اضافه كردن بر كلام معصوم» است.
«تكرار» بخشهايى از كلام خدا در نماز اشكال ندارد تا چه رسد «تكرار» فرازهايى از يك دعا. امام خمينى قدس سره در مسأله 1136 رساله خود مىفرمايند: «اگر چيزى از حمد و سوره و ذكرهاى نماز را عمداً يا احتياطاً چند مرتبه بگويد، اشكال ندارد.» آيات عظام خويى و سيستانى هم در اين مسأله تنها قيد «بدون قصد جزئيت» را اضافه كردهاند و بديهى است هيچ دعاى كميل خوانى و هيچ همراهكننده او «قصد جزئيت» به دعا را
1) 1. كتاب حج 25، ص 66 تا 73.
نداشتهاند وگرنه مىبايست دعاهاى كميلى را چاپ مىكردند كه داراى سه عبارت «يا نور يا قدوس» و «ظلمت نفسى» و ... بود!
حضرت آيةاللَّه زنجانى هم در اين باره چنين نظر دادهاند: «بدون قصد وجوب يا استحباب، ذكر خاص چند مرتبه بگويد اشكال ندارد؛ ولى اگر از روى وسواس چند مرتبه بگويد كار حرامى انجام داده است.» طبيعتاً تكرار عبارات دعاى كميل و توسل و ...
از روى وسواس هم نيست.
بر اساس گزارش واحد ارتباطات خبرى بعثه مقام معظم رهبرى، حجتالاسلام ناصر نقويان در مراسم سخنرانى عمومى بعثه كه با حضور نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت و زائران كاروانهايى از شهرهاى گناوه، يزد، تهران و كرج برگزار شد، از زائران خواست دعوت خداوند و پيامبر او را غنيمت شمرند و از ميهمانى خدا و پيامبر حداكثر بهره را نصيب خود گردانند.
وى افزود: زائران در بازگشت از اين سفر معنوى عطر پيامبر و ائمه معصومين عليهم السلام را در فضاى شهر و ديار خود منتشر كنند و از اين سفر معنوى براى تمام عمر خويش توشه برگيرند. وى زائران را به كسب معارف و رسيدن به كمال توصيه نمود.
جمعه 21 ذىقعده
(2/ 10/ 84)
برگزارى آيين روحبخش دعاى ندبه در بعثه مقام معظم رهبرى
انبوه دلدادگان اهلبيت عصمت و طهارت عليهم السلام و زائران حرم شريف نبوى و ائمه مظلوم بقيع از نخستين ساعات بامداد امروز جمعه با حضور در بعثه رهبر معظم انقلاب در فضايى روحانى به قرائت دعاى روحبخش ندبه پرداختند و مداحان اهلبيت عصمت و طهارت عليهم السلام جان دلباختگان كوى وصال را با ذكر ائمه معصومين عليهم السلام جلا بخشيدند.
در نخستين دعاى ندبه امسال زائران ايرانى در مدينه منوره كه نماينده مقام معظم رهبرى در امور حج و زيارت و سرپرست حجاج ايرانى و كارگزاران حج امسال نيز حضور داشتند براى تعجيل در فرج منجى عالم بشريت، مجد و عظمت و مسلمين در اقصىنقاط جهان و پيروزى آنها بر كفر جهانى دعا كردند. عاشقان اهلبيت عصمت و طهارت همچنين، سلامتى و طول عمر باعزت رهبر معظم انقلاب اسلامى، علو درجات براى روح پرفتوح بنيانگذار جمهورى اسلامى ايران و شهدا و نيز برآورده شدن حاجات شرعى تمام ملتمسين دعا، شفاى عاجل جانبازان دوران دفاع مقدس و بيماران و شادى ارواح درگذشتگان را از يگانه معبود بىهمتا مسألت كردند.
دعاى ندبه بامداد جمعه در حالى با حضور جمع كثيرى از زائران حرم نبوى برگزار شد كه بيش از 25 هزار زائر ايرانى پنجشنبه شب در جوار حرم شريف پيامبر و مرقد
امامان مظلوم بقيع مراسم باشكوه دعاى كميل را در فضاى آكنده از دلباختگى و عشق به ولايت و امامت برگزار كردند.
از عصر امروز زائران ايرانى با كولهبارى از معنويت زيارت حرم نبوى و ائمه بقيع خود را براى عزيمت به كعبه شريف آماده مىكنند.
گزارشگر نشريه زائر در شماره امروز خود گزارشى از تعدادى زائر ايرانى تهيه كرده است كه خواندنى است:
سوار اتوبوس مىشوم. خط 3. براى تهيه همين گزارش. مسافران اتوبوس فقط چند زائر زن ايرانى هستند كه مضطرب به نظر مىرسند، ناراحت هستند و با راننده بحث مىكنند. راننده با واژههاى نهچندان فارسى در صدد پاسخگويى بر مىآيد. مىپرسم چى شده؟ مىگويند ساعتى است سرگردان هستيم. مىخواستيم برويم قصر الحسين. راننده دوباره ما را به حرم برگردانده است. بالاخره ايستگاه اول خط حسين كوچكزاده را مىبينم كه مسؤول خطوط ايستگاه است. از او كمك مىگيرم و زائران تهرانى را تا مقصد همراهى مىكنم.
صداى موسيقى و ترانه داخل اتوبوس مرا آزار مىدهد، هرچه به راننده تذكر مىدهم، انگار گوشهايش بدهكار نيست.
بالاخره در گوشه و كنار مدينه منوره با زائران ايرانى به گفتوگو مىنشينم، و از هر موضوعى سؤال مىكنم كه چكيده آن را با هم مرور مىكنيم:
دكتر حميدرضا رفيعى، پزشك كاروان وضعيت هتل محل اسكان زائران بوشهرى را قديمى و نامطلوب عنوان مىكند و مىگويد: سالهاى قبل هم در اين هتل بوديم، اما قرار بود اين هتل را براى حج امسال اجاره نكنند.
وى ادامه مىدهد: اين هتل در رديف هتلهاى رده پنجم قرار دارد. سال گذشته هوا سرد بود، بخارى آوردند. بخارىها خراب بود و مشكلاتى را براى زائران بوجود آورد.
يك زائر ديگر بوشهرى ضمن بيان اين كه امكانات هتل مطلوب نيست، گفت: هر دو شقه در اين هتل از يك حمام برخوردار است.
در خيابان العوالى در كاروان زائران آذربايجان شرقى در هتل بدرالعوالى رضا كوهكبيرى ضمن سپاس به درگاه خداوند از توفيق تشرف به موسم حج، مىگويد: هتل بدرالعوالى عالى است. مسؤولان سازمان حج تلاش خود را كردهاند، از آنان هيچ انتظارى نداريم. فقط مسؤولان بايد با دولت عربستان مذاكره كنند و از آنان بخواهند در برخوردهايشان با زائران تجديدنظر كنند.
وى در ادامه مىگويد: خانمها براى زيارت قبرستان مظلوم بقيع مشكل دارند، اين مشكل بايد برطرف شود.
ابوالفضل خوشلهجه قمى مىگويد: ما بيش از اين توقع نداريم. همه خواستهها محقق شده است. وضعيت غذا، مسكن در خور توجه است، اما وضعيت مكه را نمىدانم. اميدوارم در مكه هم همينطور باشد.
حاج محمد پارچهباف، مدير يكى از كاروانهاست. با كولهبارى از تجربه سالها در خدمت زائران است، تنها دغدغه او كم شدن معنويت و روى آوردن به رفاه است.
پارچهباف مىگويد: از وقتى كه ما به اين جرگه پيوستيم در حج پيشرفتهاى بسيارى به وجود آمده است. حدود بيست سال است در خدمت زائران هستم. در گذشته خواسته ما اين بود كه بتوانيم زائران را در محدوده حرم اسكان دهيم كه اكنون به همين شكل است.
اكنون هتل دار الرحمه، بدرالعوالى و هتلهاى ديگر كه در اختيار ايرانيان است همه در منطقه مركزى قرار دارد و زائر ظرف چند دقيقه خود رابه حرم مىرساند و اين حركت خوب امسال ايجاد شده است و بهترين پيشرفتى است كه تحقق يافته است.
پارچهباف مىگويد: از لحاظ فرهنگى هم پيشرفتهاى زيادى صورت گرفته است، به توصيههاى مقام معظم رهبرى جامه عمل پوشانده مىشود، نشريهها كيفيت بالاترى پيدا كردهاند، برنامههاى فرهنگى از تنوع بيشترى برخوردار است، گروه ارشاد تشكيل شده است.
وى با اظهار تأسف از اين كه رفاه حج زياد شده است مىگويد: از جهت رعايت بهداشت و راحتى زائر به مرحله ايدهآل رسيدهايم. اما موضوع معنويات در حج نبايد كمرنگ شود و معنويات فقط در منى عرفات و رمى جمرات و مشعر خلاصه شود. بايد فكرى كرد. ضمن اين كه هتلها نزديك حرم باشد، بهداشت رعايت شود و كلاس كار بالا باشد و از لحاظ تغذيه همه رقم پيشبينى شود و كارهاى فرهنگى زيادى انجام مىشود. متأسفانه مىبينيم كه حالات قديم، راز و نيازهاى قديم كمرنگ شده است.
اين مدير كاروان با بيان اين كه حج سالهاى اخير نسبت به گذشته از تفاوت فاحشى برخوردار است، مىگويد: به نظرم ايران تنها كشورى است كه اين همه خدمات از ابتداى ورود به عربستان تا پايان سفر به زائران ارائه مىدهد.
پارچهباف مىگويد: همه به صورت كلاسيك درآمده است. خدمتگزاران به زائران، از ميزان تحصيلات بالايى برخوردار هستند و برخى مديران كاروانها خود پزشك هستند.
حاج سيد عباس حسينى معاون يكى از كاروانها است كه حج اين سالها را غير قابل قياس با گذشته مىداند. وى اظهار مىدارد: الآن پروازها در مدينه به زمين مىنشيند.
پيش از اين هواپيماها در جده به زمين مىنشست و زائران علاوه بر معطلى مسافت زيادى را با ماشين به سوى مدينه طى مىكردند و اين مشكل امروز برطرف شده است.
او مىگويد: اثاثيه كاروانها در گذشته يك سال در انبارها مىماند، كثيف و فرسوده مىشد و از بهداشت خبرى نبود.
امروز بعدازظهر از چهار ورودى بقيع تنها يكى را به روى زائران اعم از زن و مرد گشودند و ازدحام و اختلاط زنان و مردان وضعيت نامطلوبى به وجود آورد. چون زنان را به درون بقيع راهى نيست، بسيارى از آنان در دو طرف مسير ورودى كه جنب ديوار بقيع است، ايستاده و زيارت مىكردند؛ و در همان حال مردان و زنانى هم براى رسيدن به
جلوى درب بقيع مىخواستند از ميان آن بانوان عبور كنند. برخى زنان زائر غير ايرانى كه تا درب ورودى رسيده بودند، بىخبر از ممنوعيت، قصد ورود داشتند كه با تندى و خشونت مأموران عقب رانده مىشدند.
البته به منظور خروج زائران، مأموران بقيع عقل به خرج داده و درب شرقى را كه به محوطه غسالخانه باز مىشود، گشودند و اجازه نمىدادند زائران از درب اصلى خارج شوند.
در زيارت بعدازظهر امروز دو نكته جلبنظر نگارنده را كرد. اول آن كه ديوار جنوبى بقيع با غسالخانه مشترك و تقريباً يكشكل است. برخى از بانوان به تصور اين كه اينجا هم بقيع است رو به آن زيارت مىكردند. در حالى كه وجود درخت و چمن و چند اتومبيل درون آن، كاملًا اين بخش را از بقيع متمايز كرده است.
يك زن زائر هندى- يا پاكستانى- را ديدم كه كيسه گندم را (براى كبوتران بقيع) به همان قسمت پرتاب مىكرد. هنگام خروج چون بايد از محوطه غسالخانه عبور مىكرديم، كسانى را ديدم كه واداشته بودندمقادير زيادى گندم را كه زائران بدانجا پرتاب كرده بودند، بروبند.
نكته دوم اين كه در ازدحام شديد ورودى بقيع، در حالى كه زنان در دو سو آه و ناله و گريه سر داده و برخى زيارتنامه مىخواندند، صداى زائرى هموطن از پشت سر جلب نظرم را كرد. زائر (!) با تلفن همراه خود با ايران گفتگو مىكرد و با خوشحالى در مورد گل زدن تيم فوتبال مورد علاقهاش كه همان زمان مسابقه داشت، پرسوجو مىكرد!
كاروان جانبازان سرافراز ميهن اسلامى وارد مدينه منوره شد. اين كاروان بامداد امروز وارد فرودگاه مدينه شد و از سوى برخى مسؤولان ستاد حج مورد استقبال قرار گرفت. 151 جانباز دوران دفاع مقدس در اين كاروان را حضور دارند.
مراسم شبى با قرآن با حضور قاريان ممتاز جمهورى اسلامى ايران جمعهشب در بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره برگزار شد.
به گزارش واحد ارتباطات خبرى بعثه مقام معظم رهبرى از مدينه منوره در اين مراسم كه شمارى از كارگزاران حج امسال و زائران حرم شريف نبوى، ائمه بقيع و بيتاللَّهالحرام حضور داشتند حافظان و قاريان ممتاز كشورمان با ترنم آيات نورانى قرآن كريم در سرزمين آخرين كتاب آسمانى، روح و جان حاضران را از انوار كلام نورانى وحى جلا بخشيدند.
در اين محفل قرآنى و آكنده از عطر معنويت، گروههاى تواشيح نيز با اجراى برنامههاى متنوع، جانهاى مشتاق و دلباختگان كوى قرآن و عترت را از انوار الهى و ياد ائمه اطهار عليهم السلام سيراب كردند.
امروز صبح در بقيع مبلغان وهابى در پوشش مأموران امر به معروف و نهى از منكر فعاليت خود را تشديد كرده و هركدام با جنجال و جوسازى در صدد جلب مخاطبان بيشترى بودند. احتمالًا اين اقدام واكنشى نسبت به پرپايى موفق و پرشكوه مراسم دعاى كميل شب پيش بوده است.
نگارنده يكى از اين مبلغان را كه جوانى افغانى بود، ديدم كه با هيجان و به صراحت شيعيان را متهم مىكرد كه قائل به تحريف و دستكارى قرآن هستند. چند زائر ايرانى نيز گرد او جمع شده بودند و با ابراز نارضايتى از او، نمىتوانستند پاسخ مناسب دهند. در پاسخ سؤال من كه سند شما- اگر طلبه و اهل علم هستيد- چيست؟ گفت: طبرسى در كتاب نور (؟) خود معتقد است هفده هزار آيه در قرآن بوده كه از آن حذف گرديده است! در اين هنگام دو روحانى ايرانى كه متوجه جوسازىهاى او شده بودند، با وى وارد مجادله شدند. مبلغ كه پاسخ قانعكنندهاى نداشت، اصرار مىكرد اينجا براى بحث علمى مناسب
نيست و ساعت 8 به دفتر امر به معروف و نهى از منكر بياييد.
اين هم از شگردهاى آنان است كه در جمع مردم جوسازى مىكنند و هنگامى كه در بحث فرو مىمانند، دعوتبه مناظره ومذاكره خصوصى مىكنند. وى با اين كه پاسخى در برابر منطق آن دو روحانى نداشت، به لفاظىهاى خود ادامه مىداد كه با بىاعتنايى و كممحلى آنهامواجه شد وآن روحانيان يكىيكى در ميان سخنانشصحنهراترك كردند؛ در حالى كه آثار خشم و ناراحتى وى از اين بىاعتنايى كاملًا در چهرهاش مشهود بود.
بيش از يك هزار و ششصد دلار از يك زائر اسكويى به سرقت رفت. اين زائر 55 ساله كه براى اقامه نماز صبح به حرم نبوى رفته بود، پس از پايان نماز، هنگام خروج از مسجد مورد دستبرد قرار گرفت.
زائر مزبور مبلغ 1650 دلار و 2 برگ ايرانچك به مبلغ 2 ميليون ريال را در كيف همراه خود قرار داده بود. ضرورى است زائران ايرانى هوشيارى لازم را در حفظ وجوه نقدى خود بهويژه هنگام ورود و خروج به اماكن زيارتى به خرج دهند.
سخنران بعثه رهبر معظم انقلاب بر ضرورت توجه زائران حرم نبوى و بيتاللَّه الحرام به نماز بهويژه در ايام حج تأكيد كرد.
به گزارش واحد ارتباطات خبرى بعثه مقام معظم رهبرى حجتالاسلام قرائتى امروز در مراسم سخنرانى عمومى بعثه رهبر انقلاب كه با حضور سرپرست حجاج ايرانى برگزار شد، خطاب به زائران شهرهاى مختلف كشورمان گفت: شما بنا به دعوت خدا و رسول گرامى اسلام و ائمه بقيع وارد سرزمين وحى شدهايد لذا قدر خود را بدانيد و از لحظه لحظه اين سفر الهى بهره ببريد و با توجه ويژه به نماز و دعا، از فضيلتهاى اماكن مقدس مكه و مدينه، توشه در خور اين سفر معنوى برگيريد.
آقاى محسن قرائتى نبى مكرم اسلام را والاترين و شريفترين موجود الهى خواند و گفت به همين سبب خداوند نعمات منحصر به فرد از جمله كوثر ولايت را به پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله عطا كرد.
وى فضاى اماكن مقدس مكه و مدينه را معطر به انفاس قدسى نبى اكرم اسلام و ائمه طاهرين دانست و زائران را به تقويت بعد معنوى خود در اين فضاى منحصر به فرد توصيه كرد.
نخستين همايش بعثه رهبر معظم انقلاب با عنوان «قرآن و سنت دو مشعل هدايت» فردا با حضور علماى اهل تسنن و شيعى و نمايندگان مراجع عظام در مدينه منوره برگزار مىشود. حجتالاسلام حسن زمانى، مسؤول واحد اهل سنت بعثه رهبر معظم انقلاب امروز با اعلام اين خبر هدف اصلى برپايى اين همايش را تأكيد بر واحد بودن نتيجه پيروى از سنت و عترت در كسب معارف نبوى توصيف كرد و گفت: عرضه فرهنگ جديد تقريب و تعامل بيشتر علماى شيعه و سنى در فضاى معنوى مدينه از ديگر اهداف اين همايش است.
حجتالاسلام زمانى با بيان اين كه واحد اهل سنت بعثه دو همايش ديگر تا پايان موسم حج در مكه مكرمه و مدينه منوره برگزار مىكند افزود: امسال بيش از پنج هزار زائر از برادران و خواهران اهل سنت كشورمان در كنگره عظيم حج شركت مىكنند.
در جلسه امروز شوراى هماهنگى بعثه مقام معظم رهبرى، آقاى صادقى سفير جمهورى اسلامى ايران در عربستان گزارشى از ملاقاتهاى خود با مقامات عربستان در باره موضوعات مربوط به دعاى كميل، زيارت بقيع، و زيارت زائران ايرانى از مسجد نبوى ارائه داد و اعلام داشت: با مسؤولان دولت سعودى هماهنگى شده تا در طول
موسم حج، چهار دعاى كميل برگزار شود.
آيةاللَّه رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در اين جلسه ضمن تشكر و تقدير از زحمات سفير جمهورى اسلامى اظهار داشت: تقويت روزافزون روابط جمهورى اسلامى ايران و عربستان به سود دو كشور و تمام كشورهاى اسلامى است و انشاءاللَّه با تداوم مذاكرات سياسى سفارت با مقامات عربستان، و اقداماتى چون نشست مشترك علماى شيعه و سنى، تدابير مناسبى اتخاذ شود تا از چاپ كتاب بر ضد شيعيان جلوگيرى به عمل آيد و روابط فرهنگى دو كشور گسترش يابد.
در اين جلسه همچنين معاون اجرايى و معاون مسؤول دفتر بعثه درباره اقدامات انجام يافته به منظور برپايى نخستين دعاى كميل در موسم حج جارى گزارش دادند، و پس از اظهار نظر برخى از اعضاى شورا، سرپرست حجاج ايرانى ضمن تقدير و تشكر از دستاندركاران مربوطه، بر رفع نواقص جزيى مراسم (كه در اين جلسه مطرح گرديد) در برپايى مراسم بعدى تأكيد كرد.
فردا اولين گروه زائران مدينه قبل، مدينه منوره را به مقصد مكه مكرمه ترك مىگويند. واحدهاى حمل و نقل بين شهرى و همچنين تداركات و تغذيه ستاد مدينه تسهيلات لازم را براى اين گروهها فراهم مىآورند.
محسن نظافتى مسؤول تغذيه حجاج در مدينه اعلام كرد: غذاى بين راهى به اندازه كافى تهيه و به مسجد شجره منتقل خواهد شد و در اختيار كاروانهاى اعزامى به مكه قرار مىگيرد. وى افزود: از مديران كاروانها تقاضا مىشود غذا را از كانتينرهاى مستقر در مسجد شجره تحويل بگيرند و در اتوبوسها توزيع نمايند. ضمناً مديران وسايلى مانند: دستمال كاغذى، قاشق، كارد، نان، ماست، ميوه، نوشيدنى و مقدارى سفره يكبار مصرف براى استفاده يك نفره را پيش بينى و همراه ببرند و هنگام صرف غذا به زائران تحويل دهند. اين اقلام در سهميه سرانه كاروان قبلًا در نظر گرفته شده است.
شنبه 22 ذىقعده
(3/ 10/ 84)
ديدار اعضاى بعثه آيات عظام با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى
اعضاى بعثه حضرات آيات عظام سيستانى، بهجت، حايرى، تبريزى، فياض، مكارم شيرازى، فاضل لنكرانى، حكيم، شبيرى زنجانى، شاهرودى، صافى، نورى همدانى، صانعى و موسوى اردبيلى روز شنبه به طور جداگانه در بعثه مقام معظم رهبرى حضور يافتند و با نماينده ولى فقيه و سرپرست زايران ايرانى خانه خدا ديدار و گفتگو كردند.
در اين ديدار پيرامون مسايل فرهنگى و احكام حج و لزوم جلوگيرى از تحركات تفرقهافكنانه تبادل نظر شد.
نمايندگان آيات عظام در اين ديدارها با اشاره به برگزارى منظم و منسجم دعاى كميل مديريت بعثه مقام معظم رهبرى در حج را مدبرانه و انديشمندانه توصيف كردند.
نماينده مقام معظم رهبرى نيز ابراز اميدوارى كرد با حمايت معنوى بعثه آيات عظام، و اجراى برنامههاى فرهنگى پيشبينى شده بعثه مقام معظم رهبرى مراسم عبادى و سياسى حج سال جارى با محوريت پيوند قرآن و عترت بدون مشكل و با شكوه برگزار شود.
علما و زائران شيعه و سنى در همايش «قرآن و سنت، دو مشعل هدايت» جلوه زيبايى از وحدت مسلمانان را در بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره به نمايش گذاشتند.
در اين همايش يك روزه كه سرپرست حجاج ايرانى و دستاندركاران برگزارى حج تمتع امسال حضور داشتند، نخست حجتالاسلام محمدحسن زمانى مسؤول واحد اهلسنت بعثه مقام معظم رهبرى ديدگاه اهل سنت و شيعيان را در پيروى از سنت پيامبر صلى الله عليه و آله و ارادت به اهل بيت عليهم السلام مشابه خواند و برخى اختلافات موجود ميان شيعه و سنى را غير واقعى توصيف كرد.
آقاى زمانى با اشاره به مشتركات فراوان ديدگاه شيعه و اهل سنت به ضرورت بهرهگيرى متقابل از معارف و آموزشهاى نبى مكرم اسلام كسب شده از هر دو مسير اهل بيت و اصحاب پيامبر صلى الله عليه و آله تأكيد كرد.
سيّد عثمان حسينى از ائمه جمعه شافعى كردستان نيز در اين همايش با تأكيد بر ضرورت تقويت جهان اسلام در برابر تهاجمات آشكار و پنهان استكبار جهانى ابراز اميدوارى كرد مسلمانان با تمسك به قرآن و سنت كه مشتركات ميان مذاهب اسلامى است، اتحاد خود را براى دفاع از مسلمانان بهويژه مردم مظلوم فلسطين بيش از پيش تقويت كنند.
معاون آموزش و پژوهش بعثه رهبر معظم انقلاب اسلامى هم كه در اين همايش سخنرانى كرد تنها راه رستگارى و سعادت ابدى را پيروى از قرآن، عترت و سنت دانست.
حجتالاسلام والمسلمين قاضىعسكر گفت: اگر بخواهيم دچار اشتباه نشويم بايد در سايه وحدت، تبعيت محض از قرآن و حركت در مسير هدايت اهلبيت حركت كرده، سنت پيامبر را سيره خود سازيم؛ زيرا آموزهها و معارف قرآن، انبياء و اولياء خدا محدود
به زمان خاصى نيست و در تمام اعصار و دورهها بهترين هدايتگر بشر به فلاح و رستگارى است.
امام جمعه اهل سنت هرمزگان نيز در سخنان خود به تشريح جايگاه اهلبيت پيامبر صلى الله عليه و آله نزد اهل سنت پرداخت و گفت: محبت رسول مكرم اسلام و اهل بيت ايشان را كه در قرآن نيز بر آن تأكيد شده بر خود فرض مىدانيم و معتقديم انجام فرايض و واجبات دينى بدون محبت اهلبيت عليهم السلام باطل است و كسى كه انجام واجباتش باطل باشد از مسلمانى خارج است.
آقاى محمد صالح امينى جمهورى اسلامى ايران را پيشتاز در دفاع از مسلمانان جهان و ايستادگى در برابر استكبار جهانى دانست و آن را مايه فخر و مباهات مسلمانان از جمله برادران اهل سنت توصيف كرد.
نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت آخرين سخنران همايش در سخنان خود همدلى و وحدت مسلمانان را در جمهورى اسلامى ايران مثالزدنى و آن را الگوى موفق كشورهاى اسلامى توصيف كرد.
آقاى رىشهرى وحدت جهان اسلام را از اهداف مهم انقلاب اسلامى ايران برشمرد و گفت: بعثه مقام معظم رهبرى به منظور حداكثر بهرهگيرى زائران خانه خدا، نبىمكرم اسلام صلى الله عليه و آله و اهلبيت عليهم السلام برنامههاى مختلف و متنوعى تدارك ديده است كه به مرور در ايام برگزارى حج ابراهيمى اجرا خواهد شد.
در خلال برنامههاى همايش امروز، مداحان و شاعران با سرودن و خواندن اشعارى بر ضرورت وحدت مسلمانان تأكيد كردند.
روز يكشنبه آينده برابر با اول ماه ذيحجه پرده جديد كعبه تحويل توليت خانه كعبه خواهد شد. پرده جديد كعبه به جاى پرده فعلى، روز نهم ماه ذىحجه بر روى كعبه نصب مىشود. هزينه اين پرده كه از ابريشم خالص بافته شده، بالغ بر 20 ميليون ريال و ارتفاع
آن 14 متر مىباشد و از پنج قطعه مجزا بافته شده كه اين قطعات پس از نصب بر روى كعبه به همديگر دوخته خواهد شد.
رئيس دانشگاه امالقرى اعلام كرد: اين دانشگاه براى ترم دوم سال تحصيلى جارى در رشته «مديريت حج و عمره» دانشجو مىپذيرد. رئيس «دانشكده خدمترسانى به جامعه» گفت: هزينه اين دوره يكساله هشتهزار ريال است و به فارغالتحصيلان مدرك ديپلم داده خواهد شد. وى گفت: براى ورود به اين دوره شرط معدل وجود ندارد. وى عدم استقبال خانمها از اين رشته را ناشى از نداشتن اطلاعات كافى و عدم اطلاعرسانى در مورد اين رشته ذكر كرد و گفت اين رشته مانند رشتههاى ديگر هيچگونه رقيبى در بازار ندارد ولى برخى فكر مىكنند كه زمينه فعاليت اين دوره فقط محدود به داخل حرم خواهدبود و اين اشتباه است. وى پيشبينى كرد اين رشته در مكه مكرمه نيز همانند مدينه منوره مورد استقبال گسترده قرار گيرد. وى تأكيد كرد شركتهاى حج و عمره در مكه نيازمند تخصصهاى زنان در اين رشته مىباشند.
حاتم بن حسن قاضى معاون وزارت حج عربستان، طى ديدار از سازمان مطوفين حجاج ايران گفت: اين سازمان كليه امور مربوط به حجاج ايران را انجام داده است. وى افزود در سال جارى صندلىهايى براى انجام حلق در نظر گرفته شده است. وى خاطرنشان ساخت امسال 95 هزار نفر از ايران مراسم حج را انجام خواهند داد.
دكتر ماجد ابراهيم رئيس بعثه حج مصر و معاون وزارت كشور مصر گفت: به منظور كاهش مشكلاتى كه حجاج در زمان رمى جمرات با آن مواجه هستند، امسال از سوى
اين بعثه به فتواى مربوط به جايز بودن رمى جمرات در تمامى ساعات شبانهروز عمل خواهد شد. وى گفت از سوى اين بعثه با اتاق عمليات مشاعر مقدسه در مورد اجراى برنامه زمانبندى شده مربوط به رمى جمرات هماهنگى به عمل خواهد آمد. شايان ذكر است 55 هزار نفر از مصر حج امسال را انجام خواهند داد. از اين تعداد 75% از طريق هوايى، 25% از طريق زمينى و 5 هزار نفر از طريق دريا وارد عربستان خواهند شد. وى خاطرنشان كرد، 37 ساختمان جهت اسكان حجاج مصرى اجاره شده است.
وزير بهداشت عربستان گفت بالغ بر 23 ميليون ريال سعودى جهت توسعه و بهسازى مراكز بهداشتى مستقر در منطقه مشاعر در نظر گرفته شده است.
معاون وزارت امور شهر و روستاى عربستان گفت: اولين مرحله طرح توسعه پل جمرات و مشاعر با هزينه 860 ميليون ريال پايان يافت و تمام پروژه توسعه و گسترش منطقه مشاعر با هزينه 3/ 4 ميليارد ريال طى 3 تا 4 سال آينده پايان خواهد يافت. وى افزود سال آينده پل فعلى جمرات تخريب و به جاى آن پل جديد چند طبقهاى احداث خواهد شد. وى گفت در حال حاضر 48 هزار چادر با گنجايشهاى متفاوت در منطقه مشاعر وجود دارد.
كوههاى اطراف بيتاللَّه الحرام به علت نزديكى به مسجدالحرام و توجه زمينداران و پيمانكاران به آنها، كوههاى طلا ناميده مىشود. بنابر اظهار متخصصان، سود كسانى كه در زمينه احداث بنا در اين كوهها سرمايهگذارى نمايند بيش از 50% مىباشد. قيمت فروش هر متر مربع از اين زمينها بالغ بر 50 هزار ريال مىباشد.
دانشگاه اسلامى امام محمد بن سعود 96 هزار كتابچه تحت عنوان «آنچه حجاج بايد انجام دهند» به 8 زبان از جمله فارسى، چاپ كرده است كه در زمان حج ميان حجاج توزيع خواهد شد.
اين روزها بازارهاى مدينه با خيل زائران ايرانى روبهروست كه از اين سو به آن سو در پى خريد سوغات مىروند و با خريدهاى خود رونق چشمگيرى به كسب و كار كاسبان و دستفروشان اين شهر دادهاند. حضور زياد ايرانيان در بازار و حجم بسيار خريد آنان موجب شده است بيشتر فروشندگان به آن ميزان زبان فارسى را كه براى دعوت به خريد و دادن تخفيف (!) و تبليغ كالاهاى خود نياز دارند، آموخته و در مكالمه با ايرانيان به كار برند. حتى اگر زائرى به عربى از آنان سؤال كند، به فارسى پاسخ مىدهند.
برخى مغازهها تابلوهاى فارسى نصب كرده و يا علاوه بر عربى، به فارسى نيز نوشتهاند. مثلًا تابلوى يك مغازه چنين است: «خوش آمديد به طبقه بالا- كاپشنها، پتوها، لباسهاى پسرانه و دخترانه با قيمت مناسب و تخفيف عالى» و ...
بر اساس گزارشى كه شب گذشته شبكه خبر ايران پخش كرد و در مدينه دريافت شد، هر ساله ايرانيان زائر در موسم حج و عمره حداقل 200 ميليون دلار از بازارهاى مكه و مدينه خريد مىكنند كه عموماً اين كالاها ساخت كشورهاى غيرمسلمان و بعضاً نامرغوب هستند. با خريدهاى ايرانيان از عربستان، هر ساله هزاران شغل در كشورهاى غيرمسلمان ايجاد مىشود.
نشريه زائر گزارشى را در اين باره از مشاهدات خبرنگار خود با عنوان «با زائران ايرانى در بازارهاى مدينه» در شماره امروز خود آورده است كه عيناً نقل مىشود:
از قيمت كالاها مطمئن نيست. هنوز هم نمىداند كالايى كه خريدارى مىكند
مرغوب است و از استانداردهاى لازم برخوردار است، داراى نشانههاى كالاى واقعى است يا نه؟ امّا مىگويد: بالاخره بايد سوغاتى بخرم ... هرچند خريد با شك و ترديد صورت مىگيرد ولى تنوع كالاها، زرق و برق اجناس، اصرار برخى فروشندگان و خريد بعضى زائران، او را هم وسوسه مىكند.
براى افراد خاصى خريد مىكنم.
مىپرسم چقدر خريد مىكنى؟ او هم مىگويد: مشخص نيست ولى خريد را از امروز شروع كردم.
او در پاسخ به سؤال ديگرى اظهار مىدارد: قيمتها با ايران فرق نمىكند ولى به نظر من اجناس اينجا شيكتر است! يك زائر ديگر ايرانى كه مرد چهل سالهاى به نظر مىرسد، در پاسخ به اين سؤال كه چى شد سر از بازار مدينه درآوردى؟ مىگويد: واقعيتاش خودم راغب به خريد نيستم ولى همسرم مرا به خريد واداشته است. چارهاى هم نيست بايد براى بستگان و آشنايان سوغاتى خريد.
در يكى از مراكز تجارى نگاهم به چند خانم آذرى زبان مىافتد، بر چادرهايى كه بر سر دارند، نشانههايى با كاروان آذربايجان شرقى به چشم مىخورد، خريدهايشان را كردهاند، ولى هنوز هم در صدد خريد هستند، كنار كيسههاى بزرگ پلاستيكى كه اجناس خريدارى شده در آنها جاى گرفته، نشستهاند.
پيرمرد قدخميدهاى كه در مركز تجارى الجزيزه در مقابلم قرار مىگيرد، انگيزه خريدهايش را سوغات براى فرزندان و نوه هايش عنوان مىكند. او اهل مشهد مقدس است و مىگويد: باور كنيد كه بهتر از اين اجناس در مشهد ما وجود دارد ولى چه كنم كه بايد براى بچهها سوغاتى تهيه كنم. او مىگويد: انتخاب سوغات براى من سخت و وقتگير است، با قيمتها آشنا نيستم ولى نگاه مىكنم و مىبينم ديگران چى خريد كردهاند من هم همان اجناس را خريدارى مىكنم.
وارد مغازه پارچهفروشى در مركز تجارى الجزيره مىشوم. مرد ميانسال ايرانى به صاحب مغازهاى كه يك پيرمرد افغانى با محاسن بلند است، معترض مىشود كه اين پارچههايى را كه به من فروختى، گران است؛ جاى ديگر قوارهاى 2500 تومان ارزانتر است و جنساش هم يكى است و به من چند قواره گران فروختى ... و بعد هم قسم ياد كردن و ادامه ماجرا.
اين روزها، بازارهاى مدينه پذيراى خيل مشتريان است، بد نيست نظر برخى از زائران ايرانى را هم در انتخاب كالاى مورد نظر جويا شويم.
خانم نسرين دادگر زائر تهرانى مىگويد: من كلى خريد كردم، از پوشاك و دمپايى گرفته تا اسباببازى و كالاهاى ديگر.
مىپرسم از قيمتها مطمئن هستى؟ مىگويد: نه زياد. از استاندارد كالاها مىپرسم. مىگويد: نوشتهاند براى فلان جا ولى نه، مطمئن نيستم. سؤال مىكنم پس چرا خريد كردى؟ مىخندد و مىگويد چون قشنگ است و مرغوب. باز سماجت مىكنم و مىپرسم اجناس ايرانى مرغوب نيست؟
مىگويد: خريدهايى كه كردم به نظرم مىرسد كيفيت آن بد نيست، سفر اول آمدهام، چارهاى ندارم بايد سوغات ببرم.
خانم ديگرى كه خود را كرمى و اهل تهران معرفى مىكند در پاسخ به سؤالم مىگويد: از اين فروشگاه خريد نمىكنم، چون قيمت هايش بالاست.
ولى از جاى ديگر حتماً خريد خواهم كرد.
مىپرسم براى افراد خاصى كه مد نظر شما هستند سوغاتى مىبريد يا فعلًا هر چه كه مورد پسند شما بود خريدارى مىكنيد و بعد هم در تقسيم تصميم مىگيريد؟ او مىگويد: نه براى افراد مشخصى خريد مىكنم.
حالا هنگام نماز فرا مىرسد، صداى اذان از مسجدالنبى در همهجا طنينانداز مىشود و برخى از حاجيان ايرانى هنوز هم مشغول خريدند!
از بازار بيرون مىآيم، تازه نگاهم مىافتد به بعضى از زائران كه جهت خلاف مسير سيل جمعيت كه براى اقامه نماز سوى مسجدالنبى در حركت
هستند، گام بر مىدارند؛ با ساكهايى از كالاهاى خريدارى شده! و اين صحنه مرا آزردهخاطر مىكند.
چرا در انجام يك عمل پسنديده به گونهاى رفتار مىكنيم كه باعث مشقّت و پيامدهاى منفى ديگرى باشد.
بايد فكرى كرد و چارهاى انديشيد با حفظ اصل مسأله، از برخى اسراف و زيادهروىها پيشگيرى كرد و نيز بايد پرسيد ميزان خريد ايرانيان چه مبلغى است و در مجموع اين خيل صدهزار نفرى از زائران ايرانى چند صد ميليارد تومان را هزينه خواهد كرد و آيا هر چه را كه مىخرند از نيازهاى اساسى آنان است؟
رانندگى عجيب و خطرناك سعودىها، برخى خيابانهاى غير فنى و كمديد، نبودن چراغ راهنمايى در تقاطع نزديك به حرم نبوى و عدم حضور فعال پليس راهنمايى جان زائران پيادهاى را كه تقريباً در 24 ساعت شبانهروز عازم حرم نبوى صلى الله عليه و آله هستند، تهديد مىكند. كما اين كه تاكنون يك زائر زن اندونزيايى كشته و زائرى ترك نيز مجروح شده است.
خيابان على بن ابىطالب عليه السلام كه برخى كاروانهاى ايرانى در آنجا مستقر هستند و مسير اصلى زائران اندونزيايى است، نرسيده به تقاطع بزرگراه فيصل پيچ خورده است كه باعث كم شدن ديد رانندگان و عابران مىشود؛ به گونهاى كه عابر در يك لحظه كه خيابان را خلوت مىبيند، نمىتواند با اطمينان از عرض آن عبور كند، چرا كه هنوز به وسط خيابان نرسيده چهبسا يكباره با خودرويى مواجه مىشود كه با سرعت به سوى او مىآيد.
بر اين معضل، مشكلى هم افزوده شده و آن پارك كردن عمودى برخى خودروها و همزمان توقف دوبله بعضى ديگر است.
چراغ راهنمايى اين تقاطع هم كار نمىكند، شايد به سبب بسته بودن تقاطع به روى
خودروهاى ورودى از خيابان على بن ابىطالب! اما فكر عابران را نكردهاند كه بايد از بزرگراه عبور كنند.
گذشته از اين رانندگان سعودى اصلًا رعايت عابران را نمىكنند و چنان به سوى آنان مىآيند كه اگر عابر خود را كنار نكشد، جان خود را به خطر انداخته است. به تعبير ديگر تنها عابر بايد رعايت كند و رانندگان خود را ملزم به ملاحظه عابر نمىدانند. شايد در قوانين اينجا بر خلاف ايران كه در هر حال حق با عابر است- چه متخلف باشد يا نباشد- حقّ را به راننده دادهاند. آنها حتى ملاحظه عبور عابر پياده از روى خطكشى را هم نمىكنند. البته شايد به دليل رنگ و روى رفته اين خطكشىها!
در برخى ساعات تعدادى مأمور راهنمايى به كمك عابران مىآيند. حركات آنها هم ديدنى است. در اين تقاطع مأموران از دو سوى هر باند ابتدا جلوى عابران را كه عموماً زائر هستند مىگيرند تا تعداد قابل توجهى شوند. سپس خود ناگهان وسط بزرگراه پريده و با سوت زدن و بلند كردن دست جلوى خودروها را براى عبور عابران مىگيرند و خودروها با ترمزهاى شديد متوقف مىشوند!
ظاهراً معبرى زيرزمينى براى عابران پياده از اين تقاطع طراحى و اقدام به ساخت آن كردهاند؛ اما تاكنون افتتاح نشده است. اگر مسؤولان سعودى با اين وضع رانندگى اتباع خود براى جان ميهمانان خدا و رسول ارزش واقعى قائل بودند، بايد تلاش مىكردند تا اين معبر پيش از رسيدن موسم حج آماده بهرهبردارى شود. و چنانچه به هر دليل آماده نمىشد با نصب پلهاى موقت از به خطر افتادن جان زائران جلوگيرى مىكردند.
در اينجا برخلاف ايران و به خصوص تهران، دست هيچ پليسى برگ جريمه ديده نمىشود و شايد اصلًا جريمهاى در كار نيست، چرا كه رانندگان بدون كمربند ايمنى، با سرعتهاى زياد و توقف در مناطق ممنوعه و دوبله پارك كردن پاىبندى خود را به مقررات ثابت كردهاند!! حتى نوجوانانى را مىتوان ديد كه با سن 13- 14 سال رانندگى مىكنند!
از ديگر گفتنىهاى رانندگان سعودى، بوق زدنهاى مكرر آنهاست؛ با جهت و
بىجهت. به نظر مىرسد از بوق زدن لذت مىبرند و انسان متعجب مىشود از تحمل مردم اين كشور. اين بوق زدنها مرا به ياد مرحوم جلال آلاحمد در سفرنامه حجش- خَسى در ميقات- انداخت. جلال 41 سال پيش مىنويسد:
«... آى بوق مىزنند رانندههاشان! و بىهيچ احتياجى به آن. و آن راننده كه ما را از جده به مدينه آورد! پناه بر خدا.» (1)
پس از نگاشتن اين سطور، خبرى از تصادف يك زائر ايرانى دريافت شد. در شامگاه جمعه 2 دى يكى از زائران ايرانى به نام آقاى مظفر رمضانى اهل سراب از كاروان 11236 در خيابان ملك سعود بر اثر برخورد با يك دستگاه اتومبيل شهروند سعودى از ناحيه سر مصدوم و در بيمارستان بسترى شد.
1) 1. خسى در ميقات، جلال آل احمد، تهران، انتشارات نيل، چاپ اول، 1345، ص 57.
يكشنبه 23 ذىقعده
(4/ 10/ 84)
ديدار جمعى از علما و زائران پاكستانى با اميرالحاج ايران
جمعى از زائران و علماى پاكستانى عصر يكشنبه با حضور در بعثه مقام معظم رهبرى با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ديدار كردند.
در اين ديدار آيةاللَّه رىشهرى در سخنانى به تشريح جايگاه حج در قرآن و تعاليم اهلبيت عليهم السلام پرداخت و گفت: حج علاوه بر منافع فردى براى زائران، بايد براى امّت اسلام مفيد و سازنده باشد و مسلمانان بتوانند منافع امّت اسلامى را تأمين كنند.
وى افزود: فلسفه منافع حج برخوردارى زائران و جوامع اسلامى از منافع آن است و حج ابراهيمى و محمدى صلى الله عليه و آله قادر است مشكلات سياسى، اقتصادى و فرهنگى امّت اسلام را حل كند.
نماينده ولى فقيه گفت: به فرموده امام امّت صلى الله عليه و آله حج بايد پاسخگوى مردم مظلوم فلسطين و برطرف كننده مشكلات جوامع اسلامى باشد.
اميرالحاج جمهوى اسلامى ايران، با اشاره به روايتى از امام صادق عليه السلام افزود: حج آن قدر ارزش دارد كه انسان قادر به درك اندازه و ميزان بركات و نعمات آن نيست و ارزش آن فوق تصورات انسان است.
آيةاللَّه رىشهرى معرفت و آگاهى نسبت به وظايف و آداب مناسك حج را اوّلين
شرط برخوردارى از بركات سرزمين وحى دانست و گفت: زائر خانه خدا بايد با معرفت و آگاهى نسبت به واجبات فريضه حج و اسرار و رموز مناسك آن، خود را آنگونه كه شايسته است، به لحاظ معنوى و خودسازى تقويت كند.
وى به روايتى از امام باقر عليه السلام اشاره كرد و افزود: گناه و بىتقوايى، خشم و عصبانيت و بدرفتارى با همسفران از آفات مناسك حج است كه زائران بايد از آنها دورى كنند.
سرپرست حجاج ايرانى همچنين زلزله اخير در پاكستان را به زائران اين كشور تسليت گفته و اظهار داشت: مردم مسلمان ايران خود را در مصيبت زلزله پاكستان در كنار مردم اين كشور مىدانند.
وى در پايان با بيان اينكه حج ابراهيمى و محمدى صلى الله عليه و آله بيدار كننده مسلمانان است، اظهار اميدوارى كرد با اين بيدارى اهداف فردى و اجتماعى حج كه همانا حل مشكلات سياسى، اقتصادى و فرهنگى مسلمانان است، محقق مىشود.
پيش از سخنان سرپرست حجاج ايرانى، مداحان به ذكر و مدح اهلبيت عصمت و طهارت پرداختند و حجتالاسلام جعفر الهادى پيرامون اهميت سفر حج، فلسفه حج و وظيفه شيعيان در اين زمان حساس سخنرانى كرد. سخنان وى كه به زبان اردو ترجمه مىشد بويژه مصائب حضرت صديقه كبرى عليها السلام با ابراز احساسات شديد زائران پاكستانى همراه بود.
نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى در ديدار با آقاى قاضى سليمان حامد مشاور رئيس جمهور افغانستان در امور قضا و عدليه، و معاون وزير ارشاد و حج، و رئيس بعثه اين كشور گفت: افغانىها با هشيارى و مقاومت و تدين توانستند در دوران جهاد، دشمنان اسلام و كشور را بيرون كنند؛ اما اختلافات داخلى، شهد پيروزى را به كام مردم افغانستان تلخ، و تحجر را حاكم كرد.
وى با تأكيد بر اين كه افغانىها با تعهدى كه به اسلام دارند دست بيگانگان را به كلى از كشور قطع خواهند كرد، افزود: دشمن در افغانستان مىخواهد با چيزهايى مردم را مشغول كند كه روح حماسى را از آنان بگيرد.
سرپرست حجاج ايرانى با اشاره به حديث رسول اكرم صلى الله عليه و آله در بازگشت از جهاد با دشمن كه فرمود: جهاد اكبر (با نفس) در پيش است گفت: اين حديث پيش از آن كه پيام اخلاقى و عرفانى داشته باشد، پيامى سياسى دارد. مسلمانان صدر اسلام پس از پيروزىها بر دو ابرقدرت زمان، چون در جهاد اكبر شكست خوردند، نتيجه اين شد كه حاكميتشان به دست ظلمه افتاد.
وى با استناد به سخن مقام معظم رهبرى بر اين كه دشمن به شبيخون فرهنگى دست زده است و اگر جوانان در اين شبيخون شكست بخورند، مردم روى ترقى و استقلال را نمىبينند، گفت: دشمن از دو راه و با دو ابزار مىخواهد در افغانستان بماند، يكى تهاجم فرهنگى و ديگرى اختلافات داخلى. هشيارى سياسيون و علما مىتواند از تحقق اهداف دشمن جلوگيرى كند و آينده بسيار خوبى را براى افغانستان رقم زند.
نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت در پايان آمادگى كامل دستاندركاران حج و زيارت ايران را براى انتقال تجارب گرانقيمتى كه طى سالها كسب كردهاند به طرف افغانى اعلام داشت.
پيش از سخنان اميرالحاج ايران، رئيس بعثه افغانستان با قدردانى از حمايتهاى همهجانبه جمهورى اسلامى ايران در دوران جهاد و مقاومت اين كشور، مصرّانه خواستار انتقال تجارب ارزنده و منحصر به فرد ايران در امر حج شد و از مسؤولان حج جمهورى اسلامى ايران خواستار تشكيل جلسات آموزشى و راهنمايى دستاندركاران حج افغانستان شد. وى گفت كه در سال 70 از طريق كاروان افاغنه اعزامى از ايران به حج مشرف شده است و آموزههاى خود را از نحوه مديريت مسؤولان ايرانى در آن سفر، به هنگام تصدى رياست بعثه افغانستان مورد استفاده قرار داده است.
رياست سازمان حج و زيارت كشورمان نيز در اين ديدار آمادگى كامل سازمان حج
را براى همكارى و آموزش و راهنمايى دستاندركاران حج افغانستان در موسم حج جارى، و در ايران و افغانستان اعلام داشت. آقاى زرهانى همچنين گفت: تا سال گذشته كه ما در ايران كاروان افغانىها داشتيم، مدير كاروان، روحانى كاروان و ... از خود افغانىها تربيت كردهايم.
سازمان حج و زيارت با صدور اطلاعيهاى 33 توصيه مهم و قابل توجّه امنيّتى را به زائران ايرانى گوشزد كرد:
يكى از عمدهترين مشكلاتى كه زائرين محترم در ايام حج تمتع با آن مواجه هستند، سرقت و مفقودى وجوه نقدى يا اشياء قيمتى آنان است. لذا مؤكداً از زائران گرامى درخواست مىشود به منظور پيشگيرى از اينگونه موارد به توصيههاى ذيل دقت كرده، و به دستورالعملهاى مذكور عمل نمايند.
زائران و عوامل محترم كاروانها از قفل بودن درب و پنجره اتاقها هنگام خروج «هرچند كوتاهمدت» اطمينان حاصل نمايند.
زائرين محترم از عنوان و اظهار نمودن ميزان وجوه نقدى خود نزد ديگران خوددارى نمايند.
زائرين محترم هنگام خارج شدن از ساختمان از همراه داشتن وجه نقد بيش از حد مورد نياز خوددارى نمايند.
زائرين محترم از سپردن اشياء قيمتى، دوربين، كيف دستى و تلفن همراه به افراد غير آشنا كه شناخت كافى از آنها ندارند ولو به صورت كوتاهمدت خوددارى نمايند.
زائرين محترم به ميزان مورد نياز ارز خود را همراه داشته و به منظور تبديل آن صرفاً به صرافىهاى مجاز مراجعه نمايند. بديهى است در جهت تبديل ارز نيز بهتر است موضوع به صورت تدريجى و مرحلهاى انجام گيرد.
زائرين محترم قبل از ارائه ارز به صراف جهت تبديل به ريال سعودى حتماً شماره سريال آن را يادداشت نموده تا از تعويض احتمالى آن با اسكناس جعلى پيشگيرى گردد.
هنگام حضور در سالنهاى غذاخورى يا سرويسهاى بهداشتى از همراه داشتن هر گونه وسايل اضافى، اشياى قيمتى يا اجناس خريدارى شده خوددارى نموده و هنگام خروج نيز از همراه داشتن وسايل شخصى خود اطمينان حاصل كنيد.
زائرين محترم از تلفن همراه خود در حرمين شريف استفاده ننموده و در معابر عمومى نيز از گوشى تلفن همراه خود مراقبت نماييد.
پليس سعودى و مأمورين حرمين شريف نسبت به تلفن همراه (با امكانات عكسبردارى و فيلمبردارى) بسيار حساس بوده و در صورت مشاهده برخورد خواهند كرد.
زائرين محترمى كه به دليل دورى محل اسكان، ناگزير به استفاده از وسايط نقليه هستند الزوماً از سرويس حمل و نقل زائران ايرانى استفاده نموده و در صورت نياز به خودروهاى عمومى صرفاً از تاكسى استفاده كرده و قبل از سوار شدن كد مندرج بر درب و يا شماره پلاك خودرو را يادداشت و يا به خاطر بسپارند.
زائرين محترم هنگام خريد دقت نمايند وجه مربوطه را صرفاً به صندوق فروشگاه تحويل داده و از در اختيار قرار دادن وجه به افراد غير و يا عوامل فروشگاه خوددارى نمايند. همچنين هنگام دريافت باقيمانده وجه پرداختى ضمن شمارش وجوه مأخوذه دقت نمايند اسكناسهاى دريافتى سالم باشند.
بردن وسايل همراه به داخل مسجدالنبى و مسجدالحرام ممنوع مىباشد. لذا زائرين محترم دقت نمايند هنگام زيارت به جز سجاده و كتب ادعيه، وسايل اضافى همراه نداشته باشند.
زائرين محترم در شرايط عمومى و در تردد به حرم و ديگر مراكز عمومى و در
مواقعى كه قصد خريد ندارند وجه نقد بيش از حد مورد نياز به همراه نداشته باشند.
زائرين محترم هنگام عزيمت به مكه مكرمه از قرار دادن وجوه نقد و اشياء قيمتى در ساك حمل بار خوددارى نموده و همراه با خود حمل نمايند.
هنگام ورود به محل اقامت، وسايل و ساكهاى خود را بازبينى نموده و از محتويات داخل آن اطمينان حاصل شود.
تأكيد مىشود تردد زائرين محترم به ويژه افراد مسن و بانوان به تنهايى صورت نگرفته و در صورت مراجعه افراد بيگانه تحت هر عنوان حتى پليس، قبل از اطمينان از هويت واقعى افراد از ارائه هرگونه مدارك به آنها خوددارى شود. (عدهاى با اين ترفند قصد سرقت و كفزنى وجوه نقدى و اشياء قيمتى شما را دارند.)
به هنگام خروج از اتاق وسايل خود را در ساكهاى خود جاسازى نموده و درب آن بسته شود.
به هنگام برخورد فيزيكى و يا نزديك شدن افراد بيگانه به زائر تحت هر عنوان (مصافحه و تنه زدن و ...) بايد مراقب بود جيبها و يا وسايل شخصى زائر مورد دستبرد قرار نگيرد.
در طول سفر كارت شناسايى زائر، آدرس و تلفن هتل، همراه زائرين باشد.
حجاب و چادر، هويت زن ايرانى است. لذا شايسته است خواهران محترم ضمن اهتمام به حفظ حجاب و شأن زن مسلمان ايرانى، تنها و بدون محرم يا همراهى زائران كاروان از سوار شدن به تاكسى و يا خودروهاى متفرقه جهت عزيمت به حرم، بازار و ساير اماكن جداً خوددارى نمايند.
عدهاى با عنوان كردن مسائلى در حرمها و اماكن عمومى قصد تفرقهاندازى بين مسلمين را دارند. لذا زائرين در ابراز عقيده و اظهارنظر دقت داشته باشند.
در هنگام تردد از خيابانها مىبايست احتياط نمود چرا كه اغلب رانندگان در عربستان سعودى بىدقت هستند و نبايستى فراموش كرد كه حادثه خبر نمىكند.
امام جمعه تبريز كنگره عظيم حج را تجليگاه وحدت و قدرت مسلمانان دانست و بر ضرورت تقويت وحدت مسلمانان تأكيد كرد.
به گزارش واحد ارتباطات خبرى بعثه رهبر معظم انقلاب آيةاللَّه محسن مجتهد شبسترى سخنران روز يكشنبه اين بعثه كه با حضور سرپرست حجاج ايرانى، كارگزاران حج و شمار زيادى از زايران شهرهاى آذربايجان شرقى برگزار شد، اسلام را دين وحدت و يگانگى خواند و گفت: آنچه دشمنان اسلام را مأيوس و توطئههاى آنها را براى تسلط بر كشورهاى اسلامى و مسلمانان خنثى مىكند، هوشيارى و وحدت مسلمانان است كه در كنگره عظيم حج متجلى مىشود.
سخنران بعثه رهبر معظم انقلاب كه به زبان آذرى سخن مىگفت، تلاش براى ايجاد تفرقه ميان مسلمانان را از اهداف ديرين كفار و استكبار جهانى دانست و بر ضرورت بيدارى و هوشيارى مسلمانان تأكيد كرد.
آيةاللَّه شبسترى حج را يكى از بهترين موهبتهاى الهى به انسانها براى پالايش نفس و كسب معارف الهى توصيف كرد و گفت: حجاج بايد با تمام توان تلاش كنند كه با دست پر از معنويت، از سرزمين وحى خارج شوند و زايرى كه نتواند از فرصتهاى اين سفر الهى بهره گيرد زيان كرده است.
سخنران بعثه رهبر معظم انقلاب با تبيين جايگاه عبادت در اين سرزمين مقدس بر ضرورت پرهيز حجاج از توجه به ماديات تأكيد كرد و از آنان خواست خود را درگير مسائل مادى و حضور در بازارها نكنند تا بتوانند از لحظهلحظه ايام حج حداكثر بهره معنوى را نصيب خود گردانند.
رئيس سازمان حج و زيارت از آشپزخانه مركزى «الدخيل» در مدينه منوره بازديد كرد و از نزديك در جريان مراحل آمادهسازى غذاى زائران قرار گرفت.
به گزارش روابط عمومى سازمان حج و زيارت سيد احمد زرهانى در اين ديدار از سالنهاى آماده سازى برنج و خورشت و سبزيجات و سردخانهها و انبارها ديدن كرد و در هر بخش مسؤولان مربوطه توضيحات لازم را در مورد نحوه كار ارائه دادند.
رئيس سازمان حج و زيارت ضمن اظهار رضايت از عملكرد آشپزخانههاى مركزى مدينه منوّره و قدردانى از مدير، سرآشپزها و آشپزهاى آشپزخانه «الدخيل» خدمت آنان به زائران را در جهت ايجاد رفاه و پرداختن بيشتر و بهتر آنان به ابعاد معنوى و بهرهگيرى از فرصتها دانست.
آقاى زرهانى ابراز اميدوارى كرد كه مراكز طبخ متمركز بتوانند با استفاده بيشتر از فناورى پيشرفته توليد غذا، مشكلات جزئى كنونى را مرتفع نموده و موجبات رضايت صددرصد زائران را فراهم آورند.
آشپزخانه الدخيل روزانه بين 60 تا 70 درصد غذاى زائران ايرانى مستقر در مدينه را در دو نوبت ظهر و شب تأمين مىكند.
همهروزه تعداد زيادى اززائران زن و مرد از اين آشپزخانه ديدن كرده در جريان فرآيند آماده سازى و طبخ غذا قرار مىگيرند.
خبرگزارى حج به نقل از روزنامه المدينه گزارش داد: پيشبينى مىشود كه در موسم حج سال جارى بيش از سه ميليون ليتر آب زمزم در ظروف پلاستيكى دو ليترى ميان بيش از يك ميليون و پانصد هزار تن از حجاج بيتاللَّه الحرام توزيع شود.
حسن ارجمندى آهنگر كودك پنجساله تهرانى به عنوان خردسالترين زائر و حسين مراديان پيرمرد 109 ساله سنندجى به عنوان مسنترين زائر خانه خدا معرفى شدهاند
بر اساس گزارش ستاد مدينه منوره در بين زائران ايرانى يك كودك ششساله به نام پويا حاجيلو و يك پيرمرد 108 ساله نيز به نام محمد رياضى به حج مشرف شدهاند.
در گزارش آمارى ستاد مدينه از حج تمتع امسال آمده است كه 36/ 9 درصد زائران ايرانى بالاى 70 سال بوده و 74/ 17 از زائران نيز از 61 تا 70 سال دارند.
بنابراين گزارش 37/ 27 درصد از اين زائران از 50 ساله تا 60 ساله هستند و همچنين 12/ 30 درصد از زائران نيز از 41 تا 50 ساله هستند.
اين گزارش مىافزايد: زائران 31 تا 40 ساله، 18/ 13 درصد و زائران 21 تا 30 ساله نيز 3/ 2 درصد از كل زائران ايرانى را تشكيل مىدهند.
دوشنبه 24 ذىقعده
(5/ 10/ 84)
عيادت اميرالحاج ايران و هيأت همراه از شيخ عَمْرى
نماينده ولى فقيه و اميرالحاج ايران در رأس هيأتى متشكل از علما و مسؤولان بعثه مقام معظم رهبرى با حضور در مسجد شيعيان شهر مدينه منوره از شيخ عَمْرى امام جماعت اين مسجد و از شخصيتهاى برجسته شيعه اين كشور عيادت كرد.
در آغاز اين ديدار پس از تلاوت سوره «هل اتى» كه در تجليل از اهلبيت عصمت و طهارت نازل گرديد، يكى از شيعيان به زبان عربى مداحى كرد. آن گاه فرزند شيخ عمرى ضمن خوشامدگويى به آيةاللَّه رى شهرى و هيأت همراه گزارشى از وضعيت شيعيان مدينه را ارائه كرد.
سرپرست حجاج ايرانى نيز از اقدامات صورت گرفته براى نزديكى بيشتر مذاهب مختلف اسلامى در مدينه منوره ابراز خرسندى كرد. وى همچنين شفاى كامل شيخ عمرى را از خداوند متعال خواستار شد.
امام جماعت شيعيان مدينه چندى پيش دچار شكستگى استخوان شده بود كه هم اكنون وضع جسمانى وى رو به بهبود است.
به گزارش نشريه زائر با ورود اولين كاروان زائران فلسطينى به عربستان پرچم فلسطين در مدينه به اهتزاز درآمد. اين كاروان بعدازظهر امروز دوشنبه وارد مدينه شد.
قرار است 13 هزار فلسطينى امسال به منظور حضور در كنگره عظيم حج به عربستان سفر كنند.
يك زائر فلسطينى از شهر بيتاللحم به خبرنگار زائر گفت: خيلى خوشحالم كه برادران ايرانى را در مدينه مىبينم و نسبت به حضور ايرانيان احساس غرور مىكنم.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى عصر دوشنبه در ديدار با عيسى بن يوسف رئيس بعثه عمان از حج به عنوان عاملى براى تحكيم وحدت امت اسلامى ياد كرد و گفت: نمايندگان كشورهاى اسلامى در ايام حج فرصت دارند تا با همنشينى و گفتوگو براى حل مشكلات جهان اسلام چارهجويى كنند.
آيةاللَّه محمد محمدى رىشهرى به توصيههاى امام راحل و مقام معظم رهبرى در مورد برگزارى مراسم حج اشاره كرد و گفت: در شرايط كنونى جهان اسلام، كشورهاى اسلامى بيش از هر زمان ديگر به همدلى و همكارى براى حل معضلات جوامع اسلامى نياز دارند.
وى پيشنهاد كرد كميته مشتركى از سوى ايران و عمان براى تبادل تجربيات حج و تقويت مناسبات فرهنگى دو كشور تشكيل شود.
آيةاللَّه رى شهرى گفت: جمهورى اسلامى ايران آمادگى دارد سمينار منطقهاى حج را در كشورهاى مختلف اسلامى برگزار كند و تجربيات خود را در زمينه امور اجرايى و فرهنگى حج در اختيار ساير كشورهاى اسلامى قرار دهد.
اميرالحاج ايران ابراز اميدوارى كرد مسلمانان و جوامع اسلامى از تمامى ظرفيتهاى حج بخوبى بهرهگيرى كنند و حج علاوه بر منافع فردى، عموم مسلمانان را
نيز از منافع خود بهرهمند سازد.
عيسى بن يوسف رئيس بعثه عمان نيز حج را فرصتى براى رسيدگى به مسائل مختلف دينى و سياسى و اجتماعى و فرهنگى و اقتصادى مسلمانان دانست و گفت:
مسلمانان بايد از حج استفاده كنند تا حج از حالت سنتى خود فراتر باشد و به حل مشكلات كشورهاى اسلامى كمك كند.
وى روابط عمان و ايران را مستحكم توصيف كرد و ابراز اميدوارى نمود اين مناسبات در تمام زمينهها گسترش يابد.
رئيس بعثه عمان پيشنهاد آيةاللَّه رىشهرى در مورد برگزارى كميته مشترك را اقدامى مثبت خواند و گفت: عمان پيشنهاد ايران براى تشكيل كميته مشترك مسائل حج را مورد بررسى قرار خواهد داد.
در حج سال جارى 17 هزار نفر از كشور عمان شركت دارند و هزينه سفر هر زائر دو تا سه هزار دلار تعيين شده است.
به گزارش خبرنگار اقتصادى خبرگزارى مهر، در اطلاعيهاى كه از سوى گمرك منتشر شده، آمده است: حجاج محترم مىتوانند دو ساك مسافرتى متحدالشكل را كه سازمان حج و زيارت از طريق مديران كاروانها به آنان تحويل داده است با وزن مجموع معادل 40 كيلوگرم كالا به كشور حمل كنند و ساك دستى كوچكى به ابعاد (20* 30* 35 سانتيمتر) داشته باشند.
بنابراين گزارش، مسافران مىتوانند براى جا دادن وسايل شخصى باارزش و كم حجم آنها را با خود به داخل هواپيما ببرند و از قرار دادن اشيايى نظير چاقو، ناخنگير، قيچى، ابزار فلزى، اسلحه، اسباببازى، وسايل و آلات مشكوك و غير قابل بازرسى در اين ساك خوددارى گردد. در ادامه اين اطلاعيه آمده است: زائران گرامى براى حمل آب زمزم بايد بطرىهاى مناسبى را كه بتوان در ساك كوچك جاى داد
انتخاب نمايند. حمل آب به داخل هواپيما خارج از ضوابط فوق به دليل مشكلات فينى ممنوع است.
گمرك در توصيه دوم آورده است: چنانچه حجاج گرامى اقدام به حمل هرگونه كالا، خارج از ضوابط و شرايط تعيين شده نمايند و يا بستههاى نايلونى اضافه بر ساك كوچك داشته باشند، هواپيمايى جمهورى اسلامى ايران تعهدى در مورد تحويل و يا حمل آنها نخواهد داشت.
گمرك در اين اطلاعيه ترخيص و تحويل بار حجاج را توصيه سوم به زائران ذكر و تصريح كرده است: ساكهاى مسافرتى حجاج در صورتى كه حاوى كالاى ممنوعه نبوده و يا جنبه تجارى نداشته باشد، به عنوان كالاى مجاز، مشمول تسهيلات گمركى خواهد بود و مسؤولان گمرك مساعدت لازم را براى ترخيص آنها به عمل خواهند آورد.
در اين اطلاعيه در خصوص مزاياى خريد كالا از فروشگاههاى آزاد شاهد نيز آمده است: حجاج محترم مىتوانند ظرف مدت يك ماه پس از ورود به كشور با مراجعه به يكى از فروشگاههاى آزاد شاهد با ارائه گذرنامه از امتياز معافيت مسافرى خود و تسهيلات فراهم شده جهت خريد كالا استفاده كنند.
كليه زايران مىتوانند حداكثر تا سقف ارزشى 80 دلار، كالاى مجاز را بدون پرداخت حقوق گمركى ترخيص نمايند و مازاد بر آن در صوت نداشتن جنبه تجارى تا سقف ارزشى 80 دلار با پرداخت حقوق گمركى و دو برابر سود بازرگانى قابل ترخيص است.
گمرك آخرين توصيه به زائران را كالاهاى غير قابل حمل عنوان و مطرح كرده است: كالاهاى زير به عنوان بار همراه زائران است كه بايد از خريد آنها جداً خوددارى شود: انواع تلويزيون، ضبط صوتهاى بزرگ، چرخ خياطى، جاروبرقى، ماشين ظرفشويى و لباسشويى، انواع يخچال فريزر، آبگرمكن، اجاق گاز، دوچرخه، كالسكه بچه، فرش ماشينى، موكت، ماشين بافندگى، چينى آلات، موتور برق، كولر گازى و ....
مؤسسه خيريه مكه مكرمه كه از مؤسسات تحت نظر الرابطة العالم الإسلامى مىباشد در موسم حج امسال صد هزار غذا را بين حجاج توزيع مىنمايد. آقاى سعيد بن محمد العامدى مدير مؤسسه مذكور گفت: 50 هزار غذاى گرم از برنج و گوشت، و همچنين 50 هزار غذاى خشك اعم از آبميوه، كيك و بيسكويت امسال بين حجاج توزيع خواهد شد.
اولين گروه از حجاج ايرانى براى انجام حج تمتع امروز وارد فرودگاه بينالمللى ملك عبدالعزيز جده گرديد.
وزير بهداشت عربستان دكتر حمد بن عبداللَّه المانع اظهار داشت هر حاجىاى كه مبتلا به بيمارى واگيردار باشد و سلامت حاجيان ديگر را به خطر اندازد، اجازه ورود به عربستان ندارد و او را به كشورش باز مىگردانيم. وى همچنين اظهار نمود: عليرغم اين كه بيمارى آنفلوآنزاى مرغى از فردى به فرد ديگر سرايت نمىكند، با اين وجود مسؤولين وزارتخانه در آمادگى كامل براى رويارويى با بيمارى آنفلوآنزا مرغى قرار دارند و هيچ مشكلى در اين خصوص وجود ندارد و مسألهاى زائرين را تهديد نمىكند.
وى اشاره داشت: 21 بيمارستان و 155 مركز بهداشتى در مناطق مشاعر مقدسه براى ارائه خدمات به زائرين و حمايتهاى بهداشتى تجهيز شدهاند: همچنين 10 هزار نفر از كادر پزشكى، فنى، پرستارى و ادارى در ايام حج بسيج مىباشند.
بيشتر مسلمان اسپانيا كه همواره به ساماندهىهاى ضعيف امور حج اعتراض
دارند، ترجيح مىدهند سفر معنوى حج را از ديگر بخشهاى مديترانه آغاز كنند. تعداد بسيارى از مسلمانان مهاجر مراكشى كه در اسپانيا زندگى مىكنند، بليطهاى خود را به عربستان سعودى از طريق خطوط هوايى مغرب ثبت كردهاند و همواره به فقدان نظارت و تسهيلات كافى از سوى سازمانها و مراكز اسلامى برجسته در اسپانيا اعتراض كردهاند.
سومين گروه از زائران بيت اللَّه الحرام انگلستان با پرواز هواپيمايى ماهان از فرودگاه منچستر در روز يكشنبه چهارم دى ماه سال جارى از طريق فرودگاه بينالمللى امام خمينى قدس سره به جده اعزام شدهاند. اين پروازها در راستاى پاسخگويى به تقاضاى مسلمانان انگليس و براى به جا آوردن مناسك حج انجام مىشود.
عمليات انتقال اين زائران از تاريخ مذكور آغاز و به مدت 10 روز ادامه خواهد داشت. در اين مدت با انجام 3 پرواز در هفته بيش از هزار زائر به سرزمين وحى انتقال مىيابند. با جابجايى اين تعداد زائر در سال جارى، هواپيمايى ماهان تنها خط هوايى ايران است كه انتقال زائران بيتاللَّه الحرام كشورهاى ديگر را به فرودگاه جده بر عهده دارد.
انجمن جهانى مسلمانان به منظور اشاعه فرهنگ اسلام و تبيين جايگاه آن از 500 شخصيت برجسته مسلمان كه وارد عربستان شدند، استقبال كرد. دكتر عبداللَّه بن عبدالمحسن تركى دبيركل اين انجمن گفت: انجمن جهانى مسلمانان از گروههايى كه نمايندگان ملتهاى اسلامى در جهان هستند، استقبال مىكند؛ به ويژه امسال از نمايندگان گروههاى مسلمان كه به منظور اداى فريضه حج به عربستان آمدهاند، استقبال در خور توجهى كردند.
دكتر عبداللَّه تركى اظهار داشت: اين نمايندگان فعاليتهاى بسيار دارند كه از جمله
آنها مىتوان به حمايتشان از فعاليتهاى كشورهاى مختلف اسلامى اشاره كرد. همچنين آنها خدمات دعوت و فراخوان به دين اسلام در كشورهاى اسلامى و غير اسلامى را نيز به عهده دارند.
دكتر تركى در زمينه فعاليتهاى ديگر اين گروهها گفت: آنها به منظور ايجاد همبستگى ميان ملتهاى اسلامى به حمايت از كشورهايى مىپردازند كه قصد ساخت مسجد، بيمارستان، درمانگاه، مدارس اسلامى و برگزارى كلاسهاى حفظ قرآن را دارند.
*** اجتماع علما و دانشمندان كشورهاى مختلف اسلامى به هنگام موسم حج در سرزمين وحى و هرگونه تبادل نظر پيرامون همبستگى ملتهاى مسلمان و نشر دين مبين فى نفسه اقدامى مفيد است؛ اما با توجه به شرايط و اوضاع و احوال حاكم بر جهان، و استيلاى استكبار امريكا و اشغال بخشهايى از دارالاسلام توسط كفار، و جنايات وحشيانه و قتلعامهاى سبعانه مسلمانان به دست غربيان اين مدعيان دروغين حقوق بشر و مظاهر راستين توحش مدرن، آيا اولويت آنچه بايد در دستور كار فرهيختگان و انديشمندان جهان اسلام قرار گيرد ساخت مسجد، بيمارستان و درمانگاه و برگزارى كلاس حفظ قرآن است؟
در حالى كه تحت فشار استكبار وحشى و خشن غرب، برخى حاكمان بزدل و بىوجود ممالك اسلامى آيات جهاد، آموزش نماز و ... را از كتابهاى درسى كشور خويش حذف مىكنند و از ترس سرنگونى حكومت چندروزه خود و به منظور خشنودى آمريكا، مسلمانان انقلابى و آزادىخواه را سركوب مىكنند و از سوى ديگر براى ايجاد رابطه با رژيم صهيونيستى مسابقه مىدهند، نخبگان حاضر در سرزمين وحى در پى چه امورى هستند؟
اگر اين انديشمندان به راستى در پى ايجاد همبستگى ميان ملتهاى اسلامى هستند، بايد از ظرفيت عظيم سياسى و عبادى حج بهره برده و با پيروى از ماهيت واقعى
حج ابراهيمى و محمدى صلى الله عليه و آله با برائت از كفار و مشركين، خيل عظيم زائران بيتاللَّه الحرام را به ايستادگى در برابر استكبار جهانى و قطع دست اجانب از دارالاسلام دعوت نموده و آيه شريفه وَ لَنْ يَجْعَلَ اللَّهُ لِلْكافِرِينَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ سَبِيلًا را تحقق بخشند.
از آنجا كه به سبب اقدامات افراطيون وهابى و عمليات تروريستى القاعده كه منبعث از تفكر سلفى و وهابى است، اعتبار اين مسلك و دولت عربستان حتى نزد همپيمانان ديرينه غربى آن مخدوش گرديده و دولت اين كشور را مورد انتقاد و اعتراض، و تحت فشارهاى مختلفى قرار دادهاند، احتمال دارد گردهمايى 500 عالم مسلمان هنگام موسم حج در عربستان، حركتى از سوى دولت سعودى براى اعاده حيثيت و اعتبار گذشته خود ميان كشورهاى اسلامى با هزينه كردن بودجههاى كلان در قالب ساخت مسجد، بيمارستان و درمانگاه و ... در آن كشورها باشد.
معاونت رياست كل مسجدالنبى به عنوان خدمت به زائران، اقداماتى را بر شمرده است كه از جمله آنها بسيج چهار هزار نفر جهت نظافت و تنظيم فرشهاى مسجدالنبى و محوطههاى اطراف آن، آماده نمودن (!) 1900 كارمند مرد و زن در راهنمايى، پيگيرى و نگهبانى درهاى ورودى مسجد، فراهم نمودن هفت هزار فلاسك آب زمزم در مسجدالنبى و محوطههاى اطراف، دعوت از علما و اساتيد دانشگاه جهت سخنرانى و برگزارى دروس احكام حج و پاسخ دادن به پرسشهاى زائرين، و تهيه كتب نيايش و نوارهاى دينى و توزيع آن بين حجاج است. پيش از اين نيز امير مدينه به همين موارد اشاره كرده بود. (در گزارش روز دوشنبه 17 ذىقعده- 28 آذرماه).
برخى از اين اقدامات كه اهم «خدمات» سعودىها به زائران است، مانند بهكارگيرى گروهى براى نظافت و فرش پهن كردن و نگهبانى درها و آبرسانى به زائرين، جز ابتدايىترين وظايف آنهاست و جاى منت گذاردن بر زائران را ندارد. زيرا اولًا به سبب حاكميت آنان بر حرمين شريفين كه متعلق به تمام مسلمانان است، وظيفه دارند كه مسجد
را براى زيارت و عبادت ميهمانان خدا و رسول مهيا سازند. ثانياً با درآمد سرشار دولت سعودى از بابت حضور صدها هزار نفر در موسم حج، هزينه چنين اقداماتى چيزى به حساب نمىآيد.
«آبرسانى» به زائران هم گذشته از اين كه جزء وظايف آنان است، با امكانات و مقدورات امروز منّتى بر سر زائران نمىتواند باشد. چرا كه اجداد اينان در جاهليت، مدتهاى مديد حتى پيش از حفر مجدد زمزم توسط عبدالمطلب، در موسم حج از نواحى دوردست براى زائران كعبه آب تهيه مىكردند و در حوضهاى چرمى در كنار كعبه مىريختند و هيچ منتى هم بر زائران نداشتند. (1)زيرا اين امر را وظيفه خود به عنوان متوليان كعبه مىدانستند. گذشته از اين علاوه بر آب، با شربت نيز از زائرين پذيرايى مىكردند (2)كه امروز اخلاف آنان چنين نمىكنند؛ با اين كه پول و امكانات امروز سعودىها را نداشتند!
ظاهراً اين منّتگذارى بر سر حجاج توسط سعودىها سابقه ديرينه دارد. مرحوم جلال آل احمد 41 سال پيش مىنويسد: «... گله به گله پاى ستونهاى مسجد (النبى) سينى مستطيلى از آهن سفيد گذاشته؛ پر از كوزههاى يك جرعهاى و همه خالى. و روى ظرف آهنى با طمطراق نوشته: «وقف وزارة حج والاوقاف!» به جاى ده بيست تا آبسردكن برقى كه توى هر دايره دولتى هست. به هر صورت اين هم خبر ديگرى از نظم در كار حج! و از نظارت دولت سعودى و دلسوزى اش به حال حجاج». (3)
بسيار به جا بود كه مسؤولان سعودى، به جاى اين منتگذارىها بر سر حاجيان، اندكى آداب معاشرت و اخلاق را به مأموران خود در اماكن مقدس آموزش مىدادند تا در مواجهه با زائران كه ميهمانان خدا و رسول صلى الله عليه و آله با زبانها و فرهنگهاى مختلف هستند، موجبات رنجش آنان و لعن و نفرين خود را فراهم نسازند. به گزارش نشريه
شماره يك «مبلغ» منتشره از سوى معاونت امور بينالملل بعثه (مورخ 2/ 10/ 84) يكى از نومسلمانان اظهار داشته است: «من پس از اسلام آوردن، مدتها در آرزوى آمدن به مدينه و همجوارى با رسول خدا صلى الله عليه و آله بودم؛ اما با ديدن رفتارهاى غيراسلامى مردم و مسؤولان اين كشور در شهر مدينه، از آمدنم پشيمان شدهام».
دعوت از علما و اساتيد دانشگاهها جهت سخنرانى و پاسخ به پرسشها كه مقام مزبور سعودى از آن به عنوان «خدمات به زائرين» ياد كرده است، با توجه به وضعيت دانشگاه مدينه و فعاليت گسترده وهابيون در اين شهر، قطعاً به منظور اعاده حيثيت وهابيت، و اقدامى تبليغاتى براى جذب است؛ همان گونه كه هر روز در بقيع شاهد آن هستيم.
سهشنبه 25 ذىقعده
(6/ 10/ 84)
حضور نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در بعثه مراجع عظام تقليد
نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت و سرپرست حجاج ايرانى صبح امروز با آيةاللَّه حايرى و نيز نمايندگان ساير مراجع عظام تقليد ديدار و گفتوگو كرد.
آيةاللَّه حايرى در اين ديدار مديريت بعثه مقام معظم رهبرى را مدبرانه و هوشمندانه دانست و از آيةاللَّه رىشهرى قدردانى و تشكر كرد.
آقاى رىشهرى همچنين در بعثه آيات عظام فاضل لنكرانى، سيستانى، بهجت، وحيد خراسانى، تبريزى، مكارم شيرازى، سعد حكيم، فياض، شبيرى زنجانى، شاهرودى، نورى همدانى، عزالدين زنجانى، صافى، موسوى اردبيلى و صانعى حاضر شد و با نمايندگان مراجع در مورد مسايل فرهنگى حج به تبادل نظر پرداخت.
نمايندگان مراجع عظام طى روزهاى شنبه و يكشنبه با حضور در بعثه مقام معظم رهبرى با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ديدار داشتند.
دكتر حسين ضيايى رئيس هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران اعلام كرد: با
توجه به روابط و مناسبات حاكم ميان ايران و عربستان سعودى همكارى پزشكى ميان دو كشور در ايام مناسك حج هر ساله رو به افزايش است.
رئيس هيأت پزشكى حج ايران در مصاحبه با خبرنگار اعزامى ايرنا به مدينه منوره گفت: هيأت پزشكى ايران در مواردى كه زايران ايرانى نياز به اعمال جراحى و يا اقدامات تشخيصى كاملترى داشته باشند از مراكز درمانى عربستان استفاده مىكند.
وى افزود همكارى پزشكى و درمانى ميان ايران و عربستان هر ساله در مناسك حج بيشتر مىشود.
به گفته رئيس هيأت پزشكى ايران، هلالاحمر جمهورى اسلامى ايران نيز هر ساله يك كلينيك تخصصى در مدينه منوره، مكه مكرمه و منا و عرفات داير مىكند كه اين مراكز آماده ارائه خدمات به زايران مىباشد.
دكتر ضيايى در ادامه اين مصاحبه از زايران حج خواست قبل از تشرف به مدينه منوره و مكه مكرمه و بر طبق قوانين كشور عربستان و سازمان بهداشت جهانى نسبت به انجام واكسيناسيون مننژيت اقدام كنند.
رئيس هيأت پزشكى ايران همچنين از زايران حج خواست به هنگام انجام سفر به مدينه منوره و مكه مكرمه حتماً داروهاى بيمارىهاى مزمن خود را همراه داشته باشند تا نياز به مراجعه به هيأت پزشكى نداشته باشند.
نماينده ولىفقيه و سرپرست حجاج ايرانى سهشنبه در ديدار با گروههاى خبرى و توليدى صدا و سيما در حج سال جارى، تبيين ابعاد سياسى و عبادى حج ابراهيمى را مهمترين مأموريت و وظيفه صداوسيماى جمهورى اسلامى ايران دانست.
آيةاللَّه محمد محمدى رىشهرى با استناد به روايتى از امام باقر عليه السلام ولايت را ستون حج توصيف كرد و گفت: طواف كعبه براى پيوند زائران با ولايت است.
حج ابراهيمى در كنار بعد عبادى حج به نقش سياسى اين مراسم در حل مشكلات جهان اسلام توجه ويژهاى دارد.
نماينده ولى فقيه در حج و زيارت با قدردانى از دستاندركاران امور حج و زيارت صداوسيما گفت: صدا و سيما با علاقه و جديت موضوع حج را دنبال مىكند و پس از مسؤوليت آقاى ضرغامى اين حركت سرعت بيشترى يافته و توليدات حج صدا و سيما پختهتر و اثرگذارتر شده است.
وى ابراز اميدوارى كرد: برنامههاى خبرى و توليدى صدا و سيما در امور حج، مقدمهاى براى بهرهگيرى هر چه بيشتر عموم مردم و علاقمندان اهلبيت عليهم السلام در سراسر جهان به آموزههاى دينى و بركات و نعمات حج ابراهيمى و محمدى صلى الله عليه و آله باشد.
آقاى رىشهرى با اشاره به پيامهاى حج حضرت امام قدس سره تصريح كرد: در شرايطى كه جهان اسلام با مشكلات فراوان روبرو است، بعد سياسى حج از بعد عبادى آن مهمتر است.
سرپرست حجاج ايرانى آمادگى بعثه مقام معظم رهبرى را براى همكارى با صداوسيما در زمينه تعيين كليات و سياستگذارىهاى كلان برنامههاى حج اعلام داشت و گفت: حج به سان قرآن است و افراد مختلف در حد وسع و توان معنوى و علمى خود از آن بهره مىبرند و براى بهرهگيرى غواصان درياى معرفت، بايد برنامههاى حج صدا و سيما عمق پيدا كند.
وى افزود: برنامهسازى نياز به پشتوانه معرفتى دارد و بعثه مقام معظم رهبرى آماده است نظرات كارشناسى و علمى خود را عمق بخشيده و براى برنامههاى صداوسيما در امور حج در اختيار اين رسانه قرار دهد.
آيةاللَّه رىشهرى، اولويتبندى محتوايى برنامهها، نيازسنجى مخاطبين و تقسيمبندى موضوعات را يك ضرورت برنامهسازى امور حج در صداوسيما دانست و گفت: لازم است با مطالعه دقيق، توجه به اهميت موضوعات و نياز مخاطبين براى برنامههاى مختلف مربوط به حج، حد و مرز مناسبى در نظر گرفته شود و تمام موارد حج
از جمله معرفى اماكن، گفتوگو با زائران و كارگزاران فرهنگى و اجرايى حج و تشريح فضاى معنوى زائران در ميقات، از لحاظ ميزان توليد و نوع توجه، به شكل مناسبى تنظيم شوند. اين امر به گونهاى باشد كه گويى برنامه كارى خود را در حرمين شريفين در محضر رسول گرامى اسلام صلى الله عليه و آله، ائمه هدى عليهم السلام و امام عصر (عج) ارائه مىدهيم و تلاش كنيم كار ما به شكلى باشد كه مردم را به خدا و اسلام اصيل نزديكتر كند.
وى افزود: كار عميق و كارشناسىشده توأم با هنر، دهها و صدها نفر را در جهان متوجه خدا و معارف دينى خواهد كرد و امام عصر (عج) و به پيروى از آن حضرت، مقام معظم رهبرى و مردم شاد و خرسند خواهند شد.
آيةاللَّه رىشهرى در پايان ابراز اميدوارى كرد روح معنويت برنامههاى صداوسيما در ايام حج، در طول سال منتقل شود و صداوسيما بتواند مردم را از نورانيت و بركات حرمين شريفين بهرهمند سازد.
در اين ديدار حسن گروسى مسؤول امور حج و زيارت صداوسيما آمادگى اين مركز را براى همكارى نزديك با بعثه مقام معظم رهبرى اعلام كرد و گفت: برنامههاى مختلف بعثه مقام معظم رهبرى از جمله برپايى دعاى كميل در كمال نظم و انضباط، نشان از راهبرى و درايت آيةاللَّه رىشهرى در اداره امور حج دارد.
وى افزود: صدا وسيما آمادگى دارد با استفاده از نظرات كارشناسان بعثه مقام معظم رهبرى، برنامههاى تأثيرگذار را به نحوى كه شايسته و مطلوب نظام مقدس جمهورى اسلامى ايران باشد، تهيه كند.
پرده جديد كعبه يكشنبه آينده برابر با اول ذيحجه تحويل توليت خانه كعبه مىگردد تا در روز 9 ذيحجه بر روى كعبه نصب گردد. اين پرده كه از ابريشم خالص بافته شده 14 متر ارتفاع دارد و از 5 قطعه مجزا بافته شده است. براى بافت پرده خانه خدا 20 ميليون ريال سعودى اعتبار اختصاص يافته است. همهساله پيش از آغاز كنگره عظيم
حج طى مراسم ويژهاى خانه خدا با گلاب ناب شستشو و سپس پرده جديد نصب مىگردد.
