مهدویت و جهانی سازی

مشخصات کتاب

سرشناسه : رضوانی، علی‌اصغر

عنوان و نام پدیدآور : مهدویت و جهانی‌سازی/ تألیف علی‌اصغر رضوانی.

مشخصات نشر : قم: مسجد مقدس جمکران ۱۳۸۵.

مشخصات ظاهری : ۳۷ ص.

فروست : سلسله مباحث مهدویت.

شابک : ۲۵۰۰ ریال : 964-9730-29-X ؛ ۳۵۰۰ ریال: چاپ سوم 978-964-973-029-5 ؛ ۴۵۰۰ ریال (چاپ پنجم)

یادداشت : چاپ دوم.

یادداشت : چاپ سوم: زمستان ۱۳۸۶.

یادداشت : چاپ پنجم: تابستان ۱۳۸۷.

یادداشت : کتابنامه به صورت زیر‌نویس.

موضوع : محمدبن حسن (عج)، امام دوازدهم ۲۵۵ق -

موضوع : مهدویت موضوع : جهانی شدن

شناسه افزوده : مسجد جمکران (قم)

رده بندی کنگره : BP۲۲۴/۴/ر۵۵م۹ ۱۳۸۵

رده بندی دیویی : ۲۹۷/۴۶۲

شماره کتابشناسی ملی : م۸۵-۱۸۵۵۹

اشاره

مقدمه ناشر

در عصر کنونی که دشمنان بشریت، افکار و عقاید انحرافی را در جامعه جهانی ترویج می‌کنند و منجی موعود واقعی را برای حیات و قدرت پوشالی و کاخ عنکبوتی خود خطرناک می‌دانند، درصدد ایجاد انحراف فرهنگی برآمده‌اند و با پوچ‌گرایی، جامعه بشری و اخلاق و رفتار نیکو را مورد تعرض قرار داده‌اند، برآن شدیم تا حقیقت مهدویت را با سلسله مباحث مختصر منجی موعود برای مشتاقان علم و فضیلت عرضه نماییم.

امید است مورد توجّه حضرت حقّ جلّ و علا قرار گیرد.

مدیر مسؤول انتشارات مسجد مقدّس جمکران حسین احمدی

پیشگفتار

جهانی شدن یکی از مسائل مهم جهان امروز است که بسیاری از اندیشمندان درباره آن دست به قلم برده‌اند، جهانی شدن ابعاد و جنبه‌های مختلفی دارد که به موجب آن برداشت‌های مختلف و تعاریف متعددی نسبت به این مسئله ارائه شده است. دانشوران و اندیشمندان درباره شکل‌گیری این پدیده اختلاف نظر دارند. برخی از آن‌ها بر این باورند که این پدیده بر اثر پیشرفت فن‌آوری ارتباطات، فشردگی مکان و زمان، و آگاهی مردم نسبت به امور جهانی به وجود آمده است. و برخی دیگر بر این باورند که جهانی شدن از طرف استعمارگران و سرمایه‌داران تیوریزه شده که آمریکا در رأس آن‌ها قرار گرفته است. و گروهی از اندیشمندان براین باورند که جهانی شدن یک پدیده گریزناپذیر است که نمی‌تواند یک پروسه یا پروژه تلقی شود، و لو این که صاحبان قدرت و تکنولوژی از این پدیده بیشتر بهره می‌برند، و تبلیغاتی را به سایر جهان به نفع خود گسترش می‌دهند. جهانی شدن پدیده‌ای است که برای مقولات اجتماعی به ویژه دین اسلام یا ادیان دیگر چالش‌ها و فرصت‌هایی را به وجود آورده است.اینک به بررسی این موضوع جدید

می‌پردازیم.

دیدگاه‌های مربوط به جهانی شدن‌

دیدگاه‌های مربوط به جهانی شدن از دو لحاظ (شکلی و ماهوی) می‌تواند طبقه‌بندی شود. لحاظ شکلی آن عبارت است از دیدگاه‌های مربوط به شکلی جهانی شدن که آیا جهانی شدن یک پروسه تاریخی است؟ یا این که یک پروژه‌ای است که از طرف غربی‌ها و نظام سرمایه‌داری و لیبرالیستی راه‌اندازی شده است. یا این که جهانی شدن یک پدیده گریزناپذیر است که نمی‌تواند به عنوان پروسه یا پروژه تلقی شود. لحاظ ماهوی آن عبارت است از دیدگاه‌های مربوط به ماهیت و چیستی جهانی شدن که در رابطه با این لحاظ نگرش‌های مختلفی وجود دارد. از جمله نگرش دینی - سنتی، نگرش مدرن و لیبرال دموکراسی، نگرش نئومارکسیستی و نگرش پست مدرنیست.