وزارت امور اسلامى، اوقاف و ارشاد عربستان در مدينه طرحهايى را در دست داشت كه اكنون مراحل پايانى خود را پشتسر مىگذارد. برخى از اين طرحها كه هزينه آن بالغ بر 31 ميليون ريال مىشود، عبارتند از: ايجاد پله برقى و آسانسور در مسجد ذوقبلتين به ارزش 000/ 600/ 6 ريال، حفظ، نگهدارى و نظافت مسجد ميقات به ارزش 000/ 385/ 10 ريال، ترميم مسجد الاجابه و تعويض سيستم تهويه به ارزش 500/ 124 ريال، نگهدارى و نظافت مسجد قبا به ارزش 000/ 486/ 7 ريال، نگهدارى و نظافت مسجد ذوقبلتين به ارزش 000/ 577/ 6 ريال و ...
به گزارش نشريه زائر امروز دكتر ضيايى از بخشهاى مختلف بيمارستان زائران ايرانى در مدينه منوره بازديد كرد و با حضور در بالين بيماران بسترى شده در جريان وضعيت معالجه آنان قرار گرفت.
سرپرست هيأت پزشكى حج در گفتوگو با پزشكان و كادر اين بيمارستان، بر ارائه خدمات بهتر به زائران تأكيد كرد. وى همچنين به خبرنگار زائر گفت: بيمارستان در وضعيت مناسبى است و امسال علاوه بر تجهيزات قبلى بخشهاى ديگر آن مجهز به وسايل مورد نياز شده است.
رئيس بيمارستان هم گفت: تاكنون بيش از 650 زائر ايرانى، در اين بيمارستان مورد معاينه و معالجه قرار گرفتهاند.
دكر سيدعلى مرعشى گفت: هشت بيمار تحت درمان و بسترى شده در اين بيمارستان وضعيت رضايتبخشى دارند.
مسلمانان كانادايى ترجيح مىدهند از فرودگاههاى اروپايى براى سفر به شهر مقدس مكه استفاده كنند تا از رفتار تحقيرآميز، و تفتيشهاى بيش از حد فرودگاههاى آمريكايى دور باشند.
منزل باكاش، ناظر و هماهنگكننده امور سفر حج در مركز اسلامى تورنتو در گفتگو با اسلامآنلاين اظهار داشت: اقدامات افراطگرايانه امنيتى كه در فرودگاههاى آمريكا همواره اعراب و مسلمانان را مورد هدف قرار مىدهد، بسيارى از مسلمانان كانادايى را آزرده خاطر كرده است.
وى افزود: مسلمانان كانادايى هر ساله براى سفر به خانه خدا بايد ساعتها در فرودگاه معطّل مانده و با رفتارهاى تحقيرآميز روبهرو شوند. بسيارى از زائران كانادايى پيش از اين از فرودگاه نيويورك براى سفر به عربستان سعودى استفاده مىكردند، اما پس از حملات يازدهم سپتامبر مسلمانان ديگر از اين فرودگاه استفاده نمىكنند. اولين گروه زائران مسلمان روز يكشنبه 4 دى ماه به فرودگاه وين (اتريش) رسيدند تا پس از آن، سفر خود را به عربستان سعودى در پيش گيرند. باكاش گفت: هماهنگكنندگان و سازماندهندگان حج امسال هزينه حج را براى مسلمانان كانادايى بين 3 تا 9 هزار دلار كانادا برآورد كردند.
وى با اشاره به پرداخت هزينههاى تسهيلاتى زائران از سوى مركز اسلامى تورنتو اظهار داشت: هزينه متوسط يك سفر حج 5 هزار دلار كانادا برآورد مىشود.
رئيس سازمان حج و زيارت گفت: رويكرد مطلوبتر عربستان باعث كاهش مشكلات زائران ايرانى در سفر حج شده است.
سيد احمد زرهانى عصر سهشنبه در محل بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره در جمع خبرنگاران تصريح كرد: هماكنون دولت عربستان با ايران روابط توسعهيافتهاى دارد كه اين امر باعث كاهش مشكلات زائران كشورمان در ايام حج شده است.
آقاى زرهانى روند روابط كشورمان با عربستان سعودى در شرايط كنونى را رو به گسترش خواند و گفت: در عرصههاى سياسى نيز روابط دو كشور ارتقا يافته و موفقيتهاى به دست آمده ايران در زمينه حج دليلى بر فضاى مثبت و مطلوب حاكم بر روابط فيمابين است.
وى از ابراز رضايت دولت عربستان از نظم و ترتيب چشمگير جمهورى اسلامى ايران در برگزارى مناسك حج ابراهيمى در سرزمين وحى سخن به ميان آورد و افزود:
روابط و همكارىهاى دوجانبه هماكنون به گونهاى است كه ايران در اعزام زائران به عربستان سعودى در شرايط بهتر و مطلوبترى قرار دارد.
زرهانى در پاسخ به سؤال يكى از خبرنگاران در زمينه هزينههاى سفر حج زائران ايرانى توضيح داد: هزينه و مخارج حج زائران ايرانى نسبت به زائران ساير كشورها بسيار كمتر و بين 15 تا 20 ميليون ريال است.
وى هزينه زائران كشورهاى تركيه و مالزى براى هر نفر را حداقل دو هزار و حداكثر پنجهزار دلار ذكر كرد.
زرهانى با بيان اين كه هزينه هر زائر عمانى در سفر به حج حدود يكهزار دلار به صورت زمينى و دوهزار دلار سفر هوايى است هزينه زائران ايرانى به حج را حتى كمتر از زائران كشور افغانستان كه براى هر نفر يكهزار و 650 دلار است، دانست.
رئيس سازمان حج و زيارت كشورمان گفت: امسال براى دومين بار سود سپرده زائران ايرانى بر اساس عقود اسلامى در اختيارشان قرار مىگيرد.
وى افزود: هزينه حج زائران ايرانى امسال نسبت به سالهاى گذشته نزديك به 700 ميليارد ريال كمتر شده است و زائران هر ساله حدود 400 ميليارد ريال كمتر پرداخت مىكنند.
زرهانى گفت: سازمان حج و زيارت امسال در منا و عرفات شرايطى را فراهم كرده كه بر مبناى آن زائران از آسايش بيشترى برخوردار خواهند شد.
وى گفت: به طورى كه 100 ذابح با نظارت روحانيون، نمايندگان بعثه، نمايندگان سازمان حج و زيارت، مديران و معاونان كاروانها بر عمليات ذبح اين ذابحان نظارت كامل و دقيق دارند.
به گفته زرهانى امسال قريب دو سوم گوشت ذبحشده زائران ايرانى به كشور لبنان ارسال مىشود. وى گفت: در حج امسال براى سومين سال متوالى با گوشت گرم از زائران و حجاج كشورمان در مدينه منوره و مكه مكرمه پذيرايى مىشود.
رئيس سازمان حج و زيارت در بخشى ديگر از اين مصاحبه برنامههاى فرهنگى بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره و مكه مكرمه را مد نظر قرار داد و خاطرنشان ساخت: زائران ايرانى امسال به طور خاص توفيق دارند تا با حضور در برنامههاى فرهنگى بعثه مقام معظم رهبرى با اتكا به شعار پيوند با قرآن و عترت مراسم حج را بانشاطتر و كارآمدتر انجام دهند. وى افزود: با اين اقدام، زائران بيتاللَّه الحرام به سمت قرآن و آموزههاى دينى سوق بيشترى مىيابند.
چهارشنبه 26 ذىقعده
(7/ 10/ 84)
ديدار مسؤولان هيأت پزشكى حج با سرپرست حجاج ايرانى
رئيس هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران و مسؤولان بخشهاى مختلف اين هيأت با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ديدار كردند.
آيةاللَّه رىشهرى در اين ديدار با بسيار ظريف، دقيق و حساس خواندن كار پزشكان و ديگر عوامل درمانى در حج گفت: ما در امر پزشكى حج، سالهاى گذشته روند تكاملى داشتهايم و هر سال گامى به پيش رفتهايم. ايشان با اشاره به اين كه معمولًا از زمان ثبت نام زائر تا اعزام به حج بين سه تا پنج سال فاصله است، گفت: لازم است در اين مدت كه زائر انتظار تشرف مىكشد، چنانچه بيمارى خاصى دارد همه آزمايشها و اقدامات لازم در امر درمان او انجام گيرد و هنگام تشرف تمام سوابق پزشكى وى آورده شود. همچنين ساير زائران بيش از اعزام تست كاملى انجام دهند تا هنگام حضور در عربستان چنانچه مشكلى پيش آمد، پزشكان به راحتى در جريان سوابق آنان باشند.
دكتر ضيايى رئيس هيأت پزشكى حج نيز در اين ديدار گزارشى از چگونگى استقرار اين هيأت از 20 آذرماه براى راهاندازى بيمارستان و آماده شدن آن در 25 آذر داد و اعلام داشت اطلاعات پزشكى زائران بيمار كه پيشتر از كاروانها خواسته شده بود بر روى لوح فشرده دريافت گرديده است. وى تشكيل گروههاى بهداشت محيط را در
كنار كادر پزشكى براى تهيه مسكن زائران و نيز نظارت مستمر آنها در رعايت امور بهداشتى در كاروانها و آشپزخانههاى متمركز از جمله اقدامهاى جديد هيأت پزشكى حج خواند و گفت: علاوه بر معاينه و انجام آزمايشهاى پزشكى و بهداشتى كاركنان آشپزخانهها پيش از سفر حج، هنگام فعاليت آنها نيز بازديدهاى مستمر از كاروانها و آشپزخانهها انجام مىشود.
وى افزود: تاكنون 470 بازديد از اين مراكز انجام شده است تا ضمن نظارت بر امور بهداشتى، مشكلات موجود نيز بررسى و براى رفع آنها چارهجويى شود.
سرپرست هيأت پزشكى حج، ارتباط مستمر كادر پزشكى حج با استادان دانشگاهها را از جمله اقدامهاى اين هيأت اعلام كرد و گفت:
تركيب پزشكان در سفر حج به گونهاى طراحى شده است كه بانوان را پزشكان زن معاينه و ويزيت كنند.
دكتر ضيايى سپس نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج را در جريان برخى مشكلات پيش روى هيأت پزشكى قرار داد.
دكتر رضوى مسؤول بهداشت هيأت نيز گزارشى از اقدامات منظم و دقيق اين بخش براى پيشگيرى از بيمارىها و آموزشهاى لازم به زائران از طريق پزشكان كاروانها را ارائه كرد.
در پايان آقاى رىشهرى اعلام داشت نظر به اهميت وظايف پزشكان كاروانها، نبايد مسؤوليت ديگرى به آنان تحميل شود.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى، روز چهارشنبه با حضور در 12 كاروان از 9 استان مختلف ايران از نزديك با زائران حرم نبوى گفتوگو كرد و در جريان جزئيات نحوه خدمترسانى فرهنگى و اجرايى به زائران قرار گرفت.
به گزارش واحد ارتباطات خبرى بعثه مقام معظم رهبرى، آيةاللَّه محمد محمدى
رىشهرى در اين ديدارها كه از سوى مسؤولان بعثه و رئيس ستاد مدينه همراهى مىشد، با زائران 9 كاروان اهل تشيع و سه كاروان اهل سنت به گفتوگو نشست و از آنان خواست تا مشكلات و پيشنهادهاى خود را مطرح كنند.
سرپرست حجاج ايرانى در جريان اين ديدارها در دو نشست عمومى سخنرانى براى زائران، و يك جلسه شوراى فرهنگى كاروانها شركت كرد و با ارائه توصيههايى به روحانيون و مديران كاروانها ضرورت تلاش براى انجام مناسك حج زائران بدون كمترين مشكل و بهرهگيرى از معنويت حرمين شريفين را مورد تأكيد قرار داد.
شوراى فرهنگى كاروانها از دو سال قبل با هدف مشاركت زائران در امور فرهنگى حج و دريافت نظرات و پيشنهادهاى آنان براى ارائه به بعثه مقام معظم رهبرى و سازمان حج و زيارت تشكيل شده است.
آيةاللَّه رىشهرى در جمع كاروانهاى همدان، قزوين، تهران، گيلان، مركزى، ايلام، كرمان، زاهدان و خراسان خطاب به زائران حرم نبوى و بيتاللَّه الحرام گفت: شما در خانه كريم و اكرم الاكرمين ميهمانيد، بكوشيد در اين سفر معنوى براى تمامى زندگى خود توشه فراهم كنيد تا خير دنيا و آخرت نصيب شما شود.
وى از مديران و روحانيون كاروانها خواست تا با شركت در جلسات هماهنگى بعثه مقام معظم رهبرى و تشكيل جلسات شوراى فرهنگى در داخل كاروانها، شرايط مناسبى را براى زائران خانه خدا جهت انجام مناسك حج به ويژه در ايام تشريق فراهم كنند.
برخى از ديدارهاى امروز، اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران از كاروانها كه در صبح و عصر بيش از چهار ساعت به طول انجاميد به صورت سرزده انجام شد و زائران حرم نبوى با مشاهده نماينده ولى فقيه در جمع خود، با ذكر صلوات مقدم وى و هيأت همراه را گرامى داشتند و خرسندى خود را از ديدار سرپرست حجاج ايرانى ابراز داشتند.
آنان براى طول عمر با عزت مقام معظم رهبرى و موفقيت كارگزاران حج دعا كردند.
آيةاللَّه رىشهرى نيز به زائران توصيه كرد در جلسات هماهنگى احكام حج كه روحانيون كاروانها تشكيل مىدهند، حضورى گسترده و منظم داشته باشند تا در انجام صحيح مناسك مشكلى پيدا نكنند.
آقاى زرهانى، رئيس سازمان حج و زيارت كه در ديدارهاى عصر چهارشنبه سرپرست حجاج ايرانى از كاروانها آيةاللَّه رىشهرى را همراهى مىكرد نيز طى سخنان كوتاهى در جمع زائران آمادگى كارگزاران اين سازمان را در تداوم خدمترسانى به زائران براى انجام مناسك حج با كمترين مشكل اعلام كرد و ابراز اميدوارى نمود با تلاش بيشتر كارگزاران حج، رضايت كنونى زائران از دستاندركاران امور حج تا پايان مراسم تداوم داشته باشد.
معاون آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى از تأسيس مركز آموزش و پژوهش حج و زيارت در آينده نزديك خبر داد.
به گزارش واحد ارتباطات خبرى بعثه مقام معظم رهبرى از مدينه منوره، حجتالاسلام والمسلمين سيدعلى قاضى عسكر چهارشنبه شب در جمع خبرنگاران افزود: اين مركز در زمينى به مساحت 55 هزار متر مربع و به منظور آموزش حجاج و ايجاد شرايط بهرهبردارى حداكثرى از ظرفيتهاى فرهنگى و معنوى حج در جوار مرقد مطهر امام راحل و با اعتبارات دولتى و مردمى تأسيس خواهد شد.
وى با اشاره به تدوين برنامههاى وسيع براى آموزش حجاج افزود: در صدد هستيم برنامههاى آموزشى حج را از زمان ثبتنام زائران حج تمتع آغاز كنيم و تا زمان تشرف آنان كه حدود سه سال به طول خواهد انجاميد، ادامه دهيم تا زائران ضمن درك عميق فلسفه حج با كولهبارى از دانشهاى لازم براى اين سفر الهى وارد سرزمين وحى شوند و بتوانند از تمام ظرفيتهاى فرهنگى و معنوى حج متنعم شوند و هم خود بهره ببرند و نيز در تعامل با افراد و مسلمانان ديگر كشورها ضمن معرفى مكتب تشيع و انقلاب اسلامى از
ظرفيتهاى فرهنگى و معنوى آنان استفاده كنند.
معاون بعثه رهبر معظم انقلاب اسلامى با اشاره به حضور سالانه ششصد هزار نفر از جمعيت كشورمان از جمله 21 هزار دانشجو و دانشآموز در مناسك حج تمتع و عمره، تربيت كادر ورزيده و مجرب براى هدايت كاروانها و بهرهبردارى فرهنگى و معنوى از ظرفيتهاى حج را از جمله اهداف مهم تأسيس دانشكده حج اعلام كرد.
آقاى قاضى عسكر، انتشار بيش از پانصد اثر با موضوع حج و زيارت عتبات عاليات و اماكن مقدس سوريه، انتشار فصلنامههايى به زبانهاى فارسى و عربى با حدود 18 هزار صفحه، انتشار مقاله، تدوين برنامه برگزارى جشنواره فيلم حج و تهيه امكانات صوتى و تصويرى با موضوع حج را از جمله فعاليتهاى فرهنگى بعثه مقام معظم رهبرى در سالهاى اخير برشمرد و افزود: اين معاونت همچنين از سال گذشته با تشكيل شوراى فرهنگى و گروههاى داوطلب ارشاد متشكل از نخبگان هر كاروان تلاش كرده است تا با همكارى زائران، از ظرفيتهاى حج بهرهبردارىهاى بيشترى شود.
وى اقدامات انجام شده را موجب ايجاد تغييرات چشمگير در ميزان رضايت و بهرهگيرى بيشتر زائران از اين سفر الهى توصيف كرد.
معاون بعثه رهبر انقلاب اسلامى با اشاره به تدوين اهداف بلندمدت حج به منظور حداكثر استفاده از ظرفيتهاى عظيم آن، از همه صاحبنظران و انديشمندان خواست در اجرايى كردن اين اهداف بعثه را يارى دهند.
وى حمايت از پاياننامههاى دانشجويى، انجام مسابقات مقالهنويسى و سفرنامه نويسى با موضوع حج را براى كسب آرا و ديدگاههاى زائران بيتاللَّه الحرام و نيز بهرهبردارى از آن براى اجراى برنامههاى آينده، از جمله فعاليتهاى بعثه برشمرد و تصريح كرد: در بسيارى موارد اين پاياننامهها علاوه بر رفع شبهات و اصلاح اشتباهات تاريخى در تعميق بينش زايران مؤثر بوده و راههاى رسيدن به اهداف بلند حج را كوتاه و آسان كرده است.
حجتالاسلام والمسلمين قاضىعسكرازايجاد مركزتحقيقات وكتابخانه تخصصى
حج با دههزار جلد كتاب در شهر مقدس قم خبر داد و بر آمادگى بعثه مقام معظم رهبرى براى كمك به انجام هر برنامهاى كه حجاج را در رسيدن به اهداف معنوى و فرهنگى حج يارى مىرساند، تأكيد كرد.
حجّةالاسلام والمسلمين قاضىعسكر در مصاحبه امروز خود موقعيت و جايگاه شيعه را نزد علماى اهل تسنن و دولت سعودى نيز تشريح كرد.
معاون بعثه رهبر معظم انقلاب روند تعامل با علماى اهل سنت و دولت عربستان سعودى را مثبت و رو به گسترش ارزيابى كرد و گفت: گفتگوهاى مستقيم و طرح ديدگاههاى دو طرف كه همچنان ادامه دارد موجب شده است نگاه مقامات و مفتىهاى سعودى درباره مذهب تشيع كاملًا تغيير كند و به رغم فشار گروههاى افراطى، موقعيت شيعيان در عربستان تقويت شده است.
وى ملاقات مقامات سعودى با شيعيان و پخس تصاوير آن از تلويزيون دولتى اين كشور، چاپ كتب شيعه و درج مقالات شيعيان در روزنامههاى دولتى را از جمله شواهد ارتقاى جايگاه شيعيان در عربستان دانست و گفت: شيعيان هم نبايد با انجام رفتارهاى تفرقهآميز و اعمال خرافى موجب وهن تشيع شوند و بهانه به دست دشمنان و گروههاى افراطى بدهند.
امر حملونقل زائران در موسم حج اهميت بسيارى دارد. نزديك به يكصد هزار تن از كشور ما هرساله براى تشرف به سرزمين وحى مىآيند كه اكثريت قاطع آنان براى نخستين بار مشرف مىشوند و هيچ شناختى به كشور عربستان و شهرهاى مقدس مكه و مدينه و راههاى آن ندارند و عموماً زبان عربى نيز نمىدانند. بنابراين دستاندركاران حج جمهورى اسلامى ايران به منظور رفاه زائران و جلوگيرى از سرگردانى و اتلاف
وقت آنان، اقدام به راهاندازى سرويس حملونقل زائران نموده است كه در ميان ساير كشورهاى اسلامى واقعاً نمونه است.
بيشتر زائران ديگر كشورها فاقد وسيله اياب و ذهاب به حرمين شريفين هستند و مجبور هستند مسيرهاى طولانى را پياده طى كنند و يا با تاكسىهاى رسمى و غير رسمى عربستان آمد و رفت كنند و هزينه بالايى را نيز پرداخت كنند. رانندگان سعودى نيز در اين ايام رقمهاى بالايى از زائران طلب مىكنند.
به منظور آگاهى از اقدامات انجام يافته در امر حمل و نقل زائران ايرانى، و مشكلات موجود و راهكارهاى آن، مصاحبه نشريه «دليل كاروان» با آقاى غلامرضا رحمانى معاون حمل و نقل درون شهرى مكّه مكرّمه را مىآوريم:
سؤال: وظائف معاونت حمل و نقل درون شهرى را بيان كنيد:
عمدهترين فعاليت، حمل و نقل و جابجايى زائرين و تأمين اتوبوس براى تردّد زائرين در شهر مكّه ومدينه است. اين خدمات در مكّه تقريباً براى تمامى زائرين مورد استفاده قرار مىگيرد و علّت آن اين است كه تمام زائرين عمدتاً در مكّه در خارج از منطقه مركزى (نزديك حرم) قرار دارند و معمولًا فاصلهاى 5/ 3 كيلومتر تا 9 كيلومتر با حرم دارند و اما در مدينه حدود 20% از زائرين در حوزه غير مركزى قرار داشته و از اين خدمات استفاده مىكنند.
مسير جابجايى اتوبوسهاى فوق از محل سكونت زائرين به حرم مىباشد. هنگام مراسم مختلف نيز همكارى با بعثه مقام معظم رهبرى براى جابجايى زائرين به محل مراسم وجود دارد.
لازم به ذكر است در غير از ايام تشريق قرادارى با يكى از معتبرترين شركتهاى حمل و نقل عربستان منعقد گرديده است و حدود 1000 دستگاه در اختيار ما قرار مىگيرد كه از اين تعداد 300 دستگاه آن به انتقال بين شهرى (مدينه به مكّه، جدّه به مكّه و مكّه به مدينه) به صورت شبانهروزى اختصاص دارد. 700 دستگاه نيز براى انتقال
درون شهرى اختصاص يافته كه از اين تعداد 65 دستگاه براى مدينه و 635 دستگاه براى مكّه در نظر گرفته شده است. امسال زائرين در مكّه به واسطه 19 خط به صورت شبانهروزى از منازل به 3 ايستگاه حرم منتقل مىشوند كه تعداد اتوبوسها در هر خط متناسب با تعداد زائرين و بعد مسافت، متغير مىباشد. توضيح اينكه علّت دور بودن از حوزه مركزى در مكّه رعايت استانداردهاى لازم چه به لحاظ بهداشتى، فرسودگى بافت و مسائل اقتصادى مىباشد. هر اتوبوس 2 راننده دارد كه به صورت شيفتى كار مىكند و كليه اتوبوسها مدل 2000 به بالا و مجهز به سيستم خنك كننده هستند.
سؤال: عمدهترين مشكلات و موانع موجود پيش روى شما چيست؟
بايد توجّه داشت على رغم تمام تلاشهاى صورت پذيرفته و هماهنگىهاى به عمل آمده با مسؤولين عربستان همه چيز به وفق مراد نيست و معمولًا به دليل حضور بيش از حد زائرين، در امور مربوط به حمل و نقل تداخل به وجود مىآيد. كمبود ايستگاه و فضاى محيطى آنها، آزادى عمل را از دستاندركاران ما سلب مىكند. حضور بيش از 5/ 1 ميليون نفر زائر و به خصوص اداى 5 نوبت فريضه نماز به صورت همزمان باعث ترافيك بسيار زياد خيابانهاى منتهى به حرم شده و چرخش سيستم حمل و نقل را با كندى مواجه مىكند و مشكل ديگر تصميمات غير قابل پيشبينى پليس عربستان در تغيير جايگاه توقف و نيز عوض كردن بعضى از مسيرها است.
سؤال: براى رفع موانع موجود چه اقداماتى كردهايد؟
تلاش ما در به حداكثر رساندن هماهنگى با مسؤولين عربستانى بوده و نيز در محدوديتهاى غير قابل حل، تلاش ما در توجيه مديران كاروانها و چاپ بروشورهاى راهنماى حمل و نقل زائر بوده است.
با چاپ چهار نمونه پوستر در نمايشگاه حج و ساير جايگاهها اطلاعرسانى نمودهايم و نيز دستورالعمل سازمان را به مديران منعكس كردهايم كه مهمترين ركن آن توجيه آنها نسبت به شرايط خاص مكّه مىباشد.
سؤال: چه برنامههاى خاصى براى بهتر شدن امور در موسم حج سال جارى تدارك ديدهايد؟
سعى ما در شناسايى و بر طرف كردن نقاط ضعف موجود در سالهاى گذشته از طريق بررسى جلسات كارشناسى متعدد و مشاورههاى لازم و استفاده از تجارب دستاندركاران و نظرات زائرين بوده است. در بحث آموزش، بازنگرى داشتهايم و تلاش جديد ما اعزام زودتر از موعد بيش از 1200 نفر راننده كه عمدتاً سودانى بوده و به صورت موسمى به سرزمين حجاز سفر مىكنند، بوده است و در ضمن برگزارى جلسات توجيهى، آموزشهاى لازم را براى بالا بردن آگاهى آنها و شناخت موقعيت زائرين ايرانى به آنها دادهايم.
همچنين همايش نيم روزه براى كاركنان (حدود 34 نفر) در بخش معاونت درون شهرى داشتهايم و توصيههاى لازم به آنها شده است. براى اوّلين بار از سيستم باركد براى كنترل تعداد دفعات تردد اتوبوس و نيز ميزان جابجايى زائر استفاده خواهيم نمود.
سؤال: مديران چه توصيههايى در اين باره به زائران داشته باشند؟
به هر حال ذكر اين نكته كه ما نزديك به يك ماه در كشورى بيگانه سكونت داريم و هماهنگى و خدمات رسانى در اين ايام با شرايط خاص آن كشور همراه است توصيههاى ذيل به زائرين عزيز مؤثر است:
توجّه جدّى به توصيههاى مسؤولين و مديران كاروان
بروشورهاى راهنماى زائر را مطالعه كنند.
شماره خط، محل ايستگاه در مسير رفت و برگشت را به خاطر بسپارند.
با تأخير حداقل 30 دقيقهاى بعد از نماز به ايستگاهها مراجعه كنند.
خونسردى و آرامش خود را در تمام شرايط حفظ كنند.
تخلف احتمالى رانندگان را با نوشتن شماره چهار رقمى كنار درب اتوبوس (نه پلاك خودرو) به مسؤولين ايستگاه اطلاع دهند.
سؤال: و حرف آخر شما:
به هر حال ممكن است اين گونه سفرها براى ما كم پيش بيايد و تكرار نشود آرزو مىكنيم كه حداكثر استفاده معنوى در اين سفر براى زائرين فراهم شده و تلاش ما نيز در اين است كه بيشتر وقت زائرين در حرم صرف عبادت شود تا جابجايى و حضور در ازدحام خيابانها.
به گزارش خبرنگار نشريه زائر تغذيه امسال با متمركز كردن آشپزخانهها و مجهز كردن آن در مكه مكرمه صورت مىگيرد. در اين باره ستاد حج اعلام كرد: تدوين برنامه غذايى براى مجموعه زائران با استفاده از نظر كارشناسان و با توجه به شرايط آب و هوايى عربستان و نياز فيزيكى زائران به تأمين كالرى لازم و با عنايت به سلايق فرهنگ ايرانى شكل گرفته است.
اين ستاد همچنين اعلام كرده است: كارشناسان بهداشتى با حضور مستمر در آشپزخانهها بر امر پخت غذا و رعايت مسائل بهداشتى نظارت مستقيم دارند.
شايان ذكر است به منظور بالا بردن كيفيت پخت غذا، همه ساله معاونت نظارت و بازرسى بعثه مقام معظم رهبرى با استفاده از افراد با تجربه عملكرد واحدهاى مختلف از جمله تغذيه، تداركات و آشپزخانه را مورد بررسى قرار مىدهند.
به گزارش سايت بازتاب تعدادى از مديران دولتى، پس از دستور ويژه آقاى دكتر احمدىنژاد درباره ممنوعيت حج تمتع مستحب، دچار فراق خانواده شدهاند.
بنابر اين گزارش، رئيسجمهور در جلسه هيأت وزيران با منع اكيد مديران دولتى از سفر به حج تمتع مستحبى اعلام كرد: مديرانى كه براى حج مستحبى به عربستان سفر كنند، پس از بازگشت، از انتصاب شخص جديدى به جاى خود تعجب نكنند.
با ابلاغ اين دستور آقاى احمدىنژاد به مديران دولتى، تعدادى از مديران كه حتى به همراه خانواده در حال سفر به عربستان بودند، سفر خود را لغو كردند و خانواده را به تنهايى به حج فرستادهاند. بخشى از اين مديران كه حتى چند ساعت پيش از پرواز از دستور رئيسجمهور آگاه شده بودند، مجبور به لغو برنامه خود شدند.
در بخش «سلام زائر» نشريه زائر، يكى از هموطنانمان اعلام كرده كه در اتوبوس كاروان ما نوارهاى تبليغاتى و كتابهايى به زبان فارسى پخش و توزيع مىكنند.
لازم است مسؤولان مربوطه با بررسى محتواى نوارها و كتابها در صورتى كه مباين با اعتقادات ما باشد از اين اقدام جلوگيرى بعمل آورند.
پيش از اين نيز زائرى از پخش نوارهاى مبتذل توسط رانندگان در اتوبوسهاى زوّار ايرانى گلايه كرده بود.
فرداشب مراسم روحبخش و سراسر معنويت دعاى كميل در جوار حرم نبوى و چهار امام معصوم خفته در بقيع برگزار خواهد شد.
به همين مناسبت روابط عمومى بعثه مقام معظم رهبرى با صدور اطلاعيهاى، ضمن دعوت از زائران ايرانى بيتاللَّه الحرام به منظور شركت منظم در مراسم دعاى كميل كه در جوار حرم شريف نبوى و قبرستان مظلوم بقيع برگزار مىگردد، با آرزوى قبولى طاعات و عبادات برادران و خواهران گرامى هموطن، بر موارد زير تأكيد كرد:
حداكثر تا ساعت 30/ 21 با هدايت روحانيون محترم و نظارت مدير محترم كاروانها، در محل برگزارى مراسم حضور يافته و استقرار ايشان پايان پذيرفته باشد.
در مسير حركت به سوى بقيع و هنگام مراجعت به كاروانها، به منظور ارائه تصويرى شايسته از رشد و نظم و متانت ملت مسلمان ايران و با هدف رعايت مقررات و موازين، از سر دادن هر گونه شعار و حتى ذكر صلوات با صداى بلند خوددارى نمايند.
در طول مسير رفت و برگشت، به منظور حفظ سلامتى و تندرستى خود، مقررات راهنمايى و رانندگى را كاملًا رعايت نموده و حركت در مسير به نحوى باشد كه مطلقاً موجب ايجاد ترافيك نگردد و هنگام استقرار در محل برگزارى دعا، به تذكرات نيروهاى راهنما و انتظامات كاملًا توجه نمايند.
مديران محترم كاروانها با تهيه حداقل دو تابلوى راهنما، به منظور راهنمايى زائران محترم، به آنان توصيه نمايند تا با توجه به شرايط جوّى و هواى متغيّر مدينه، ملبّس به پوشش مناسب باشند و زيرانداز مناسب نيز با خود به همراه آورند.
زائران محترم، از برگزارى مراسم جداگانه در مقابل قبرستان شريف بقيع اجتناب نمايند و صرفاً به دعايى كه از طريق تريبون اجرا و پخش مىشود توجه فرمايند.
در طول برگزارى مراسم دعا، ضمن رعايت نظم و سكوت شايسته، شرايطى را فراهم سازند تا اين مراسم عرفانى و معنوى با شكوه تمام برگزار گردد.
بعد از استقرار در محل برگزارى مراسم، تابلوهاى راهنماى كاروان را به نحوى در كنار خود و بر روى سطح زمين قرار دهند كه عظمت و يكپارچگى حضور ملت بزرگ ايران اسلامى را تحتالشعاع قرار نداده و امكان تصويريابى مناسب از مراسم فراهم گردد.
پس از پايان دعا، به احترام حرم شريف نبوى، كليه وسايل اضافى و زائد را از محل استقرار خود جمعآورى و زيراندازها را نيز از محل خارج نمايند.
با توجه به اين كه مراسم يادشده به صورت زيبا و از زواياى مختلف فيلمبردارى
خواهد شد و زائران محترم ايرانى مىتوانند فيلم كامل مراسم را دريافت نمايند، لذا به منظور حفظ نظم مراسم و جلوگيرى از اخلال در برگزارى آن، توصيه مىشود از عكسبردارى و فيلمبردارى جداگانه خوددارى فرمايند.
كلام نورانى قرآن كريم در بعثه مقام معظم رهبرى و در جوار حرم ملكوتى نبى مكرم اسلام و ائمه مظلوم بقيع بار ديگر دل و جان عاشقان را جلا بخشيد.
به گزارش واحد ارتباطات خبرى بعثه مقام معظم رهبرى در دومين مراسم شبى با قرآن كه چهارشنبه شب با حضور نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى و شمارى از زائران ايرانى و خانواده معظم شهدا در بعثه رهبر معظم انقلاب برگزار شد، قاريان ممتاز بينالمللى و حافظان كلام الهى، دلهاى عاشقان نبى مكرم اسلام و خاندان مطهرش را از انوار تابناك و آسمانى وحى بهرهمند ساختند.
در اين محفل قرآنى كه شمارى از زائران خارجى از جمله اروپايى نيز حضور داشتند، گروههاى تواشيح و مديحهسرايى نيز با اجراى برنامههايى فضاى مجلس را با كلام نورانى قرآن كريم و ياد ائمه اطهار عليهم السلام معطر ساختند.
تأسيس پروژه جديد جمرات كه قرار است 5 طبقه شود بعد از مراسم حج به ارزش 4 ميليارد و 200 ميليون ريال آغاز مىگردد و پل فعلى جمرات منهدم مىگردد. پل جديد 5 ميليون نفر را در كوتاه مدت، و با تكميل پروژه در درازمدت، 10 ميليون حاجى را در طى روز در خود جاى مىدهد، به طورى كه زائران مىتوانند به رمى جمرات در يك زمان بپردازند. طبقه زيرزمينى و همكف و طبقه اول در سال 1427، طبقه دوم در سال 1428 و طبقه سوم در سال 1429 احداث مىگردد. البته تمام تلاشها جهت بهرهبردارى از طبقه دوم و سوم در حج سال 1428 مىباشد.
تعدادكارتهاى پروازى كه خطوط هواپيمايى عربستان از مبدأ در خلال موسم حج امسال صادر نمود 20% نسبت به سال قبل افزايش داشته است، به طورى كه تاكنون 875 هزار و 526 كارت در دو مرحله رفت و برگشت صادر شده است. مديركل برنامههاى رايانههاى خطوط هواپيمايى عربستان گفت تعداد مراكزى كه به اجراى سيستم رايانهاى براى صدور كارتهاى پرواز اقدام مىنمايند 82 مركز مىباشد كه از اين تعداد 58 مركز بينالمللى و 34 مركز داخلى مىباشد.
وى اضافه كرد براى اولين مرتبه اجراى سيستم جديد به منظور انجام كليه كارهاى مربوط به بازگشت ايرانيان از يك مركز انجام شده است كه اين امر به وسيله برنامههايى كه سيستمهاى رايانهاى را به يكديگر از طريق نمايندگىها ارتباط مىدهد انجام مىشود. همچنين براى كليه حجاج ايرانى كارتهاى پرواز به زبان فارسى صادر مىگردد و در حد امكان تعهد مىگردد كه تمامى اعضاى خانواده در يك رديف صندلى قرار گيرند.
وى اشاره داشت از اين پس نيازى جهت انجام اين مراحل در جده نمىباشد و مركزى در مدينه بدين منظور مهيا شده است. وى اظهار داشت مراحل بازگشت زائران ساير كشورها از دفتر صدور كارت پرواز جده صورت مىگيرد، مگر آن كه مستقيماً از كشورهايشان وارد مدينه شده باشند.
سرپرست هيأت پزشكى حج و هلالاحمر جمهورى اسلامى در مدينه منوره گفت از آغاز ورود زائران ايرانى به مكه مكرمه و مدينه منوره تاكنون دو نفر از زائران فوت كردهاند. وى اضافه كرد: اين دو نفر به دليل سكته قلبى و به دليل عارضه مزمن كبدى درگذشتهاند.
دكتر حسين ضيائى با عنوان اين كه زائرين امسال از سطح سلامت خوبى برخوردار هستند، افزود: تعداد مراجعين به واحدهاى بهداشتى در مكه مكرمه و مدينه منوره امسال نسبت به مدت مشابه در سال گذشته 30 درصد كاهش نشان مىدهد. وى گفت: از مجموع زائران در مكه مكرمه و مدينه منوره 1300 زائر به مراكز درمانى و بهداشتى مراجعه كردهاند كه از اين تعداد تنها 58 نفر نياز به بسترى شدن داشتند كه 52 نفر از آنها مرخص شده و تنها 6 نفر در بيمارستان به سر مىبرند.
ناظران اتحاديه اروپا از خروج سه تن از رهبران گروههاى مقاومت فلسطين از جمله ابوسمهدانه، دبير كل كميته مقاومت مردمى فلسطين، احمد الحعبرى رهبر گردان عزالدين قسام و خالد الحدوح از رهبران جنبش جهاد اسلامى براى سفر به مكه و انجام فريضه حج خوددارى كردند.
امير متعب بن عبدالعزيز وزير امور شهرى و روستايى عربستان از اجراى طرحهاى توسعهاى در منطقه جمرات به ارزش يك ميليارد و دويست ميليون ريال سعودى خلال موسم حج امسال خبر داد. نخستين مراحل اين پروژه اتصال خيابان ملك خالد به مشعر و ارتباط اين خيابان به جاده طايف مىباشد. مرحله دوم پروژه ايجاد راه پايانى خيابان شيخ عبداللَّه خياط تا آغاز پل عزيزيه و اتصال جاده طايف به خيابان ملك خالد است. مرحله سوم نيز شامل راههاى زيرزمينى خيابان عزيزيه و ارتباط آن با پل ملك خالد و سپس اتصال آن به جاده طايف مىباشد. در ارتباط با توسعه پل جمرات قراردادى با يك شركت داخلى به امضا رسيده تا كارهاى توسعهاى را از ربيعالثانى شروع كرده و تا پايان ذىقعده به اتمام رساند. ايجاد پل جديد از سال 1427 ق.
آغاز مىشود.
بنا به اظهار يكى از روحانيون رابط صبح ديروز چهار افغانى جنازهاى را به بقيع آوردند. هنگام عبور از كنار مرقد مطهر ائمه مدفون در بقيع، خود را روى قبرها انداخته و آنها را مىبوسيدند كه مأموران به سراغشان آمدند. سه تن فرار كردند ولى يكى از آنان دستگير شد. مأموران او را مقابل چشم زائرين به شدت كتك زدند و سپس با خود بردند.
هنگام زدن آن زائر، ديگر زائرين صلوات مىفرستادند.
پنجشنبه 27 ذىقعده
(8/ 10/ 84)
برپايى همايش بينالمللى خانواده در اسلام
همايش بينالمللى تبيين جايگاه خانواده در اسلام با حضور انديشمندان 17 كشور جهان، امروز در بعثه مقام معظم رهبرى برگزار شد.
در اين همايش، آيةاللَّه محمدى رىشهرى طى سخنانى بهترين هديه زائران خانه خدا براى خانواده خود را تحول معنوى دانست.
آقاى محمدى رىشهرى در اين همايش كه جمع كثيرى از زائران بيش از 17 كشور جهان حضور داشتند گفت: در صورت متحول شدن زائر، خانواده وى نيز متحول خواهد شد و اين تحول آثار مثبتى در جامعه به جاى خواهد گذاشت.
وى افزود: حج اگر به درستى برگزار شود و مورد قبول حضرت حق قرار گيرد مىتواند سرنوشت انسانها را از نظر فردى، خانوادگى، اجتماعى و سياسى متحول كند.
آقاى رىشهرى استجابت دعا را يكى از بركات سفر الهى حج خواند و با اشاره به حديثى از پيامبر گرامى اسلام صلى الله عليه و آله گفت: حجاج بيتاللَّه الحرام ميهمانان خدا هستند كه دعوت حق را لبيك مىگويند و در مقابل، خداوند نيز دعاى آنها را اجابت مىكند و آنچه زائران از حضرت حق بخواهند مورد قبول خداوند قرار مىگيرد.
سرپرست حجاج ايرانى يكى از مهمترين دعاهاى زائران را در خانه خدا، دعا براى
تقدس و تحكيم خانوادهها توصيف كرد.
آيةاللَّه رىشهرى با اشاره به سيره و دعاهاى حضرت ابراهيم پس از بناى خانه كعبه گفت: ابراهيم خليل عليه السلام در كنار دعا براى قبولى عمل خود در ساختن كعبه، بلافاصله براى خانواده و فرزندان خود دعا كردند و از خداوند خواستند كه نسل او، نسل مسلمانان، پاك و تسليم در برابر اراده و مشيت الهى و نيز هادى ديگران باشند و در مسير بتپرستى قرار نگيرند.
نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت از انواع مختلف بتپرستى و عبادت غير خدا سخن گفت و تصريح كرد: هر چه انسان را از خداوند غافل كند، بت انسان است. آن روز بتهاى سنگى، انسان را از خداوند غافل مىكرد و امروز بتهاى نوين به شكلهاى مختلف خانوادهها را تحت تأثير قرار مىدهد.
سرپرست حجاج ايرانى با اشاره به تأكيد اسلام درباره دعا براى خانواده با هدف تقديس و تحكيم خانواده، گفت: بر اساس رهنمودهاى قرآن، رسول خدا و اهل بيت، دعا در كنار مسؤوليت و نه در مقابل آن قرار دارد.
وى افزود: دعا زمينه را براى انجام درست مسؤوليت فراهم مىكند و دعاى كسانى كه به وظيفه دينى خود عمل كنند، مستجاب مىشود.
آقاى رىشهرى يكى از عواملى را كه موجب سقوط خانوادهها در غرب و از بين رفتن بنيان خانواده شده است هواپرستى و لذتجويى دانست و گفت: مبناى تقدس در اسلام، مهر و محبت است و اين مودت و رحمت در بيشتر خانوادههاى غربى از بين رفته و لذات حيوانى جايگزين آن شده است.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران در ادامه سخنان خود مدينه را شهر خانواده نمونه توصيف كرد و گفت: مدينه شهر مادر، همسر، عروس، داماد و ازدواج نمونه، در كمال پاكى و طهارت است.
وى پاكى ظاهرى و باطنى را كه به خانوادهها ارزش مادى و معنوى مىدهد، اصلىترين پايههاى تحكيم خانواده برشمرد كه زمينههاى مودت و رحمت را
تأمين مىكند.
وى با اشاره به روايتى از امام صادق عليه السلام گفت: اگر كسى تقوى، پاكى و طهارت پيشه كند، از خاندان رسالت محسوب مىشود. سرپرست حجاج ايرانى در پايان ابراز اميدوارى كرد زائران خانه خدا پرچمدار طهارت و تقدس در خانوادههاى خود باشند و اين حالت را به عنوان يادگار از اين سفر بزرگ الهى تا پايان عمر حفظ كنند.
همايش يكروزه خانواده به منظور تبيين جايگاه خانواده در اسلام و مقايسه آن با مكاتب غربى با حضور انديشمندان كشورهاى ايران، عربستان سعودى، استراليا، تانزانيا، كانادا، بحرين، لبنان، عراق، آمريكا، آرژانتين، نيجريه، پاكستان، سودان، تركيه، دانمارك، هند، برمه و فرانسه در محل بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره برگزار شد.
آيةاللَّه رىشهرى امروز پنجشنبه نيز از تعدادى از كاروانهاى زائران ايرانى مستقر در مدينه منوره ديدار كرد و با دستاندركاران كاروانها و زائران گفتگو كرد.
وى از هفت كاروان از پنج استان كشور بازديد به عمل آورد.
حجةالاسلام والمسلمين راشد يزدى، روز پنجشنبه طى سخنانى در بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره، زائران بيتاللَّه الحرام را به استفاده بيشتر از اين سفر معنوى در مدينه منوره و مكه مكرمه به منظور فراهمسازى اندوخته و توشهاى براى خير و بركت در دنيا و آخرت توصيه كرد.
سخنران بعثه مقام معظم رهبرى كه در جمع زائران شهرهاى سبزوار، تربت حيدريه، مشهد مقدس، اراك، مركزى و رشت سخن مىگفت، با اشاره به واحد بودن فطرت و سرشت انسانها تصريح كرد: برخى از انسانها در مسير زندگى رو به كمال سير مىكنند و برخى ديگر در مسير نقص قرار مىگيرد.
وى گفت: نبى مكرم اسلام توانست به آخرين مرحله كمال دست يابد.
آقاى راشد يزدى با تشريح فلسفه خلقت موجودات از جانب خداوند افزود: يك نوع از موجودات در آغاز خلقت، كامل خلق شدهاند، اما رو به نقص مىروند و موجودات ديگر نيز خلق شدهاند كه از نقص به سوى كمال مىروند و انسان از آن جمله است.
وى در بخشى ديگر از سخنان خود به موضوع صبر و تحمل پرداخت و اظهار داشت: صبر، يعنى تحمل گذشت زمان، و انسان براى حل مشكلات خود بايد صبر و تحمل، جد و جهد، كوشش و تلاش كند؛ زيرا اگر انسان تحت فشار و سختى قرار نگيرد، پيشرفت و ترقى نمىكند.
حجتالاسلام والمسلمين راشد يزدى در قسمت پايانى سخنان خود، زائران بيتاللَّه الحرام را به خواندن نمازهاى شب و زيارت و استفاده بيشتر از اين سفر معنوى در مدينه منوره و مكه مكرمه به منظور كسب اندوخته و توشهاى براى سفر آخرت توصيه كرد.
آن روز كه آمديم، با بُهت و حيرت، غربت بقيع را كه خالى از زائر بود، احساس كرديم، بقيع امّا فريادى رسا در گوش تاريخ داشت با غربتى ممتد و مظلوميتى بىحد؛ امّا نجواى عاشقان در گوشه و كنار بقيع شنيده مىشد و شيعيان با شگفتى به پنجرههاى سرد پولادين چشم دوخته بودند، آنان سالها در انتظار ديدار بودند ولى اينك مانعى سرد و سنگين بين آنان فاصله انداخته است.
امشب بقيع سراسر اشك و ماتم بود. چشمههاى اشكبار، ترجمان دلهاى بىقرار بود. راحتتر بگويم امشب بقيع اصلًا روضه نمىخواست زيرا خود مرثيهاى مجسم بود.
بقيع در خود، نشان از بىنشانى داشت، درى از گلشن جنات عدن بود. امشب حس غريبى، آتش به جانمان افكنده بود و شعلهشعله اندوه از عمق وجودمان زبانه مىكشيد.
ذرهذره خاكش بوى معنويت و عطر قدمهاى اهل بيت داشت.
بقيع با خود حلم حسن، سجده ساجد و صداقت صادقين را در هم آميخته بود. ما و فرشتگان الهى ديشب همان زادگان اندوه بوديم. امشب اشكهايمان گلاب شدند و گرد و غبار تربت پاكان زدودند. هر ساله بقيع در انتظار شستشوى مرقد مطهر معصومان، با بلور اشك خوبان است. امشب ما بوديم و يك دنيا فرياد، بغض و احساس، اما نمىدانستيم كه با كدامين حنجره فرياد كنيم. امشب حتى ماه براى بوسيدن تربت پاك معصومان سر به سرير خاك نهاده بود. امشب گلريزان ستارهها بود كه انبوه انبوه بر مزار پاكان بقيع فرو مىافتادند و ناله سر مىدادند.
امشب جام چشمانمان از خونابه رنگين بود و بندبند وجودمان نيز از ناله ريش؛ و ترنّم دلنواز «الهى من لى غيرك» بر گوش جانها دلنواز؛ و از فردا خاك بقيع در تب و تاب شبى ديگر با عاشقان و نوايى ديگر از كميل.
مراسم معنوى و روحبخش دعاى كميل ديشب در بينالحرمين- حد فاصل بين حرم نبوى صلى الله عليه و آله و مزار بقيع- در حال و هواى ويژه و مملو از شور و عشق و راز و نياز به درگاه خالق بىنياز و ربّ رحيم برگزار شد.
در اين مراسم پرشور كه با حضور آيةاللَّه رىشهرى و ديگر مسؤولان و دستاندركاران بعثه مقام معظم رهبرى و شركت بيش از 20 هزار زائر ايرانى و گروههايى از زائران خارجى برگزار شد، پس از تلاوت آياتى از كلاماللَّه مجيد، يكى از مدّاحان اهلبيت به مداحى و ذكر مصائب اهل بيت پرداخت و سپس دعاى كميل قرائت شد.
در پايان اين مراسم كه با نظم و انضباطى خاص برگزار شد، آيةاللَّه رىشهرى براى پيروزى اسلام و مسلمين در سراسر عالم و نابودى دشمنان اسلام بويژه صهيونيسم جهانى دعا كرد. وى از حضور گسترده و متين و منظم زائران ايرانى در دوّمين مراسم دعاى كميل مدينه تشكر و قدردانى كرد. (نشريه زائر)
هزاران زائر ايرانى خانه خدا، دعاى پرفيض و معنوى كميل را در كنار كعبه معظمه زمزمه كرده و با خداى خود به مناجات پرداختند.
زمزمهكنندگان مناجات على عليه السلام، ديشب بعد از نماز عشاء تا ساعات پايانى شب، به صورت گروهى وارد مسجدالحرام شده و همراه با روحانيان كاروانها با معبود خود راز و نياز كردند.
چشمان اشكبار، و خشوع مناجاتكنندگان در برابر كعبه معظمه نجواهاى شبانه شيعيان على عليه السلام را زيباتر ساخته بود.
معاونت آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى در جمع گروههاى ارشاد كاروانها با تأكيد بر ضرورت آسيبشناسى حج، دقتنظر گروههاى ارشاد را در ثبت كمبودها و كاستىها، و روشهاى استفاده حداكثرى از ظرفيت فرهنگى و معنوى بزرگترين گردهمايى مسلمانان، مهم خواند و افزود: در پايان كنگره عظيم حج گروههاى برنامهريزى در بعثه به دقت انتقادها، پيشنهادها و راهكارهاى افزايش بهرهورى از اين سفر الهى را بررسى مىكنند و كسب آراء زائران و كارگزاران حج در رسيدن به وضع مطلوب بسيار مفيد است.
وى تصريح كرد اگر از ظرفيتهاى حج درست استفاده شود بسيارى از ناهنجارىهاى داخلى و مشكلات ديگر كشورهاى اسلامى برطرف خواهد شد.
سرپرست هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران گفت: تا امروز يكهزار و سيصد زائر ايرانى براى مشكلات درمانى به بيمارستانهاى هيأت پزشكى حج
هلالاحمر جمهورى اسلامى ايران مراجعه كردند كه در مقايسه با سال گذشته 30 درصد مراجعات كاهش پيدا كرده است.
به گزارش ايرنا دكتر حسين ضيايى در نشست خبرى كه در محل بعثه مقام معظم رهبرى برگزار شد، گفت: از يك هزار و سيصد نفرى كه براى درمان به بيمارستان هيأت پزشكى حج هلالاحمر جمهورى اسلامى ايران مراجعه كردند، 58 نفر در بخشهاى مختلف بسترى شدند كه هم اكنون به غير از 6 نفر بقيه مرخص شدند. وى اضافه كرد: 800 مورد آزمايش و 120 مورد راديولوژى داشتيم؛ ضمن اينكه 10 نفر نيز در بيمارستانهاى عربستان سعودى بسترى شدند كه به جز 2 مورد بقيه مرخص شدند.
وى گفت: تاكنون دو زائر ايرانى در شهرهاى مكه و مدينه فوت كردند كه اين افراد داراى سن بالا بوده و به علت سكته قلبى و سرطان كبد جان خود را از دست دادند.
وى در خصوص سردى هوا نيز گفت: زائران خانه خدا سعى كنند كه از غسلهاى مستحبى در مساجد شجره و جحفه پرهيز كنند و در صورت ابتلا به بيمارى سرماخوردگى از دست دادن و روبوسى پرهيز كرده و از ماسك استفاده كنند.
رئيس سازمان حج و زيارت پيرامون قربانى در حج امسال و مسائل مربوط به آن، تعداد زائران ورودى به عربستان، تأثير بخشنامه رئيسجمهور در امر مديريت حج، و ثبتنام از متقاضيان حج تمتّع و هزينه آن سخن گفت.
رئيس سازمان حج و زيارت كشورمان در جمع خبرنگاران اعلام كرد: به منظور رفاه حال حاجيان 100 ذابح از ايران به عربستان آمدهاند تا در روز عيد قربان براى ذبح قربانى در خدمت زائران ايرانى باشند.
سيداحمد زرهانى گفت: دو سوّم گوشت قربانى از طريق كميته امداد امام خمينى عليها السلام به لبنان ارسال مىشود تا بين مسلمانان توزيع گردد.
وى افزود: امسال گوشت مصرفى زائران ايرانى در عربستان به روز تهيه و گوشت
گرم خواهد بود.
زرهانى با اشاره به كاهش سن زائران ايرانى در موسم حج امسال گفت: متوسط سن زائران ايرانى پنجاه سال است كه نسبت به گذشته 10 سال كاهش يافته است.
ايشان اعلام كرد: تا كنون دو سوم زائران ايرانى بيت اللَّه الحرام وارد عربستان سعودى شدند.
وى با اشاره به سفر آقاى خاتمى، هاشمى رفسنجانى و احمدى نژاد طى سال جارى به عربستان گفت: مسؤولان اين كشور از نظم و انضباط ايرانىها اظهار رضايت و خشنودى داشتهاند.
رئيس سازمان حج و زيارت كشورمان پيرامون بخشنامه دولت مبنى بر ممنوعيت حضور مديران در حج گفت: اين دستور العمل هيچ خللى در امر مديريت حج وارد نخواهد كرد و بر آن تأثير نمىگذارد.
وى در پاسخ به سؤال خبرنگارى گفت: برنامه اولويت مشتاقان زيارت خانه خدا را در دستور كار قرار خواهيم داد.
زرهانى گفت: ثبتنام از مشتاقان حضور، در مراسم حج انجام مىگيرد و از هر زائر براى حج تمتع مبلغ يك ميليون تومان به عنوان سپرده دريافت مىشود كه در صورت انصراف شخص، سود اين سپرده طبق عقود اسلامى پرداخت خواهد شد.
وى با اشاره به اين كه افرادى كه نامنويسى مىكنند حدود چهار تا پنج سال آينده به حج اعزام مىشوند گفت: كسانى كه پنج سال پيش هم نامنويسى كرده بودند و اكنون عازم سفر حج شدهاند، مبلغ يك ميليون تومان پرداخت كردهاند و حدود 500 تا 700 هزار تومان به عنوان سپرده پول آنان محاسبه شده است و مبلغ ديگرى از آنان دريافت نشده است.
زرهانى هزينه سفر حج حجاج ايرانى را بسيار پايينتر از هزينه حجاج ديگر كشورها از جمله تركيه، عمان، مالزى و افغانستان دانست.
وى خاطرنشان كرد: با محاسبه سود سپردهگذارى حجاج مبلغ 70 ميليارد تومان، در
مجموع براى زائران ارزانتر حساب مىشود.
رئيس سازمان حج و زيارت پيرامون موضوع ايجاد بازار مشترك اسلامى براى خريد حجاج گفت: اين موضوع در كنفرانس اسلامى مورد بحث قرار گرفته است ولى هنوز نتيجه نداده است، ولى ما مشوق چنين مسألهاى هستيم.
وى زمان بازگشت زائران ايرانى را از عربستان 26 دىماه اعلام كرد و گفت: روند بازگشت زائران ايرانى 18 روز طول خواهد كشيد.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى پيش از ظهر جمعه از مركز پزشكى و بيمارستان حج جمهورى اسلامى ايران در مدينه منوره بازديد و با كادر پزشكى و بيماران بسترى در اين بيمارستان گفتوگو كرد.
آيةاللَّه محمد محمدى رىشهرى در جريان اين ديدار از نزديك در جريان نحوه فعاليتهاى بيمارستان حج جمهورى اسلامى ايران در مدينه و روند معالجه و بهبود بيماران بسترى در اين بيمارستان قرار گرفت. دكتر حسين ضيايى، رئيس هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران در جريان اين بازديد توضيحاتى در مورد جزئيات فعاليتهاى بهداشتى و درمانى كادر پزشكى بيمارستان حج جمهورى اسلامى ايران در مدينه ارائه داد.
آيةاللَّه رى شهرى با تقدير از تلاش هيأت پزشكى جمهورى براى ارائه خدمات مناسب پزشكى به زائران بيتاللَّه الحرام خواستار برنامهريزى مناسب براى ايام تشريق و انجام مناسب مناسك زائران بيمار شد.
وى تكميل پرونده كامل پزشكى براى تمامى زائران را خواستار شد تا بتوانند با پيشبينىها و برنامهريزىهاى مناسب بدون كمترين مشكل اعمال حج خود را انجام دهند.
سرپرست حجاج ايرانى همچنين از نزديك با بيماران بسترى در بيمارستان ديدار و
براى آنان جهت سلامتى كامل و توفيق در انجام مناسك دعا كرد.
آيةاللَّه رىشهرى، در پايان بازديد خود از بيمارستان حج جمهورى اسلامى ايران در مدينه منوره در مصاحبه با خبرنگاران ايرانى وضعيت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران در حج سال جارى را مطلوب توصيف كرد و گفت: با تلاش هيأت پزشكى ايران از يك سو و بهبود وضعيت هوا از سوى ديگر 25 تا 30 درصد از مراجعه به بيمارستان كاسته شده است.
وى با تشكر از مسؤولان بيمارستان حج جمهورى اسلامى ايران در مدينه توصيه كرد كه تلاشهاى كادر پزشكى جمهورى اسلامى ايران براى روزهاى پيش رو بويژه ايام تشريق مضاعف شود تا كليه زائران خانه خدا بتوانند مناسك خود را انجام دهند.
سرپرست حجاج ايرانى به زائران بيتاللَّه الحرام توصيه كرد تا دستورات و راهنمايىهاى پزشكان كاروانها و هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران را براى پيشگيرى از ابتلا به بيمارى رعايت كنند.
آيةاللَّه رىشهرى همچنين افزود: وضعيت كنونى بيمارستان ايران در مدينه منوره مطلوب است، اما تمهيداتى انديشيده شده كه با استفاده از تجربيات موجود در آينده براى خدمت رسانى بيشتر به زائران وضع بهتر شود.
دكتر ضيايى نيز به خبرنگاران گفت: خوشبختانه زائران ايرانى خانه خدا مشكل خاصى ندارند و كادر پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران آمادگى كامل دارد تا در صورت نياز به بيماران براى انجام مناسك حج يارى كند.
شايسته است كه از زحمات مسؤولان و دستاندركاران اين مركز پزشكى و بيمارستان ياد و تقدير شود. اين بيمارستان كوچك كه همه بخشهاى تخصصى و ديگر امور مربوطه را در بر دارد، مجهزترين و كارآمدترين مراكز پزشكى كشورهاى اسلامى در مدينه است كه با مديريت قوى و نظافت و بهداشت مناسب، در خدمت زائران ايرانى است.
46 هزار زائر ايرانى تا امروز (جمعه) از طريق فرودگاه جده و مدينه منوره به مكه مكرمه مشرف شدهاند.
به گزارش ستاد مكه مكرمه تعداد 34 هزار زائر ايرانى از طريق فرودگاه جده و تعداد 33 هزار نفر از مدينه منوره براى انجام مناسك حج تمتع وارد مكه مكرمه شدهاند.
تعداد كل زائران ايرانى در كشور عربستان 70 هزار نفر است كه تاكنون در قالب 382 كاروان به اين كشور اعزام شدهاند.
ستاد مكه مكرمه همچنين اعلام كرد كه تاكنون 900 پرواز به فرودگاه مدينه منوره و نزديك به يك هزار پرواز نيز براى انتقال حجاج ايرانى به فرودگاه جده صورت گرفته است.
گروههايى از حجاج شيعه كشورهاى هند و پاكستان در مراسم سخنرانى سالن اجتماعات بعثه مقام معظم رهبرى حضور يافتند. در اين مراسم حجةالاسلام «جواد مروى» عضو هيأت علمى معاونت بينالملل بعثه مقام معظم رهبرى گفت: دشمن عظمت شيعه و اسلام را درك كرده است و از اين رو توطئه تفرقه را ميان شيعيان تدارك ديده است.
وى به همه شيعيان جهان اسلام هشدار داد كه در مقابل توطئه بايستند و مقاومت كنند.
سخنران بعثه رهبر معظم انقلاب اظهار داشت مسلمانان در هر كجاى دنيا اعم از افغانستان، پاكستان، هند، اروپا بايد «يد واحده» باشند و نگذارند اختلافهاى جزئى، موجب تفرقه ميان آنها شوند.
وى گفت: شيعه بايد هشيار باشد و نگذارد به خاطر اختلافهاى جزئى آنها را به
جان يكديگر بياندازند.
اين روحانى بعثه مقام معظم رهبرى سپس به عظمت شيعه اشاره كرد و گفت سپاه صحابه در پاكستان مىخواست موجب دلسردى شيعه شود ولى شيعيان با استقامت خود موجب يأس در آنها شدهاند.
آقاى مروى با اشاره به آنچه در عراق مىگذرد، گفت: دشمن در اين كشور به جان شيعيان افتاده ولى شيعيان تحت نظارت مرجعيت، برنامههاى خود را اجرا مىكنند و انتخابات اخير در اين كشور نشان داد كه شيعيان گام به گام در حال كسب پيروزىهاى بيشتر هستند.
وى در ادامه سخنانش به فعاليت «سيد حسن نصراللَّه»، دبير كل حزباللَّه لبنان اشاره كرد و گفت كه وى به همراه يك گروه شيعه براى شيعيان عظمت كسب كرده و ضربه محكمى بر پيكره صهيونيسم جهانى وارد كرده است.
تلفنهاى همراه مخابرات جمهورى اسلامى ايران از شب گذشته در كشور عربستان دچار اختلال شد.
زائران ايرانى خانه خدا تا شب گذشته در شهرهاى جده، مكه مكرمه و مدينه منوره با استفاده از شبكه بينالمللى رومينگ مىتوانستند از تلفنهاى همراه خود استفاده كنند.
اين شبكه در شهرهاى مدينه منوره، مكه مكرمه و جده قطع و امكان برقرارى هرگونه ارتباط دوطرفه و ارسال پيام كوتاه ميسّر نيست.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى خانه خدا از همكارى خوب دولت عربستان سعودى با بعثه مقام معظم رهبرى براى مناسك حج امسال و ايجاد تسهيلات لازم براى برگزارى آيينهاى مذهبى ايرانيان قدردانى كرد.
آيةاللَّه محمد محمدى رىشهرى روز جمعه هنگام ترك مدينه منوره و عزيمت به سمت مكه مكرمه با اشاره به همكارى بسيار خوب دولت عربستان براى برگزارى دعاى كميل اين هفته در مدينه منوره گفت: در فضاى سياسى جديد، روند تقويت مناسبات دو كشور به خوبى پيش مىرود.
سرپرست حجاج ايرانى افزود: امسال به لطف خدا تمام برنامههاى تدوين شده حج در مدينه منوره به خوبى اجرا شده و پيشبينى مىشود در مكه مكرمه نيز زايران مشكلى نداشته باشند.
آقاى رىشهرى برنامههاى فرهنگى بعثه مقام معظم رهبرى در شهر مدينه را نيز مطلوب عنوان كرد و افزود: امسال ده برابر سالهاى قبل زايران زن و مرد ديگر كشورها از برنامههاى فرهنگى بعثه استفاده كردند.
نماينده ولى فقيه افزود: در زمان حضور حجاج در مدينه منوره زايران 15 استان كشور نيز به بعثه مقام معظم رهبرى دعوت شدند و توانستند از برنامههاى فرهنگى اين نهاد استفاده كنند.
نماينده ولى فقيه نظم و آرامش موجود در مناسك حج امسال را بهتر از سالهاى قبل پيشبينى و از همكارى و تلاش مسؤولان قدردانى كرد.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى عصر امروز مدينه منوره را به مقصد مكه مكرمه ترك كرد. با ورود اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران به مكه مكرمه فعاليتهاى بعثه مقام معظم رهبرى در آن شهر مقدس توسعه مىيابد و در روزهاى آينده به اوج خود خواهد رسيد.
آقاى رىشهرى 28 آذرماه وارد مدينه منوره شد و در بدو ورود به سرزمين وحى بر آمادگى كامل بعثه رهبر معظم انقلاب براى ارائه خدمات به زائران حرمين شريفين تأكيد كرد.
پاسخگويى به مراجعات دينى و مسائل شرعى حجاج، عرضه خدمات فرهنگى به آنان، برگزارى مراسم سخنرانى براى زائران استانهاى مختلف كشور در سالن اجتماعات بعثه، برپايى محافل شبى با قرآن با حضور قاريان ممتاز بينالمللى و برگزارى جلسات سخنرانى در كاروانها، برگزارى جلسات توجيهى براى كاروانيان و كارگزاران حج از جمله برنامههاى بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره است.
بعثه رهبر معظم انقلاب همچنين برگزارى همايشهاى مختلف به منظور تقويت وحدت جهان اسلام و ارتقاء سطح آگاهى مسلمانان و نيز برگزارى باشكوه دو مراسم دعاى روحبخش كميل و دو دعاى ندبه را در جوار حرم ملكوتى نبى مكرم اسلام و ائمه بقيع عليهم السلام در مدينه منوره راهبرى كرد.
اعضاى بعثه مراجع عظام تقليد و اعضاى بعثه برخى كشورهاى اسلامى نيز با آقاى رىشهرى ديدار و گفتگو كردند.
بازديد از كاروانهاى ايرانيان و ستادهاى اجرايى مستقر در مدينه منوره و بررسى مسايل و مشكلات آنها، از ديگر فعاليتهاى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در مدينه منوره بود.
مدير كل شعبه حج عربستان در استان جدّه گفت: از اوّل ماه ذىحجّه مبادى ورودى زمينى عربستان بسته خواهد شد. ولى مبادى ورودى دريايى و هوايى تا روز چهارم ذىحجّه باز خواهد بود.
شنبه 29 ذىقعده
(10/ 10/ 84)
سالروز شهادت جانگداز جواد الائمه حضرت امام محمّد تقى عليه السلام بر نواده عظيم الشأن آن حضرت امام عصر (عج) و شيعيان تسليت باد.
برگزارى آيين سوگوارى نهمين پيشواى شيعيان جهان در مدينه منوّره
مراسم سوگوارى و نوحهسرايى به مناسبت سالروز شهادت نهمين اختر تابناك امامت و ولايت امروز در محل بعثه مقام معظّم رهبرى در مدينه منوّره برگزار شد.
به گزارش واحد ارتباطات خبرى بعثه رهبر معظّم انقلاب در اين مراسم كه جمعى از زائران حرمين شريفين حضور داشتند، سخنرانان درباره جايگاه امام جواد عليه السلام در مذهب شيعه سخنرانى و مداحان اهل بيت عصمت و طهارت عليهم السلام در رثاى اين امام همام نوحهسرايى كردند.
مدير وزارت دفاع غيرنظامى عربستان سعودى اعلام كرد: اين وزارتخانه يك ناوگان مركب از بالگردهاى پيشرفته را براى شركت در عمليات اطفاى حريق، نجات، جست و جو، و شناسايى در خلال فصل حج سال جارى آماده كرده است.
روزنامه عرب نيوز به نقل از سرهنگ «جميل محمد اربعين» نوشت: افسران اين وزارتخانه به منظور حصول اطمينان از رعايت مقررات ايمنى، از پنج هزار و 176 ساختمان و بيش از 750 رستوران و هتل در مكّه بازديد كردهاند.
سرهنگ اربعين گفته است كه در اين راستا، افسران اين وزارتخانه شرايط ايمنى 51 دهنه تونل در سراسر شهر را بررسى كردهاند.
وى ضمن اشاره به استقرار تعداد كافى از كاركنان در بخشهاى مختلف شهرهاى مدينه و مكّه از سوى اين وزارتخانه گفت: «ما اقدامهايى را جهت افزايش كارآيى واحدهاى اطفاى حريق و نجات به عمل آوردهايم».
مدير وزارت مزبور گفت: اين وزارتخانه اقدامهاى پيش احتياطى لازم را جهت مقابله با جريان سيلابهاى احتمالى در خلال مراسم حج نيز به عمل آوده است.
وى افزود: انتظار مىرود بيش از دو ميليون و 500 هزار زائر شامل يك و نيم ميليون زائر خارجى در حج امسال كه از 18 ژانويه 2006 آغاز مىشود، شركت كنند.
سرهنگ اربعين در اظهاراتش گفت كه وزارت دفاع غيرنظامى عربستان سعودى هفت گروه را براى نظارت برآلودگى راديواكتيو، شيميايى و باكترى تدارك ديده است.
وى اضافه كرد: اين گروهها در نظر دارند ميزان آلودگى در داخل تونلها و مناطق پرجمعيت مسكونى را بررسى كنند.
جمعى از حجاج ترك شيعه مقيم كشورهاى اروپايى در يك گردهمايى در بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره بر وحدت هر چه بيشتر مسلمانان جهان تأكيد كردند.
اين حجاج شامل گروههايى از آلمان، هلند و بلژيك درخواست كرده بودند در بعثه مقام معظم رهبرى با روحانيون ايران ديدار و گفتوگو كنند.
در اين ديدار كه جمعهشب برگزار شد يكى از اساتيد حوزه علميه قم درباره موقعيت شيعيان جهان و فلسفه حج سخنرانى كرد.
حجةالاسلام والمسلمين خوشنويس گفت: حج داراى فلسفه عميق و آثار تربيتى و بركات زيادى براى انسان است به گونهاى كه اگر كسى اعمالش صحيح باشد، مانند آن است كه تازه از مادر متولد شده است.
وى استقلال شيعه از حاكمان را عامل ماندگارى و پويايى مذهب شيعه عنوان كرد و اظهار داشت: آن روزى كه شيعه وابسته به هر قدرتى باشد، رو به افول خواهد گذاشت.
در اين مراسم كه چند نفر از روحانيون شيعه ساكن در اروپا نيز حضور داشتند، زائران ترك در غم فراق پيامبر بزرگ اسلام و دخت گرامى ايشان و ائمه اطهار عليهم السلام عزادارى كردند.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى پس از ورود به مكه مكرمه و در جمع خبرنگاران به حجاج ايرانى توصيه كرد تلاش كنند تا از لحظه حضور خود در اين مكان شريف نهايت استفاده را ببرند.
آيةاللَّه محمدى رىشهرى خطاب به زائران تأكيد كرد قدر و منزلت حضور در جوار كعبه شريف را بدانند و با تمام وجود در حق مسلمانان جهان و عزت و سربلندى امت واحده اسلامى دعا كنند كه اگر ذكر و دعا از صميم قلب باشد كارساز خواهد بود.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران افزود: كار جدى بعثه مقام معظم رهبرى از روزهاى آتى آغاز مىشود و بعثه با برنامهريزىهاى از قبل انجام شده سعى دارد تا در زمينههاى مختلف در خدمت زائران خانه خدا باشد.
وى خاطرنشان كرد: تلاش مىشود تا با خدمت به زائران خانه خدا در كنار حرم امن الهى و در محضر حضرت ولى عصر (عج) نهايت بهرهبردارى معنوى صورت پذيرد.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران گفت: با انگيزه خدمت به اهداف بينالمللى حج همايشهاى قدس، تقريب مذاهب اسلامى و اهلبيت عليهم السلام توسط بعثه مقام معظم رهبرى برگزار مىشود.
آقاى رىشهرى پس از اقامتى 11 روزه در مدينه منوره جمعه شب وارد مكه مكرمه شد و مورد استقبال مسؤولان بعثه مقام معظم رهبرى و ستاد حج و زيارت در مكه مكرمه قرار گرفت.
هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران مطابق روال هر ساله، با توجه به وضعيت آب و هوا و شرايط بهداشتى اماكن مقدس در موسم حج، امسال نيز جديدترين توصيهها را پيرامون «پيشگيرى از ابتلا به بيمارىهاى تنفسى»، هشدار در «بروز انتشار و تشديد بيمارى»، دستورالعمل «پس از ابتلا به بيمارى» و «نكاتى ويژه درباره گرفتارىهاى تنفسى» جهت آگاهى زائران بيتاللَّه الحرام بدين شرح اعلام داشت:
در زمان تعريق در معرض باد مستقيم قرار نگيريد و از نوشيدنىهاى سرد استفاده نكنيد.
از سجاده شخصى خود استفاده كنيد.
در جمعيتهاى پرتراكم و در زمانهايى كه از لحاظ شرعى مجازيد، بويژه وقتى خود بيمار هستيد، از ماسك استفاده كنيد. (در زمان محرم بودن با روحانى كاروان خود مشورت نماييد.)
مكرراً (روزى 10 الى 15 بار) دستهاى خود را بشوييد.
از دست دادن، مصافحه و روبوسى با ديگران، بهويژه وقتى بيمار هستيد و يا فرد مقابل شما بيمار است، اجتناب نماييد.
در زمانهايى كه مقدور است، سعى كنيد فاصله خود را با افراد بيمار در حد بيش از يك متر حفظ كنيد.
از حضور غير ضرورى و بدون ماسك در جمعيتهاى پرتراكم خوددارى كنيد.
سعى كنيد در خود زمينههاى بروز اضطراب و استرس را كم كنيد.
حتىالمقدور از انجام فعاليتهايى كه منجر به خستگى مفرط در شما مىشود
مانند: پيادهروىهاى طولانى و بيهوده پرهيز نماييد.
از مصرف عطريات محرك اجتناب كنيد.
در هر مرحله از انجام اعمال (احرام، طواف، نماز طواف، سعى بين صفا و مروه و زمان استقرار)، نكات پيشگيرى مربوط به آن مرحله، بويژه نكات پيشگيرى از ابتلا به گرفتارىهاى تنفسى را فراگرفته و به آن عمل نماييد.
از ريختن آب دهان و خلط در معابر عمومى به شدت پرهيز نماييد و همسفران خود را نيز از اين عمل منع كنيد.
تراكم جمعيت
تغييرات هوا
انتقال ويروسهاى مقاوم از ملل مختلف به همديگر
تماس اجتنابناپذير تنفسى افراد با يكديگر
وجود مواد محرك و آلرژىزاى مختلف در محيط
اضطراب و استرس
خستگى
عدم رعايت بهداشت فردى توسط برخى زائرين
دست دادن، مسافحه و روبوسى
در معرض باد مستقيم قرار گرفتن بهويژه در هنگام تعريق
تغذيه نامناسب
2 الى 3 روز به طور كامل استراحت كنيد.
مرتباً آب نمك (9 گرم در 1000 ميلىليتر) استنشاق و غرغره نماييد.
استفاده از ماسك را فراموش نكنيد.
از مايعات گرم نظير چاى، شير گرم، ليموترش و عسل (در صورتى كه مبتلا به ديابت نيستيد) به مقدار زياد استفاده كنيد.
از ميوهجات به ويژه «سيب» زياد استفاده نماييد.
در صورت گرفتگى صدا استراحت صوتى كامل از شرايط اصلى بهبودى است.
از مصرف غذاهاى تند و محرك و چرب پرهيز نماييد.
از مصرف نوشابهها و نوشيدنىهاى سرد پرهيز كنيد.
از حضور غير ضرورى در محلهاى پرجمعيت اجتناب نماييد.
از دست دادن، مسافحه و روبوسى با ديگران پرهيز نماييد.
در هنگام سرفه و عطسه، با دستمال بزرگى جلوى دهان خود را بگيريد.
داروهاى خود را به موقع مصرف نماييد.
در سال گذشته، در طول سفر، 80% زائرين ايرانى به نوعى از گرفتارىهاى تنفسى مبتلا شدند. شيوع بيمارى در بين زائرين غير ايرانى نيز به همين ميزان بوده است.
ميزان بروز بيمارى به تفكيك انواع آن به شرح زير بوده است:
سرماخوردگى معمولى (5/ 41%)، برونشيت حاد (2/ 21%) سينوزيت حادّ يا عود سينوزيت قبلى (6/ 18%)، بيمارى شبهآنفلوآنزا (5/ 8%) و تظاهرات شبه آلرژى (2/ 10%).
در سال گذشته بيشترين علت بيمارى آدنوويروسها با بروز 2/ 36% بوده است كه مثل ساير عفونتهاى ويروسى درمان اختصاصى براى آن وجود ندارد.
در تحقيقى كه در سال گذشته به عمل آمده، شايعترين علائم بيمارى سوزش حلق و گلو، خشكى حلق و گلودرد، و شايعترين نشانهها گرفتگى صدا، سرخى گلو و ترشح پشت حلقى بوده است.
وقتى بيمارى شروع شود، معمولًا ديگر نمىتوان از بروز علائم و نشانههاى ديگر
بيمارى جلوگيرى نمود.
ميانگين طول مدت بيمارى 9 روز است و طى شدن دوره بيمارى اجتنابناپذير است و با درمان فقط مىتوان طول اين مدت را قدرى كاهش داد.
در بعضى موارد سرفهها ممكن است حتى تا 5/ 1 ماه نيز ادامه يابد.
تزريق واكسن آنفلوآنزا ميزان خطر را در كسانى كه مبتلا به بيمارىهاى قلبى عروقى، ديابت، نارسايى كبد و كليه، آسم، آمفيزم COPD و اختلال ايمنى هستند كاهش مىدهد.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى شنبه شب در ديدار مشاور نخستوزير و رئيس بعثه حج عراق بر آمادگى جمهورى اسلامى ايران براى گسترش همكارى در همه زمينهها با عراق تأكيد كرد و گفت: سياست نظام جمهورى اسلامى ايران و در رأس آن مقام معظم رهبرى حمايت قاطع از ملت و دولت برخاسته از رأى مردم عراق است.
رئيس بعثه حج عراق به اتفاق جمعى از علما و مسؤولان حج اين كشور با حضور در بعثه مقام معظم رهبرى با آقاى رىشهرى ديدار كردند.
در اين ديدار آيةاللَّه رىشهرى ابراز اميدوارى كرد كه تعامل و ملاقات مسؤولان حج دو كشور ايران و عراق زمينهساز نزديكى هر چه بيشتر دو ملت باشد.
آقاى رىشهرى به برنامههاى بعثه مقام معظم رهبرى در طول حاكميت صدام بر عراق براى حمايت از مردم مظلوم اين كشور اشاره كرد و گفت: ما در ايام حج گذشته نشستها و همايشهايى را براى حمايت از مردم مسلمان عراق برگزار كردهايم و همچنان از حقوق مردم مسلمان عراق دفاع مىكنيم.
نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت افزود: به دليل هشيارى علماى شيعه و سنى، مردم عراق موفق شدند انتخابات را بسيار خوب برگزار كنند و اميدواريم با تشكيل دولت برآمده از نظر مردم اشغالگران از اين كشور خارج شوند.
وى نقش رهبران دينى و سياسى را در هوشيارى مردم و متوجه ساختن آنان به منافع ملى و دينى مردم اساسى خواند و با تقدير از نقش بسيار بارز آيةاللَّه سيستانى در تحولات اخير عراق، آيةاللَّه سيستانى را هديهاى الهى براى مردم عراق دانست.
آيةاللَّه رىشهرى افزود: به فضل الهى شاهديم تلاشهاى مجاهدان عراق به تدريج به ثمر مىرسد. ملت عراق در چند انتخابات اخير نشان داد با وجود توطئههاى دشمنان، ملتى هوشيار، مقاوم و متعهد به اسلام و قرآن است.
وى به رشد اسلامگرايى در جهان اشاره كرد و گفت: مردم سراسر جهان به اسلام و قرآن علاقمندند و با عنايت حضرت حق در هر كشور اسلامى كه انتخابات برگزار شود، مردم اسلام را انتخاب مىكنند.
عدنان جواد رئيس بعثه عراق نيز با ابراز خرسندى از حضور در بعثه مقام معظم رهبرى، ضرورت همكارى مستمر مسؤولان دو كشور براى تحقق منافع مردم عراق و ايران را مورد تأكيد قرار داد و ابراز اميدوارى كرد كه مناسبات دو كشور هر چه بيشتر گسترش يابد.
وى مواضع مسؤولان ايرانى در قبال عراق را خيرخواهانه خواند و با قدردانى از حمايتهاى جمهورى اسلامى ايران از مردم عراق در طول سالهاى اخير گفت: مردم عراقاطمينان دارند كهدولت و مردم ايران از ملت و دولت منتخب عراق حمايت مىكند.
وى همچنين گزارشى از آخرين وضعيت عراق ارائه داد و از آيةاللَّه رىشهرى براى سفر به عراق و زيارت عتبات عاليات دعوت كرد. در ديدار هيأت عراقى از بعثه مقام معظم رهبرى، سيد صالح حيدرى رئيس ديوان وقف شيعى، شيخ دكتر محمود عيساوى امام جمعه مسجد گيلانى عراق، طالب على زينى وزير جوانان و ورزش، زابل زبيدى رئيس سازمان حقوق بشر و دو عضو منتخب مردم در مجلس عراق، رئيس بعثه اين كشور را همراهى مىكردند.
تاكنون حدود 32 هزار عراقى وارد عربستان شدهاند و احتمال مىرود اين رقم به 35 تا 37 هزار برسد.
ظهر امروز امير عبدالمجيد امير منطقه مكه مكرّمه و رئيس كميته مركزى حج از طرحها و پروژههاى جديدى كه در مشاعر مقدسه انجام پذيرفته بود، بازديد به عمل آورد. اين طرحها شامل راهها، پلها و تونلها، اعمال مقدماتى توسعه پل منطقه جمرات، ساختمانهاى مربوط به دامنه كوههاى مشعر و برخى طرحهاى ديگر مىگرديد. جهت اجراى اين طرحها بالغ بر يك ميليارد و صد ميليون ريال سعودى هزينه شده است.
روزنامه الجزيره چاپ عربستان در شماره امروز خود آمار جديدى از خدمات ارائه شده به زائران موسم حج امسال را در مكه و مدينه منتشر ساخت.
به نوشته اين روزنامه تعداد كارگران فصلى داخل مسجدالحرام به 3781 نفر افزايش يافته كه اقدام به نظافت و آبرسانى و ديگر خدمات داخل مسجدالحرام مىنمايند. بر اين تعداد 1250 كارمند رسمى و 1814 كارمند موقت را نيز بايد افزود. همچنين در مسجدالنبى 1900 كارمند زن و مرد اعم از رسمى و موقت وظيفه ارائه خدمات بر زائرين را بر عهده دارند. تعداد 9600 قطعه فرش جهت مفروش ساختن كليه بخشهاى مسجدالنبى استفاده شده است. روزانه 20 كاميون حامل 200 تن آب زمزم بوسيله تانكرهاى آب از مكه به مدينه انتقال مىيابد.
همچنين 7 هزار فلاسك آب در داخل مسجدالنبى و 23 آبسردكن بزرگ، آب زمزم را ميان زائران توزيع مىنمايند. تقريباً بالغ بر 200 مركز در شهرهاى مكه و مدينه، ميقاتها، مبادى ورودى، فروشگاهها و مشاعر مقدسه اقدام به توزيع نشريات دينى و مناسك حج، جهت ارشاد و راهنمايى حجاج مىنمايند. وزارت بهداشت نيز بيش از 9000 كارمند را جهت ارائه خدمات بهداشتى به حجاج در مراكز بهداشتى مكه و مدينه و مشاعر مقدسه به كار گرفته است.
خدمات مورد اشاره در صورت صحت آمار، به ويژه به كارگيرى چند هزار نيروى جديد در مسجدالحرام و مسجدالنبى و 9000 كارمند در عرصه بهداشتى زائران كار بزرگ و قابل توجهى است. اما به رغم اين خدمات، چند نكته باعث گرديده است كه بسيارى از اين اقدامات دولت سعودى مورد توجه زائران قرار نگيرد و تأثير مطلوبى را كه سعودىها انتظار دارند- و مرتباً آمار مىدهند- نداشته باشد.
در نظر بسيارى از زائران ارائه چنين خدماتى جزء وظايف كسانى است كه توليت اين اماكن مقدس را به دست دارند و بدون مشاركت دادن ساير كشورهاى اسلامى، خود مىخواهند امور مربوط به حرمين شريفين را تدبير كنند. از سوى ديگر برخوردهاى تند بسيارى از عوامل سعودى با زائران- حتى هنگام گذر از خيابانها- ندانستن زبان مليتهاى مختلف مسلمان كه موجب عدم ايجاد ارتباط با آنان مىشود، فعاليت ناشيانه مبلّغان وهابى، و قصد تحميل فرهنگ و اعتقادات خود در گفتار و كردار و نشريات توزيع شده ميان زائران، عدم تأثير اقدامات مورد نظر آنان را موجب گرديده است.
معاون كنسولى وزارت خارجه عربستان اعلام نمود تا 6/ 10/ 84 بيش از يكميليون و 400 هزار رواديد جهت زائران خانه خدا توسط كنسولگرىها و نمايندگىهاى اين كشور در خارج از عربستان صادر شده است.
سازمان مطوفى حجاج عربستان، 9 تيم را جهت ارائه خدمات به حجاج ايران تشكيل داده است همچنين اين سازمان جهت حجاج كشورهاى عربى نيز 108 تيم را آماده ارائه خدمات نموده است. جهت ارائه خدمات، اين سازمان 800 نفر از كارمندان خود و نيز 430 نفر از شهروندان و 19 آمبولانس و 110 موتورسيكلت را در مشاعر مقدسه به كار مىگيرد. اين سازمان از جمله خدماتى كه ارائه مىدهد ايجاد محلى براى
حجاج گمشده در عرفات با گنجايش 40 تخت و ارائه كمكهاى اوليه به آنها بر اساس نياز مىباشد.
از آغاز موسم حج امسال تاكنون 750 هزار زائر وارد مدينه شدهاند كه از اين تعداد 350 هزار نفر از طريق فرودگاه اين شهر و مابقى از راه زمينى وارد گرديدهاند. همچنين از اين تعداد بيش از 450 هزار نفر تاكنون از مدينه به مقصد مكه خارج شدهاند.
مديريت دفاع شهرى يك ناوگان از هلىكوپترهاى پيشرفته را براى اطفاى حريق، عمليات نجات، جستجو و عملياتهاى شناسايى در ايام حج در حال آمادهسازى دارد.
مدير كل مركز فوق در اين راستا اظهار داشت 100 واحد آتشنشانى مجهز به مدرنترين استانداردهاى جهان و نيز 150 خودروى امدادرسانى جديد و 300 دستگاه خودروى آتشنشانى با بيش از 10 هزار و 623 افسر و كادر آماده ارائه خدمات در مقابله با وقوع حوادث غير قابل پيشبينى مىباشند.
سيستم سهميهبندى ويزا بزرگترين مانع براى مسلمانان آفريقاى جنوبى، به منظور سفر معنوى حج است. بسيارى از مسلمانان آفريقاى جنوبى كه براى انجام سفر حج آماده شده بودند، در آخرين لحظات متوجه شدند كه متصديان تور و سازماندهندگان سفر حج آنها براى اخذ ويزا با مشكل مواجه شدهاند. بر اساس قطعنامه سازمان كنفرانس اسلامى، عربستان سعودى هر ساله يك درصد از جمعيت هر كشور را براى انجام فريضه حج مىپذيرد. بسيارى از آژانسهاى مسافرتى به زائرانى كه درخواست سفر خود را ارائه داده بودند، گفتهاند با كمبود ويزا مواجه هستند.
«شيخ طوفيرنجار» رئيس شوراى حج و عمره آفريقاى جنوبى از زائرانى كه ويزاى حج دريافت نكردهاند خواست شكايت خود را به صورت مكتوب ارائه دهند تا با احزاب مسؤول در اين رابطه مطرح شود. دو درصد جمعيت 43 ميليونى آفريقاى جنوبى مسلمان هستند.
به نوشته روزنامه عكاظ ملك عبداللَّه دستور داده است تا 1 ميليون و 743 هزار و 95 نسخه از قرآن كريم بوسيله ارگانهاى دولتى، سفارتخانهها و كنسولگرىهاى خارج كشور و مؤسسات و سازمانهاى اسلامى داخل و خارج كشور با ترجمعه معانى بين 5/ 1 ميليون زائر خانه خدا توزيع گردد. نسخههاى قرآن كريم داراى ترجمه معانى قرآن به زبانهاى انگليسى، فرانسه، يونانى، اسپانيايى، اردو، تركى، اندونزيايى، بوسنى، آلبانى، روسى، فارسى، آلمانى، چينى، هوسايى و ... مىباشد.
در قرآنى كه با ترجمه فارسى ميان ايرانيان توزيع گرديده است توضيحاتى پيرامون برخى واژهها ذكر شده كه القاء انديشههاى وهابيت از طريق توزيع قرآن است و بايد اين مطلب به زائران گوشزد شود كه ترجمه قرآنهاى اهدايى قابل اعتماد و تأييد نيست.
صرفنظر از محتوا، ترجمهها و عبارات فارسى سعودىها از نظر شكل هم، ارزش ندارد؛ و اين امر از ترجمههايى كه در بقيع و تابلوهاى اطلاعرسانى و هشدار آنان آمده، و نيز از متن نشريه فارسى «البلاد» كاملًا مشهود است.
به گزارش روزنامه عكاظ، امروز آشپزخانه بزرگ خيريه در مشعرالحرام افتتاح مىشود. اين آشپزخانه در مساحت پنجهزار متر مربع با وسايل و دستگاههاى آشپزى مدرن احداث شده است كه توانايى تهيه يك ميليون وعده غذا را دارد. هزينه احداث اين آشپزخانه بالغ بر 15 ميليون ريال سعودى است.
چنانچه اين آشپزخانه موفق عمل كند، مىتواند طرف قرارداد با ديگر كشورها از جمله ايران باشد و مشكلات متعدد موجود در امر تغذيه حجاج را كاهش داده و در امر هزينهها نيز صرفهجويى شود.
اداره كل كشتارگاههاى شهردارى مكه، طرح موسم حج امسال را وضع نموده كه بر اساس آن كنترل و نظارت بر كشتارگاه افزايش خواهد يافت. اين اداره 5 كشتارگاه را به منظور ارائه خدمات مجهز نموده است. از سوى ديگر شهردارى مكه طرحى را به منظور نظارت بر بازارهاى گوشتفروشى براى اطمينان يافتن از پاىبندى به شروط و مقررات بهداشتى در بازارهاى گوشتفروشى و كشتارگاهها وضع نموده است. همچنين به دامپزشكان مأموريت داده شده است كه دام را دو بار مورد معاينه قرار دهند. نخست قبل از ذبح و سپس بعد از ذبح و پوست كندن آن.
يكشنبه اوّل ذىحجه
(11/ 10/ 84)
بزرگداشت سالروز پيوند آسمانى حضرت على و زهراى مرضيه عليهما السلام در مكه مكرمه
سالروز پيوند آسمانى اميرالمؤمنين حضرت على عليه السلام و حضرت زهراى مرضيه عليها السلام در بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه و در جوار كعبه شريف برگزار شد.
در اين آيين باشكوه كه امروز يكشنبه با حضور نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت برگزار شد، و يكى از مداحان اهل بيت، اشعارى در وصف اين روز بزرگ قرائت كرد، حجةالاسلام والمسلمين كاظم صديقى نيز در سخنانى مقام والاى على عليه السلام و حضرت فاطمه عليها السلام را ستود.
حجةالاسلام والمسلمين كاظم صديقى در اين مراسم گفت: در روايات اسلامى حضرت على عليه السلام به عنوان تنها همتاى حضرت زهرا عليها السلام در عالم وجود كه لياقت ازدواج با آن حضرت را داشته، معرفى شده است.
وى خاطرنشان كرد: مؤمنان بايد در تمامى مراحل زندگى مشترك خود، از حضرت على عليه السلام و حضرت فاطمه عليها السلام الگوبردارى كرده و از ايشان درس بگيرند.
آقاى صديقى گفت: آسان گرفتن ازدواج و سخت نگرفتن در تعيين مهريه و جهيزيه از نكات مهم ازدواج اين دو نور الهى است كه بايد براى همه ما درس باشد.
وى ازدواج را از مشكلات كنونى جوانان ايرانى برشمرد و گفت: بهترين سوغات شما از اين مكان شريف دعا براى حل مشكل ازدواج جوانان كشور است، زيرا كه با ازدواج دو سوم ايمان فرد تكميل شده و انسان مسؤوليتپذير و داراى انگيزه مىشود.
سخنران بعثه مقام معظم رهبرى گفت: حجاج ايرانى سعى داشته باشند تا در اين سفر با فرهنگ ابراهيم عليه السلام و هاجر، حضرت على عليه السلام و حضرت فاطمه عليها السلام و فرهنگ پيامبر صلى الله عليه و آله و خديجه عليها السلام آشنايى پيدا كنند.
وى رفتار مناسب با همسر را از ديگر درسهاى زندگى حضرت على عليه السلام و حضرت فاطمه عليها السلام برشمرد و افزود: حضرت زهرا عليها السلام در طول زندگانى خود حتى يك خواهش از همسر خود نداشت و احترام و حفظ حقوق فردى در اين خانواده نورانى در حد اعلى بود.
وى گفت: زن و شوهر همچون لباس يكديگرند، از اين رو بايد براى يكديگر زينت بوده و اسرار همديگر را حفظ كنند.
آقاى صديقى اظهار داشت: تمامى حجاج و افرادى كه به اين مكان شريف مشرف شدهاند، ميهمان خدا هستند؛ از اين رو بايد حقوق ميهمانان را حفظ كرده و با احترام كامل با آنها برخورد كرد.
مراسم سخنرانى عمومى بعثه مقام معظم رهبرى همهروزه با حضور گروههاى مختلف حجاج ايرانى در بعثه مقام معظم رهبرى برگزار مىشود.
همزمان با سالروز ازدواج مولى الموحدين على عليه السلام و سرور بانوان دو جهان فاطمه زهرا عليها السلام مراسم جشن ازدواج يك زوج جوان در مكه مكرمه برگزار شد. در مراسم باشكوهى كه به همين منظور برگزار شد هادى كاظمى جانباز دوران دفاع مقدس با خانم سيده افسانه جمالى زائر مازندرانى زندگى مشترك خود را جشن گرفتند. در مراسم
ازدواج اين زوج كه با حضور اعضاى كاروان برگزار شد، هدايايى به رسم يادبود از سوى زائران به آنان اهدا شد.
در نخستين جلسه شوراى هماهنگى بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه آخرين اقدامات صورت گرفته براى انجام برنامههاى فرهنگى و اجرايى حج بررسى شد و لزوم تلاش كليه كارگزاران حج براى ارائه خدمات فرهنگى و اجرايى به زايران بيتاللَّه الحرام مورد تأكيد قرار گرفت.
در اين جلسه كه روز يكشنبه به رياست آيةاللَّه رىشهرى و با حضور مسؤولان بعثه مقام معظم رهبرى و سازمان حج و زيارت برگزار شد، نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى خواستار تلاش كامل دستاندركاران امور اجرايى حج براى فراهمسازى تسهيلات لازم جهت بهرهبردارى كامل زائران از معنويت حج بويژه در ايام تشريق شد.
آيةاللَّه رىشهرى با تشكر از دستاندركاران امور حملونقل زائران در مكه گفت:
با توجه به فواصل مختلف محل استقرار زايران در مكه مكرمه لازم است برنامهريزى و اجرا به صورتى باشد كه زايران با كمترين مشكل موفق به حضور در مسجدالحرام و بازگشت به محل استقرار خود باشند.
وى گفت: بايد هر سال كميت و كيفيت خدمات به زايران ايرانى خانه خدا بهتر از سال قبل باشد.
نماينده ولى فقيه همچنين تشكيل همايشهاى بعثه مقام معظم رهبرى با حضور انديشمندان و صاحبنظران جهان اسلام را حايز اهميت و اثر گذار دانست.
وى ابراز اميدوارى كرد برنامههاى بعثه مقام معظم رهبرى و مراسم حج سال جارى با توجه به مناسبات حسنه موجود ميان مقامات عالى جمهورى اسلامى ايران و عربستان به بهترين شكل برگزار شود.
در اين جلسه آقاى مصطفى قهرودى رئيس ستاد مكه مكرمه گزارشى از روند ارائه
خدمات پزشكى، تغذيه و حمل و نقل زايران را ارائه داد و گفت: با توجه به تدابير اتخاذ شده براى تأمين مسكن مناسب، در حج سال جارى مشكلى پديد نيامده است.
وى افزود: تا امروز 83 هزار و 63 نفر از زايران ايرانى وارد عربستان شدهاند و تا ساعت 12 امشب 66 هزار و 860 نفر وارد مكه مكرمه مىشوند. در واحد حمل و نقل برنامهريزى شده كه زايران بتوانند روزانه تا 5 بار به مسجدالحرام رفتوآمد داشته باشند.
رئيس ستاد مكه مكرمه افزود: در حوزه بهداشت زايران نيز مشكل خاصى وجود ندارد.
مراسم گرامىداشت سالروز پيوند آسمانى مولىالموحدين اميرالمؤمنين على عليه السلام و بزرگ بانوى دو جهان حضرت زهراى اطهر عليها السلام در بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره با حضور كاروانهاى زائرينى از تهران، مشهد مقدس و بيرجند برگزار شد.
حجتالاسلام والمسلمين مروى سخنران مراسم با تبريك اين روز فرخنده به تشريح سوره مباركه كوثر پرداخت. وى گفت: كوچكترين سوره قرآن از نظر عبارات، سوره كوثر است و واژههايى كه در اين سوره آمده است در هيچيك از سورههاى ديگر قرآن كريم ديده نمىشود.
وى در بخش ديگرى از سخنان خود جايگاه اسلام را در جهان امروز منحصر به فرد خواند و گفت: حضرت امام خمينى قدس سره به عنوان يكى از فرزندان صالح حضرت فاطمه زهرا عليها السلام با انقلاب خود دنيا را متحول كرد.
سخنران بعثه مقام معظم رهبرى سپس درباره «توبه» سخن گفت و اظهار داشت:
يكى از ابواب رحمت الهى، توبه است و توبه هيچ حد و مرزى نمىشناسد. آقاى مروى با توضيح اين مطلب كه مدينه منوره سرزمين استغفار است، تصريح كرد: استغفار در هنگام سحر از اهميت و خاصيت ويژهاى برخوردار است و براى استغفار هيچ واژهاى بهتر از
«توبه» نيست.
در پايان مراسم به مناسبت سالروز اين پيوند فرخنده مسابقهاى برگزار شد و به سه نفر كه بهترين پاسخ را دادند، جوايزى اهدا گرديد.
روزانه بين 168 تا 200 پرواز حامل حجاج وارد فرودگاه بينالمللى جده مىگردند.
از زمان شروع موسم حج تمتع تاكنون 500 هزار نفر جهت انجام مناسك حج وارد فرودگاه بينالمللى جده گرديده كه حجاج پاكستانى، مصر و اندونزى در رديفهاى اول تا سوم كشورهايى هستند كه به اين فرودگاه پرواز نمودهاند.
رياست كل هواشناسى و محيط زيست عربستان اظهار داشت از ابتداى امروز تا 25 ذىحجّه آب و هواى مشاعر مقدسه در طول روز و شب معتدل بوده كه حداقل درجه هوا به 18 و حداكثر به 30 خواهد رسيد. همچنين رطوبت هوا در روز كاهش يافته و به 14% مىرسد؛ اما شبها رطوبت افزايش مىيابد و به 96% بالغ مىشود. مدينه در طى روز، آب و هواى معتدل، و در شب نسبتاً خنك مىباشد و دماى هوا حداقل 12 و حداكثر 26 خواهد بود. رطوبت هواى مدينه روزها 12% و شبها 40% است.
دكتر فكرت كارمان نايب رئيس وزارت امور دينى تركيه و مسؤول امور حج و عمره اين كشور يكشنبه شب در رأس هيأتى در بعثه مقام معظم رهبرى حضور يافت و با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ديدار كرد.
وى در اين ديدار با ابراز خرسندى از حضور در بعثه مقام معظم رهبرى ايام حج را بهترين فرصت براى همفكرى و همدلى كشورهاى اسلامى دانست.
مسؤول امور حج و عمره تركيه روابط اين كشور با ايران را بر پايه مشتركات تاريخى، دينى و همسايگى توصيف كرد و ابراز اميدوارى نمود مسلمانان كه قبله واحدى دارند در كنار يكديگر باشند. آيةاللَّه رىشهرى نيز يكى از اهداف حضرت امام قدس سره و رهبر معظم انقلاب در حج را بهرهگيرى از فضاى معنوى حج براى تقريب كشورهاى اسلامى و اعلام دوستى، وحدت و يكپارچگى مسلمانان دانست و گفت: امام خمينى قدس سره كليد حل مشكلات جهان اسلام را وحدت كلمه مىدانست و معتقد بود اين وحدت از كنار خانه توحيد و كعبه شريف آغاز مىشود.
نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت به مناسبات نزديك ايران و تركيه اشاره كرد و گفت: ما با كشور دوست و همسايه خود تركيه منافع مشترك زيادى داريم و شرايط براى گسترشاين مناسبات درزمينههاى مختلفسياسى فرهنگى و اقتصادى فراهم است.
وى توجه مسلمانان تركيه به مساجد و حضور در مراسم نماز براى جمعه و جماعت را نشان از علاقمندى فراوان مردم اين كشور به اسلام دانست و گفت: اين امر نشان مىدهد كه به رغم سالهاى فشار (لائيكها براى دينزدايى) علاقه مردم اين كشور به اسلام پايدار مانده است.
آيةاللَّه رىشهرى ابراز اميدوارى كرد ديدار هيأت حج و زيارت تركيه از بعثه مقام معظم رهبرى مقدمهاى براى افزايش ديدارها و همكارىهاى مسؤولان فرهنگى و دينى كشورها باشد.
در سال جارى حدود 80 هزار زائر از كشور تركيه در مراسم حج شركت دارند.
هزينه اعزام هر زائر ترك به حج بدون غذا 1800 تا 3000 دلار تعيين شده است.
حجتالاسلام سيد عمار حكيم عضو ارشد مجلس اعلاى انقلاب اسلامى عراق عصر امروز در رأس هيأتى از اعضاى اين مجلس با حضور در بعثه مقام معظم رهبرى با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ديدار كرد.
در اين ديدار آقاى رىشهرى ابراز اميدوارى كرد كه به بركت مجاهدتهاى مردم و علماى عراق با تشكيل دولتى برآمده از نظرات مردم، آينده اين كشور به سود اسلام رقم بخورد.
نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت روند سياسى كنونى عراق را مثبت خواند و گفت: نتايج انتخابات عراق در حقيقت پيروزى اسلام و نه يك جناح خاص بود. مردم بر اساس علاقمندى نسبت به اسلام با آن همه تبليغات بيگانگان، تعيين سرنوشت خود را به كسانى سپردند كه به اسلام تعهد دارند.
آيةاللَّه رىشهرى افزود: با روشن شدن نتايج انتخابات توطئهها پيچيدهتر مىشود و در چنين شرايطى هشيارى مضاعف مردم عراق حول محور مرجعيت ضرورى است.
نماينده ولى فقيه به سياستهاى اصولى جمهورى اسلامى ايران در حمايت از مردم عراق اشاره كرد و گفت: ايران اسلامى با توجه به مشتركات فراوان با عراق از تحكيم ثبات و امنيت در اين كشور و تشكيل دولتى برآمده از نظرات مردم حمايت مىكند.
در ابتداى اين ديدار سيد عمار حكيم عضو ارشد مجلس اعلاى اسلامى عراق و فرزند «سيد عبدالعزيز حكيم» رئيس اين مجلس طى سخنانى با ابراز خرسندى از حضور در بعثه مقام معظم رهبرى از جمهورى اسلامى ايران به دليل توجه خاص به مردم عراق و حمايت از مردم اين كشور قدردانى كرد.
وى در مورد تحولات اخير عراق گفت: انتخابات عراق بر اساس استانداردهاى بينالمللى و قانون اساسى عراق با حضور هوشمندانه و مدبرانه مردم و گروههاى سياسى برگزار شد.
دكتر «پير حسين كوليوند» عضو هيأت پزشكى حج امسال گفت: از آغاز اعزام زايران به مدينه منوره و مكه مكرمه تاكنون 5780 نفر به مراكز درمانى در دو شهر مقدس
مدينه منوره و مكه مكرمه مراجعه كردهاند كه اين ميزان نسبت به سال گذشته 30 درصد كاهش نشان مىدهد.
كوليوند افزود: از مجموع مراجعين نيز 29 نفر در بخشهاى بيمارستانى و 25 نفر نيز به صورت اورژانس بسترى شدهاند.
وى گفت: اكثر بيماران بسترى در بيمارستان تاكنون مرخص و به كاروانهاى خود پيوستهاند.
اين عضو هيأت پزشكى حج از فوت چهار نفر ديگر از زائران ايرانى در مكه مكرمه خبر داد و افزود: دو نفر از اين افراد بر اثر تصادف و دو نفر ديگر نيز بر اثر عارضه قلبى فوت كردهاند.
كوليوند اسامى اين افراد را «ايران كامرانى مقدم» از كرمان، «محمد رحيم مرادى» از مريوان، «قزبس طلاتپه» از اروميه و «محمد هاجرزاده» از قوچان اعلام كرد.
وى گفت: با فوت اين تعداد از زوار، شمار زايران ايرانى متوفى در مدينه منوره و مكه مكرمه تاكنون به هفت نفر رسيد.
عزتاللَّه احمدى از كرمان، فاطمه فاخرزاده از تهران و اسداللَّه رضايى تركمانى از آذربايجان غربى نيز سه نفر از فوتشدگانى هستند كه قبلًا اسامى آنها اعلام شد.
دوشنبه دوم ذىحجه
(12/ 10/ 84)
بازديد نماينده ولى فقيه از 9 كاروان حجاج ايرانى در مكه مكرمه
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى با زائران 9 كاروان از استانهاى قم و يزد در مكه مكرمه از نزديك ديدار كرد و از مديران و روحانيان كاروانها، خدمترسانى كامل به زائران خانه خدا را خواستار شد.
آيةاللَّه «محمد محمدى رىشهرى» در اين ديدارها كه صبح امروز انجام شد، از نزديك در جريان نحوه خدمترسانى فرهنگى و اجرايى به زائران قرار گرفت و از حجاج ايرانى خواست تا مشكلات و پيشنهادهاى خود را مطرح كنند.
زائران ايرانى خانه خدا نيز در اين ديدار از نحوه ارائه خدمات اجرايى و فرهنگى كارگزاران حج تمتع امسال اظهار رضايت كردند و در مواردى نيز نسبت به طول مسافت محل سكونت خود به مسجدالحرام نارضايتى خود را ابراز داشتند.
برخى از زائران نيز در گفتوگو با نماينده ولى فقيه و اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران اقامت بيشتر در شهر مدينه منوره در طول سفر حج تمتع را خواستار شدند.
آيةاللَّه رىشهرى با اشاره به حضور ميليونى مسلمانان در ايام حج تمتع در مكه مكرمه و افزايش چشمگير اجاره هتلهاى اطراف مسجدالحرام در مقايسه با سفر عمره گفت: براى اين كه هزينههاى بيشترى به زائران تحميل نشود، كارگزاران حج ترجيح
دادند هتلهايى كه اندكى دورتر از مسجدالحرام قرار دارد اجاره شود؛ اما تلاش شده است با اختصاص خودروهاى ويژه در مسير بيتاللَّه الحرام تا محل اقامت كاروانها مشكل تردد زائران ايرانى به حداقل برسد.
وى گفت: از مسؤولان حمل و نقل ستاد مكه خواسته شده تا براى زيارت هر زائر از مسجدالحرام در طول روز تا سقف پنجبار رفتوآمد برنامهريزى كند.
سرپرست حجاج ايرانى در جريان اين ديدارها با ارايه توصيههايى به روحانيون و مديران كاروانها بر ضرورت تلاش براى انجام مناسك حج زايران بدون كمترين مشكل و بهرهگيرى از معنويت حرمين شريفين تأكيد كرد.
87445 زائر ايرانى در قالب 476 كاروان تا ظهر دوشنبه دوازدهم دىماه از سراسر كشورمان وارد عربستان سعودى شدند.
به گزارش واحد ارتباطات خبرى بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه، مركز انفورماتيك ستاد مكه در همين حال شمار كل زائران ورودى به فرودگاههاى مدينه منوره و جده را به ترتيب 46129 نفر و 41316 تن اعلام كرد. براى انتقال زائران ايرانى به سرزمين وحى تا ظهر دوشنبه مجموعاً 1953 پيشپرواز از ايران انجام شد كه از اين تعداد 935 پرواز مربوط به فرودگاه مدينه و 1018 پرواز مربوط به فرودگاه جده بود.
مركز انفورماتيك ستاد مكه در گزارش خود آورده است: از كل زائران ايرانى 35548 نفر تا ظهر دوشنبه از مدينه منوره وارد مكه مكرمه شدند و تعداد 10581 نفر ديگر نيز در مدينه منوره به سر مىبرند.
زائران ايرانى وارد شده به مكه مكرمه از جده نيز تا ظهر امروز مجموعاً 40774 نفر اعلام شد.
همچنين شمار كل زائران وارد شده به مكه مكرمه از طريق مدينه منوره و جده 76322 نفر است.
سخنران بعثه مقام معظم رهبرى اقدام برخى كاروانها را در برنامهريزى براى بهرهبردارى بهينه زائران از سفر الهى حج ستود.
حجةالاسلام سيد ابراهيم هاشميان امروز در جمع زائران بيتاللَّه الحرام كه با حضور نماينده ولى فقيه و شمارى از علما برگزار شد، ختم مكرر قرآن كريم در ايام حج، قرائت سوره توحيد و برگزارى محافل قرآنى و ادعيه سفارش شده را از جمله اين اقدامات برشمرد و حضور مستمر در بازار و اختصاص وقت ارزشمند زائران به خريد را موجب تضييع فرصتهاى ايجاد شده دانست.
وى هدف اصلى گردش دور خانه كعبه را رسيدن به عرفان و شناخت صاحبخانه دانست و افزود: بايد در اين طواف به ماهيت و ارزش والاى خانه كعبه توجه كرد.
دكتر هاشميان با مقايسه ميلاد حضرت عيسى و ميلاد پربركت حضرت على عليه السلام تأكيد كرد: هنگامى كه فاطمه بنتاسد وارد مسجدالحرام شد و احساس كرد كه فرزندش در حال به دنيا آمدن است، خانه كعبه براى ورود اين بانوى بزرگوار شكاف برداشت.
وى خاطرنشان كرد: اما وقتى كه حضرت مريم عليها السلام مىخواست فرزندش را در بيتالمقدس به دنيا آورد ملائكه الهى از طرف خدا از او خواستند كه تا به مكان ديگرى براى وضع حمل برود.
هاشميان رسيدن به كمال اخلاقى و انسانى را نتيجه مطلوب اين سفر الهى دانست و بر ضرورت توجه حجاج به اين مسأله تأكيد كرد.
سخنران بعثه مقام معظم رهبرى گفت: هر يك از اعمال و مناسك حج داراى پيام و نتيجه اخلاقى است كه بايد به آن توجه ويژهاى داشته باشيم.
وى از تراشيدن سر به عنوان قربانى كردن نفس و از حضور در مشعر به عنوان يادآورى محشر كبرى تعبير كرد.
بيستويكمين گردهمايى گستردهسازى مكه مكرمه در جده با حضور امير مكه و رئيس شوراى عالى گستردهسازى و همچنين جمعى از سازمانها، مؤسسات و شوراهاى اسلامى اين كشور تشكيل شد.
به گزارش خبرگزارى «مهر» امير عبدالمجيد بن عبدالعزيز امير مكه مكرمه كه رياست شوراى عالى گستردهسازى مكه را به عهده دارد، در بيست و يكمين گردهمايى گستردهسازى مكه مكرمه گفت: به منظور رفاه حال زائران خانه خدا و توصيه و سفارش ملك عبدالعزيز گستردهسازى مكه مكرمه انجام مىگيرد.
عبدالمجيد بن عبدالعزيز تصريح كرد هر سال جمعيت زائران نسبت به سال گذشته افزايش مىيابد، به اين سبب به گسترده سازى كوه عمر و راه ملك عبدالعزيز و بيمارستان «نسلها» و ديگر اماكن اقدام كردهايم.
عبدالعزيز اظهار داشت: مكه مكرمه شهرى است كه محور همه شهرهاى جهان به شمار مىرود و جمعيت آن تا سال 1424 ق. حدود يك ميليون و 300 هزار نفر بوده است. با افزايش تعداد سكنه اين شهر و به منظور ايجاد تعادل ساكنان و زائران در ايام حج به گستردهسازى خدمات آبرسانى، برقرسانى، توسعه خطوط تلفن و غيره اقدام نموديم.
وى با اشاره به تعداد ساكنان عربستان كه از 1421 تا سال 1424 بيش از 2 درصد افزايش داشته است، گفت: جمعيت زياد اين شهر زيارت مشتاقان خانه خدا را مشكل و دشوار مىكند.
وى افزود: بر اساس تحقيقاتى كه از سوى سازمانهاى آمار و سرشمارى اين كشور صورت گرفته است تعداد ساكنان اين شهر تا سال 1450 به بيش از 2 ميليون نفر رسيده و تعداد زائران احتمالى نيز به بيش از 3 ميليون نفر مىرسد كه نسبت به امسال 30 درصد افزايش دارند.
رئيس بعثه حج كويت و تعدادى از مسؤولان آن شامگاه امروز با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در محل بعثه مقام معظم رهبرى ديدار كردند.
در اين ديدار آيةاللَّه رىشهرى به هيأت كويتى خوشامد گفت و اين ديدار را به فال نيك گرفت كه مقدمهاى براى ديدارهاى بيشتر در موسم حج و غير آن به منظور تقويت روابط سياسى و بهويژه فرهنگى دو كشور شود.
وى افزود: در شرايط فعلى جهان مسلمانان به وحدت كلمه و نزديكى بيشترى نياز دارند و امام راحل قدس سره مىفرمود كليد حل مشكلات جهان اسلام با وحدت كلمه است و اين امر با تبليغات از كنار خانه توحيد آغاز مىشود.
نماينده ولى فقيه با اشاره به آيه شريفه «ليشهدوا منافع لهم» در ارتباط با حج گفت:
مهمترين بركات و فلسفههاى حج نزديكتر شدن مسلمانان به يكديگر است، و در همين راستا ما همه ساله در موسم حج همايش تقريب مذاهب اسلامى داريم.
سرپرست حجاج ايرانى با اعلام اين كه دشمنان اسلام امروز اساس كتاب و سنت را هدف گرفتهاند و به مذهب خاصى كار ندارند، گفت: لازم است علما و انديشمندان اسلام به اين مسأله بيش از پيش توجه داشته باشند. همه فشارهاى سياسى و اقتصادى عليه جمهورى اسلامى ايران به دليل آن است كه پرچمدار وحدت امت اسلامى و زمينهساز عزّت و شوكت جهان اسلام است. به همين جهت استكبار و در رأس آن آمريكا با تمام توان نمىخواهند جمهورى اسلامى اين هدف را محقق سازد؛ و تهمتهايى از جمله تلاش براى ساخت سلاحهاى كشتار جمعى و اتمى در همين راستاست. در حالى كه انبارهاى خودشان و اسرائيل مملو از اين سلاحهاست.
وى باابراز دوستى وعلاقهمندى بهكويت خاطرنشان كرد: ما نخستين كشورى بوديم كه پس از اشغال كويت از سوى رژيم بعث، اين حمله را محكوم كرديم و در كنار مردم كويت ايستاديم. لذا انتظار داريم دولت كويت هم مثل ما عمل كند و در كنار ما بايستد.
رئيس بعثه كويت نيز با تشكر از اميرالحاج ايران، از مهماننوازى ايران هنگام
مهاجرت كويتىها در تجاوز صدام سپاسگذارى كرد و با اشاره به زياد بودن مشكلات جهان اسلام ابراز اميدوارى كرد چون اشتراكات مسلمين بيش از تفاوتها و اختلافات است، وحدت كلمه آنان محقق شود.
روزنامه الوطن عربستان در شماره امروز خود آورده است كه روز گذشته ده تن از كسانى كه اخيراً به دين مبين اسلام گرويدهاند، به منظور انجام فريضه حج وارد مكه مكرمه شدند. نومسلمانانى كه به دعوت دفتر همكارىهاى تبليغاتى و ارشاد عربستان به اين كشور وارد مىشوند مجموعاً 70 نفر هستند كه بقيه آنان طى روزهاى آينده به مكه مكرمه خواهند رسيد. اين نومسلمانان از كشورهاى اروپايى و برزيل هستند.
بر اساس اطلاعيه شوراى عالى قضايى عربستان، با ثبوت رؤيت هلال ماه ذى حجه در شب يكشنبه، اين شورا روزهاى دوشنبه و سهشنبه آينده را روز عرفه و عيد قربان اعلام داشت.
به نوشته مطبوعات عربستان پرده جديد كعبه معظمه توسط رئيس امور حرمين شريفين تحويل توليت كعبه شد تا روز نهم ذىحجه جايگزين پرده فعلى گردد.
از سوى سازمان سعودى «امور حجاج ايرانى» دورههاى آموزشى جهت مسؤولين كاروانهاى ايرانى آغاز شد. در اين دورهها كه به مدت سه روز برگزار مىشود،
مسؤولين كاروانهاى ايرانى با چگونگى برنامه حركت حجاج به سمت پل جمرات در زمان رمى آشنا خواهند شد. همچنين در اين دورهها بر لزوم پاىبندى به زمانهاى مشخص شده جهت انجام رمى تأكيد خواهد شد.
آخرين پروازهاى حجاج امشب وارد مدينه منوره خواهند شد. همچنين روز چهارم ذىحجه آخرين پروازهاى زائرين به عربستان انجام مىشود. حاجيانى هم كه از راه دريا وارد عربستان مىشوند تا چهارم ذىحجه خواهند رسيد. زائران حاضر در مدينه نيز تا پنجشنبه عازم مكه مكرمه خواهند شد.
سهشنبه سوم ذىحجه
(13/ 10/ 84)
دومين همايش اهلسنت با عنوان «كعبه مهد نبوت و عترت»
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى تفرقه را مهمترين مشكل كنونى جهان اسلام خواند و راه حل دستيابى به جايگاه واقعى مسلمانان را وحدت جهان اسلام دانست.
آيةاللَّه محمد محمدى رىشهرى، صبح دوشنبه در همايش اهل سنت با عنوان «كعبه مهد نبوت و عترت» كه با حضور پرشور هموطنان اهلسنت نقاط مختلف كشورمان و جمعى از علماى اهل سنت و تشيع در محل بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه برگزار شد، ظلم و ستم صهيونيسم، آمريكا و كفار بر مسلمانان و فشارهاى سياسى و اقتصادى عليه مسلمانان را از تبعات نبود وحدت لازم ميان مسلمانان توصيف كرد.
وى گفت: اگر حج به درستى انجام شود منافع عمومى براى كل جهان دارد. اگر 5/ 1 ميليارد مسلمان در كنار يكديگر باشند بزرگترين قدرت جهانى را تشكيل مىدهند و با توجه به منابع در اختيار مسلمانان، آمريكا و هيچ قدرتى نمىتواند در مقابل اسلام بايستد و مدافعان اسلام را تروريست معرفى كند.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران افزود: اگر وحدت كلمه در ميان مسلمانان وجود
داشته باشد مسلمانان بزرگترين قدرت جهان خواهند بود و در اين شرايط صهيونيستها نمىتوانند به فلسطينىها و امت اسلام زورگويى كنند.
وى با اشاره به بيانات رهبر كبير انقلاب اسلامى مبنى بر ضرورت وحدت كلمه جهان اسلام، مسلمانان اهل سنت كشورمان را پيشتاز در تقويت وحدت جهان اسلام توصيف كرد و از تمامى مسلمانان جهان خواست تلاش براى تحكيم صفوف مسلمانان را در اولويت برنامههاى خود قرار دهند.
آيةاللَّه رىشهرى قيام، بركت، منفعت، ذكر و هدايت را از حكمتهاى كلى حج در قرآن برشمرد و گفت: در قرآن به تشريح و چگونگى دستيابى به اين اهداف و عناوين اشاره نشده است و اين وظيفه از جانب خداوند به رسول و اهلبيت سپرده شده است.
نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت، با استناد به رواياتى از ائمه معصومين، حج را داراى وجوه فردى و اجتماعى دانست و از پالايش انسان از بدىها و زشتىها به عنوان آثار فردى حج تعبير كرد و گفت: منافع سياسى و اقتصادى و فرهنگى حج نهتنها براى شخص زاير است بلكه منافع امت اسلام و عموم جهان را تأمين مىكند.
وى افزود: براى برخوردارى از منافع و بركات جمعى حج و ساماندهى امور مردم، كشورهاى اسلامى بايد از اختلاف پرهيز كنند و حول محور قرآن و كعبه وحدت كامل مسلمانان را محقق كنند.
در اين مراسم همچنين حجتالاسلام دكتر زمانى مسؤول واحد اهلسنت بعثه، مولوى اسحاق مدنى مشاور رئيس جمهورى در امور اهل سنت، و دكتر جميل قادرى رئيس دانشگاه آزاد مهاباد سخنرانى كردند؛ آقاى جميل خالدى خواننده كُرد شافعى سيماى جمهورى اسلامى ايران اشعار مناجات و سرود يك شاعر شافعى را در مدح اميرالمؤمنين على عليه السلام اجرا كرد و آقاى قادربخش آسبالان شاعر حنفى بلوچ نيز شعرى را كه در مدح حضرت فاطمه زهرا عليها السلام سروده بود قرائت نمود.
زائران خانه خدا از روز يكشنبه براى انجام مناسك حج تمتع راهى سرزمين مقدس عرفات مىشوند.
به اين مناسبت رئيس سازمان حج و زيارت و اعضاى ستاد مكه مكرمه عصر سهشنبه با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ديدار كردند.
در اين ديدار «مصطفى قهرودى»، رئيس ستاد مكه گزارشى از وضعيت آمادهسازى امكانات حمل و نقل تغذيه و بهداشت براى عزيمت زائران خانه خدا به عرفات مشعر و منا را ارائه داد.
آيةاللَّه «محمد محمدى رىشهرى» در ديدار كارگزاران حج، از تلاشهاى آنان تا اين مرحله از مراسم حج، قدردانى كرد و گفت: با حضور جدى دستاندركاران امور فرهنگى و اجرايى، حج امسال تا كنون، روانتر و با مشكلات كمتر برگزار شده است و اميدواريم با عنايت خداوندى اين روند تا پايان مراسم حج ادامه يابد.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در آستانه فرارسيدن ايام برگزارى مناسك حج تمتع، تمامى خدمتگزاران حج را به بسيج امكانات براى به حداكثر رساندن خدمات به زائران بيتاللَّهالحرام در ايام تشريق فراخواند.
نماينده ولى فقيه، اطلاعرسانى به حجاج بيتاللَّه الحرام از موقعيت و شرايط امكانات در مكه و مدينه را ضرورى دانست و از مسؤولان سازمان حج و زيارت خواست در اولين فرصت جزوهاى حاوى اطلاعات لازم در مورد حمل و نقل، اسكان، تغذيه و بهداشت در شهرهاى مكه و مدينه و ايام تشريق را فراهم كنند و در اختيار زائران قرار دهند.
وى همچنين خواستار آمادگى و برنامهريزى لازم در تمامى زمينهها با گرايش تأمين رفاه و سلامت زائران براى انجام دقيق اعمال حج شد.
سرپرست حجاج ايران همچنين بر همراهى مدير و روحانى كاروان و يا معاونان آنان با زائران در تمامى مراحل اعمال حج در عرفات مشعر و منا و نيز استفاده حداكثرى از فرصت براى ذبح قربانى با رعايت فتاوى مراجع عظام تقليد از جمله نظر رهبر انقلاب تأكيد كرد.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران با استناد به روايتى از پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله گفت:
خداوند هر روز و شب و ساعت به هر كس بخواهد يك صدقه عنايت مىكند، بالاترين نعمت حضرت حق الهام ذكر خود به قلب بنده است.
وى افزود: ذكر قلبى، مهمتر از ذكر زبانى است. انسانى كه مورد توجه حضرت حق باشد، ذكر در همه شؤون او تأثيرگذار مىشود.
آيةاللَّه رىشهرى، در پايان ابراز اميدوارى كرد در ايام پيش رو، كارگزاران حج بيش از پيش احساس مسؤوليت كنند و از خداوند يارى و كمك بطلبند، زيرا اگر كمك حضرت حق نباشد، كارها ناقص خواهد بود.
آقاى اكبر هاشمى رفسنجانى رئيس مجمع تشخيص مصلحت نظام جمهورى اسلامى ايران روز سهشنبه در ديدار اسامه بن احمد السنوسى سفير عربستان سعودى در تهران، اتحاد را نياز امروز دنياى اسلام عنوان كرد. ايشان فضاهاى گسترده در افق همكارى جمهورى اسلامى ايران و عربستان را نيازمند توجه بيشتر دانست و گفت:
گسترش روابط در حوزههاى سياسى، فرهنگى، اقتصادى و فنى، دوستىها را به شكلى تحكيم مىكند كه گسستن آن ممكن نمىشود. رئيس مجمع تشخيص مصلحت نظام با اشاره به موسم حج، از فعاليتهاى حكومت عربستان به منظور رفع مشكلاتى كه در سالهاى گذشته براى زوار وجود داشت، قدردانى كرد.
سفير عربستان در تهران، توسعه و گسترش روابط دو كشور را خواستار شد و افزود:
جايگاه ايران و عربستان سعودى در منطقه راهبردى بوده و همكارى ميان تهران- رياض، به سود منافع كل جهان اسلام است. سفير عربستان درايت و دورانديشى را مهمترين عامل به منظور رفع اختلافات و اتحاد كشورهاى اسلامى عنوان كرد.
رئيس بعثه قطر و مسؤول امور دينى بعثه اين كشور و چند تن از مسؤولان وزارتخانههاى كشور، آموزش و بهداشت قطر براى نخستين بار سهشنبه در بعثه مقام معظم رهبرى حضور يافتند و با آيةاللَّه رى شهرى نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت ديدار كردند.
سرپرست حجاج ايرانى ابراز اميدوارى كرد نخستين ديدار هيأت قطرى از بعثه مقام معظم رهبرى زمينهساز تقويت هر چه بيشتر مناسبات سياسى و فرهنگى دو كشور شود.
وى ايام حج را فرصت خوبى براى ديدار و همفكرى عموم مسلمانان بويژه علماى متعهد و شخصيتهاى برجسته كشورهاى اسلامى دانست تا از نزديك با مشكلات و مسائل مسلمانان آشنا شوند.
نماينده ولى فقيه در اين ديدار علماى اسلام و سياسيون متعهد به اسلام را به دفاع از امت اسلامى و كيان اسلام فراخواند.
آقاى «محمد محمدى رىشهرى» گفت: استكبار جهانى و در رأس آنها امريكا با هدف ايجاد اختلاف بين كشورهاى اسلامى توطئههاى پيچيدهاى را تدارك ديده است و علماى متعهد و سياسيون جهان اسلام وظيفه دارند با كشف اين توطئهها، مردم را آگاه و هوشيار كنند. اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران تصريح كرد: دشمنان اسلام كشورى خاص از مسلمانان و يا مذهبى خاص را هدف قرار نداده است، بلكه اساس اسلام را براى تأمين منافع سياسى خود مورد هجمه قرار داده و در چنين شرايطى لازم است انديشمندان متعهد كشورهاى اسلامى، وظيفه خود را بخوبى انجام دهند.
سرپرست حجاج ايرانى افزود: يكى از بركات حج در طول سالهاى گذشته بر اساس رهنمودهاى امام راحل و خلف صالح آن حضرت اين بوده است كه ما توانستهايم با بسيارى از دوستان خود از كشورهاى اسلامى ديدار و گفتوگو كنيم.
نماينده ولى فقيه به موضع جمهورى اسلامى ايران براى تقويت مناسبات با كشورهاى مختلف بويژه كشورهاى اسلامى و همجوار اشاره كرد و گفت: ما با تمام كشورهايى كه با اسلام سر ستيز ندارند خواهان تقويت ارتباط و نزديكى بيشتر هستيم.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران به تبليغات گسترده غرب عليه برنامه هستهاى مسالمتآميز جمهورى اسلامى ايران اشاره كرد و هدف اصلى اين هجمه تبليغى و خبرى را سرپوش گذاشتن بر خطر هستهاى رژيم صهيونيستى براى صلح و امنيت منطقه و جهان دانست.
وى همچنين گفت: ايران نهتنها خطرى براى جهان و كشورهاى همسايه نيست بلكه خواهان صلح و ثبات بر اساس عدالت براى تمام كشورها بويژه كشورهاى منطقه است و از استقلال آنها دفاع مىكند.
آقاى رىشهرى با تأكيد بر ضرورت تلاش جهان اسلام براى تحكيم وحدت امت اسلامى گفت: ما با هر حركتى كه موجب تفرقه جهان اسلام باشد، مخالفيم و از هر تلاشى براى تقويت وحدت امت اسلامى جانبدارى مىكنيم.
وى هوشمندانه به تحركات رسانهاى شبكه قطرى الجزيره با هدف ايجاد تفرقه بين مسلمانان اشاره كرد و گفت: برخى رسانهها كه به يكى از مراجع اهانت كردند با واكنش فورى و جدى مسلمانان كشورهاى مختلف مواجه شدند و آثار اين عمل نادرست خود را مشاهده كردند.
آقاى رىشهرى به رسانههاى جهان اسلام نيز توصيه كرد از امكانات و توان خود براى تقويت صفوف مسلمانان و دفاع از كيان اسلام استفاده كنند.
«صالح بن محمد المرى»، رئيس بعثه قطر نيز با ابراز خرسندى از ديدار با نماينده
ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى و حضور در بعثه مقام معظم رهبرى گفت: حضور ما در بعثه حج جمهورى اسلامى ايران نشان از روابط مستحكم و عميق قطر با جمهورى اسلامى ايران دارد. وى افزود: ما همه برادريم و در اين ايام مبارك و سرزمين مقدس جمع شدهايم تا براى پيروزى اسلام و مسلمين و شكست برنامههاى دشمنان اسلام دعاكنيم.
«شيخ ثقيل شمرى»، عضو مجمع فقه جهانى و مسؤول امور دينى بعثه نيز با تشكر از ميزبانى بعثه مقام معظم رهبرى گفت: ما احساس مىكنيم در خانه خويش با برادران دينى خود ديدار مىكنيم.
وى از حج به عنوان كنگره جهان اسلام براى تقويت ارتباط و مودت مسلمانان ياد كرد و گفت: حج فرصت مغتنمى براى مسلمانان است تا با گفتوگويى صريح از مشكلات يكديگر مطلع شوند و با تحركات تفرقه افكنانه ميان جوامع اسلامى رويارويى كنند.
وى كه كشورش متحد آمريكا، و داراى روابط رسمى اقتصادى و غير رسمى سياسى با رژيم اشغالگر قدس مىباشد، در اظهاراتى صريح و منصفانه با دفاع از حق ايران اسلامى در بهرهبردارى مسالمتآميز از انرژى هستهاى گفت: غرب و آمريكا در مورد انرژى هستهاى ايران به گونهاى تبليغ مىكنند و تلاش دارند همه دنيا را عليه ايران بسيج كنند كه گويى هيچ مشكلى جز ايران در جهان وجود ندارد، در حالى كه اسرائيل آزاد است.
وى افزود: امت اسلامى و علماى جهان اسلام بايد در برابر اين توطئه ايستادگى كنند.
مسؤول امور دينى بعثه قطر نزديكى و وحدت كشورهاى اسلامى و شناخت و محبت علماى جهان اسلام نسبت به يكديگر را براى تقويت توان مسلمانان حائز اهميت دانست و موسم حج را براى رسيدن به اين مهم فرصتى مناسب و مهم خواند.
وى به مناسبات حسنه ايران و قطر اشاره كرد و گفت: ما به جمهورى اسلامى ايران
به عنوان حامى امت اسلامى نظر داريم و از گسترش مناسبات خود با ايران اسلامى حمايت مىكنيم. وى در پايان براى موفقيت امت اسلام و همدلى و همكارى علماى جهان اسلام دعا كرد.
در حج سال جارى حدود هشتهزار زائر قطرى حضور دارند.
آيةاللَّه رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى به همراه آقاى سيد احمد زرهانى رئيس سازمان حج و زيارت و جمعى از اعضاى ستاد مكه از آشپزخانه شماره 2 متمركز در مكه مكرمه ديدن كرد.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران با حضور در آشپزخانه مركزى شماره 2 در جريان چگونگى تهيه، نگهدارى مواد اوليه و پختوپز غذا در اين آشپزخانه قرار گرفت.
وى دراين ديدار از دستاندركاران آشپزخانه متمركز تشكر كرد و گفت:
كارگزاران حج وظيفه دارند كه خدمترسانى را به شكل جامع و كامل براى زائران صورت دهند.
آقاى رىشهرى گفت: اگر اين تلاشها خالصانه صورت گيرد، عبادت محسوب شده و اجر وافرى را براى كارگزاران حج در پى خواهد داشت.
در آشپزخانه متمركز شماره 2 كه داراى سالن پخت، انبار مركزى و سالن نگهدارى است، در هر وعده 32 هزار غذا طبخ مىشود.
هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران در خصوص وقوف اضطرارى زائران بيمار اطلاعيهاى به شرح زير صادر نموده است:
با سلام و آرزوى قبولى طاعات و عبادات طبق قرار قبلى به اطلاع مىرساند به منظور كاهش صدمات جسمى حجاج بيمار كه با تشخيص هيأت پزشكى حج توانايى انجام اعمال عرفات، مشعر و منا را در ايام تشريق به طور عادى ندارند، مىتوانند همانند سالهاى گذشته در كاروان وقوف اضطرارى طبق ضوابط شرعى اين اعمال را انجام دهند. لذا درمانگاه معاينه و ثبتنام كاروان وقوف اضطرارى از سوم تا هفتم ذىحجه مطابق با سيزدهم تا هفدهم دىماه 1384 در محل ساختمان بيمارستان هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى در مكه مكرمه دائر خواهد بود.
لذا متمنى است به همراه حجاج كاروان تحت پوشش كه قادر به انجام اعمال تشريق به طور عادى نيستند (از ساعت 8 تا 12 صبح و 16 تا 20 بعد از ظهر روزهاى فوقالذكر) به درمانگاه مذكور مراجعه نموده تا پس از بررسى تخصصى و پذيرش حجاج واجد شرايط، هماهنگىهاى لازم به عمل آيد.
بديهى است در كاروان وقوف اضطرارى منحصراً نقل و انتقال و خدمات پزشكى حجاج محترم به عهده هيأت پزشكى حج است و ساير امور حجاج بيمار از قبيل نيابت براى قربانى، رمى جمرات و ... به عهده مدير محترم كاروان مربوطه خواهد بود.
معاون ستاد مكه مكرمه در گفتگو با نشريه زائر از فراهم آمدن همه امكانات براى انجام حج ابراهيمى خبر داد.
على ليالى با اعلام اين مطلب وضعيت تغذيه، اسكان، نقل و انتقال زائران ايرانى را رضايتبخش اعلام كرد و گفت: خوشبختانه تمام بخشهايى كه مىبايست در ستاد مستقر شوند، به موقع مستقر شدند. وى گفت: ستاد مركزى با تشكيل ستادهاى 9 گانه، موضوع حمل و نقل، اسكان و تغذيه زائران را در دستور كار خود قرار داد كه با ورود اولين كاروان زائران فعاليت خود را آغاز كردند.
ليالى گفت: امسال علاوه بر حضور مسؤولان آشپزخانهها و كارشناسان بهداشت، معاون تدراك و ديگر مسؤولان ستاد در پخت غذا نظارت مىكنند و هيچ مشكل خاصى تاكنون گزارش نشده است.
وى با اشاره به خدمات مخابرات و اعزام تيم وزارت ارتباطات و فنآورى، گفت:
خدمات رومينگ به زائران ادامه خواهد يافت و مشكل به وجود آمده در تلفنهاى همراه به زودى برطرف خواهد شد.
وى علت قطع تلفنهاى همراه را نقص فنى و قطع شدن فيبر نورى بيان كرد و در ادامه افزود: زائرانى كه تلفن همراه آنان مفقود مىشود با مراجعه به بخش مخابرات ستاد مكه، سيمكارت مفقود شده را از درجه اعتبار ساقط مىكنند.
ليالى در ادامه با اشاره به خدمات حمل و نقل برونشهرى گفت: برنامه اعزام زائران مدينهبعد، پس از انجام موسم حج در حال تدوين است و در فرصت مقتضى وسايل نقليه در اختيار مديران كاروانها قرار خواهد گرفت.
وى همچنين خاطرنشان كرد: برنامه بازگشت زائران به ايران تدوين شده است، و زمان دقيق بازگشت و زمان نهايى پرواز را به مديران كاروانها ابلاغ خواهيم كرد.
معاون ستاد مكه با اشاره به نزديك شدن ايام تشريق گفت: برنامه اياب و ذهاب زائران و تغذيه آنان به زودى به كاروانها اعلام مىشود و در اين زمينه هماهنگىهاى لازم صورت گرفته است و به تعداد نياز كاروانها، وسايل نقليه براى اعزام زائران به عرفات، مشعر و منا، در اختيار قرار خواهد گرفت.
وى با اشاره به فعاليت بخش حمل و نقل درون شهرى گفت: در حال حاضر با فعاليت خطوط در ايستگاههايى كه از قبل پيشبينى شده بود در حال ارائه خدمات هستيم. وى خاطرنشان كرد با عنايت به اين كه برخى كاروانها پس از ايام تشريق قصد عزيمت به جده و مدينه را دارند، به دليل ترافيك و يا اين كه ناوگان حمل و نقل درونشهرى ما فعال مىشود، به مديران كاروانها اجازه دادهايم خود تمهيداتى را فراهم كنند ووسايل نقليه را براى رفتوآمد زائران اجاره كنند.
وى علت عدم استقرار زائران ايرانى در اطراف حرم را ترافيك سنگين، تراكم جمعيت، عدم امكان تردد وسايل نقليه به منظور انجام خدمات تغذيه در روزهاى خاص، آلودگى هوا و بالا بودن هزينهها عنوان كرد و گفت: با اين حال اين موضوع هميشه مورد مطالعه و نيازمند اتخاذ يك سياست و تصميم جامع است.
وى در ادامه با اشاره به تدابير انديشيده شده بهداشتى در منا گفت: براى حلق (تراشيدن سر) زائران ايرانى پيشبندهاى پلاستيكى در ايران تهيه شده و توسط كاروانها در اختيار زائران قرار مىگيرد تا پس از حلق، از آلوده كردن منا تا حدى جلوگيرى به عمل آيد.
ليالى در پايان خاطرنشان كرد: براى زائرانى كه نياز به وقوف اضطرارى در منا دارند، پيشبينىهاى لازم انجام گرفته است و جاى هيچ نگرانى نيست.
دفتر پست و مخابرات ستاد مكه مكرمه اعلام كرد آن دسته از زائرانى كه از روز پنجشنبه مورخ 7/ 10/ 84 تلفن همراه آنان قطع و يا دچار اختلال شده بود در شامگاه روز دوشنبه مورخ 12/ 10/ 84 اين اختلال با تلاش همكاران مخابراتى رفع گرديد. بنابراين چنانچه در اين خصوص هنوز مشكلى وجود داشته باشد، زائران محترم مىتوانند با مراجعه به دفتر پست و مخابرات ستاد مكه نسبت به تنظيم تلفن خود اقدام كنند.
چهارشنبه چهارم ذىحجه
(14/ 10/ 84)
برپايى همايش تقريب بين مذاهب اسلامى در مكه مكرمه
همايش تقريب بين مذاهب اسلامى با حضور شمارى از انديشمندان و علماى جهان اسلام در محل بعثه رهبر معظم انقلاب در مكه مكرمه برگزار شد.
به گزارش واحد ارتباطات خبرى بعثه مقام معظم رهبرى، در اين همايش يكروزه كه علما و انديشمندان مسلمان كشورهاى مختلف جهان حضور داشتند، آيةاللَّه «محمد على تسخيرى»، دبير مجمع جهانى تقريب بين مذاهب اسلامى و شمارى از انديشمندان جهان اسلام با اشاره به توطئهها و تبليغات مسموم استكبار جهانى بر ضد مسلمانان، بر ضرورت تقويت وحدت مسلمانات تأكيد كردند.
سخنرانان همايش تقريب بين مذاهب اسلامى همچنين تمسك به قرآن و پيروى از سنت پيامبر و سيره اهلبيت عصمت و طهارت عليهم السلام را بهترين راه دستيابى مسلمانان به وحدت كلمه و اتحاد جهان اسلام و دستيابى به جايگاه واقعى خود ارزيابى كردند.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در اين همايش با اشاره به اوضاع حساس كنونى گفت: امروز دشمنان اسلام با تمام توان در مقابل اسلام صفآرايى كردهاند؛ لذا مسلمانان بيش از هر زمان ديگر نيازمند همدلى و وحدت كلمه هستند.
آيةاللَّه محمد محمدى رىشهرى، تفرقه را ريشه تمام مشكلات جهان اسلام
دانست و با اشاره به مصوبه اخير اجلاس فوقالعاده سازمان كنفرانس اسلامى در مكه مكرمه درباره به رسميت شناختن همه مذاهب اسلامى در كشورهاى مسلمان گفت: اين موضوع دليلى بر نزديكى، همدلى و وحدت كلمه جهان اسلام و اقدامى در جهت خنثى كردن توطئههاى تفرقهافكنانه دشمنان اسلام است.
آيةاللَّه تسخيرى، دبير مجمع تقريب بين مذاهب اسلامى نيز در اين همايش حج را تجربه توحيد واقعى با انجام اعمالى نمادين توصيف كرد و دستيابى به اهداف بلند كنگره عظيم مسلمانان و بهرهمندى از آثار و بركات ارزشمند آن را با پيروى از فرامين قرآن، سنت رسول خدا و سيره اهلبيت عصمت و طهارت ميسور دانست.
مشاور رئيس جمهور در امور اهل سنت هم قرآن، قبله، پيامبر و جايگاه اهلبيت را از جمله اعتقادات مشترك مسلمانان دانست و گفت: تمسك به نقاط مشترك مذاهب اسلامى موجب تسريع در روند وحدت كامل مسلمانان مىشود.
شيخ عقيل الشمرى، انديشمند قطرى نيز در اين همايش علماى جهان اسلام را به تلاش بيشتر براى تقويت وحدت مسلمانان و پرهيز از طرح مسائل تفرقهانگيز توصيه كرد و گفت: امروز كه مسلمانان از همه سو هدف تهاجم دشمنان اسلام و تبليغات مسموم آنها قرار دارند، علما مسؤوليت سنگينترى براى تقويت وحدت مسلمانان دارند.
دكتر حسين حاج حسن عضو مجلس لبنان نيز با بيان اين كه امروزه اسلام راستين پايههاى استكبار جهانى را به لرزه در آورده است، ايجاد تفرقه در صفوف مسلمانان را اصلىترين هدف استكبار توصيف كرد و بر ضرورت وحدت كلمه و هوشيارى مسلمانان در برابر توطئههاى استكبار جهانى تأكيد كرد.
اين انديشمند لبنانى با قدردانى از اقدام جمهورى اسلامى ايران در برگزارى همايشهايى به منظور تقويت وحدت مسلمانان تأكيد كرد: اختلافات جزئى نبايد مشتركات مسلمانان را تحت الشعاع قرار دهد.
شمرتى انديشمند عراقى شركتكننده در اين همايش با اشاره به سيره پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله تأليف قلوب مسلمانان را يكى از صفات بارز نبى مكرم اسلام صلى الله عليه و آله توصيف كرد و
گفت: امروز دشمنان اسلام تمام توان خود را براى ايجاد تفرقه ميان مسلمانان به كار گرفتهاند و بر مسلمانان است كه با هوشيارى و درايت و حفظ وحدت توطئههاى دشمنان را خنثى كنند.
در همايش يكروزه تقريب بين مذاهب اسلامى كه همهساله با راهبرى بعثه رهبر معظم انقلاب اسلامى و حضور انديشمندان و علماى كشورهاى مختلف جهان برگزار مىشود، مهمترين مسائل جهان اسلام و راههاى نزديك شدن ديدگاههاى مسلمانان مورد بحث و بررسى قرار مىگيرد.
در همايش امسال بيش از 700 نفر از انديشمندان مسلمان كشورهاى مختلف جهان حضور داشتند.
رئيس بانك توسعه اسلامى چهارشنبه شب در ديدار با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى آمادگى اين بانك را براى افزايش همكارى با جمهورى اسلامى ايران در زمينههاى مختلف اقتصادى بويژه در امور اقتصاد حج اعلام داشت.
دكتر احمد محمد على در اين ديدار كه در بعثه مقام معظم رهبرى برگزار شد با ابراز خرسندى از حضور در بعثه رهبر انقلاب و ديدار با نماينده ولى فقيه گفت: همكارى جمهورى اسلامى ايران و بانك توسعه اسلامى بر اساس نيكى و تقوا است و بانك توسعه از حمايتهاى سازمان حج و زيارت جمهورى اسلامى ايران از برنامههاى بانك قدردانى مىكند.
آيةاللَّه رىشهرى نيز در اين ديدار پيشنهاد داد بانك توسعه اسلامى با توجه به مزيت نسبى هر كشور در خصوص سرمايهگذارى كشورهاى اسلامى در امور اقتصادى مربوط به حج، مطالعه و اقدام كند.
سرپرست حجاج ايرانى گفت: جزئيات پيشنهاد بعثه مقام معظم رهبرى پس از پايان مناسك حج به صورت كتبى در اختيار بانك توسعه اسلامى قرار خواهد گرفت.
وى با قدردانى از حمايتهاى بانك توسعه اسلامى از برنامههاى سازمان حج و زيارت جمهورى اسلامى ايران در امر ذبح قربانى و استفاده از گوشت آن براى اقشار نيازمند در كشورهاى اسلامى و جلوگيرى از اسراف گفت: سالها بود كه انتظار داشتيم شرايطى ايجاد شود كه هم به لحاظ نظرات مراجع و فقها مشكلى نباشد و هم قربانى مورد استفاده قرار گيرد كه خوشبختانه در سالهاى اخير با كمك بانك توسعه اسلامى بخش قابل توجهى از قربانىها مورد استفاده نيازمندان قرار مىگيرد.
آقاى رى شهرى ابراز اميدوارى كرد با هماهنگى بيشتر بانك توسعه اسلامى و با عنايت به برنامهريزى قوى سازمان حج و زيارت تمامى قربانىها در روز عيد قربان ذبح شود.
وى همچنين گفت: با توجه به ديدگاههاى مثبت و تدبير رئيس بانك توسعه اسلامى، جمهورى اسلامى ايران همكارى فراتر از مسأله قربانى را انتظار دارد. بانك توسعه اسلامى قادر است در اقتصاد جهان اسلام بخصوص در مورد حج اثرگذار باشد.
رئيس بانك توسعه اسلامى با استقبال از پيشنهاد آيةاللَّه رى شهرى براى سرمايهگذارى كشورهاى اسلامى در اقتصاد حج گفت: از صميم قلب آماده همكارى و پذيرش پيشنهاد شما هستم و تمام تلاش خود را براى عملى شدن آن بكار خواهيم برد؛ زيرا اطمينان داريم شما در پى خدمت به امت اسلامى و همبستگى و تعاون ميان كشورهاى اسلامى هستيد.
در اين ديدار رئيس سازمان حج و زيارت و سفير جمهورى اسلامى ايران در كشور عربستان نيز حضور داشتند.
رئيس بعثه فلسطين، چهارشنبه شب در رأس هيأتى از وزارت اوقاف، جهانگردى و بهداشت فلسطين در بعثه مقام معظم رهبرى با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ديدار كرد.
آيةاللَّه «محمد محمدى رىشهرى»، در ديدار «جميل عثمان ناصر»، استاندار قدس
و رئيس بعثه فلسطين، با تجليل از مجاهدات ملت فلسطين گفت: مسأله فلسطين و اراضى اشغالى، يكى از مهمترين مسائلى بود كه علماى ايران و در رأس آنها حضرت امام خمينى، حدود نيم قرن پيش مطرح و از مردم مظلوم فلسطين حمايت كردند.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى، در ديدار رئيس بعثه فلسطين و استاندار قدس با وى تأكيد كرد: با وجود تمام فشارهاى اقتصادى و سياسى، جمهورى اسلامى ايران همچنان در كنار مردم مظلوم فلسطين ايستاده و از مقاومت آنان حمايت مىكند.
وى افزود: به ابتكار امام خمينى آخرين جمعه ماه مبارك رمضان به عنوان روز قدس تعيين شده و همه ساله مسلمانان و آزادىخواهان جهان از مراسم اين روز استقبال بيشترى مىكنند.
آقاى رىشهرى گفت: پس از امام خمينى، رهبر عزيز انقلاب، همان خط امام را ادامه دادهاند و به فضل خداوند ايران اسلامى تا نابودى رژيم صهيونيستى در كنار مردم فلسطين خواهد بود. وى خاطرنشان كرد: مردم و دولت ايران به دليل حمايت از مردم فلسطين و مخالفت با اسرائيل فشارهاى مختلفى را از جانب استكبار ودر رأس آنها امريكا متحمل مىشود، ولى حاضر به عدم حمايت از مسلمانان فلسطين نيست.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران افزود: در 16 سال گذشته با هدف حمايت از حقوق مردم فلسطين و افشاى روحيه تجاوز و اشغالگرى رژيم صهيونيستى، همهساله در بعثه مقام معظم رهبرى همايش قدس برگزار مىشود.
جميلعثمان ناصر، رئيسبعثه فلسطين نيز باتشريح آخريناوضاع درسرزمين اشغالىگفت: قدس پارهتن امت اسلامى است و با وجود تمامى تلاش و توطئه رژيم صهيونيستى، ملت مظلوم فلسطين به مجاهدات و مقاومت خود تا حصول پيروزى ادامه مىدهند.
وى با تقدير از موضع جمهورى اسلامى ايران در حمايت از فلسطين گفت:
موضعگيرى شفاف و قاطع دكتر «محمود احمدىنژاد»، رئيسجمهورى اسلامى ايران
در مخالفت با كيان رژيم صهيونيستى و حمايت كامل از فلسطين موجب خرسندى و اميد مردم فلسطين و تقويت روحيه مقاومت در برابر اسرائيل است.
رئيس بعثه فلسطين با قدردانى از بعثه مقام معظم رهبرى به دليل برپايى همايش قدس گفت: مردم فلسطين در طول سالهاى پس از پيروزى انقلاب و به بركت رهنمودهاى امام خمينى قدس سره از حمايتهاى معنوى ايران اسلامى برخوردار بودهاند.
وى از كشورهاى اسلامى خواست تا توان معنوى و عملى خود را براى حمايت از مردم فلسطين و تقويت روحيه مقاومت در برابر اشغالگران صهيونيست به كار گيرند.
در اين ديدار، نايب رئيس بعثه فلسطين كه حدود 13 سال در چنگال رژيم صهيونيستى در اسارت به سر برده، به ذكر گوشهاى از جنايات رژيم اشغالگر قدس پرداخت و گفت: آمريكا با تمام توان از اسرائيل حمايت مىكند، اما اراده خداوند و قدرت و توان مسلمانان از قدرت و اراده آمريكا و اسرائيل بالاتر است.
وى با تقدير از جمهورى اسلامى ايران به دليل حمايت قاطع از مردم فلسطين افزود: ما همچنان با روحيه در برابر اشغالگران مقاومت مىكنيم و اطمينان داريم با رهايى قدس شريف در كنار مسلمانان در مسجدالاقصى نماز خواهيم خواند.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى عصر امروز چهارشنبه با حضور در كاروان جانبازان انقلاب اسلامى، از نزديك با اين عزيزان ديدار و گفتوگو كرد.
در اين ديدار برخى از جانبازان مشكلاتى از جمله در مورد حملونقل و تسهيلات لازم براى زيارت مسجدالحرام را مطرح كردند كه آيةاللَّه رىشهرى به رئيس ستاد مكه دستور پىگيرى و رفع مشكلات تا حد ممكن را صادر كرد.
سرپرست حجاج ايرانى در جمع جانبازان انقلاب اسلامى اعزامى به حج سال جارى، از آنان به عنوان بهترين ميهمانان حضرت حق تجليل كرد.
وى گفت: همه زائران بيت اللَّه الحرام ميهمان خداوندند و كسانى كه تلاش بيشترى
در راه دين خدا انجام دادهاند و مشكلات بيشترى را در راه احياى اسلام اهلبيت عليهم السلام داشتهاند، نزد خداوند عزيزتر و گرامىترند.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران ابراز اميدوارى كرد به فضل الهى و در سايه عنايات خاصه امام عصر كه در موسم حج حضور دارند، زائران بيتاللَّه الحرام به ويژه جانبازان جنگ تحميلى بهترين بركات و بيشترين نورانيت را از سرزمين وحى و حرم امن الهى به سرزمين خود هديه ببرند.
وى معرفت و انس با خداوند و محبت حضرت حق را بهترين سرمايه و زاد و توشه زيارت خانه خدا خواند و گفت: هر قدر حاجى معرفت بيشترى نسبت به حضرت حق داشته باشد و ادب ميهمانى خداوند را بيشتر رعايت كند، بهتر مىتواند از اين سرزمين الهى بهرهگيرى كند.
آقاى رىشهرى به زائران جانباز توصيه كرد در سرزمين عرفات كه محل دعا و نيايش و عرفان است در كنار خواستههاى خود كسب معارف را نيز از حضرت حق بخواهند، زيرا بيشترين بهره را از حج، زائرى خواهد برد كه در نتيجه اين سفر، معرفت و محبتش نسبت به خدا و يقين او نسبت به مبدأ و معاد افزونتر بشود.
وى افزود: انسان اگر به معرفت حقيقى خداوند برسد آنقدر به خدا محبت مىكند و مأنوس مىشود كه هيچ مشكلى نمىتواند ارتباط او را با خدا كم كند و انس و عشق او را به خداوند كاهش دهد.
در حج سال جارى 160 تن از جانبازان جنگ تحميلى در قالب كاروان جانبازان حضور دارند.
زيارت دستهجمعى اينيادگاران دفاع مقدس در حرمينشريفينجلوه خاصى دارد.
همايش فرهيختگان شب گذشته با حضور انديشمندان كشورهاى اسلامى در محل بعثه مقام معظم رهبرى در مكه برگزار و موضوع چگونگى مقابله با تهاجم فرهنگى
بررسى شد.
دكتر فنايى از انديشمندان جمهورى اسلامى ايران در اين همايش گفت: سلطهگرى در طبيعت و ذات قدرتهاى استكبارى است و براى اعمال آن روشهاى مختلفى را به كار مىگيرند.
وى اضافه كرد: كشورهاى غربى ابتدا از راه خشونت براى سلطهگرى شروع كردند و جنگهاى صليبى را به راه انداختند و وقتى در اين روش توفيقى نيافتند به روشهاى فرهنگى روى آوردند و كوشش كردند كه با شاعران، سخنوران، فلاسفه و متكلمين تصوير زشتى از اسلام و پيامبر ارائه دهند.
اين دكتراى فلسفه افزود: آنها از هيچ چيز براى شبيخون و اشغال فرهنگى دريغ نكردند و با نفوذ در شيوه زندگى، يك تهاجم همهجانبه را پديد آوردند.
وى با بيان اين كه امروز بايد درباره راههاى مقابله با تهاجم فرهنگى فكرى كنيم و به تعميق فهم دينى در جوامع مختلف بپردازيم تصريح كرد: بايد از جلوههاى افتخارآميز فرهنگى خودمان استفاده كنيم و ميراث گذشته را مرور و به دنيا معرفى كنيم تا نسل جوان در مقابل فرهنگ غربى احساس خودباختگى نكند.
فنايى با اشاره به جاذبههاى فرهنگ غنى اسلامى بر ضرورت استفاده از تمام توان خود براى عرضه صحيح فرهنگ ناب اسلامى تأكيد كرد.
مسعود مالك روزنامهنگار پاكستانى نيز در اين همايش اظهار داشت: براى مقابله با تهاجم فرهنگى نبايد راههاى خروجى تهاجم را مانند ماهوارهها، اينترنت و ... تعطيل كرد زيرا اين پديده عمومى است. وى افزود: بايد نسبت به بخشهاى منفى فرهنگ غرب مانند مواد مخدر، روابط جنسى آزاد و ... آگاهى ايجاد كرد، بايد رسانهها مجهز شوند و اخلاق را به جامعه معرفى كنند.
محمود عيسوى رئيس جامعه اسلامى بغداد گفت: مسلمانان فرهنگ اسلامى را از دين خود يعنى قرآن و عترت مىگيرند و فرهنگ اسلامى متمايز از فرهنگهاى ديگر است زيرا فطرت انسانها را خطاب قرار داده و براى تمامى زمانها و مكانها مناسب است.
وى افزود: جهان غرب با يك بال پرواز مىكند و فرهنگش مادى است. آنها از نظر عقيدتى و معنوى ضعف دارند در حالى كه فرهنگ اسلامى معنويت بسيار زياد دارد.
عيسوى اظهار داشت: بايد به فرزندانمان در خصوص اسلام آموزش دهيم و جامعه را از تهاجم فرهنگى مصون داريم.
آيةاللَّه تسخيرى دبيركل مجمع جهانى تقريب مذاهب اسلامى نيز در اين همايش گفت: تهاجم فرهنگى در ايدهها شك و ترديد ايجاد مىكند و بعد روى عواطف و احساسات تأثير مىگذارد.
وى اضافه كرد: به عنوان مثال اهل كوفه به امام حسين گفتند با شما هستيم ولى در عمل شمشيرهايشان را برافراشتند.
آيةاللَّه تسخيرى اظهار داشت: حج روى عقايد تأثير مىگذارد و آن را تقويت مىكند زيرا ما تلاش مىكنيم كه 24 مورد محرمات را در ايام حج انجام ندهيم و پاك باشيم.
وى افزود: بايد تصور صحيح از اسلام داشته باشيم و آن را به خوبى بياموزيم. بايد مسلمانان بدانند كه فرهنگ امانتى بر گردنشان نهاده كه بايد براى آن جاننثارى كنند.
دبير كل مجمع تقريب مذاهب اسلامى گفت: انسان بايد خود را بسازد تا بتواند در مقابل تهاجم غرب بايستد و حج اين مسأله را به بهترين وجه تقويت مىكند.
زكاف خليف از كشور فرانسه نيز گفت: ما در فرانسه در غربت زندگى مىكنيم و تهاجم فرهنگى معنايى ديگر دارد و آن تهاجم، قدرت شديد عليه ما اعمال مىكند زيرا تهاجم فرهنگى از كانالهاى مختلف مانند اينترنت، مطبوعات، لباسها، ترانهها و ... بر ما چيره شده است.
وى با بيان اين كه تلويزيون نقش بسيار مهمى در تهاجم فرهنگى دارد، گفت: غرب مىخواهد بگويد صهيونيسم طبيعى است و كشور فلسطين مال صهيونيستها است. وقتى مىگوييم اين طور نيست، طورى صحبت مىكنند كه انگار ما از كره مريخ آمدهايم و چيزى نمىدانيم.
آنها حتى دو تلويزيون حقگوى ما يعنى المنار و سحر را تعطيل كردند و ما از آن روز يتيم شديم.
اين مسلمان مقيم فرانسه اظهار داشت: ما نياز به تلويزيونها داريم و مىخواهيم كه در اين خصوص اقدام شود، ضمن اين كه نبايد صهيونيستها را به حال خود رها كرد.
شريفى رئيس دفتر نماينده ولى فقيه در بعثه مقام معظم رهبرى نيز با نگاه به اقتصاد و نقش آن در تهاجم فرهنگى گفت: اگر به تاريخ نگاه كنيم بسيارى از حادثهها كه منجر به پيروزى و شكست شده است و بسيارى از وقايع، مؤلفه بزرگى را در خود داشتهاند كه آن عنصر اقتصاد است.
وى افزود: يكى از اهداف جنگها، به بردگى كشيدن انسانها بود.
شريفى گفت: در حال حاضر نيز اين مسأله وجود دارد؛ يعنى بزرگترين كمپانىها صاحب بزرگترين دستگاههاى فرهنگى هستند و اساساً جابهجا كنندگان صاحبان قدرت همان صاحبان كمپانىهاى بزرگ هستند.
وى با بيان اين كه امروز بيش از 50 درصد منابع مالى مربوط به كمپانىها و بقيه دولتى است، گفت: پس بىجا نيست كه امروز در برخى مسائل، دست صهيونيسم بينالملل ديده مىشود.
فريد آموزگار استاد دانشگاه آمريكا و عضو مركز تحقيقات قضايى نيز بهترين روش مقابله با تهاجم فرهنگى را سرمايهگذارى براى آگاهى نسل جوان دانست.
وى افزود: بعد از جريان يازده سپتامبر به رغم تبليغات مسموم رسانههاى غربى جوانان اين كشورها به فرهنگ شرقى گرايش پيدا كردند كه اگر ما يكهزارم نيرويى كه كشورهاى غربى براى تهاجم فرهنگى در كشورهاى اسلامى صرف مىكنند در كشورهاى آنان هزينه كنيم، خيلى زود نتيجه مىگيريم.
آموزگار اظهار داشت: بايد مبلغين آشنا به زبانهاى ديگر به كشورها فرستاد.
وى هاليوود را در تهاجم فرهنگى بسيار مؤثر دانست و گفت: هاليوود بزرگترين حق را به گردن تهاجم فرهنگى غرب دارد و انتقال ارزشها را به خوبى در فيلمهاى خود
به نمايش مىگذارد؛ اما در فيلمهاى ايرانى چنين نيست و بايد در سريالها مدلپردازى مناسب صورت گيرد.
خانم كرمانى استاد دانشگاه از جمهورى اسلامى ايران و مبلغ اسلامى نيز در اين همايش گفت: دنياى امروز از طريق الگوسازى بهترين نفع را مىتواند داشته باشد. اين در حالى است كه اسلام به اين قضيه پرداخته است.
وى افزود: ما به عنوان مادران و پدران اسلامى هرگز رفتار اسلامى با فرزندانمان نداريم. وى به رفتار حضرت زهرا عليها السلام در خانه خود نسبت به فرزندانش اشاره كرد و گفت: وقتى امام حسن عليه السلام و امام حسين عليه السلام وارد خانه مىشدند و سلام مىكردند حضرت فاطمه زهرا عليها السلام پاسخ مىداد «سلام بر تو اى نور چشم من، اى ميوه دل من». وقتى چنين ارتباطى با فرزندان داشته باشيم، آنها پدر و مادر را دوست خود مىدانند.
فؤاد بن عبيد از كشور الجزاير نيز گفت: بايد نيازهاى جوانان و نوجوانان را بفهميم و در مقابله با تهاجم فرهنگى مورد توجه قرار دهيم.
وى افزود: اكنون تهاجم فرهنگى به سوى مؤسسات است. مؤسسات مختلف فرهنگى، اطلاعرسانى، نظامى و ... را تحت تأثير قرار مىدهد و آنها را مجبور مىكند كه در انحصار آنان باشند.
وى اضافه كرد: امت اسلامى بايد يك سازمان و پروژه جديدى داشته باشد كه آن را رهبرى كند و اين سازمان بايد قدرتمند باشد و با فطرت انسانى و خواسته انسانى هماهنگى كند.
اين دانشمند الجزايرى اظهار داشت: در پروژه ياد شده بايد دو نكته اصالت و فعال بودن مورد توجه قرار گيرد.
وى افزود: ما نياز به قفهى پويا داريم كه متناسب با زمان حال، فعال باشد.
دكتر غلامعلى افروز استاد دانشگاه نيز اساس فرهنگ در كشورهاى اسلامى را انديشههاى اسلامى دانست و افزود: زدودن فرهنگ اسلامى زدودن مذهب است.
افروز اظهار داشت: مهاجمان به فرهنگ اسلامى مسائلى مثل نماز جماعت و
حجاب را هدف قرار مىدهند اما اگر كسى در گوشه خانه خودش عبادت كند كارى با او ندارند.
گفتنى است در پايان همايش و مجموع صحبتها عنوان شد كه براى مقابله با تهاجم فرهنگى بايد شناختى عميق و روزآمد از اسلام داشته باشيم و واقعيتهاى سياسى، اجتماعى و توانايى اسلام را براى اداره دنيا به كار گيريم و فهمى نظاممند از اسلام داشته باشيم، معرفت و شناخت را به نسل آينده انتقال دهيم. تلاش براى دستيابى به توانايىهاى اقتصادى نيز لازمه تحقق اين آرمانها عنوان شد.
پنجشنبه پنجم ذىحجه
(15/ 10/ 84)
برگزارى همايش دفاع از قدس شريف در بعثه رهبر انقلاب
همايش دفاع از قدس شريف با حضور انديشمندان مسلمان كشورهاى مختلف جهان در محل بعثه رهبر معظم انقلاب در مكه مكرّمه برگزار شد.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در همايش قدس شريف، مقاومت متكى بر ارزشهاى دينى را راه آزادى قدس شريف دانست و با اشاره به بيانات رهبر معظم انقلاب اسلامى گفت: پيروزىهاى مردم فلسطين نشان داد قدرت آنان برتر از توان رژيم صهيونيستى و آمريكاست.
آيةاللَّه رىشهرى با بيان اين كه امروز رژيم صهيونيستى امنيت جهان را تهديد مىكند تصريح كرد: تا استقلال اراضى اشغالى تأمين نشود و حقوق حقه مردم فلسطين به آنان باز نگردد منطقه و جهان روى آرامش نخواهد ديد.
آقاى علىاكبر محتشمىپور رئيس همايش دفاع از قدس نيز در جمع انديشمندان مسلمان كشورهاى مختلف جهان، دولتها و ملتهاى مسلمان به ويژه دولتهاى عرب را به دفاع عملى از ملت مظلوم فلسطين فراخواند و گفت: از دست دادن فرصتهاى دفاع از مردم مظلوم فلسطين نهتنها موجب افزايش جنايات رژيم صهيونيستى در قبال مسلمانان مىشود بلكه بىتفاوتى در برابر جنايات اين رژيم خشم الهى را در پى خواهد داشت.
در همايش دفاع از قدس همچنين معاون امور بينالملل بعثه مقام معظم رهبرى موضوع فلسطين را بسيار فراتر از اشغال يك كشور اسلامى دانست و گفت: امروز صهيونيسم و استكبار جهانى در صدد تسلط بر كل منابع منطقه و كشورهاى اسلامى هستند و در اين موقعيت حساس مسلمانان و دولتهاى اسلامى بايد ضمن حفظ هوشيارى كامل در مقابل تهاجم وسيع استكبار و صهيونيزم جهانى بايستند.
حجتالاسلام محمدشريف مهدوى با اشاره به ابزارهاى متنوع دشمنان اسلام براى سلطه بر كشورهاى اسلامى افزود: امروز مسلمانان بيش از هر زمانى ديگر نيازمند وحدت و مبارزه با دشمنان اسلام هستند.
معاون بعثه رهبر انقلاب هرگونه بىتفاوتى در برابر جنايات امريكا و رژيم اشغالگر قدس را پشت كردن به احكام الهى و مردم مظلوم فلسطين دانست.
عبداللَّه الشامى از رهبران جهاد اسلامى هم در اين همايش تحكيم وحدت و آگاهى از احوال مسلمانان را يكى از فلسفههاى وجوب حج توصيف كرد.
وى با قدردانى از رهبر كبير انقلاب اسلامى ايران در توجه به مشكلات جهان اسلام و دفاع از مردم مظلوم فلسطين گفت: پيروزى مردم لبنان و فلسطين كه در نتيجه افزايش مقاومت و مبارزه آنها حاصل شد مرهون حمايتهاى امام خمينى قدس سره و آيةاللَّه خامنهاى رهبر انقلاب است.
اين مبارز فلسطينى با اشاره به حمايتهاى استكبار جهانى به ويژه آمريكا از رژيم غاصب صهيونيستى پشتيبانى بيشتر جهان اسلام را موجب دلگرمى و افزايش ميزان مقاومت ملت مظلوم فلسطين دانست و خواستار افزايش حمايت كشورهاى اسلامى شد.
وى با تأكيد بر اراده قوى مردم فلسطين در دفاع از قدس شريف به مسلمانان جهان اطمينان داد تا رهايى نخستين قبله مسلمانان از مبارزه بىامان با اشغالگران و مقاومت تا پيروزى نهايى دست برندارند.
زياد رجوب از مبارزانى كه 13 سال در زندانهاى رژيم اشغالگر قدس به سر برد با قدردانى از تلاشهاى جمهورى اسلامى ايران در دفاع از مردم مظلوم فلسطين گفت:
اقدام رژيم صهيونيستى در ترور، زندانى و شكنجه كردن مبارزان فلسطينى نهتنها موجب عقبنشينى مردم فلسطين در دفاع از قدس شريف نمىشود، بلكه عزم و اراده مبارزان فلسطينى را جدىتر كرده است.
محمد يزبك عضو شوراى مركزى حزباللَّه لبنان هم در اين همايش كنگره عظيم حج را بهترين فرصت براى طرح مسائل اساسى جهان اسلام دانست و گفت: برگزارى همايش قدس چيزى جز لبيك به نداى خدا نيست.
وى صهيونيسم را اصلىترين دشمن اسلام دانست و با اشاره به حمايتهاى آشكار امريكا از رژيم اشغالگر نخستين قبله مسلمانان، خواستار پشتيبانى مسلمانان جهان از حقوق حقه ملت مظلوم فلسطين شد.
اين شخصيت لبنانى پيروزىهاى مردم لبنان و فلسطين را مرهون تلاش و حمايتهاى امام راحل قدس سره و تجهيز آنان به سلاح مقاومت توصيف كرد و افزود:
حمايتهاى معنوى رهبر كبير جمهورى اسلامى ايران روحيهاى نو به مردم فلسطين براى تداوم انتفاضه بخشيد و بر قدرت و صلابت و ظرفيت مقاومت مردم فلسطين افزود.
وى تصريح كرد: مردم لبنان در پيروى از رهنمودهاى امام راحل و آيةاللَّه خامنهاى تا آزادى كامل قدس شريف از مردم مظلوم فلسطين حمايت خواهند كرد.
شيخ حمزه گل از علماى ترك و ديگر سخنران اين همايش، نبود مرجع واحد را اصلىترين مشكل جهان اسلام دانست و گفت: تداوم جنايات صهيونيستها بر ضد مردم مظلوم فلسطين نشاندهنده نبود مرجع، وحدت كامل و اقدام عملى در دفاع از مسلمانان جهان به ويژه مردم فلسطين است.
اين روحانى ترك و امام جماعت مسجدى در كشور هلند تصريح كرد: اگر جهان اسلام داراى رهبرى واحد بود و رهنمودهاى او مورد حمايت مسلمانان و كشورهاى اسلامى قرار مىگرفت، هيچگاه استكبار جهانى نمىتوانست جسارت تعرض به مسلمانان را به خود بدهد.
وى با اشاره به توطئههاى دشمنان در ايجاد تفرقه و خونريزى ميان مسلمانان آن را
موجب ايجاد فرصت براى استكبار در تداوم سلطه خود بر مسلمانان دانست و هوشيارى و وحدت مسلمانان را ضرورى خواند.
پروفسور جوزف لنسن پژوهشگر اتريشى هم در اين همايش با مرورى بر تاريخچه ظهور صهيونيستها نفى هولوكاست يا كشتار دستهجمعى يهوديان را در جنگ دوم جهانى از جانب رئيس جمهور ايران، موجب زير سؤال بردن مشروعيت اسرائيل خواند و گفت: براى همين است كه اين اظهارات واكنشهاى شديد برخى دولتها را در پى داشت.
وى قربانيان اصلى قضيه هولوكاست را فلسطينيان توصيف كرد و گفت:
صهيونيستها با برنامهريزى و بزرگنمايى هولوكاست پايههاى مشروعيت حكومت مستقل يهودى را بنا نهادند و با مطرح كردن آن در صدد كسب امتياز و توجيه جنايات خود در سرزمينهاى اشغالى هستند.
استاد بشير رحيم از كشور افريقاى جنوبى با مقايسه عملكرد رژيم غاصب صهيونيستى با رژيم آپارتايد در افريقاى جنوبى، مقاومت را تنها راه پيروزى مردم مظلوم فلسطين دانست و گفت: مسلمانان جهان نيز نبايد از وظيفه خود در حمايت از حقوق حقه مردم مسلمان فلسطين كوتاهى كنند.
وى افزود: مردم افريقاى جنوبى در پرتو رهنمودهاى امام خمينى قدس سره همه ساله روز قدس را گرامى مىدارند.
اين استاد افريقايى تئورى دو كشور در فلسطين را محكوم به شكست دانست و تصريح كرد: فلسطين متعلق به فلسطينيان است و عادلانهترين اقدام بازگرداندن اين سرزمين اشغالشده به مسلمانان است.
حجةالاسلام عرب، معاون امور روحانيون بعثه مقام معظم رهبرى اعلام كرد: به منظور تسهيل در آموزش روحانيون و ارتقاى توانمندىها و روزآمدسازى اطلاعات و
دانش و پاسخگويى به نيازمندىهاى آنان، يك دوره آموزشى به صورت مجازى ارائه مىشود.