دیدگاه‌های شکلی جهانی شدن

به لحاظ شکلی در موضوع جهانی شدن دیدگاه‌های مختلفی وجود دارد:

1 - پروسه جهانی شدن

برخی از اندیشوران و پژوهشگران براین باورند که جهانی شدن یک پروسه تاریخی است که بر اثر پیشرفت تکنولوژی و ارتباطات مثل تلفن، تلویزیون، ماهواره، رایانه و امثال آن به وجود آمده است. طبق نظر آن‌ها این وسائل موجب آشنایی ملل جهان نسبت به فرهنگ‌ها، ادیان و ایدیولوژهای مختلف ملل شده و آشنایی آن‌ها به این مسائل باعث توجه بیشتر آن‌ها نسبت به امور جهانی گشته است. این امر پدیده جهانی شدن را فراهم ساخته که جوامع قرن 21 آن را تجربه می‌کنند. و در نتیجه زمینه گفت و گوی بین

ملل مختلف جهان راجع به مسائل فرهنگی و ایدیولوژی باز شده و به این سمت می‌روند که یک فرهنگ یا ایدیولوژی مشترک جهانی پیدا کنند. به عبارت دیگر، پیشرفت تکنولوژی و ارتباطاتی موجب آگاهی مردم جهان نسبت به امور جهانی شده است.

انسان امروزی نه تنها به مسائل محلی و ملی مخصوص خود مشغول است، بلکه او نیز به مسائل جهانی نظر دارد، جوامع امروزی آرزو دارند که یک نظام مشترک برپا شود، فرهنگ جدیدی که مورد قبول جهانیان و مطلوب جوامع بشری است، ایجاد شود، تا با آن، مشکلات جوامع بشری از قبیل جنگ، تروریست، محیط زیست و امثال آن از بین برود، و در نتیجه، دنیای نوین و وضعیت مطلوب برای انسان فراهم شود.⁽¹⁾

به این ترتیب روشن می‌شود که جهانی شدن طبق این دیدگاه محصول پیشرفت تکنولوژی و ارتباطات است که موجب فشرده شدن زمان و مکان شده است.⁽²⁾

2 - پروژه جهانی شدن

برخی دیگر از اندیشمندان چون فرانسیس فوکویاما، تامیلسون، دیویدهلد، ادوارد سعید، و روژه گارودی و امثال آن‌ها جهانی شدن را یک پروژه غربی می‌دانند، طبق این نگرش جهانی شدن جز ادامه رسالت دیرین انسان سفید

سرمایه‌داری غربی نیست، غربی‌ها درصددند همه جهان را تحت کنترل و سیطره خود درآورند. جهانی شدن همان لباس جدید مستعمرین غربی است که برنامه استعماری قدیم خود را با آن می‌پوشانند. جهانی شدن همان جهانی‌سازی غربی است که در رأس آن‌ها آمریکا است، جهانی شدن به این معنا آمریکایی سازی جهان می‌باشد. آمریکا و استعمار جهانی تلاش می‌کنند و همت می‌گمارند هنجارها و ارزش‌های غربی و آمریکایی را در جهان گسترش دهند، آن‌ها از تاریخ تلخ جنگ‌ها و استعمار نظامی خود عبرت گرفته، و احساس کنند که با جنگ و تهاجم نظامی و استعمارگری نخواهند توانست بر همه جهان تسلط پیدا کنند، بدین سبب سلطه‌جویی خود را با استراتژی نوین که همان تهاجم فرهنگی و تبلیغات است عوض کرده‌اند. آن‌ها با تهاجم فرهنگی و تبلیغات گسترده با بهره‌برداری از وسائل تکنولوژی و ارتباطات پیشرفته تا حدودی توانسته‌اند فرهنگ خود را به عنوان فرهنگ غالب و برتر به جهانیان معرفی کنند. آن‌ها نظام لیبرالیستی و سرمایه‌داری را به عنوان الگو و بهترین فرهنگ‌ها به جهانیان ابلاغ می‌کنند، به ویژه پس از فروپاشی شوروی سوسیالیستی و کمونیستی، تبلیغات غربی‌ها بیشتر شد، و به جهانیان ابراز کردند که دیگر طرف مقابل و هم ردیف نظام سرمایه‌داری نیست،. و کار تا بدینجا پیش رفت که تک قطبی شدن جهان را ادّعا کنند. بدین سبب برخی از محققان به پا خواسته و به نقد روند جهانی سازی غربی پرداختند، از جمله کسانی که این روند را نقد کرده است می‌توان افرادی چون تامیلسون،