حجةالاسلام عرب در گفتوگو با نشريه زائر اعلام داشت: 36 واحد دروس آموزشى منظور شده براى آموزش ضمن خدمت طراحى و دورههاى آن مشخص شده است كه اين واحدهاى آموزشى با عناوين «فى رحاب اهلالبيت» (شبههشناسى)، و «العربيه المعاصره» (مكالمه عربى)، اصول مناظره، روانشناسى ارتباطات و مخاطبشناسى ارائه مىشود. براى ارائه اين دروس با يكى از دانشگاههاى معتبر كشور وارد مذاكره شديم تا مقدمات آموزش مجازى براى روحانيون فراهم گردد. وى اين برنامه را مقدمهاى براى فراهم كردن بسترهاى لازم به منظور توسعه آموزش مجازى در ساير بخشها برشمرد و گفت جزئيات كامل برنامه آموزش مجازى روحانيون به زودى به اطلاع كليه روحانيون مىرسد، تا با آگاهىهاى لازم بتوانند در برنامههاى تعريف شده شركت نمايند. وى افزود شركت در اين دوره براى همه روحانيون حج الزامى است و تا پايان آباه 87 موظف به گذراندن اين آموزشها مىباشند.
مسؤول فنآورى اطلاعات بعثه مقام معظم رهبرى با تشريح فعاليتها و برنامههاى سايت اينترنتى حج- كه سايت رسمى بعثه است- آن را پيشگام سايتهاى تخصصى دانست.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در ديدار نمايندگان مجلس اعلاى شيعيان لبنان وحدت حاكم در ميان مسلمانان و جامعه بزرگ لبنان را تضمينكننده آينده عزتمند اين كشور دانست.
آيةاللَّه رىشهرى در اين ديدار كه روز پنجشنبه در بعثه مقام معظم رهبرى برگزار شد، همبستگى بين پيروان مذاهب اسلامى در لبنان را خوب توصيف كرد و گفت:
تقويت اين همبستگى توطئه دشمنان را براى ايجاد تفرقه بين مسلمانان خنثى مىكند.
وى افزود: پيروان اهلبيت با تأسى به سيره اهلبيت عليهم السلام كه هميشه وحدت پيروان مذاهب اسلامى را دنبال مىكردند، پرچمدار وحدت كلمه بين خود و ديگر مذاهب مسلمان هستند.
آقاى رىشهرى تصريح كرد: ضرر كمترين بىتوجهى به اتحاد و يكرنگى در جامعه اسلامى متوجه خود مسلمانان خواهد شد؛ از اين رو لازم است جوامع و حكومت اسلامى با هوشيارى تمام اين هدف متعالى را دنبال كنند.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران در اين ديدار كسب توفيق براى بهرهمندى فردى و اجتماعى از ظرفيتهاى بزرگ حج را از خداى متعال خواستار شد.
رئيس بعثه مجلس اعلاى شيعيان لبنان نيز در اين ديدار با ابراز خشنودى از ديدار با نماينده ولى فقيه، طول عمر و افزايش توفيقات رهبر معظم انقلاب و اقتدار هر چه بيشتر مردم ايران را آرزو كرد و گفت: قدرتمندى مردم ايران قدرتمندى تمام مسلمانان است.
شيخ حسن عبداللَّه گفت: ايران اسلامى در دفاع از مردم لبنان از هيچ تلاشى فروگذار نكرده است. جنبش مقاومت براى نخستين بار در تاريخ نبرد اسلام و صهيونيسم پيروزىهاى بزرگى محقق كرد و موجب عقبنشينى اسرائيل شد.
وى همچنين افزود: مردم لبنان نقش پراهميت جمهورى اسلامى در حمايت از مقاومت را در خاطرات خود حفظ خواهند كرد.
وى با تشريح اوضاع سياسى لبنان گفت: مردم لبنان نسبت به خطرات تفرقه و اختلاف ميان فرق و مذاهب مختلف آگاهى دارند و امروز نهتنها وحدت شيعيان محقق شده است، بلكه شيعيان و اهل تسنن نيز در كنار يكديگر قرار دارند و با توطئههاى دشمن مقابله مىكنند.
لازم به ذكر است پس از موفقيت بزرگ جنبش مقاومت اسلامى (حزباللَّه) لبنان در شكست و بيرون راندن رژيم صهيونيستى از جنوب اين كشور، كه موجب عزت اسلام و لبنان و سرشكستگى رژيم غاصب صهيونيستى شد، استكبار غرب به سركردگى آمريكا و فرانسه در صدد ايجاد تنش و اختلاف در لبنان و محو سمبل مقاومت برآمدند و با
تصويب قطعنامهاى در سازمان ملل خواهان خلع سلاح مقاومت شدند كه اين امر با پايدارى دولت و ملت لبنان عقيم ماند. سپس با ترور رفيق حريرى نخستوزير لبنان، مستمسكى براى مداخله در امور اين كشور پيدا نمودند و با فرستادن خودباختگان و وابستگان به صحنه، در پى آنند تا بار ديگر آتش اختلافات فرقهاى در اين كشور مشتعل شود و مقابله با رژيم جلاد صهيونيستى به رويارويى مردم لبنان با يكديگر تبديل گردد.
حجّةالاسلام «محمّد مالكى»، نماينده آيةاللَّه سيستانى در بصره به اتفاق مفتى اهل سنت بصره، پيش از ظهر پنجشنبه در بعثه مقام معظم رهبرى با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ديدار و گفت و گو كرد.
نماينده آيةاللَّه سيستانى در اين ديدار به نمايندگى از علماى شيعه و سنّى بصره از جمهورى اسلامى ايران به دليل حمايت از مردم عراق قدردانى كرد و گفت: ديدار مشترك نمايندگان شيعه و سنّى بصره با سرپرست حجاج ايرانى در بعثه حج جمهورى اسلامى ايران نشان از وحدت و همدلى علماى اهل تشيع و تسنّن بصره دارد.
وى افزود: علماى عراق در شرايط كنونى اين كشور، بيش از هميشه ضرورت وحدت و يكپارچگى صفوف مردم را احساس مىكنند و براى تقويت صلح و ثبات عراق، وحدت مردم در مقابله با تروريسم و نا امنى را ضرورى مىدانند.
مفتى اهل سنّت بصره نيز انقلاب اسلامى و استقرار نظام جمهورى اسلامى ايران را مايه افتخار همه مسلمانان دانست و از حمايت ايران از مردم عراق قدردانى كرد.
وى گفت: در شرايطى كه زير ساختهاى عراق ويران شده و برخى به فرقهگرايى مذهبى و اختلافات حزبى دامن مىزنند، علماى دينى براى ايجاد ارتباط و همدلى و تحكيم تفاهم و محبت ميان اهل تسنن و تشيع از نقش مهمى برخوردارند.
آيةاللَّه رىشهرى نيز در اين ملاقات با مثبت خواندن روند تحولات سياسى در
عراق، رمز موفقيت مردم مسلمان عراق را پرهيز از تفرقه و پيروى از مرجعيت و علماى دين دانست.
وى با تجليل از آيةاللَّه سيستانى، رهبرى وى در تحولات اخير عراق را دورانديشانه و مدبرانه توصيف كرد.
آقاى رىشهرى به توطئههاى دشمنان براى ايجاد ناامنى و درگيرى قومى و مذهبى در عراق اشاره كرد و گفت: در نتيجه وحدت كلمه مسلمانان و همه طوائف و مليتها و هوشمندى مرجعيت دينى توطئههاى دشمنان تاكنون بىثمر بوده و لازم است اين روند تداوم داشته باشد.
وى ابراز اميدوارى كرد با استقرار دولت برآمده از نظرات مردم، اشغالگران خاك عراق را ترك كنند و ملت عراق پس از سالها تحمل فشار رژيم متجاوز صدام، آيندهاى روشن را پيش رو داشته باشد.
رئيس هيأت عالى حج عراق ظهر امروز با حضور در بعثه مقام معظم رهبرى با آيةاللَّه محمد محمدى رىشهرى، نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت و سرپرست حجاج ايرانى ديدار و گفتوگو كرد.
سرپرست حجاج ايرانى در اين ديدار كه با حضور رئيس سازمان حج و زيارت كشورمان برگزار شد، علاقه ايران و عراق را داراى ريشه عميق و باسابقه ديرينه دانست و گفت: با توجه به انتخابات اخير و با استقرار دولت برآمده از نظرهاى مردم، آينده روشنى در انتظار مردم مسلمان عراق و مناسبات ايران و عراق است.
وى افزود: جمهورى اسلامى ايران با همه توان در خدمت مردم مظلوم عراق است و با دولت منتخب مردم در ابعاد سياسى، اقتصادى و فرهنگى همكارى خوبى خواهد داشت.
نماينده ولى فقيه در امور حج روند مثبت كنونى در صحنه سياسى عراق را نتيجه
تداوم وحدت كلمه و پرهيز از اختلاف ميان اقوام و احزاب دانست و ابراز اميدوارى كرد با استقرار دولت منتخب مردم، زمينه خروج اشغالگران از عراق فراهم شود.
آقاى رىشهرى به برنامههاى بعثه مقام معظم رهبرى در طول حاكميت رژيم صدام با هدف حمايت از مجاهدات مردم مسلمان عراق اشاره كرد و ياد شهداى گرانقدر عراق، آيةاللَّه صدر و آيةاللَّه حكيم را گرامى داشت.
نماينده ولى فقيه، پيام حج رهبرى معظم انقلاب را بهترين هديه معنوى حجاج دانست و گفت: پيام رهبرى معظم انقلاب به صورتى جامع و حاوى راهحل مشكلات جهان اسلام در روز عرفه منتشر مىشود.
رهبر فرزانه انقلاب در پيام حج سال گذشته خود ضرورت هوشيارى مردم عراق در برابر توطئههاى دشمن را يادآور شدند و پيشبينى ايشان در مورد هوشيارى مردم عراق محقق شد.
دكتر «خالد العطيه»، رئيس هيأت عالى حج عراق نيز با ابراز خرسندى از حضور در بعثه مقام معظم رهبرى، از تلاشهاى جمهورى اسلامى ايران در حمايت از مردم كشورش قدردانى كرد.
وى با ارائه گزارشى از آخرين اوضاع سياسى عراق گفت: ما احساس مىكنيم در آستانه ورود به مرحله جديدى براى تحقق استقلال هستيم و اين عزت با جهاد و شهادت مردم و به ويژه علما تحقق پيدا كرد.
رئيس هيأت عالى حج عراق گفت: ملت عراق با قوميتها و اديان و مذاهب مختلف در كنار يكديگر زندگى مىكنند و تلاشهاى استكبار و دشمنان امت اسلامى نخواهد توانست اين ملت را متفرق كند.
وى افزود: مظاهر منفى پس از سقوط رژيم صدام، نشانگر واقعيت مردم عراق نيست، بلكه اثرگذارى نيروهاى بينالمللى و منطقهاى است.
وى از جمهورى اسلامى ايران به عنوان پيشتاز كشورهاى حامى مردم عراق در دوران جديد سياسى اين كشور قدردانى كرد.
«عيساوى»، از علماى اهل تسنن و امام جماعت مسجد گيلانى بغداد نيز در اين ديدار از برنامههاى فرهنگى بعثه مقام معظم رهبرى در حمايت از مسلمانان قدردانى كرد و همفكرى و تبادل نظر علماى اسلامى در مكه مكرمه را از منافع عمومى حج دانست.
وى گفت: انقلاب اسلامى ايران به دليل ويژگى اسلامىاش موفقيتهاى پىدرپى كسب كرد و امروز به افتخار امت اسلامى تبديل شده است.
نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى، از اقدام بعثه مقام معظم رهبرى براى تدوين برنامه چشمانداز 20 ساله و برنامه پنجساله كارهاى اجرايى و فرهنگى حج با كمك سازمان حج و زيارت خبر داد.
آيةاللَّه «محمد محمدى رىشهرى» عصر پنجشنبه در «همايش روحانيون كاروانها» از آنان خواست پيشنهادهاى خود را براى تدوين برنامه چشمانداز 20 ساله امور اجرايى و فرهنگى حج به معاونت امور روحانيون بعثه مقام معظم رهبرى ارائه دهند.
وى همچنين از روحانيون به عنوان راهنمايان فرهنگى زائران نام برد و از آنان خواست در ايام تشريق در كنار زائران باشند تا تمامى زائران مناسك را به نحوى مناسب و شايسته انجام دهند.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران با اشاره به مناسبات حسنه موجود ميان ايران و عربستان گفت: نخستين ثمره تفاهم خوب كنونى ميان دو كشور ايران و عربستان برگزارى دعاى كميل در مدينه منوره بود كه منظمتر و آرامتر از پيش برگزار شد و به فضل الهى دعاهاى بعدى نيز چنين خواهد بود.
آقاى رىشهرى ابراز اميدوارى كرد كه مراسم برائت از مشركان نيز با آرامش و هماهنگ با برنامههاى بعثه مقام معظم رهبرى برگزار شود.
وى از روحانيون كاروانها خواست زائران را توجيه كنند تا ضمن حفظ هوشيارى از هرگونه حركت تفرقهآميز اجتناب شود.
نماينده رهبر معظم انقلاب در امور حج و زيارت با بيان اين كه حركت برخى از نيروهاى امر به معروف عربستان مورد تأييد مسؤولان سياسى اين كشور نيست، افزود: در جوى تفاهمآميز به تدريج اين مشكلات كاهش خواهد يافت.
وى با استناد به رواياتى از اميرالمؤمنين عليه السلام و امام صادق عليه السلام اساس و ريشه سازندگى دل را توجه به خدا دانست و گفت: هر قدر دل انسان بيشتر به خدا توجه كند مصالح او بيشتر تحقق مىيابد و كارهايش روال صحيح پيدا مىكند.
سرپرست حجاج ايرانى توجه به خدا و احساس حضور در محضر حضرت حق را حقيقت ذكر دانست و گفت: لازم است روحانيون كاروانها در هر حال خود را در محضر حضرت حق ببينند و ديگران را نيز به اين موضوع مهم توصيه كنند.
آقاى رىشهرى افزود: از نگاه قرآن و اهلبيت عليهم السلام ذكر خدا در مواقعى خاص بيشتر مورد تأكيد است و سازندگى بيشترى دارد. ايام معلومات (دهه اول ذىحجه) و ايام معدودات (تشريق) از جمله اين ايام است كه بايد بيشتر به ياد خدا باشيم و هم ديگران را به ياد خدا بياوريم.
سرپرست حجاج ايرانى همچنين از اعضاى شوراى فرهنگى كاروانها تقدير كرد و گفت: با فعاليت شوراى فرهنگى كاروانها امور فرهنگى و ارشادى كاروانها بازدهى بيشتر و بهترى يافته است.
عربستان سعودى اعلام كرد به منظور كمك سريع و به موقع به زائران خانه خدا هواپيماهاى امدادرسانى را در ايام حج امسال آماده فعاليت كرده است.
به گزارش خبرگزارى مهر دكتر صالح تويجرى رئيس شوراى هلالاحمر عربستان سعودى گفت: اين شورا به منظور خدمترسانى و كمك سريع به زائران خانه خدا گروههاى امدادرسانى ويژه و كارآمدى را آماده فعاليت كرده است. رئيس شوراى هلالاحمر عربستان اظهار داشت: اين گروههاى امدادرسانى بيش از دوهزار كارمند زبده
را فعال ساخت تا بتوانند خدمات ويژهاى را به زائران ارائه دهند.
صالح تصريح كرد: در مراكز هلالاحمر بيش از 300 آمبولانس و بيش از 40 گروه در مناطقى چون مكه مستقر هستند تا بتوانند به سرعت آسيبديدگان احتمالى را به بيمارستانهاى مجاور و اطراف منتقل كنند.
وى تأكيد كرد: علاوه بر آمبولانس، هواپيماها نيز در مراكز امدادرسانى فعال شدهاند تا زائران بدحال را در اسرع وقت به بيمارستانها منتقل كنند.
صالح گفت: اين هواپيماهاى امدادرسانى كه متعلق به شوراى هلالاحمر عربستان هستند، در موسم حج در فرودگاه دفاع ملى اين كشور در مكه مستقر شدهاند تا به زائران نزديكتر باشند، اما پس از پايان حج و در روزهاى عادى به مقر اصلى خود در شهر جده باز مىگردند.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در ديدار با روحانيون شيعه از سراسر جهان، زمانشناسى و مخاطبشناسى و احاطه به احاديث را شرط اصلى تبليغ براى مكتب اهلبيت عليهم السلام دانست.
آيةاللَّه رىشهرى در نشست روحانيون و علماى شيعه از سراسر جهان در بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه با تبيين ويژگىهاى لازم براى تبليغ و اشاعه مكتب اهلبيت عليهم السلام گفت: امروز بيش از هر وقت ديگر، جهان آماده شنيدن قرآن و معارف ناب اسلامى است، به همين جهت، روحانيون در نقاط مختلف جهان، مسؤوليت سنگينى در تبليغ دين خدا به دوش مىكشند.
آقاى رى شهرى گفت: خداوند متعال، در شرايط كنونى بهترين فرصت را براى پيروان اهلبيت عليهم السلام در سراسر جهان فراهم كرده كه حكومت جهانى اسلام به رهبرى حضرت مهدى (عج) را زمينهسازى كنند.
وى با اشاره به روايتى از امام رضا عليه السلام گفت: تلاشگر در راه احياى معارف
اهلبيت عليهم السلام مورد دعاى امام هشتم عليه السلام قرار گرفته است. اين زمينهسازىها براى روزى است كه قرآن وعده آن را به همه تعليمگيرندگان و تعليمدهندگان معارف اهلبيت عليهم السلام داده است.
آقاى رىشهرى گفت: ترويج معارف اهلبيت عليهم السلام نبايد در دايرهاى محدود از قشر خاصى از مسلمانان صورت گيرد، زيرا كه اگر حلاوت و شيرينى كلام اهلبيت عليهم السلام براى مردم آشكار شود، همه مردم جهان به سوى اهلبيت عصمت و طهارت عليهم السلام كشيده خواهند شد.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران به فرموده نبى مكرم اسلام صلى الله عليه و آله اشاره كرد و گفت: كسى مىتواند دين خدا را تبليغ كند كه در زمينههاى مختلف علمى احاطه داشته باشد.
وى با تأكيد بر زمانشناسى به عنوان يك اصل مهم در اين خصوص افزود: يك مبلغ بايد علاوه بر مخاطبشناسى، نياز مخاطب يا مخاطبان خود را در هر لحظه، شناخته و بدان پاسخ دهد. نماينده ولى فقيه ضرورت توجه خاص به نسل جوان را مورد تأكيد قرار داد و گفت: نسل جوان در بين ساير مخاطبان از اولويت ويژهاى برخوردار است كه بايد براى ايجاد ارتباط با اين قشر، تبليغ، دقيقتر و كارشناسىتر صورت بگيرد.
آقاى رىشهرى با استناد به روايات اسلامى، تبليغ عملى را بهترين نوع تبليغ برشمرد و تصريح كرد: در تبليغ عملى، با اعمال خود ديگران را به راه و مسلك اهلبيت عليهم السلام دعوت مىكنيم، زيرا هرچند با زبان و قلم تبليغ كنيم، اما اگر عمل نداشته باشيم، اثرى نخواهد داشت.
اميرالحاج جمهورى اسلامى در اهميت تبليغ عملى معارف اهل بيت عصمت و طهارت عليهم السلام گفت: در اثر صداقت و تقوا، مخاطبان به سوى عمل به دستورات دينى كشيده مىشوند.
دستاندركاران نقلوانتقال زائران بيتاللَّه الحرام در مكه معظمه با برنامهريزى مناسب و حسابشده، ترتيبى اتخاذ نمودهاند كه زائران مىتوانند در همه ساعات شب و روز (به جز سه روز مانده به ايام تشريق و دو روز پس از آن، كه دولت سعودى ممانعت مىكند) به راحتى از مناطق استقرار خود به سوى مسجدالحرام و بالعكس تردد نمايند.
ابتكار آنان در برقرارى 19 خط انتقال با خودروهاى مزين به پرچم مقدس جمهورى اسلامى، و قرار دادن تابلوى خطوط با پرچم ايران در ايستگاههاى مختلف، كارى تحسينبرانگيز است كه ديگر كشورها را به الگوبردارى از ايران واداشته است.
نشريه زائر در شماره امروز خود مصاحبهاى را تحت عنوان بالا با آقاى غلامرضا رضايى مسؤول حمل و نقل درونشهرى زوار ايرانى در مكه مكرمه به چاپ رسانده است كه تا حدودى جزئيات زحمات آن عزيزان را بازگو نموده است. لذا مصاحبه مزبور جهت اطلاع خوانندگان درج مىشود:
قطعاً در نگاه اول و بدون توجه به جوانب امر، اين سؤال پيش مىآيد كه چرا زائرين ايرانى را در حوزه مركزى و مراكز نزديك به حرم اسكان نمىدهند؟ در پاسخ اين مطلب لازم است به اين واقعيتها توجه شود كه:
مبلغ اجاره هتلها و ساختمانها بسيار گران است.
آلودگى هوا و سروصداى ناشى از تردد زائران در طول شبانهروز، طاقتفرساست.
ساختمانهاى موجود با فرهنگ اسكان زائران ايرانى مطابقت ندارد.
تأمين و تدارك نيازهاى زائران از اول ذيحجه با برقرار شدن محدوديتهاى ترافيكى و ممنوعيتهاى تردد وسائط نقليه در حوزه مركزى دچار مشكل مىگردد.
اين امور، ايجاب مىكند كه جمع كثيرى از زائران و عمده كشورها، مشقات دورى راه به بيتاللَّه الحرام را پذيرفته و زائران را در مناطق با شرايط آب و هواى مناسب و برقرارى مسائل بهداشتى، امنيتى، اقتصادى و خدماتى مطلوب در خارج از حوزه مركزى
شهر اسكان دهند. قابل ذكر است كه 65% زائران كشورمان در منطقه عزيزيه و 35% مابقى در مناطق نزهه، تنعيم، معابده و كدى در طول سالهاى گذشته، اسكان داده شدهاند.
سؤال: امور اياب و ذهاب زائران ايرانى از محل اسكان تا حرم، در سالهاى گذشته چگونه بوده است؟
اسكان در خارج از مناطق مركزى مستلزم تنظيم برنامه حمل و نقل زائران از مقصد به حرم و بالعكس بود. در اين راستا، طرحهاى مختلفى براى حمل و نقل زائران بعد از انقلاب اسلامى، در شهر مكه بين منازل و حرم اجرا مىشده است از جمله:
1- طرح خريد انبوه بليط به منظور استفاده از شركت اتوبوسرانى عمومى شهر (معروف به نقل الجماعى).
2- طرح صدور مجوز اجاره اتوبوس به مديران كاروانها در ساعات محدودى از شبانهروز.
3- طرح قرار دادن وجه نقد در اختيار زائران براى تردد با تاكسى و سرويسهاى سوارى و ...
اين طرحها به دلايل مختلف موفق نبود و رضايت زائران و مسؤولان را جلب نكرد. از عمده دلايل عدم موفقيت آنها مىتوان به اين موارد اشاره كرد:
سؤال: مزايا و امتيازات اين طرح چيست؟
1- فعاليت شبانهروزى در تمام ايستگاهها و مسيرها در سطح شهر.
2- بهرهگيرى از ناوگان حمل و نقل با 600 دستگاه اتوبوس و مينى بوس با تكنولوژى پيشرفته و مجهز به كولر در ايام پيك حضور زائران.
3- استفاده از 1200 نفر راننده توسط مؤسسه طرف قرارداد در خطوط متعدد حمل و نقل.
4- كاهش مسافت پيادهروى به كمتر از 500 متر طول براى حدود 90% زائران.
5- ايجاد ايستگاههاى اوليه و ثانويه به ترتيب در اطراف حرم و نقاط متمركز براى ترمينال متمركز و توزيع به خطوط فرعى.
6- حركت دستهجمعى هموطنان با اتوبوسهاى مزين به پرچم جمهورى اسلامى ايران و به نمايش گذاشتن حضور گسترده و باشكوه حجاج ايرانى در كشور عربستان.
7- ايجاد فرصت براى حضور جمعى زائران در نمازهاى جماعت حرم، ساعات دلخواه و توفيقهاى معنوى با حفظ نظم، عزت و اقتدار زائران كشور.
و ساير دستاوردهاى مادى و معنوى كه عمدتاً به آنها آگاهى داريد و در اين اختصار امكان بيان آنها نيست.
سؤال: مشكلات و محدوديتهايى كه طرح حمل و نقل متمركز با آن مواجه است، چيست؟
حمل و نقل زائران ايرانى نيست.
همه مىدانيم و شما شاهد هستيد كه نقاط و مكانهاى مناسبى براى استقرار خودروها در فضاهاى پيرامونى حرم وجود ندارد و فضاهاى موجود نيز بسيار محدود بوده و قابل بهرهگيرى در ايام حضور كامل حجاج كه آماده مناسك حج تمتع مىشوند، نيست. از طرفى پليس و اداره راهنمايى و رانندگى شهر مكه با نزديك شدن به زمان اعمال حج، اقدام به اجراى طرحهاى موقت براى روان كردن تردد و حمل و نقل زائران كليه كشورها از جمله زائران ايرانى مىكند كه مطمئناً حل و فصل آنها به طور مستقل در اختيار سازمان حج و زيارت كشورمان نيست.
ظاهراً عبور و مرور اتوبوسها از روز پنجم ذىالحجه متوقف مىشود، علت اين توقف و تعطيلى چيست و چه انتظاراتى از زائران ايرانى داريد؟
طرحهاى موقت ترافيكى از سوى پليس و راهنمايى و رانندگى عربستان، در ايام پرازدحام هفته اول ذيحجه شدت مىگيرد و عملًا تردد اتوبوسها و خودروها از عصر روز پنجم ذىالحجه، در اطراف حرم ممنوع مىباشد. در اين ايام از زائران ايرانى انتظار داريم با حفظ خونسردى و بالا بردن آستانه تحمل و با متانت كامل، محدوديتهاى ايجاد شده ناشى از وضعيت بحرانى در شهر مكه را پذيرا باشند و خود را با شرايط جابجايى خطوط و دور شدن از مسير ايستگاههاى قبلى (به طور موقت) تطبيق دهند و به توصيه، تذكر و راهنمايىهاى نيروهاى حمل و نقل و امداد مستقر در محلهاى مختلف و دستورالعملهاى اعلامى از سوى مديران كاروانها عنايت ويژه نمايند تا مشتقات اين سفر معنوى به حداقل رسيده و قابل تحمل شود.
سؤال: اين محدوديتها وتعطيلى تردداتوبوسها تا چه تاريخى ادامه دارد؟
همانگونه كه به عرض رسيد، ممنوعيت تردد اتوبوسها و وسايط نقليه از عصر روز پنجم ذىالحجه از مسافت دو كيلومترى تمام مسيرهاى منتهى به حرم انجام مىشود؛
و از سوى ديگر اين وسائط نقليه بايد براى استفاده و سرويسدهى در چرخه حمل و نقل مشاعر (ايام تشريق) آماده و اقدامات فنى و مكانيكى بر روى آنها معمول گردد. به همين دليل تعداد اتوبوسهاى قابل استفاده از دقايق پايانى شب روز پنجم ذىالحجه به حداقل ممكن تقليل يافته و در بعضى خطوط حتى به صفر مىرسد، و مجدداً بعد از ايام تشريق با مجوز پليس و كاهش نسبى بار ترافيكى شهر (آخر شب 13 ذىالحجه) راهاندازى و به وضعيت عادى قبل از طرح موقت باز خواهد گشت. ضمناً همزمانى روز ششم ذىالحجه با روز جمعه و اقامه نماز جمعه و حضور ميليونى زائران كشورهاى مختلف در آن، اين بحران را تشديد مىنمايد.
سؤال: در پايان اگر براى زائران ايرانى توصيهاى داريد، بفرماييد.
عزيزان مطمئناً هريك از شما بزرگواران با مسؤوليت و موقعيتهايى كه در ايران داريد از مشكلات و معضلات كارهاى اجرايى آن هم با قوانين، مقررات، امكانات، محدوديتها و ... در يك كشور ديگر، آگاه و آشنا هستيد. از شما بزرگواران تقاضا داريم براى حفظ سلامتى و آسايش بيشتر خود و ايجاد زمينهاى كه انرژى و وقت شما را براى بهرهگيرى از عبادت و معنويت همراه با آسودگى خيال خود و خانواده در انتظار بازگشت فراهم نمايد هميشه و در همه حال به نكات زير توجه ويژه نماييد:
1- كارت شناسايى عكسدار خود را هميشه همراه داشته باشيد.
2- اخلاق نيكوى زائر جمهورى اسلامى ايران را در همه حال و در همه جا نمايان سازيد.
3- در رعايت حال زائران هموطن مسن، ناتوان و خانمها بكوشيد و دوران پيرى و احتمال نياز به همين مساعدتها را براى خود در ياد داشته باشيد.
4- با توجه به امكان خدمترسانى در حمل و نقل مناسب، و با توجه به ازدحام دائمى حجاج به هنگام نمازهاى جماعت در اطراف حرم، حداقل نيمساعت قبل از نماز و يك ساعت پس از اقامه نماز به سمت ايستگاههاى تعيين شده حركت نماييد.
5- به توصيه، تذكر و راهنمايىهاى نيروهاى حمل و نقل وامداد (با روپوشهاى فسفرى و آبى با پرچم ايران) در مسير و ايستگاهها توجه وافر نماييد.
در پايان تذكر اين نكته را لازم مىدانم كه سازمان حج و زيارت جمهورى اسلامى ايران براى سرويس دهى حمل و نقل به حدود 000، 90 زائر ايرانى تعداد 634 دستگاه اتوبوس و مينىبوس در سطح شهر را به خدمت گرفته است. در حاليكه 000، 120 زائر كشور تركيه فقط با 150 دستگاه اتوبوس آن هم به صورت گردشى و نوبتى و فقط در 5 مسير اصلى شهر تردد مىنمايند.
شركت حمل و نقل شهر مكه مكرمه براى زائرين كليه كشورهايى كه مىخواهند از سرويس اتوبوسرانى شهرى (مشابه شركت واحد خودمان) استفاده نمايند، صرفاً 100 دستگاه اتوبوس اختصاص داده است.
پس بياييد با استفاده از امكانات تخصيص يافته و با سپردن دست يارى به يكديگر بار مشقت اين سفر معنوى را بر يكديگر آسان كنيم.
تمام كشورهاى داراى سرويسهاى حمل و نقل، از ايستگاههاى اطراف مكه استفاده خواهند نمود؛ لذا شايسته است زائرين محترم ايرانى در برخورد با زائرين ساير كشورها، اخلاق و شئونات اسلامى را رعايت نمايند.
ازدحام يكباره جمعيت بعد از اقامه نمازهاى جماعت، محدوديت خيابانها و ايستگاههاى اطراف حرم و تصميمات غيرمترقبه پليس از جمله محدوديتهاست.
بيشتر مشكلات و محدوديتهاى حمل و نقل درون شهرى مربوط به يك هفته قبل از ايام تشريق مىباشد كه با عنايت به تذكرات مديران محترم كاروانها و همكارى زائران عزيز خدمات حمل و نقل با مشكلات كمترى تداوم خواهد يافت.
بر اثر فرو ريختن هتل 6 طبقه لؤلؤ الخير در مكه مكرمه، 20 نفر از زائران خانه خدا از جمله سه زائر ايرانى اهل خوزستان جان باختند و 59 نفر رخمى شدند. در حالى كه
شبكه العربيه علت فروريزى اين ساختمان را قديمى بودن آن دانسته است، خبرگزارى فرانسه وقوع آتش سوزى را علت فروريزى ساختمان اين هتل اعلام كردهاست.
همچنين نشريه الكترونيكى «الوفاق» عربستان نوشت: اين ساختمان 6 طبقه كه در «حى الغزه» واقع در دو كيلو مترى ضلع شمال مسجد الحرام قرار دارد، بعد از نماز ظهر پنجشنبه (5 ذىالحجّه 1426 برابر با 15 دىماه 1384 ه. ش.) به دلايل نامعلومى فروريخت. بيشتر جان باختگان و مجروحان اين حادثه از اتباع مصر، الجزاير و يمن هستند.
در پى وقوع اين حادثه در مكه مكرمه حالت فوق العاده ايجاد شد و نيروهاى امنيتى و آتش نشانى با كمك بالگرد مشغول امدادرسانى به حادثه ديدگان هستند.
دو نفر از زائران ايرانى در حال عبور از مقابل اين ساختمان دچار حادثه شده درگذشتند.
به مناسبت جان باختن گروهى از زائران خانه خدا در حادثه فرو ريختن ساختمان هتل لؤلؤ الخير در مكه مكرمه، آيةاللَّه رى شهرى اين حادثه را تسليت گفت متن پيام تسليت وى به اين شرح است:
بسم اللَّه الرحمن الرحيم
خبر جان باختن گروهى از زائران بيت اللَّه الحرام در مكه مكرمه قلب همه ما را اندوهگين كرد. بعثه جمهورى اسلامى به نمايندگى از رهبر معظم انقلاب و ملت شريف و مسلمان ايران به ويژه زائران ايرانى بيت اللَّه الحرام، اين ضايعه اسفناك را به كشور، ملت و خانوادهاى عزادار و ضيوف الرحمن تسليت گفته و براى جان باختگان اين حادثه طلب مغفرت، ورحمت مىنمايد.
محمد محمدى رى شهرى
جمعه ششم ذىحجه
(16/ 10/ 84)
سخنان سرپرست حجاج ايرانى در جمع خواهران معينه
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى روز جمعه در همايش خواهران معينه (روحانى) حضور آنان در كاروانها را موجب افزايش سطح فرهنگى و معنوى بانوان زائر دانست و از خواهران معينه خواست تا از دهه ذىالحجه و ايام تشريق براى خودسازى هر چه بيشتر زائران، از معنويت حج بهرهگيرى كنند.
آيةاللَّه «محمد محمدى رىشهرى»، به تشريح اهميت ذكر در قرآن و روايات اسلامى پرداخت و گفت: يكى از حكمتهاى حج اين است كه زائران خانه خدا شاهد منافع آن باشند و خداوند را در ايام معدودات (تشريق) ياد كنند.
وى با استنادبه روايتى از امام صادق عليه السلام، حقيقت ذكر را توجه قلبى به حضرت حق دانست و گفت: بر اساس روايات اسلامى، گرامىترين ميهمان خدا كسى است كه بيشتر به ياد خدا باشد و بيشتر از حضرت حق فرمانبردارى كند.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران هدف ذكر را اطاعت خداوند دانست و گفت:
ذاكرى ذكرش ارزش دارد كه از حضرت حق فرمانبردارى كند و وظيفه فردى، خانوادگى، اخلاقى، سياسى و اجتماعى خود را در هر موقعيتى بداند.
آيةاللَّه رىشهرى ابراز اميدوارى كرد با حضور منظم زائران و در فضايى آرام
مراسم سياسى- عبادى برائت از مشركان برگزار شود.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران همچنين از روحانيون خواهر (معينه كاروانها) خواست تا زائران خانه خدا را از طواف مستحبى كه براى طواف واجب ايجاد مشكل كند، بر حذر دارند.
وى به استناد روايتى از ائمه معصومين عليهم السلام گفت: نخستين عدلى كه حضرت حجت (عج) محقق مىكنند، ممنوع ساختن طواف مستحبى در ايام حج واجب است؛ زيرا در صورتى كه برخى مستحبات با برخى واجبات تعارض پيدا كند، بىترديد واجب مقدم است.
پس از سخنان آيةاللَّه رى شهرى، همايش بانوان روحانى با طرح سؤالات شرعى از سوى حاضران و پاسخ شوراى استفتائات بعثه مقام معظم رهبرى ادامه يافت.
بانوان روحانى (معينه) از سه سال گذشته در كاروانهاى ايرانى مستقر شدهاند.
بعثه مقام معظم رهبرى مطالعاتى را به منظور حضور بيشتر خواهران تحصيلكرده در سفر عمره در دست اجرا دارد.
در آغاز اين جلسه حجةالاسلام عرب معاون امور روحانيون بعثه مقام معظم رهبرى در گزارشى اعلام داشت در سه سالى كه طرح بهكارگيرى معينهها در كاروانها انجام مىشود، شاهد موفقيت بسيار آنان هستيم به گونهاى كه فعاليت آنها نمود چشمگيرى در ارتقاء بعد معنوى خانمهاى زائر داشته است.
وى با اشاره به عكسالعمل خوب اين خواهران نسبت به سمپاشىهاى وهابيون در بقيع، به تشريح آموزش ضمن خدمت و چگونگى ارزيابى عملكرد آنان پرداخت، و مشكل اساسى در انجام وظايف معينهها را نداشتن مكان مناسب استقرار، و حضور در اتاق زائران اعلام كرد.
حجتالاسلام عرب همچنين ابراز داشت كه برخى از اين خواهران پيشنهاد كردهاند روز اول ذىحجه كه سالروز ازدواج و پيوند آسمانى مولىالموحدين اميرالمؤمنين على عليه السلام و حضرت فاطمه زهرا عليها السلام سرور بانوان در جهان است، «روز
خانواده» اعلام شود و به منظور تحكيم بنيان خانوادهها در كاروانهاى زائرين برنامههايى اجرا شود.
به نوشته نشريه «دليل كاروان» آقاى رضانيا مسؤول طرح قربانى اعلام داشت: پنج روحانى در احكام شرعى 95 ذابح را يارى مىدهند و تعداد 84 نفر از نيروهاى ستادى كه عمره مفرده انجام مىدهند به عنوان هماهنگكننده با نيروهاى عربستان در كشتارگاه با روپوش سفيدرنگ و بازوبند زردرنگ به نام انتظامات حضور دارند.
وى با اشاره به اين كه ذابحين با لباس متحدالشكل سبزرنگ، مسؤوليت ذبح رايگان را بر عهده دارند، گفت: ذابحين از ميان هزاران ذابح ايرانى كه معمولًا در كشتارگاهها فعاليت داشتهاند، پس از آزمون گزينش شدهاند.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى روز جمعه در ديدار با هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران، زائران بيمار را ميهمانان دلشكسته خانه خدا خواند و از كادر پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران خواست تا در روزهاى آينده عنايت بيشترى به موضوع خدمترسانى به حجاج و بيماران داشته باشند.
وى با بيان اين كه توجه به بيماران و پرستارى از زائران خانه خدا در نزد حضرت حق ارزش ويژه دارد، افزود: كار پزشكانى كه در بيمارستان از زائران بيتاللَّه الحرام مراقبت و حفاظت مىكنند، بيشتر از زائرانى است كه در حال طواف مستحبى هستند و نزد خداوند از اجر و ارزش بسيارى برخوردار است.
آيةاللَّه رىشهرى بهرهگيرى از فضاى نورانى حج را به تمام كارگزاران حج توصيه كرد و گفت: خداوند، خدمات مخلصانه خدمتگزاران به زائران و كارگزاران حج را فراموش نمىكند و پاداش ويژهاى به آنان عطا خواهد كرد.
سرپرست حجاج ايرانى گفت: به هنگام كار و خدمت به زائران به هر ميزان كه توجه به حضرت حق بيشتر باشد، اثر بيشترى در روح و جان و معنويت كارگزاران حج خواهد داشت.
دكتر «حسين ضيايى»، رئيس هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران نيز در اين ديدار گزارشى از برنامههاى هيأت پزشكى براى خدمترسانى به زائران در عرفات و منا و ايام تشريق را ارائه داد و گفت: برنامههاى هيأت پزشكى بر اساس پيشبينىهاى صورت گرفته بدون بروز مشكل خاصى انجام خواهد شد.
وى گفت: مراجعه كنندگان به واحدهاى پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران در مدينه منوره 30 درصد و در مكه مكرمه 20 درصد نسبت به سال گذشته كاهش يافته است.
سرپرست هيأت پزشكى حج افزود: كادر بهداشتى هيأت پزشكى نيز بر اساس توصيه و دستور نماينده ولى فقيه، سركشى به كاروانها و آشپزخانهها را به صورت روزانه در دستور كار دارد و نهايت تلاش را براى رعايت موارد بهداشتى در كاروانها صورت مىدهد.
هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران از آمادگى كامل براى عرضه خدمات به زائران بيتاللَّه الحرام در ايام وقوف در عرفات، مشعر و منا برخوردار است.
رئيس هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران روز جمعه در جمع خبرنگاران در محل بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه با اعلام اين خبر گفت: از سه روز پيش حدود پانصد پزشك حاضر در حج امسال عمليات شناسايى و ثبتنام زائرانى را كه نياز به مراقبتهاى ويژه پزشكى در ايام تشريق دارند، آغاز كردند و تاكنون 105 نفر واجد شرايط عزيمت به عرفات، مشعر و منا همراه با كاروان وقوف اضطرارى تشخيص
داده شدند.
دكتر حسين ضيايى حضور متخصصان رشتههاى مختلف پزشكى با امكانات ويژه و 14 دستگاه آمبولانس و هشت دستگاه اتوبوس را از ويژگىهاى كاروان وقوف اضطرارى اعلام كرد و افزود: افرادى كه نيازمند مراقبتهاى ويژه هستند، روز هشتم ذىحجه به اين كاروان منتقل و شب دهم با كادر پزشكى عازم عرفات مىشوند.
رئيس هيأت پزشكى حج جمعيت هلالاحمر كشورمان همچنين از استقرار گروههاى پزشكى از صبح هشتم ذىالحجه در بيمارستان صحرايى در نظر گرفته شده براى ايام تشريق خبر داد و افزود: از مجموع هيأت پزشكى سيصد و بيست نفرى حج، يكصد و شصت نفر اعمال حج تمتع را انجام نمىدهند و به صورت آمادهباش كامل در خدمت حجاج هستند.
دكتر ضيايى با بيان اين كه از شب دهم ذىالحجه و عيد سعيد قربان بيمارستان صحرايى منا با امكانات ويژه داير مىشود، بيشترين مراجعات را مربوط به ايام تشريق دانست و گفت: سال گذشته در اين ايام دههزار نفر در درمانگاههاى اين بيمارستان معاينه شدند.
وى علت بيشترين مراجعات را بيمارىهاى تنفسى و قلبى و عروقى برشمرد و افزود: با انجام مطالعات پزشكى و صدور دستورالعملها و اجراى تدابير ويژه پيشبينى مىشود ميزان مراجعات پزشكى در اين ايام حدود 30 درصد كمتر از سال گذشته باشد.
سرپرست هيأت پزشكى حج رعايت همه موازين بهداشتى را از جانب حجاج ضرورى خواند و گفت: با دقت نظر حجاج در رعايت امور بهداشتى از جمله استفاده از صابون (بدون بو) تيغ و وسايل شخصى و استفاده نكردن از گوشت قربانى و گرفتن نايب از جانب افراد ناتوان در انجام اعمال رمى جمرات، ميزان مشكلات و ابتلاء حجاج به عوارض مختلف به طور چشمگيرى كاهش خواهد يافت.
فعاليت هيأت پزشكى حج با ايجاد بيمارستان 60 تختخوابى و مجهز به انواع تخصصهاى پزشكى و نيز دندانپزشكى، آزمايشگاه و راديولوژى از دوم دىماه در
مكه مكرمه آغاز شد. در اين بيمارستان تاكنون 6300 نفر معاينه شدند. 36 نفر نيز در بخش CCU تحت درمان قرار گرفتند، 1600 نفر نيز از خدمات آزمايشگاه و 108 نفر از امكانات راديولوژى بهرهمند شدند و 47 نفر جهت انجام اعمال جراحى نيز به بيمارستان عربستان سعودى انتقال يافتند.
صدها زائر ايرانى مقيم خارج از كشور در همايش ايرانيان در بعثه مقام معظم رهبرى حضور به هم رساندند. نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در اين همايش هويت ايرانى را عجين با محبت اهلبيت عليهم السلام خواند و ايرانيان مقيم خارج را به خدمت به مكتب اهلبيت عليهم السلام و دفاع از نظام جمهورى اسلامى در برابر دشمنان فراخواند.
آيةاللَّه «محمد محمدى رىشهرى»، به ايرانيان مقيم خارج توصيه كرد: ديگران را به مكتب اهلبيت عليهم السلام دعوت كنند و نور اسلام واقعى را به سراسر جهان انتقال دهند.
وى افزود: جمهورى اسلامى ايران تنها نظامى است كه به نام اهلبيت عليهم السلام تشكيل شده و قانون اساسىاش بر پايه قرآن است، مسؤولان ايران اسلامى و در رأس آنها مقام معظم رهبرى تلاش دارند از مشكلات بكاهند و نقاط قوت را تقويت كنند و در شرايطى كه تمام جهان استكبار به سركردگى آمريكا و رژيم غاصب صهيونيستى عليه ايران اسلامى بسيج شدهاند، ايرانيان در داخل و خارج وظيفه دارند از نظام اسلامى ايران دفاع كنند.
وى تأكيد كرد: اگر نظام اسلامى به طور كامل پياده شود، زمينهساز حكومت حضرت مهدى (عج) خواهد بود و انقلاب اسلامى متصل به قيام جهانى حضرت حجت (عج) خواهد شد.
سرپرست حجاج ايرانى در بخش ديگرى از سخنان خود، حج را كاملترين برنامه خداوند براى سازندگى فرد و جامعه دانست و گفت: اگر زائر خانه خدا از اين برنامه
آنگونه كه شايسته است، استفاده كند و مناسك حج را صحيح انجام دهد، نهتنها سرنوشت خود را تغيير مىدهد، بلكه قادر به تغيير سرنوشت جامعه اسلامى و تمامى بشريت نيز خواهد بود.
وى افزود: كمترين بهره زائر بيتاللَّه الحرام پالايش جان از بدى و زشتى است و بالاترين نعمات و بركات حج توفيق ديدار صاحب خانه است و زيارت خانه بهانهاى براى ديدار حضرت حق خواهد بود.
آيةاللَّه رىشهرى با ذكر روايتى از رسول اكرم صلى الله عليه و آله گفت: قلب برخى مشغول دنياست، عدهاى سرگرم آخرت و جمعى، فوق اين دو پىگيرى مىكنند و به مولا (خداوند) نظر دارند.
وى افزود: وابستگان به دنيا آسودگى در دنيا ندارند و هر چه بيشتر لذايذ دنيوى را مىطلبند، تشنهتر مىشوند، آنان كه براى آخرت كار مىكنند، به هدف خود مىرسند و جمعى كه نه به لذت دنيا و نه لذت آخرت مىانديشند و خدا را مىجويند، به همه چيز مىرسند.
نماينده ولى فقيه به زائران ايرانى بيتاللَّه الحرام توصيه كرد در روزهاى پيش رو و در سرزمين عرفات، مشعر و منى از خداوند انس با حضرت حق را بجويند، زيرا بر اساس روايات اگر انسان بداند خداشناسى چقدر لذت دارد، دنيا را از خاك كفپا كمارزشتر خواند دانست.
وى بهترين هديه زائر خانه خدا در بازگشت از حج را معنويت و نورانيت حرمين شريفين دانست و خطاب به زائران ايرانى مقيم خارج از كشور گفت: بكوشيد از سفر حج، عطر كعبه، پيامبر، على عليه السلام و فاطمه عليها السلام را براى خود هديه ببريد.
اجراى طرح متمركز قربانى، امسال وارد ششمين سال خود مىشود. سابقه اجراى اين طرح به دنبال درخواست ايران از عربستان، مبنى بر انجام قربانى به صورت بهداشتى
و با شرط شرعى مصرف گوشتها بود. به همين منظور نشريه زائر گفتوگويى با آقاى رضانيا مسؤول اجراى طرح قربانى انجام داده است كه با هم مىخوانيم.
س: روند اجرايى طرح چگونه است؟
روند حضور ايرانيان در اين طرح از سال اجرا تاكنون سير صعودى داشته است، به طورى كه امسال 94396 نفر از زائران ايران قبل از اين كه به طرف حرمين شريفين حركت كنند، پول قربانى خود را در ايران واريز كردهاند.
س: آيا فقط به همين ميزان قربانى صورت مىگيرد؟
پيش بينى مىشود كه حدود 3 هزار نفر از ايرانيان خارج از كشور و يا افرادى كه به ندرت پول قربانى خود را واريز نكرده بودند براى تهيه كوپن قربانى اقدام كنند.
س: در مجموع ميزان قربانى چه تعداد است؟
امسال حدود 97500 رأس قربانى را احتمالًا از ناحيه حجاج ايرانى خواهيم داشت.
س: نحوه اجراى اين طرح را بيان كنيد.
امسال كوپنهايى كه در اختيار زائران قرار مىگيرد به لحاظ حجم كوچكتر شده و نوشتههاى فارسى آن داراى مطالب بيشترى است تا افرادى كه كوپن دست آنان است و وارد كشتارگاه مىشوند، بتوانند براى ذبح اقدام كنند.
س: چه كسانى از طرف كاروانها به كشتارگاهها مراجعه مىكنند؟
امسال هم مثل سالهاى گذشته براى هر كاروان پنج نفر به طور ثابت كارت ورود به كشتارگاه دريافت مىكنند كه شامل مدير، معاون، روحانى و روحانى معين و يكى از عوامل كاروان و به ازاى هر پنجاه زائر يك نفر مىتواند به كشتارگاه برود و بر روند ذبح نظارت داشته باشد.
س: آيا به اين افراد رسيد قربانى داده مىشود؟
در پايان قربانى كردن رسيد قربانى كه براى آقايان و خانمها تهيه شده با هدف اين كه اعلام كنيم قربانى از طرف آنها صورت گرفته به يكيك زائران تحويل داده مىشود.
س: طرح جديد قربانى در حج امسال چگونه است؟
امسال يك طرح جديدى را در دستور كار داريم كه اگر انشاء اللَّه زمينه آن فراهم شود آن را اجرايى خواهيم كرد و آن اين كه ذبح شبانه را از طرف آن دسته از زائرانى كه مراجع تقليدشان مجوز ذبح شبانه بدهند، انجام دهيم و به اين صورت تعداد بسيارى از زائران مىتوانند با اجازه مرجع تقليدشان در پايان روز دهم از احرام خارج شوند.
اجراى اين امر منوط به تصميمگيرىهايى است كه در اين روزها بحث آن مطرح شده است كه اگر مراجع تقليد موافقت كنند، ما از طريق اطلاعرسانى به استحضار كاروانها خواهيم رساند و اين بحث را اجرا خواهيم كرد.
س: براى ايرانيان خارج از كشور چه تمهيداتى را فراهم كردهايد؟
امسال هم براى ايرانيان خارج از كشور تمهيداتى را فراهم كرديم تا آنان بتوانند از اين امكانات بهرهمند شوند.
س: نحوه استفاده از گوشتهاى قربانى را بيان كنيد.
ما بسيار خوشحال هستيم در طرحى شركت مىكنيم كه مورد نظر مراجع، علما، مسؤولين و آحاد ملت ما هست كه گوشت مصرف شود. در اين طرح صددرصد گوشت قربانى حجاج ايرانى مصرف مىشود. اين مصرف در قالب تقسيمات بانك توسعه اسلامى است، كه بخشى از آن در خارج كشور، و بخشى هم در حرم مصرف خواهد شد.
هر ساله مقدار زيادى از گوشت قربانى به سفارش دفاتر كميته امداد امام خمينى در
لبنان در اختيار آنان قرار مىگيرد.
امسال هم در تلاش هستيم تا بتوانيم بخشى از نيازمندى كميته امداد امام خمينى در كشورهاى ديگر را فراهم كنيم.
در پى اقدام جنايتكارانه عوامل كفر و استكبار جهانى در هتك حرمت حريم حسينى و به خاك و خون كشيده شدن جمع كثيرى از زائران بارگاه ملكوتى سالار شهيدان در روز پنج شنبه 15 ذىحجه؟؟؟، آيةاللَّه رىشهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى، از مكه مكرمه پيام تسليتى به شرح زير داد و اين فاجعه بزرگ را محكوم كرد:
بسم اللَّه الرحمن الرحيم
ضايعه اسفناك شهادت جمعى از زائران حرم حسينى در كربلا، ما را در غم و اندوه فرد برد. عروج خونين از سرزمين ولايت و شهادت ادامه راه سرخى است كه سيد الشهدا عليه السلام آغاز كرد. سازمان دهندگان اين حملات كور در انديشه تفرقه ميان برادران شيعه و سنى هستند اما بدانند كه با مديريت مرجعيت آگاه و حوزههاى علميه كهن نجف و كربلا طرحها و توطئههاى شوم آنان جامه تحقق نخواهد پوشيد. بعثه مقام معظم رهبرى به نمايندگى از همه زائران ايرانى ضمن محكوم كردن اين اقدام تروريستى همدردى خود را با خانوادههاى عزادار شهداى روز پنجشنبه كربلا اعلام داشته و براى جان باختگان آرزوى رحمت و علو درجات دارد.
در آستانه آغاز ايام تشريق، همايش توجيهى مديران كاروانهاى حج تمتع سال 1384 روز جمعه ششم ذى حجه برابر با شانزدهم دى ماه با حضور رئيس سازمان حج و زيارت و ديگر مسؤولان ارشد ستادهاى حج برگزار شد.
در اين جلسه آقاى زرهانى رئيس سازمان حج و زيارت نكات و توصيههايى را به شرح زير خطاب به مديران كاروانهاى و مسؤولان ستادها بيان داشت كه اهمّ آنها به شرح زير است:
به عموم زائران توجه كنيد روحيه آنان را بسازيد، و با آنان ارتباط صميمانه و فضاى ارتباطى دو جانبه برقرار كنيد.
به كيفيت تغذيه و بهداشت زائران بينديشيد.
با انجام وقوف اضطرارى بار قربانى را سبك كنيد.
مقام معظم رهبرى ادامه روز دهم ذى حجه را براى ذبح بعد از غروب آفتاب مجاز دانستهاند، ضمناً حلق يا تقصير قبل از انجام قربانى را بلامانع شمردهاند. براى تحقق اين منظور ممكن است امسال برنامهريزى كامل به عمل نيايد اما براى سالهاى بعد بايد از اين ظرفيت هر چه بيشتر بهره ببريم.
رعايت نظم مراسم برائت با توجه به نظرات و دستورالعملهاى بعثه مقام معظم رهبرى ضرورت دارد، خصوصاً در مورد عدم شعار دادن و حتى ذكر صلوات جمعى در هنگام انتقال كاروانها به محل مراسم تذكر داده شود.
سال گذشته مديران كاروانها در ارتباط با تحويل اتوبوس مشاعر از پاركينگهاى حافل و تاسكو مشكل داشتند، امسال با برنامههاى تنظيمى اين مشكل كاهش خواهد يافت.
هواى عرفات در روز عرفه طبق اعلام يكى از سايتها امكان بارانى بودن دارد.
هرچند خبر بسيارى از سايتها فقط حاكى از ابرى بودن مىباشد.
امسال خوشبختانه بروز كسالت بين حجاج ايرانى با توجه به آموزشها و اقدامات انجام شده قبل از سفر، بسيار كمتر شده است.
امسال از صابون مايع بدون بو در مشاعر استفاده مىشود كه نتيجه هماهنگىهاى صورت گرفته توسط دفتر نمايندگى حج و زيارت در عربستان مىباشد.
ظرفيت ميزان آب در ساختمانهاى مكه محدود است و امكان تهيه آب در
شرايط حاضر حتى با صرف هزينه زياد هم موجود نيست. بنابراين به زائران تذكر داده شود كه در اين چند روزه در مصرف آب دقت نمايند.
در اين جلسه همچنين آقايان حميد حبيبىتنها، معاون تغذيه و تداركات ستادهاى حج و مهندس ترابيان معاون حمل و نقل و مشاعر ستاد مكة مكرمه برنامههاى تدوين شده براى ايام تشريق را تشريح كردند.
شنبه هفتم ذىحجه
(17/ 10/ 84)
فرياد برائت از مشركان زائران انقلابى در مسجدالحرام طنين افكند
مسجدالحرام بامداد امروز شاهد فرياد برائت هزاران زائر انقلابى به هنگام طواف خانه خدا بود. ابتكار اين عمل به دست زائران پرشور شيعه لبنانى بود كه از چندين روز قبل، در گروههاى منظم و با نشانهاى مخصوص و ابراز احساسات خالصانه به ذوات مقدّس اهلبيت عصمت و طهارت عليهم السلام، و نماياندن هويت شيعى خويش در جاىجاى مسجدالحرام، توجه ديگر زائران را به خود جلب كرده بودند.
دستههاى مختلف زائران انقلابى لبنانى كه عموماً متشكل از مردان و زنان جوان بودند از ساعاتى پيش از نيمهشب در چهار سوى كعبه معظمه و در ميان خيل عظيم زائران، با نظم و هيأتى مشخص مستقر شده و به دعا و مناجات مشغول بودند.
نويسنده اين سطور كه خود در آن هنگام در مسجدالحرام حضور داشتم، شاهد آن بودم كه در ساعت 10 دقيقه بامداد، زائران لبنانى با صلواتهاى بلند دستهجمعى توجه طواف كنندگان و ديگر زائران حاضر در محوطه مسجد و طبقات فوقانى را به خود جلب كردند. پس از چند صلوات با شعارهاى ضد آمريكايى و ضد اسرائيلى به تدريج به صفوف طوافكنندگان پيوستند و با اين شعارهاى كوبنده، فرياد برائت خود را حدود 15 دقيقه صداى حاكم و غالب بر كل مسجدالحرام نمودند.
فرياد برائت لبنانىها كه با شجاعت و شور، و با لهجه عربى توأم بود، به سرعت مورد استقبال ديگر زائران و طوافكنندگان قرار گرفت و هزاران تن از مليتهاى مختلف از جمله ايرانيان، كشورهاى جنوب و جنوب شرق آسيا، آمريكا و اروپا به صفوف آنان پيوستند.
برائتجويان كه بسيارى از آنان قرآن در دست داشتند با مشتهاى گرهكرده فرياد مىزدند: «اللَّهاكبر» «آمريكا، آمريكا، انت الشيطان الأكبر»، «يا أيّها المسلمون، اتّحدوا، اتّحدوا» «الموت لآمريكا، الموت لإسرائيل» «خيبر، خيبر، يا يهود، جيش محمّد سوف يعود».
به گفته ديگر شاهدان عينى، برخى از زائران فلسطينى كه هنگام اعلام برائت لبنانىها، در مسجدالحرام حضور داشتند، ضمن پيوستن به صفوف آنان، از مشاهده ابراز همدلى ساير مسلمانان جهان در ابراز نفرت از صهيونيسم اشك شوق مىريختند.
نيروهاى امنيتى و پليس سعودى كه در عمل انجام يافته قرار گرفته بودند، تنها ناظر خروش برائت زائران انقلابى بودند و هيچ عكسالعملى از خود نشان نمىدادند.
سال گذشته نيز زائران انقلابى لبنانى فرياد برائت و مرگ بر امريكا در كنار كعبه معظمه سر داده بودند؛ امّا آنگونه كه در كتاب «حج 25» آمده است، ظاهراً محدود و تنها در اطراف حجر اسماعيل صورت گرفته است. (1)
*** زائران جوان لبنانى امسال تلاش مىكردند تا شعائر مذهبى و شيعى خود را به نمايش بگذارند و در اين كار هم موفق بودند. آنها با بهرهگيرى از نظم و انظباط و تشكيل گروههاى چند ده نفرى و علائم خاص، و نيز تكلم به زبان عربى مىتوانستند بدون مزاحمت مأموران سعودى و يا مخالفان شيعه و در حضور آنان به راحتى و با صداى بلند صلوات بر رسول خدا صلى الله عليه و آله و خاندان او بفرستند، و دعاى جمعى كميل و فرج امام عصر (عج) بخوانند.
1) 1. حج 25، ص 261.
اينجانب شبى در محوطه مسجدالحرام در حال قرائت قرآن كريم متوجه صحبت يكى از جوانان لبنانى با زائرى ايرانى شدم كه با صداى بلند از اهلبيت عصمت و طهارت و مظلوميت آنان و بيزارى از دشمنان و قاتلان آنها سخن مىگفت. با او وارد صحبت شدم، جوانى پرشور و عاشق آل رسول اللَّه صلى الله عليه و آله بود. به صراحت و با صداى بلند (به عربى) از «عربيت» اعلام بيزارى مىكرد و تنها راه نجات مسلمانان را در تبعيت از اهلبيت عليهم السلام و توسط شيعيان مىدانست.
او مىگفت كشورهاى عربى با جهالت دم از عرب بودن خود مىزنند، عرب و عربيت چيست؟ آيا اين عربها نبودند كه سر پسر پيغمبر را بريدند و با خاندان آن حضرت بدان شيوه عمل كردند كه روى تاريخ را سياه نمودهاند؟ سپس سخن از امام راحل و ايران اسلامى به ميان آورد و از عشق خود به جمهورى اسلامى گفت و با چه عظمت و شورى از رئيسجمهورى اسلامى ايران آقاى دكتر احمدىنژاد به سبب مواضع انقلابى و ضد صهيونيستى اخيرش تجليل مىكرد. وقتى وى از عربيت بيزارى مىجست، ديدم زائرى عرب كه جلوى ما نشسته بود به عقب برگشت و خشم خود را با نگاهش نشان داد. به جوان لبنانى گفتم آهسته سخن بگويد كه اينها ناراحت نشوند، اما او بدون اعتنا به سخن خود ادامه مىداد.
با آن جوان خداحافظى كردم و همانجا به روح پرفتوح حضرت امام خمينى قدس سره درود فرستادم. آن احياگر اسلام ناب محمدى صلى الله عليه و آله كه نه تنها ايران را به لطف خدا آزادى و آزادگى بخشيد، بلكه همان گونه كه قول داده و فرموده بود انقلابمان و فرهنگ انقلابيمان به جهان صادر گشت. آرى حزباللَّه لبنان، جهاد اسلامى فلسطين و ...
نمونههاى بارز اين صدور مبارك است.
در موسم حج سال جارى كه از سوى نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت محور تبليغات آن «پيوند قرآن و عترت» اعلام شده است، همايش يك روزه اهلبيت عليهم السلام با
حضور گسترده ارادتمندان خاندان عصمت و طهارت در بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرّمه برگزار گرديد.
در اين همايش كه دهها تن از انديشمندان جهان اسلام و علماى اهل تسنن و شيعه كشورهاى مختلف نيز حضور داشتند، حجتالاسلام هادوى دبير هيأت علمى بعثه، شيخ خالد عطيه رئيس بعثه عراق، شيخ عبدالكريم عبيد روحانى مجاهد و آزاده لبنانى از جمله سخنرانان بودند.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در سخنرانى خود، اهلبيت عليهم السلام را پاسداران و حافظان احكام و معارف قرآن و سنت خواند و گفت: قرآن تمام نيازهاى مادى و معنوى انسان را تأمين مىكند و اهل بيت عصمت و طهارت عليهم السلام در كنار قرآن از احكام و معارف اين كتاب آسمانى حفاظت مىكنند.
آيةاللَّه «محمد محمدى رىشهرى»، كه حديث ثقلين را براى شركتكنندگان در همايش اهلبيت عليهم السلام در بعثه مقام معظم رهبرى تشريح مىكرد، گفت: رسول مكرم اسلام صلى الله عليه و آله در حديث ثقلين تمسك به قرآن و عترت را به تمام مسلمانان توصيه فرمود و برخى كه تصور مىكنند حديث ثقلين دو متن دارد، اشتباه مىكنند.
وى افزود: در مورد توصيه پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله به قرآن و سنت در كنار يكديگر سند صحيحى از شيعه و سنى وجود ندارد، تمسك به سنت طبق قرآن ضرورت دارد و نياز به حديث براى توصيه به كتاب اللَّه و سنت نيست.
نماينده ولى فقيه، عصمت، مرجعيت علمى اهل بيت عليهم السلام، پيوند دين و سياست، و دلالت بر امامت حضرت ولىعصر (عج) را چهار پيام اصلى حديث ثقلين دانست و گفت:
عصمت اهلبيت عليهم السلام را قرآن كريم مطرح كرده است و رسول گرامى اسلام نيز اهلبيت عليهم السلام را همتاى قرآن قرار داده و اگر كسى به عصمت اهلبيت عليهم السلام خدشه وارد كند در واقع به عصمت قرآن خدشه وارد كرده است و وجوب تمسك مطلق به اهلبيت عليهم السلام ووجوب مطلق اطاعت از آن دليل ديگرى بر عصمت آنان است.
وى افزود: همتايى اهلبيت عليهم السلام با قرآن دلالت بر مرجعيت علمى آنان دارد و پيغمبر صلى الله عليه و آله خوب مىدانست اگر اين مرجعيت علمى همراه با مرجعيت سياسى نباشد، استفاده امت اسلام و تمام بشريت از آن امكانپذير نيست. لذا اگر جهان بخواهد از علوم اهلبيت عليهم السلام استفاده كند، بايد آنها در مصدر حكومت و سياست قرار بگيرند.
نماينده ولى فقيه افزود: تجربه تاريخى نيز نگاه عميق پيامبر مكرم اسلام را نشان داد. زمانى كه اهلبيت عليهم السلام از قرآن جدا شدند، خلافت اسلام تبديل به حكومت كسرى و قيصر شد و اين نشان مىدهد كه تا اين دو پيوند نداشته باشند، اجراى احكام و حقايق قرآن ممكن نيست.
آقاى رىشهرى بقاى اهلبيت عليهم السلام تا قيامت را يكى از روشنترين پيامهاى حديث ثقلين دانست و گفت: امامت حضرت حجت (عج) از حديث ثقلين قابل استخراج است، زيرا اگر يكى از اهلبيت عليهم السلام تا قيامت نباشد، بين كتاب و عترت افتراق حاصل مىشود.
نماينده ولى فقيه گفت: تمسك به امام ظاهر، و پيروى مطلق و بدون قيد و شرط از اوامر او، تسليم شدن به رهبرى اوست. اما پيروى از امام غايب، پيروى از نايبان خاص و سپس نايبان عام، و امروز پيروى از ولى فقيه به شمار مىآيد.
وى با بيان اين كه امروز تمسك به امام زمان (عج) پيروى از فقيه جامع شرايط است، گفت: اگر كسى بخواهد در زمان غيبت ديندار حقيقى باشد و به اسلام واقعى تمسك كند، بايد از فقيه جامعالشرايط پيروى كند، همانگونه كه مردم مبارز ايران به رهبرى امام، انقلاب اسلامى را به ثمر رساندند و امروز با رهبرى خلف صالح آن حضرت از دستاوردهاى انقلاب پاسدارى مىكنند.
آقاى رىشهرى به توطئههاى مختلف دشمن عليه نظام جمهورى اسلامى ايران و پيروان اهلبيت عليهم السلام اشاره كرد و گفت: دليل اصلى دشمنى استكبار جهانى به سركردگى آمريكا با ايران اسلامى، اين است كه نظام جمهورى اسلامى منادى اسلام اهلبيت عليهم السلام است و فقيهى جامعالشرايط در رأس آن قرار دارد.
وى با تجليل از مقاومت اسلامى در لبنان، دليل تهاجم گسترده رژيم صهيونيستى
عليه مقاومت لبنان را تمسك مسلمانان لبنان به اسلام اهلبيت عليهم السلام دانست.
آقاى رىشهرى در پايان با ذكر روايتى از پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله گفت: تمسك حقيقى به اهلبيت عليهم السلام پاداش هزار شهيد از شهداى بدر و احد را دارد.
جمع كثيرى از علما و رحانيون شيعه از كشورهاى مختلف جهان كه در مراسم حج سال جارى شركت دارند، شامگاه امروز در نشست بعثه مقام رهبرى در مكه مكرمه حضور يافتند. در اين نشست نماينده ولى فقيه سرپرست حجاج ايرانى طى سحنانى، زمان شناسى، مخاطب شناسى، احاطه بر احاديث را سه شرط اصلى تبليغ براى مكتب اهل بيت دانست. وى با تبيين ويژگىهاى لازم براى تبليغ و اشاعه مكتب اهل بيت عليهم السلام گفت: امروز بيش از هر وقت ديگر، جهان آماده شنيدن قرآن و معارف ناب اسلامى است. به همين جهت روحانيون در نقاط مختلف جهان مسؤليت سنگينى در تبليغ دين خدا به دوش مى كشند.
يكشنبه هشتم ذى حجه 1426
(18/ 10/ 84)
تشكيل جلسه شوراى هماهنگى بعثه ويژه ايام تشريق
شوراى هماهنگى بعثه مقام معظم رهبرى با حضور نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى، رئيس سازمان حج و زيارت و سفير جمهورى اسلامى ايران در عربستان به منظور ارائه گزارش اقدامات و فعاليتهاى بخشهاى مختلف بعثه براى ايام تشريق و برگزارى هرچه با شكوهتر مراسم برائت از مشركين و دعاى ملكوتى عرفه در صحراى عرفات تشكيل جلسه داد.
در اين جلسه مسؤل دفتر بعثه مقام معظم رهبرى، معاون ادارى و مالى بعثه، و مسؤول روابط عمومى گزارشى از تدابير اتخاذ شده توسط مجموعه خود پيرامون امور مختلف كيفى و كمّى وقوف زائران ايرانى در عرفات و منى، و پيشگيرى از مشكلات پديد آمده در حج سال گذشته ارائه كردند.
در پايان جلسه شوراى هماهنگى، آيةاللَّه رى شهرى نكاتى را درباره نحوه قرائت پيام مقام معظم رهبرى در مراسم برائت از مشركان، دعا و مداحى در عرفات، تغذيه و حمل و نقل زائران، و رعايت اصول بهداشتى در ايام تشريق بيان داشت.
در اين جلسه اعلام شد كه پيام مقام معظم رهبرى به حجاج به 14 زبان ترجمه شده
و به صورت مكتوب و نيز صوتى بر روى لوح فشرده آماده توزيع ميان زائران كشورهاى مختلف است.
خيل عظيم زائران ايرانى و برخى از ديگر كشورها عصر امروز هشتم ذىحجه (روز ترويه) با بستن احرام و عمدتاً محرم شدن در كنار بيت اللَّه الحرام، براى انجام مناسك حج و قرب الى اللَّه عازم صحراى عرفات شدند.
با تلاش بى وقفه دستاندركاران اجرايى حج چادرهاى محل وقوف زائران ايرانى در عصر امروز آماده و پذيراى ضيوف الرحمن شد.
از امشب زائران دهانهاى پر از لبيك و دلهاى پر از شوق وصال، احرام بسته به سوى عرفات جارى شدند تا نمايى از محشر را در عالم خاك مجسم كنند. لباسهاى يكدست، لبها و دلهاى مشغول به ذكر خدا، نشانههاى واحدى بود كه آن شب رهروانى از سلك ابراهيم بدان شناخته مىشدند.
(19/ 10/ 84)
از بامداد امروز، روز عرفه صحراى عرفات شاهد خيمههاى افراشته زائران ايرانى بيت اللَّه الحرام در كنار خيمههاى زائران ديگر نقاط جهان است. بسيارى از حجاج ايرانى با وجود آن كه به سبب ترافيك سنگين پاسى از شب گذشته به محل وقوف خويش رسيدند، شب عرفه را به راز و نياز و مناجات به صبح رسانده و صبح گاهان را نيز تسبيح گوى آغاز كردند.
مراسم برائت از مشركان يادگار سه بت شكن بزرگ تاريخ: ابراهيم عليه السلام، محمد صلى الله عليه و آله و روح اللَّه قدس سره در فضايى معنوى و ملكوتى در محل وقوف زائران ايرانى در عرفات برگزار شد. در اين مراسم نمايندگان آيات عظام و نمايندگان و زائرانى از كشورهاى مختلف همراه با خيل عظيم زائران ايرانى حضور داشتند. معاون وزير امور خارجه كشور ساحل عاج، رئيس مركز اسلامى وين، رئيس بعثه حزب اللَّه و وزير كار دولت لبنان، چهار نفر از نمايندگان مجلس لبنان و شيخ عبدالكريم عبيد روحانى آزاده لبنانى از جمله حاضران بودند.
اين مراسم با شعارهاى ضد آمريكايى و ضد صهيونيستى آغاز شد و آيةاللَّه
رىشهرى امير الحاج ايران، متن پيام ولى امر مسلمين را قرائت كرد و سپس ترجمه عربى آن نيز قرائت گرديد. در پايان مراسم برائت، قطعنامهاى پيرامون اوضاع جهان اسلام و مسائل مهم آن همچون توطئههاى استكبار جهانى به سركردگى آمريكا و رژيم پليد نامشروع اسرائيل بر ضد اسلام و مسلمين، وحدت امت اسلامى، دفاع از حق مسلم جمهورى اسلامى ايران از انرژى هستهاى، و تشكيل بازار مشترك اسلامى و مشاركت در توليد و توزيع كالاهاى مورد نياز مسلمانان صادر شد.
بسم اللَّه الرحمن الرحيم
قال اللَّه تعالى: «فَإِذا قَضَيْتُمْ مَناسِكَكُمْ فَاذْكُرُوا اللَّهَ كَذِكْرِكُمْ آباءَكُمْ أَوْ أَشَدَّ ذِكْراً»
(چون مناسك خود را با پايان برديد، خدا را چنان ياد كنيد كه پدران و برترين عزيزان خود را ياد مىكنيد، بل از آن نيز بيشتر) «سوره بقره آيهى 200»
روزهاى حج، روزهاى اميد و نويد است. از سوئى شكوه همبستگى ميان مسافران خانهى توحيد، در دلها اميد مىآفريند، و از سوئى طراوت يافتن جانها به بركت ذكر الهى، گشايش درهاى رحمت را نويد مىدهد.
حاجيان پس از آنكه مناسك پر رمز و راز حج را كه خود لبالب از ذكر و خشوع است به جاى آوردند، بار ديگر به ذكر خدا فراخوانده مىشوند. اين تاكيد از آنرو است كه ياد خدا دلهاى افسرده را فروغ مىبخشد و نور ايمان و اميد در آن ميدمد ... و دل آنگاه كه اميدوار و مومن است، آدمى را بر درست پيمودن گردنههاى لغزنده و پرچالش زندگى و رسيد به قلههاى كمال مادى و معنوى قادر مىسازد.
معنويت حج، همين در ذكر اللَّه است كه چون روح در يكايك اعمال حج گنجانيده شده است. اين سرچشمهى مبارك بايد پس از دوران نيز همچنان بجو شد و اين
دستاورد، ادامه يابد.
آدمى در ميدانهاى گوناگون زندگى، قربانى غفلت خويش است. هرجا غفلت هست انهدام اخلاقى و انحراف فكرى و هزيمت روحى نيز هست. و همين ضايعات است كه به نوبه خود مىتواند علاوه بر اضمحلال شخصيت افراد انسان، شكست ملتها و فروپاشى تمدنها را نيز پديد آورد.
حج يكى از برترين تدابير اسلام در غفلت زدائى است. بين المللى بودن اين مراسم، گويا اين پيام را مىرساند كه امت اسلامى در هويت جمعى خود نيز، جدا از وظيفهى فردى هر مسلمان، موظف به غفلت زدانى از خويشتن است.
عبادات و مناسك حج، فرصت مىدهد كه ما اسارت و وابستگى غفلتبار خود به لذت طلبى و هوس و تن آسانى را موقتاً ترك كنيم. احرام و طواف و نماز و سعى و وقوف، ما را از ياد خدا سرشار و به حريم الهى نزديك مىكند، و لذت انس با خدا را دركام جان ما مىنشاد.
از سوى ديگر، شكوه و جلال اين گردهمائى به نظير، ما را با واقعيت امت عظيم اسلامى كه فراتر از ملتها و نژادها و رنگها و زبانها است، آشنا مىسازد. اين جمع درهم تنيده و هماهنگ، اين زبانها كه همه به يك سخن مترنماند، اين تنها و دلها كه همه به يك قبله رو مىآورند اين انسانها كه دهها كشور و ملت را نمايندگى مىكنند، همه متعلق به يك واحد و يك مجموعهى عظيماند، و آن امت اسلامى است.
حقيقت آن است كه امت اسلامى دورانى دراز، در غفلت از خويش گذرانيده است. عقب ماندگى هاى امروز علمى و عملى و فرودست ماندن در ميدان سياست و صنعت و اقتصاد، محصول تلخ آن غفلتها است ... و اكنون با تحول شگرفى كه در جهان پديد آمده يا در حال پديد آمدن است، امت اسلامى بايد غفلتهاى گذشتهى خود را جبران كند ... و خوشبختانه برخى پديدههاى دوران كنونى، نويد دهندهى آغاز اين حركت جبرانى است.
ترديد نبايد كرد كه دنياى استكبار، بيدارى مسلمانان و اتحاد اسلامى و پيشرفت
ملتهاى ما در ميدانهاى دانش و سياست و نوآورى را، بزرگترين مانع سلطه و سيطرهى جهانى خود مىشمارد و با همهى توان با آن مىستيزيد. تجربهى دوران استعمار و نواستعمارى پيش روى ما ملتهاى مسلمان است. امروز كه دوران استعمار فرانوين است بايد از آن تجربهها درس بياموزيم و بار ديگر براى مدتى طولانى، دشمن را بر سرنوشت خود مسلط نكنيم.
در آن دورانهاى تلخ و سياه، قدرتهاى مسلط غربى، همهى ابزارهاى فرهنگى و اقتصادى و سياسى و نظامى را براى تضعيف كشورها و ملتهاى مسلمان به كار گرفتند و تفرقه و فقر و جهل را بر آنان تحميل كردند. غفلت و تنبلى وضعف نفس بسيارى از رجال سياسى، و مسئوليت ناپذيرى بسيارى از نخبگان فرهنگى ما به آنان كمك كرد، ونتيجه، غارت ثروتهاى ما، و تحقير و حتى انكار هويت ما، و نابود شدن استقلال ما شد.
ما ملتهاى مسلمان روز بهروز ضعيفتر شديم و چپاولگران زياده خواه و سلطه طلب روز بهروز قوىتر.
اكنون كه به بركت فداكارى مبارزان و شجاعت و صداقت رهبران در برخى از نقاط دنياى اسلام، بيدارى اسلامى امواج خود را گسترش داده و جوانان و نخبگان و آحاد مردم را در بسيارى از كشورهاى اسلامى به ميدان آورده و چهرهى غدّار سلطه طلبان براى بسيارى از سياستمداران و زمامدران مسلمان آشكار گشته است، بار ديگر سردمداران استكبار در پى ترفندهاى تازه براى ادامه و تحكيم سيطرهى خود بر دنياى اسلاماند.
شعار دموكراسى خواهى و حقوق بشر يكى از اين ترفندهاى است.
امروز شيطان بزرگ كه خود مجسمهى شرارت و قساوت بر ضد بشر است، پرچم طرفدارى از حقوق بشر را بلند كرده و ملتهاى خاورميانه را به دموكراسى دعوت مىكند. دموكراسى مورد نظر امريكا در اين كشورها به معناى آن است كه دست نشاندگانى رام و مطيع، به كمك توطئه و روشوه و تبليغات اغواگر، در انتخاباتى ظاهراً مردمى و باطناً آمريكائى برسركار بيايند و عامل آمريكار در تحقق هدفهاى پليد
استكبارى شوند.
سر لوحهى اين هدفها سركوب موج اسلامخواهى و به انزوا كشيدن دوبارهى ارزشهاى اسلامى است. همهى ابزاراهاى تبليغاتى و سياسى امريكا و ديگر سلطه طلبان، امروز به كار افتاده است تا نهضت بيدارى اسلامى را به تأخير اندازند و اگر بتوانند سركوب كنند.
ملتهاى مسلمان بايد امروز كاملًا هوشيار و مراقب باشند. و علما و پيشوايان دينى، روشنفكران و دانشگاهيان، نويسندگان و شاعران و هنرمندان، جوانان و نخبگان، همه و همه بايد با هوشيارى و اقدام بهنگام، نگذارند، آمريكاى جهانخوار دورهى جديدى از سلطهى استعمارى خود بر دنياى اسلام را آغاز كند.
شعار دموكراسى خواهى از سوى سلطه گرانى كه سالها مدافع رژيمهاى ديكتاتورى در آسيا و آفريقا و قارهى آمريكا بودهاند، پذيرفته نيست. داعيهى مبارزه با خشونت و تروريسيم از كسانى كه خود مروَج تروريسم صهيونيستى و مرتكب خونينترين خشونتها در عراق و افغانستاناند، نفرت آور است. ادعاى طرفدارى از حقوق مدنى از شيطانهائى كه جنايات تروريست خون آشامى چون شارون را بر مردم مظلوم فلسطين، همواره تحسين و تشويق كردهاند، فريبى مستوجب لعن و نفرين است. مرتكبان جنايات گوانتانامو و ابو غريب و زندانهاى مخفى در اروپا و تحقير كنندگان ملت عراق و فلسطين و پرورش دهندگان گروههائى كه به نام اسلام، خون مسلمانان را در عراق و افغانستان مباح مىشمرند، حق ندارند از حقوق بشر سخن بگويند.
دولتهاى امريكا و انگليس كه شكنجهى متهمان و حتى ريختن خون آنان در خيابانها را مجاز ميشمرند و حتى شنود مكالمات تلفنى شهروندان خود بدون حكم قضائى را جايز مىدانند، حق ندارند خود را طرفدار حقوق مدنى معرفى كنند دولتهائى كه با توليد سلاح اتمى و شيميائى و به كار گرفتن آن، تاريخ معاصر خود را سيه رو كردهاند، حق ندارند خود را متولى عدم اشاعهى صنعت هستهئى قلمداد كنند.
برادران و خواهران مسلمان!
امروز جهان و به ويژه جهان اسلام دوران حساسى را مىگذراند. از سوئى امواج بيدارى سراسر دنياى اسلام را فراگرفته، و از سوئى چهرهى غدّار امريكا و ديگر مستكبران از پردهى تزوير و ريا، بيرون افتاده است. از سوئى حركت به سمت بازيابى هويّت و اقتدار در بخشهائى از جهان اسلام آغاز شده و در كشورى به عظمت ايران اسلامى، نهالهاى دانش و فناروى مستقل و بومى به بار نشسته و اعتماد به نفسى كه محيط سياسى و اجتماعى را متحول كرده بود به محيط علم و سازندگى كشيده شده است.
و از سوئى رخنههاى ضعف و انحطاط در آرايش سياسى و نظامى دشمنان پديد آمده است. امروز عراق از سوئى و فلسطين و لبنان از سوئى نمايشگاه ضعف و عجز قدرت پرمدعاى امريكا و صهيونيزم است. سياست خاورميانهئى امريكا در نخستين گامهاى خود با موانعى بزرگ مواجه شده و ناكامى در اين سياست، به حربهئى بر ضد طراحان آن تبديل شده است.
امروز روزى است كه ملتها و دولتهاى مسلمان مىتوانند ابتكار عمل را به دست گيرند و كارى بزرگ را آغاز كنند. كمك به ملت مظلوم فلسطين، حمايت از ملت بيدار عراق، حراست از ثبات و استقلال لبنان و سوريه و ديگر كشورهاى منطقه، وظيفهئى همگانى است، و وظيفهى نخبگان سياسى و دينى و فرهنگى و رجال ملى و جوانان و دانشگاهيان، سنگين تر از ديگران است. وحدت و همدلى ميان پيروان مذاهب اسلامى و پرهيز از اختلافات فرقهئى و قومى بايد از برجسته ترين شعارهاى اين نخبگان باشد.
نشاط علمى، نشاط سياسى، تلاش فرهنگى و بسيج كردن همهى نيروهاى در اين صفوف اصلى، بايد سرلوحهى دعوت آنان قرار گيرد.
دنياى اسلام براى مردمسالارى و حقوق بشر، محتاج نسخهى مغلوط و بارها نقض شدهى غرب نيست، مردمسالارى در متن تعاليم اسلامى و حقوق انسان از برجسته ترين سخنان اسلام است. دانش را از دارندگان آن، از هرجا و هركه، بايد آموخت ولى دنياى اسلام بايد همت كند تا هميشه شاگرد نماند و از استعدادهاى خود و همت خود براى نوآورى و ابتكار و توليد علم كمك بگيرد.
ارزشهاى غربى كه در كشورهاى آنان به فروپاشى اخلاقى و رواج شهوترانى و خشونت و قانونى كردن همجنس بازى و فضاحتهاى ديگرى از اين قبيل انجاميده، قابل تقليد نيست. اسلام با ارزشهاى والاى خود، برترين منبع رستگارى انسانها است و نخبگان ملتها وظيفهى حتمى بازخوانى و ترويج اين ارزشها را بر دوش دارند.
تروريسم كور و وحشيانه كه امروز مستمسك اشغالگران عراق براى حمله به اسلام و مسلمانان و بهانهى ادامهى اشغال نظامى آن كشور اسلامى است، بنابر تعاليم اسلام مطرود و محكوم است. اولين متهم اين حوادث جنايتبار نظاميان امريكائى و دستگاههاى جاسوسى آمريكا و اسرائيلاند كه تأثير گذارى بر روند تشكيل دولت در عراق نزديكترين هدف خباثت آلود آنها به شمار مىرود.
برادران و خواهران مسلمان!
تضمين كنندهى همهى هدفهاى بزرگ امت اسلامى، توكل به خداوند و اعتماد به وعدهى حتمى قرآن و تحكيم اتحاد اسلامى است، و فريضهى حج با مايهى غنى و كارساز ذكر اللَّه و با اجتماع متراكم و عظيم مسلمانان در مناسك آن، مىتواند نقطهى آغاز و سكوى پرش اين نهضت فراگير باشد. و برائت در قول و عمل از سردمداران كفر و استكبار در اين فريضه، الگوى عمل و نخستين گام در اين راه گردد.
توفيق الهى را براى شما حجاج و دعاى حضرت والى اللَّه اعظم روحى فداه را براى همهى مسلمانان آروز مىكنم.
والسلام عليكم ورحمة اللَّه
سيد على خامنهاى
اعوذ باللَّه من غضب الجبّار
بَراءَةٌ مِنَ اللَّهِ وَ رَسُولِهِ إِلَى الَّذِينَ عاهَدْتُمْ مِنَ الْمُشْرِكِينَ
تمجيد متوالى و تسبيح متوالى، ترا سزد، اى پروردگار نوح، اى خداى ابراهيم، اى معبود موسى، اى مسجود عيسى و اى خداى احمد كه اذن ورود به ضيافت پرشكوه حج و حضور در اين سرزمين مقدس را به ما مرحمت فرمودى.
بار الها، در اين فضاى ملكوتى و از كنار شهر مقدّس مكّه، پايگاه قدرتمند خداپرستان، با ابراز خضوع و بندگى به درگاه با عظمتت، ضمن محكوم ساختن روش و منش دشمنان دين و انسانيت، اين واقعيت تلخ دوران زندگى بشر را به تمام جهانيان يادآورى مىكنيم كه خباثت تفكّر شوم صهيونيزم از زمانى خودنمايى كرد كه پيامبر اولوالعزم، فرستاده بزرگ الهى، حضرت موساى كليم على نبيّنا وآله وعليه السلام، منادى بزرگ يكتاپرستى و مبارزه با فرعونيان ستمگر، پس از تحمّل رنجها و مشقّات فراوان، از فراز كوه طور با الواح نورانى و فرامين مقدس الهى به سوى مردم سرازير گشت تا امّت خود را به وادى امن هدايت رهنمون گردد، ليك، افسوس كه سامريان دنياپرست و پيروان مكتب تكاثر، آيات الهى را بهايى اندك فروختند و گوساله طلاى ساخته و پرداخته شياطين را به جاى خداى بزرگ و مهربان نشانيدند و از همان زمان، بتپرستى و شرك، در قالبى جديد رُخ نمود و امروز، صهيونيزم پليد جهانى در عصر جاهليت نوين، با همان تفكر امّا با شيوههاى جديد، در صدد سلطه و سيطره بر تمامى صحنههاى اقتصادى فرهنگى، سياسى و نظامى جهان برآمده و تأسيس دولتى سفاك و مزدور به نام اسرائيل، تنها صحنهاى كوچك از خيمهشببازى گردانندگان صحنههاى پشت پرده اردوگاه مشترك استكبار و استعمار پير به شمار مىرود.
با بيان اين واقعيت تاريخى محكوم به شكست، ما زائران بيت اللَّه الحرام با الهام از فرهنگ غنى اسلام ناب و تعاليم انبيا الهى و در رأس آنان گل مسندنشين بوستان انبيا، پيامبر عاليمقام اسلام حضرت ختمى مرتبت صلى الله عليه و آله در اقدامى شرعى و آگاهانه، مبتنى بر رهنمودهاى احياگر حج ابراهيمى و بنيانگذار جمهورى اسلامى ايران، امام راحل
(قدّساللَّه نفسه الزكيّه) و فتواى خلف صالح آن حضرت، مقام معظّم رهبرى انقلاب اسلامى مدّظلّه العالى، مبنى بر اقامه مراسم اعلام برائت از مشركين در صحراى مقدّس عرفات، هم اكنون و با كسب اجازه از محضر اميرالحاج اعظم، مولانا حضرت صاحب العصر والزمان ارواحنا لتراب مقدمه الفداء، بر لزوم برائت و بيزارى از شرك و بتپرستى و تمامى مظاهر عينى آن تأكيد نموده و ضمن اعلام آمادگى براى اجراى فرامين و رهنمودهاى ولى امر خويش و مقابله با تمامى مظاهر كفر و شرك و نفاق، مواضع اصولى خود را به اين شرح اعلام مىداريم:
ما زائران بيت اللَّه الحرام ضمن تقبيح توطئهها و اقدامات صهيونيزم بين المللى، به عنوان شيطانى مكّار و مروّج كفر، شرك و بتپرستى و عامل به بردگى كشيدن انسانها با شيوهاى نوين، حركت شيطانى گردانندگان جبهه صهيونيزم را در زمينه دستآويز قرار دادن آيين آسمانى و دين حضرت موسى عليه السلام، كه آنان را تا عمق پرتگاه نفرت جهانى به پيش برده، محكوم ساخته و جهان اسلام و ملتهاى آزاده را به انجام مقدمات مؤثر به منظور خنثى كردن سياستهاى شيطانى اين اردوگاه، فرا مىخوانيم.
ما زائران بيتاللَّه الحرام، اعمال تجاوزكارانه استكبار جهانى به سركردگى مجسمه و كانون شرارت، آمريكاى جنايتكار را، در تجاوز و جنگ افروزى، قتل و غارت، شكنجه و جاسوسى، آدمربايى و ايجاد زندانهاى مخفى، به شدّت محكوم ساخته و ضمن تأكيد بر ضرورت خروج نيروهاى اشغالگر از سرزمينهاى اسلامى، مراتب نفرت و انزجار و برائت خود را از آمريكا، اين امّالفساد قرن و شيطان بزرگ و مولود نامشروع آن، يعنى اسرائيل غاصب اعلام مىداريم.
ما زائران بيت اللَّه الحرام، دستيابى و بهرهگيرى از انرژى صلحآميز هستهاى و ساير مواهب الهى و طبيعى را حقّ ملّتها و مسلمانان سراسر عالم دانسته، ايجاد هرگونه محدوديت و توجيه از سوى كشورهاى اروپايى را در مورد حقوق كشورهاى اسلامى در زمينههاى مختلف، حركتى غير اصولى و مغاير با موازين بين المللى دانسته و ضمن هشدار به آنان در مورد ضرورت رعايت حقوق شهروندى مسلمانان، بر حقّ مسلّم
تمامى كشورهاى اسلامى مبنى بر برخوردارى از فناورى هستهاى تأكيد مىنماييم.
در پايان ضمن آروزى عزّت و سرافرازى مسلمانان، ظهور موفور السرور حضرت بقيّةاللَّه الاعظم (عجّل اللَّه فرجه الشريف) را از درگاه خداوند بزرگ مسألت مىداريم تا از رهگذر حضور پربركت آن امام همام، عدالت و امنيت بر زمين حكمفرما شده و در سرتاسر جهان اين نداى معنوى، طنين افكن گردد كه:
لا إله إلّااللَّه محمّداً رسول اللَّه
والسلام على عباد اللَّه الصالحين
نهم ذىحجّه 1426/ 19 دىماه 1384
عصر روز عرفه دعاى روح بخش و ملكوتى عرفه يادگار سالار شهيدان حضرت امام حسين عليه السلام به ياد مناجات و راز و نياز آن وجود مقدس در صحراى عرفات طنين افكن شد. در اين مراسم روحانى كه هزاران تن از حجاج ايرانى و ديگر كشورها حضور داشتند، زائران با سيل اشك و آه و ناله واستغاثه در پيشگاه ربوبى، «الهى العفو» گويان از خداوند قادر متعال خواهان بخشش گناهان خويش و لطف و عنايت حق تعالى شدند.
زائران شيعه در حالى كه به حضرت مهدى موعود (عج) متوسل مىشدند، براى موفقيت و پيروزى اسلام و مسلمين، طول عمر و توفيق مقام معظم رهبرى، سرافرازى و موفقيت نظام مقدس جمهورى اسلامى و سلامتى هم وطنان خود دعا كردند.
شور و حال حاكم بر فضاى دعاى عرفه امروز حجاج ايرانى به حدى بود كه اشك
و آه بسيارى از زائران تا پايان دعا و پس از آن ادامه داشت. عارفان در روز عرفه و در صحراى عرفات قدر ثانيهها را نيز مىدانند و لحظهاى را از دعا و نيايش و استغفار غافل نمىشوند.
با غروب آفتاب در عرفات، نماز مغرب و عشا به امامت نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى با حضور جمع كثيرى از زائران در جايگاه مراسم برائت از مشركان اقامه شد. آن گاه زائران توسط اتوبوس به مشعر الحرام منتقل شدند تا بامداد روز دهم در آن مكان مقدس وقوف كنند.
هنگامى كه نويسنده اين سطور با برخى از نيروهاى سابقهدار در مراسم كه در يك اتوبوس بوديم به مشعر الحرام رسيدم، با اختلاف نظر آن برادران درباره محدوده مشعر مواجه شدم. برخى از آنان معتقد بودند كه تا قبل از پل وقوف كنيم و جلوتر نبايد برويم، و عدهاى بر اين باور بودند كه بايد جلوتر برويم زيرا هنوز به تابلوى حد مشعر نرسيدهايم.
بعضى هم مىگفتند تابلوهاى سعودىهاى دقيق و قابل اعتنا نيست. لذا اينجانب كه براى نخستين بار مشرف مىشدم همراه با يكى از برادران براى آن كه خلاف حكم عمل نكرده باشيم چند صد مترى به عقب باز گشتيم و در آنجا نيز با چند اتوبوس زائران ايرانى مواجه شديم كه مديران كاروان هايشان نيز در محدوده مشعر اختلاف داشتند. هرچند ما مطمئن شديم كه در «مشعر» وقوف كردهايم، امّا ضرورت دارد دست اندركاران با بررسى دقيق و اطمينان خاطر از محدوده مشعر الحرام مديران كاروانها را توجيه كنند تا زائران به شك وترديد نيافتند. به ويژه آن كه در احكام مشعر است كه نبايد پيش از طلوع آفتاب از «وادى محسّر» تجاوز كنند و محل وادى محسّر نيز علامت گذارى شده نيست.
از ديگر موارد منفى كه در وقوف در مشعر جلب نظر مىكند، اين است كه براى زائران ايرانى مكان مشخص و محصورى در نظر گرفته نشده است و ظاهراً يك مسير را به زائران ايرانى اختصاص داده بودند تا در آن مسير و پاركينگهاى آن وقوف كنند. اما
مأموران سعودى اين را هم اجرا نكردند و مسير اختصاصى ايرانيان را به روى ديگران نيز گشودند. لذا شلوغى و ازدحام زياد، عدم امكان خروج بسيارى از زائران از اتوبوسها به سبب نبودن جا براى وقوف، دور بودن و شلوغى سرويسهاى بهداشتى و نيز دود غليط گازوئيل اتوبوسهاى روشن خودى و غير خودى موجب گشت تا آن گونه كه بايد زائران نتوانند از فرصت وقوف در اين مكان مقدس كه سفارش اكيد به عبادت و اطاعت الهى آن شده است، بهرهبرند.
ضرورت دارد دست اندركاران حج جمهورى اسلامى با پىگيرهاى مؤكد، مسؤلان سعودى را وا دارند تا مشكلات موجود زائران در مشعر الحرام را حل كرده و در حج سال آينده مشكلات فعلى تكرار نگردد.
(19 تا 21/ 10/ 84)
صبحگاه دهم ذى حج روز عيد سعيد قربان، زائران بيت اللَّه الحرام پس از اقامه نماز صبح در مشعر الحرام كه بعضاً به جماعت خوانده مىشد، خود را آماده حركت به سوى «منى» كردند و همزمان با طلوع آفتاب براى انجام ساير اعمال حج تمتع روانه شدند.
بيشتر زائران فاصله مشعر تا منى را پياده طى كردند اما برخى حاجيان ديگر كشورها با انواع مختلف خودروها به راه افتادند كه تراكم خودروها و ازدحام سيل زائران پياده باعث شد حركت سواره و پياده به سختى و در مدت زمان بيشتر از معمول انجام گردد.
حاجيان ايرانى پس از ورود به منى و استقرار در مكانهاى از پيش تعيين شده، براى رمى جمره عقبه عازم گشته و پس از بازگشت به محل بيتوته، با اعلام رمى خود به مسؤلان كاروانها، به نيابت از آنها ذبح قربانى انجام گرفت و با اعلام اسامى آنان كه قربانى شان ذيح مىگرديد، حلق يا تقصير مىكرداند.
هر چند تدبير اتخاذ شده براى ذبح قربانى موفق و مفيد و مثبت واقع شده است، اما امر «حلق» به رغم اعلام دستور العملهاى بهداشتى و تدبيرهاى لازم، هنوز با كاستىهايى انجام مىشود كه مناسب شأن ضيوف الرحمن نيست، نبود يك جايگاه مناسب براى حلق و انجام آن در مقابل دستشويىهاى و بهويژه در برخى موارد در مسير عبور و مرور بانوان زائر صحنههاى ناخوشايندى را پديد آورده بود. برخى زائران مرد به
اين منظور رداى احرام خود را در آورده بودند، در حالى كه بانوان از مقابل آنها عبور مىكردند. نبود «حلّاق» ماهر نيز باعث شده است كه هركس سرخود را به دست ديگرى بسپارد و بعضاً ناشى بودن در اين امر زخمى و خونين شدن بسيارى از سرها را در پى دارد. اگر كسى مانند نويسنده اين سطور دوست و آشنايى براى حلق نداشت، سرگردان مىماند!
به ما گفته بودند براى پيشگيرى از موارد غير بهداشتى پيش بندهاى پلاستيكى يكبار مصرفى در نظر گرفته شده تا پس از حلق، موها تماماً در همان پيش بند جمع آورى شود. اما آنچه اينجانب به چشم خود ديدم چنين نبود و پخش شدن انبوه موهاى تراشيده شده در مسيرها، كمبود مواد شوينده در دستشويىها از عدم برنامه ريزى براى اجراى صحيح امور بهداشتى حكايت داشت.
به جاست از سال آينده در محل استقرار كاروانها جايگاه مخصوص و پوشيدهاى براى حلق همراه با حلّاق در نظر گرفته شود تا با رعايت اصول بهداشتى از آنچه امسال شاهد آن بوديم، جلوگيرى بعمل آيد.
شبهاى يازدهم و دوازدهم ذى حجه در محل بعثه مقام معظم رهبرى در منى مراسم برزگداشت سومين روز شهادت شهيدان سانحه هوايى فرماندهان سپاه، و چهلمين روز شهادت شهداى عرصه اطلاع رسانى و نيز ياد بود سه زائر ايرانى در گذشته در حادثه فرو ريختن ساختمان هتل لؤلؤ الخير مكه برگزار شد.
در اين مراسم كه هر دو شب از سيماى جمهورى اسلامى ايران به طور مستقيم بخش مىشد، پس از اقامه نماز جماعت مغرب و عشا مداحان اهل بيت عصمت و طهارت فضاى ملكوتى منى را معنويت بيشترى بخشيدند در شب اول حجةالاسلام والمسلمين راشد يزدى، و در شب دوم حجةالاسلام نقويان سخنرانى كردند.
سخنرانان ضمن گراميداشت خاطره اين شهدا به ويژه شهيد كاظمى فرمانده نيروى زمينى سپاه، بهرهگيرى هرچه بيشتر زائران را از فرصت بسيار ارزشمند پديد آمده براى آنان خواستار شدند.
در روز دوازدهم ذى حجه حدود ساعت يك بعد از ظهر در اوج حضور زائران اهل تسنن براى رمى جمرات بنا به آنچه مسؤلان سعودى اعلام كردند به سبب ازدحام زياد و اصرار زائران براى حمل اسباب و اثاثيه خود به هنگام رمى، شمار بسيارى از آنان كشته شدند.
به گفته سخنگوى وزارت كشور عربستان سعودى شمار كشته شدگان به 363 نفر رسيد كه عمدتاً از اتباع هند، پاكستان، سعودى، بنگلادش، مصر، تركيه، سودان، افغانستان و الجزاير هستند: شمار مجروحان اين حادثه بنا به نوشته روزنامه فارسى البلاد 289 تن اعلام شده است. هفت زائر ايرانى (شش تن از كاروانهاى اهل تسنن كردستان، و يك نفر از كاروانهاى تهران كه نتوانسته بود پيش از ظهر رمى كند) نيز جز كشته شدگان هستند.
اين حادثه كه متاسفانه نخستين نمونه از نوع خود نيست، پيشاپيش قابل حدس زدن بود، هرچند دليل اصلى اين فاجعه دقيقاً اعلام نشد، اما نمىتوان ادعاى مقام سعودى مبنى «بر اصرار زائران براى حمل اسباب و اثاثيه» را از عوامل بروز آنان دانست. زيرا اولًا:
به سبب اطلاع رسانى قبلى از طريق تابلوهاى بزرگ در سطح شهر و به زبانهاى مختلف كه از زائران خواسته شده بود هنگام حضور در رمى از آوردن اثاث و لوازم خوددارى كنند، اكثر قاطع زائران بدون اسباب و اثاثيه حاضر مىشدند.
ثانياً: مأموران سعودى با دقت و خشونت معدود زائرانى را كه لوازمى با خود حمل مىكردند، به كنارى كشيده و مانع حضور آنها با وسائلشان مىشدند.
بنابراين چنين چيزى نمىتواند عاملى براى تجمع فشرده و كشتار زائران باشد.
سهلانگارى در رفع سد معبر و نداشتن تدبير در انتظام عبور و مرور نقش مهمّى در بروز اين حادثه داشت. در طول مسير از محل استقرار حجاج در منى تا محل جمرات، قدم به قدم متكديان در چند رديف وسط راه نشسته و عموماً با نقص عضوهاى رقت آور و صداهاى تصنعى ترحم برانگيز مانعى بزرگ در رفت و آمد زائران هستند. از آن بدتر و مؤثرتر بيتوته كردن انبوه زائران پاكستانى و هندى و آفريقايى در اين مسير است كه از دو طرف، بخش اعظم راه را اشغال كردهاند. سيل زائران وقتى از محل استقرار خويش حركت مىكنند، وقتى به چنين موانعى برمىخورند، متراكم شده و سعى در يافتن راهى براى عبور مىكنند كه اين امر خود به بىنظمى موجود مىافزايد. از اين گذشته با اندك تدبيرى مسؤلان مربوطه مىتوانند مسير رفت زائران رمى جمرات را از مسير بازگشت آنان مجزا كنند تا از تداخل زائران رمى كرده در حال بازگشت با زائرانى كه رو به جمرات مىآورند، و به كندى عبور و مرور مىانجامد، پيشگيرى كنند.
وضعيت فعلى كه مختصراً بيان شد، يعنى حضور گسترده بىسرپناهان در مسير، آلودگى محيط، گدايان فراوان در وسط راهها كه شايد رقم آنان به هزاران تن برسد، و نيز حلق در محوطه جمرات و اطراف آن توسط بسيارى از زائران ديگر كشورها صحنههاى ناخوشانيدى را پديد مىآورد كه اينجانب به يكى از دوستان گفتم خدا خواسته است دشمنان اسلام و غربىها به سبب غير مسلمان بودن نمىتوانند اين صحنهها را ببيند و گرنه در بوقهاى تبليغاتى خود از اين فريضه بزرگ و پر محتوا چهرهاى خشن، آلوده و غيرانسانى ترسيم مىكنند، بهويژه هنگام رجم كه فشارهاى شديد و هجوم بىامان برخى، بدون ملاحظه حال ضعيفان و سالمندان صحنههاى درد آورى را پديد مىآورد.
ظاهراً اينجانب خوش خيال بودم زيرا دستگاه تبليغاتى استعمار پير انگليس از طريق عوامل مسلمان!! خود با فيلم بردارى از همين صحنهها در حج امسال و براى مخدوش كردن حقيقت اين آيين دشمن شكن، از آن چهرهاى زشت به بينندگان خود ارائه كرده است.
آيةاللَّه محمد محمدى رىشهرى روز پنچشنبه، در بازگشت از منى با انتشار پيامى حادثه تاسف بار سقوط هواپيماى نظامى سپاه را كه منجر به شهادت جمعى از مسئولين و فرماندهان سپاه پاسداران انقلاب اسلامى و يك نفر از همكاران صديق بعثه مقام معظم رهبرى شد، به رهبر فرزانه انقلاب و فرماندهى معظم كل قوا، و ملت شريف ايران تبريك و تسليت گفت.
در بخشى از اين پيام آمده است: خبر عزيمت سردار رشيد اسلام، سر لشكر احمد كاظمى و تعدادى از سرداران و افسران سپاه در حادثه سقوط هواپيما به ديار باقى، موجب اندوهناك شدن همه حجاج ايرانى بيت اللَّه الحرام در صحران عرفات شد زيرا اين فرماندهان شجاع و متدين و غيور از يادگاران ارزشمند دوران دفاع مقدس و ذخاير انقلاب اسلامى بودند.
نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت در اين پيام از حجاج ايرانى خواسته است تا در مسجدالحرام در جوار كعبه شريف دو ركعت نماز گزارده و به روح مطهر اين شهداى گرانقدر هديه كنند.
آيةاللَّه رى شهرى همچنين عروج شهادت گونه سردار سرتيپ صفدر رشادى از همكاران صديق بعثه مقام معظم رهبرى را نيز تبريك و تسليت گفت و افزود: براى بازماندگان اين عزيز بردبارى و براى اين شهيد بزرگوار از درگاه خالق بىنياز علو درجات را مسالت مىكنم.
جمعه 13 ذى حجه
(23/ 10/ 84)
تشكيل جلسه شوراى هماهنگى بعثه پس از ايام تشريق
با پايان يافتن ايام تشريق و انجام مناسك حج و بازگشت حجاج ايرانى به مكه، جلسه شوراى هماهنگى بعثه مقام معظم رهبرى به رياست نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در مكه مكرمه تشكيل شد.
در اين جلسه آقاى خاكسار قهرودى رئيس ستاد مكه گزارش از نحوه عملكرد اين ستاد در ايام تشريق ارائه نمود و ديگر اعضا نيز نقطه نظرات خويش را پيرامون نقاط ضعف و قوت مسؤلان بعثه و اجرايى بيان داشتند. سپس آيةاللَّه رىشهرى با تقدير از كارگزاران اجرايى و فرهنگى حج خواستار تشكيل كميتههاى تخصصى براى بررسى مشكلات و تجربيات حج به منظور بهتر برگزار شدن حج سال آينده شد. وى افزود: به فضل الهى و با برنامهريزىهاى مناسب، در مجموع فعاليتهاى اجرايى و فرهنگى حج امسال با كمترين مشكل برگزار شده است.
سرپرست زائران ايرانى همچنين اعلام داشت براى رعايت نظافت و بهداشت در زمان حلق لازم است سازمان حج و زيارت برنامهريزى كند و امكانات مورد نياز براى حفظ بهداشت و نظافت در ايام تشريق فراهم شود.
وى همچنين به ستاد مكه مأموريت داد تا موضوع قربانى سال جارى را مورد
بررسى قرار دهند و امور را به گونهاى ساماندهى كنند تا سال آينده همه قربانىهاى زائران ايرانى در روز اول ذبح گردد.
نماينده ولى فقيه ضمن ابراز تأسف شديد از حادثه منى، براى پيشگيرى از تكرار اين حوادث اعلام داشت بايد طى نامهاى از طريق آيةاللَّه تسخيرى به زبانى خيرخواهانه پيشنهادات مناسب به مقامات سعودى ارائه شود.
به مناسبت اتمام اعمال حج تمتع از سوى آيةاللَّه رى شهرى نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى، پيامى به شرح زير خطاب به حاجيان ايرانى صادر شد:
بسم اللَّه الرحمن الرحيم
الحمد للَّهعلى ما اولانا وله الشكر على ما ابلانا
سلام و درود بىپايان خداوند بر انبياء و اوصياء الهى و سلام بر شما حجاج بيت اللَّه الحرام كه توفيق حضور در ميهمانى بزرگ پروردگار مهربان را در موسم حج يافتيد. خدا را شاكريم كه مناسك حج امسال نيز با توفيقات ويژه او و عنايات خاص اميرالحاج الاعظم ولى عصر عج اللَّه تعالى فرجه الشريف پايان پذيرفت.
اگر چه تلاش همه مديران و مسؤولان اجرايى حج و بعثه مقام معظم رهبرى فراهم ساختن زمينه مناسب براى برگزارى مناسك بوده اما سرزنشهاى خار مغيلان و مشكلات و نارسايىهاى احتمالى از لوازم اجتنابناپذير اين سفر معنوى است كه در صورت شكيبايى و صبورى حاجيان، مايه پاكى آنان و نزول باران رحمت الهى است و از اين جهت نيز مأجورند.
حجاج محترم!
چه زود گذشت اين فرصت بىنظير، ساعات سبز دعا و اجابت، لحظات سرشار از پاكى و معنويت، ثانيههاى مملو از نيايش و عبادت و روزهاى برادرى و صميميت. مهم آن است كه شما در بارش رحمت الهى تولدى ديگر يافتيد و براى ادامه زندگى ره توشه
تقوا برگرفتيد. اكنون كه شما آماده مىشويد كم كم به وطن عزيزيمان ايران باز گرديد توجه به اين نكته ضرورى است كه لقب «حاجى» مسؤوليتهاى شما را براى ادامه زندگى بيشتر كرده و بايد تلاش كنيد با حفظ دستاوردهاى اين سفر معنوى بهترين سوغات را كه همانا حالات اخلاقى، تحولات درونى و درسهايى است كه از مكتب مكه و مدرسه مدينه كسب كردهايد، براى اعضاء خانواده، دوستان و آشنايان ببريد.
از خداوند متعال قبولى طاعات و عبادات و توفيق روزافزون همگى شما را در ادامه زندگى مسئلت مىكنم.
در پايان، حادثه جان باختن عدهاى از حجاج عزيز را در منى در عصر روز پنج شنبه به همه بازماندگان اين عزيزان تسليت گفته و براى قربانيان اين حادثه از پيشگاه الهى مغفرت و علو درجات را طلب مىكنم.
والسلام عليكم ورحمة اللَّه وبركاته
محمد محمدى رى شهرى
22 دى ماه/ 12 ذى حجه
بازگشت زائران ايرانى از 25 دى ماه به ايران آغاز مىشود و تا 13 بهمن ادامه خواهدداشت. معاون ستاد مكه مكرمه با اعلام اين مطلب افزود: ناوگان درون شهرى جابهجايى حجاج ايرانى در مكه مكرمه از بامداد روز چهاردهم ذى الحجه فعاليت خود را مجدداً آغاز خواهد كرد. على ليالى گفت: كار ارائه خدمات مسافرتى زائر با فعال شدن دفاتر هواپيمايى آغاز شده است.
وى تصريح كرد: طبق برنامههاى تنظيم شده، عمليات خدمات رسانى به حجاج ايرانى در ايام تشريق به خوبى انجام شده است واين خدمات تا آخرين روز حضور حجاج در عربستان ادامه خواهد داشت.
ليالى با اظهار تأسف از جان باختن گروهى از زائران در منى، اعلام كرد كار
آمارگيرى از بازگشت حجاج ايرانى از منى به مكه كه از ساعت 30/ 15 روز پنج شنبه آغاز شده ادامه خواهد يافت.
وى گفت: روزهاى قبل از اين حادثه تنها دو زائر ايرانى به دليل ناراحتىهاى جسمى، فوت كردهاند.
رييس سازمان حج و زيارت عمليات اجرايى حج امسال را روانتر و موفقيت آميزتر از سالهاى گذشته توصيف كرد.
سيد احمد زرهانى امروز درجمع خبرنگاران در مكه مكرمه گفت: ارزيابىهاى اوليه حاكى از آن است كه اكثر قريب به اتفاق زائران ايرانى حج تمتع امسال به موقع شرعى در مكانهاى وقوف، شامل عرفات، مشعر و منى حضور يافتند و اعمال خود را در ايام تشريق به انجام رساندند.
وى انجام عمل قربانى را در مقايسه با سالها گذشته بىسابقه خواند و افزود: نخستين بار عمليات ذبح قربانى با اعلام رمى جمره توسط مديران 96 كاروان از ساعت هفت صبح روز عيد سعيد قربان آغاز شد و ذابحين اعزامى كشورمان در اين روز عمليات ذبح قربانى 75 هزار زائر ايرانى را به نيابت از آنان انجام دادند و در محيطى كاملا بهداشتى اجزاى آن را براى استفاده نيازمندان بسته بندى كردند.
رييس سازمان حج و زيارت با بيان اينكه از طرح ايران براى ذبح قربانى استقبال شايانى شده است گفت: امسال عمليات ذبح قربانى حجاج ايرانى مقيم خارج از كشور را هم ذابحين ايرانى انجام دادند.
زرهانى با بيان اينكه بخشهاى بعثه و ستاد به ويژه در ايام تشريق با تمام توان در خدمت حجاج بودن افزود: عمليات درمانى و خدمات رسانى به زائران در منى نيز رضايت بخش بوده و به جز حادثه تلفات حجاج در منطقه رمى جمرات كه تعداد اندكى از زائران ايرانى در آن حضور داشتند هيچ پيش آمد غير مترقبه ديگرى تاكنون روى
نداده است.
وى از تلاش تمام عوامل اجرايى براى شناسايى ايرانيان فوت شده و يا آسيب ديده در اين حادثه خبر داد و گفت: به محض كسب اطلاعات دقيقتر از اين حادثه از طريق رسانههاى جمعى به اطلاع عموم خواهد رسيد.
رييس سازمان حج و زيارت با بيان اينكه هم اكنون يكصد هزار زائر ايرانى در مكه مكرمه حضور دارند افزود: شصت در صد غذاى اين حجاج از طريق آشپزخانه مركزى تامين مىشود تا نظارت دقيقترى بر كيفيت و كميت آن صورت گيرد.
زرهانى با بيان اينكه از 26 ديماه عمليات بازگشت حجاج ايرانى به ميهن اسلاميمان از فرودگاه جده آغاز مىشود افزود: اين عمليات تا 14 بهمن از فرودگاه مدينه ادامه خواهد داشت.
وى گفت: حجاج مدينه بعد هم از امروز به تدريج عازم مدينه النبى مىشوند.
زرهانى با بيان اينكه در پايان مناسك حج هر سال، نقاط ضعف و قوت روند برگزارى حج به منظور بهبود هرچه بيشتر امور بررسى مىشود، گفت: امسال از سىام بهمن ماه اين نشستها و نيز برنامهريزى براى حج سال آينده آغاز مىشود.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى، بعد از ظهر امروز جمعه با حضور در دو كاروان حج ايرانيان خارج از كشور، از نزديك با حجاج ايرانى مقيم خارج گفت و گو كرد.
آيةاللَّه محمد محمدى رىشهرى كه از سوى سيد احمد زرهانى رييس سازمان حج و زيارت و تعدادى از مسوولان بعثه مقام معظم رهبر همراهى مىشد در ديدار از دو كاروان حجاج ايرانى مقيم خارج از كشور از نزديك در جريان فعاليتهاى فرهنگى و اجرايى اين دو كاروان قرار گرفت.
تعدادى از جوانان ايرانى متولد خارج از كشور در گفت و گو با نماينده ولى فقيه،
فعاليتهاى فرهنگى و مذهبى خود در آمريكا، استراليا و كشورهاى اروپايى را تشريح كردند و از عشق و علاقه خود به ايران اسلامى سخن گفتند.
يك بانوى ايرانى كه از حدود 30 سال پيش تا كنون مقيم استرالياست، در اين ديدار به آيةاللَّه رى شهرى گفت: با توسل به حضرت زهرا عليها السلام، توفيق زيارت حرمين شريفين را پيدا كردم، اما در مدينه برخى ماموران واحد امر به معروف مسجد نبوى، برخورد غير مؤدبانه و بدى با زائران ايرانى داشتند.
وى خواستار اعتراض رسمى بعثه مقام معظم رهبرى به دولت عربستان براى برخورد با عوامل خطا كار شد. آيةاللَّه رىشهرى در پاسخ گفت كه موضوع از سوى مسوولان حج و زيارت پيگيرى خواهد شد.
اين بانوى ايرانى سلام خود و ايرانيان مقيم استراليا به رييس جمهورى اسلامى ايران ابلاغ كرد.
ياد و خاطره سرداران شهيد احمد كاظمى فرمانده نيروى زمينى سپاه پاسدران، صفدر رشادى معاون نيروى زمينى سپاه و ديگر شهداى سانحه هوايى اخير، جمعه شب با حضور نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه گرامى داشته شد.
در اين مراسم كه جمعى از نمايندگان مراجع تقليد نيز حضور داشتند يكى اعضاى هيات علمى بعثه مقام معظم رهبرى در ارتباط با مقام والاى شهيدان و نيز شخصيت شهيد رشاد سخنرانى كرد.
حجت الاسلام محمد شاملى با ذكر آيات از كلام اللَّه مجيد و با تشريح فلسفه شهادت وتجليل از مقام شهيد، از شهيد رشاد به عنوان شخصيتى ياد كرد كه در برقرارى ارتباط با مردم و خوشرويى و جلب و جذب ديگران نمونه يك انسان برجسته بود.
شاملى، خصوصيات فردى، مديريت قوى و توانمند وتصميمگيرى سريع و درست در بحرانها را از جمله ديگر خصوصيات شهيد رشاد دانست و افزود: او در وقتشناسى و مخاطبشناسى بىنظير بود.
در اين مراسم صادق آهنگران مداح اهل بيت عصمت و طهارت عليهم السلام نيز در رساى شهيدان و مظلوميت خاندان وحى ونبوت مداحى كرد.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى عصر امروز با قاريان و حافظان اعزامى به حج ديدار كرد و از ذكر و توجه به حضرت حق به عنوان فلسفه حج ياد كرد و عموم زايران بهويژه دستاندركاران امور قرآنى را به درك حضور خداوند در تمامى مراحل زندگى فراخواند.
آيةاللَّه رىشهرى در اين ديدار با اشاره به محوريت پيوند قرآن كريم وعترت در برنامههاى فرهنگى بعثه مقام معظم رهبرى در حج سال جارى افزود: در روايات و قرآن كريم توصيه شده است كه نه تنها در ايام معلومات (دهه ذيحج) و معدودات (سه روز ايام تشريق) بايد به ذكر الهى مشغول بود بلكه بعد از انجام مناسك نيز بايد ذكر خدا را در همه احوال فراموش نكرد.
هيئت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران اسامى شش نفر از زائران ايرانى فوت شده در حادثه اخير منى را اعلام كرد.
سرپرست هيئت پزشكى حج جمعيت هلال احمر ايران امروز گفت: على محمد صالحى دزفولى از كاروان 20162 خوزستان، طهماسب پور نامى از كاروان 17644 تهران، صالح نجومى از كاروان 17988 تهران، صديق كهنه پوشى از كاروان 25138 كردستان، محمد شريف ايمانى از كاروان 25138 كردستان، خانم بىبىخانم رضايى از
كاروان 25138 كردستان، شش زائر ايرانى فوت شده در حادثه منى هستند.
دكتر حسين ضيايى همچنين از مفقود بودن دو ايرانى به نامهاى سيد احمد جواديون از كاروان 17730 تهران و عصمت داورانى از كاروان 26216 كرمان خبرداد و افزود: شش زائر ايرانى ديگر نيز در اينحادثه زخمى و پس از مداوا مرخص شدند.
بنابر آخرين اطلاعات منتشر شده دولت عربستان، در حادثه روز پنج شنبه رمى جمرات در منا كه بر اثر تراكم جمعيت روى داد، دست كم 363 نفر كشته و بيش از سيصد نفر زخمى شدند كه اكثر آنها از كشورهاى جنوب شرق آسيا و آفريقا بودند.
مراسم تجليل از روحانيون نمونه كاروانهاى حج سال جارى به همت معاونت امور روحانيون بعثه مقام معظم رهبرى و با حضور آيةاللَّه رى شهرى جمعه شب در سالن اجتماعات بعثه در مكه مكرمه برگزار شد.
در اين مراسم نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى از روند اجراى برنامههاى معنوى و فرهنگى حج ابراز رضايت كرد و گفت: در مجموع حج سال جارى با عزت و آبرومندى برگزار شد.
وى افزود: آبرومندترين، منظمترين و عزتمندترين حج را زائران ايران خانه خدا به بركت انقلاب اسلامى انجام مىدهند.
سرپرست حجاج ايرانى با قدردانى از روحانيون نمونه كه از ميان تمام روحانيون متقاضى اعزام به حج سالجارى انتخاب شدهاند از آنان خواست براى تنظيم برنامه پنجساله و چشم انداز 20 ساله حج، بعثه مقام معظم رهبرى را يارى رسانند تا برنامهاى واقعبينانه با در نظر گرفتن امكانات و شرايط حاكم بر حج تهيه شود.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران با اشاره به برخى برخوردهاى نامناسب ماموران امر به معروف با زائران ايرانى گفت: در مجموع در مقايسه با سالهاى گذشته تعامل ماموران سعودى با زائران ايرانى روند بهترى داشته است و مشكلات باقيمانده نيز
پيگيرى خواهد شد.
وى افزود: براى ترويج دين خدا، اهانت به زائران ايرانى ذلت نيست، بلكه عين عزت و افتخار است.
سرپرست حجاج ايرانى در پاسخ به گلهمندى يكى از روحانيون از نوع برخورد كاركنان هواپيمايى سعودى با زائران ايرانى، به رييس سازمان حج و زيارت ماموريت داد تا در مورد پروازهاى برگشت حجاج با مسوولان هواپيمايى سعودى مذاكره كند تا هواپيمايى سعودى خدمات مناسبى به زائران ايرانى ارائه دهد و حرمت زائران را در هر شرايطى حفظ كند.
پيش از سخنان سرپرست حجاج ايرانى، حجةالاسلام عرب، معاون امور روحانيون بعثه مقام معظم رهبرى، گزارشى از روند انتخاب روحانيون نمونه ارائه داد و گفت: از بين حدود 1200 روحانى اعزامى، حدود 100 روحانى به دليل انجام ابتكارات خاص فرهنگى و حسن انجام وظايف محوله برگزيده شدهاند و از بين اين عده نيز افرادى كه خدمات برجستهترى داشتهاند، انتخاب خواهد شد.
شنبه 14 ذى حجه
(24/ 10/ 84)
ديدار اعضاى ستاد خبرى بعثه و خبرنگاران ايرانى با اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران
اعضاى ستاد خبرى بعثه مقام معظم رهبرى و خبرنگاران مطبوعات و برخى خبرگزارىهاى كشورمان كه براى پوشش خبرى مراسم باشكوه حج سال جارى به مكه مكرمه مشرف شدهاند، صبح امروز با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ديدار كردند.
در اين ديدار آيةاللَّه رى شهرى رسالت خبرنگارانى را كه كنگره عظيم حج را درك كردند سنگينتر از ساير خبرنگاران توصيف كرد.
وى در جمع اعضاى ستاد خبرى بعثه رهبر معظم انقلاب و گروه اعزامى ايرنا و خبرنگاران اعزامى از خبرگزارى فارس و روزنامههاى ايران، جوان، رسالت، جمهورى اسلامى و ابرار، خبرنگارى و تغذيه خبرى جامعه را كارى بسيار حساس و مهم توصيف كرد و گفت: اين موضوع درباره حج، آنهم حج جمهورى اسلامى ايران كه از بعد الهى و فرهنگى و يژهاى برخوردار است به مراتب حساستر، ظريفتر و مهمتر است.
آيةاللَّه رىشهرى با اشاره به بيانات رهبر معظم انقلاب درباره آثار فردى و جمعى حج، جوهره اين فريضه عظيم الهى را ياد خدا در همه احوال دانست و تصريح كرد: اگر
حج انسان مورد قبول و عنايات خداوند قرار داشته باشد آثارش بايد بعد از حج در كارهاى حجاج نمود داشته باشد و چاشنى توجه و ياد خدا همواره در آثار و وجودش نمايان باشد.
اميرالحاج ايران حج را بزرگترين ذكر فردى و جمعى توصيف كرد و افزود: ياد خدا نبايد در ايام حج خلاصه، و فقط بر زبان جارى شود بلكه بايد پس از فريضه حج نيز با فوت در وجود انسان ادامه يابد و اين ذكر انسان را به بالاترين درجه كمالات معنوى مىرساند.
نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت نهادينه شدن ياد خدا را در وجود انسان موجب كسب محبت الهى دانست و افزود: با محبت خدا تمام ثواب دنيوى و اخروى و بركات آسمانى نصيب انسان مىشود و همه بايد بكوشيم تا به اين مهم دست يابيم.
اعضاى هيأت علمى بعثه مقام معظم رهبرى، مركب از اساتيد حوزه و دانشگاه در جلسهاى با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى، ديدگاههاى خود را پيرامون موفقيت هرچه بيشتر امر تبليغ در حج بيان داشتند.
در اين ديدار حجةالاسلام والمسلمين هادوى دبير هيأت علمى بعثه آمار و گزارش از مراجعات فردى و گروه زائرين ديگر كشورها به بعثه مقام معظم رهبرى و ملاقات و گفتگو با اعضاى هيأت علمى ارائه نمود و از ميزان عملكرد مبلغان در مدينه و مكه و مقايسه آن سخن گفت.
ديگر اعضاى هيأت علمى نيز به تبيين موانع و مشكلات موجود در امر تبليغ و ارتباط با زائران غير ايرانى و ارائه راهكارهاى مورد نظر خود پرداختند.
آيةاللَّه رىشهرى ضمن تشكر از زحمات اساتيد حاضر و اعلام اين كه در سال جارى شرح وظايف بعثه به تأييد مقام معظم رهبرى رسيده است، خواستار ارائه
طرحهاى آنان براى برنامه پنجساله حج شد و بر بازنگرى در تركيب اعضاى هيأت علمى در ايران (براى حج سال آينده) و ارتباط آنان با محافل علمى عربستان تأكيد كرد.
گروهى از خانوادههاى شهدا و جانبازان انقلاب اسلامى كه كه در موسم حج سال جارى تشرف يافتهاند، در سالن اجتماعات بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه حضور به هم رساندند.
در اجتماع اين عزيزان حجةالاسلام والمسلمين محمدكاظم صديقى طى سخنانى حلم و بردبارى، خوش اخلاقى، و تقوا را از رهاوردهاى مسلّم سفر معنوى حج برشمرد كه هر حاجى بايد با خود به ارمغان برد. وى با تشريح فلسفه حج، سفر حج را متفاوت با ديگر سفرها دانست زيرا خداوند متعالى در آن يك عبادت جامع را نصيب هر زائر مىكند.
سخنرانى بعثه افزود: در اين سفر معنوى، همه عبادتها در آن جمع شده و مومن جز مقربان حضرت دوست بشمار مىرود.
آقاى صديقى، بزرگترين و مهمترين مسووليت هر انسان را كاهش و برطرف كردن فاصله و حجابها ميان خود و خدا دانست كه با نماز توام با ذكر خالصانه و ملتمسانه اللَّه حاصل خواهد شد.
وى با بيان اين مطلب كه نماز در تمام مراحلش انقياد و بندگى است، توضيح داد:
نماز كه با ياد خالصانه خدا همراه نباشد، رفع تكليف است.
سخنران بعثه مقام معظم رهبرى در بخشى از سخنان خود با اشاره به اينكه تشرف به مكه، مقدمه ديدن امام زمان (عج) است، گفت: كعبه يك آدرس الهى است كه دل انسان مالامال از مهر و محبت مىشود.
وى افزود: تا زمانى كه انسان قادر به گسستن علائق خود نشود، موفق به ديدار امامش نخواهد شد.
بعد از ظهر شنبه 24 دىماه فرصتى شد تا نماينده ولى فقيه نشستى با اعضاى دفتر خود داشته باشد. وى در اين جلسه اجراى برنامههاى حج سال جارى را رضايتبخش خواند و اظهار اميدوارى كرد اين روند در سالهاى آتى نيز ادامه يابد.
آقاى رىشهرى بيان كرد: به دليل اينكه همه امور و بخشها در بعثه مربوط به مقام معظم رهبرى است، كار در اين قسمت بسيار حساس، حايز اهميت و مهم است.
وى افزود: اعضاى دفتر بعثه مقام معظم رهبرى وظيفه دارند در خدمترسانى به زايران و اجراى دقيق برنامههاى فرهنگى پيشبينى شده نهايت تلاش را انجام دهند و اگر ضعف و سستى در امور اجرايى بعثه مشاهده شود، مشكلات و تبعات آن بسيار زياد و بىشمار خواهد بود.
مسؤولان و دستاندركاران معاونت اجرايى بعثه مقام معظم رهبرى بعد از ظهر امروز با نماينده ولى فقيه و سرپرست زائران ايرانى ديدار كردند. در اين ديدار آقاى آخوندزاده معاون اجرايى بعثه گزارشى از آغاز ورود نيروهاى اين معاونت به عربستان و انجام وظايف تعريفشده خود ارائه داد و به حضور نيروهاى اجرايى در برگزارى فعاليتهاى عمومى بعثه مانند مراسم دعاى كميل، برائت از مشركين، طرح قربانى و ...
اشاره كرد.
ديگر مديران و مسؤولان معاونت اجرايى نيز گزارشى از مجموعه تحت مديريت خويش بيان داشتند.
در پايان، آيةاللَّه رىشهرى با تشكر از زحمات مسؤولان و نيروهاى اين معاونت، اظهار داشت: امسال حتى يك مورد شكايت و گلايه از معاونت اجرايى نشده است و اين نشاندهنده نحوه صحيح مديريت و كار قابل تقدير مجموعه اين معاونت است.
مفتى اعظم ازبكستان، شنبهشب با حضور در بعثه مقام معظم رهبرى با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ديدار و گفتگو كرد.
«حاج بهرام»، در اين ديدار با اظهار خرسندى از حضور در بعثه مقام معظم رهبرى، ابراز اميدوارى كرد مناسبات ايران و ازبكستان بهعنوان دو كشور دوست در زمينههاى مختلف گسترش يابد.
وى از حج بهعنوان فرصتى براى همدلى و همفكرى مسلمانان ياد كرد و گفت:
مسلمانان بايد در كنار هم باشند و از اختلاف و درگيرى پرهيز كنند.
آيةاللَّه محمد محمدى رىشهرى نيز در اين ديدار با اشاره به برنامههاى بعثه مقام معظم رهبرى براى ديدار و همفكرى با رهبران مسلمان در ايام حج گفت: ايران اسلامى تجربه طولانى در زمينه مسائل فرهنگى و اجرايى دارد و آماده است اين تجربيات را در اختيار كشورهاى دوست قرار دهد.
سرپرست حجاج ايرانى با اشاره به نظم و انضباط حجاج ايرانى در ايام حج گفت:
براساس تحقيقات و اعلام دولت سعودى، زائران جمهورى اسلامى ايران بهلحاظ نظم و آرامش در ميان كشورهاى اسلامى در رتبه نخست قرار دارند.
وى پيشنهاد تشكيل كميتههاى مشترك تخصصى براى ارائه تجربيات امور حج به ازبكستان را مطرح كرد و گفت: جمهورى اسلامى ايران از گسترش مناسبات خود در تمام زمينهها با كشورهاى اسلامى و همسايه استقبال مىكند.
مفتى اعظم ازبكستان در اين ديدار از آيةاللَّه رىشهرى براى انجام سفرى به اين كشور دعوت كرد.
شنبهشب همايش تركهاى شيعه مقيم اروپا در بعثه مقام معظم رهبرى برگزار شد كه در آن يكى از نمايندگان مجلس خبرگان رهبرى خواستار هوشيارى مسلمانان در برابر
دشمنان شد.
آيةاللَّه صابرى همدانى عضو هيأت علمى حوزه علميه قم و نماينده مجلس خبرگان رهبرى در همايش 250 نفر از تركهاى شيعه مقيم اروپا در مكه مكرمه گفت: هر ملتى كه دشمن خود را نشناسد، محكوم به فنا است.
وى گفت: در حال حاضر سران برخى از كشورهاى اسلامى با دشمنان دين و اسلام همپيمانى دارند و مسلمانان را با مشكلات عديدهاى روبرو كردهاند.
اين نماينده مجلس خبرگان رهبرى با اشاره به تاريخ پرافتخار اسلامى مسلمانان در اروپا گفت: متأسفانه در حال حاضر اين افتخارات بهدليل فراموشى اصول، فقه و احكام اسلامى بهتدريج در حال محو شدن است.
وى افزود: حجابى كه امروز در اروپا مشاهده مىشود نشانهاى از افتخارات تاريخ گذشته اسلامى است و مسلمانان و تركها وظيفه دارند اجازه ندهند ارزشهاى اسلامى و دينى و اعتقادى به فراموشى سپرده شود.
اين روحانى حوزه علميه قم با اشاره به تلاشها براى الحاق تركيه به اتحاديه اروپا گفت: پيوستن اين كشور به اين اتحاديه نبايد از افتخارات اسلامى بهشمار آيد.
يكشنبه 15 ذىحجه
25/ 10/ 84)
جشن ميلاد مسعود حضرت امام علىالنقى عليه السلام در بعثه مقام معظم رهبرى
جشن ميلاد با سعادت دهمين اختر تابناك آسمان امامت و ولايت امام هادى عليه السلام در محل بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه برگزار شد.
در اين مراسم كه نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى، نمايندگان مراجع عظام تقليد، علما و حجاج ايرانى حضور داشتند، قاريان قرآن و مداحان اهلبيت عصمت و طهارت عليه السلام با اجراى برنامههاى قرآنى و مديحهسرايى خجسته سالروز ميلاد با سعادت امام دهم شيعيان را جشن گرفتند.
در اين مراسم همچنين گروههاى تواشيح با اجراى برنامههاى ويژه بر شادى و سرور اين محفل افزودند.
اعضاى دفتر فرهنگى هجرت با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ملاقات كردند. در اين ديدار آقاى فلاحزاده مدير اين دفتر گزارشى از فعاليتهاى صورت گرفته و رشد بيشتر آن نسبت به سال قبل را خدمت نماينده محترم ولى فقيه ارائه داد.
سپس آيةاللَّه رىشهرى ضمن تشكر از اعضاء محترم دفتر فرهنگى هجرت، بر
تقويت هرچهبيشتر اين دفتر تأكيد كرد و گفت: معاونت بينالملل بايد براى دفتر هجرت برنامهريزى حسابشدهترى داشته باشد تا براى آينده بهصورت تصاعدى رشد و تقويت يابد.
نماينده ولى فقيه بر داشتن انگيزه مبلغان تأكيد نمود و اظهار داشت: شما بايد خود را سرباز امام عصر (عج) بدانيد كه در جبهه فرهنگى از اسلام دفاع مىكنيد. نماينده محترم ولى فقيه افزود:
هدف اصلى وحدت كلمه مسلمين است و شما بايد به اين مهم هميشه توجّه داشته باشيد.
دوشنبه 16 ذىحجه
(26/ 10/ 84)
ديدار رييس مركز فرهنگ و آموزش اسلامى اتريش با اميرالحاج ايران
دكتر «لنسل»، رييس مركز فرهنگ و آموزش اسلامى اتريش و مدير مدرسه اسلامى وين، پيش از ظهر دوشنبه در بعثه مقام معظم رهبرى با نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت ديدار و گفت و گو كرد.
وى در اين ديدار از مواضع جمهورى اسلامى ايران براى تحكيم وحدت جهان اسلام تقدير كرد و گفت: مسلمانان جهان، امروز بيش از هميشه به همدلى و همفكرى نياز دارند.
دكتر لنسل با تجليل از سخنان و مواضع ضد صهيونيستى رييسجمهور كشورمان، «هولوكاست» را افسانهاى خواند كه صهيونيسم براى باج گرفتن از آلمان و مظلومنمايى ساخته و پرداخته است و آن را ابزارى براى تحت فشار قرار دادن مسلمانان در آلمان و اتريش كردهاند.
وى با اعلام اينكه مردم اتريش، اسرائيل را دوست ندارند گفت: صهيونيستها ابزار گوناگونى در احزاب و دولت اتريش دارند.
رييس مركز فرهنگ و آموزش اسلامى اتريش سلام خود را به رهبر معظم انقلاب و رييسجمهورى اسلامى ايران ابلاغ و از آيةاللَّه رىشهرى براى ديدار از وين
دعوت كرد.
آيةاللَّه رىشهرى، نيز در اين ديدار به رشد اسلامگرايى در جهان اشاره كرد و گفت: در شرايط كنونى اسلام اهل بيت جاذبه ويژهاى پيدا كرده و از اين فرصت همه علاقمندان به اسلام بايد استفاده كنند.
وى با تقدير از فعاليتهاى فرهنگى رييس مركز فرهنگ و آموزش اسلامى اتريش ابراز اميدوارى كرد كه وى و همكارى اين مركز در آينده بيش از پيش در خدمت اسلام و مكتب اهلبيت باشند.
سرپرست حجاج ايرانى گفت: با گسترش معتقدان به مكتب اهلبيت زمينه براى برپايى حكومت جهانى اسلام به رهبرى حضرت حجت (عج) فراهم خواهد شد.
يادآور مىشود دكتر لنسل يكسال و نيم پس از پيروزى انقلاب اسلامى تحت تأثير شخصيت حضرت امام خمينى قدس سره اسلام آورد. وى دكتراى ادبيات آلمانى و نيز علوم سياسى است و مدرسه اسلامى وين را براى تربيت نسل آينده مسلمانان اتريش بنا نهاده است. با راهنمايىهاى دكتر لنسل، تا كنون 50 تن از مسلمانان اتريشىتبار به مذهب حقه اهلبيت عصمت و طهارت عليهم السلام گرويدهاند.
«اميد وجارا»، معاون وزير خارجه ساحل عاج، پيش از ظهر روز دوشنبه با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در بعثه مقام معظم رهبرى ديدار و گفت و گو كرد.
وى در اين ديدار با ابراز خرسندى از حضور در بعثه مقام معظم رهبرى، سلام و احترام مسلمانان ساحل عاج خطاب به مقام معظم رهبرى، مسؤولان و مردم ايران را ابلاغ كرد.
معاون وزير خارجه ساحل عاج با اشاره به پيام مقام معظم رهبرى كه در آن از مقطع كنونى صحنه جهانى بهعنوان دوران فرا استعمارى ياد شده گفت: در دوران فرااستعمارى ضرورت همكارى و نزديكى مسلمانان بهعنوان يك امت بيش از پيش
احساس مىشود.
آيةاللَّه رىشهرى نيز ابراز اميدوارى كرد، با بيدارى جهان اسلام، مسلمانان از غفلت بيدار شوند و همچون يدى واحد براى تقويت اسلام و خنثىسازى توطئههاى دشمن تلاش كنند.
يادآور مىشود با وجود آن كه 65% جمعيت 16 ميليونى ساحل عاج مسلمان هستند، ولى اين كشور تابلوى مسيحيت در آفريقاست و بزرگترين كليساى آفريقا در اين كشور بنا شده است. رييسجمهور آن مسيحى است و از 30 وزير تنها هشت تن مسلمانان هستند. مطابق آمار رسمى حكومت ساحل عاج، جمعيت مسلمانان تنها 15% است!
اعضاى گروه اعزامى صدا و سيما به حج سال جارى، امروز روز دوشنبه با نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى ديدار و گفت و گو كردند.
در اين ديدار، ابتدا هريك از اعضاى اعزامى صدا و سيما به درخواست قبلى آيةاللَّه رىشهرى در مورد آثار فردى و كارى حج، به اظهار نظر پرداختند و سپس نماينده ولى فقيه نورانيت حج را بهترين بركت براى حجگزار توصيف كرد.
وى گفت: حج نور خاصى به حاجى مىدهد. عبادت، انسان را نورانى مىكند، اما نور حج، ويژه است. نور حج هميشه همراه حاجى باقى مىماند تا زمانى كه توفان گناه آن را از بين نبرد.
سرپرست حجاج ايرانى افزود: نخستين اثر حج در جان انسان اين است كه خود را نمىبيند و به فرموده امام راحل قدس سره، حج هجرت الى اللَّه و نفى خودبينى است.
وى گفت: انسان خودبين، جهان را بىشعور احساس مىكند، در حالى كه انسانى كه نورانى شد، همه جهان را با شعور مىبيند. اگر فاصله بين انسان و خدا برداشته شود، همهجا خدا ديده خواهد شد.
آيةاللَّه رىشهرى، با استناد به روايتى از پيامبر گرامى صلى الله عليه و آله آمادگى براى دل كندن از دنيا، توجه به بازگشت به سراى باقى و استعداد ترك دنيا قبل از مرگ را نشانه نورانيت دل دانست و گفت: با نورانيت دل احساس حضور در محضر حضرت حق در تمام مراحل و حالات زندگى انسان پديدار خواهد شد.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران در اين ديدار ياد شهداى دو حادثه هواپيماى سى 130 و فالكن را گرامى داشت و علو درجات شهيدان را از درگاه خداوند مسألت كرد.
وى از تلاش و زحمات كليه اعضاى گروه اعزامى حج صدا و سيماى جمهورى اسلامى ايران قدردانى كرد.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى، روز دوشنبه در ديدار با جمعى از انديشمندان و علماى اهل سنت ايران، دين مبين اسلام را پيامآور صلح جهانى و منادى حجت خواند و گفت: جمهورى اسلامى ايران براساس آموزههاى دينى، با توليد و اشاعه سلاح هستهاى مخالف است، اما با تمام توان از كسب فناورى صلحميز هستهاى حمايت مىكند.
آيةاللَّه محمد محمدى رىشهرى كه با اعضاى واحد اهل سنت بعثه مقام معظم رهبرى سخن مىگفت: با استناد به حديثى از امام على عليه السلام گفت: براساس فرمايش امام على عليه السلام، علم قدرت است و اگر جامعهاى به علم دست يابد، قدرتمند خواهد بود وگرنه مورد هجوم قرار مىگيرد.
وى افزود: دشمنان اسلام و در رأس آنها آمريكا، نمىخواهند جمهورى اسلامى ايران به علم برسد، زيرا نمىخواهند ايران اسلامى بهقدرت دست يابد.
سرپرست حجاج ايرانى شرائط سياسى كنونى ايران و جهان را بسيار حساس خواند و گفت: در شرايط كنونى كه از نظر علمى، ايران به نقاط حساس مىرسد و فناورى
صلحآميز روز را كسب مىكند، موقعيتى ايجاد مىشود كه استكبار، نهتنها به ايران، بلكه به جهان اسلام نتواند زورگويى كند.
وى افزود: كسب استقلال علمى از سوى جمهورى اسلامى ايران سبب مىشود، دشمنان نتوانند تهديد به تحريم و حمله نظامى كنند.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران ابراز اطمينان كرد كه جمهورى اسلامى ايران به فضل الهى و با وجود خواست دشمنان به فناورى صلحآميز هستهاى دست مىيابد و نيازهاى علمى و اقتصادى خود را با استفاده از فناورىهاى روز تأمين مىكند.
آيةاللَّه رىشهرى با اشاره به توطئههاى مختلف دشمنان براى ايجاد اختلافات مذهبى ميان مسلمانان گفت: علماى اهل سنت در حوزه و دانشگاه پس از پيروزى انقلاب اسلامى هماهنگى خوبى با اهلتشيع داشتهاند و توطئه دشمنان تاكنون به نتيجه نرسيده است.
وى با رد هرگونه حركت افراطى از سوى معتقدان به مذاهب اسلامى گفت: دشمنان با استفاده از عناصر افراطى عليه مسلمانان توطئه مىكنند و در چنين شرايطى علما و فرهيختگان و انديشمندان مسلمان با هوشيارى و آگاهى بخشى وظيفه خنثى سازى توطئههاى دشمنان را به عهده دارند.
اميرالحاج جمهورى اسلامى ايران يكى از بركات حج را در سالهاى اخير ديدار با فرهيختگان و علماى اهل سنت دانست و گفت: همه ساله ما شاهد برگزارى مناسب مناسك حج از سوى برادران اهل سنت همچون سايرين هستيم.
وى با تقدير از مسؤولان واحد اهل سنت بعثه مقام معظم رهبرى گفت: هيچ تفاوتى نبايد براى ارائه خدمت به شيعيان و اهل سنت وجود داشته باشد و همزيستى ميان برادران و خواهران اسلامى در ايران بايد الگويى براى جهان اسلام باشد.
نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت افزود: در شرايط كنونى كه اتحاد گروههاى سياسى و مذهبى ضرورى است به فضل الهى وحدت ميان برادران اهل سنت و تشيع حاكم است و دشمن در ايجاد اختلاف ميان مسلمانان، ناكام خواهد شد.
پيش از اين ديدار، حجّةالاسلام دكتر «محمد حسن زمانى» مسؤول واحد اهلسنت بعثه مقام معظم رهبرى گزارشى از فعاليتهاى اين واحد ارائه داد و گفت: با حضور انديشمندان و نخبگان اهل سنت ايران در بعثه مقام معظم رهبرى برنامههاى فرهنگى مناسبى براى كاروانهاى اهل سنت جمهورى اسلامى ايران اجرا و همايشهاى اهل سنت با حضور گسترده علماى اهل سنت و تشيع برگزار شد.
مولوى «اسحق مدنى»، مشاور رييس جمهورى در امور اهل سنت نيز با تشكر از حسن مديريت بعثه مقام معظم رهبرى گفت: هر سال بعثه مقام معظم رهبرى نسبت به گذشته موفقتر است و با مديريت مناسب، افتخارى براى ايران عزيز محسوب مىشود.
وى با اشاره به استقبال مسلمانان سراسر جهان از مواضع جمهورى اسلامى ايران گفت: مسلمانان دنيا ايران را سخنگوى خود مىدانند و مسلمانان جهان اعم از اهل سنت و تشيع مواضع رهبرى، رييس جمهورى و بعثه جمهورى اسلامى ايران را سخن و موضع خود مىدانند و بر خلاف عدهاى كه اين مواضع را تندروى و غير سياسى مىدانند، آن را عين سياست و عدالت مىخوانند.
وى از پيام حج رهبر انقلاب به عنوان پيامى تاريخى و سرنوشت ساز براى جهان اسلام ياد كرد.
در حج سال جارى بيش از پنج هزار زائر اهل سنت ايران شركت داشتند.
آيةاللَّه محمدى رى شهرى سرپرست حجاج ايرانى بعد از ظهر روز دوشنبه از بيمارستان هيأت پزشكى حج جمهورى اسلامى ايران در مكه مكرمه بازديد و از تلاش كادر پزشكى و پرستارى اين هيات قدردانى كرد.
نماينده ولى فقيه در جريان اين بازديد كه زرهانى رييس سازمان حج و زيارت نيز حضور داشت، از قسمتهاى مختلف بيمارستان هيات پزشكى مستقر در مكه مكرمه ديدن كرد.
آيةاللَّه رى شهرى در اين بازديد از بيماران بسترى در بخشهاى مختلف اين بيمارستان عيادت و درباره ارايه خدمات پزشكى و پرستارى و نيز نحوه رسيدگى به وضعيت بيماران، با آنان به گفت و گو پرداخت.
مسؤل طرح قربانى سازمان حج و زيارت كشورمان در مصاحبه با نشريه زائر پيرامون نحوه ذبح قربانى زائران، وقوف اضطرارى، كنترل و بازديد گوسفندان پيش از حمل به مذبح، درخواست شيعيان غير ايرانى براى ذبح قربانى در كشتارگاههاى زائران ايرانى، و ارسال گوشت قربانى به ديگر كشورها سخن گفت.
مسؤول طرح قربانى به خبرنگار زائر گفت: با توجه به اينكه هر ساله بانك توسعه اسلامى از عدم به موقع اجرا كنندگان وقوف اضطرارى نگران بود، با اطلاعيهاى كه شب نهم درباره وقوف اضطرارى از طرف نماينده سازمان و معاونت امور روحانيون بعثه مقام معظم رهبرى صادر شد، نگرانى بر طرف گرديد و انجام بسيار خوب وقوف اضطرارى و حضور صبح هنگام در كشتارگاهها شورى زايد الوصف داشت.
رضانيا با اشاره به اين كه امسال براى اولين بار بازديد، بررسى و كنترل قبل از حمل گوسفند صورت گرفته، گفت: اين كار توسط روحانيون كاروان، ذابحين و دهها ذابح متخصص و كارشناس ايرانى در مراكز تجمع دام در اطراف بندر جده انجام شد. علاوه بر اينكه حق انتخاب براى مراجعه كنندگان در كشتارگاههاى اختصاصى محفوظ بود.
وى با توجه به عملكرد خوب مسؤولان طرح قربانى اشاره كرد: امسال ميل و اصرار شيعيان غير ايرانى جهت انجام قربانى در كشتارگاه مربوط به ايرانيان بسيار بالا بود كه به ناچار جمعى از آنها را پذيرفتيم.
وى اضافه كرد: با پيگيريهاى انجام شده محدوديت ورود گوشت به عربستان برداشته شده و قراراست گوشت مورد نياز حجاج ايرانى در عمره و تمتع از ايران تأمين شود.
رضانيا با بيان اين كه در طرح امسال بيش از 98 هزار و 600 نفر در قالب اجراى طرح، موفق به انجام قربانى شدند گفت: اين رقم نسبت به سال گذشته 3200 نفر بيشتر بوده است.
وى تصريح كرد: در موسم حج امسال بر خلاف سالهاى گذشته ازدحام قابل تحسين نمايندگان زائران در ساعتهاى اوليه آغاز به كار كشتارگاهها وجود داشت به طورى كه در ساعت 16 روز عيد قربان، بيشتر از استانداردهاى تعريف شده در اين روز قربانى صورت گرفت.
رضانيا خاطرنشان كرد: در روز دهم ذى حجه حدود 75 هزار و 500 نفر قربانى خود را انجام دادند و به دليل تراكم گوشت در سردخانه و عدم اجازه ورود آن، همچنين عدم وجود گوسفند در دو سالن، بخشى از كار به روز بعد واگذار شد.
وى در عين حال با تقدير و تشكر از مجريان امر گفت: مجريان يك ساعت و نيم زودتر از وقت پيش بينى شده كار را به اتمام رساندند و به دليل پيشگيرى از تلف شدن گوشت قربانىها از ادامه كار ممانعت به عمل آمد.
وى با مقايسه سرعت كار در كشتارگاهها در حج سال جارى نسبت به سال گذشته گفت: در سال گذشته در هر ساعت 7 هزار و 254 رأس قربانى انجام گرفت اما در حج امسال اين رقم به 7 هزار و 550 رأس قربانى افزايش يافت در حالى كه بر اساس توافقهاى به عمل آمده با بانك توسعه اسلامى در قرارداد امسال براى هر ساعت فقط 6 هزار و پنجاه رأس بيش بينى شده بوده.
مسؤول اجرايى طرح قربانى اعلام كرد: تا ظهر روز عيد حدود چهل هزار قربانى به اتمام رسيد كه اين ميزان نسبت به سال قبل 30 در صد افزايش نشان مىدهد.
رضا نيا در ادامه گفت: در طرح امسال براى اولين بار در «معيصم يك» به صورت برنامهاى تعدادى از قربانى مربوط به برادران اهل تسنن كشورمان بعد از غروب آفتاب روز دهم بود يعنى ذبح آنان شبانه صورت گرفت.
وى بازديد، بررسى و كنترل قبل از حمل گوسفند قربانى توسط دو تن از روحانيان
كاروان ذابحين و عدم مفقود شدن كوپن قربانى قرار گرفته در اختيار كاروانها را از ويژگى امسال اجراى طرح قربانى دانست.
وى خاطر نشان كرد: در پايان عمليات قربانى رسيد انجام قربانى به صورت جداگانه در اختيار حجاج ايرانى با تفكيك مردان و زنان قرار گرفت كه در آن رسيد ضمن اعلام انجام قربانى به نيابت زائران مبلغ آن نيز ذكر شد و خوشبختانه امسال همه قربانى ايرانيان به مصرف مىرسد.
رضانيا افزود: امسال 000/ 60 لاشه گوسفند به سفارش سفارت جمهورى اسلامى ايران به لبنان حمل و در اختيار كميته امداد امام قرار مىگيرد تا در ميان افراد تحت پوشش قرار بگيرد.
همانگونه كه در سخن از فاجعه منا گفته شده مديريت غلط و بىنظمى سعودىها در ساماندهى انجام مناسك زائران، بهانهاى به دست دشمنان اسلام داد تا در حج سالجارى با اعزام خبرنگاران بسيار، تصويرى مخرب و مشوه از حج را به مخاطبان خود القا كنند و عقدهها و عناد و كينه خويش به اسلام را آشكار سازند.
مطلب زير خبرى است كه نشريه زائر در همين رابطه در شماره امروز خود آورده است:
«تا غروب بايد همه مكه را ترك مىكردند. ترافيك و ازدحام شديدى در شهر، حاكم بود و حجاج، تلى از زباله در شهر جاگذاشتند. دور و اطراف حرم، پر بود از قوطىهاى خالى نوشابه، پوست ميوه و ظرفهاى خالى يكبار مصرف».
اين بخشى از گزارشى است كه خبرنگار اعزامى بىبى سى به مكه مكرمه از مراسم الهى حج امسال مخابره كرده و بنگاه خبر پراكنى بىبى سى هم آن را در اختيار انبوه مخاطبان خود در سراسر جهان قرار داده است.
رويكرد رسانههاى خارجى به حج و مراسم مختلف آن، امسال آنچنان گسترده بود
كه بيش از 500 خبرنگار از رسانههاى مختلف غربى مراسم آسمانى حج مسلمانان را گاه، لحظه به لحظه براى شبكههاى خبرى وتلويزيونى خود گزارش مىكردند. برخى از اين شبكهها نيز به پخش برنامههاى زنده تلويزيونى از بخشهايى از حج؛ مثل مراسم حلق و قربانى كردن مىپرداختند. تأثير اين گزارشها و پيام آنها چيست؟
غرب در استمرار فعاليتهاى ديرين خود در مقابله با اسلام اين بار نوك تيز فعاليتهاى تخريبى رسانههاى خود را متوجه مراسم حج كرده است.
«محمد تبار حسينى» انديشمند هندى ايرانى الاصل، به خبرگزارى قرآنى ايران مىگويد: آنها تصويرهايى بسيار خشن از اسلام به جهان غرب ارائه مىدهند و دليل اصلىاش گرايش غربىها به اسلام است. آمار كسانى كه در غرب تمايلات اسلامى پيدا كردهاند، روز به روز در حال افزايش است و آنها از اين موج بزرگ احساس خطر مىكنند و براى آنكه جلوى اين موج را بگيرند، بهترين راه را خشونت طلب نشان دادن مسلمانان ديدهاند.
آنها مراسمى مثل حلق كردن و يا قربانى كردن را در حج نشان مىدهند به مردم دنيا نشان مىدهند كه مسلمانان جمع شدهاند و تيغ بر پوست سرخودشان مىكشند. آنها گوسفندان بسيار زيادى را نشان مىدهند كه خونشان ريخته مىشود و مسلمانان از اينكه خون آنها را ريختهاند به يكديگر تبريك مىگويند. نهر كردن شتران را نشان مىدهند، آن هم به صورت زنده و مستقيم و البته روشهايى در تصوير كردن همه اينها دارند كه خشونت را به بيننده القا مىكند.
اما اگر از نگاه عقلى بنگريم، اينها خشونت نيست. فلسفه حلق، زدودن پلشتىهاست: «وليقضوا تفثهم ..»
قربانى كردن گوسفند آن هم با ذبح اسلامى كه از نظر علمى ثابت شده اين روش از روشى كه غربىها براى سلاخى كردن گوسفندان و ساير چهار پايان به كار مىبرند، كمتر حيوان را آزرده مىكند، خشونتطلبى نيست.
از سوى ديگر سايتهاى خبرى، خبرگزارىها و تلويزيونهاى غربى، امسال
گزارشهاى زيادى را از مراسم حج مخابره كردند.
در دسته بندى پيامهاى اين گزارشها، پيام بىنظمى و دورى از بهداشت در مراسم حج بيشترين بسامد را به خود اختصاص مىداد.
گزارشگر بىبى سى در گزارش خود از مكه مكرمه، پس از خروج حاجيان از شهر به سوى عرفات، شهرى را براى مخاطبان به تصوير كشيده كه مالا مال از قوطىهاى خالى نوشابه، پوست ميوه و انواع زباله است.
در گزارش ديگرى از برگزارى نماز جماعت در مكه اين طور مىخوانيم:
يكى از منظرههاى جالب بعد از نمازهاى جماعت، دمپايىهايى است كه بر زمين مانده؛ اين تصوير، فضايى از بىنظمى در يك عبادت اسلامى را به ذهن متبادر مىكند.
در گزارش ديگرى از مراسم حج امسال كه در رسانههاى غربى انعكاس يافته، نويسنده كوشيده است كه تصويرى زشت از حاجيان ارائه كند. بخشى از اين گزارش را بخوانيد:
«خيلىها كنار خيابان چادرهاى رنگى سرپا كرده و بساطشان را روى زمين پهن كردهاند، با گونىهاى برنج و كيسههاى سيب زمينى، قابلمههاى بزرگ و كپسول گاز.
دور و بر بساط دستفروشان مواد غذايى، از چاى گرفته تا نارنگى و موز، عدهاى جمع شدهاند.
اينجا و آنجا صفهاى طولانى حجاج ديده مىشود كه براى رفتن به دستشوئى در صف ايستادهاند.»
در گزارش ديگر، اطراف حرم امن الهى درتسخير كودكان معلول و گدا نمايش داده شده است: «به جز فروشندگان، در اطراف حرم، تعداد زيادى كودك مىبينى؛ بسيارى از آنها با نقص عضو به تكدىگرى مشغولند و با لحنى ملتمسانه وآوازى سوزناك تقاضاى پول دارند».
گزارشگران غربى، تلاش مىكنند مسلمانان را افرادى غير فعال و غير مؤثر در
فعاليتهاى روزمره نشان دهند و بدتر از آن، مىكوشند اين فعال نبودن را به مراسم و مناسك دينى آنها نسبت دهند.
«محمد رضايى»، دانشجوى رشته مهندسى مىگويد: «چند روز پيش مراسم جشن سال نو مسيحى را در يكى از شهرهاى آمريكا از طريق ماهواره مىديدم. پس از پايان جشن، دوربين فقط براى چند لحظهاى آنچه را از اين جشن برجاى مانده بود، نشان داد و بعد بلا فاصله قطع كرد. چيزى كه در تصوير بود، تلى از بطرىهاى مشروب و زبالههاى ديگر روى آسفالت خيابان بود.
در پى فاجعه جان باختن صدها تن از زائران در منا، روزنامه عكاظ چاپ عربستان اعلام كرد مفتىهاى مصر و جبل عامل لبنان، رمى پيش از ظهر جايز دانستند.
به نوشته اين روزنامه «دكتر على جمعه مفتى مصرى» رمى در هر ساعت از ايام تشريق را جايز دانست.
«شيخ محمد على الجوز»، مفتى جبل عامل لبنان هم اصرار بر رمى بعد از زوال را خطاى بزرگ عنوان كرد.
«دكتر عبدالسلام العبادى» وزير سابق اوقاف اردن رمى قبل از زوال را به خاطر ازدحام مناسب دانست.
«دكتر سعود الثيبتى» از مدرسين مسجدالحرام هم مدعى شد كه علما در رمى جمرات اتفاق نظر دارند؛ و گفت: در رمى جمرات قبل از زوال هم خواسته شريعت تحقق مىيابد و اين امر با قرآن و نصوص هم هيچ تعارضى ندارد.
«شيخ محمد حسن الدريعى» از اساتيد دانشگاه نيز رمى قبل از زوال را آسانسازى بر مردم دانست.
«شيخ عبداللَّه بن جديد» هم رمى جمرات قبل از ظهر را براى افراد مضطر جايز دانست.
پل جديد به منظور جلوگيرى از حوادث كه حين رمى جمرات رخ مىدهد ساخته خواهد شد. هزينه ساخت اين پل كه طرح آن از 2 سال پيش آماده شده، پيش از 2 ميليارد بر اساس پيشبينى مسؤولان پروژه ساخت اين پل حدود 10 ماه به طول مىانجامد.
پادشاه عربستان پس از فاجعه كشتهشدن حدود 370 زائر در موسم سالجارى دستور ساخت پل جديد جمرات را با ظرفيت 5 ميليون نفر صادر كرد.
به گزارش خبرگرازى قرآنى ايران به نقل از پايگاه اطلاع رسانى «النسيج»، بنا به دستور «ملك عبداللَّه بن عبدالعزيز» پادشاه عربستان پل قديم جمرات تخريب گرديد و پل جديدى با ظرفيت 5 ميليون نفر ايجاد مىشود.
سهشنبه 17 ذىحجه
(27/ 10/ 84)
ديدار مسؤلان و هيأت تحريريه نشريه زائر با سرپرست حجاج ايرانى
سرپرست حجاج ايرانى در ديدار با مسؤولان و دستاندركاران زائر در بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه بر ضرورت اطلاعرسانى صحيح و شايسته به زائران و مطالعه شيوههاى نو و كارآمد در اطلاعرسانى تأكيد كرد.
در اين ديدار آيةاللَّه محمدى رى شهرى با تشكر از تلاشهاى مسؤولان و دستاندركاران نشريه زائر گفت: تحولى كه در نشريه پديد آمد يك تجربه جديد بود كه لوازم خاص خود را دارد، بايد ترتيبى داد كه به بهترين وجه از اين تجربه براى ارتقاى اطلاع رسانى سياسى و فرهنگى به زائران خانه خدا استفاده گردد.
وى بيان داشت: در مجموع نشريه زائر از همه جهات ارتقاى كيفيت داشته است، هرچند اظهار نظر دقيق نيازمند ارزشيابى جدىترى است اما در مجموع مىتوان گفت كه تحول صورت گرفته مثبت بوده و ارتقاى كيفى داشته است ولى اين به معناى بسنده كردن به همين حدّ و ميزان نيست، بايد براى گامهاى بالاتر برنامه ريزى كرد. براى اين كار از نتايج ارزشيابى مىتوان به خوبى بهرهبردارى كرد.
نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت با اشاره به تدوين برنامه پنج ساله بعثه گفت:
طبعاً در برنامه پنج ساله يكى از محورها بايد اطلاع رسانى باشد كه دوستان نشريه زائر در
اين خصوص نيز مىتوانند كمك نمايند.
ايشان با توجه به انتظارات موجود از سوى زائران گفتند: با امكاناتى كه ما داريم بر آوردن همه آن انتظارات ممكن نيست اما مىتوان با برنامهريزى صحيح و تلاش بيشتر به آن نزديك شد.
آيةاللَّه رى شهرى بر استمرار اطلاع رسانى در طول سال به حاجيان و همچنين زائران سفرهاى عمره تأكيد و ارائه برنامهاى جامع متناسب با امكانات و شرايط را توصيه نمودند. وى گفت: بايد از انتقادات استفاده نموده و حتى انتقادات غير وارد هم براى نشريه سازنده و مفيد مىباشد و بايد از آن استقبال كرد.
در ابتداى اين ديدار «حجةالاسلام عبدالرسول هاجرى» مدير مسؤول نشريه زائر طى گزارشى از روند فعاليتها، بيان داشت بر اساس توصيههاى نماينده محترم ولى فقيه در بازشناسى مخاطبان و تفكيك آنان و همچنين تحول در اطلاع رسانى، براى اولين بار دو شماره «زائر» و دو شماره «صفا» و يك ويژهنامه در ايران منتشر شد. همچنين سه نشريه تخصصى (صفا، مروه و دليل كاروان) در ايام موسم منتشر شد كه بحمداللَّه با استقبال خوب زائران مواجه گرديد و اكنون منتظر دريافت نتايج ارزشيابى ونظر سنجىها هستيم تا نسبت به تصحيح و ارتقاى سطح شكلى و محتوايى نشريه تصميمگيرى شود.
مراسم ياد بود جان باختگان رمى جمرات در منا و كشته شدگان فروريختن يك باب ساختمان فرسوده در مكه مكرمه رو سه شنبه با حضور آيةاللَّه محمدى رىشهرى نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت و سرپرست حجاج ايرانى در بعثه مقام معظم رهبرى برگزار شد.
در حادثه تاسف بار ريزش يك باب ساختمان فرسوده در مكه مكرمه تعداد چهارتن و در حادثه غمانگيز مسير رمى جمرات تعداد هفت نفر از حجاج ايرانى جان به
جان آفرين تسليم كردند.
در اين مراسم كه از سوى بعثه مقام معظم رهبرى برپا شد، گروه كثيرى از حجاج شهرستانهاى سارى، قائمشهر، اراك، قم و رفسنجان شركت داشتند، حجةالاسلام والمسلمين راشد يزدى در زمينه فلسفه مرگ و زندگى به تفصيل سخن گفت.
آقاى راشد يزدى، مساله مرگ را امرى طبيعى و آن را عادت ديرينه تمام موجودات زنده دانست كه به گفته او پس از موت، از بين نمىروند، بلكه تغيير شكل مىيابند و اگر عوام مرگ را نابودى مىدانند، اشتباه و غلط است.
سخنران بعثه مقام معظم رهبرى در اين ارتباط توضيح داد: خالقى كه موجود زندهاى را خلق مىكند، هرگز او را از بين نخواهد برد، بلكه فقط پس از مرگ در او تغيير شكل ايجاد مىكند.
وى افزود: يك دست قادر و توانا بر سر اين عالم است و بر تمام اين تغيير و تحولات نظارت مىكند.
آقاى راشد يزدى با استناد به آيه مقدس قرآن مجيد و يا بيان اينكه هيچ ترس و دلهرهاى براى مرگ وجود ندارد، پرسيد: چه كسى است كه شربت مرگ را ننوشد؟
در پى دريافت گزارشهايى مبنى بر تأخير هواپيماهاى ايرانى و نبود سرويس دهى مناسب به آنان آيةاللَّه رى شهرى روز سه شنبه در ديدار دكتر سعيد حسامى مديرعامل شركت هواپيمامى جمهورى اسلامى ايران (هما) در مكه مكرمه، خواستار ارايه تسهيلات مناسب و به موقع پروازى به زايران بيت اللَّهالحرام شد.
نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت در اين ملاقات با تشكر از دستاندر كاران هواپيمايى ايران به دليل ساماندهى مناسب پروازهاى رفت حجاج گفت: خدمت مخلصانه به حجاج بيت اللَّه الحرام در پيشگاه الهى عبادت محسوب مىشود.
وى ازمسؤولان «هما» خواست تا اقدامات لازم را براى انجام مناسب پروازهاى
بازگشت بعمل آورند.
آيةاللَّه رى شهرى همچنين با اشاره به گلايهمندى زايران ايرانى از نحوه برخورد و خدمات دهى شركت هواپيماى عربستان سعودى، از مدير عامل شركت هواپيمايى جمهورى اسلامى ايران (هما) خواست تا اين موضوع را مورد بررسى و رسيدگى قرار دهد.
دكتر حسامى كه براى رسيدگى به عمليات پروازهاى برگشت حجاج به عربستان سفر كرده است در ملاقات با سرپرست حجاج ايرانى در بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه گزارشى از روند نقل و انتقال زايران خانه خدا را ارايه داد.
وى گفت: با تدابير اتخاذ شده و برنامه ريزى لازم در تهران، تلاش مىشود پروازها بهشكلى كه مشكلى براى حجاج بوجود نياورد، به موقع انجام شود.
به ميمنت عيد سعيد غدير خم، مراسم شكرگزارى حضور در سرزمين وحى و انجام مناسك حج تمتع توسط اعضاى بعثه مقام معظم رهبرى و با حضور نماينده ولى فقيه در سالن اجتماعات بعثه برگزار شد.
در اين مراسم دعاى توسل به ساحت مقدس اهل بيت عصمت و طهارت خوانده شد و حاضران قرائت «مناجات الشاكرين» صحيفه مباركه سجاديه عليه السلام خداى خود و در جوار خانه او به مناجات پراختند.
كار تخريب پل جمرات در منطقه منا با سرعت زيادى آغاز شد. به نوشته نشريه زائر دهها دستگاه لودر، بلدوزر، كمپرسور به همراه دهها دستگاه كاميون كار تخريب و نخاله بردارى پل بزرگ جمرات را آغاز كردند و تاكنون بخش عمده اين پل طى دو روز گذشته تخريب شده است.
دولت عربستان سعودى قصد دارد با تخرب پلهاى فعلى رمى جمرات در «منا» آن را به پنج طبقه افزايش دهد.
مطبوعات عربستان با اعلام اين مطلب، هزينه اجراى اين طرح را 4 ميليارد و 200 ميليون ريال سعودى (10120 ميليارد دلار) برآورد كردند. براساس گزارش رسانههاى عربستان عمليات اجراى اين طرح جديد با مشاركت سازمانهاى مربوطه آغاز شده است.
عمليات توسعه پلهاى جمرات در حالى انجام مىگيرد كه پنجشنبه گذشته بر اثر ازدحام جمعيت در اين منطقه 363 زاير جان باختند و بيش از 300 نفر نيز زخمى شدند.
برخى گزارشها حاكيست كه علت اصلى اين حادثه انجام اقدامات امنيتى شديد به دليل حضور يك هيات سياسى سعودى در زمان رمى بوده است، اما مقامات رسمى سعودى با تكذيب اين خبرها علت اصلى را اصرار زائران براى حمل اسباب و اثاثيه خود به هنگام رمى جمرات اعلام كردند.
اگر چه طى سالهاى اخير همواره شمارى از زائرن در جريان مناسك حج تمتع جان خود را از دست مىدهند، اما حج امسال يكى از خونينترين سالهاى خود را پشت سرگذاشت.
نمايشگاهى از تصاوير جان باختگان حادثه منا به منظور شناسايى آنان در مجمع المعصم برپا شده است.
بسيارى از زائران كه بستگان آنان هنوز شناسايى نشدهاند، براى شناسايى هويت جان باختگان در فضايى حزن آور و اندوهناك از اين نمايشگاه بازديد مىكنند.
در پى درگذشت آشپز كاروانهاى مختلف حج در حادثه منا، نوشته زير از سوى مدير كاروان 17631 تهران در نشريه زائر به چاپ رسيده است. به منظور از تجليل از اين
خادم با اخلاص زائران بيت اللَّه الحرام، نوشته مزبور را عيناً به نقل از نشريه زائر مىآوريم:
زندگى صحنه يكتاى هنرمندى ماست هر كسى نغمه خود خواند و از صحنه رود
صحنه پيوسته به جاست خرّم آن نغمه كه مردم بسپارند به ياد
زنده ياد «حاج غلامعلى شريفيان» در سال 1324 در همدان به دنيا آمد و در دوران زندگى پرفراز و نشيبش بيش از سى سال در كسوت آشپزى و سر آشپزى در بيمارستانهاى مختلف، به ويژه در بيمارستان حضرت امام حسين عليه السلام سپرى كرد. همزمان با اين مسؤوليت به جهت علاقه وافر او به سرزمين وحى و ائمه اطهار عليهم السلام قريب بيست سفر افتخار خدمتگزارى به زائران خانه خدا و نيز ساير اماكن متبركه (سوريه- مشهد) را نيز داشت.
وى علاوه بر خدمتگزارى در ايام حج مسؤوليت تورهاى زيارتى را نيز عهدهدار بود. پركارى، تلاش، پشتكار، طبع بلند و خوشرويى از ويژگىهاى بارز اخلاقى او بوده و همكاران و زائران از حسن برخورد و مصاحبت با وى لذت مىبردند.
از آنجا كه سقف سنى براى عوامل خدماتى زائران خانه خدا حداكثر 60 سال اعلام شده است، شريفيان نيز در سن 60 سالگى طاقت جدا شدن از قافله مشتاقان به حج را نداشت، زيرا از قبل وصيت نموده بود در هر يك از سفرهاى زيارتى كه از دنيا رفت، همان مكان، محل دفن ايشان منظور شود. لذا حاج غلامعلى شريفيان در سن 60 سالگى و در آخرين سفر خدمتگزارى در حين رمى جمرات نداى حق را لبيك گفت و در جوار رحمت حق آرام گرفت «لبيك اللهم لبيك، لبيك اللهم لبيك» اينك فقط چهره خندان، صبر و حوصله او در كار طاقت فرساى آشپزى، جديت در كار او و جاى خالىاش در خاطره دوستان و همكارنش به ياد مانده است. روحش شاد و يادش گرامى باد.
آقاى سيد احمد زرهانى به اتفاق آقايان، مصطفى خاكسار قهرودى مدير دفتر نمايندگى سازمان حج و زيارت در عربستان و مهندس ترابيان معاونت حمل و نقل و مشاعر ستاد مكه مكرمه در محل مؤسسه مطوفين حجاج ايرانى حضور يافتند و از تلاشهاى هيئت مديره مؤسسه و همكارانشان قدردانى كردند.
آقاى زرهانى در اين ديدار ضمن موفق خواندن حج سال جارى اظهار داشت: دولت و ملت عربستان ميزبان صدها هزار زائر هستند. وزارت حج و مؤسسه مطوفين و ساير مؤسسات ذيربط وظيفه سنگين و فشردهاى را بر عهده دارند. اينجانب به نيابت از زائران ايرانى وبه نمايندگى جمهورى اسلامى ايران از مساعى مملكت عربستان و خصوصاً مجاهدتهاى شما اصحاب مؤسسه ايران كه زحمات ارزشمندى را متحمل مىشوند تشكر مىكنم.
وى افزود: مشاهدات بنده و گزارشات دوستانم حاكى از تلاشهاى ارزنده شماست. اميدوارم اين روند و پيوند استمرار داشته و مرتباً بهبود پيدا كند.
زرهانى در ادامه اظهار داشت: امسال گذاشتن صابون مايع در مشاعر قدم مهمى در راستاى تأمين بهداشت عمومى بود. جا دارد در آينده در زمينه بهداشت محل حلق (سر تراشيدن) كار بيشترى صورت گيرد. البته شايد به طور مقطعى بتوان با پهن كردن پلاستيكهاى بزرگ براى اين منظور اقدام كرد.
رئيس سازمان حج گفت: اسلام به بهداشت فرد و جمع بسيار اهميت مىهد و به فرمايش نبىاكرم صلى الله عليه و آله نظافت را از ايمان مىداند. ظرفيت دستشويىهاى مشعرالحرام براى عموم حجاج ناكافى است كه البته حل آن فراتر از حيطه مؤسسه شماست ولى مىتوانيد در اين زمينه كمك كنيد.