دیوید هلد، ادوارد سعید، وروژه گارودی و امثال آن‌ها را نام برد. از دیدگاه تامیلسون فرهنگ جهانی شده‌ای که امروز شاهد آن هستیم برخواسته از سیر طبیعی و مبتنی بر هرج و مرج نیست، جهانی شدن امروز از جمع بین تجارب و نیازهای بشریت تشکیل نیافته است، جهانی شدن امروز همان حاکم گشتن فرهنگ غربی که در حال حاضر از توان بیشتری برخوردار است می‌باشد.⁽¹⁾یعنی می‌توان گفت که جهانی شدن امروز از نظر تامیلسون جز جهانی سازی فرهنگ غربی نیست.

روژه گارودی راجع به این موضوع می‌گوید: «جهانی سازی نظامی است که قدرت‌مندان را با ادّعای روابط آزاد و آزادی بازار قادر می‌سازد تا اصنافی از دیکتاتوری‌های ضد انسانی را به مستضعفان تحمیل نمایند».⁽²⁾

او با این بیان روشن نموده که جهانی شدن مساوی با غربی سازی است که به نفع آمریکا منتهی می‌شود. کسانی که با روند جهانی شدن مخالفند این قرائت از جهانی شدن را مورد تأیید قرار داده‌اند. برخی از طرفداران جهانی شدن مثل فرانسیس فوکویاما، ساموئیل هانتیگتون نیز به این دیدگاه گرایش دارند و جهانی شدن غربی را مورد تأیید قرار می‌دهند. فوکویاما از نظام لیبرالیستی و سرمایه‌داری حمایت کرده و جهانیان را برای رسیدن به پیشرفت و رفاه، به پیروی از این نام دعوت کرده است. رسیدن به پیشرفتی همه جانبه بنابر نظر او فقط در سایه آن نظام میسر خواهد بود. نظام غربی تنها

نظامی است که می‌تواند جهانی باشد، او نیز بر این نکته تأکید دارد که لیبرال دموکراسی می‌تواند نقطه تکامل ایدیولوژیک و آخرین شکل حکومت بشری باشد.⁽¹⁾

ساموئیل هانتینگتون نیز معتقد است که نظام غربی و لیبرال دموکراسی آخرین شکل حکومت بشری است که بر جهان حاکم می‌شود، فرهنگ غربی تنها فرهنگی است که در جهان غالب گشته است. و جهانیان طبق نگرش او به فرهنگ و نظام غربی گرایش پیدا می‌کنند و پیشرفته می‌شوند⁽²⁾.

طبیعتاً این قرائت از جهانی شدن به هیچ وجه با مهدویت اسلامی سازگاری ندارد. و بسیاری از مخالفان جهانی شدن، این معنا را اخذ کرده‌اند و آن را رد و نقد می‌کنند. آن‌ها در واقع با روند جهانی شدن فعلی و هژمونی غربی مخالفند، نه این که مخالف برقراری نظام واحد جهانی باشند. لذا برخی از اندیشوران پروژه بودن جهانی شدن را رد می‌کنند و بر این اعتقاد هستند که عوامل مختلفی وجود دارد که روند جهانی شدن را به وجود آورده‌اند.