زرهانى اظهار داشت: محل استقرار زائران آزاد ايرانى نبايد باعث كاهش سهميه
رسمى سازمان شود. براى حمل و نقل زائران در مشاعر به جاى اتوبوس پيشنهاد راهاندازى قطار داريم. پيشنهادات ديگرى هم داريم كه متعاقباً تقديم مىشود. در ادامه آقاى دكتر «طلال قطل» رئيس هيئت مديره مؤسسه حسن تعامل و محبت و وفاق موجود بين مؤسسه و سازمان را ستود.
چهارشنبه 18 ذىحجّه، عيد سعيد غدير خم
(27/ 10/ 84)
برپايى جشن باشكوه عيد سعيد غدير خم در بعثه مقام معظم رهبرى
مراسم بزرگداشت عيد سعيد غدير، عيد ولايت و امامت با شكوه هرچه تمامتر با حضور انبوه زائران ايرانى در سالن اجتماعات بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه برگزار شد.
در اين مراسم كه نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى، روحانيون و مسؤولان بعثه، سادات، برادران اهل سنّت، مديران كاروانها و جمعى از زائران ايرانى و خارجى حضور داشتند، ابتدا يكى از مداحان اهل بيت عليهم السلام به ذكر مناقب على عليه السلام پرداخت و سپس آيةاللَّه مصباح يزدى به ايراد سخن پرداخت و خاطرنشان كرد: عيد غدير از اصول و مقوّمات دين است و اكمال دين در گرو اعلام ولايت على عليه السلام از سوى حضرت رسول صلى الله عليه و آله بوده است.
آيةاللَّه مصباح در بخشى ديگر از سخنان خود با اشاره به آيه شريفه «إِنَّ الدِّينَ عِنْدَ اللَّهِ اْلإِسْلامُ» گفت: اسلام يعنى تسليم در برابر همه احكام دين، و به همين دليل قرآن، ايمان به بعض دين و انكار و سرپيچى از بخش ديگر آن را بر نمىتابد و آن را كفر و انكار دين معرفى مىكند.
وى با اشاره به اتفاق شيعه و سنى در نقل واقعه غدير، ايمان به غدير و ولايت
حضرت على عليه السلام را از مقومات اسلام معرفى كرد.
در پايان، مراسم عمامه گذارى گروهى از طلاب حوزههاى علميه توسط آيةاللَّه محمدى رى شهرى در ميان شور و صلوات جمع حاضر برگزار شد.
رئيس هيئت پزشكى حجاج ايرانى گوشهاى از فعاليت اين هيئت را در ايام حج بيان كرد. دكتر حسين ضيايى گفت: بيمارستان هيئت پزشكى در مدينه از 26 آذرماه و در مكه اين بيمارستان از دوم دى ماه فعاليت خود را آغاز كرد.
وى اعلام كرد: تا پايان روز 26 دى ماه اين دو بيمارستان 35 هزار نفر مراجعه كننده داشته است و حدود 500 نفر در بخشهاى داخلى و سى، سى يو بسترى شدند و در ايام تشريق از زمانى كه حجاج به عرفات و منا مىروند بيمارستان صحرايى در مشاعر مقدسه بر پا شد كه حدود 10 هزار نفر مراجعه كننده داشته است.
دكتر ضيايى آمار متوفيان امسال را تا كنون 39 نفر عنوان كرد و گفت: متأسفانه 15 نفر در حوادث و سوانح ريزش ساختمان، رمى جمرات و تصادف و 24 نفر بر اثر بيمارى وكهولت سن جان خود را از دست دادهاند.
وى خاطرنشان كرد: بيمارستان مكه تا ششم بهمن فعال خواهد بود و بيمارستان مدينه كه هم اكنون كادر تخصصى آن در حال فعاليت هستند تا 14 بهمن ماه به ارائه خدمات خواهند پرداخت.
وى با اشاره به فعاليت هيئت پزشكى در ايام عمره گفت: در ايام عمره حدود 500 هزار زائر بهعربستان عزيمت خواهند كرد وخدماتى كهارائه مىشودتأسيس سه درمانگاه تخصصى در مكه و مدينه است كه به ارائه خدمات به صورت شبانه روزى خواهند پرداخت و علاوه بر اين در محل اسكان زائران درمانگاههاى كوچكى ايجاد خواهد شد.
رئيس هيئت پزشكى تعداد اين درمانگاهها را در مكّه 12 درمانگاه و در مدينه 14 درمانگاه عنوان كرد.
مدير عامل هواپيمايى جمهورى اسلامى «هما» در جمع خبرنگاران در مكه گفت:
تأخير پروازها از فرودگاه جده ربطى به «ايران اير» ندارد.
دكتر سعيد حسامى گفت: هواپيمايى ايران اير در فرودگاه جده در انتظار سوار كردن حجاج مىمانند ولى امكانات عربستان اجازه سوار شدن به موقع حجاج را نمىدهد.
وى اظهار اميداورى كرد: دولت عربستان با افزايش امكانات زمينه مناسب بازگشت حجاج را فراهم كند.
«حسامى» با بيان اين كه فرودگاه جده داراى 12 ترمينال است و 32 شركت هواپيمايى از آن استفاده مىكنند، گفت: در روزهاى اوليه بازگشت حجاج به كشور، به دليل تراكم جمعيت تأخيرها صورت گرفت و بيشترين ترافيك پروازى تا روز چهارشنبه (امروز) خواهد بود.
وى خاطرنشان كرد: ما مراتب گله و نارضايتى خود را به همكاران خود در هواپيمايى عربستان اعلام كردهايم.
مدير عامل هواپيمايى جمهورى اسلامى با هشدار نسبت به حمل بار اضافه حجاج ايرانى تصريح كرد: يك ميليارد تومان براى حمل بار اضافه حجاج ايرانى هزينه مىشود و علت اين امر اختصاص 8 پرواز هواپيمايى باربرى براى انتقال بار حجاج ايرانى است.
وى خاطرنشان كرد: از حجاجى كه بار اضافى داشته باشند مبلغ 200 ريال سعودى دريافت مىشود.
حسامى در عين حال تصريح كرد: بار حجاج پيش از ورود آنان به ايران، به كشور منتقل مىشود.
آيةاللَّه رى شهرى و همراهان پس از يك ماه تشرف به مكه مكرمه و مدينهمنوره، مكه را به قصد تهران ترك كردند.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در گفت و گو با خبرنگاران در فردوگاه مهرآباد افزود: استقبال زائران خارجى بهخصوص افراد متعهد و متفكر كشورهاى اسلامى از بعثه مقام معظم رهبرى بسيار چشمگير بود. وى گفت: در مقايسه با حج سال گذشته حج امسال چند ويژگى داشت كه قابل توجه بود؛ زيرا پيام مقام معظم رهبرى به چهارده زبان در سراسر جهان منتشر شد و اولين بار مراسم برائت از مشركين بهطور مستقيم از صدا و سيما بصورت فارسى و عربى به سراسر جهان منتقل شد.
سرپرست حجاج ايرانى ويژگى ديگر حج امسال را زيارت بقيع توسط زايران زن ذكر كرد و گفت: آن مشكلاتى كه در ارتباط با بقيع سال گذشته براى خواهران وجود داشت، امسال نبود و همكارى بسيار خوبى دولت عربستان با بعثه مقام معظم رهبرى داشت كه جاى تشكر و تقدير دارد.
وى روان بودن مسايل اجرايى حج امسال را از ديگر ويژگىهاى اين مراسم عنوان كرد و در اين باره حمل و نقل داخلى را در مقايسه با سال گذشته مطلوب خواند و از هواپيمايى جمهورى اسلامى به خاطر جابجايى حجاج تشكر كرد.
نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى در پايان از همه دست اندركاران حج و ارگانهاى مختلفى كه در برگزارى اين مراسم با بعثه مقام معظم رهبرى و سازمان حج و زيارت همكارى كردهاند، تقدير كرد.
در حج امسال 176 نفر از زائران ايرانى، وقوف اضطرارى داشتند. حجت الاسلام والمسلمين شهاب الدين وحيدى مسؤول كاروان وقوف اضطرارى هيأت پزشكى با اعلام اين مطلب گفت: از ميان 600 مراجعه كننده طبق نظر كميسيون پزشكى، وقوف اضطرارى 176 نفر لازم شناخته شد و 22 دستگاه اتوبوس به همراه 6 پزشك متخصص و فوق تخصص و يك پزشك داروساز براى اين منظور آماده شدند.
وى خاطرنشان كرد: براى هر دستگاه آمبولانس يك پرستار و براى اتوبوس ها از
يك تا چهار پرستار در نظر گرفته شد تا مشكلى براى حجاج ايجاد نشود.
روحانى وقوف اضطرارى زائران با بيان اين كه خود براى انجام مناسك محرم نشده است و فقط عمره مفرده انجام داده است گفت: براى انجام صحيح مناسك حجاج ايرانى كه به خاطر كهولت سن، ناراحتىهاى تنفسى و قلبى و ناراحتىهاى ناشى از عوارض دچار مشكل شده بودند، لازم بود كه چنين كارى صورت بگيرد.
وى گفت: اين تعداد طبق فرمى كه وجود دارد، همه اعمال را به خوبى انجام دادهاند، وقوف را در مشاعر درك كردهاند، رمى و قربانى را به درستى انجام كردهاند و حلق و تقصير آنان توسط افرادى كه در وقوف اضطرارى داشتهاند، انجام گرفته است.
وى تصريح كرد: بيشتر افرادى كه وقوف اضطرارى داشتند داراى كهولت سن يا بيمارى آسم و بيمارىهاى تنفسى بودند.
روحانى مسؤول كاروان اضطرارى از جانفشانى پزشكان ايرانى و كادر پزشكى در حج امسال تشكر و قدردانى كرد.
با انجام مناسك حج و آغاز بازگشت زائران بيت اللَّه الحرام، بخش اعظم وظايف بعثه مقام معظم رهبرى صورت پذيرفت. لذا نماينده ولى فقيه و برخى از مسؤولان مدينه قبل بعثه به كشور بازگشتند. از آنجا كه تقريباً نيمى از زائران ايرانى اصطلاحاً «مدينه بعد» هستند، از اين پس بعثه رهبر معظم انقلاب در مدينه منوره مجدداً فعال مىشود.
سرپرستى زائران ايرانى در مدينه بعد و جانشينى نماينده ولى فقيه در حج امسال، آيةاللَّه رضا استادى هستند و امور مختلف بعثه تا آخرين روز حضور زائران ايرانى در عربستان تحت نظارت ايشان انجام مىگردد.
پنج شنبه 19 ذى حجه
(29/ 10/ 84)
برگزارى جشن عيداللَّه الاكبر در مدينه منوره
با انتقال زائران مدينه بعد به مدينه منوره چون امروز در ايران عيد سعيد غدير خم جشن گرفته مىشود به اين مناسبت مراسم باشكوهى در بعثه مقام معظم رهبرى در شهر پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله برگزار شد.
در اين مراسم كه شمارى از علما نيز حضور داشتند حجت الاسلام و المسلمين محمد كاظم صديقى به تشريح ويژگيهاى منحصر به فرد شخصيت امام على عليه السلام پرداخت و ميلاد آن حضرت را در كعبه سند محكم جايگاه ايشان نزد پروردگار توصيف كرد سخنران بعثه رهبر انقلاب امام على عليه السلام را مظهر صفات الهى از جمله حكمت، قدرت، حلم، جلال و جمال خداوند دانست و با اشاره به اقدام پيامبر در روز غدير و در ميان حدود يكصد هزار نفر از حجاجى كه از نقاط مختلف جزيره العرب در اين واقعه حضور داشتند گفت: پيامبر در اين روز بدينوسيله پيام الهى را به انسانها ابلاغ و دين اسلام را كامل كرد.
حجت الاسلام والمسملين صديقى سپس به تشريح جانفشايها و دلاوريهاى امام على عليه السلام براى ترويج دين مبين اسلام پرداخت و افزود: اسلامى كه مشعل فروزان هدايت انسانهاست مرهون تلاشها، پيكارها و تدابير نخستين پيشواى شيعيان جهان است.
سخنران بعثه رهبر معظم انقلاب دفاع از ولايت را وظيفه هر مسلمان دانست و حضرت زهرا عليها السلام را نخستين مدافع ولايت و اسلام ناب محمد توصيف كرد.
در مراسم جشن غدير كه با پخش شيرنيى از جانب برخى زائران همراه بود، مداحان و نغمه سرايان اهل بيت عصمت و طهارت عليهم السلام با قرائت اشعارى در وصف موى متقيان و روز غدير بر شادى و شكوه اين محفل افزودند.
حجاج بيت اللَّه الحرام در پنجشنبه شبى ديگر گل واژههاى دعاى كميل را در جوار بارگاه ملكوتى نبى مكرم اسلام صلى الله عليه و آله و مزار خاموش فرزندان پاكش در بقيع زمزمه كردند.
هزاران نفر از حجاج ايرانى بيت اللَّه الحرام و زائران حرم شريف نبوى در فضاى آكنده از خلوص و معنويت گرد هم آمدند تا در سالروز عيد بزرگ ولايت از چشمه سار كلام نورانى مولاى متقيان دل و جان خود را سيراب كنند.
هزاران حاجى كه در درياى لطف الهى به ساحل پاكى رسيدند امشب با چشمى اشكبار و قلبى مالامال از عشق به ولايت و ائمه اطهار عليهم السلام و در حسرت زيارت مزار گمشدهام ابيها و فرزندان مظلومش در بقيع با مدينه وداع كردند.
امشب درهاى بسته و مزار بى شمع و چراغ ائمه مظلوم بقيع بار ديگر يادآور مظلوميت زهراى اطهر شد و مشتاقان زيارت مرقد گمشدهام ابيها با اشك و آه، يوسف فاطمه را به مدد طلبيدند و در آستانه وداع با مدينه گوهر اشكهاى خود را در اقيانوس پنهان كوثر نبى مكرم اسلام صلى الله عليه و آله به يادگار گذاشتند تا شفيع روز محشرشان باشد.
در پايان سومين مراسم روحبخش دعاى كميل در مدينه منوره، آيةاللَّه رضا استادى جانشين نماينده ولى فقيه و سرپرست حجاج ايرانى براى مجد و عزت مسلمانان جهان دعا كرد و تعجيل در ظهور منجى عالم بشريت و سلامتى و طول عمر رهبر معظم انقلاب اسلامى را از درگاه احديت مسئلت نمود.
اين مراسم در ساعت 23 به پايان رسيد و حجاج ايرانى در صفوف منظم و در كمال آرامش به محل استقرار خويش بازگشتند.
جمعه 20 ذى حجه
(30/ 10/ 84)
دعاى ندبه حجاج ايرانى در جوار مرقد مقدس نبوى
جمع كثيرى از حجاج ايرانى صبح جمعه در بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره در جوار مرقد مطهر نبى مكرم اسلام صلى الله عليه و آله و مزار ائمه مظلوم بقيع گردهم آمده و دعاى ندبه سردادند.
آسمان چشمان مشتاق و منتظر انبوه حجاج ايرانى و عاشقان ولايت و ائمه اطهار عليهم السلام جمعهاى ديگر در مدينه النبى صلى الله عليه و آله در فراغ امام عصر (عج) بارانى شده و حضور مصلح كل و دادگستر جهان را در اين فضاى نورانى از خداى متعال مسالت كردند.
به گزارش واحد ارتباطات خبرى بعثه مقام رهبرى در چهارمين هفته حضور حجاج ايرانى در سرزمين وحى و شهر اهل بيت عصمت و طهارت عليهم السلام انبوه مشتاقان ظهور عدالت گستر جهان حضرت مهدى موعود (عج) در فضايى اكنده از عطر معنويت و خلوص باحضور در بعثه مقام معظم رهبر در مدينه منوره گلواژههاى دعاى ندبه سردادند و براى تعجيل در ظهور يگانه منجى عالم بشريت از عمق جان دعا كردند.
در اين محفل نورانى مداحان اهل بيت عصمت و طهارت عليهم السلام اندوه و داع حجاج با سرزمين وحى و شادى جشن عيد بزرگ ولايت را در هم آميختند.
در پايان اين مراسم، رهپويان طريق وصال همچنين سلامتى و طول عمر با عزت
رهبر معظم انقلاب اسلامى، علو درجات براى روح پر فتوح امام راحل و شهيدان گرانقدر اسلام را از يگانه معبود بىهمتا خواستار شدند.
مراسم روحبخش دعاى ندبه در حالى در محل بعثه مقام معظم رهبرى در مدينه منوره برگزار شد كه شب پيش از آن، بيش از بيست هزار نفر از حجاج بيت اللَّه الحرام در جوار بارگاه ملكوتى خاتم پيامبران وائمه مظلوم بقيع تا پاسى از شب در فضايى آكنده از عطر معنويت، مناجات جان بخش كميل على عليه السلام را زمزمه كردند.
مراسم سخنرانىهاى عمومى بعثه مقام معظم رهبرى همچون دوره مدينه قبل و مكه مكرمه، در دوره مدينه بعد نيز هر روز برگزار مىشود.
در اين مراسم كه با حضور گسترده زائرانى از استانهاى مختلف كشور برگزار مىشود، سخنرانان و قاريان قرآن و مداحان اهل بيت عصمت و طهارت عليهم السلام فضاى مجلس را به نور قرآن و ذكر ائمه هدى عليهم السلام معطر مىكنند.
مراسم يادبود قاضى شهيد حسن مقدسى با حضور مسؤلان بعثه مقام معظم رهبرى و جمعى از دوستان و همكاران وى در بعثه رهبر معظم انقلاب در مدينه منوره برگزار شد.
در اين مراسم كه عصر روز جمعه براى گراميداشت ياد آن شهيد بزرگوار برگزار شد، مداحان اهل بيت عصمت و طهارت عليهم السلام اشعارى در وصف شهيد و شهادت قرائت كرده و به اين مراسم حال و هوايى معنوى بخشيدند.
حجت الاسلام والمسلمين كاظم صديقى سخنران بعثه رهبر معظم انقلاب در اين مراسم گفت: شهيد با فداى جان سعادت ابدى را نصيب خود مىكند زيرا كه خداى متعال براى شهادت ارزشى فوق تصور انسانها در نظر گرفته است.
وى افزود: مراقبت بر رفتار و اعمال و برگزيدن نيت الهى براى كارهاى شخصى موجب مىشود تا انسان در تمامى لحظات به عنوان مهاجر الى اللَّه شناخته شود و اين موجب مىشود تا افعال مراتبى بالاتر از سطح مادى و دنيوى پيدا كند.
وى، شهيد قاضى مقدسى را انسانى خالص و پر از معنويت توصيف كرد و گفت:
قاضى حسن مقدسى در ايام حج خادم حجاج بيت اللَّه الحرم و در وقت قضاوت مجاهد فى سبيل اللَّه بود و با مفاسد اجتماعى و اخلاقى در سطوح مختلف جامعه مبارزه مىكرد.
قاضى شهيد حسن مقدسى يكى از قضات برجسته دستگاه قضايى بود كه چندى پيش در حين خروج از محل كار خود در تهران به ضرب گلوله افراد ناشناس به شهادت رسيد. وى از سالها قبل با بعثه مقام معظم رهبرى همكارى داشت.
شنبه 21 ذىحجه
(1/ 11/ 84)
برگزارى سومين همايش اهل سنت در بعثه رهبر معظم انقلاب
سومين همايش واحد اهل سنت بعثه مقام معظم رهبرى با حضور آيةاللَّه استادى جانشين نماينده ولى فقيه در امور حج و زيارت و حجاج اهل سنت شهرهاى مختلف ايران اسلامى در مدينه منوره برگزار شد.
مولوى اسحاق مدنى مشاور رييس جمهور در امور اهل سنت در اين مراسم كه جمعى از علماى شيعه نيز حضور داشتند پيرامون جايگاه نبى مكرم اسلام نزد خداوند و ابعاد شخصيت وجودى آن حضرت سخنرانى كرد.
وى با اشاره به تلاش پيامبر براى رستگارى و وحدت و يكپارچگى مسلمانان، وحدت را ضرورى ترين نياز كنونى جهان اسلام دانست و تصريح كرد: مسلمانان تنها در سايه وحدت و همدلى مىتوانند بردشمنان چيره شوند و برمشكلات خود فايق آيند.
آيةاللَّه صابرى ديگر سخنران اين همايش، حج را تجليگاه وحدت عملى مسلمانان توصيف كرد و گفت: در اين كنگره عظيم الهى مسلمانان از هر رنگ، نژاد، زبان و قاره متحد الشكل و يك زبان گرد خانه معبود مىگردند و اين درس بزرگى براى مسلمانان است.
اين نماينده مجلس خبرگان رهبرى با اشاره به سخنان امام راحل، بزرگترين
آفت در ميان مسلمانان و علت دست درازى دشمنان بر سرزمينها و منابع كشورها اسلامى را تفرقه ميان آنان دانست و گفت: همانگونه كه امام خمينى قدس سره پيشتاز تلاش براى وحدت مسلمانان در عصر حاضر بود، ايرانيان نيز بايد در اين راه بيش از ديگران تلاش كنند.
وى حج را بزرگترين نعمت الهى دانست و با اشاره به بركات حج گفت: پاداش حج واقعى بهشت است و حاجى بايد تلاش كند اين لطف الهى را تا پايان عمر خويش حفظ نمايد.
در ادامه اين همايش ماموستا سجادى امام جمعه شهر مريوان به جايگاه اهل بيت از ديدگاه علماى اهل سنت پرداخت و گفت: اهل بيت رسول اللَّه جايگاه والايى نزد اهل سنت دارند و آنان براى حل مشكلات خود به ائمه اطهار متوسل مىشوند.
آقاى قورچانى مدرس دانشگاه و امام جمعه اهل سنت از استان گلستان نيز در اين همايش با تاكيد بر ضرورت تقويت وحدت ميان مسلمانان، قرآن را احياگر جان انسانها دانست و همگان را به پيروى از قرآن براى رسيدن به كمال و سعادت دو جهان توصيه كرد.
سيد محمد يوسف حسينى نژاد امام جمعه شهر بستك استان هرمزگان نيز در سخنانى با عنوان «مدينه فاضله و وحدت»، به سيره نبى مكرم اسلام در ايجاد وحدت ميان مسلمانان پرداخت و گفت: سيره و رفتار خاتم پيامبران به ويژه در مدينه مويد تاكيد اسلام بر ضرورت وحدت و پرهيز از برترى جوييهاى مادى است و امروزه كه مسلمانان در معرض تهاجم استكبار جهانى هستند ضرورت تقويت وحدت مسلمانان بيش از هر زمان ديگر احساس مىشود.
در خلال برگزارى همايش اهل سنت، قاريان قرآن فضاى همايش را به نور قرآن منور كردند و شاعران و ادبيان اهل سنت كشورمان نيز با سرودن اشعار و قطعات ادبى طراوتى خاص به آن بخشيدند.
براى آگاهى از فعاليتهاى بعثه مقام معظم رهبرى در مقطع «مدينه بعد» مصاحبهاى با آيةاللَّه رضا استادى جانشين نماينده ولى فقيه در مقطع مزبور در مورخه 4/ 11/ 84 به عمل آوردهايم كه گزيده آن به اين شرح مىباشد.
سؤال: لطفاً فعاليتهاى بعثه رهبر معظم انقلاب را در اين مقطع تشريح فرموده و مسؤليت خود را در امر سرپرستى زائران ايرانى تبيين فرماييد:
پاسخ: كارى كه بنده بايد در خدمت عزيزان اينجا انجام بدهم كاملًا مشخص است؛ يعنى چيزى نيست كه قابل كم و زياد باشد مگر پيشامدى بشود. كارهايى كه به ما محول است يكى همين مجلسى است كه صبحها در بعثه برقرار مىشود.
در طول حدود دو هفتهاى كه ما در مدينه هستيم- سيزده چهارده جلسه صبحها- هست. در اين جلسات سخنرانى و مداحى برقرار است و اين سالهاى سال ادامه داشته و دارد؛ و كاروان ها هم به جهات مختلف استقبال مىكنند.
در اين مجالس همه روزه جمعيت قابل ملاحظهاى مىآيند و از برنامههاى مفيد، سخنرانىها و مدّاحى بهرهمىگيرند.
ما دو دعاى كميل و دو دعاى ندبه در مدينه بعد داريم كه يك دعاى كميل برقرار شده يكى هم انشاءاللَّه برقرار خواهد شد.
البته، سالهاى ديگر هم كه من اينجا مشرّف بودم مسؤولان عربستان به خاطر شرايط كشورشان يا از جهت ديگر معمولًا راجع به برگزارى دعاى كميل با مسؤلان بعثه هماهنگىهايى مىكنند و عملًا هم پيش از دعاى كميل مأموران مدينه شكلى به اطراف حرم مىدهند كه قدرى ممكن است بعضى را نگران كند؛ ولى بحمد اللَّه تاكنون مشكلى پيش نيامده است.
ما بخشى هم براى ارزيابى كارها داريم، بازرسىها هم كه بوده است و با وجود ارزيابى، ديگر خود به خود به ما كمتر مراجعه مىشود.
در طول اين دو هفتهاى كه قرار است اينجا باشيم، سه جلسه با همه مسؤولين داريم.
جلسه نخست روزهاى اول حضور ما، و جلسه دوم قبل از دعاى كميل اول تشكيل شد و جلسه سوم پيش از دعاى كميل دوم تشكيل مىشود و در آن مسئولين همه بخش ها جمع مىشوند و كارهايى را كه انجام دادند يا مىخواهند انجام بدهند، گزارش مىدهند. اگر كم و كاستهايى به ذهن برسد يا پيشنهادهايى باشد، گفته مىشود.
شخص بنده كه به عنوان نماينده آقاى رى شهرى اينجا هستم، تقريباً به كارهاى ديگر خيلى دخالت ندارم؛ چون عرض كردم كار تقريباً مشخص و معلوم است. به قسمت استفتائات و قسمت وجوهات و قسمتى كه مربوط به روحانيون است، گاهى رفت و آمد دارم و سر مىزنم. ولى در آن نوع كارهاى ديگر بعثه برنامهريزى شده است و نيازى نيست كه بخواهند از اينجانب سؤال كنند. تنها چيزى كه مىماند كارى كه مشخصاً مربوط به جناب آقاى رى شهرى است و اگر بنا باشد بنده انجام دهم مراجعات مردمى و مراجعات زائران غير ايرانى است و ديدارهايى كه مثلًا با بعضى از شخصيتها است كه همايشهاى بعثه يكى از زمينههاى اين ديدارهاست. اين همايشها عمدتاً در مدينه قبل و در مكه انجام مىشود. ما فقط در مدينه بعد همايش زائران ايرانى اهل تسنن را داريم.
در مراجعات مردمى خودمان تعدادى از زائراين كه مشكل پيدا مىكنند چه اهل علم و چه غير اهل علم و فكر مىكنند مشكلشان را بايد با بنده در ميان بگذارند، تا آنجايى كه مىتوانستيم براى رفع مشكلشان قدمى كه لازم بوده برداشتيم، پيشنهادهايى هم تعدادى از زائرين با ما دادند، مثلًا راجع به بقيع خيلى سفارش مىكنند كه اگر بشود مسئولان ايرانى با مسؤلان عربستان صحبت كنند، بخصوص مسأله وقت زيارت بقيع از اين يك ساعت صبح و يك ساعت عصر كه مردم خيلى در فشار قرار مىگيرند، توسعه پيدا كند و مثل سابق باشد. از اين طرف هم سفارش بشود كه زائران ايرانى كارهايى كه آنها نمىپسندند انجام ندهند.
پيشنهاد ديگرى كه بعضى از دانشگاهىها به من دادند اين است كه اگر بعثه بتواند جزوهها و نشرياتى راجع به معرفى شيعه، پاسخ به بعضى از سؤالات و شبهات و بعضى از
روشنگريها در همه اتاقهاى هتلها قرار دهد، بسيار مفيد خواهد بود. اين كار هم كار بسيار سودمندى است و نسبت به خرج و هزينهاى كه مىشود احتمال دارد بازده خيلى بهترى داشته باشد.
سؤال: مشكلات فرا روى جنابعالى چه بوده و آيا زائران شكاياتى داشتهاند؟
پاسخ: گاهى برخى زائران فكر مىكنند مثلًا كم كارى شده است. مىدانيد در اينجا كار بعثه و سازمان حج در يك قسمتهايى با هم مشترك است، اما بعضى از زائران ما خيال مىكنند كه تمام كارهاى مربوط به مكه و مدينه مربوط به بعثه است. خوب پيداست كه قسمتى مربوط به بعثه است و قسمتى هم مربوط به سازمان است و بخش مؤثر سازمان هم در اين مقطع زمانى در خود بعثه مستقر است.
انتقادهايى هم كه مىشود به كارهاى اينها بر نمىگردد، بلكه بيشتر به كارهاى عربستان برمىگردد. امسال بر خلاف بعضى سالهاى ديگر مثلًا از نظر مسكن حتى يك مورد هم براى شكايت به من مراجعه نشد. فقط يك مورد گزارش به من دادند كه در جايى توقع داشتند ساختمان به گونهاى مطلوب باشد اما جور ديگرى درآمده است.
پيداست سازمان از حيث مسكن با برنامه ريزى كار كردهاست كه زائران واقعاً راضى باشند.
مسألهاى كه خيلى شكايت مىشد و در اختيار سازمان هم نيست، انتقال از مكه به مدينه است. بعضى ماشينها مناسب نبوده و رانندهها وضعشان خوب نبوده است. برخى رانندهها خواب آلوده بودند. اينها را هم به من گزارش دادند و هم به آقاى زرهانى و آقاى رىشهرى گفتند. اينها هم نامهنگارى كردهاند، ولى بالاخره زائران قدرى ناراحتى كشيدند.
خدمت رئيس سازمان حج كه براى شركت در دعاى كميل اينجا مشرف بودند عرض كردم كه مسأله اين طورى است. گفتند كه مشكل انتقال تقريباً سالهاى قبل هم بوده و جهتش هم اين است كه آن سه چهار روزى كه ايام مناسك حج است، رانندهها
خيلى در رفت و آمد هستند و شبانه روز كار مىكنند؛ باز همانها مىخواهند زائران را به مدينه منتقل كنند. در هر صورت امر آزار دهندهاى است زيرا ممكن است خداى نكرده يك وقت خطرى پيش بيايد.
شكايت ديگر در مورد بار زائرين است كه تقريباً هر سال هست. برخى از زائران بيش از مقدار معمول بار برمىدارند و آن وقت هم هواپيمايى عربستان براى اضافه بار پول مىگيرد و هم مىگويد اگر بار زائد در هواپيما باشد امنيت هوايى ما در مخاطره است.
پس بارها بايد جدا برود، زودتر برود، ديرتر برود، مشكلات درست مىكند. الان هم از تهران كه گزارش مىدهند باز اين مشكلات هست ولى اين هم بيشتر به هواپيمايى عربستان باز برمىگردد و توقع اين است كه آنها قدرى مسامحه كنند.
مشكلى كه در خصوص كارهاى روحانيون حتماً زياد زياد شنيدهايد كه تقريباً روحانى و غير روحانى و به خصوص افرادى كه يك قدرى باسوادند و از آن رنج مىبرند، اختلاف فراوان در فتاوى است و اينكه رسالهاى كه در اختيار بعضى روحانيون قرار مىگيرد، فتواى ده نفر، دوازده نفر، سيزده نفر هست و در كاروان ها هم ممكن است كه از مراجع مختلف مقلد داشته باشند؛ اين مشكلى است كه بايد به يقين در محافل علمى به گونهاى حل بشود. اگر يك وحدتى ايجاد شود خيلى خوب است، البته معمولًا مىگويند نمىشود.
سؤال: جنابعالى با آقاى عَمْرى ديدار داشتهايد؟
پاسخ: بله من در اين سفر دو بار پيش آقاى عَمْرى رفتم. يك بار قبل از شروع كار، يك بار هم بعد از شروع. با تعداد زيادى از آقايان روحانيون خدمت ايشان رسيديم.
مجلس خوبى بود آنجا از ايشان راجع به خصوصيات خودشان سؤال شد، راجع به ايامى كه در نجف بودند و اين كه چه موقع آمدند. مجلس مفيدى بود اما رفت و آمد ما چه آن بار و چه اين بار حاكى از اين است كه مسئولان عربستان تقريباً امسال آن شدت هايى كه در سالهاى قبل ايجاد مىكردند، ندارند. در جلساتى كه بنده بودم و مىشنيدم كه حتى
دوستان آقاى عَمْرى مجبور مىشدند بگويند كه زائران ايرانى آنجا نيايند؛ ولى الان نه، بحمد اللَّه خيلى ارتباطشان بهتر شده است. از روزى كه بنده خدمت ايشان رسيدم تا يكى دو روز قبل هم كه دوباره رفتم، هر روز در حسينيه ايشان تقريباً دويست نفر، دويست و پنجاه نفر اطعام مىشوند و نوعاً هم ايرانى هستند؛ به علاوه اينكه مىخواهند در محضر ايشان باشند.
پيداست كه دولت عربستان يك قدرى آسان گرفته و ما هم اميدواريم كه اين كار روز به روز بهتر بشود و جورى بشود كه اينها لا اقل براى انجام مراسم مذهبىشان، براى عزادارىشان، براى محرّمشان براى ماه رمضانشان، در ايام حج و عمره كه ايرانىها و ساير شيعيان از كشورهاى ديگر مىآيند و مىخواهند به آنها سرى بزنند، در رفاه و راحتى باشند.
اين دو بارى كه بنده خدمت ايشان رسيدم جمعيت انبوهى حضور داشتند. پيدا بود كه ايرانىهاى فراوانى آنجا هستند و نمازى برقرار مىشود؛ حالا يا خود ايشان مىخواند يا ديگرى، كه نشان مىدهد ارتباط اينها با مسؤولين عربستان خوب شده و خيلى جاى خوشبختى است.
قبرستان بقيع همچنان پذيراى اشك صدها هزار دلداده اهل بيت عصمت و طهارت است. هر روز بامدادان پس از اقامه نماز صبح و عصرها بقيع شاهد سرازير شدن سيل مشتاقان زيارت پارههاى تن رسول خدا صلى الله عليه و آله به سوى خويش است.
مأموران سعودى هر از چند گاهى با تغيير روش انتظام ورود و خروج به بقيع باعث سرگردانى و بعضاً حسرت زائران به ويژه بانوان مىشوند. نويسنده اين سطور عصر دوشنبه 23 ذى حجه برابر سوم بهمن ماه كه قصد تشرف داشتم، باكمال شگفتى شاهد نظم و آرامش در چهار مسير ورودى و خروجى بقيع بودم. يك مسير را براى رفت و مسير ديگر را براى بازگشت زائران مرد، و دو مسير ديگر را به همين نحو براى بانوان زائر
اختصاص داده بودند. بنابر اين زائران بدون زحمت و فشار تردد مىكردند و زيارت مىنمودند.
اما بعد از ظهر چهار شنبه 25 ذى حجه (پنجم بهمن ماه) مأموارن بقيع تنها دو مسير را به سوى بقيع گشوده بودند و ازدحام شديد زائران باعث اختلاط دردآور مردان و زنان و فشرده شدن آنان شد. به واسطه سوء تدبير سعودىها بيشترين ظلم به بانوان زائر رواداشته مىشود، زيرا آنان به سبب آن كه در بقيع راه ندارند، بالاجبار در دو طرف مسير، و رو به پنجرههاى بقيع مىايستند؛ لذا هنگام عبور فشرده زائران مرد و بانوان در حال عبور، به سختى تحت فشار قرار مىگيرند. شدت ازدحام در مقابل درب ورودى بقيع موجب گشت كه كنترل از دست مأموران خارج شود و چند زائر زن وارد بقيع شوند.
به همين سبب از خروج زائران از درب اصلى جلوگيرى كرده و آنان را از جانب غسالخانه خارج مىكردند. در اين ميان برخورد تند و دور از ادب مأموران مستقر در بقيع با بانوان زائر مقابل بقيع واقعاً ناراحت كننده مىنمود.
هرچند غير از زائران ايرانى، زائران شيعه و سنى ديگر كشور ها نيز اشتياق زيارت بقيع دارند، اما به سبب آن كه بيشترين نمود را ايرانيان دارند، جا دارد مسؤلان ذى ربط از سويى در يك اقدام اساسى با مسؤلان سعودى طرح تنظيم ورود و خروج به سوى بقيع را تبيين و مشخص كنند، و از سوى ديگر زائران را نسبت به حفظ شئون مذهب اهل بيت عليهم السلام و كشور اسلامى ايران، و ضوابط كشور عربستان به گونهاى توجيه كنند كه هم مجال زيارت با معرفت فراهم شود، و هم بهانه به دست بد خواهان داده نشود.
سردار حاج على محمد فرزين از مسؤلان معاونت بازرسى بعثه رهبر معظم انقلاب و از خدمتگزاران صديق حج و زائران بيت اللَّه الحرام روز 24 ذىحجه (چهارم بهمن ماه) در مكه مكرمه در گذشت. مرحوم فرزين صبح روز جمعه 20 ذىحجه دچار سكته مغزى شد و پس از پنج روز كه در حال اغما بود، در حرم امن الهى و در جوار كعبه معظمه
جان به جان آفرين تسليم كرد.
به منظور بزرگداشت ياد و خاطره آن مرحوم و خدمات صادقانه وى در معاونت بازرسى، مراسمى روز 25 ذى حجه (پنجم بهمن ماه) در سالن همايشهاى مقام معظم رهبرى در مدينه منوره و با حضور آيةاللَّه استادى جانشين نماينده ولى فقيه در امور حج برگزار گرديد و سخنرانان از مقام والاى مرحوم فرزين تجليل كردند.
فصل سوّم: فعّاليت معاونتها و واحدهاى مختلف بعثه
معاونت امور روحانيون
اين معاونت به سبب وظيفه سنگين و حساس گزينش روحانيون كاروانها و آنچه مربوط به فعاليت آنها در موسم حج است، از اهميت به سزايى برخوردار مىباشد. بديهى است نظارت بر اعمال و مناسك زائران خانه خدا و پاسخگويى به سؤالات شرعى و مشكلات پديد آمده آنان براى انجام صحيح حج، مهمترين بخش از وظايف بعثه مقام معظم رهبرى را در برمىگيرد كه اين مهم بر عهده معاونت امور روحانيون است.
در بررسى و گزارش فعاليت اين معاونت بر آن نيستيم كه آمار اقدامات روزمره آن را ارائه كنيم. زيرا اين امر فقط نمايانگر روزشمار فعاليتهاى تعريف شده و كميت آن است و با گزارش سالهاى قبل چندان تفاوتى نخواهد داشت و تنها تاريخ آن فعاليتها تغيير پيدا مىكند؛ در حالى كه اقدامات كيفى و محتوايى معاونت امور روحانيون كه مدتها پيش از موسم و در طول برگزارى مراسم حج براى نيل به هدف پيش گفته با دقت فراوان صورت مىگيرد، كمتر مورد توجه قرار گرفته است.
بنابراين در سخن از كميت فعاليتهاى معاونت مزبور به ذكر كليات بسنده مىكنيم و عمدتاً به بررسى كيفيت اقدامات ارزنده و در خور تحسين آن كه در مصاحبه راقم اين سطور با حجتالاسلام جناب آقاى عرب مسئول محترم معاونت امور روحانيون، و نيز برگزيدهاى از آنچه به تفصيل در سايت اين معاونت آمده است، مىپردازيم.
1- برگزارى جلسات تبليغى، توجيهى- فرهنگى، و پاسخ به سؤالات شرعى منظم بر مبناى برنامهريزى از پيش اعلام شده در هتلها و مراكز استقرار زائران ايرانى در مدينه و مكه با حضور حج اسلام: باكويى، طلابيان، دكتر هاشميان، نقويان، سركار خانمها:
صفاتى، هاشمىعليا و قافلهباشى.
2- حضور 1269 روحانى و معينه در تمام كاروانها و برگزارى جلسات منظم آموزش احكام و مناسك، و پاسخ به سؤالات زائران؛ انتقال تدابير و دستورالعملهاى لازم از سوى بعثه رهبر معظم انقلاب توسط رابطين روحانيون.
3- سركشى منظم به كاروانها و ارزيابى عملكرد روحانيون و معينهها
4- برگزارى همايشهاى روحانيون كاروانها و رفع مشكلات فقهى آنان با حضور آية اللَّه سيدجعفر كريمى
5- برپايى زيارتهاى دورهاى اماكن و مشاهد مشرفه براى روحانيون و معينههاى كاروان ها
در واقع تحت عنوان فوق، شرح نحوه انجام وظايف تعريف شده معاونت امور روحانيون و كيفيت اجراى آن را در نظر داريم. به تعبير ديگر معرفى جامع معاونت مزبور، كيفيت و محتواى فعاليتهاى آن را تبيين مىكند.
معاونت امور روحانيون از بخشهاى زير تشكيل يافته است:
مطابق با شرايط و ضوابط خاص اعلام شده، از روحانيون واجد شرايط ثبت نام به عمل مىآيد و سپس از ميان آنها با طى مراحل مختلف آزمونهاى كتبى، مصاحبه و ارزيابى، روحانيون مورد نياز گزينش مىشوند.
سطح علمى روحانيون كاروانها حداقل پايان سطح كارشناسى ارشد يعنى اتمام كفايتين تعيين شده است كه بايد آموزش ويژه نيز ببينند. لذا پنج نوع آموزش براى روحانيون در نظر گرفته شده است:
1-آموزش بدو خدمت
2-آموزش قبل از اعزام: منابعى براساس تصميمات كميته فرهنگى تعيين و خريدارى مىشود و در اختيار روحانيونى كه قرار است به حج اعزام شوند، قرار داده مىشود. كل روحانيون حج در سه گروه هزار و دويست نفرى متشكل هستند كه با روحانيون كاروانهاى عمره حدود چهارهزار و سيصد نفر در گردونه حج و زيارت به عنوان روحانى، معين يا معينه فعاليت دارند.
شش ماه پيش از اعزام آنان به حج براى اينكه اطلاعاتشان به روز شود، منابع تهيه شده اختيارشان گذاشته مىشود؛ و دو ماه قبل از اعزام به صورت اپِنبوك يا باز، از آنها امتحان گرفته مىشود.
3-آموزش ضمن خدمت شامل بازديد از اماكن، برگزارى كلاس احكام و مناسك در موسم حج.
4-آموزشهاى تكميلى براى كسانى كه از قبل در گردونههاى حج بودند، گذاشته مىشود. آنهايى كه جديداً جذب شدهاند نياز به آموزش تكميلى ندارند؛ زيرا تحت آموزش بدو خدمت قرار مىگيرند. آموزشهاى تكميلى راجع به مسائل كلامى و چگونگى پاسخ دادن به شبهات، و تسلط به زبان عربى، مسأله مخاطبشناسى و روانشناسى تبليغ است.
5-آموزش دورههاى كارورزى: علاوه بر آموزشهايى كه هست براى كسانى كه هيچ سابقه اعزام و تشرف به حج نداشتهاند يك دوره كارورزى و كارآموزى در نظر گرفته شده است. اين افراد سابقه تشرف به حج ندارند ولى در گزينشهاى معاونت قبول
شده و آموزش اوليه را ديدهاند. آنها بايد يك دوره كارورزى نزد يك روحانى با سابقه ببينند و يك بار هم به حج يا عمره بيايند و به عنوان كارآموز آموزش ببينند.
مواردى وجود دارد كه در قالب كاروان و روحانى كاروان نمىتوان اجرا كرد.
بنابراين يك دوره آموزش تكميلى و توجيه تكميلى كه مكمّل فعاليتهاى روحانى كاروان هم در حج هم در عمره براى زائرين باشد در نظر گرفته شده و آن عبارت از برگزارى جلسات منطقهاى در هتلها هست. اين امر از طريق اعزام چند مبلغ در هتلها صورت مىگيرد.
واحد خواهران دو سال پيش افتتاح شد ولى نه سال است كه با كاروانها معينه اعزام مىشود. اين خواهران علاوه بر اينكه مثل برادران روحانى جلسات سخنرانى داخل هتلها ويژه كاروانها دارند، نظارت و توجيه امر احرام خواهران در مسجد شجره را هم به عهده دارند.
در مسجد شجره و جحفه يك روحانى براى كاروانهايى كه احياناً از روحانى خود منقطع مىشوند مستقر و حجفه مىشود تا امر احرام بستن اينگونه زائرين با مشكل مواجه نشود.
بخش ديگرى از فعاليتهاى معاونت امور روحانيون ايجاد كميتههاى تخصصى علمى است. براى تغذيه فكرى چهار هزار و دويست نفر امكان برنامهريزى با ستاد و
ساختار تشكيلاتى داخل بعثه وجود ندارد. لذا از زبدگان و فرهيختگان و نخبگان داخل صف استفاده مىشود. از سه سال پيش معاونت درصدد برآمد كه كميتههاى علمى تخصصى از بين خود روحانيون در هشت گرايش تشكيل دهد. اين كميتهها عبارتند از كميته اسرار و معارف، كميته احكام و مناسك (كميته فقه)، كميته اخلاق، كميته تدوين، كميته آيات و روايات، كميته تاريخ و اماكن، و كميته روش تبليغ.
اين كميتهها هر كدام آييننامه و ساختار تشكيلاتى مشخص شده دارند و در گرايشهاى تخصصى خود از روحانيون كاروانها نيازسنجى به عمل مىآورند و مطابق با آن نيازها مباحث كارشناسى صورت مىگيرد و محتواى مطالب در اختيار روحانيون قرار داده مىشود. ثمرات كميتههاى اسرار و معارف، كميته تدوين در نشريات زائر و صفا چاپ مىشود. در سه حج اخير هر روز دو صفحه يا سه صفحه از زائر و صفا توسط اين كميتهها تغذيه مىشوند.
كميتهها مجموعاً يك جمع پنجاه و شش نفرى هستند و رؤساى آنها ستاد برنامهريزى كميتهها را تشكيل مىدهند. در اين ستاد هشت مسئول كميتهها و معاون امور روحانيون و قائم مقام او و دبير اين كميتهها هر ماه جلسه برنامهريزى و ساماندهى كميتهها را دارند. امسال زمانبندى برگزارى جلسات كميتههاى علمى و تخصصى در ده منطقه عملياتى در كل كشور تنظيم شد. در اين ده منطقه، نمايندگى امور روحانيون جلسات توجيهى روحانيون را در محل سكونت آنان برگزار مىكند.
هر سال تعداد هزار و دويست و شصت و نه نفر مجموعه صف و ستاد معاونت امور روحانيون است كه به حج اعزام مىشوند. از اين عده، سى و نه نفر ستادى و هزار و دويست و سى نفر هم صف هستند. يعنى با سى و نه نفر، ساماندهى و اعزام هزار و دويست و سى نفر صورت مىگيرد.
ثبت تجربيات روحانيون، كاروانها و پيشنهادات آنان پيرامون پاسخ به شبهات و خاطرات آنها از ديگر اقدامات معاونت امور روحانيون است كه در سه بخش جمعبندى شده و به صورت مكتوب در اختيار ديگران براى استفاده قرار مىگيرد. علاوه بر اين برگزارى جلسات تبادل تجربيات كه هم در حج و هم در عمره انجام مىشود يكى از برنامههاى فرهنگى در طول موسم است كه ثبت مىشود و ماحصل اين اقدام جزوات «آزمودهها» است كه تاكنون هفت شماره آن چاپ شده است. «آزمودهها» به روحانيونى كه جديداً وارد شبكه مىشود كمك مىكند تا با استفاده از اين تجربيات بدانند قبل از سفر چه كار بايد بكنند، در جلسه اول با زائران چه بايد بگويند، در جلسه دوم چه بگويند؛ در فرودگاه، هنگام ورود به مدينه چه كارهايى خوب است زائران بكنند، چه توجههايى بايد داشته باشند و ...
درباره پيشنهادات و توصيهها بايد گفت چون هر سال مجموعه نخبگان و نمونهها از ميان روحانيون گزينش مىشوند و مجموعهاى بالغ بر صد تا صد و بيست نفر از بين هزار و دويست نفر توسط رابطين انتخاب مىشوند، در جلسهاى با حضور نماينده ولى فقيه پيشنهادات و توصيههاى خود را عنوان مىكنند و تقريباً سوژههاى دستور جلسه حج آينده در آنجا مطرح مىشود. توصيههاى به مسئولين، توصيههاى به مديران، توصيههاى به رابطين، عوامل موفقيت روحانيون نمونه، توصيههاى مربوط به جلسات قبل سفر و ...
در دستور كار قرار مىگيرد.
كار جديد سال جارى در طرح «ره آورد سفر حج»، انتشار كتاب توصيهها و تجربهها است. يك كتاب «خاطرهها» آماده چاپ شده است. كتاب مربوط به شبهات هم تدوين گرديد ولى براى چاپ آماده نشد.
در كل موسم حدود هزار و دويست و سى نفر روحانى وجود دارند كه بيست و
چهار رابط مرد و سه رابط زن آنان را ارزيابى مىكنند. ارزيابان يك بار در مدينه از مديران، معين و معينه، از كارگزاران حج و خدمه، از زائرين و از خود روحانى كاروان در رابطه با نحوه عملكرد و انجام وظائف او تحقيق مىكنند و حول ده محور ارزيابى به عمل مىآورند. به همين نحو در مكه نيز ارزيابى توسط ارزياب صورت مىگيرد.
معدل اين ارزيابىها ارزيابى عملكرد روحانى در كاروان مىشود. غير از ارزيابى رابطين، فرمهاى ارزيابى به اسم معين كاروان، مدير كاروان، معينه كاروان وجود دارد كه جمعاً ده فرم ارزيابى است كه مدير نظرش را راجع به روحانى، معين و معينه مىگويد و مكتوب مىشود. در يكى دو سال پيش از زائر هم نظرخواهى مكتوب مىشد كه حالا شفاهى نظرات زائرين اخذ و منتقل مىشود. مجموعه اينها با ضريبهاى مشخص شده كارنامه ارزيابى مىشود كه به معاونت امور روحانيون مىآيد و معاونت در مورد آن نظريهاى مىدهد و نحوه همكارىهاى آتى روحانيون را تبيين مىكند.
معاونت بازرسى بعثه رهبر معظم انقلاب، در امر برگزارى هر چه باشكوهتر حج زائران ايرانى، نقش به سزايى دارد كه فعاليتهاى آن و نتيجه عملكرد بازرسان و دستاندركاران اين معاونت شايد چندان به چشم نيايد.
به منظور تبيين وظايف و نحوه اجرايى فعاليتهاى ناظران و بازرسان اين معاونت، و نقش آن در رفع مشكلات و ارائه طرحها و پيشنهادات، درصدد برآمديم با معاون بازرسى بعثه مصاحبهاى داشته باشيم. به خواست ايشان اين امر به جناب آقاى دكتر حسن عابد جعفرى مسئول بازرسى مكه معظمه واگذار شد. جناب دكتر عابد جعفرى با لطف و متانت خاص خويش طى مصاحبهاى طولانى به خوبى موقعيت اين معاونت را در زمينههاى پيش گفته تبيين كردند و نقطه نظرات خويش را پيرامون چشمانداز 20 ساله حج نيز اظهار داشتند.
گزيدهاى از اين مصاحبه كه در حقيقت بيان عملكرد معاونت بازرسى در ابعاد مختلف است، به شرح زير از نظر خوانندگان گرامى مىگذارد.
*** قلمرو عملكرد معاونت بازرسى، ستاد حج جمهورى اسلامى است. بنابراين آنچه را كه مربوط به عملكرد ستاد در موسم حج مربوط مىشود به دقت از نزديك بررسى
مىكنيم. اگر بخواهيم جايگاه اين قلمرو را دقيقتر در سطوح مختلف حج روشن كنيم، بايد بگوييم اولين سطح اداره حج، خود زائر است كه بايد بتواند خودش را اداره بكند، هر چه اين ظرفيت در حج ما قوىتر بشود نياز به ادارههاى بيرونى كمتر مىشود.
سطح دوم مديريت حج، اداره كاروانها است به اين معنى كه ما زائران را به صورت منفرد به حج اعزام نمىكنيم بلكه آنها را در قالب تشكلهايى به نام" كاروان" شكل و سازمان مىدهيم. اين سازماندهى ما داراى قواعد و چارچوبهاى خاصى است. در جمهورى اسلامى به جهت اينكه مجموعه امور حج زير نظر مستقيم مقام معظم رهبرى و از طريق نظارت امير الحاج صورت مىگيرد، بنابراين اين تشكلها جزء لاينفك سلسله مراتب مديريت حج به حساب مىآيد. وقتى زائران را در قالب كاروانها شكل مىدهيم، دو دسته خدمات هم براى آنان در نظر مىگيريم: يك دسته خدمات معنوى و فرهنگى است كه در قالب فعاليتهاى روحانيون و معينها و معينههاى كاروان انجام مىشود، يك دسته هم فعاليتهاى ستادى يا اجرايى است كه در قالب خدمات ستاد صورت مىگيرد؛ از ارائه خدمت پزشك جهت سلامت و بهداشت اين تشكلهاى كاروانى و زائرها گرفته تا ارائه خدمات مربوط به تغذيه و حمل و نقل و محل زندگى و آب و شكل استحمام و چيزهاى ديگرى كه زائر در اين تشكل نياز دارد.
بخشهاى مربوط به امور فرهنگى به عهده بعثه، و بخشهاى غير فرهنگى بر عهده ستاد است. تعداد كارهايى كه ستاد انجام مىدهد متنوع و متكثّر است و به همين جهت «بازرسى» هم روى آن مجموعه فعاليتها بيشترين تكيه و تأكيد را دارد.
سطح سوم مديريت حج: در حج و معمولًا در شهرهاى مكه و مدينه در قالب ستادهاى مناطق تشكل پيدا مىكند يعنى تعدادى از كاروانها به ظرفيت حدود متوسط ده هزار نفر در مناطق گوناگون مكه و تقريباً همين تعداد هم در چهار منطقه مدينه سامان پيدا مىكنند. بنابراين سطح بعدى مديريت، «ستاد» مىشود. ستادهاى منطقهاى داراى يك مدير منطقه و دو سه نفر همكار است كه در مدينه چهار مركز يا ستاد، و در مكه نه ستاد وجود دارد.
سطح چهارم مديريت: ستادهاى شهرهاى مكه و مدينه هستند كه در واقع آنها امور ستادهاى منطقه را به عهده دارند.
سطح پنجم سازمان حج: سازمان حج قرارگاههاى عملياتى ستادهاى دو شهر را براى موسم حج ايجاد مىكند و در غير موسم هم ادارات كل خودش را در سطح استانها دارد كه كار خود را از طريق انجام مىدهد. در موسم، ادارات كل را بسيج مىكند و در قالب قرارگاههاى مكه و مدينه و ستادهاى مناطق براى رسيدگى به امور زائران تشكل مىدهد.
در بخش مديريت كاروان، تقريباً صد در صد خصوصى است؛ يعنى مديران كاروان افراد حقيقى هستند كه شغلهاى گوناگونى به عهده دارند. از شغلهاى آزاد در بازار گرفته تا كارمند دولت تا اساتيد دانشگاه تا ادارات مختلف كه با توجه به سابقه، تجربه و آزمونها و آزمايشهايى كه انجام دادهاند، انتخاب مىشوند و كار ادارى سازمان را به عهده مىگيرند. يك سال در ميان اين مديرها مىتوانند به حج بيايند و كاروان بياورند. بنابراين سازمان حج جمهورى اسلامى هر سال حدود پانصد كاروان شكل مىدهد و نزديك به يكصد هزار نفر زائر را در قالب اين پانصد كاروان اعزام مىكند.
حدود پانصد كاروان را پانصد مدير اداره مىكنند و تعدادى معاون و دستيار در كاروانها دستيار هستند. دستيارها ممكن است زن باشند يا مرد باشند. براى كاروانهاى با ظرفيتهاى صد تا صد و بيست نفرى پيشبينى ده نفر خدمه شده است. براى بالاتر از آن يعنى از صد و شصت نفر به بالا پيشبينى سيزده تا چهارده نفر را كردهاند. حد بالاى كاروانهاى ما هم دويست و بيست نفر هست.
اما متوسط تركيب جنسيتى زائرهاى ما پنجاه و يك درصد خانمها و چهل و نه درصد را آقايان تشكيل مىدهد. از جهت سنى ميانگين سنى كاروانهاى امسال ما پنجاه و سه سال است، در حالى كه ميانگين نسبت به سالهاى گذشته كاهش پيدا كرده است.
دههاى گذشته ميانگين سنى ما بالاى شصت سال بود و به تدريج ميانگين سنى با ورود
حاجىهاى جديد كاهش پيدا كرده است.
در گذشته، نزديك به صد درصد زائران اندكى كمتر، افراد بىسواد و كم سواد بودند در حالى كه اين تركيب هم به كلى تغيير پيدا كرده و نسبت حضور افراد باسواد و تركيب سوادهاى گوناگون حوزوى و دانشگاهى نسبت قابل ملاحظهاى شده كه اصلًا با گذشته قابل مقايسه نيست. به همين ترتيب هم نيازهاى زائران چه از نظر درجه مكنتى كه براى آمدن به حج، پيدا كردهاند، چه از نظر سواد بالايى كه دارند، و چه از نظر تركيب سنى جوانترى كه دارند پيدا مىكنند متفاوت شده است. بخصوص نيازهاى فرهنگىشان از مسائل ساده مناسك به سمت درخواست مربوط به فلسفه حج، هدف حج و معارف حج انتقال پيدا كرده است. هر چه هم جلوتر مىرويم سطح نيازها تغيير بيشترى پيدا مىكند و مطالبات زائران از ما در همه ابعاد تفاوت جدى پيدا مىكند. اين يك شاخص اساسى است كه ببينيم چقدر از نيازهاى زائران را مىتوانيم يا توانستهايم پاسخگو باشيم. خوب اين نيازها نيازهاى معنوى زائران است؛ يعنى اينها اساساً مىآيند براى اينكه اعمال حجشان را انجام دهند، مناسكشان را بجا بياورند و به عنوان حاجى با اعمال صحيح برگردند كه اين بخش مربوط به بعثه مقام معظم رهبرى و حضور روحانيون در حج مىشود.
ساير نيازهاى زائران كه به امور معنوى (با مسؤوليت بعثه) باز نمىگردد، و بر عهده سازمان حج و زيارت است، تحت بازرسى دقيق معاونت بازرسى و نظارت بعثه قرار دارد. در اين بخش از صحبت ابتدا نيازهاى مزبور را تبيين نموده و سپس نحوه بازرسى از مراكز مسؤول تأمين اين نيازها را ذكر مىكنيم.
بقيه نيازهاى اعضاى كاروانها را اينگونه مىتوان دسته بندى كرد: اولين نياز سلامتى و بهداشت است كه در واقع تضمين سلامتى زائر زمينه انجام مناسكش است و اگر اين سلامتى حاصل نباشد هم براى او و هم براى دستگاه اجرائى مشكلات زيادى را
فراهم مىكند. به همين جهت در تركيب كاروانها پيشبينى يك پزشك شده كه اين پزشك از ابتداى تشكيل كاروان همراه مديريت كاروان است. بنابر اين است كه پرونده براى زائران تشكيل بدهد، سوابق بيمارى آنها را بررسى و همه را ثبت و ضبط بكند و بر همان اساس هم تا انتهاى سفر همراه زائران باشد. پيشبينى اين است كه حضور پزشك در كاروان يك آستانه امنيت روانى را از جهت سلامتى براى زائران فراهم بكند كه هر لحظه احساس كردند بيمارى، ناراحتى و نگرانى دارند دسترسىشان به پزشك در داخل كاروان فراهم باشد و اين كار، كار بسيار موفقى بوده است.
سطح بالاتر اين مجموعه در هيئت پزشكى ما خلاصه مىشود كه در قالب يك بيمارستان در مكه و بيمارستانى در مدينه پزشكان كاروان را پشتيبانى مىكند كه اگر بيمارى فراتر از امكانات درمان پزشك در داخل كاروان بود با توصيه خود پزشك كاروان، بيمار به بيمارستان معرفى شود و اگر كارى فراتر از اين دو تا بيمارستان هم مورد نياز بود، رابطان پزشكان عرب زبان آنها به بيمارستانهاى سعودى معرفى مىكنند و در بيمارستانهاى تخصصى به آنان رسيدگى مىشود.
بخش دوم نيازهاى كاروان اسكان است. يعنى بنا است كه اين زائران در يك جاى اطمينان بخشى اسكان يابند و آن محل امكانات كافى را براى پذيرايى از زائران داشته باشد و اين امكانات اعم از محل خواب و استراحت، سرويسهاى بهداشتى و استحمام مناسب، محل غذاخورى، سالن اجتماعات، نوع فيزيك داخل ساختمان، و بهداشت ساختمان است. بنابراين رسيدگى به بخش مسكن هم جزء وظايف بازرسى به حساب مىآيد. براى بخش مسكن هيئتهاى مسكن قبل از ايام حج، هم در مكه و هم در مدينه حضور پيدا مىكنند، قراردادهاى مسكن را مىبندند، مسكنها را اجاره و آماده مىكنند؛ و پيش از حضور زائران هم يك چك نهايى صورت مىگيرد كه دوستان بازرسى هم در آن مرحله حضور پيدا مىكنند و ساختمان آماده تحويل كاروان مىشود.
بخش سوّم نيازهاى زائر، بخش مربوط به خوراك است. همانطور كه براى مسكن زائر پيشبينىهايى مىشود، در مورد غذا هم اتفاق مىافتد. نزديك به هفتاد درصد
زائران از تغذيه متمركز برخوردارند؛ يعنى در مدينه و در مكه آشپزخانههاى متمركزى پيشبينى شده، غذاى زائر را براى ظهر و شب آماده مىكنند و در كاروان تحويل مىدهند. فقط سرو غذا به عهده مديران و خدمه است، منهاى معدودى از ساختمانها كه تحت اين طرح نيستند. آن معدود از ساختمانها كمتر از 30 درصد مىشوند و براى اينكه بتوانند از همه خدمات ساختمانها استفاده كنند، آشپز مخصوص به خودشان دارند و پخت و پز را خودشان انجام مىدهند. تبعاً رسيدگى به آشپزخانه مركزى و نظارت به طرز طبخ غذا در داخل كاروانها را بازرسهاى ما انجام مىدهند. وظايف ما تابع نيازهاى زائر و خدماتى است كه ستاد براى رفع اين نيازها فراهم مىكند.
كاروانهايى كه پخت متمركز ندارند، نيازمند تأمين و تداركات اقلام هستند كه بخشى از آن را بايد با خود از ايران بياورند و برخى از آن به صورت متمركز در اينجا از طريق انبارها در اختيارشان قرار مىگيرد؛ بخشى را هم اجازه دارند كه از بازار اينجا تهيه بكنند. نظارت بر تداركات اينها از لحاظ كيفيت موادى كه مىخرند، ميزانى كه در اختيار زائر مىگذارند، به عهده بخش بازرسى است.
بخش ديگر از نيازهاى زائر امر حمل و نقل او است. چون ظرفيت مكه به خصوص براى مسكنهايى كه نزديك به حرم باشند، كافى نيست و تعداد زيادى از كشورها هم در گرفتن مسكن با ما رقابت دارند، ما ناگزير مسكنها را در جاهايى مىگيريم كه از لحاظ كيفيت قابل قبول باشد. اما ممكن است از لحاظ مسافت نزديك به حرم نباشد؛ برعكس مدينه كه بيشتر مسكنها در اطراف حرم سازماندهى شدهاند.
بنابراين فاصله بين محل استقرار و اسكان زائران و حرم، فاصله قابل ملاحظهاى مىشود. اين فاصله را مسؤلان امر از چند سال پيش با يك سيستم و شبكه حمل و نقل درون شهرى پر كردند تا زائر بتواند در 24 ساعت، هر وقت كه اراده كرد سوار ماشين بشود و به حرم بيايد و از حرم به راحتى برگردد. نظارت بر اين سيستم حمل و نقل هم به عهده برادران بازرسى هست.
براى انتقال بين دو شهر مكه و مدينه چه در آمدن از مدينه به مكه، و چه در
مراجعت از مكه به مدينه، و همينطور از جدّه به جحفه و مدينه، سيستم حمل و نقل بين شهرى نياز هست و هر ساله قرارداد آن بسته مىشود. نظارت بر اين سيستم و نحوه نقل و انتقال زائران باز به عهده بخش بازرسى هست.
علاوه بر اينها يك حمل و نقل بين كشورى هوايى توسط شركتهاى ايرانى و سعودى انجام مىشود كه نظارت بر اين حمل و نقل هم به عهده بخش نظارت است.
بنابراين اين چند چيز اساس كار اين مجموعه است.
خلاصه بايد بگوييم زائر حقوقى دارد كه نظارت و بازرسى تضمين ايفاى اين حقوق است. چون زائر يك بار در عمرش مىآيد و شايد از حقوقى كه دارد مطلع نباشد، لذا دوستان نظارت و بازرسى مراقبند كه حقى از زائر ضايع نشود.
براى انجام اين كار در بازرسى دو سطح مديريت پيشبينى شده:
سطح اول مديريت مربوط به آنچه در كاروان اتفاق مىافتد، مىباشد و شاخص آن مديريت كاروان است. در اين امر يك ساماندهى و سازماندهى خاصى در بازرسى صورت گرفته و اين سازماندهى منطبق بر سازماندهى ستادها است؛ يعنى ما يك ستاد در مكه، و يك ستاد هم در مدينه براى نظارت داريم.
ستاد مكه ما دو سه روز قبل از حضور زائر در مكه تشكيل مىشود. دوستان ناظر و بازرس ما دو روز يا يك روز بعد، يا نزديك به انتهاى خروج زائر، از مكه خارج مىشوند. بنابراين طول سفر اينها دو سه روز قبل از حضور زائر در مكه خواهد بود و تا پايان حضور هم، تركيبى از عناصر ما در مكه حاضر خواهند بود. براى مدينه هم اين برنامه جداگانه پيشبينى شده است. بخشى از دوستان ما در مدينه قبل از چند روز پيش تا پايان تخليه زائران از مدينه به مكه براى انجام اعمال تشريق، حضور دارند و همراه آخرين گروه زائران به مكه مىآيند و اعمال تشريق و واجب حج را انجام مىدهند و بلافاصله بعد از اينكه زائر مىخواهد حركت كند و به مدينه بيايد، يك يا دو روز قبل از آن يا حداكثر عصر روز دوازدهم به مدينه برمىگردند و تا پايان حضور كاروانها در مدينه حضور دارند.
بايد به تعداد مناطقى كه در ستاد ايجاد شده سربازرس داشته باشيم. لذا ما چهار سربازرس در مدينه، و نه سربازرس در مكه داريم و براى هر كدام از اين سربازرسها هم سه نفر بازرس پيشبينى شده كه در هر منطقه يك سربازرس و سه بازرس جمعاً چهار نفر متكفل امور بازرسى كاروانها هستند. به طور متوسط هر بازرس به بيست كاروان اختصاص پيدا مىكند و هر سه روز يك بار بازرس ما كاروانهاى زير پوشش را بايد رسيدگى كند؛ يعنى هر هفت كاروان را در يك روز بايد بازرسى كند، يك يا دو ساعت در داخل كاروان مىماند و كار افراد مختلف اعم از روحانى، مدير و خدمه را از نزديك بازرسى مىكند. انبار، يخچالها، سيستمهاى انجماد، دستشوئىها و نظافت آن را و ... بازرسى مىكند و گزارش روزانه بازديد از آن كاروان را در فرمهاى مشخص ثبت و ضبط مىكند و هر روز يك گزارش روزانه به سربازرس مىدهد.
بازرسها در بعثه مستقر هستند و هر روز صبح بيرون مىروند و عصر يا غروب برمىگردند. معمولًا ناهار را در كاروان هستند؛ و اگر موردى پيش بيايد كه لازم باشد، شب را هم در كاروان مىمانند.
بدين ترتيب اگر به مشكلاتى در داخل كاروان برخورد كنند، نزديك به هشتاد درصد آن را با مدير، عوامل و خدمه حل و فصل مىكنند.
بازرس وظيفه دارد اگر موردى را مشاهده كرد كه خلاف يا خارج از ضوابط انجام مىشود همانجا به مدير يا عوامل تذكر بدهد و بايستد تا آن مشكل رفع شود. اگر مشكل نياز به زمان داشته باشد، در موعد مقرر براى پيگيرى مراجعه مىكند. اگر مشكل را نتوانند با كاروان حل كنند و بلافاصله با تلفن، يا با تلفن همراه به سربازرس خود منتقل مىكند، سربازرس آن مطلب را با مديريت منطقه حل و فصل، و رفع مىكند بنابراين 80 درصد مسائل در داخل كاروان حل مىشود، و بين 5 تا 10 درصد از مسائل كه در داخل كاروان يا در داخل ستاد قابل حل نيست، بايد از طريق مكاتبه و نامهنگارى مسؤلان سطح بالا اقدام شود.
ما يك كار ديگر هم در بخش بازرسى داريم كه آن ارزيابى مديران و عوامل
كاروان است. براى اينها پروندههاى مشخصى داريم و اين پروندهها را از قبل در اختيار سربازرسها و بازرسهايمان قرار مىدهيم و اينها مرحله به مرحله اين فرمها را تكميل مىكنند و نسبت به بازخورى كه مدير به تقاضاهاى اصلاح امور يا عملكردش در مجموع مىدهد، به آنها بين پنج تا يك امتياز مىدهند. در يك فرم نهايى هم عملكرد مدير ارزيابى مىشود. اين فرم نهايى ارزيابى است كه آخر قضيه مىگويند اين مدير داراى چه ويژگىهايى بود، بعد بازرس امضاء مىكند، سربازرس منطقه بازرسى امضاء مىكند، و در شهر هم سربازرس شهر امضاء مىكند.
بدينگونه عملكرد يك كاروان ارزيابى مىشود كه در واقع نمره نهايى به مدير كاروان داده مىشود و نشان مىدهد كه اين مدير از جهت بازرسىهاى مستمرى كه در طول سفر از عملكرد او نسبت به خدماتى كه بايد انجام مىداده مدير عالى، خيلى خوب، خوب، متوسط يا ضعيف است. ضعيفها از دور خارج مىشوند. يعنى تعدادى از مديرها هر ساله به عنوان مدير ضعيف ارزيابى مىشوند و از دور خدمت به زائرها خارج مىشوند. به بعضى از مديرها كه اشكالات قابل رفع داشته باشند تذكر داده مىشود اگر اشكالاتشان بين اين دو تا باشد يك سال محروم از مديريت مىشوند، يا ظرفيت كاروانهايشان تغيير داده مىشود. به آنهايى هم كه خيلى خوب و عالى هستند تشويقى داده مىشود كه در عمره بتوانند زائر بياورند، يا اگر مثلًا زائر به مناسبتى زياد شد براى سال بعد هم اجازه دارند استثنائاً حضور پيدا كنند. اين فرمها در بُعد تنبيه و اخراج از سيستم، و نيز در بُعد تشويق و تثبيت مديران مورد استفاده قرار مىگيرند.
سطح دوم كارى كه معاونت انجام مىدهد عنوانش نظارت است و بازرسى نيست؛ و آن چنين است كه بخشى از امكانات و مقدوراتى كه در اختيار كاروان قرار مىگيرد يا نارسايىهايى كه براى كاروان به وجود مىآيد خارج از كاروان، و بر عهده ستاد حج است مانند اصل مسكن كه اگر داراى مشكل اساسى بشود، قابل رفع نيست و به مدير هم
مربوط نمىشود. بنابراين براى آن بخش ما چند ناظر ويژه انتخاب كردهايم؛ ناظر ويژه حمل و نقل كه سه نوع حمل و نقل را زيرنظر دارد، ناظر ويژه تداركات و تغذيه كه بحث كل تداركات و تغذيه و آشپزخانهها را زير پوشش دارد، ناظر ويژه پزشكى كه خدمات پزشكى را مورد نظر قرار مىدهد، و ناظر ويژه مسكن.
در مورد تداركات بايد از قبل قراردادهايى بسته شود. مثلًا تأمين گوشت مرغ، لبنيات، آب، انواع امكاناتى كه مورد نياز است چه براى آشپزخانه چه براى پخت و پز داخل كاروان. تأمين اين امكانات به سه قسمت تقسيم مىشود؛ يك قسمتى كه مدير بايد از ايران بياورد و كيسههاى مشخص را بار مىكنند و همراه خودشان مىآورند. مثل سبزى خشك و امكاناتى كه اينجا فراهم كردنش دشوار است. يك بخش را هم ستاد تأمين مىكند و در اختيار كاروانها قرار مىدهند و قراردادهاى طول سال است كه آنجا يك كميسيون تداركات وجود دارد و ناظر ويژه بخش بازرسى هم در آن كميسيون موقع بستن قرارداد، موقع تأمين، آوردن و تحويل دادن به انبار و ... حضور دارد.
بنابراين در حوزه تداركات و تغذيه يك نفر ناظر به طور مشخص به عنوان فنى كه قبلًا هم كارش اين بوده و آشنايى دارد مستقر است.
مسكن هم همينطور است، بعضى قراردادها الان براى سال بعد بسته مىشود و جمعبندى مربوط به گزارشهاى مربوط به مسكن امسال به دوستان ستاد منتقل مىشود كه مثلًا شما اين مسكنها را از رده خارج كنيد، اينها قابل استفاده نيست. تقريباً تمام مسكنهايى كه از دور خارج مىشود براساس گزارش بازرسى است. ناظر ما در حوزه اجاره مسكن هم حضور دارد. بعداً هم كه تعدادى در طول سال و غير موسم اجاره مىشوند، باز ناظر مسكن حضور پيدا مىكند و بر نحوه اجاره مسكن و اعمال شاخصهايى كه بايد وجود داشته باشد، نظارت مىكند. معمولًا هم قبل از عزيمت ما براى مطمئن شدن از كار مسكن حضور پيدا مىكند.
در ارتباط با حمل و نقل هم چنين است. قراردادهايى كه با اين شركتها بسته مىشود، تعهداتى كه شركتها نسبت به ما دارند، نوع اتوبوسهايى كه بايد تأمين بكنند،
صندلى بندى داخل اتوبوسها، شركتهاى هواپيمايى كه تعهدات دارند، قيمتها، نحوه تعامل با زائر، و همينطور براى حمل و نقل بين شهرى، نوع قراردادها، تعداد وسائل نقليه، نحوه سرويسدهى رانندهها و ... همه زير نظارت ما هستند و گزارشهايى در اين زمينهها تهيه مىشود و با كمك بازرسان اطلاعاتى از سطح كاروانها جمعآورى مىشود و با اطلاعاتى كه براساس قراردادها بوده تطبيق داده مىشود و نارسايىهايش بيرون مىآيد تا در قراردادهاى سال آينده لحاظ شود و محكم كارى كنند كه تعهدات عملى بشود.
براى بخش مربوط به بهداشت و درمان هم همينطور نظارتها، اعمال مىشود.
نظارت ما در هر بخش، گزارشهاى اختصاصى ويژه خواهند داشت كه بر مبناى آن برخى نارسايىها كه قابل رفع است، پيشنهاد رفع مىشود، بعضى لازم است كه حذف شود مثلًا عملكرد نادرست پيمانكار طرف قرارداد به تغيير طرف پيمانكار منجر مىشود.
برخى هم ممكن است به سبب وجود اشكال در برنامه باشد كه در قالب اصلاح برنامه پيشنهاد مىشود كه در آن اصلاح روشها و اصلاح ساختار هست و پيشنهادهاى تازه داده مىشود.
امسال ما پيوندى بين بخش بازرسى و بخش نظارت برقرار كرديم. براى دوستان بازرسى ما كه قلمروشان اساساً بخش كاروان بود، فرمهايى طراحى كرديم كه جوابگوى نيازهاى بخش نظارت ما هم باشد. بنابراين آنها آن فرمهاى اختصاصى را پر كردند و برگرداندند. از سه بازرسى كه در سطح منطقه، هر كدام بازرسى 20 كاروان و در كل 60 كاروان به عهدهشان بود، يكى را علاوه بر وظايف بازرسى كاروانى، به عنوان ناظر حمل و نقل و كمك ناظر حمل و نقل قلمداد كرديم. يكى را كمك ناظر مسكن، و يكى را هم كمك ناظر تداركات و بقيه موارد، قرار داديم. اينها گزارشهاى بقيه بازرسها را گردآورى و جمعبندى مىكردند. هر از چند روز گزارشى را به مسئول خودشان مىدادند كه او هم به مسئول ويژه بخش خاص خود مىداد. بنابراين امسال بين نظارت و بازرسى يك ارتباط و پلى برقرار شد كه بازرسهاى ما دو وظيفه را انجام دادند: هم
وظيفه بازرسى داخل كاروان را، و هم جانشين ناظر ويژه در منطقه بودند. در ارزيابىهايى كه ما از اين كار داشتيم، ديديم كار موفقى از آب درآمد و به ناظران ويژه ما بسيار كمك كرد كه ارزيابىهايشان كيفىتر از سالهاى گذشته باشد. اين ارزيابىها به سازمان حج ارسال مىشود و رونوشت آن خدمت آقاى رى شهرى داده مىشود.
ارتباط ما در واقع از طريق معاونت نظارت و بازرسى مستقيماً با آقاى رىشهرى است.
گزارش روزانه معاونت نظارت و بازرسى براى آقاى رى شهرى ارسال مىشود و رونوشت اين گزارش هم به آقاى زرقانى براى پيگيرى در ستادهايش داده مىشود.
بنابراين تقريباً 70، 80 درصد امور روزانه حل مىشود و بخشى از آن كه يا ماهيتش روزانه نيست يا مربوط به فعاليتهاى نظارتى پشت قضيه مىشود، فراتر از روزانه و مثلًا هفتگى و ماه است و به برنامههاى سال بعد مربوط مىشود، داخل خود معاونت نظارت مورد بررسى قرار مىگيرد و به عنوان پيشنهاد براى اصلاح امور در سال بعد برنامهريزى و اصلاح برنامه مىشود. همانطور كه عرض كردم مثلًا" ساختار مناطق" جزء پيشنهادهاى بازرسى بود بخش نظارت ويژهاى كه پيشنهاد شد، در ستاد، بررسى شد و بعثه هم تأييد كرد و اعمال شد و الان كاملًا جواب داده است و سه سال است كه اين كار انجام مىشود. امسال هم براى سال بعد پيشنهادهاى متعددى را دوستان آماده كردهاند.
ما با ستاد هم يك رابطه تنگاتنگ براى انتقال مطالب داريم. مثلًا طرحى كه اينك براى سال بعد پيشنهاد شده و مقدماتش هم توسط دوستان ستاد بررسى شده است و احتمال قوى مىدهيم كه سال بعد اجرا بشود، ساختار كاروانها است. ساختار كاروانهاى فعلى جوابگوى نيازهاى زائران و كاروانها نيست. نوع دستهبندىهاى فعلى در كاروانها، دستهبندى است كه به گذشته مربوط مىشده و با مقتضاى گذشته سازگار بوده است؛ اما تغيير زائر و تركيب آنها شرايط جديدى را پديد آورده كه تداوم اين وضع
امكانپذير نيست.
پيشنهاد جديد بازرسى كه با دوستان ستاد هم مطرح شده اين است كه ما ظرفيت كاروانها را استاندارد كنيم به اين اعتبار كه بياييم بگوييم حداقل و مبناى تشكيل كاروان ظرفيت دو اتوبوس است. يعنى ما 45 نفر ظرفيت اتوبوس را مبنا قرار بدهيم. براساس اين 45 نفر بقيه مسائلمان را بتوانيم تعريف كنيم. يك كاروان شامل دو تا 45 نفر در دو اتوبوس مىشود كه دربرگيرنده يك روحانى، مدير، پزشك، و شش نفر خدمه براى 86 نفر زائر مىشود.
لذا در قراردادهايى كه مىخواهيم ببنديم كنترل ما و خدمترسانى به زائران را آسان مىكند كه محور اصلىاش بحث مربوط به مناسك و معنويت حج است. يك برادر يا خواهر روحانى حوزه عملكردش 42 يا 43 نفر مىشود كه اين عين يك كلاس استاندارد مىشود، مضربهاى دو و سه و چهار 45 سه تركيب استاندارد كاروان مىشوند كه از تركيبهاى خرد و ريز فعلى به كلى جلوگيرى مىشود. بنابراين كاروان ما يا 90 نفره است يا 135 نفره يا 180 نفره است. گزارشهاى بازرسين ما بالاتر از اين را توصيه نمىكنند براى اينكه توان ادارهاش در مديران فعلى ما موجود نيست بالاترين ظرفيت 180 است كه امكان 4 تا اتوبوس دارد و تركيب براساس اين 4 تا اتوبوس بايد چيده بشود. اين 4 تا اتوبوس در حمل و نقل كاملًا قابل كنترل هستند، و در اسكان در ساختمانها نيز ظرفيتها براساس هر 45 نفر تنظيم مىشود. در منى و عرفات هم چادرها بر همين اساس تقسيم مىشود.
اين پيشنهاد براى سال آينده است كه مقدماتش فراهم شده و موافقت آقايان هم حاصل گرديده است. بنابراين احتمالًا آقاى زرقانى در روز بيستم محرم اين طرح را به عنوان يكى از دستور كارهاى سال بعد پيشنهاد بدهند. چند طرح از اين قبيل طرحها كه حاصل نظر دوستان بازرسى و نظارت هست هر سال اجرا مىشود.
يكى از كارهاى ديگر هم كه از همين طرح ناشى مىشود، اصلاح سيستم حمل و نقل بين شهرى است. الان حمل و نقل بين شهرى ما هم مشكلاتى دارد و
دوستانى در اين زمينه كار كردند كه نشان مىدهد دريافت خدمات ما از سعودىها به نسبت بعضى از كشورها بسيار پايينتر است. يعنى آنها خدمات خيلى عالىترى دريافت مىكنند، در حالى كه ما آن خدمات را دريافت نمىكنيم. يك نمونهاش كه كاملًا محسوس است مسئله انتقال زائران از عرفات به مشعر است كه معمولًا از «طريق هشت» انجام مىشود و اين طريق هشت به گونهاى است كه از ساير كشورها هم در آن مىريزند.
همين امسال طريق هشت از ساعت 30/ 20 به بعد به قدرى شلوغ شد كه بسيارى از كاروانهاى ما نتوانستند به موقع برسند، ولى تا قبل از ساعت 30/ 20 با شرطهها هماهنگ شده بود كه كل ورودىهاى به اين طريق را ببندند و بسته بودند. چون ورودىها بسته بود، سرعت انتقال ما در اين مسير بسيار سريع و غير قابل انتظار بود؛ ولى از ساعت 30/ 20 به بعد به آنها فشار آمد و اين ورودىها را باز كردند كه از كشورهاى ديگر هم آمدند؛ در حالى كه طبق قرارداد، شرطهها بايد مسيرهاى خاص ما را از افراد ساير كشورها كاملًا پاك بكنند و فقط زائران كشور ما تردد بكند. در مورد كشورهاى ديگر عين اين كار را مىكنند يعنى براى آنها از عرفات به مشعر فنسهايى گذاشتهاند كه از آن فنسها نمىشود به آن طرف رفت. اين فنسها در واقع محدوده كشورهاى آسياى جنوب شرقى است و برايشان شرطه گذاشتهاند. اتوبوسهاى آنها از عرفات زائران را سوار مىكنند، يك مسير رفت دارند آنها را مىبرند پياده مىكنند و بلافاصله دور مىزنند، برمىگردند و دوباره سوار مىكنند و برمىگردانند.
لذا سرعت انتقال آنها چند برابر سرعت انتقال ماست در حالىكه ما ممكن است زائرينمان كه صد هزار نفر هستند تا پاسى از 12 شب گذشته به مشعر برسند. حال آن كه آنها تا ساعت 30/ 10 الى 11 كل دويست، سيصد هزار نفرشان را منتقل كردهاند.
سعودىها اين قرارداد را براى آنان اجرا كردند كه مشابه قرارداد ما است، ولى براى ما اجرا نمىكنند. اين مطالبات ما از سعودى است كه بخش نظارت ما دنبال مىكند، به ستاد و سازمان ايراد مىكند كه چرا شما اينها را با اين كه جزء قراداد بوده پيگيرى نكرديد. از طرف ديگر نظارت ما طرح مىدهد، دنبال مىكند تا اينها محقق بشود.
بنابراين ايرادهايى كه در بستن قرادادها به نظام ستاد وجود دارد چه در سطح ستاد منطقه، چه در سطح ستاد شهر، و چه در سطح كل سازمان از طريق نمايندگى ما منتقل مىشود، فشار آورده مىشود و به آقاى رىشهرى منتقل مىشود؛ ايشان به ستاد ابلاغ مىكنند كه امسال اين كار را انجام بدهيد. دوستان ما هم در امر كارشناسى به آنها كمك مىكنند.
نكته مهمى كه در مورد بازرسى وجود دارد اين است كه تركيب كسانى كه در بازرسى مىآيند تركيب كيفى بالايى است. زمانى ما در بازرسى تقريباً به عدد كاروانها بازرس داشتيم. مثلًا آن سالهايى كه 150 هزار زائر مىآمد، حدود هزار نفر بازرس داشتيم. سالهايى كه پانصد و چند كاروان مىآمد، ما پانصد و چند بازرس داشتيم.
قوانين به تدريج تغيير پيدا كرد و با امكاناتى كه فراهم شد و ساختمانها متمركز شد، الان جمع بازرسان حدود 64 نفر است، ولى اين 64 نفر عموماً افرادى هستند كه تجربههاى بيش از 10 سال در حوزه حج دارند. آنها اكثراً كسانى هستند كه در اداره كشور دستى داشتهاند و آمادگى ذهنى بالايى دارند و در واقع براى ستاد يك مجموعه فكرى، يك مركز تحقيق و توسعه فكرى هستند.
بنابراين فعاليت همكاران ما صرفاً بازرسى و نظارت نيست بلكه بازخورى به ستاد داده مىشود، پيشنهاد داده مىشود، طرح تهيه مىشود و طرحها به آقاى زرهانى، و پيش از ايشان كه آقاى رضايى بودند، داده مىشد كه هميشه استقبال مىكردند. بنابراين بيشتر نوآورىهايى كه در حوزه ستاد صورت مىگيرد از كانال بازرسى انجام مىشود. شايد بيشترين اشكالات سيستم را به جهت ماهيت كار، بازرسى مىداند و با آن سروكار دارد چون از متن كاروان گرفته تا رأس مجموعه در همه جا به تناظر مسئولان ستادى، افراد دارد و آنها در جلسات مختلف، و در سطوح مختلف شركت مىكنند و براى سطوح مختلف پيشنهاد مىدهند.
يكى از مسائل اساسى كه امسال حتماً بايد به آن پرداخته بشود و فقط هم مربوط به ستاد نمىشود و بعثه را هم دربرمى گيرد- و ان شاء اللَّه با صحبتهايى هم كه دوستان داشتند قابل عمل هست- اين است كه ما نگاهمان را به حج از يك نگاه يك ساله، به يك نگاه بيست سال توسعه دهيم و چشمانداز حج را بتوانيم ترسيم كنيم. نه فقط چشمانداز فرهنگى حج را، بلكه چشمانداز حج به معنى كلانش را كه بفهميم 20 سال ديگر كجا خواهيم بود و چه ايده آلى را ترسيم كردهايم كه مىخواهيم به آن برسيم. هر پنج سال در برنامههاى توسعه چهارم و پنجم و ششم و مثلًا هفتم چه بخشى و چگونه از اين چشمانداز مىخواهد تحقق پيدا كند؟ تضمين اجرايش چيست؟ بايد بفهميم در بيست سال ديگر آيا به آن ايده آل يا آرمانى كه ترسيم كرديم، مىرسيم؟ تبعاً آنچه در مورد حج گفته مىشود در قالب سياستهاى فرهنگى كلى نظام مىگنجد، اما حج يك سياست فرهنگى شامل و جامعى است كه ساير سياستها را هم مىتواند تقويت كند و براى انجام مستعد كند. بايد نگاه به حج از يك نگاه انفعالى ساليانه درآيد و به يك نگاه فعال اثرگذار تبديل شود. دوستان ما امسال در چند مرحله با بعثه صحبت كردند كه اين امر را انجام دهيم يعنى به كجا مىخواهيم برويم و چشم اندازمان اصلًا چيست و برنامههايمان براى رسيدن به آن اهداف كدام است؟ ديگر اينكه در قالب كدام ضوابط و چارچوبها و سياستها مىخواهيم حركت كنيم.
سه نكته در مورد تدوين چشمانداز و عملياتى كردن آن بايد مورد لحاظ قرار گيرد.
يعنى سه متغيّر كليدى داريم؛ يك متغير آرمانها، اصول و نقطهنظرهايى هست كه از قانون اساسى، يا از دل چشمانداز جمهورى اسلامى، و يا از فرمايشات حضرت امام رضواناللَّه تعالى عليه و مقام معظم رهبرى نسبت به حج درمىآوريم. در واقع ما يك سرى اسناد داريم كه با مراجعه به اين اسناد مطالبى را كه «بايدهاى» ما در تحقق حج هستند، استخراج مىكنيم و تحت همان عناوين سهگانه يعنى آرمانها يا چشمانداز بحث مربوطه، برنامهها و سياستها تدوين مىكنيم؛ اين يك متغير ماست كه در واقع متغير
ايجابى است كه چه بايد كرد.
متغير دومى مورد نياز، بررسى محيط است كه محيط داخل ايران و محيط عربستان چه فرصتها و محدوديتهايى را براى تحقق آن آرمانها مىتوانند فراهم كنند. طبيعى است كه اين ظرف، ظرف تحقق همه اينها در يك سال نيست بلكه بايد ديد كه در طول بيست سال چگونه مىشود انجام داد. بررسى تغييرات محيط چه در گذشته، چه در وضعيت حال، و به خصوص پيشبينى تغييرات در آينده، متغير بسيار مهمِ دوم است كه بعضى مواقع براى ما فرصت آفرين، و گاهى هم محدود كننده است.
متغيرسوموبسيار مهم، ظرفيت واستعداد تشكيلاتىاستكه مىخواهددراين محيط آن آرمانها را محقق كند كه در واقع توان و آمادگى خود بعثه و ستاد، به لحاظ انسانى، به لحاظ ساختارى و به لحاظ روشها است كه آن بار را بتواند در آن زمان محقق كند.
بررسى اين سه نكته كليدى بايد در دستور كار چند ساله آينده قرار گيرد و چگونگى تعامل آنها براى موفق كردن آرمانهاى حج تعريف شود تا آن نكتهاى كه از آرمانهاى حضرت امام خمينى (س) است، انشاء ا ... تحقق يابد. به عنوان حسن ختام سخنان و رهنمودهاى حضرت امام خمينى (س) در اين راستا عيناً نقل مىشود:
بزرگترين درد جوامع اسلامى اين است كه هنوز فلسفه واقعى بسيارى از احكام الهى را درك نكردهاند و حج با آن همه راز و عظمتى كه دارد هنوز به صورت يك عبادت خشك و يك حركت بىحاصل و بىثمر باقى مانده است. يكى از وظايف بزرگ مسلمانان پى بردن به اين واقعيت است كه حج چيست و چرا براى هميشه بايد بخشى از امكانات مادى و معنوى خود را براى برپايى آن ثبت كنند.
چيزى كه تا به حال از ناحيه ناآگاهان و يا تحليلگران مغرض و يا جيرهخواران، به عنوان فلسفه حج ترسيم شده است اين است كه حج يك عبادت دستهجمعى و يك سفر زيارتى سياحتى است. به حج چه كه چگونه بايد زيست و چطور بايد مبارزه كرد و با چه كيفيت در مقابل جهان
سرمايهدارى و كمونيسم ايستاد؟ به حج چه كه حقوق مسلمانان و محرومان را از ظالمين بايد بستانند؟ به حج چه كه بايد براى فشارهاى روحى و جسمى مسلمانان چارهانديشى نمود؟ به حج چه كه مسلمانان بايد به عنوان يك نيروى بزرگ و قدرت سوم جهان خودنمايى كنند؟ به حج چه كه مسلمانان را عليه حكومتهاى وابسته بشورانند؟ بلكه حج همان سفر تفريحى براى ديدار از قبله و مدينه است و بس؛ و حال آنكه حج براى نزديك شدن و اتصال انسان به صاحب خانه است. حج تنها حركات و اعمال و لفظها نيست و با كلام و لفظ و حركت خشك، انسان به خدا نمىرسد.
حج كانون معارف الهى است كه از آن محتواى سياست اسلام را در تمامى زواياى زندگى بايد جستجو نمود. حج، پيامآور و ايجاد و بناى جامعهاى به دور از رذائل مادى و معنوى است. حج تجلى و تكرار همه صحنههاى عشق آفرين زندگى يك انسان و يك جامعه متكامل در دنياست. مناسك حج مناسك زندگى است و از آنجا كه جامعه امت اسلامى از هر نژاد و مليتى بايد ابراهيمى شود تا به خير امت محمد صلى اللَّه عليه و آله و سلم بپيوندند، پيوند خورَد و يكى گردد و يد واحده شود، حج تنظيم و تنوين و تشكّل اين زندگى توحيدى است.
حج عرصه نمايش و آيينه سنجش استعدادها و توان مادى و معنوى مسلمانان است. حج بسان قرآن است كه همه از آن بهرهمند مىشوند، ولى انديشمندان و غوّاصان و دردآشنايان امت اسلامى اگر دل به درياى معارف آن بزنند و از نزديك شدن و فرو رفتن در احكام و سياستهاى اجتماعى آن نترسند، از صدف اين دريا گوهرهاى هدايت و رشد و حكمت و آزادگى را بيشتر صيد خواهند نمود و از زلال حكمت و معرفت آن تا ابد سيراب خواهند گشت. ولى چه بايد كرد و اين غم بزرگ را به كجا بايد برد كه حج بسان قرآن مهجور گرديده است و به همان اندازهاى كه آن كتاب زندگى و كمال و جمال در حجابهاى خود ساخته ما پنهان شده است و
اين گنجينه اسرار آفرينش در دل خروارها خاك كج فكرىهاى ما دفن و پنهان گرديده است و زبان انس و هدايت و زندگى و فلسفه زندگى ساز او به زبان وحشت و مرگ و قبر تنزل كرده است، حج نيز به همان سرنوشت گرفتار گشته است. سرنوشتى كه ميليونها مسلمان هر سال به مكه مىروند و پا جاى پيامبر و ابراهيم و اسماعيل و هاجر مىگذارند ولى هيچ كس نيست كه از خود بپرسد ابراهيم و محمد صلوات اللَّه عليه و آله و سلم كه بودند و چه كردند هدفشان چه بود، از ما چه خواستند؟ گويى به تنها چيزى كه فكر نمىشود به همين است. مسلّم، حج بىروح و بى تحرك و قيام، حج بىبرائت، حج بىوحدت و حجى كه از آن هدم كفر و شرك برنيايد، حج نيست.
خلاصه همه مسلمانان بايد در تجديد حيات حج و قرآن كريم و بازگرداندن اين دو به صحنههاى زندگىشان كوشش كنند و محققان متعهد اسلام با ارائه تفسيرهاى صحيح و واقعى از فلسفه حج همه بافتهها و تافتههاى خرافاتى علماى دربارى را به دريا بريزند.
بازرسين مدينه منوّره از تاريخ 23/ 9/ 84 و بازرسين مكّه مكّرمه از تاريخ 30/ 9/ 84 به عربستان اعزام شده و قبل از حضور حجاج، نسبت به شناسايى محل اسكان آنها اقدام نموده و از فعاليت گروههاى پيشرو و ميزان آمادگى آنها براى پذيرايى از زائرين بازديد كردند. ناظرين ويژه نيز با حضور در حوزه مأموريت خود (ابتدا در مدينه) از آماده بودن شرايط، اطلاعحاصلنموده وبامسؤولين ذيربطتبادل نظر وتعامللازم را بهعمل آوردند.
فعاليت روزانه بازرسى از ساعت 30/ 7 تا حداكثر 30/ 8 صبح با برگزارى جلسات صبحگاهى آغاز مىشد و در اين جلسات تذكرات و رهنمودهاى مورد نظر مطرح و به سؤالات بازرسين پاسخ داده شده و بعضاً از وجود مدعوين و مسؤولين ستادى يا بعثوى (بنا به نياز) استفاده مىشد و تصميمات و موضوعات خاص مطروحه در جلسات
شامگاهى ستاد مكّه و مدينه به آگاهى همكاران مىرسيد.
بعد از جلسات صبحگاهى، بازرسين به منظور بازرسى از كاروانها، و مسؤولين مناطق جهت شركت در جلسه ستاد مناطق و رتق و فتق امور مربوطه، و نيز ناظرين ويژه براى انجام وظيفه عازم محل مأموريت خود مىشدند.
بعد از ظهر هر روز، جلسه منطقه با حضور مسؤول هر منطقه و بازرسين كاروانها تشكيل شده و گزارش آخرين وضعيت كاروانهاى منطقه توسط مسؤول منطقه اخذ مىشد و بعد از جلسه، بازرسين كاروانها براى ادامه بازرسى رهسپار كاروانها مىشدند.
هر روز قبل از غروب جلسه مسؤولين بازرسى با شركت مسؤولين مناطق و ناظرين ويژه در حضور مسؤولين بازرسى شهر برگزار شده و مسؤولين مناطق اهم فعاليتهاى خود را به همراه گزارش عملكرد بازرسين منطقه جمعبندى و ارائه مىنمودند؛ و ناظرين ويژه نيز گزارش عملكرد روزانه خود را ارائه مىكردند. در جلسات مزبور در خصوص برخى مسائل مطروحه بحث و مذاكره لازم نيز به عمل مىآمد.
مسؤول بازرسى شهر نيز نكات و موارد لازم را به همراه راهكار و پيشنهاد مورد نظر در جلسات شب ستاد مطرح مىنمود كه معمولًا راهكارهاى پيشنهادى بازرسى با اقبال ستاد و اعضاى جلسه مواجه مىشد.
در انتها جمعبندى عملكرد بازرسين از آخرين وضعيت كاروانها و ستاد مناطق و گزارش ناظرين ويژه به انضمام مسائل مهم مطروحه در جلسات ستاد به معاونت نظارت و بازرسى بعثه گزارش مىشد.
(يادآورى: با اندكى تفاوت روند فعاليت نظارت و بازرسى در مكّه مكرّمه و مدينه منوّره به شرح فوق انجام مىشد.)
در طول موسم حج بيش از 6260 بار از كاروانها بازرسى به عمل آمد كه به طور متوسط هر كاروان 12 بار مورد بازرسى قرار گرفت. (در مجموع از كاروانهاى مستقر در مكّه مكرّمه بيش از 4300 بار بازرسى شد. ميانگين بازرسى از هر كاروان 8 بار و از كاروانهاى مستقر در مدينه منوّره بيش از 2050 بار بازرسى به عمل آمد كه ميانگين
بازرسى از هر هر كاروان 4 بار مىباشد.)
در بازرسىهاى انجام شده بيش از 1100 فقره گزارش اشكالات و نارسايىها و پيشنهادات، طى فرم 117 توسط بازرسى تنظيم و به مبادى ذيربط ارسال شده است (وبيش از تعداد مزبور، اشكالات و نارسايىها با تذكر و رهنمود بازرسين و مساعدت آنها در سطح كاروانها و ستاد مناطق مورد رسيدگى قرار گرفته و حل شده است.)
ملاحظات:
1- به منظور تأمين و تأديه حقوق زائران و جلب رضايت آنان، به بازرسان توصيه شده بود ضمن اجتناب از دخالت در كار مسؤولان اجرايى، از هيچ مساعدتى جهت حل مشكلات زائران و ايجاد جوّ آرامش در كاروانها دريغ نكنند.
2- ترتيبى اتخاذ شده بود كه رسيدگى به مشكلات و نارسايىها بدون فوت وقت به نتيجه برسد.
*** در راستاى نظارت مستمر بر عملكرد مديران و عوامل كاروانها، از 535 كاروان طى موسم حج (در مدينه منوّره و مكّه مكرّمه و مشاعر) حدود 12 بار بازرسى به عمل آمد و كاروانها در 3 مرحله مطابق چك ليستها و فرمهاى ارزشيابى مورد ارزيابى قرار گرفتند و عوامل كاروان نيز به طور اجمال مورد ارزيابى قرار گرفتند و مديران در 6 طيف به شرح ذيل دسته بندى شدند:
رديف طيف امتيازات طبقه بندى تعداد درصد
1 94 الى 100 عالى 36 7/ 6%
2 87 الى 93 خيلى خوب 201 6/ 37%
3 79 الى 86 خوب 238 4/ 44%
4 70 الى 78 متوسط 51 6/ 9%
5 60 الى 69 مشروط 7 3/ 1%
6 كمتر از 60 مردود 2 4/ 0%
جمع- 535 100%
بيش از 88 در صد مديران با توجه به وظايف ابلاغى، عملكرد موفقى داشتند و در طيفهاى خوب و خيلى خوب و عالى قرار گرفتند و حدود 11 درصد مديران عملكرد رضايتبخشى نداشتند كه لازم است در كم و كيف اعزامشان تجديد نظر شود.
اهم اشكالات اين بخش عبارتند از:
1-وجود ناهماهنگى بين حوزه اعزام در سازمان و مسؤولين اجاره مسكن در مدينه منوّره و ناسازگارى جدول پروازها با جداول اجاره منازل و حضور كمتر از ميزان مقرّر بعضى از كاروانها در مدينه منوّره.
2-شكايت برخى از زائرين از نحوه برخورد مدير و عوامل كاروان.
3-انتقاد نسبت به نحوه توزيع پلان و چينش زائرين در اتاقها و خيام.
4-ناهماهنگى در اداره هتلهاى چند كاروانه به علت نبود مدير مجموعه با شرح وظايف معين.
ملاحظه: مشكل مزبور در مدينه بعد در حد قابل توجهى كاهش يافت.
معاونت اجرايى وظيفه پشتيبانى و سرويسدهى و خدماترسانى به ساير بخشهاى بعثه را بر عهده دارد. براى آشنايى بيشتر با وظايف و ساختار اين معاونت، مصاحبهاى با جناب آقاى مجيد آخوندزاده معاون محترم اجرايى به عمل آورديم كه گزيدهاى از آن در پى مىآيد و پس از آن گزارش عملكرد اين معاونت در موسم جارى خواهد آمد.
وظايف و فعاليتهاى اين معاونت در سه بخش انجام مىگيرد: پيش از موسم، در حين موسم، پس از موسم.
چندين ماه پيش از موسم، در ايران برنامهريزى در خصوص نيروى انسانى و امكانات بعثه انجام مىشود. وسائل و امكاناتى كه بايد در حج استفاده گردد، برخى در عربستان تهيه مىشود، و بقيه در ايران تأمين مىگردد؛ زيرا برخى از اجناس در عربستان كمياب است و بعضى در ايران تا يك پنجم قيمت عربستان يافت مىشود. بنابراين بسيارى از اقلام مورد نياز در كشور خودمان تأمين، و پيش از موسم به عربستان ارسال
مىگردد.
همچنين گزينش نيروهاى بعثه، اخذ مدارك، تهيه گذرنامه و رواديد و نيز اعزام آنها كه مقدمه آغاز به كار بعثه است، از وظايف پيش از موسم معاونت است.
معاونت اجرايى در حين موسم از دو بخش پشتيبانى ويژه و پشتيبانى عمومى تشكيل مىشود.
شامل سه اداره كل به اين ترتيب است: اداره كل مراسم، اداره كل توليد و اداره كل انتقال و ارتباطات.
اداره كل مراسم: وظيفه برپايى مراسم مختلف در بعثه، و غير آن را بر عهده دارد. در انجام اين وظيفه در بخش انتظامات مراسم بزرگ و عمومى، بيش از هزار تن شامل نيروهاى بعثه و زائران داوطلب اين اداره را يارى مىكنند. مسؤليت اصلى در برپايى اينگونه مراسم با معاونت اجرايى است، اما نيروهاى ديگر بخشهاى بعثه نيز در اين مهم شراكت دارند.
همچنين وظيفه تأمين صوت مراسم بر عهده اين اداره است.
اداره كل توليد: مسؤوليت توليدات روابط عمومى بعثه كه در اختيار كاروانها و زائران قرار مىگيرد بر عهده اين اداره كل است.
اداره كل انتقال و ارتباطات: وظيفه ارسال و توزيع نشريات بعثه را بر عهده دارد.
همچنين از هنگام استقرار زائران مدينه بعد در مكه، توليد و توزيع نشريات هم زمان در اين دو شهر مقدس انجام مىگيرد.
شامل تداركات، اعزام، مخابرات، درمانگاه، تغذيه، و نقليه است.
بخش تداركات مسؤليت تأمين نيازهاى مختلف بعثه را بر عهده دارد.
بخش اعزام وظيفه تشكيل پرونده نيروهاى بعثه و تهيه گذرنامه، رواديد و بليط
نيروهاى بعثه، و اعزام آنها به عربستان و بالعكس را عهدهدار است.
بخش مخابرات ارتباط بعثه را در مكه و مدينه با ايران برقرار مىكند و مسئوليت امور مخابراتى ساختمانهاى بعثه در عربستان با اين بخش است.
بخش درمانگاه با استقرار چند پزشك و در اختيار داشتن داروهاى لازم خدمات پزشكى به پرسنل بعثه ارائه مىكند.
بخش تغذيه و نقليه نيازهاى بعثه در امر آذوقه و حمل و نقل را تأمين مىكند.
بخشى از نيروهاى پشتيبانى عمومى همزمان در ايران و مكه و مدينه فعال هستند.
با پايان موسم حج و عمدتاً پس از ايام تشريق بستهبندى اقلام و كالاهاى بعثه و انبار كردن آنها براى حج سال بعد، و جمعبندى تجربيات و نقاط قوت و ضعف عملكرد براى اعمال در حج بعدى.
همانگونه كه ذكر شد، وظايف معاونت اجرايى براى برگزارى هرچه با شكوه تر حج، پيش از موسم در ايران آغاز مى شود؛ و در حين موسم و پس از موسم ادامه مى يابد و به هنگام پايان كار رسمى بعثه رهبرى معظم انقلاب در مدينه منوره خاتمه پيدا مى كند.
بدين ترتيب به منظور آگاهى از عملكرد معاونت مزبور در حج 26، لازم است ابتدا به فعاليت هاى آن در ايران (پيش از موسم) كه در حقيقت فراهم نمودن مقدمات انجام وظايف خطير آن در موسم است، پرداخته؛ و سپس فعاليت هاى انجام يافته در موسم (مقطع مدينه، و مقطع مكّه) تبيين شود.
1.ارسال بخشنامه به معاونت ها و واحد ها جهت اعلام نيازمنديهاى ادارى و
تداركاتى خود در موسم حج به منظور برنامه ريزى لازم نسبت به تهيه و تامين اقلام درخواستى.
2.ارسال بخشنامه مربوط به روند تحويل مدارك و شيوه مراحل اعزام، به معاونتها و واحدهاى بعثه جهت تسهيل در امور مربوطه.
3.تشكيل حدود 20 جلسه داخلى معاونت اجرايى به منظور بررسى امور مربوط به پشتيبانى از مجموعه بعثه و انتخاب راه كارهاى مناسب بر اساس وظايف محوله.
4.مكاتبه با رياست محترم سازمان مبنى بر رفع نواقص ساختمان هاى بعثه در مدينه منوره و مكه مكرمه و همچنين تامين ساختمان هاى محل استقرار مبلّغين و خواهران مبلّغه در همجوارى بعثه.
5.مكاتبه با معاون اجرايى سازمان حج در خصوص تامين 200 فقره سيم كارت هاى اعتبارى تلفن همراه.
6.شركت در جلسات هفته حج به منظور بررسى و تامين امكانات ادارى و پشتيبانى مورد نياز نمايشگاه به سوى نور و ساير موارد مربوطه.
7.تشكيل جلسات متعددى با معاونتهاى بعثه و مراجع ذيربط در خصوص برنامه هاى اعزام مجموعه نيروهاى بعثه به عربستان اعم از كادر ادارى، مبلغين، قاريان، صدا و سيما و ميهمانان.
8.مكاتبه با برخى از ادارات در زمينه دعوت به همكارى آن دسته از افرادى كه جهت تشرف به حج انتخاب شدهاند به منظور اعلام موافقت اداره افراد تابعه.
9.برگزارى گردهمايى توجيهى معاونت اجرايى به منظور آگاهى همكاران نسبت به وظايف محوله و اولويت هاى موجود در راستاى كارهاى موسوم حج.
1.بررسى و برآورد هزينه هاى مورد نياز مجموعه بعثه در موسم حج.
2.پيگيرى لازم در خصوص واگذارى بودجه مصوبه از طريق سازمان حج.
3.هماهنگى با مراجع ذيربط در سازمان حج در زمينه دريافت هزينه سفر قاريان و گروه صدا وسيما جهت اعزام به عربستان.
4.محاسبه ارز مقرر اعضاء بعثه بر اساس آمار مصوب و اعلام آن به اداره كل امور مالى سازمان حج به منظور دريافت بودجه مورد نظر و پرداخت به افراد در عربستان.
1.پيگيرى مستمر در خصوص اعلام نيازمنديهاى موسم حج توسط معاونتها و واحدهاى بعثه به منظور خريد و برنامه ريزى جهت ارسال به عربستان.
2.تهيه و تامين اقلام درخواستى روابط عمومى در زمينه هفته حج.
3.خريد اجناس مورد نياز معاونتها و واحدها شامل لوازم التحرير، انواع رنگ، انواع قابهاى اهدايى پسته، زعفران، گز، برنج و ....، بسته بندى در قالب 217 محموله و انجام هماهنگى لازم نسبت به ارسال آنها طى 3 مرحله به عربستان.
4.خريد تجهيزات فنى مورد درخواست واحد صوت و سمعى و بصرى.
1.دريافت مدارك افراد پس از تائيد اسامى از سوى نماينده محترم ولى فقيه.
2.تهيه ليست تاريخ پروازها و پيشنهاد زمان مناسب و اعلام آن به معاونتها و واحدها جهت تنظيم زمان اعزام نيروهاى تابعه.
5.حضور در اداره گذرنامه به منظور تحويل مدارك جهت صدور گذرنامه كاركنان بعثه، قاريان، گروه اعزامى صدا و سيما و خبرگزارى.
6.تهيه بليط هواپيما بر اساس تاريخهاى مورد نظر و هماهنگى لازم در خصوص ساعت حضور نيروها در فرودگاه جهت اعزام به عربستان.
1.به كار گيرى آزمايشى افراد معرفى شده به منظور اطمينان از تسلط آنان در امور رانندگى.
2 دريافت گواهينامه بين المللى براى رانندگان و آن دسته از همكارانى كه بدليل شغلى در عربستان نياز به گواهىنامه دارند.
3.ارائه خدمات ترابرى به واحد اعزام جهت تردد به اداره گذرنامه و فرودگاه.
تهيه ليست اقلام مورد نياز و اتصالات برخى از دستگاه هاى مخابراتى به منظور خريد از ايران و ارسال به عربستان.
معرفى نيروهاى واحد تغذيه و خدمات جهت انجام آزمايشها و معاينات بهداشتى و دريافت كارت سلامت.
تهيه مقدارى از داروهاى ضرورى و مورد نياز در عربستان و انتقال آنها به مدينه منوره و مكه مكرمه به منظور بهره بردارى در درمانگاه.
تهيه برخى از تجهيزات همراه پزشكى و انتقال آنها به عربستان.
1.تهيه مقدارى از اقلام غذايى جانبى جهت استفاده در عربستان.
2.تشكيل جلسه با نيروهاى تابعه به منظور توجيه آنان به وظايف و امور محوله.
3.تهيه برخى از امكانات آشپزى و انتقال آنها به مدينه منوره و مكه مكرمه برحسب نيازمنديهاى موجود.
با شروع پيش پروازهاى مدينه قبل، به تدريج برادران ادارات تابعه معاونت اجرايى از تاريخ 23/ 9/ 84 از ايران به مدينه منوّره عزيمت نمودند و پس از راهاندازى مقدماتى، فعاليتهاى خود را آغاز كردند، تا اينكه در مورخه 27/ 9/ 84 نيروهاى ذىربط به طور كامل استقرار يافته و با تمام ظرفيت شروع به كار نمودند.
اداره كلّ توليد كه يكى از پرحجمترين وظايف اين معاونت را عهدهدار است با فعاليت شبانهروزى از تاريخ 27/ 9/ 84 اقدام به چاپ فرمها، بروشورها، كتب و جزوات، و نشريات زائر، صفا، مروه و دليل كاروان نمود، و در مورخه 12/ 19/ 84 فعاليت آن در مدينه خاتمه يافت.
اداره كلّ مراسم نيز در تاريخ 23/ 9/ 84 با اعزام هفت تن از نيروهاى خود به مدينه منوّره به منظور استقرار اوليه و راهاندازى مقدماتى رسماً از مورخه 27/ 9/ 84 فعاليتهاى خود را با تست دستگاهها، نصب و راهاندازى سيستمهاى مربوطه آغاز كردند.
خلاصه اهمّ عملكرد اداره مزبور به شرح ذيل است:
1.برقرارى سيستم صوت تعبيه شده در سالن اجتماعات بعثه و سالن طبقه S براى مجموعاً 25 جلسه.
2.صوت رسانى به كاروانها، مجموعاً 20 مرحله.
3.برقرارى صوت دعاى كميل اوّل ودوم، شامل 6 دستگاه آمپلىفاير، 6 دستگاه
ميكسر، 18 بلندگو، 10 ميكروفن و 18 باترى.
4.استفاده از خدمات 1850 زائر در 8 محور انتظامى، ترافيكى و حفاظت امنيتى مراسم برگزارى دعاى پرفيض كميل، مجموعاً در دو نوبت.
5.تهيه و توزيع 1000 كارت انتظامات و صوت، ويژه مسؤولين برگزارى مراسم در محورهاى تعيين شده.
6.برگزارى دو نوبت مراسم با شكوه دعاى شريف كميل در مدينه منوّره.
اداره كلّ انتقال و حفاظت، كنترل و ارتباطات هم مطابق شرح وظايف خود ضمن تشكيل جلسات متعدد توجيهى در تهران، نيازمندىهاى معاونتها و واحدهاى مختلف بعثه را در موسم حج تمتّع در مقطع مدينه قبل فراهم نمود كه ارائه آمار و ارقام عملكرد اين اداره و بخشهاى تابع آن از حوصله اين كتاب خارج است.
عملكرد ادارات كلّ معاونت اجرايى به تناسب شرح وظايف و مسوؤليتهاى محوله آنان در مقطع مكّه مكرّمه به قرار زير است:
بخشى از فعاليتهاى اداره كلّ كنترل، انتقال و ارتباطات عبارت است از:
1.همكارى با ادارات كل مراسم و توليد، در زمان اوج فعاليت ادارات ياد شده در مكّه مكرّمه.
2.انتقال سيستم صوت به همراه تجهيزات آن از مكّه مكرّمه به سرزمين مقدس عرفات و منا.
3.همكارى مؤثر با اداره كلّ مراسم در امر برگزارى مراسم برائت از مشركان، اعم از برپايى چادرها، قبول مسؤوليت محورها و جمعآورى چادرها.
4.همكارى فعال و مؤثر در برگزارى مراسم برات از مشركان و پذيرفتن مسؤؤليت بعضى از محورها.
اداره كل مراسم هم با استفاده از تجربيات سالهاى پيش با هفت تن از نيروهاى
خود و بهرهگيرى بهينه از حداكثر توان نيروهاى بخشهاى مختلف بعثه به ويژه خدمه با سابقه كاروانهاى حج، مسؤوليت برگزارى مراسم را در سرزمين مقدس عرفات از جهت صوترسانى، نصب چادرها و انتظامات عهدهدار بود. خلاصهاى از اهم فعاليتها و اقدامات اداره ياد شده به اين شرح است:
1.دريافت وسايل و تجهيزات صوت از انبار و كنترل آنها براساس ليست تنظيمى سال قبل. شروع به بازبينى، تست، تعمير، بستهبندى و خريد وسايل و تجهيزات مورد نياز مراسم برائت.
2.تجهيز و راهاندازى سالن اجتماعات بعثه و سالن نيمطبقه و اطاق جلسات امور روحانيون (سالن استفتائات).
3.صوترسانى به كليه ديدارهاى مردمى و همايشهاى برگزار شده در مكه مكرمه.
4.برگزارى 42 مورد برنامه صوترسانى به سالن اجتماعات بعثه و بعضى از كاروانها به منظور اجراى جلسات فرهنگى.
5.توجيه و ساماندهى و هماهنگى نيروها در قسمتهاى مختلف كارى از جمله محورهاى انتظامات، صوت، خدمه با مديران كاروانها و ساير مسئولين كارگزار اجراى مراسم.
6.بازديد از محل استقرار چادرها در عرفات و برنامهريزى دقيق و منسجم در خصوص برگزارى هر چه باشكوهتر مراسم برائت از مشركين از روز سوم استقرار در مكه مكرمه با تنظيم جداول و تاريخ زمان مربوط به انجام مراسم (اعم از برنامه جلسات و پيگيريهاى لازمه).
7.برقرارى ارتباط با مبادى ذيربط از قبيل معاونتهاى محترم بازرسى- امور بين الملل- روابط عمومى و سازمان حج و زيارت.
9.نقل و انتقال و نصب تجهيزات جانبى صوت به عرفات و منى و پس از اجراى مراسم، بستهبندى آنها همراه با كدبندى براى استفاده در سال آينده.
10.اقدام به نصب اتصالات چادرها و پيگيرى فشنگى ميلهها و نيز رنگآميزى آنها حدود 107 مورد طى سه روز استقرار اوليه در مكه مكرمه كه بحمداللَّه طرح جديد مزبور در خصوص نصب بهينه چادرهاى عرفات بهعنوان يك تجربه موفق و بديع تثبيت گرديد.
اداره كلّ توليد نيز به عنوان يكى از مؤثرترين ادارات تابعه معاونت اجرايى با چاپ و انتشار نشريات و جزوات لازم همچون مقطع مدينه قبل وظايف خود را به انجام رساند كه ذكر آمار و ارقام عملكرد اداره مزبور از حوصله اين كتاب خارج است.
اين معاونت به سبب بر عهده داشتن مسئوليتهاى مختلف كه بعضاً پشتيبانى كننده فقهى و علمى و فكرى روحانيون كاروانها و نيز پاسخگويى به استفتائات زائران و ديگر مسائل فقهى آنان است، از اهميت به سزايى برخوردار است.
مسؤوليت اين معاونت به عهده حجّةالاسلام والمسلمين قاضىعسكر است كه از سال اوّل تعيين آقاى رىشهرى به سرپرستى حجاج ايرانى، به اين سمت منصوب گرديده است.
به منظور تبيين فعاليتهاى معاونت آموزش و پژوهش، ابتدا گزارش اجمالى عملكرد آن در موسم حج 26 ارائه مىشود، و سپس نگاهى به كارنامه فعاليتهاى گوناگون اين معاونت در سالهاى اخير خواهيم داشت.
فعاليتهاى مختلف معاونت آموزش و پژوهش بهطور معمول در حوزههاى زير است:
هماهنگى بعثههاى مراجع معظم تقليد
شوراى استفتاء
گروههاى ارشاد
وجوهات
كتابخانه
نظرسنجى
كتاب حج
علاوه بر موارد فوق وظايف ديگرى را نيز اين معاونت و يا مسئول محترم آن در موسم حج سال جارى بر عهده داشتند كه به تفكيك گزارش عملكرد معاونت آموزش و پژوهش، و معرفى اجمالى حوزههاى مختلف آن به شرح زير است.
نظر به اين كه مراجع معظم تقليد مقيم ايران هر يك در ميان زائران مقلدانى دارند، و به منظور رسيدگى به مسائل فقهى آنان در موسم حج نمايندگانى را اعزام مىدارند، ضرورتاً بايد از طريق بعثه مقام معظم رهبرى كه رسماً نمايندگى كشور جمهورى اسلامى ايران و سرپرستى زائران ايرانى را بر عهده دارد، امور آنان در ابعاد مختلف انتظام يابد.
در اين راستا معاونت آموزش و پژوهش طى هماهنگى با معاونت اجرايى بعثه، ظرفيت مورد نياز بعثههاى مراجع را در قصر حسن عابد تأمين نمود و نمايندگان مراجع معظم تقليد بدون هيچ مشكلى در محل مستقر شدند.
در ارتباط با خيام مشاعر مقدسه و ساير امور مربوطه نيز اين معاونت اقدام نمود كه رضايت بعثههاى مزبور جلب گرديد.
مسئوليت هماهنگى بعثههاى مراجع را جناب حجت الاسلام والمسلمين معراجى بر عهده داشتند كه چهره بشاش و روحيه خدمتگزارى خالصانه ايشان موجب خرسندى بسيار نمايندگان مراجع عظام شده بود.
به منظور پاسخگويى به مسائل شرعى و مواردى كه شايد در مناسك حج طرح نگرديده باشد و روحانيون كاروانها از حكم يا فتواى رهبر معظّم انقلاب و ديگر مراجع
در خصوص آنها اطلاع نداشته باشند، شوراى استفتاء با حضور مجتهدان و عالمان سرشناس تشكيل شده است.
از آنجا كه بسيارى از زائران همچنان بر تقليد از حضرت امام خمينى (س) باقى بوده و يا مقلد مقام معظم رهبرى مىباشند، آقايان اعضاى شوراى استفتاء در خصوص آراء آنان پاسخ لازم را اعلام مىدارند؛ و پيرامون آراء ديگر مراجع عظام راهنمايىهاى لازم را ارائه مىكنند.
در موسم جارى حضرت آيات و حجج اسلام والمسلمين سيدجعفر كريمى، قديرى، مؤمنپور، محمدى يزدى و سعيدى در مكه معظمه و مدينه منوره شوراى استفتاء بعثه را تشكيل دادند. برخى از آقايان مزبور نه تنها در ساعات كارى صبح و بعدازظهر، بلكه بعضاً شبها در مسجدالحرام تا ساعت 30/ 1 بامداد پاسخگوى سؤالات شرعى مراجعان بودند. علاوه بر اين، شماره تلفن اتاق ايشان نيز در اختيار مراجعان بود تا چنانچه در غير ساعات ادارى مشكلى داشتند، از طريق تلفن پاسخ خويش را بگيرند.
گروههاى ارشاد زائران بيتاللَّه الحرام براى نخستين بار پس از پيروزى انقلاب اسلامى با تعداد محدودى در بعثه تشكيل شد ودر مكانهاى خاصى چون بقيع به ارشاد و راهنمايى زائران مىپرداخت. اين شيوه گرچه موفقيتهايى داشت، اما همواره با كاستىهايى روبرو بود كه موجب شد معاونت آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى با بهرهگيرى از نظرات وپيشنهادات دستاندركاران امر حج، وبا بازنگرى در تشكيلات و سازماندهى و روش اجرايى آن، گروههاى ارشاد كاروانهارا به شكل كنونى سازماندهى كند.
وظايف گروههاى ارشاد عبارت است از:
مراقبت و ارشاد زائران در طول سفر
تكميل و يا جمع آورى پاسخ نامههاى مربوط به نظرسنجى از زائران، و ارسال آن به واحد مربوطه در بعثه.
اعضاى گروه ارشاد در هر كاروان، ياوران و مشاوران روحانى كاروان هستند و در صورت لزوم وظايف محوله از سوى روحانيون از قبيل تصحيح قرائت نماز، قرائت قرآن و ... را انجام مىدهند.
روحانى كاروان پس از تشرف به مدينه منوره يا مكه معظمه در اولين فرصت با مراجعه به «واحد ارشاد» مستقر در بعثه رهبر معظم انقلاب، و اعلام حضور و اخذ برنامه كار «گروه ارشاد»، آن را به اعضاى گروه اعلام مىكند. لازم به ذكر است وظايف گروه ارشاد به گونهاى تعيين شده كه مزاحمتى با برنامه زيارتى و عبادى آنها نداشته باشد، هر چند اين عمل خود از اين مهمترين عبادات است.
حجةالاسلام والمسلمين محمد على مقدادى مسؤليت واحد گروههاى ارشاد را در مقطع مدينه قبل مانند سال گذشته عهدهدار بودند و به هنگام حضور در مكه نيز همراه با آقاى كارآموزيان به اين امر اهتمام داشتند و همه روزه صبح و عصر پاسخگوى مراجعات اين بخش بودند.
در موسم حج سال جارى حجة الاسلام والمسلمين محمد كارآموزيان نيز همچون سال پيش، از روز اول برپايى بعثه در مكه مسؤليت واحد گروههاى ارشاد را بر عهده داشتند و ضمن نظارت بر واحدهاى تابعه معاونت آموزش و پژوهش، نسبت به توزيع فرمها و توجيه گروههاى ارشاد مدينه بعد اقدام مىكردند.
در تاريخ 25/ 10/ 84 جلسه توجيهى گروههاى ارشاد مدينه بعد با جمعيتى نزديك به دو هزار نفر در سالن اجتماعات بعثه برگزار گرديد و مجموعه تذاكرات به آنها منتقل گرديد و نسبت به چگونگى عمل در مدينه راهنمايى شدند. صورت جلسات شوراهاى فرهنگى و گروههاى ارشاد حاوى پيشنهادات، انتقادات و نقطهنظرات مفيدى است كه معاونت درصدد جمعبندى و استخراج راهكارها از آنهاست.
با موافقت نماينده ولى فقيه، به اعضاى گروههاى ارشاد مدينه قبل در مكه، و مدينه بعد در آن شهر يك سجاده اهدا گرديد.
نظر به اين كه برخى زائران ايرانى و غير ايرانى كه مقلد مقام معظم رهبرى هستند، سال مالى آنان در موسم حج فرا مىرسد و يا وجوهى شرعى از بابتهاى ديگر بر ذمه دارند و بايد وجوهات خود را پرداخت نمايند، واحد وجوهات در معاونت آموزش و پژوهش ايجاد شده است.
در حج سال جارى از نخستين روز برپايى بعثه در مكه معظمه، حجةالاسلام و المسلمين آقاى كيايىنژاد در اين بخش حضور يافتند و سپس حجة الاسلام آقاى حسن منتظرى به ايشان محلق شدند.
آية اللَّه سيد على غيورى نيز در مقطع مدينه قبل در محل بعثه پاسخگوى مراجعان بودند و پس از اتمام كار بعثه در مدينه قبل، در مكه معظمه در اين بخش حضور يافتند.
پس از ايام تشريق نيز جناب آقاى كيايىنژاد به مدينه اعزام شدند تا اين بخش را در مقطع مدينه بعد اداره كنند.
نظر به اين كه بخشهاى مختلف بعثه بهويژه معاونت آموزش و پژوهش، معاونت امور روحانيون و واحد اهلسنّت در موسم حج نيازمند پژوهش در برخى امور و يا استفاده از پژوهشهاى انجام شده مىباشند لذا وجود كتابخانهاى كه بتواند منابع مورد نياز را در اختيار مراجعان و پژوهشگران قرار دهد، ضرورى است. به همين منظور معاونت آموزش و پژوهش اقدام به تأسيس كتابخانهاى نموده است كه حاوى منابع مهم فقهى، اعتقادى، كلامى و فلسفى، تاريخى و ... است.
از نخستين روز آغاز به كار بعثه در موسم حج جارى كتابخانه بعثه در مدينه به همت حجةالاسلام سيدعباس حسينى شروع به فعاليت كرد؛ و با فعال شدن بعثه در مكه، همكار ايشان جناب آقاى دباغ به مكه مشرف شده و كتابخانه مكه را آماده سرويسدهى به مراجعان كردند.
كتابخانه بعثه تا آخرين روزهاى حضور زائران در مكه معظمه فعال بود و در مقطع مدينه بعد نيز تا روزهاى پايانى فعاليت بعثه، به كار خود ادامه داد.
وظايفى كه مسئولان كتابخانه در اين مدت انجام دادند به اين قرار است:
سرويسدهى به مراجعان جهت مطالعه و يا استفاده از رايانه.
آمادهسازى قرآن و كتابهاى ادعيه و در اختيار حجاج قرار دادن.
ارائه كتب امانى به مراجعهكندگان جهت مطالعه در محل اسكان خود
به منظور شناخت نقاط قوت و ضعف برنامههاى مختلف اجرا شده توسط بعثه، و دريافت نقطه نظرات زائران براى تقويت جنبههاى مثبت و رفع نقايص و ضعفها، هر ساله معاونت آموزش و پژوهش براساس برگهاى تنظيم شدهاى از زائران نظرسنجى مىكند و با دستهبندى و كار كارشناسى بر روى آن، راهكارها را به مسؤلان بعثه ارائه مىنمايد.
در موسم جارى، برگههاى نظرسنجى مربوط به برگزارى دعاى كميل، مراسم برائت، جلسات روزانه بعثه، نشريه زائر، ابعاد معنوى سفر حج، سوغات و ... تهيه و با هماهنگى مديران ميان زائران توزيع گرديد كه با توجه به توجيه قبلى زائران، برگههاى عودت داده شده نسبت به سال گذشته، به شكل بهتر و مناسبترى جواب داده شده است.
تدوين گزارش حج هر سال از ديگر وظايف معاونت آموزش و پژوهش است.
توفيق امر تدوين كتاب حج سال جارى نصيب راقم اين سطور گشت كه براى نخستين بار سعادت تشرف به حج تمتع را يافته است.
اينجانب براى تدوين كتاب حاضر در اكثر قريب به اتفاق جلسات، سخنرانىها و ديدارهاى نماينده محترم ولى فقيه حضور داشتم و از آنها گزارش تهيه كردم؛ و نيز اخبار
و اطلاعاتى كه از طريق كنسولگرى جمهورى اسلامى ايران در جده به بعثه مىرسيد، و گزارشهايى را كه واحد ارتباطات خبرى در اختيار قرار مىداد، جمع آورى كرده و بخش اعظم كتاب را كه گزارش روزانه حج سال 84 ه. ش. و 1426 ه. ق. است، تهيه و تنظيم و تدوين نمودم. سپس در بازگشت از سفر معنوى و روحانى حج، با استفاده از گزارش عملكرد قسمتهاى مختلف بعثه كتاب را تكميل و آماده چاپ نمودم.
*** همانگونه كه پيش از اين بيان شد گذشته از وظايف تعريف شده معاونت آموزش و پژوهش كه گزارش عملكرد آن در بالا بيان شد، اين معاونت يا مسؤل محترم آن با توجه به شرايط و موقعيت، فعاليتهاى چشمگير ديگرى نيز داشته و دارند كه اهم آن در موسم حج سال جارى به قرار زير است:
به سبب آن كه شعار حج سال جارى پيوند قرآن و عترت است، اين معاونت اقدام به تأليف مقالاتى در موضوعات قرآن، و پيوند قرآن و عترت، و ارائه آن به نشريه زائر كرد كه تعداد زيادى از آنها در نشريه مزبور چاپ شد. حجم مطالب تهيه شده در حدود 250 صفحه بود كه به دليل محدوديت صفحات نشريه زائر، بصورت تلخيص شده در اختيار آن قرار مىگرفت.
چون قرار شده است عملكرد پانزده ساله بعثه مقام معظّم رهبرى تهيه و تدوين شود، اين وظيفه نيز بر عهده معاونت آموزش و پژوهش گذارده شد. به اين منظور با بيش از چهل تن از دستاندركاران با سابقه بعثه و كسانى كه سابقه چند ساله تشرف به حج داشتهاند، مصاحبههايى به عمل آمده و بيش از پنجاه نوار مصاحبه ضبط شده است كه با پياده كردن و تنظيم و تدوين آنها، اين مهم عملى خواهد شد.
از نخستين روزهاى آغاز كار بعثه در مدينه و مكه و همچنين در مقطع مدينه بعد هر روز جلسات عمومى سخنرانى، مداحى، و پاسخگويى به سؤالات شرعى در سالن اجتماعات بعثه به همت معاونت آموزش و پژوهش و معاونت اجرايى برگزار شد. در اين جلسات كه سخنرانان آن را اين معاونت تعيين و دعوت نموده بود، حضرات آقايان صديقى، قرائتى، هاشميان، اديبىفرد، مروى، راشد يزدى و نقويان سخنرانى كردهاند.
همچنين در روز عيد سعيد غدير آية اللَّه مصباح يزدى سخنرانى داشتند.
بدين ترتيب هم از سخنرانان معروف بهرهگيرى شد، و هم تنوع در شيوه بيان و حوزههاى علائق رعايت گرديد.
همكاران معاونت آموزش و پژوهش بعثه در شبها و روزهاى منا در آن مكان مقدس حضور داشتند و با تقسيم متناسب وظايف و كارها، بخشهاى مختلف اين معاونت به ويژه پاسخگويى به مسائل شرعى به شيوه مطلوبى فعال بودند. همچنين نمازهاى جماعت به امامت شخصيتهاى حاضر در بعثه برگزار شد.
شب يازدهم جناب آقاى راشد يزدى و شب دوازدهم جناب آقاى نقويان سخنرانى كردند. در شب دوازدهم مراسمى به مناسبت شهادت سردار احمد كاظمى و جمعى از فرماندهان سپاه، و نيز چهلم شهيدان سانحه هواپيماى 130- C، و شهداى اخير شهر مقدس كربلا، و زائران ايرانى در گذشته برگزار شد كه از شبكه اول سيماى جمهورى اسلامى به صورت زنده پخش گرديد.
در زمينه تهيه و تدوين كتاب مصور حج و نيز فيلم مستند حج، معاون محترم آموزش و پژوهش جلسهاى با حضرات آقايان عرب، مسعودى، اسلامى فر، گروسى و
اميريان تشكيل داد. در اين جلسه در خصوص چگونگى انجام اين مهم هماهنگىهاى لازم به عمل آمد.
حجتالاسلام و المسلمين قاضىعسكر در كنار مديريت معاونت و نظارت بر عملكرد بخشهاى مختلف، شخصاً فعاليتهاى جانبى ديگرى نيز داشتند كه مهمترين آنها عبارت است از:
سخنرانى در جمع زائران كاروانهاى استان بوشهر به مناسبت ولادت با سعادت حضرت امام هادى عليه السلام
همراهى با نماينده محترم ولى فقيه در برخى ديدارها
شركت در جلسات هيأت علمى و همايشهاى معاونت امور بين الملل
شركت و سخنرانى در همايش «قرآن و سنت، دو مشعل هدايت» برگزار شده توسط واحد اهل سنت بعثه
شركت در همايش روحانيون و معينهاى كاروانها و پاسخگويى به سؤالات مطرح شده.
شركت در جلسات كارشناسى برنامه و چشمانداز به سؤالات مطرح شده
پاسخگويى به مراجعان در دفتر معاونت
براى آشنايى هر چه بيشتر و بهتر با فعاليتهاى معاونت آموزش و پژوهش و نقش آن در غنا بخشيدن به كيفيت برگزارى حج زائران ايرانى، لازم ديده شد تا نگاهى به فعاليتهاى متنوع اين معاونت در عرصههاى گوناگون داشته باشيم. فعاليتهاى ارزشمندى در عرصههايى همچون آموزش مديران، اطلاعرسانى، انتشار نشريات،
برگزارى مسابقات مرتبط با حج، پژوهشهاى عميق و ارزندهاى كه به تغيير در باورهاى عمومى منتج گشته است، آموزشهاى مجازى و ...
در پايان اين مبحث نيز مصاحبهاى با حجّةالاسلام والمسلمين قاضىعسكر درج شده است كه در واقع مرورى است بر ديدگاهها و فعاليتهاى معاونت از زبان ايشان كه در سالهاى تصدى مسؤوليتشان، اين معاونت تحولات چشمگيرى يافته است.
در سال 1375 ه. ش شوراى آموزش مديران و خدمه تشكيل و پيرو آن، آزمونى سراسرى براى گزينش مديران و معاونان كاروانهاى حج برگزار گرديد. براى اين آزمون كتابهايى مشخص و در اختيار داوطلبان قرار گرفت و مقرر شد دروس عمومى با آزمون كتبى و دروس تخصّصى با تشكيل كلاسهاى حضورى آموزش داده شود.
سپس با تصميمگيرى شوراى آموزش مقرر گرديد در مراكزى كه تعداد مديران و معاونان آنان حداقل به 20 نفر مىرسد كلاسهاى حضورى دائر و در صورت به حد نصاب نرسيدن از طريق نوارهاى كاست و ويدئويى به آنها آموزش داده شود.
اين برنامه رفتهرفته تكميل و نهادينه شد و خوشبختانه امروز در استانها آموزش مديران، معاونان و عوامل خدماتى به صورتى منظم و با برنامهريزى مفيد و مناسب در حال اجرا است.
همانگونه كه زائران از سطوح مختلف تشكيل شدهاند، روحانيون محترم كارونها نيز از نظر معلومات و فن بيان داراى سطوح مختلفى هستند و در نتيجه كاروانها در يك سطح و با يك شيوه آموزش نمىبينند، و ممكن است در برخى از آنها به دلائل پارهاى ضعفها، نيازهاى زائران كاملًا تأمين نشود.
از اينرو معاونت آموزش و پژوهش براى ارتقاء سطح آموزش زائران اقدام به تشكيل جلسات متمركز آموزشى در تهران و تعدادى مراكز استانها نمود. اين جلسات هم در ايام عمره و هم پيش از حج برگزار مىگردد، زائران در يك سقف معين و با توجه به گنجايش محل برگزارى، روزهاى پنجشنبه يا جمعه يا برخى روزهاى تعطيل ديگر سال، به حضور در اين مراسم دعوت مىشوند، در هر جلسه ابتدا آياتى از كلام اللَّه مجيد قرائت سپس مدير حج استان و يا يكى از مديران كاروانهاى با تجربه آن استان نكات مهم اجرائى را به اطلاع حاضران مىرساند آنگاه سخنران جلسه مطالب معنوى و عرفانى و وظايف اخلاقى زائران را تشريح مىكند.
سخنرانهاى اينگونه جلسات به طور معمول از سوى معاونت آموزش و پژوهش بعثه معرفى مىشوند و بيشتر از علماى شناخته شده و يا روحانيون با تجربه كاروانها هستند كه نسبت به حج و ادبيات آن آشنايى دارند پس از آن مناسك عمره و حج به صورت نمادين و به شكل زيبايى به اجرا در مىآيد.
ماكت بزرگى از كعبه و حجر و مقام و ... ساخته شده و در وسط سالن اجتماعات تعبيه شده است، زائران با لباسهاى اقوام و ملل حاضر در عمره و حج در كنار كعبه به طواف مىپردازند، تعدادى از مردان و زنان زائر نيز محرم شده و همراه با روحانى مناسك را به صورت عملى انجام مىدهند، سپس نماز جماعت با همان سبك نمازهاى جماعت حرمين برگزار و در پايان نماز ميت خوانده مىشود.
تنها در سال 1382 ه. ش براى عمره حدود 68 جلسه متمركز آموزشى در شهرهاى تهران، اصفهان، مشهد، شيراز، قم، سارى، گيلان، گرگان، كرمان و اراك برگزار گرديد كه بيش از 240 هزار زائر در اين جلسات شركت و از آن بهرهمند شدند.
جلسات متمركز آموزشى تهران معمولًا در سالن سرپوشيده استاديوم آزادى با حضور بيش از دههزار جمعيت برگزار مىگردد.
از ابتداى تأسيس اين معاونت تا حدود سال 1380 ه. ش مسئوليت توجيه و آموزش روحانيون كاروانها به عهده معاونت آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى بود.
روحانيون محترم كاروانها همه ساله، پيش از عزيمت به تهران دعوت و نسبت به وظايف و چگونگى برنامههاى سفر توجيه مىشدند.
همچنين پيش از سفر، آزمونى به صورت مكاتبهاى با ارسال 150 سئوال برگزار و روحانيون و معينهاى حج موظف بودند در اين آزمون شركت نمايند.
دقت در تنظيم سئوالها موجب مىشد تا آنان با مراجعه به كتب مختلف و صرف ساعتها وقت پاسخ سئوالها دست يابند و همين امر سطح معلومات آنان را ارتقاء مىبخشيد و نوعى تذكار و يادآورى براى آنان بود.
از سال 1371 ه. ش و به منظور ايجاد تسهيلات در امر پژوهش و اطّلاعرسانى به محققان كتابخانه تخصصى حج در مركز تحقيقات حج در قم تأسيس و هماكنون داراى نزديك به سيزدههزار جلد كتاب در حوزههاى موردنياز مىباشد. محققان همهروزه مىتوانند از اين كتابخانه استفاده نمايند.
با همكارى واحد سمعى بصرى مؤسسه فرهنگى هنرى مشعر آثار متعددى توليد و در اختيار زائران قرار گرفته است. بخشى از اين آثار عبارتند از:
عنوانفرمت
سفر عشق (به زبانهاى فارسى، عربى، ويدئو DVDCD انگليسى، اردو، تركى وفرانسوى)
آموزش مناسك حج تمتعويدئو CD كاست
آموزش مناسك عمره مفردهويدئو CD كاست
زائر آفتابويدئو CD
طرح توسعه و گسترش مسجدالنبىويدئو CD
سخن عشق 1 الى 5 (مداحى) ويدئو CD كاست
سخن عشق 6 و 7 (مولودى) ويدئو CD كاست
همراه با بقيعويدئو CD
طرح توسعه و گسترش مسجدالحرامويدئو CD
نسيم صبحويدئو CD
شام سرزمين خاطرههاويدئو CD
حج قديمويدئو CD
آموزش نمازكاست
معرفى اماكن مكه و مدينهكاست
توصيههايى به زائران (آقاى قرائتى) ويدئو CD كاست
مناجات حضرت على عليه السلام كاست
از تلاشهاى مفيد صورت گرفته تهيه نقشه مكه و مدينه و مشاعر است كه توسط محققان همكار با اين معاونت و يك گروه مهندسى طراحى و چاپ شد، همچنين اطلس اماكن مكه و مدينه با آخرين اصلاحات و تغييرات در اختيار عموم علاقمندان قرار گرفت كه مىتواند در اطلاعرسانى به حجاج و معتمرين نقش تعيينكنندهاى داشته باشد.
در همين راستا اطلس مدينه منوّره كه توسط دانشگاه امّالقرى واقع در مكّه مكّرمه تهيه و چاپ شده بود به فارسى ترجمه و در اختيار علاقمندان قرار گرفت.
با همكارى واحد سمعى بصرى مؤسسه مشعر تعداد 80 اسلايد به منظور بهرهبردارى در جلسات آموزشى و توجيه و اطلاعرسانى به حجاج و معتمرين تهيّه و در اختيار عموم قرار گرفته است.
نقش صدا و سيما در اطلاعرسانى و فرهنگسازى قابل انكار نيست. بهرهگيرى از اين رسانه ملّى مىتواند در تقويت بنيه علمى و نيز اصلاح رفتارى و هدايت زائران بسيار مفيد و سودمند باشد. از اينرو طى قراردادى كه توسط رياست وقت سازمان حج و زيارت و اين معاونت از يكسو و رياست وقت صدا و سيما از سوى ديگر منعقد گرديد مقرر شد همه هفته حدّاقل به مدّت نيمساعت برنامهاى براى حجاج پخش شود اين برنامه كه بعداً با نام روضه رضوان تهيه و پخش شد تأثير مطلوبى در جامعه داشت كه هماكنون نيز اين برنامه پخش مىشود، در هفته حج هر سال روضه رضوان هر شب برنامه پخش مىكند.
علاوه بر آن سخنرانىها و مصاحبهها و گفتگوهاى متعدّدى از مسئولان بعثه و سازمان در شبكههاى مختلف صدا و سيما تاكنون پخش شده است.
اقدام مهم ديگرى كه در اين راستا صورت گرفته همكارى و جهتدهى به فعاليتهاى دفتر امور حج صدا و سيما است كه با توجيه به موقع مجريان و تهيّهكنندگان برنامههاى مختلف راديو و تلويزيونى و نيز فراخوان طرحهاى مرتبط با حج و زيارت و توليد فيلمهاى مستند، اميد مىرود در آينده خدمات ارزشمندى از اين رهگذر به جامعه عرضه شود.
مجموعه تصاوير نفيس حج، كه چيزى در حدود 160 صفحه مىباشد به صورت يك كتاب در آستانه چاپ قرار گرفته و به زودى در اختيار علاقمندان قرار خواهدگرفت.
همچنين تعدادى از اين تصاوير نفيس به صورت پوستر در اختيار علاقمندان قرار گرفته است.
به منظور دستيابى به منابع مورد نياز روحانيون و كارگزاران و زائران حج در محل بعثه در مكه و مدينه كتابخانهاى تأسيس گرديد كه علاوه بر كتابهاى تخصصى و مورد نياز، CD هاى رايانهاى در زمينههاى گوناگون نيز تهيه شد كه افراد مىتوانند در طول روز و در وقت ادارى به اين كتابخانه مراجعه و از رايانه و نيز كتب موجود در آن استفاده نمايند.
در طول سالهاى گذشته كتب مختلف و بيشتر كتب ادعيه به جاىمانده از زائران قبلى نيز در اين بخش به مراجعهكنندگان تحويل داده مىشد.
معاونت آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى دو نشريه تخصصى در زمينه امور مربوط به حج و زيارت منتشر كرده است كه در اين بخش با اين دو نشريه آشنا مىشويم:
فصلنامه ميقات حج نخستين نشريه علمى تخصّصى در زمينه حج و زيارت است كه با هدف گسترش و نشر فرهنگ حج و زيارت در جامعه، تبيين جايگاه حج در انديشه اسلامى، ارائه معيارها براى رسيدن به اهداف حج ابراهيمى معرفى پژوهشهاى صورت گرفته در زمينه حج و زيارت، آشنايى با حجگزارى ديگر اقوام و مل و ... منتشر مىشود.
صاحب امتياز اين فصلنامه حوزه نمايندگى ولىفقيه در امور حج و زيارت است مدير مسئول آن آقاى سيد على قاضىعسكر و زيرنظر هيئت تحريريه منتشر مىشود زبان مجله فارسى است و از پاييز سال 1371 ه. ش تاكنون پاييز 1384 ه. ش هر سال به
صورت منظم در 52 شماره منتشر شده است.
تاكنون حدود يازدههزار صفحه از مقالات و موضوعهاى پژوهشى و اطلاعرسانى توسط اين فصلنامه در اختيار علاقمندان قرار گرفته است بخشهاى مختلف فصلنامه عبارت است از:
سرمقاله، اسرار و معارف حج، تاريخ و رجال، اماكن و آثار، حج در آينه ادب فارسى گفتگو، نقد و معرفى كتاب، از نگاهى ديگر و ...
حج هر شماره حدود دويست تا سيصد صفحه است كه البته اكثراً در حدود دويست تا دويست و بيست صفحه منتشر شده است.
فصلنامه ميقات حج چند شماره خود را نيز به صورت ويژهنامه منتشر كرده كه هفدهمين شماره فصلنامه ويژه سفرنامههاى حج است.
اين دو فصلنامه به زبان عربى است و مقالات آن را بيشتر پژوهشگران و محققان عربزبان نگارش كردهاند، گاهى نيز برخى مقالات فارسى به زبان عربى ترجمه و در اين نشريه چاپ مىشود.
استقبال از دو فصلنامه ميقات الحج در ميان عربزبانها زياد بوده و همهساله خصوصاً در موسم حج زائران و علماى عربزبان براى دريافت آن به بعثه مراجعه مىنمايند.
صاحب امتياز اين دو فصلنامه حوزه نمايندگى ولىفقيه در امور حج و زيارت است و مدير مسئول آن آقاى محمّد محمدى رىشهرى (محمدىنيك) و رئيس هيأت تحريريه، آقاى سيدعلى قاضىعسكر و مدير داخلى آن آقاى محمدعلى مقدادى است.
دوفصلنامه به طور معمول در حدود 300 صفحه بوده و تاكنون 23 شماره از آن منتشر شده و نزديك به هفتهزار صفحه مطلب در اختيار پژوهشگران قرار داده است. اين دو فصلنامه از سال 1415 ه ق به صورت منظم منتشر شده است.
معاون آموزش و پژوهش بعثه در راستاى وظايف محوّله، در كنگره بينالمللى مكه مكرمه كه توسط وزارت حج عربستان همهساله با موضوعى خاص برگزار مىگردد شركت كردهاند كه مقالات علمى ارائه شده توسط ايشان در سالهاى 1381 و 1383 ه. ش انتخاب و توسّط شخص ايشان در كنگره قرائت و سپس در كتابى كه توسّط وزارت حج عربستان منتشر گرديده به چاپ رسيده است. مقاله اوّل با عنوان «مشكلات حاجيان از زبان سفرنامهنويسان» كه عربى آن با عنوان «مشاكل الحجاج كما يرديها الرّحالة» و مقاله دوم با عنوان «مكّه پايتخت فرهنگى جهان اسلام» و عربى آن با عنوان «مكة المكرمة عاصمة الثقافة الاسلامية».
معاون آموزش و پژوهش بعثه علاوه بر ساماندهى امر پژوهش و استفاده از علما و انديشمندان كشور خود نيز به تأليف و يا تنظيم تعدادى از كتابهاى مورد نياز كارگزاران و زائران حج اقدام نموده كه اهمّ آنها عبارت است از:
حج در انديشه اسلامى؛
حج و حرمين شريفين در تفسير نمونه؛
آداب سفر حج؛
منتخب احاديث حج؛
داستان باريافتگان؛
سفرنامه ميرزا داود وزير وظايف؛
سفرنامه اعتمادالسلطنة؛
حديث قافلهها؛
منتخب احاديث عمره؛
ميرزا ابوطالب يزدى شهيد مرده؛
تخريب و بازسازى بقيع به روايت اسناد؛
همچنين مقالات زيادى از ايشان در زمينههاى مختلف مربوط به حج و زيارت در فصلنامه ميقات حج به چاپ رسيده است.
پژوهشهاى به عمل آمده در اين معاونت موجب گرديد تا برخى از باورها و آموزههاى قبلى كارگزاران حج تصحيح گردد كه به عنوان نمونه به برخى از آنها اشاره مىشود:
در گذشته تصوّر مىشد كه قبرستان ابوطالب همان شعب ابىطالب زمان رسولخدا صلى الله عليه و آله است و روحانيان و مديران كاروانها زائران بيتاللَّه الحرام را كنار اين قبرستان برده و قضاياى تاريخى شعب را بيان مىكردند، پژوهشهاى جديد نشان داد كه اين شعب، به نام شعب ابىدُبْ معروف و نامگذارى شده و شعب ابىطالب در كنار حرم و در مسير ورود زائران به محوطه گسترشيافته مقابل صفا و مروه است. همانجا كه مولدالنبى در آن واقع شده و هماكنون به عنوان «مكتبة مكة المكرمة» شناخته مىشود.
در جريان بازگو كردن تاريخ پيدايش زمزم، كشيدن پاشنه پا بر روى زمين را منشأ پيدايش آن ذكر مىكردند، در حالى كه پژوهشهاى جديد نشان داد كه در اوج پريشانى هاجر و دويدن وى در بين در كوه صفا و مروه، جبرئيل امين با او همراه و هنگامى كه در كنار اسماعيل كوچك قرار مىگيرند فرشته وحى الهى «فضرب بجناحه او عقبه فنبت زمزم» با بال و يا با پاشنه پاى خود بر زمين مىزند و چشمه زمزم جوشش مىيابد. كه در اين صورت به قدرت خداوند چشمه زمزم جوشيده وتوجيه منطقىآن راحتتر و ميسورتر است.
منطقه وادى محسّر هميشه از مناطق مورد اختلاف ميان روحانيان و مديران بوده و در نتيجه زائران را پيش از پل نزديك به اين وادى در مشعرالحرام متوقف مىكردند و اجازه عبور نمىدادند تحقيقات جديد نشان داد كه وادى محسّر در بخش بالايى آن
حدود 250 متر و در بخش پايينى حدود 60 متر است و بقيه آن در سمت مردلفه داخل در مشعرالحرام است.
يكى از موارد مهّم اختلافى مسئله محل استقرار نيروهاى نظامى توسط رسولخدا صلى الله عليه و آله در نبرد احد بود كه اكثر قريب به اتفاق كارگزاران شكافى در خود كوفه احد را آن هم با اختلاف به يكديگر نشان مىدادند پژوهشهاى جديد نشان داد محل استقرار «جبل الرماة» بوده و دلائل متقن بر اين موضوع ارائه گرديد.
مكان ربذه و قبر صحابه جليلالقدر اباذر راستگو از ديگر مواردى بود كه پژوهشهاى جديد نشان داد اين مكان در مسير راه حاجيان عراقى قرار داشته و با منطقه واسط كه در گذشته تصور مىشد ربذه آنجاست فاصله زيادى دارد.
اين پژوهشها، اين حقيقت را روشن ساخت كه كارگزاران حج بايد يكبار ديگر آموزههاى قبلى را مرور نموده، در آن بازنگرى نمايند و سطح معلومات خود را افزايش دهند.
انتخاب معاون آموزش و پژوهش بعثه به عنوان مدير نمونه توسط وزير فرهنگ و ارشاد اسلامى و دريافت لوح تقدير (سال 1380 ه. ش).
انتخاب معاون آموزش و پژوهش بعثه به عنوان مدير برگزيده ملّى و دريافت جايزه و لوح تقدير از رياست محترم جمهورى وقت حجةالاسلام والمسلمين آقاى خاتمى. (سال 1380 ه ش)
انتخاب معاون آموزش و پژوهش بعثه به عنوان پژوهشگر برتر سال 84 از حوزه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامى.
برگزيده شدن كتاب «للَّه و للحقيقة» تأليف حجةالاسلام والمسلمين آقاى شيخ على آلمحسن به عنوان كتاب سال جمهورى اسلامى ايران در سال 1383 ه ش.
برگزيدهشدنكتاب «سلامة القرآن من التحريف» تأليفحجةالاسلام والمسلمين
آقاى دكتر نجارزادگان به عنوان كتاب سال جمهورى اسلامى ايران در سال 1383 ه ش.
انتخاب كتاب «للَّه وللحقيقة» تأليف حجةالاسلام والمسلمين شيخ على آلمحسن در مسابقه «كتاب سال ولايت» در سال 1383 ه ش و ارائه جايزه و لوح تقدير به مؤلف محترم.
انتخاب كتاب «سلامة القرآن من التحريف» تأليف حجةالاسلام والمسلمين آقاى نجارزادگان به عنوان كتاب و پژوهش برتر حوزه در سال
انتخاب كتاب فرازهايى از تاريخ پيامبر اسلام تأليف آيةاللَّه حاج شيخ جعفر سبحانى به عنوان كتاب درسى حوزه علميه قم.
انتخاب كتاب «الشيعة الاسلامية فى عقائدهم» تأليف آيةاللَّه جعفر سبحانى به عنوان كتاب درسى حوزه.
از سال 1379 ه ش واحدى به عنوان نظرسنجى در معاونت آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبرى آغاز به كار كرد كه محصول چندساله آن ثمرات و نتايج مباركى را براى بهبود مسائل مربوط به حج خصوصاً مسائل فرهنگى داشته است.
اين واحد كه زيرنظر معاونت و با همراهى و همفكرى آقاى دكتر محمود گلزارى اداره مىشود به منظور بهرهگيرى از تجربيات ديگران، آشنايى با انتقادات و پيشنهادات كارگزاران حج و زيارت و نيز زائران و حجاج بيتاللَّه الحرام و دستيابى به واقعيات موجود و بررسى نقاط قوت و ضعف كارها تشكيل گرديد، همه ساله در موسم حج با انتشار يك سلسله فرمها و سئوالها در ميان كاروانها از زائران به صورت نمونه نظرخواهى مىنمود. برخى فرمها جنبه معنوى و برخى جنبه اجرائى داشت كه به چند نمونه آن اشاره مىكنم:
نظرسنجى در زمينه آثار اخلاقى و تربيتى حج و تأثير حج بر زائران با 31 سئوال.
نظرسنجى در زمينه تخلفات رفتارى زائران.
و ...
نتايج حاصله از اين نظرسنجىها مسئولان و كارگزاران حج را در رفع نواقص و فراهم آوردن شرايط بهتر براى زائران و آشنايى با واقعياتى كه در حج و عمره مىگذرد آشنا نموده، در برنامهريزىهاى بعدى بسيار مؤثر است.
نتايج حاصله از اين نظرسنجىها همهساله در اختيار برخى از مسئولان بعثه و سازمان قرار مىگيرد.
نتايج نظرسنجى سال 1382 در 514 صفحه و نتايج اوليه نظرسنجى سال 1384 در 115 صفحه فراهم آمده است كه يك نمونه از آن پيوست است:
يكى از كارهاى ارزشمندى كه در اين معاونت صورت گرفته، تأسيس موزه حج است. در اين موزه كه از نقطه آغاز تا وضعيت كنونى آن به صورت ابتكارى و اكثراً سفارش توليد صورت گرفته، هماكنون تعداد قابل توجهى فرش نفيس مزين به تصاوير مكّه و مدينه، صنايع دستى، تصاوير اماكن و آثار حرمين- قديم و جديد- نقاشى، آبرنگ، خط و تذهيب و حدود 900 نوع قرآن خطى و چاپى از سراسر جهان و هداياى شخصيتهاى مختلف به رؤساى سازمان حج و زيارت نگهدارى مىشود.
اين موزه در طول سال و خصوصاً در هفته حج براى بازديد علاقمندان آمادگى دارد بخشى از آثار موزه ميليونها تومان ارزش داشته و در مجموع آثار تهيه شده ارزش افزوده بالايى تاكنون داشته است.
زائران بيتاللَّه الحرام از يكسو از نظر سنّى و علمى داراى سطح مختلفاند و از سوى ديگر در تمامىنقاط كشور ونيز در ديگر كشورهاىجهان سكونت دارند، از اينرو
گردآورى آنها و برنامهريزى مشترك براى آنها از دشوارى خاصّى برخوردار است.
براى اينكه بتوانيم در آموزش موفق باشيم بايد راه را براى بهرهبردارى بيشتر فراهم سازيم و در نتيجه بهرهورى در حج را افزايش دهيم، به همين منظور محورهاى پيوست كه نيازهاى آموزشى زائران را تشكيل مىدهد فراهم و براى هر محور نيز سرفصلهايى طراحى شده است تا هم به صورت حضورى در جلسات آموزشى هر كاروان و هم به صورت آموزش از طريق اينترنت، زائران و حجاج بيتاللَّه الحرام را آموزش داده، زمينه را براى موفقيت هر چه بيشتر در اين سفر معنوى و روحانى فراهم آوريم. محورهاى در نظر گرفته شده براى آموزش مجازى عبارتند از:
رديفعنوانرديف عنوان
1 مناسك حج 19 قوانين و مقررات عربستان
2 اسرار و معارف 20 اطلس اماكن
3 آداب سفر 21 حج از ديدگاه امام و رهبرى
4 آداب معاشرت 22 درسهايى كه از مكه و مدينه مىتوان آموخت
5 اماكن مكه و مدينه 23 نقش بانوان در حج
6 تاريخ اسلام 24 حج كودكان و نوجوانان
7 احكام عمومى 25 فقه مقارن
8 شناخت عقايد شيعه 26 حج صالحان
9 احكام ويژه بانوان 27 آموزش زبان عربى
10 ابعاد سياسى اجتماعى حج 28 آموزشهاى پزشكى
11 مدفونين در بقيع و آشنايى با آنها 29 بهرهورى در حج
12 سيره نبوى 30 داستانها و حكايتهاى حج
13 حج در قرآن 31 آشنايى با قوانين و مقررات كشور، گمرك و ...
14 حج در روايات 32 آشنايى با بعثه و سازمان
15 زيارت و معارف آن 33 سير مطالعات كتب حج
16 شناخت عربستان 34 روش تبليغ در حج
17 شناخت وهابيت 35 فن مناظره
18 شبهات جديد وهابيان
پس از آنكه مرورى بر فعاليتهاى معاونت آموزش و پژوهش داشتيم، مناسب ديديم مصاحبهاى كه در موسم حج سال 1382، در شهر مكّه مكرمه با ايشان به عمل آمده و مرورى است بر ديدگاهها و فعاليتهاى آن معاونت، در اينجا ارائه تا مبحث گذشته كامل شود:
معاونت آموزش و پژوهش در چند حوزه فعاليت دارد، حوزه نخست، آموزش است، ما در چند سال گذشته تلاش كردهايم تا سطح معلومات كارگزاران و زائران بيت اللَّه الحرام ارتقا يابد تا بتوانند با دستيابى به اطلاعات صحيح و منطبق با روز، از اين فرصت طلايى كاملًا استفاده كنند. براى تحقق اين هدف، ابتدا يك نيازسنجى صورت گرفت تا دانسته شود هر يك از اين دو گروه، به چه نوع آموزشهايى نيازمندند؛ براى مثال، زائران عزيز براى اينكه بهتر بتوانند از اين سفر نورانى استفاده كنند، لازم است آگاهىهايى در اين زمينه داشته باشند:
كارگزاران حج نيز علاوه بر موارد فوق، لازم است از چگونگى مديريت در حج، آشنايى با قوانين و مقررات عربستان، اطلاعات جغرافيايى و مسائلى مانند آن بهرهمند باشند.
براى پاسخ دادن صحيح به نيازهاى پيشگفته، نياز به پژوهشى گسترده داشتيم.
هيچگونه متن آموزشى در اختيارمان نبود. وسايل كمك آموزشى نيز وجود نداشت. از اينرو، با كمك دوستان و همكاران خود در بعثه مقام معظم رهبرى و سازمان حج و زيارت و با توكّل به خداوند، كار را آغاز كرديم و بحمداللَّه امروز توانستهايم به بسيارى از
اين نيازها پاسخ دهيم و اميد است در آينده نيز با كارهاى بهتر و ارزشمندتر، پاسخگوى نيازهاى هر دو بخش باشيم.
براى آموزش زائران چه كارهايى صورت مىگيرد؟
براى آموزش زائران، چندگونه فعاليت داريم:
الف: برگزارى ده يا دوازده جلسه آموزشى، پيش از عزيمت به سرزمين وحى، توسط روحانيون محترم كاروانها، با هماهنگى معاونت محترم امور روحانيون بعثه انجام مىگيرد. ما نيز در جلسات توجيهى روحانيون، كوشيدهايم تجربيات خود را به روحانيون محترم منتقل كنيم تا با رعايت آنها، جلسات آموزشى كاروانها از جاذبه لازم برخوردار شود، براى مثال، اگر ما در جلسات آموزشى تنها روى مناسك حج تكيه كرده و به تصحيح حمد و سوره بپردازيم، طبيعى است كه جلسات جاذبه لازم را نخواهد داشت. به روحانيون محترم پيشنهاد داده بوديم براى اين جلسات برنامهريزى كنند و با يك تقسيمبندى مناسب مباحث مورد نياز را به صورت تدريجى به زائران منتقل كنند؛ مثلًا در يك جلسه دو ساعت و نيمه، زمان را به اين صورت تقسيم كنند:
حدود 5 دقيقه قرآن، 10 دقيقه احكام عمومى، 15 يا 20 دقيقه مناسك، آن هم كليات آن، كه زائران، دچار وسوسه و نگرانى نشوند. 15 دقيقه آداب و اخلاق سفر، 15 دقيقه اسرار و معارف، 15 يا 20 دقيقه تاريخ اسلام و معرفى اماكن مكه و مدينه، 15 دقيقه مسائل اجرايى، 15 دقيقه مسائل بهداشتى و دقايقى نيز براى پاسخ به پرسشهاى زائران، و بالأخره در پايان، كسانى كه مشكل قرائت حمد و سوره دارند، در جلسه بمانند و مشكل خود را برطرف كنند.
به همين منظور، سه جلد كتاب نيز با عنوان «ره توشه حج» تهيه و منتشر كرديم تا روحانيون محترم، با استفاده از مباحث آن، براى هر جلسه موضوعى را انتخاب كنند و زائران را كه تشنه معارف الهى هستند از بيانات خود بهرهمند سازند. بنده بر اين باورم كه اگر اين روش اجرا شود، به بسيارى از پرسشهاى زائران و نيازهاى آنان پاسخ داده خواهد شد.
ب: برنامهريزى ديگر، تشكيل جلسات متمركز آموزشى در بسيارى از استانها است كه پيشنهاد شده زمان آن، بيش از سه ساعت نباشد و در عين حال جاذبه داشته، زائران را راضى كند. براى مثال، در استان تهران، در سال جارى توانستيم جلسات زيادى را در سالن سرپوشيده آزادى برگزار كنيم كه در جلسات صبح و عصر، مربوط به حج تمتع، چيزى حدود 18 هزار زائر شركت كردند. در اين جلسه بخشى از تذكرات اجرايى كه معمولًا در جلسات كاروانها كمتر گفته مىشود، مطرح گرديد، سپس از نماينده محترم ولى فقيه در جلسه صبح، و رياست محترم سازمان حج و زيارت در جلسه بعدازظهر استفاده كرديم و بعد از آنها، بنده صحبتى در زمينه معارف حج با زائران داشتم و در پايان نيز با استفاده از نمونك (ماكت) بزرگ كعبه و محرمشدن تعدادى زائران و انجام مناسك به صورت نمادين، سعى شد آنچه زائر در سرزمين وحى با آن روبهرو مىگردد، براى ميهمانان خانه خدا تشريح و اضطراب آنان برطرف شود و با فراگيرى و آموزش درست، راحتتر بتوانند اعمال خود را انجام دهند.
ارزيابى ما از اين جلسات، بسيار مثبت است و زائران عزيز نيز معمولًا با اظهار لطف خود ما را مورد محبت قرار مىدهند.
براى جلسات آموزشى زائران چه ابزارى را فراهم كردهايد؟
نمونه كوچكى از ماكت كعبه، حجرالأسود، حجر اسماعيل و ناودان طلا طراحى كرديم كه توسط مديران محترم خريدارى گرديد و در جلسات كاروانها معمولًا مورد استفاده قرار مىگيرد. نوارهاى ويديويى، سى. دىهاى رايانهاى و نوار (كاست) هاى تصحيح نماز، معرفى اماكن و مناسك حج نيز به عنوان وسايل كمك آموزشى در اختيار عموم قرار گرفته است، كتاب و جزوه نيز براى هر بخش تهيه و منتشر نمودهايم.
جناب آقاى قاضى عسكر! در بخش پژوهش چه كردهايد؟
پس از روشن شدن نيازها، مركزى به نام «مركز تحقيقات حج» در قم تأسيس
كرديم تا با كمك علما و پژوهشگران حوزه علميه، آثار مورد نياز را تهيه كنيم.
از آنجا كه حجم كار بسيار گسترده بود، ابتدا كارها را برنامهريزى و اولويتبندى كرديم تا به تدريج نيازها را برطرف سازيم. نخستين نياز زائران، مناسك حج بود. فكر كرديم با توجه به همسطح نبودن زائران، به گونهاى برنامهريزى كنيم كه هر گروه و دستهاى از اين آثار بهرهمند شود؛ مثلًا نيازى نيست كه بانوان مسائل اختصاصى مردان را بدانند، لذا كتابى به نام احكام ويژه بانوان در آغاز تهيه شد و كمكم مناسك حج ويژه بانوان تهيه گرديد. براى عموم زائران مناسك مصوّر حج طراحى شد كه همراه با تصوير، اعمال و مناسك حج را آموزش مىدهد. سپس با توجه به تعدّد مراجع عظام تقليد و اينكه روحانيون محترم نمىتوانند 14 يا تعداد بيشترى از مناسك كه مراجع عظام تقليد را همراه داشته باشند، مناسك حج مُحشى كه حواشى مراجع تقليد را دارد، آماده كرديم و همه ساله آخرين تغييرات در فتاوا را در آن اعمال و منتشر مىكنيم.
آنگاه مناسك مصوّر به صورت كتابچهاى پالتويى تهيه شد و به زبانهاى عربى، انگليسى، اردو، تركى استانبولى و روسى، كه خوشبختانه در سالهاى گذشته مورد استفاده زائران بوده منتشر گرديد.
در بخش ادعيه و آداب حرمين، كتاب جامعى وجود نداشت. از اينرو، ادعيه و زيارات و آدابى كه مربوط به حرمين است را در اين كتاب جمعآورى كرديم كه بحمداللَّه به صورت مطلوبى چاپ شد. اكنون نيز به چند شكل، به صورت مختصر و با تفكيك مدينه از مكه، همچنان چاپ مىشود.
در زمينه اماكن و آثار اسلامى مكه و مدينه، چندين كتاب منتشر كردهايم. در مورد اخلاق و آداب سفر، اسرار و معارف حج، تاريخ اسلام، حج در احاديث و ... كتابهاى متنوعى به چاپ رسيده كه جمع اين آثار با كارهاى صوتى و تصويرى به حدود 400 مىرسد.
اطلس اماكن مكه و مدينه هم، از كارهاى خوبى بود كه منتشر گرديد. كار زيادى روى اين اطلس شد و پس از انتشار نيز در اختيار برخى علماى تاريخدان و مطلع در
جغرافياى عربستان گذاشته شد و اشكالات آن برطرف گرديد.
پيش از انتقال زائران به عربستان، اين نقشهها در ابعاد 50* 70 بزرگ شده در اختيار مديران محترم كاروانها قرار مىگيرد تا روحانيون بزرگوار با استفاده از آنها بتوانند زائران عزيز را بهتر توجيه كنند.
گستره پژوهشها تا چه اندازه و تأثير آن تا چه حد بوده است؟
اقدامات صورت گرفته، خوشبختانه تأثير شگرفى در ارائه اطلاعات صحيح به كارگزاران حج و نيز زائران داشته است كه به دو نمونه آن اشاره مىكنم:
چند سال پيش از اين، كسانى كه به مكه مىآمدند، در كنار قبرستان ابوطالب به آنان گفته مىشد كه اينجا شعب ابىطالب است؛ همانجا كه پيامبر و يارانش در محاصره قرار گرفتند. اما پس از تحقيق و پژوهش، دانسته شد كه اينجا شعب ابىطالب نبوده و نام آن شعب ابىدُب بوده است و شعب ابىطالب در نزديكى صفا و مروه قرار داشته، همانجا كه امروز «مكتبه مكةالمكرمة» واقع شده و در حقيقت بخشى از شعب است.
در كنار كوه احد، معمولًا پرسيده مىشد شكافى كه پيامبر صلى الله عليه و آله نيرو در آن مستقر كردند، كجا است؟ و در پاسخ كوه بزرگ روبهرو را با اختلاف مكانى نشان مىدادند. پس از پژوهش دانسته شد آن تپه كه پيامبر نيرو روى آن مستقر كرد، «جبلالرمات» است كه وقتى زائر به طرف قبور شهداى احد مىرود، در سمت راست وى قرار مىگيرد.
موارد ديگرى هم وجود داشته كه به دليل رعايت اختصار، از توضيح آن صرفنظر مىكنم.
در همين راستا فصلنامهاى به زبان فارسى منتشر كرديم با نام «ميقات حج» كه تاكنون 46 شماره از آن منتشر شده است و نيز دوفصلنامهاى به زبان عربى با نام «ميقات الحج» نشر مىدهيم كه تاكنون 20 شماره از آن چاپ شده و تاكنون چيزى حدود 700 مقاله علمى- پژوهشى در اين مجموعه انتشار يافته است و بحمداللَّه در محافل داخل و خارج كشور مورد استقبال فرهيختگان قرار گرفته است.
در ديگر زمينهها نيز كارهاى خوبى انجام شده كه انشاءاللَّه در فرصت مناسب ديگرى به بيان آن خواهيم پرداخت.
از مجموع كارهاى صورت گرفته تا چه حد راضى هستيد؟
به خاطر اين توفيق، خدا را صميمانه سپاسگزارم، ليكن از آنجا كه حجم نياز و گستره كار بسيار بالا است، همچنان به تلاش خود ادامه خواهيم داد تا انشاءاللَّه بتوانيم كارهاى بهترى را ارائه كنيم. مهم اين است مردم عزيزمان صميمانه از اينگونه كارها استقبال مىكنند و دوست مىدارند كه كارها به صورت متنوع و با جاذبه ارائه شود و ما با استعانت از خداوند متعال، تلاش خواهيم كرد با استفاده از تمامى امكانات سمعى و بصرى و نوشتارى، زمينه را براى بهرهگيرى بيشتر زائران فراهم سازيم. امروزه با بهرهگيرى از اينترنت و تهيه فيلمهاى آموزشى، به يقين مىتوانيم زائران عزيز را بهتر توجيه كنيم و اين سفر را به يك اردوى آموزشى و تربيتى تبديل نماييم.
تعبير بسيار زيبايى امام راحل (ره) دارند كه مىفرمايند: «مناسك حج، مناسك زندگى است»؛ يعنى هر كسى بايد راه و رسم صحيح زندگى كردن را در حج بياموزد و اگر ما بتوانيم از عمره و حج، چنين بهرهاى را بگيريم، به يقين در تهاجم با فرهنگ بيگانه، پيروز ميدان خواهيم بود.
براى آگاه كردن بيشتر مردم، آيا از امكانات صدا و سيما هم استفاده كردهايد؟
خوشبختانه، با عنايتى كه نماينده محترم ولىفقيه و سرپرست حجاج ايرانى داشتهاند، توافقنامهاى با رياست محترم سازمان صدا و سيماى جمهورى اسلامى ايران امضا شد و در شبكه دو سيما، هر هفته برنامهاى با نام «روضه رضوان» ويژه عمره و حج پخش مىشود و توانسته است آگاهىهاى خوب و مفيدى را به مردم عزيزمان بدهد.
همچنين ستادى در آن سازمان با نام «ستاد حج» تشكيل شده كه در سالهاى اخير
گزارشهاى زيادى از حرمين شريفين تهيه و ارسال كردهاند كه بسيار مؤثر بوده است.
با برنامهريزىهايى كه صورت گرفته، در تلاش هستيم فيلمهاى كوتاه و بلند و نيز مستند مرتبط با حرمين شريفين تهيه كنيم و با به كار گرفتن هنر در خدمت دين، انشاءاللَّه در انتقال مفاهيم حج به مردم، گامهاى بلندى برداريم.
همانگونه كه جنابعالى مىدانيد، دستهاى مرموزى تلاش كرده و مىكنند تا ميان شيعه و سنى اختلاف ايجاد كنند. در سالهاى قبل نيز كتابهايى در اين رابطه منتشر شده و سعى كردهاند به اختلاف دامن بزنند در اين زمينه چه تلاشى داشتهايد؟
اين مسأله تنها به زمان ما مربوط نمىشود، بلكه در طول تاريخ، دشمنان اسلام براى تضعيف جبهه اسلام كوشيدهاند با ايجاد اختلاف مذهبى، به اهداف شوم خود دست يابند. روشن است كه ما نيز در اين زمان، با همين مشكل مواجه بوده و هستيم. براى اينكه پاسخگوى اين نياز باشيم، در دو بُعد تلاش كردهايم:
الف: مىدانيم كه برخى اختلافات نشأت گرفته از مسائل فقهى است، از اينرو، كوشيدهايم با استفاده از بعضى روشها، اختلافات را كاهش دهيم؛ مثلًا سعى كردهايم در سجده بر مهر كردن كه حساسيت وجود دارد، جانمازهايى را طراحى و تهيه كنيم كه تنها در قسمت سجده حصير دارد و اهل سنت هم سجده بر آن را جايز مىدانند و خوشبختانه تا حدود زيادى از اين حساسيتها كاسته شده است.
ب: بخشى ديگر از اختلافات مربوط به مسائل عقيدتى است. بعضى از اهل سنت، اتهاماتى را بر شيعه وارد مىكنند؛ مثل تحريف قرآن يا شبهات ديگر. ما با انتشار كتابهايى در اين زمينه، باطل و نادرست بودن اينگونه اتهامها را ثابت كرده و به شبهات مختلف پاسخ گفتهايم و نيز در ديدارهايى كه با علما و محافل علمى عربستان داشتهايم، به صورت علمى؛ نادرستى اين ديدگاهها را ثابت كردهايم. اميد است با فضاى بازى كه در عربستان در حال به وجود آمدن است، در آينده با تشكيل جلسات علمى و بحث و تبادل
نظريه، اين اختلافات را كاهش دهيم.
البته بخشى از اين تحرّكات، از ناحيه افرادى است كه صلاح هيچيك از دو كشور ايران و عربستان را در نظر نمىگيرند؛ مثلًا كتابى كه به زبان فارسى، در حجم وسيعى توزيع شد به نام «اهلبيت از خود دفاع مىكند» كه ما پاسخ بسيار علمى و قانعكننده در هفتصد و پنجاه صفحه به زبان عربى تهيه و منتشر كرديم تا محققان و فرهيختگان با استفاده از آن، به خوبى دريابند كه چگونه عدّهاى با دروغ و تحريف، درصدد ايجاد فتنه و آشوباند! با عنايت خداوند متعال، برگردان فارسىِ گزيدهاى از اين كتاب نيز به زودى در اختيار فارسىزبانان قرار خواهد گرفت.
معاونت آموزش و پژوهش، در مجموع، حدود 70 اثر در معرفى شيعه و پاسخگويى به شبهات منتشر كرده است. اخيراً نيز كتابى در دو جلد با نام «شيعهشناسى و پاسخ به شبهات» تهيه گرديد كه در آن، با استفاده از منابع معتبر اهل سنت، از حقانيت عقايد شيعه دفاع شده است. با عنايت پروردگار، پس از موسم حج، از چاپ خارج و در اختيار عموم قرار خواهد گرفت.
جناب آقاى قاضى عسكر! آگاهى يافتيم كه در همايش مكه مكرمه كه توسط وزارت حج عربستان و با عنوان «مكةالمكرمة عاصمة الثقافة الاسلاميه» برگزار گرديد، مقاله جنابعالى نيز انتخاب و قرائت شد، در اين زمينه توضيح دهيد.
بحمداللَّه اين دومين بار است كه مقاله اينجانب در اين همايش بينالمللى انتخاب و توسط اينجانب قرائت مىشود. سه سال پيش نيز همايشى با عنوان «ادب الحج» برگزار گرديد و بنده مقالهاى با عنوان «مشكلات حاجيان از زبان سفرنامهنويسان» ارائه كردم و مورد استقبال واقع شد. در سال جارى هم، كه همايش با همان عنوان برگزار شد، مقاله من كه با استفاده از منابع مربوط به شيعه و اهلبيت تهيه شده بود، تأثير خوبى در حاضران داشت. در مجموع شركت ما در اين گونه همايشها ضرورى و مثبت است و چون
شخصيتهاى زيادى از جهان اسلام شركت مىكنند، مىتوانند وسيلهاى براى تعارف و آشنايى بيشتر علماى جهان اسلام با يكديگر شود و بسيار مناسب است كه اساتيد و بزرگان و فرهيختگان شيعه، در اينگونه همايشها مشاركت جدّى داشته باشند.
اين واحد كه يكى از واحدهاى بعثه مقام معظم رهبرى است بنابر آنچه راقم اين سطور خود شاهد بوده است موفقيت خوبى در وظايف محوّله به آن داشته كه مرهون تلاش و كوشش خالصانه مسؤول آن حجةالاسلام والمسلمين جناب آقاى زمانى مىباشد. به منظور تبيين فعاليتهاى ارزنده اين واحد مصاحبهاى با ايشان به عمل آمد كه گزيده آن در ذيل مىآيد. همچنين خلاصهاى از سخنرانىهاى برگزيده دو همايش از سه همايش اين واحد كه در برگيرنده نكات ارزشمندى است، جهت اطلاع خوانندگان گرامى در پى خواهد آمد.
مسئوليتى كه واحد اهل سنّت به عهده دارد توليت امور مربوط به زائران اهل سنت ايرانى است. البته در شرايطى كه بعثه و سازمان حج ايران به دليل نياز، سرويسدهى به زائران كشورهاى مجاور كند، در آن صورت مسئوليت شؤون مذهبى اهل سنت آنها را هم اين واحد به عهده دارد. مثل كاروانهاى اكراد عراقى كه در طول چند سال اخير توسط ايران مشرف مىشدند؛ و نيز تعدادى كاروانهاى افغانى كه از طرف سازمان حج ايران مشرف مىشدند. انتخاب و انتصاب روحانى براى كاروانهاى آن كشور هم،
توسط معاونت امور روحانيون بعثه و با هماهنگى اين واحد انجام مىگرفت كه عمدتاً از روحانيون خودمان با آزمون و گزينش و انتصاب بودهاند.
واحد اهل سنت داراى پنج بخش اصلى است كه عبارتند از:
بخش اول: مديريت فرهنگى و دينى كل كاروانهاى اهل سنت ايرانى و انتخاب روحانى براى آنها است. انتخاب روحانى كاروانهاى اهل سنت طى چند مرحله انجام مىگيرد كه عبارت است از:
1- شناسايى روحانيون شايسته متقاضى اشتغال در كاروانها
2- برگزارى آزمون عمومى متمركز در تهران يا غير متمركز در استانهاى مرزى
3- برگزارى دورههاى آموزشى براى پذيرفتهشدگان در آزمون تخمين
4- مصاحبه شفاهى براى ارزيابى توانمندىهاى علمى و كارى
5- معرفى به معاونت امور روحانيون جهت صدور حكم
6- توجيه روحانيون منصوب شده براى انجام وظايف
7- ارزيابى نقاط ضعف و قوت روحانيون
نكاتى كه در اين گزينشها قابل ملاحظه هست تناسب روحانى با كاروان از نظر مذهبى، زبانى، قومى و فرهنگى است، زيرا اهل سنت ايران داراى تنوع مذهبى و قومى و زبانى و فرهنگى هستند. ما در ايران بيشتر پيروان دو مذهب از مذاهب اهل سنت را داريم، پيروان مذهب شافعى در استانهاى كردستان، آذربايجان غربى، كرمانشاه، هرمزگان و شهرستانهايى چون لار و تالش در فارس و گيلان حضور دارند؛ و حنفىها در استانهاى سيستان و بلوچستان، گلستان و خراسان مالكى در ايران نداريم، حنبلى به اندازه شايد يكى دو هزار نفر فقط در يك روستا از هرمزگان در مرز مقابل كشورهاى حاشيه خليج فارس زندگى مىكنند كه در واقع متأثر از آن سوى خليج فارس بودهاند.
امسال ما ميزبان بيش از پنج هزار زائر اهل سنت ايرانى هستيم كه بالاترين جمعيت زائر در پانزده ساله اخير است كه در قالب سى كاروان تشكل پيدا كردهاند كه پانزده كاروان مدينه قبل و پانزده كاروان مدينه بعد مىشوند. شصت و چهار روحانى نيز در اين
كاروانها مشغول خدمت هستند.
بخش مديريت فرهنگى كار دومى نيز بر عهده دارد و آن برگزارى سخنرانىهاى تلفيقى از سخنرانان شيعه و سنى درون كاروانهاى اهلسنت است. در مدينه و مكه يك دور براى كليه كاروانها سخنرانى مشترك مىگذارند و در منى هم يك دور بازديد و ارشادات مشترك دارند. انگيزه برگزارى اين سخنرانىها توسط بعثه كه مشابه آن در كاروانهاى شيعه وجود ندارد، عبارت است از ارتقاء سطح فرهنگى زائران اهل سنت و نيز ترويج فرهنگ وحدت و تقريب است.
بخش دوم: بخش همايشهاست؛ سالانه اين واحد سه همايش ويژه زائران كاروانهاى اهل سنت ايرانى در مدينه قبل، مكه مكرمه و مدينه بعد برگزار مىكند. امسال نيز همايش مدينه قبل ما در روز شنبه هفته جارى مورخ 3/ 10/ 84 با عنوان «قرآن و سنت دو مشعل هدايت» در محل بعثه مقام معظم رهبرى برگزار شد. در اين همايش علاوه بر شركت پانصد نفر از زائران اهل سنت و جمعى از علماء و مسئولين بعثه مقام معظم رهبرى و نماينده محترم ولى فقيه، جمعى از علماى بعثههاى مراجع معظم تقليد شيعه نيز شركت باشكوهى داشتند. امسال شاهد بيشترين حضور بعثههاى مراجع در همايش اهل سنت بوديم.
در اين همايش سخنرانان سنى و شيعه و مداحان سنى و شيعه به اجراى برنامه پرداختند. محورهاى سخنرانىها و مداحىها اهميت و جايگاه قرآن كريم، بهرهگيرى از احاديث نبوى و توجه بيشتر به عترت پيامبر اكرم و ائمه اهل بيت عليهمالسلام بود.
همايش دوم در مكه مكرمه سوم ذى الحجه در محل بعثه مقام معظم رهبرى برگزار خواهد شد، و همايش سوم در مدينه بعد روز هفده ذى الحجه انشاء اللَّه برگزار مىشود.
بخش سوم: بخش انتشارات است. واحد اهل سنت با هدف تأمين نيازهاى فقهى زائران اهل سنت و ارتقاء دانش دينى آنها تاكنون اقدام به تدوين و چاپ و نشر چند كتاب و جزوه كرده است.
بخش چهارم: شوراى افتا است. واحد اهل سنت با هدف اجراى عدالت و تأمين
نيازهاى دينى زائران اقدام به تأسيس شوراى افتاى اهل سنت كرده است. هر ساله دو مفتى حنفى و شافعى در موسم حج در محل بعثه مقام معظم رهبرى مستقر مىشوند و دفتر ويژه شوراى افتاى اهل سنت پاسخگوى سؤالات زائران سنى ايرانى و غير ايرانى است. امسال نيز مفتى حنفى آقاى مولوى محمد اسحاق مدنى، و مفتى شافعى آقاى ماموستا عبدالمجيد موحد نادرى هستند. اعضاء شورا عوض مىشوند ولى رئيس شورا هر ساله ثابت است. رياست شوراى افتا را هر ساله آقاى مولوى مدنى به عهده دارد.
بخش پنجم: بخش مهمانان بعثه است. اين واحد هر ساله حدود پانزده نفر از شخصيتهاى برجسته و خدوم اهل سنت كشور را، ترجيحاً آنها كه توفيق تشرف به حج نيافتهاند، به عنوان مهمانان بعثه مقام معظم رهبرى دعوت مىكند. امسال نيز چهارده نفر از اين شخصيتها در محل بعثه رهبرى مستقرند كه در ميان آنها عضو مجلس خبرگان، رئيسدانشگاه، شاعر، نويسنده، استاددانشگاه، امامجمعه واستادحوزه علميه وجود دارد.
عنوان همايش «قرآن و سنت دو مشعل هدايت» بود كه در پنج موضوع زير در مورخه 3/ 10/ 84 اجراء گرديد:
قرآن منشور هدايت و سعادت انسانها
پيامبر صلى الله عليه و آله تبيين كننده مقاصد قرآن
سنت نبوى و راههاى وصول به آن
سنت و عترت دو نماد از يك حقيقت
عترت راويان- امين سنت
قال رسول اللَّه صلى الله عليه و آله: ادّبوا اولادكم على ثلاث خصال؛ حبّ نبيكم و حبّ اهل بيته و قرائة القرآن
اين حديث در كنزل العمال اهل سنت از خاتم الانبياء حضرت محمد صلى الله عليه و آله آمده كه فرمودند: فرزندان خود را به سه خصلت تربيت كنيد؛
1- محبت پيامبرتان در قلبشان عميق و ريشهدار باشد.
2- محبت اهل بيت پيامبر را در قلبشان عمق ببخشيد.
3- قرائت و تلاوت قرآن را به آنها آموزش دهيد تا عادت كنند و از قرآن بهره ببرند.
اين سه موضوع را كه خاتم الانبياء فرمودند، ما به عنوان سه موضوعى اصلى اين همايش قرار داديم.
پيامبر گرامى اسلام وقتى خواستند از دنيا رحلت نمايند، فرمودند: انى تارك فيكم الثقلين كتاب اللَّه و عترتى؛ من من دو چيز گرانبها را در ميان شما مىگذارم يكى كتاب خدا و ديگرى عترت و سنت من است.
پيرامون اين سه موضوع سه نكته عرض مىكنم:
اول راجع به قرآن: حق قرآن آنچنانكه بايد، در جامعه اسلامى ادا نشده است.
جامعترين كتاب هستى، قرآن كريم است. قرآن، كتاب زندگى جامعه بشرى است.
آنچنان در تاريخ درخشيده كه حتى دانشمندان غير مسلمان گاه به عظمت قرآن اعتراف كردند، اما ما بهره كمترى از آن گرفتهايم.
اخيراً كتابى در غرب توسط يك نويسنده مسيحى بنام مايكل هارت نوشته شده كه در آن، حدود 100 شخصيت برجسته و تاريخ آفرين جامعه بشرى معرفى شده است. او يك دانشمند مسيحى است كه حضرت موسى عليه السلام را بعنوان شانزدهمين نفر و حضرت عيسى عليه السلام را بعنوان سومين نفر معرفى كرده است. در اين كتاب از فردى كه سرنوشت تاريخ را عوض كرده با نام مبارك پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله بعنوان اولين نفر ياد شده است.
مسيحيان به اين كار اعتراض كردند كه چرا پسر خدا را سومين نفر و پيامبر مسلمانان را اولين نفر معرفى كرده است؟ وى در پاسخ گفت: «بخاطر اينكه كتابى كه از اين پيامبر باقى مانده جامعترين كتابى است كه سرنوشت تاريخ بشر را عوض كرده است. اگر عيسى
مسيح عليه السلام و انجيل مسائل معنوى را مطرح كردهاند، قرآن اين پيامبر، هم مسائل معنوى و اخلاقى را مطرح كرده و هم رفتار زندگى و قوانين اجتماعى جامعه بشرى را مطرح نموده است».
اين اعترافى است كه دنيا به آن رسيده است، اما تاكنون ما هنوز بهرهبردارى لازم را نكردهايم. انتظار روزى را مىكشيم كه تمام مسلمانان، قرآن را با معانى و تفسير قرآن مطالعه كنند و تمام دولتها در كشورهاى اسلامى قرآن را بعنوان قانون اساسى خودشان قرار بدهند؛ چنانكه جمهورى اسلامى ايران در استفاده از قرآن پيش قدم شد و آن را بعنوان منبع قانون اساسى اعلام كرد.
اما سنت؛ واژه سنت كه گفته مىشود، بيشتر اهل سنت بنظر مىرسند. اهل سنت كسانى هستند كه تبعيت از سنت پيامبر را برخورد لازم مىدانند. بعد از قرآن ما بايد از سنت بهره ببريم، اما سنت بمعناى تبعيت و پيروى از راه و روش پيامبر است. اين سنت بين همه مسلمين مشترك است؛ چنانكه شيعيان هم اهل سنت هستند. پس به اين معنى و در اين جهت اختلافى بين مسلمين وجود ندارد. بسيارى از چيزها كه به ظاهر اختلاف شمرده مىشود واقعاً اختلاف نيستند و اختلافات بسيار اندك است. اگر شيعه بودن بمعناى پيروى از على بن ابيطالب عليه السلام و رهنمودهاى ائمه معصومين است، بنده بعنوان مطلع از عقايد اهل سنت عرض مىكنم كه اهل سنت هم معتقدند بايد تمام رهنمودهاى على بن ابيطالب عليه السلام و ائمه معصومين را رعايت كنند. البته در عمل ممكن است قدرى تفاوت وجود داشته باشد.
چون برخى از احاديث از طريق صحابه منتقل شده و بعضى از احاديث از قول ائمه معصومين عليهم السلام بدست ما رسيده است، علماء اهل تشيع از احاديث صحيح السند اهل سنت استفاده مىكنند، چون احاديث نبوى است؛ و اهل سنت هم از احاديث ائمه معصومين در كتابهايشان استفاده مىكنند و آنها را موثقتر و امينتر از محدثان غير اهل بيت مىدانند. لذا از اين طريق مىتوان به وحدت نزديكتر شد.
پيشنهاد من در بهرهگيرى از سنت اين است كه از كتب حديث اهل سنت بيشتر
مىتوان بهرهبردارى كرد و به علماء اهل سنت هم پيشنهاد مىكنم كه احاديث ائمه اهل بيت عليه السلام را چون تعاليم نبوى است، در فقه و عقائدشان استفاده كنند.
گرچه حديث شريف ثقلين گاهى نقل شده كتاب اللَّه و سنتى و گاهى نقل شده كتاب اللَّه و عترتى، ولى به نظر من اين دو با هم تضاد ندارند؛ چون به تعبير ما سنت و عترت دو نماد از يك حقيقت هستند و هر دو تعاليم نبوى را نقل كردهاند.
سخن آخر اين كه اهل سنت، بيش از آنچه ما فكر مىكنيم، نسبت به ائمه اهل بيت و عترت پيامبر صلى الله عليه و آله ارادت دارند. آنچه من در بين اهل سنت ديدهام عشق بيش از حد آنها نسبت به ائمه اهلبيت است. اشكها و توسلها و زيارتهاى بسيارى را شاهد بودم كه نسبت به مظلوميت امام حسين عليه السلام داشتهاند. صحنههائى را ديدهام كه خانمهاى كرد شافعى مذهب وقتى مريضى دارند لباس مريضشان را روز عاشورا زير پاى عزاداران امام حسين عليه السلام پهن مىكنند كه عزاداران امام حسين عليه السلام از روى آن رد شوند تا موجب شفاى مريضشان گردد.
اينها عشق اهل سنت نسبت به اهلبيت است. و يا در زيارت ثامن الحجج عليه السلام بسيار شاهد توسلات عزيزان اهل سنت بودهايم و چه بسيار از فرزندان اهل سنت كه اسامى ائمه اهلبيت را دارند. اين عشقى است كه در وجود اهل سنت ايرانى عزيز نسبت به ائمه اهل البيت وجود دارد.
واعتصموا بحبل اللَّه جميعاً و لا تفرقوا. خداوند توسط جبرئيل امين هدايت، راهنمائى، تعليم و تعلّم و اخلاق را به حضرت رسول اللَّه ياد داد و ايشان رسالت و نبوتش را به بدون هيچگونه نقصى به اتمام رسانيد.
وى در بخش ديگرى از سخنان خود گفت: اختلاف شيعه و سنى براى يهوديت و مسيحيت و اروپائيان و آمريكائيان بهانه و دستاويزى شده است و جهان اسلام را مورد حمله فرهنگى و نژادى و مذهبى قرار دادهاند.
شما اگر استعلام نمائيد ما اهل سنت مفتخريم كه در بين اسامى ما حداقل 5 ميليون
نامهاى حسن و حسين و فاطمه و صادق و جعفر و رضا و رقيه و ام كلثوم وجود دارد. ما ادله اربعه در مورد قرآن و سنت دو مشعل هدايت داريم كه براى استنباط احكام استفاده مىشود. بنابه فرمايش پيامبر صلى الله عليه و آله انى تاركم فيكم الثقلين كتاب اللَّه و سنتى و يا كتاب اللَّه و عترتى هيچ فرقى با هم ندارند. قرآن راهكار ارائه مىدهد و سنت آنرا تشريح مىكند، تا جائىكه قرآن مىگويد: «ما ينطق عن الهوى ان هو الاوحى يوحى» لذا قرآن و سنت لازم و ملزوم يكديگرند.
وى سپس افزود: اهدافى كه حج دنبال مىكند:
الف) خودسازى و تسليم افراد در برابر خداوند.
ب) شناخت اماكن و زيارت آنها على الخصوص كعبه.
ج) شناخت ملل مسلمان و مشكلات آنها و تجديد اخوت اسلامى.
اين همايش نشان از علاقه اهل شيعه به اهل تسنن است و اين يك وحدت و اتحاد است كه برقرار مىشود و ما اميدواريم اين اتفاق و وحدت در همه ابعاد باشد نه اينكه تنها در هنگام نيازمندى به يكديگر، به هم احترام كنيم و فرصت را پشت سر بگذاريم. ما مرزنشينان و اهل سنت كردستان هميشه سپر و مدافع خاك ايران از قبل از انقلاب بودهايم و هميشه شهيد اول، ما بودهايم. هميشه متضرر اول ما بودهايم و هميشه خوب و بد، اول براى ما بوده است و بعد خطرات و يا امكانات به تهران رسيده است. ما اميدواريم اين اتحاد و انسجام تقويت شود. وى سپس ادامه داد: بينى و بين اللَّه انسان بايد براى مملكت، نظام، قانون، رهبر و براى دين و مذهب و مكتب و فرهنگش هميشه خدمت كند.
يكى از راهها براى نيل به قرآن و سنت ايجاد اخوت در ظاهر و باطن مىباشد، زيرا در طول تاريخ كسانى پيروز شدهاند كه همانا وحدت داشتهاند، لذا مقام معظم رهبرى توجه ويژهاى به امر وحدت دارند كه تعيين سهميه حج و يا ايجاد واحد اهل سنت در بعثه نشانه اين اهتمام مىباشد و ما توفيق و سلامت ايشان را از خداوند خواهانيم. اقوام كرد در اقصى نقاط عالم دچار مشكلات بسيار هستند، ولى در ايران الحمداللَّه از امكانات خوبى برخوردار هستيم كه اين از نقاط قوت نظام جمهورى اسلامى ايران مىباشد و اين قابل
قياس با ديگر كشورهاى منطقه نيست.
من بعنوان يك سنى شهادت مىدهم كه اشهدباللَّه ايران از تمام كشورهاى اسلامى بهتر است. ما در مساجد درباره زندگى خلفاء، ازواج و بنات رسول اللَّه صلى الله عليه و آله بحث مىكنيم و كسى مانع نمىشود. ما بايد دشمنان خود را كه جهت نابودى قرآن و سنت وارد مىشوند، بشناسيم. دشمن اگر قدرت داشته باشد جنگ راه مىاندازد و الا با شبيخون فرهنگى به كشورهاى اسلامى ضربه مىزند.
در بينش توحيدى مسلمانان يك مسئله بعنوان مسئله حتمى و قطعى مورد توجه است و آن اينكه خداوند، موجودات عالم و از جمله انسان را هدفمند آفريده است و از آفرينش موجودات هدفى را در نظر داشته است و اين در آيات قرآن صريحاً آمده است. خداوند در بين همه موجودات، انسان را امتياز ويژه داده است كه داراى عقل، اختيار و تفكر است. اما چون انسان نمىتواند سرنوشت خود را با تدوين قوانين مشخص كند لازمست كه خداوند براى زندگى او قانونى بفرستد. بشر اين توان را ندارد تا بتواند قانونى را تصويب و تنظيم كند كه جامع بوده و زندگى او را اداره كند. چون بشر شناختى نسبت به خود ندارد، نيمى از وجود ما را روح تشكيل مىدهد. هنوز روح براى بشر ناشناخته است. اين را قرآن كريم بيان كرده است و هيچكس هم تاكنون نتوانسته از ماهيت آن شناختى حاصل نمايد. لذا نيمى از وجود انسان ناشناخته است. نيم دوم هم كه جسم ما را تشكيل مىدهد بطور كامل براى انسانها شناخته نشده است. امّا خداوند از آفريدگان خود اطلاع دارد و مىداند به چه چيزهائى احتياج دارند تا زندگى آنان ادامه يابد وقتى قرار شد خداوند براى بشر قانون وضع كند و زندگى او را اداره كند، براى انسانها دو محور را مشخص كرده است:
محور اول: محور قانون است؛ انبياء سلف كتاب داشتهاند كه محور عمل براى مردم
بود. «لَقَدْ أَرْسَلْنا رُسُلَنا بِالْبَيِّناتِ وَ أَنْزَلْنا مَعَهُمُ الْكِتابَ وَ الْمِيزانَ» به انبياء كتاب و ميزان داديم و براى مردم فرستاديم تا بشير و نذير باشند و زمينه قسط و عدالت در جامعه فراهم شود. آنچه به ما مربوط مىشود قرآن كريم است. بيش از 14 قرن از نزول قرآن مىگذرد و هنوز قرآن زنده است. كسى نمىتواند بگويد قرآن نمىتواند بشر را هدايت كند.
«قُرْآناً عَرَبِيّاً غَيْرَ ذِي عِوَجٍ» قرآن كجى و اعوجاج ندارد و هدايتگر بشر است: هدىً للعالمين.
اين قرآن نورانى در تمام زمينههاى اعتقادى، اجتماعى و سياسى براى بشر يك مشعل هدايت است و ارتباط بين جامعه اسلامى را تشريح مىكند.
امام باقر عليه السلام مىفرمايند: ان اللَّه لم يدع شيئاً تحتاج اليه الأمة الى يوم القيامة الا انزله فى كتابه و نبيه لرسوله.
رئوس مطالب و آنچه بشر نياز به ان دارد در قرآن آمده است. انسان انتخاب مىكند و براساس آن زندگى مىكند. در كنار اين قانون، رسول گرامى صلى الله عليه و آله براى تبيين و مجرى امين اين قانون به عنوان محور دوم مشخص شده است. ما انسانها فرصت آزمون و خطا نداريم و عُمر محدود به ما دادهاند و تا حدودى ما عمر خود را در دوران نوجوانى و بخشى را در خواب مىگذرانيم.
واقعاً عمر مفيد بشر چقدر است. اگر بعد از چهل سال به ما بگويند اين مسير را اشتباه رفتى چه بايد كرد؟. خداوند چقدر به بشر لطف داشته است. پيامبرى را فرستاد كه يك ويژگى داشت و آن عصمت است، يعنى نه در فكرش و نه در گفتهاش (وما ينطق عن الهوى) خطا وجود ندارد. او مردم را براساس خواسته خداوند هدايت و رهبرى مىكند. و انّ هذا صراطى مستقيماً فاتبعواه كسى كه دنبال پيامبر حركت كند قطعاً دچار خطا و اشتباه نمىشود و در مسير صحيح حركت كرده است. آنكه منحرف مىشود كسى است كه از مسير پيامبر جدا مىشود. لقد كان لكم فى رسول اللَّه اسوة حسنة اگر نيازمند سعادت هستيد اين پيامبر الگوى شما است. چهره و رفتار پيامبر فعل و تقرير پيامبر طبق نظر شيعه و سنى براى ما حجت است و بايد به آن عمل كنيم. تا اينجا مىبينيم قانون ما
قوى و محكم، و از طرفى تبيين قرآن توسط فردى معصوم كه عملش را هم از خدا گرفته است براى بشر فراهم گرديده است.
نكته پايانى اين كه قرآن به ما ياد داده و ما يعلم تأويله الااللَّه و الراسخون فى العلم.
در جاى ديگر مىگويد فأسئلوا اهل الذكر ان كنتم لا يعلمون. در عمل به قرآن بايد همين اعتماد را به پيامبر داشته باشيم و اين حديث متواتر بين شيعه و سنى است. اين عمل تضمين كننده ادامه يك زندگى صحيح اسلامى براى انسانها است.
حديث ثقلين دو گونه نقل شده كه من آنچه را از اهل سنت نقل شده براى شما مىگويم: «انى تارك فيكم الثقلين كتاب اللَّه و عترتى ... و عترتى اهل بيتى و ... اخبرنى انهما لن يفترقا حتى يردا على الحوض.» اين روايت را ابن حنبل در مسند (ج 4 ص 37) نقل كرده و در المستدرك (ج 3 ص 118) هم آمده و نيز 33 نفر از صحابه آن را نقل كردهاند كه در صحيح مسلم و سنن ترمذى، مسند احمد حنبل و خصائص نسائى نيز آمده است. از 19 تابعى هم نقل شده و خلاصه بيش از 300 نفر از علماء و مشاهير اين حديث را نقل كردهاند تا آينده بشريت را تضمين كنند.
جمعبندى بحث اين است كه ما مسلمانان اگر بخواهيم در زندگى دچار اشتباه نشويم بايد از قرآن، سنت و عترت كه همه با هم هستند، براى هدايت خودمان بهره بگيريم تا يك زندگى سالم داشته باشيم.
إِنَّما يُرِيدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَ يُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيراً
اهلبيت از ديدگاه اهل سنت: در قرآن خداوند اهلبيت را پاكيزه معرفى كرده است.
همه مىدانيم نمازى را كه ما در پنج وقت اقامه مىنمائيم يكى از اركان اسلام است و نماز مرزى است بين اسلام و قرآن. نماز داراى شرايط و اركانى است كه اگر يكى از آن انجام نشود، نماز صحيح نيست. يكى از آن موارد درود بر پيامبر و آل پيامبر است كه اگر در نماز نباشد نماز ما صحيح نيست و كسى كه اين نقص در نمازش باشد از مرز اسلام خارج
شده است. نام پيامبر در قرآن آمده و همه مسلمانان به آن ايمان دارند وقرآن كه كلام خداست اهلبيت را در قرآن پاكيزه معرفى كرده است. ما اهل سنت همه بر اين عقيدهايم كه محبت بر رسول اللَّه و آل رسول اللَّه جزء ايمان ما است و با غير از اين، ايمان ما تكميل نمىشود. لذا يكى از موارد تكميل شدن ايمان، ايمان به قرآن و پيامبران است. حب اهلبيت رسول اللَّه را خداوند در قرآن فرض فرموده و كسى كه حب رسول اللَّه و آل او را نداشته باشد مسلمان نيست. و يا در نماز درود بر پيامبر را نداشته باشد نمازش درست نيست. بنابراين از مرز اسلام خارج شده است. اهل سنت محبت اهلبيت را در دل دارند.
در تاريخ است كه پيامبر صلى الله عليه و آله فرمودند: فردا پرچم را بدست كسى مىسپارم كه خدا و رسول او را دوست مىدارند و همچنين او خدا و رسولش را دوست مىدارد و پيامبر از مهاجرين و انصار اعلام رضايت فرموند و در قرآن كريم بيان شد: لقد رضى عنهم و رضوا عنهم، و ما طبق آيه قرآن محبت اهلبيت را قلباً در دل داريم.
در توسل داريم حضرت آدم تقاضاى مغفرت كرد كه خدايا بحق محمد مرا بيامرز.
خدا فرمود از كجا محمد را شناختى؟ او گفت لحظهاى كه روح در من دميده شد، چشم باز كردم ديدم در عرش نوشتهاند لاالهالا اللَّه، محمّد رسول اللَّه مىتوانيم بجرأت بيان كنيم امروز جمهورى اسلامى ايران اين سنت را اجرا مىكند و تنها كشور اسلامى است كه در مقابل تهاجم كشورهاى كفر به كشورهاى اسلامى مىايستد. مثل افغانستان كه مورد تهاجم قرار گرفت و هيچ كشورى حرفى نزد و تنها رهبر معظم انقلاب بود كه اين عمل را محكوم كرد. در حقيقت غمخوار همه ملتهاى مسلمان و مستضعف جمهورى اسلامى است: مثل فلسطين كه امام روز قدس را براى حمايت از آنها اعلام دارد. ملت ايران بايد تشكر و سپاسگزارى نمايد.
اين همايش با عنوان «كعبه، مهد نبوت و عترت» با موضوعات زير برگزار شد:
1- نقش حضرت ابراهيم عليه السلام و حضرت محمد صلى الله عليه و آله در احياى كعبه
2- ارتباط اسماعيل عليه السلام و على عليه السلام با كعبه
3- اهداف تشريع حج از نگاه قرآن و سنت
4- نقش بايسته حج در ترويج فرهنگ قرآن و سنت
5- كعبه، پايگاه دعوت قرآنى آخرين ستاره عترت
6- قرآن، كتاب وحدت و اخوّت
7- قرآن، كتاب عدل و احسان
موضوع همايش در مكه مكرمه كعبه مهد عترت و نبوت است. اين سه واژه نمادى است از يك حقيقت و هر سه از يك نور هستند. ان اول بيت وضع للناس ... كعبه بود. دو ويژگى در اين آيه ذكر شده كه ما در انبياء مىبينيم، يكى مبارك بودن براى بشريت است و همين را پيامبران بيان دارند چنانچه حضرت عيسى عليه السلام مىفرمايند. ويژگى دوم، وهدىً للعالمين است. يعنى مايه هدايت تمام بشريت انبياء الهى و عترت مىباشند.
آيه شريفه مىفرمايد قل لا اسئلكم عليه اجراً الا من شاء ان يتخذ الى ربّه سبيلًا، اينها راهنمايان بسوى خدا هستند. در حقيقت ما دو هادى داريم. هادى صامت و هادى ناطق. كعبه صامت است و انبياء ناطق. اگر انبياء كنار كعبه قرار گيرند و حجاج از آنها رهنمود بگيرند نقش هدايتگرايانه كعبه تضمين شده است. پس اگر انبياء و عترت در كنارى قرار گيرند و كعبه تنها بماند، نقش كعبه تضمين نمىشود. تا قرن چهارم ميلادى اسماعيليان نقش هدايتگرايانه را داشتند. پس از آن بتپرستان دور كعبه را گرفتند و بتها را آويختند و باعث شد كه كعبه نقش خود را نتواند ايفا كند. پس انبياء و عترت بايد در كنار كعبه قرار گيرند. پيامبر صلى الله عليه و آله آمد و در كنار آن حضرت، على عليه السلام جهت از بين بردن بتها مأموريت پيدا كردند. قبل از هجرت هم پيامبر همين كار را كرده بودند.
ولادت على عليه السلام سرّى است. اين همان تعبير مودّت ذى القربى است. كما اينكه در
مستدرك آمده است. حديثى در كتب اهل سنت آمده و در مناقب ابن مغازلى شافعى و در تاريخ دمشق بگونهاى ديگر آمده؛ قال النبى صلى الله عليه و آله مثل على فى هذه الامة كمثل الكعبة المستورة. وجه شباهت اين دو چيست؟ اول: «النظر اليه عباده». نگاه به على نيز عبادت است. وجه دوم: «والحج اليه فريضه.» حج كردن بسوى كعبه فريضه است، نگاه به على نيز چنين است. در قرآن نيز به آن اشاره شده: واذّن فى الناس بالحج يأتوك ... مردم به حج بيائيد اما نزد تو (ابراهيم) بيايند.
يكى از محورهاى جلسه، تبيين و تشريح حج از نگاه اهل بيت عليه السلام است. از نگاه قرآن كريم، اجمالًا و كلى به اهداف و فلسفه حج اشاره شده است. اما در سخنان پيامبر و ائمه موضوع بيشتر باز شده و توضيح بيشترى داده شده است. در قرآن به پنج نكته بطور كلى در تبيين و فلسفه حج اشاره شده:
1- قيام
2- بركت
3- منفعت
4- ذكر
5- هدايت.
توضيح و حكمت اين خطوط كلى در فرمايشات پيامبر صلى الله عليه و آله و اهل بيت آمده است و هر يك از پنج مورد در كعبه به دو گونه است. كعبه دوگونه قيام و دو گونه بركات دارد؛ فردى و جمعى. اين نكات در سخنان رسول خدا صلى الله عليه و آله و اهلبيت عليه السلام آمده است. اين جامعيت عترت و كتاب خدا بهم پيوند خورده است و سخنان پيامبر كه فرمودند: كتاب اللَّه و اهل بيتى ... يكى از مصاديق آن است.
در مورد منافع فردى حج، رسول خدا صلى الله عليه و آله مىفرمايند: «حجّوا و انّ الحج يغسل الذنوب ...».
در روايت ديگرى امام باقر عليه السلام مىفرمايند: «من اهمّ هذا البيت حاجاً و معتمراً و موزعاً من الكبير». حج جان انسان را شستشو مىدهد.
حج منافع مختلفى دارد نه تنها فردى بلكه جمعى. قياماً للناس- هدىً للعالمين- چه كنيم مسلمانان از منافع جمعى حج استفاده كنند؟ چرا مسلمانان فلسطين و جهان بايد اينچنين تحت فشار باشند، علتش چيست؟ يك علت تفرق مسلمين است. پنج ميليون صهيونيست و آمريكا، به علت تفرقه مسلمين، مسلمانان را تحت فشار و جنگ و ... قرار مىدهند. امام راحل (ره) فرمودند: اتحاد مسلمين و وحدت كلمه مسلمين كليد پيروزى و حل مشكلات مسلمانان است.
امام رضا عليه السلام در تبيين حج فرمايشى دارند كه منافع حج را منحصر در منافع فردى نمىدانند: «انّ علة الحج الوفادة الى اللَّه و طلب الزيادة.» يكى از بركات اين حضور افزون شدن منافع معنوى و مادى است. منفعت حج از ديدگاه اهل بيت عليه السلام تنها قرب الى اللَّه نيست. منحصر به طلب الزيادة نيست. تمام آنهائى كه در كره زمين زندگى مىكنند بايد از منافع حج استفاده كنند.
احياى كعبه توسط حضرت ابراهيم عليه السلام و اسماعيل عليه السلام: ابراهيم عليه السلام كه به ابوالانبياء معروف است، داراى دو فرزند است. اسماعيل و اسحق كه حضرت اسماعيل عليه السلام با حضرت ابراهيم عليه السلام يكى از بانيان بناى كعبه است.
احياء كعبه دو معنى دارد. 1- بناى فيزيكى كعبه 2- اهداف بيت اللَّه.
كعبه دو بار بنا گرديده است؛ 1- اول بيت وضعِ للناس؛ مىگويند فرشتگان قبل از حضرت آدم آن را بوجود آوردند. 2- تاريخ معينى ندارد.
تعداد بنا از 7 مرتبه تا 10 مرتبه در تاريخ هست ولى مستندتر 7 بار است. بعضى قائلند به اين كه بعد از حضرت ابراهيم عليه السلام، قبيلهاى از يمن بنام جرهم كعبه را بنا كردند.
روايات ديگر وجود دارد كه همه را بعنوان بنا نمىتوان گفت، بلكه تجديد بنا است.
بنابراين احياء دو مرتبه صورت گرفت: يكبار در زمان حضرت ابراهيم عليه السلام و يكبار در زمان رسول اللَّه صلى الله عليه و آله.
بصورت واقعى خانه خدا خودش «هدىً للناس» است. «نافع لكم» يعنى بنا شده و منافعى براى مسلمانان دارد. بنابراين پيامبر صلى الله عليه و آله با تعداد زيادى از صحابه خطبه حجة الوداع را خوانده و قوانين و برنامههاى حج براساس آن ثبت گرديد و تاكنون نيز ادامه دارد. حضرت رسول صلى الله عليه و آله در آن خطبه همه موارد اعم از جنگ، دعوا، ستيز، آدمكشى و ... را نفى كردند و عظمت و بزرگى انسان و فضائل و احكام حج و ... را قولًا و عملًا تبيين و تثبيت نمودند. قرآن و حديث منفعت را مشخص و تعيين كردهاند؛ بنابراين وحدت هم مىتواند از منافع حج باشد و از ديگر منافع آن سودهاى معنوى و اخروى نيز مىباشد.
در اين همايش آقاى قادربخش آبسالان شاعر اهل تسنن، سروده زيباى خود را با عنوان «يا فاطمه» تقديم ساحت مقدس صديقه كبرى سلام اللَّه عليها كرد كه عيناً در اينجا آورده مىشود:
بانوان را سرور باغ جنان يا فاطمه نور عين خاتم پيغمبران يا فاطمه
نور پاك تو بود سرچشمهاش انوار حق عترت پاك رسول اندر جهان يا فاطمه
اصطفيك برنساء العالمين پروردگار گفت پيغمبر كراراً اين بيان يا فاطمه
آل ياسين كنيهات ام ابيها گفت چون اين تويى ام الائمه همزمان يا فاطمه
درس تقوى خواندهاى در مكتب وحى خدا اسوهى عصمت تويى بر بانوان يا فاطمه
دامن پر مهر مامى پرورش دادت كه بود در مصائب مظهر صبر و توان يا فاطمه
بود ننگ جامعه زن بى وجود اقدست زنده از ميلاد تو نام زنان يا فاطمه
هل اتى و سوره كوثر، در قرآن توئى تحفه رحمان براى انس و جان يا فاطمه
نور شمع پر فروغ مكتب پيغمبرى در شبستان اميرالمؤمنان يا فاطمه
طاهره، صديقه و زهرا، بتول و راضيه مرضيه، زهرا تو را نام و نشان يا فاطمه
صاحب عز و كرم اندر حريم كبريا كن دعائى بهرمان يوم الامان يا فاطمه
عاشقان با وفاى مكتب باب تو ما گرد شمع محفلت پروانگان يا فاطمه
قادرِ اميدوار از بركت ميلاد تو عفو فرمايد گناهش مهربان يا فاطمه
دفتر بعثه مقام معظّم رهبرى، مجموعهاى از واحدهاى گوناگون را دربرمىگيرد كه عمدتاً نقش تغذيه ديگر بخشهاى بعثه، و خدمات مختلف را بر عهده دارد.
از آنجا كه گزارش عملكرد برخى از زيرمجموعههاى دفتر، همچون گروه نشريات زائر، واحد ارتباطات خبرى و مركز رايانه، به طور جداگانه تنظيم و ارائه شده است، در اينجا تنها فهرستوار وظايف واحدهاى ديگر دفتر يعنى واحد انتظامات و مراجعين، و روابط عمومى درج مىگردد. چون اين وظايف ثابت و روشن هستند و در هر موسم يكسان عمل مىشود، نيازى به گزارش آمارى عملكرد آنان نيست.
1- برقرارى نظم و آرامش، استقرار مدعوين و راهنمايى آنان به هنگام ورود و خروج از بعثه مقام معظم رهبرى در جلسات سخنرانى عمومى.
2- برقرارى نظم و آرامش همايشها و جلسات ويژه حجاج ديگر كشورها كه در بعثه برگزار مىگردد.
3- همراهى با نماينده محترم ولى فقيه و سرپرست حجاج در ترددّهاى خارج از بعثه به منظور كمك به تيم حفاظتى و تأمين امنيت بيشتر.
4- برقرارى نظم و آرامش در جايگاه ويژه برگزارى دعاى كميل.
5- برقرارى نظم و آرامش در مراسم دعاى ندبه.
6- برقرارى نظم و آرامش در جايگاه ويژه مراسم برائت از مشركين و دعاى شريف عرفه در سرزمين مقدس عرفات.
7- برقرارى نظم و آرامش مراسم سخنرانى عمومى در منا.
8- راهنمايى زائرين هنگام برگزارى مراسم به چادرهاى عرفات و منا و هدايت آنان پس از پايان مراسم به خارج از محدوه بعثه.
9- كنترل ورود و خروج افراد به چادرهاى بعثه (در منا) و جلوگيرى از ورود افراد متفرقه و غير ايرانى.
10- راهنمايى مراجعين به قسمتهاى ادارى بعثه و ستاد.
مسئوليت گروه پيشرو و آمادهسازى بعثه در مقاطع مدينه و مكه
1- تهيه و تنظيم دستورالعملها و آئيننامههاى مربوط به كلّيه مراسم (اعم از: ادعيه، اعياد، شهادتها، همايشها، محافل قرآنى، سخنرانى، برائت از مشركين و ...) و تبليغات داخلى كاروانها و ... در موسم حج.
2- تهيه متون تبليغاتى مناسب جهت استفاده در ساختمان بعثه و محلهاى استقرار كاروانها.
3- تهيه و تنظيم جداول مربوط به مراسم و همايشها و همچنين وضعيت حضور و استقرار پرسنل روابط عمومى در بعثه.
4- انجام امور هنرى اعم از: خوشنويسى، طراحى، نقاشى و رنگآميزى تراكت، مقوا، پلاكارد، يونوليت، بنر و غيره.
5- پوشش تبليغاتى ساختمان بعثه، محل استقرار كاروانها، محل برگزارى مراسم و همايشها
6- آماده سازى محل برگزارى مراسم و همايشها.
7- هماهنگى و دعوت از مجرى، قارى، سخنران، مداح و گروه هم خوانى جهت اجراى برنامه در مراسم و همايشها.
8- تهيه و طراحى برخى از متون خاص و جدول كلمات جهت درج در برخى از نشريات.
9- برگزارى مسابقات فرهنگى براى زائرين محترم.
10- نظارت و سركشى بر امور تبليغاتى محلهاى استقرار كاروانها.
11- برگزارى جلسات توجيهى با پرسنل زير مجموعه در جهت آشنايى و ارتقاء سطح كيفى و كمى امور مربوط.
12- تزئين نماى بعثه.
13- برگزارى مراسم شبى با قرآن، دعاى كميل، دعاى ندبه، دعاى عرفه، ..
14- هماهنگى و برگزارى برنامههاى ايام منى.
15- توزيع نشريه زائر.
16- ارائه خدمات خوشنويسى به دستاندركاران امور حج.
17- حضور و فعاليت تا آخرين روزهاى موسم حج.
18- برنامهريزى و هماهنگى در مورد گروه قاريان قرآنى.
19- مشاركت مؤثر و اجراى برنامههاى تبليغاتى در كاروانها «بصورت منطقهاى».
20- همكارى و هماهنگى با قسمتهاى ذيربط بعثه و سازمان حج و زيارت.
21- انجام ساير امور محوله
نشريه زائر در موسم حج شايد به عبارتى بهترين وسيله اطلاعرسانى براى زائران خانه خدا و حرم مقدس نبوى باشد؛ زيرا گذشته از اين كه اخبار لازم و ضرورى پيرامون زيارت و دستورالعملها و رهنمودهاى بعثه در آن منعكس مىشود، خلاصهاى از آخرين خبرهاى مهم ايران و جهان نيز به اطلاع زائران مىرسد. از آنجا كه زائران بيشتر وقت خود را صرف زيارت و عبادت و حضور در حرمين شريفين مىكنند، تقريباً نمىتوانند خود را با برنامههاى خبرى شبكههاى راديويى و تلويزيونى كشور كه در عربستان قابل دريافت است، تطبيق دهند. بنابراين در اوقات فراغت و استراحت نشريه زائر همدم زائران است.
گذشته از زحمات عوامل فنى و اجرايى كه با تلاش آنها نشريه زائر چاپ و منتشر و توزيعمىشود، هويت ايننشريه و محتواى آن به تركيب هيأت تحريريه آن بستگى دارد.
مسئوليت گروه نشريات زائر در موسم حج امسال را برادر فاضل ارجمند جناب حجة الاسلام والمسلمين آقاى عبدالرسول هاجرى بر عهده داشتند. ايشان كه خود فردى فاضل و اهل قلم هستند با دعوت از شخصيتهاى علمى و فرهنگى همچون جناب آقاى محمدجواد صاحبى و جناب آقاى مهدى نصيرى كه سوابق طولانى و درخشانى در امر مديريت نشريات علمى، فرهنگى و يا جامع دارند، هيأت تحريريه مجموعه نشريات زائر
را غناى خاصى بخشيدند. همچنين در كنار هيأت تحريريه با استفاده از خبرنگار فرهنگى متعهد و پركار «برادر محمد خامهيار»، نشريه زائر از گزارشهاى جالب و خواندنى ايشان نيز برخوردار شد.
آنچه در زير آمده است، گزارش اجمالى اما دقيق و فنى از كميت و كيفيت شكلگيرى و انتشار نشريات زائر به قلم برادر گرامى جناب آقاى هاجرى است:
بىشك ارتباط مستمر با ثبتنامكنندگان حج يا عمره در ايران و اطلاعرسانى هدفمند به آنان، تأثير چشمگيرى در آمادهسازى روحى و معنوى زائران براى اين سفر الهى و تعديل و جلوگيرى از نابهنجارى احتمالى فردى و گروهى آنان دارد. به همين منظور گستره زمانى تدوين و نشر زائر از انحصار ايام موسم خارج شد و دامنه آن به پيش از عزيمت زائران گسترش يافت.
در موسم سال جارى، دو شماره نشريه زائر در ايران تدوين و در تيراژ 90000 در شماره اول و 60000 در شماره دوم منتشر شد. نيز مجلهاى 48 صفحهاى حاوى چكيده اطلاعاتى كه مورد نياز زائران در طول سفر مىباشد، آمادهسازى شد و در تيراژ 60000 در ايران منتشر گرديد و براى زائران ارسال شد.
گفتنى است با توجه به پذيرش مسؤوليت نشريه زائر در اوايل ماه رمضان، كار فيشبردارى، تدوين و آمادهسازى و انتشار اين مجله توسط يك نفر و در طول يك ماه انجام شد.
از سوى ديگر گستره زمانى انتشار نشريه به پس از بازگشت حاجيان به ايران توسعه مىيابد و در قالب چند ويژهنامه به نام «حاجى سلام!» براى آنان ارسال مىشود كه براى شمارههاى بعدى، در صورت تمايل مىتوانند مشترك شوند.
در عمليات حج و انجام اعمال و مناسك، گروههاى مختلفى از اقشار مختلف حضور دارند كه هر يك نقش تعيينكنندهاى در تحقق مطلوب حج ابراهيمى دارند.
مديران و كارگزاران اجرايى حج، روحانيون كاروانها، بانوان، فرهيختگان و نخبگان.
بىترديد ارتباط و تعامل دوسويه و اطلاعرسانى و جهتدهى بهنگام به اين اقشار از يكسو، و استفاده بهينه از ظرفيتها، استعدادها و توانمندىهاى آنان از سوى ديگر به مديران و سياستگزاران حج در فرآيند مديريت حج و ايجاد تغيير و تحولات عميق در شكل و محتواى حج، يارى مىرساند. به همين منظور «طرح ويژهنامهها و ضمائم» نشريه زائر براى اولين بار، در سال جارى به طور آزمون و خطا انجام شد:
نشريه صفا ويژه روحانيون حج: 6 شماره در ايران و هفتهاى دو روز (يكشنبه و پنج شنبه) در موسم حج
نشريه دليل كاروان ويژه كارگزاران ستاد و عوامل اجرايى كاروانها: 16 شماره در ايام موسم و سه روز در هفته (جمعه، دوشنبه و چهارشنبه)
مروه ويژه بانوان زائر: 12 شماره كه در ايام موسم، دو روز در هفته منتشر شد.
(شنبه و سهشنبه)
اطلاعرسانى، جادهاى يك طرفه و يك سويه نيست. متكلم وحده بودن در عرصه رسانهها، معنا و مفهوم ندارد و به از دست دادن مخاطبان مىانجامد كه به معناى شكست و نابودى رسانه است. دو طرفه و دو سويهسازى اطلاعرسانى از چند جهت موجب خير و بركت است:
آشنايى با نيازهاى فرهنگى و معرفتى زائران كه زمينهساز تهيه و تدوين محتوايى متناسب با نياز مخاطب است.
آشنايى با ضعفها و كاستىهاى شكلى و محتوايى نشريه توسط مخاطبان اصلى آن.
همكارى خبرى، تحليلى و علمى و مشورتى مخاطبان با نشريه.
به همين منظور طرح مطالعات ميدانى «نيازسنجى و مخاطبشناسى» از روزهاى
آغازين مديريت جديد در دستور كار قرار گرفت و فرمهاى لازم جهت نظرسنجى و آشنايى با ديدگاهها و نقطهنظرات اقشار مختلف زائران آماده شد كه پس از بازگشت حاجيان به ايران براى آن ارسال خواهد شد. همچنين طبق هماهنگىهاى به عمل آمده با حوزه نظارت و ارزيابى و معاونت آموزش و پژوهش نتايج نظرسنجىهاى آنان به دست ما مىرسد.
در امر رسانه، همه فعاليتها و تلاشها، مقدمهاى براى ابلاغ و رساندن پيام است.
پس «پيام» و غنا و اعتبار آن، در فرآيند اطلاعرسانى، نقش محورى و كليدى را ايفا مىكند. بنابراين تعميق و غنابخشى پيامها و اطلاعات نشريه در دستور كار قرار گرفت و در گام اول مطالب و محتواى نشريه زائر و ضمائم آن به دو بخش ثابت و روزانه (خبر و گزارش) تقسيم شد.
تأمين و تدارك محتواى صفحات و ستونهاى ثابت، در 45 روز پيش از سفر و با حضور و پيگيرى شبانهروزى همكاران نشريه انجام شد و مطالب و محتواى بيش از 30 شماره زائر و ضمائم آن بسته شد. به عبارت دقيقتر، 70 درصد از نشريه از نظر محتواى ثابت در ايران بسته شد و بيش از 700 صفحه مطالب جمعآورى و صفحهبندى شد. در اين مرحله به منظور اطمينان از صحت، عمق و غناى مطالب، سه نوع آثار مكتوب تعيين شده و مورد بهرهبردارى قرار گرفت:
1/ 4. بيش از 400 اثر مكتوب و نفيس منتشره از سوى نشر مشعر (حوزه نمايندگى ولى فقيه در امور حج و زيارت)
2/ 4. آثار شخصيتهاى برجسته حوزههاى علميه مانند شهيد مطهرى، شهيد بهشتى، مرحوم بهارى، جوادى آملى، سبحانى، حسنزاده آملى، مكارم شيرازى، دكتر شهيدى و ...
3/ 4. كتابهاى برگزيده سال در حوزه مباحث دينى و قرآنى.
براى اينكه موضوعى از موضوعات مورد نياز زائران از قلم نيفتاده و به نفع ديگر مباحث كنار نرود، طرح «محوربندى موضوعى و محتوايى» نشريه زائر اجرا شد. طبق اين طرح، ابتداء موضوعات و محورهاى مورد نياز زائران تعيين شد و در مرحله بعد اولويت و سهميه آنها مشخص شد. محتواى زائر و ضمائم آن در پنج محور عمده و اساسى تهيه و تدوين شد:
1/ 5. معارف حج
2/ 5. اخلاق و عرفان
3/ 5. ادبيات
4/ 5. تاريخ
5/ 5. سياسى و اجتماعى (خبر، گزارش و تحليل)
براى يك ارزيابى منصفانه از فعاليت و عملكرد نشريه زائر و ضمائم آن بايد تمام محدويتها و شرايط را در نظر گرفت. عمده شرايط و محدوديتهاى زائر را مىتوان بدين شرح برشمرد:
اين بدين معنا بود كه زمان موجود هم بايد براى يادگيرى، توجيه و تقسيم كار، تدارك مقدمات و سختافزارها هزينه مىشد، و هم براى تهيه شمارههاى ايران و تأمين محتواى ثابت شمارههاى عربستان.
به عبارت ديگر نيروهاى نشريه مىبايست در زمان واحد در چند جبهه كار كنند؛ تهيه و نشر چند شماره در ايران، تهيه و تدارك مطالب ستونهاى ثابت، تهيه و تدارك مقدمات كار در ايران و عربستان.
اصحاب آن كاملًا جديد بودند. جديد بودن افراد و طبيعتاً ناآشنايى آنان با همه شرايط كار در عربستان از يك سو و طرحهاى جديد و ابتكارى كه بايد در سال جديد جامه تحقق مىپوشيد از سوى ديگر، موجب شده بود كه سال جارى، به سال تجربهاندوزى و آزمون و خطا تبديل شود كه در جاى خود از محدوديتهاى مديريتى بود كه قدرت مانور را كاهش مىداد.
محدوديت انسانى: تمام كارها و مقدمات ياد شده بايد به گونهاى انجام مىشد كه هيچ نيروى جديدى به تركيب نيروها اضافه نشود. در اين صورت به محدوديت زمانى، محدوديت نيروى انسانى نيز افزوده مىشد. جاى خوشوقتى است كه تمام تحولات و كارهاى انجام شده در ايران و عربستان در حالى انجام شد كه حتى يك نيرو به تركيب كمّى نيروهاى نشريه افزوده نشد.
محدوديتهاى سختافزارى بويژه در عربستان: به هر حال كار چاپ و انتشار نشريه و توزيع آن در عربستان با محدوديت گريزناپذيرى مواجه بوده و هست كه به افت كمّى و كيفى چاپ و توزيع نشريه مىانجامد. از نظر محتوايى، بسيارى از مطالب را به دليل شرايط خاص سياسى و فرهنگى بايد ناديده گرفت؛ و از نظر شكلى، ميدان مانور صفحهآرايى به دليل محدوديتهاى چاپ با مشكلات جدى و عديده روبهروست.
واحد ارتباطات خبرى بعثه، وظيفه پوشش خبرى مراسم پرشكوه حج از آغاز حضور زائران ايرانى در سرزمين وحى تا پايان موسم را بر عهده دارد. اين واحد همچنين اخبار مهم مربوط به حج و كشور عربستان در اين ايام را نيز دريافت و به داخل كشور و در سطح مسؤلان بعثه مقام معظم رهبرى منعكس مىكند.
1- راهاندازى و تجهيز دفاتر ستاد خبرى در تهران، مدينه منوره و مكه مكرمه.
2- تهيه خبر و انعكاس مطلوب خبرى و تمامى رويدادهاى خبرى بعثه مقام معظم رهبرى.
3- پوشش خبرى تمامى ديدارها و ملاقاتهاى نماينده محترم ولى فقيه.
4- شركت در جلسه و انعكاس خبرى جلسات شوراى هماهنگى و اجراى مصوّبات محوّله.
5- برگزارى كنفرانسهاى مطبوعاتى، راديو تلويزيونى براى معاونان و مديران بعثه مقام معظم رهبرى.
6- ارائه سرويس خبرى خبرنگاران رسانههاى حاضر در موسم حج.
7- هماهنگى براى انجام مصاحبه و تهيه خبر و همچنين ترغيب خبرنگاران به پيگيرى امور خبرى.
8- ارائه بولتن خبرى گزيدهاى از اخبار ايران و جهان و رسانههاى بيگانه به دفتر نماينده محترم ولى فقيه، معاون بينالملل و سرپرست هيئت پزشكى.
9- ارائه سرويس خبرى به نشريه زائر، سايت حج و كتاب حج و ...
10- پوشش خبرى همايشها و مراسم بعثه.
11- اعلام برنامههاى خبرى به طور روزانه به كتاب حج، نشريه زائر و سايت حج، همچنين خبرنگاران صدا و سيما و خبرگزارىها و روزنامهها.
12- تهيه روزنامههاى عربى و انگليسى براى خبرنگاران و قسمتهاى درخواست كننده.
13- مرور اخبار عربستان، اخبار مربوط به حج.
واحد ارتباطات خبرى بعثه مقام معظم رهبرى با مسئوليت آقاى غلامحسين اسلامى فرد از اواسط آبانماه كار خود را آغاز كرد.
در ادامه اجراى مصوبه شوراى عالى حج مبنى بر اعزام يك گروه پنج نفره از خبرنگاران، به حكم قرعه اسامى روزنامههايى را كه خبرنگاران آنها در سال گذشته به حج اعزام شده بودند از ليست ارسالى از سوى وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامى حذف، و ميان ساير روزنامهها قرعهكشى صورت گرفت.
در اين مراسم كه با حضور رييس واحد ارتباطات خبرى و مدير كل محترم روابط عمومى سازمان حج و زيارت و با شركت نمايندگان معرفى شده از سوى روزنامهها برگزار گرديد، افراد زير تعيين شدند:
آقاى هومان از روزنامه ابرار
آقاى صابرى از روزنامه جوان
آقاى خانى از روزنامه رسالت
خانم خادم المله از روزنامه ايران
خانم همتى از روزنامه جمهورى اسلامى
بنابر مصوبه ديگر شوراى عالى حج كه در آن مقرر شده بود يك نفر هم به قيد قرعه از بين خبرگزارىهاى رسمى كشور به حج اعزام شود، در جلسه ديگرى كه در آن نماينده پنج خبرگزارى ايسنا، فارس، مهر، ايكنا و شبستان حضور داشتند، نماينده خبرگزارى فارس براى اعزام به حج به قرعه برگزيده شد.
براساس توافق انجام شده بين خبرگزارى جمهورى اسلامى و مسئول دفتر نماينده محترم ولى فقيه يك گروه شش نفره شامل مسئول گروه، خبرنگار، مترجم انگليسى، عكاس، مسئول فنى و مسئول تداركات به دفتر بعثه مقام معظم رهبرى معرفى و با اعزام آنان موافقت شد.
پس از هماهنگى با رييس دفتر نماينده محترم ولى فقيه آقايان مصطفى آجرلو و على واحدى از خبرگزارى جمهورى اسلامى و مجتبى قاسمزاده از واحد مركزى خبر براى عضويت در واحد ارتباطات خبرى دعوت به همكارى شدند.
واحد ارتباطات خبرى از زمان راهاندازى دفتر كار خود در تهران اخبار و گزارشهاى لازم را درباره برنامههاى هفته حج تهيه و مستقيماً در اختيار رسانههاى مكتوب و صدا و سيما قرار داد و هماهنگىهاى لازم را براى پوشش تصويرى برنامهها و اجراى مصاحبههاى هدايت شده به انجام رساند.
آقاى مصطفى آجرلو روز 20 آذرماه به عنوان نيروى پيش پرواز عازم مدينه منوره شد و از روز 21 آذرماه نيز با انعكاس خبر استقرار گروههاى پيشرو بعثه مقام معظم رهبرى در مكه مكرمه و مدينه منوره فعاليتهاى واحد ارتباطات خبرى بعثه مقام معظم رهبرى بطور رسمى آغاز شد.
روز 28 آذرماه نيز آقاى اسلامى فرد به همراه جناب آقاى رىشهرى از تهران عازم مدينه منوره شد.
تمامى ديدارهاى خارجى و داخلى جناب آقاى رى شهرى و تمامى مراسمها و همايشهاى بعثه مقام معظم رهبرى توسط واحد ارتباطات خبرى پوشش داده شده و اخبار مكتوب آن نيز ضمن ارسال به دفاتر خبرى در تهران، در اختيار خبرنگاران اعزامى و بخشهاى مختلف خبرى صدا و سيما قرار مىگرفت.
خبرنگاران اعزامى از روزنامهها هر يك كارنامه متفاوتى را از خود بجا گذاشتند و از سويى ديگر به دليل نبود انتظار مناسب از سوى مركز اعزام كننده، غير از يك يا دو تن انگيزهاى قوى براى ارائه عملكرد مناسب و ارائه گزارشهاى خبرى در بين آنها مشهود نبود.
با اين حال واحد ارتباطات خبرى ضمن پرهيز از ورود به حوزه حرفهاى خبرنگاران محيطى صميمى و دوستانه را براى فعاليت مناسب و انجام تعامل كارى با آنان بوجود آورد.
آقاى محمد خامه يار، يكى از همكاران نشريه زائر كه خبرنگار روزنامه كيهان بود نيز در طول موسم، خبرهاى واحد ارتباطات خبرى و همچنين گزارشهاى توليد خود را براى روزنامه كيهان ارسال مىكرد.
واحد ارتباطات خبرى در حج 84 به دليل تأخير و مشكلات بوجود آمده در اعزام به موقع خبرنگاران در دو مقطع زمانى مدينه قبل و مدينه بعد، خلاء بوجود آمده از عدم حضور خبرنگاران خبرگزارى جمهورى اسلامى و روزنامههاى تعيين شده را پر كرده و اخبار و گزارشهاى تصويرى خود را براى آنها ارسال، و براى انعكاس آن پيگيرى مىكرد.
انجام سه مصاحبه مطبوعاتى آقاى زرهانى در مكه و مدينه، مصاحبه مطبوعاتى آقاى دكتر ضيايى رييس هيات پزشكى در مكه مكرمه و مدينه، مصاحبه مطبوعاتى با آقاى شريفى مسئول دفتر نماينده ولى فقيه و همچنين مصاحبه مطبوعاتى با آقايان قاضىعسكر و زمانى معاون آموزشى و پژوهشى و مسئول واحد اهل سنت بعثه مقام معظم رهبرى گوشهاى از اقدامات واحد ارتباطات خبرى بوده است.
تمامى بازديدهاى نماينده محترم ولى فقيه از قسمتهاى مختلف بعثه و سازمان حج و زيارت و كاروانهاى جانبازان و حجاج ايرانى نيز توسط واحد ارتباطات خبرى پوشش تصويرى و خبرى داده شد.
در حين وقوع حوادثى همچون تخريب يك ساختمان در مكه مكرمه و كشته شدن جمع انبوهى از حجاج كشورهاى ديگر در زير پل جمرات، واحد ارتباطات خبرى با سياست حفظ آرامش در اذهان خانوادههاى حجاج ايرانى، عملكرد در خور توجهى در انتشار اخبار صحيح و مقابله با بروز شايعه و اخبار ناصحيح انجام داد.
كنترل همه روزه اخبار مربوط به حج و اخبار سياسى مرتبط با كشور عربستان در صدا و سيما، خبرگزارىها و روزنامهها از ديگر اقدامات واحد ارتباطات خبرى بود كه با هدف هر چه بهترسازى روابط ميان دو كشور ايران و عربستان بدان پرداخته مىشد.
همه اخبار و گزارشهاى تهيه شده توسط واحد ارتباطات خبرى كه به سخنان نماينده محترم ولى فقيه مربوط مىشد پيش از ارسال، جهت استحضار و اعلام نظر به ايشان تسليم مىشد تا با تأييد ايشان به مطبوعات، خبرگزارى و صدا و سيما داده شود.
مركز رايانه يا مركز فناورى اطلاعات، مجموعهاى از افراد متخصص است كه در يك محيط صميمى و با يك همكارى علمى، خدمات و اقدامات قابل ملاحظهاى را در ايام حج 1426 و قبل از آن ارائه نمودهاند كه آنچه در پى مىآيد اشارهاى به مهمترين آنهاست.
در آنچه پيشرو داريد، ابتدا مركز، متخصصين و بخشهاى مختلف آن معرفى مىشوند. سپس نگاهى اجمالى به فعاليتها و خدمات بخش شبكه، سختافزار و نرمافزار داشته، و در نهايت خدمات مركز در ابعاد شبكه، سختافزار و نرمافزار مورد بحث قرار مىگيرد.
با گسترش فناورى اطلاعات، مركز كامپيوتر، در بعثه مقام معظم رهبرى، جايگاه ويژهاى را به خود اختصاص داده است. وظايف اين مركز، مديريت، نظارت، كنترل و مشاوره در كليه زمينههاى مربوط به فناورى اطلاعات مىباشد. با توجه به بالا بودن هزينه خدمات رايانهاى و اختلاط زياد آن با فرآيندهاى سازمانى، اين نقش در جهت مصرف
بهينه منابع بعثه مقام معظم رهبرى، و جلوگيرى از به هدر رفتن سرمايهها، اهميت ويژهاى پيدا مىكند.
با توجه به تعريف فناورى اطلاعات، كه عبارت است از مديريت و كار با اطلاعات در يك بستر رايانهاى، و با توجه به اينكه اين فناورى از دو بخش سختافزار و نرمافزار تشكيل شده است، اين مركز نيز در اين دو بخش اقدام به ارائه سرويسهاى مختلف نموده است و از نيروهاى متخصصى در اين دو بخش بهره مىگيرد.
مهدى نيكخواه قمى (مسوول مركز)، سيد رسول رضوى (مسوول نرمافزار)، فرشاد شاه بهرامى (برنامهنويس)، جواد مهرپويان (برنامهنويس)، حميدرضا حسينپور (برنامهنويس)، محمدرضا اسدى (برنامهنويس)
مهدىكربلايى عباس (شبكه)، ناصر بقايى (سختافزار)
لازم به ذكر است با عنايت به اينكه ظرفيت نيروهاى مركز در موسم شش نفر است، آقايان حسينپور و اسدى در ايام موسم حج به ترتيب در معاونتهاى بينالملل و اجرايى به كار مشغول بودهاند.
بخش سختافزار و شبكه، مسؤول انجام و ارائه مشاوره در زمينههاى ذيل است:
خريد و راهاندازى انواع قطعات كامپيوترى اعم از قطعات داخلى Case، RAM و قطعات خارجى مانند Printer، CD/ DVD، Modem و ...
عيبيابى و تعمير قطعات مختلف سختافزارى.
نصب و راهاندازى نرمافزارهاى مورد نياز واحدهاى مختلف.
عيبيابى و تنظيم نرمافزارهاى سيستمى و كاربردى مانند ويندوز، فتوشاپ و ...
نصب و راهاندازى شبكههاى داخل بعثه اعم از فراهم سازى بستر فيزيكى،
راهاندازى سرورها و ...
كنترل امنيت شبكه با استفاده از نرمافزارهاى ضد ويروس.
نصب سرويس دهندههاى بانك اطلاعاتى بعثه.
اتصال واحدها به اينترنت.
اين بخش در قبل از موسم حج، فعاليتهايى چون تصحيح برگههاى آزمون روحانيون و برگههاى مراقبت اعمال را كه كار سنگين و حساسى مىباشد نيز به عهده دارد.
يكى از فعاليتهاى جديد اين مركز در بعثه مقام معظم رهبرى پشتيبانى و راهاندازى سيستم مكانيزه دبيرخانه (كه از بانكهاى اطلاعاتى اوراكل بهره مىبرد) است كه در بخشهاى بعدى به طور مفصل به آن پرداخته شده است.
بخش نرمافزار مسؤول توليد و ارائه مشاوره در كليه زمينههاى توليد نرمافزار و سايتهاى مختلف مىباشد. نرمافزارهاى متنوعى در اين مركز توليد و به بهرهبردارى رسيده است كه به اجمال به آنها اشاره مىشود:
اين نرمافزار كه از سال 81 پايهريزى شده است، بانك اطلاعات نسبتاً جامعى از آنچه در حج مطرح مىشود، فراهم آورده است. امكان ثبت و گزارشگيرى از تركيب اطلاعات زائران، روحانيون، پروازها، هتلها (مسكنها)، و كاروانهاى حج از جمله امكانات اساسى اين نرمافزار است. در كنار آن، نرمافزار داراى زير سيستمهاى (1)1 زير سيستم Subsystem زير مجموعه يك سيستم بزرگتر را گويند كه خود مىتواند يك سيستممستقل محسوب شود.(2)
است كه شامل فرآيندهاى تخصصى ايشان مانند تعيين و ارزيابى روحانيون كاروانها، مديريت اعزام نيروهاى بعثه به حج، ثبت اطلاعات ارزيابى كاروانهاى حج، و ثبت اطلاعات مبلغين و فعاليتهاى ايشان، مىباشد.
معاونت امور روحانيون در راستاى تكميل فرآيندهاى مكانيزه خويش از سال 83 اقدام به طراحى يك وب سايت (پايگاه اطلاعرسانى) نموده است. اين پايگاه، در عين اينكه بسترى براى بيان آييننامهها، اخبار، و ارتباط با معاونت امور روحانيون است، يك بانك اطلاعات غنى از دستاوردها، تجارب، منابع و تأليفات روحانيون و كارشناسان مسائل اسلامى نيز مىباشد. علاوه بر اين، نرمافزارى نيز جهت اتوماسيون فرآيندهايى چون آزمون، ويرايش اطلاعات فردى، مشاهده وضعيت و مكاتبات روحانيون با آن معاونت ايجاد شده است.
اولين گام در مديريت آزمونها و طراحى آزمونهاى هدفمند، ايجاد يك بانك اطلاعاتى از آزمونهاست. اين نرمافزار در سال جارى توسط برنامهنويسان اين مركز طراحى و عملياتى شده است. به عنوان دادههاى اوليه، سؤالات آزمونهاى متعدد معاونت امور روحانيون در سيستم ثبت شده و اكنون مىتوان از آن به عنوان مقدمهاى جهت طراحى آزمونهاى هدفمند استفاده نمود؛ بدين معنى كه مىتوان براساس اطلاعات ميزان دشوارى و سادگى، و ديگر اطلاعات مربوط به هر سؤال تركيب دلخواهى از سؤالات موجود در بانك را كنار هم چيده و يك آزمون جديد طراحى نمود. اين نرمافزار براى كليه مراكزى كه قصد برگزارى آزمونهاى هدفمند و مديريت آن را دارند قابل استفاده است.
اين نرمافزار كه در سال جارى به سفارش معاونت آموزش و پژوهش در اين مركز طراحى و در موسم حج سال جارى به بهرهبردارى رسيده است، امكان طراحى و ثبت اطلاعات هرگونه فرم نظرسنجى متداول را داراست. هر فرم نظرسنجى مىتواند به تعداد دلخواهى سوال، جواب تستى (هر چند گزينه) يا جواب تشريحى داشته باشد. اين نرمافزار امكان ثبت جوابهاى داده شده براى افراد مختلف را به كاربر مىدهد و در نهايت براساس اطلاعات وارد شده گزارشهاى آمارى متنوعى مانند درصد پاسخ به گزينههاى مختلف يك سؤال يا مجموع آنها براى يك فرم و ... را ارائه مىنمايد.
در جهت اعمال مديريت و نظارت كارآمد، سايت اينترنت (داخلى) گزارش عملكرد واحدهاى بعثه مقام معظم رهبرى در موسم سال جارى توسط اين مركز، طراحى، نصب و به بهرهبردارى رسيد. اين سايت به شكلى ساده و در عين حال كارآمد، امكان ثبت گزارشهاى روزانه و آمار فعاليتهاى مختلف واحدهاى بعثه را فراهم آورده است. ثبت پيشنهاد، دستور، ارجاع به واحدهاى مختلف، موضوع بندى و جستجوى پيشرفته روى موضوعات و كلمات متنوع در متون گزارشها، از ديگر امكانات سايت است.
يكى از فعاليتهاى واحد نرمافزار مركز رايانه بعثه مقام معظم رهبرى در ايام حج، تهيه گزارشهاى مورد نياز واحدهاى مختلف بعثه است. اين مركز با گرفتن اطلاعات مربوط به كاروانها، هتلها، و زائران از سازمان حج و زيارت، و با تبديل آنها به قالب بانك اطلاعاتى بعثه اقدام به تهيه گزارشهاى مورد نياز واحدهايى چون نظارت و بازرسى، اجرايى، اجرايى ويژه، بين الملل و غيره مىنمايد.
فهرست كاروانها براساس تاريخ خروج از مكه و مدينه، پراكندگى كاروانها در مناطق مكه و مدينه، فهرست زائران استاد دانشگاه و ... از جمله گزارشهايى است كه توسط اين مركز تهيه و در اختيار معاونت متقاضى قرار گرفته است.
اتصال رايانههاى واحدهاى مختلف بعثه مقام معظم رهبرى در اتاقهاى مختلف هتلهاى مكه و مدينه، به يكديگر و اتصال آنها به بانكهاى اطلاعاتى و سايت داخلى بعثه، يكى از وظايف بخش شبكه و سختافزار مركز رايانه است. متخصصين اين مركز علىرغم وجود مشكلات هندسى در چيدمان اتاقها و دشوارى كابل كشى در هتلها و محدوديتهاى آن، به حول و قوهى الهى اين مهم را محقق ساختهاند.
در اين بخش، مراحل و فعاليتهاى لازم در جهت راهاندازى شبكه داخلى هتلهاى مكه و مدينه، بيان شده است:
آمادهسازى و فراهم آورى نرمافزارهاى مورد نياز شبكه در موسم و Backup گيرى از تنظيمات و اطلاعات آنها در تهران.
تحويل از انبار، انتقال و جابجايى تجهيزات و وسايل مركز رايانه.
كابل كشى تمامى قسمتها كه نياز به اتصال به شبكه دارند. براى اين كار مىبايست نقشه هتل و اتاقهايى كه در آنها رايانههايى كه بايد به شبكه سراسرى متصل شوند، مشخص شده و مسيريابى بهينه صورت گيرد.
گروه 40 نفرى اعزامى سازمان صدا و سيماى جمهورى اسلامى ايران در موسم حج تمتع سال جارى، عملكرد چشمگيرى داشت و به طور مرتب شبكههاى مختلف صدا و سيما و نيز شبكه تلويزيونى- اينترنتى لبيك را با گزارشهاى مستقيم و برنامههاى توليدى از سرزمين وحى تغذيه مىكرد.
امور حج و زيارت سازمان صدا و سيما پيش از موسم با توليد برنامه «روضه رضوان» و پخش آن از شبكه دوم سيما در ايام هفته حج، فضاى سيماى جمهورى اسلامى و روح مشتاقان زيارت خانه خدا و حرم نبوى را حال و هوايى معنوى داد.
در موسم حج فعاليتهاى گروه اعزامى سازمان را مىتوان بدين شرح تبيين نمود.
تهيه 214 مورد گزارش مكتوب و 754 گزارش صوتى و تصويرى، و تصويربردارى بسيار جهت برنامهسازى به تفكيك زير:
تعدادمدت (دقيقه) مدت تصاوير راش (دقيقه) گزارشهاى تصويرى 92822064194 گزارشهاى صوتى 4721560 گزارشهاى مكتوب 214 جمع 6785968
اين حجم در مقايسه با سال گذشته كه تعداد گزارشهاى تصويرى 68 مورد و به مدت 938 دقيقه، و گزارشهاى صوتى 125 مورد به مدت 1421 دقيقه، و تصاوير راش 2607 دقيقه بوده است، افزايش چشمگيرى را نشان مىدهد.
1- پخش تصويرى دعاهاى كميل و ندبه مدينه قبل، از شبكههاى دوم و سوم سيما، شبكه تلويزيونى- اينترنتى لبيك؛ و پخش صوتى آن از شبكه سراسرى صداى جمهورى اسلامى، راديو قرآن و راديو معارف.
2- پخش دو برنامه «شبى با قرآن» در مدينه قبل، از شبكه قرآن سيما.
3- پخش زنده مراسم برائت از مشركان كه براى نخستين بار در مواسم حج، از شبكه اول سيما، شبكههاى خبر، العالم، و سحر انجام شد و به طور مستقيم در سراسر جهان منعكس گرديد.
4- پخش تصويرى مراسم دعاى عرفه از شبكه سوم سيما، شبكه تلويزيونى- اينترنتى لبيك، و پخش صوتى آن از شبكه سراسرى صداى جمهورى اسلامى ايران.
5- پخش زنده مراسم سخنرانى و بزرگداشت شهداى سانحه سقوط هواپيماى فرماندهان سپاه و چهلمين روز شهادت شهيدان سانحه هواپيماى 130- C در شبهاى ايام تشريق.
امور حج و زيارت موفق به توليد 52 برنامه تلويزيونى به مدت 1122 دقيقه با عناوين زير و پخش آن از شبكههاى مختلف گرديد:
1- طواف دل: پخش روزانه از برنامه صبح به خير ايران، شبكه اول سيما.
2- يك قطره دريا: پخش از شبكه اول سيما.
3- روضه رضوان: پخش از شبكه دوم سيما.
4- زمين آسمانى: پخش از شبكه سوم سيما.
5- محرمان حرم: پخش از شبكه سوم سيما.
6- پيوند آسمانى: پخش از شبكه سوم سيما.
7- خانه مهر: پخش از شبكه قرآن سيما.
8- روايت سحر: پخش از شبكه قرآن سيما.
9- ديار عشق: پخش از شبكه قرآن سيما.
پيوستها
آمارى از زائران ديگر كشورها
در نشريات عربستان اطلاعاتى پيرامون آمار زائران برخى كشورها درج شده است كه در بولتنهاى كنسولگرى جمهورى اسلامى ايران در جده انعكاس يافته است. آگاهى از ميزان زائران اين كشورها و برخى اطلاعات درباره سفر حج آنان خالى از لطف نيست.
آنچه از اين آمار در اختيار ما قرار گرفته است به شرح زير مىباشد:
اولين گروه از زائران آلمانى روز پنج شنبه 24/ 9/ 84 به عربستان پرواز كردند.
سازمان اسلامى «انجمن اسلامى آلمان» با همكارى «مسجد المهاجرين» انتظار دارد بتواند به 180 نفر براى انجام مراسم حج يارى دهد.
هزينه حج امسال براى اين زايرين 2200 يورو برآورد شده است، در حالى كه اين مبلغ سال گذشته 1195 يورو بود. به طور كلى انجام مراسم حج براى مسلمانان آلمان امسال بين 1600 تا 2900 يورو هزينه دارد.
15 هزار زائر ميهمان به همراه 45 هزار زائر مصرى از فرودگاههاى اين كشور از روز
دوشنبه 25 آذر راهى مكه شدند. اولين گروه زائران ميهمان 110 نفر بودند كه 25 آذرماه از بروكسل وارد مصر شدند. از آنجايى كه اين كشور در مسير زائران اروپايى قرار دارد، بسيارى از اين زائران به مصر وارد مىشوند و همراه زائران مصرى، عازم عربستان مىشوند.
امسال 14 هزار زائر از كويت براى انجام مناسك حج وارد عربستان شدند. از اين تعداد 2750 نفر غير كويتى هستند، گروه اول كويتىها كه 125 نفر هستند، 26/ 9/ 84 كويت را ترك كرده و از طريق خشكى وارد عربستان شدند.
امسال حدود 6900 زائر چينى به عربستان آمدند كه تاكنون اين تعداد زائر از كشور چين بىسابقه بوده است. مسؤلان امور دينى چين اعلام كردند بيشتر كسانى كه سال جارى راهى خانه خدا شدهاند، از كشاورزان يا امامان مساجد هستند.
امسال با شروع موسم حج بيش از 65 هزار زائر نيجريايى راهى خانه خدا شدند.
نخستين گروه از زائران از نيجريه 26 آذرماه حركت كردند. به منظور نقل و انتقال زائران اين كشور 10 فرودگاه اختصاص داده شده بود.
در موسم حج امسال 2500 زائر از بنين به اين سفر زيارتى مشرف شدند. رئيس هيأت حج بنين گفت: قبل از ورود اين افراد به عربستان، برنامههاى آموزشى بسيارى از رسانههاى گروهى، و نيز به صورت مستقيم براى آگاهى دادن و تفهيم زائران انجام داديم تا با مشكلى مواجه نگردند.
وزير خارجه انگليس اعلام كرد، امسال همانند سال گذشته، 25 هزار مسلمان بريتانيايى تبار براى انجام مناسك حج به مكه مكرمه مشرف مىشوند.
" جك استراو" در يك سخنرانى در مسجد بزرگ مركزى لندن ضمن رسميت بخشيدن به فعاليت هفتمين" هيأت حج بريتانيا" افزود: شكلگيرى اين هيأت نشانهاى از نقش محورى مسلمانان در حيات كشور انگليس است و رياست هيأت حج بريتانيا همانند سال گذشته با" لرد پاتل" از نمايندگان مسلمان عضو مجلس اعيان اين كشور مىباشد.
انگليس از هفت سال پيش اين هيأتها را براى عرضه خدمات كنسولى و تسهيلات حج به زايران بريتانيايى، در ايام حج عازم عربستان سعودى كرده است.
وزير خارجه انگليس به اجتماع حاضر در مسجد بزرگ مركزى لندن در منطقه" ريجنت پارك" گفت: انجام مناسك حج هم از نظر فيزيكى و هم به لحاظ معنوى، تجربه گرانقدرى است كه بسيارى از مسلمانان خواهان دستيابى به آن هستند.
وزير خارجه انگليس با تأكيد بر اين مطلب كه دو ميليون مسلمان در كشورش زندگى مىكنند، گفت كه آنان نقش بسزايى در تمام امور انگليس از جمله امور سياسى، اقتصادى و فرهنگى ايفا مىكنند.
به نظر مىرسد اقدام وزير خارجه انگليس كه كشورش سابقه سياهى در ضربه زدن به كشورهاى اسلامى و دشمنى با مسلمانان دارد، از سياستهاى حساب شده اين رژيم استعمارگر براى كاستن از نفرت فراگير مسلمانان جهان به سبب عملكرد ننگين و ضد بشرى آمريكا و انگليس بر ضد مسلمانان است. وى زيركانه تلاش مىكند تا انگليس را نمونه تعامل و تحمل اقليتهاى مذهبى و قومى معرفى نمايد.
او در ادامه همين سخنانش مىافزايد: «ميزان حسّ مشاركت اقوام مختلف در انگليس و بردبارى نسبت به اقليتهاى نژادى و مذهبى در اين كشور با هيچ يك از ديگر كشورهاى اروپايى مشابهت ندارد.» اين در حالى است كه به گفته برخى مطلعين در اين
كشور، انفجارهاى چندى پيش لندن كه با هدايت غيررسمى دولت انگليس به حركتى بر ضد مسلمانان اين كشور و حمله به مساجد و زنان مسلمان محجبه انجاميد، با آگاهى مقامات امنيتى اين كشور رخ داد.
وزارت حج عربستان اعلام كرد شمار زائران اتريشى بيتاللَّه الحرام در مقايسه با سال گذشته 25% افزايش يافته است. به گزارش ايرنا وزارت حج عربستان شمار مسلمانان اتريشى متقاضى شركت در مناسك حج امسال را 2500 نفر اعلام كرد كه 500 نفر بيشتر از سال گذشته است.
هزينه سفر حج هر مسلمان اتريشى 1600 يورو اعلام شده كه 100 يورو نسبت به سال قبل بيشتر است. خبرهاى دريافتى از افزايش حضور مسلمانان ديگر كشورهاى اروپايى حكايت دارد. اين در حالى است كه به علت محدوديت صدور ويزا، بسيارى از مسلمانان اروپا موفق به حضور در كنگره عظيم حج نمىشوند.
رئيس بعثه حج عراق، عدنان جواد در مصاحبهاى اظهار داشت امسال 27900 زائر تا قبل از سوم ذيحجه جهت انجام حج وارد عربستان شدند. وى اضافه نمود 60% از اين تعداد از طريق هوايى به عربستان عزيمت كردهاند. با اين وجود در ديدار مورخ 10/ 10/ 84 وى با سرپرست حجاج ايرانى اعلام شد كه تاكنون 32 هزار عراقى وارد عربستان شدهاند و احتمال مىرود كه اين رقم به 35 تا 37 هزار نفر افزايش يابد.
سيزده هزار مسلمان از روسيه در مراسم حج امسال شركت كردند كه نسبت به سال قبل سه هزار نفر افزايش نشان مىدهد. نماينده شوراى مفتيان روسيه گفت اغلب
مسلمانانى كه امسال از روسيه به مكه آمدهاند از شمال قفقاز بويژه جمهورى داغستان و جمهورى اينگوش هستند و پس از آن تعداد زائران مسلمان جمهورى تاتارستان، بشكيرستان و مسكو قابل توجه است.
امسال 13 هزار فلسطينى به منظور حضور در كنگره عظيم حج به عربستان سفر كردند.
رئيس بعثه كشور عمان در ديدار با سرپرست حجاج ايرانى اعلام داشت در حج سال جارى 17 هزار نفر از كشور عمان شركت نمودهاند. وى هزينه سفر هر زائر عمانى را دو تا سه هزار دلار اعلام كرد.
وزير حمل و نقل و هوانوردى افغانستان اظهار داشت 24 هزار نفر زائران خانه خدا از اين كشور به عربستان اعزام شدهاند.
در ديدار نايب رئيس وزارت امور دينى تركيه با سرپرست حجاج ايرانى اعلام شد كه در سال جارى حدود 80 هزار زائر ترك در مراسم حج شركت دارند. همچنين هزينه اعزام هر زائر از تركيه به عربستان بدون غذابين 1800 تا 3000 دلار تعيين شده است.
در حج سال جارى پنج هزار زائر از ازبكستان شركت داشتند. هزينه سفر 22 روز
زائران ازبك 2200 دلار تعيين گرديده است. سهميه در نظر گرفته شده براى ازبكستان سالانه 20 هزار حاجى است.