3- پدیده جهانی شدن

گروهی از اندیشمندان چون آرجان آپادوریا بر این باورند که از روند جهانی شدن به طور کلی نمی‌توان به عنوان پروسه تاریخی برداشت کرد، کما این که نمیتوان آن را به عنوان پروژه غربی تلقی کرد، بلکه می‌توان هر دو را از عوامل پیدایش جهانی شدن محسوب نمود. جهانی شدن یک پدیده است که

بر اثر عوامل گوناگون از قبیل فن‌آوری، ایدیولوژی، قومیت آگاهی مردم نسبت به امور جهانی به سبب وجود رسانه‌های ارتباطی به وجود آمده است. طبق این نگرش جهانی شدن محصول چند عامل می‌باشد که آرجان آپادوریا در مقاله معروف خود پنج عامل را نام می‌برد که عبارتند از عامل فن‌آوری، ایدیولوژی، سرمایه، قومیت و رسانه‌های ارتباطی که همه آن‌ها وضعیتی را ایجاد کرده‌اند که در پیدایش روند جهانی شدن نقش خاص خود را داشته‌اند. بدین سبب به طور کلی نمی‌توان آن را پروسه یا پروژه، طبیعی یا تعمدی تلقی کرد بلکه بخشی از آن‌ها در شکل‌گیری پدیده جهانی شدن نقش به سزایی داشته، و برخی دیگر در وسعت بخشی از این روند نقش داشته‌اند.⁽¹⁾

نگرش‌ها به ماهیت جهانی شدن‌

به لحاظ ماهوی نیز دیدگاه‌های متفاوتی نسبت به چیستی جهانی شدن وجود دارد:

برخی از نظریه پردازان جهان سوم به دو نوع جهانی شدن (جهانی شدن مصطلح و جهانی شدن واقعی) قائلند. آن‌ها بین جهانی شدن مصطلح و جهانی شدن متصور و واقعی تفکیک کرده است. جهانی شدن مصطلح را ریشه در تحولات سرمایه‌داری غربی می‌دانند.

طرفداران سرمایه‌داری درصددند از روند جهانی شدن به سود بیشتری دست یابند و در تلاش هستند تضادهایی که نظام سرمایه‌داری هم به لحاظ

نظری و معرفتی و هم به لحاظ اقتصادی - اجتماعی با آن مواجه است توجیه کنند. بنابر نگرش آنان این تضاد در ذات مبانی مدرنیته نهفته است. اومانیسم و خرد خود بنیاد و تجربه‌گرایی که مباین سرمایه‌داری را تشکیل می‌دهند، به نفی خدا انجامیده است، نفی و انکار خدا به مثابه نفی ذات و غایت برای انسان می‌باشد، بدین سبب جهانی شدن مصطلح نمی‌تواند به طور کامل در دنیا پیاده شود. جهانی شدن واقعی فقط در سایه دین شامل خدا می‌تواند تحقق پیدا کند.⁽¹⁾

تنها دین و مکتب حق است که می‌تواند جهانی باشد، ما معتقدیم تنها دین و مکتبی که می‌تواند جهانی باشد، مکتب اسلام است. و اساساً مفهوم خاتمیت همین است. اگر ما معتقدیم پیامبر اکرم‌صلی الله علیه وآله خاتم تمام انبیا است و پس از او دیگر هیچ پیامبری نیست، معنی آن این است که این دین جهانی است؛ برای همه و برای همیشه»

با این بیان روشن می‌شود که تنها جهانی شدنی امکان وجودی دارد که با جهان و خالق هستی سازگاری داشته باشد. ولی بسیاری دیگر از اندیشمندان جهان سوم و متفکران جهان اسلام چون دکتر حسن حنفی، ابراهیم ابوربیع، بر این اعتقادند که جهانی شدن جز شیوه استعمار نوین غربی‌ها نیست. بدین سبب بیشتر نظریه پردازان اسلام و جهان سوم نگرش خوشی راجع به جهانی شدن نداشته‌اند.

1 - نگرش مدرن - لیبرال دموکراسی

اصطلاح مدرن از ریشه لاتین اقتباس گردیده است که به معنای (به روز بودن یا در جریان بودن) است. مدرنیسم به شیوه‌های نوین در مقابل شیوه‌های سنتی به کار رفته است، مدرنیسم به شیوه‌هایی از زندگی یا سازمان اجتماعی مربوط می‌شود که از سده هفدهم به بعد در اروپا پیدا شد و به تدریج نفوذ کم و بیش جهانی پیدا کرد.⁽¹⁾

به عقیده (گیدنز 1377) بارزترین خصائص و عناصر مدرنیسم عبارتند از: سکولاریستی فراگیر، کاپیتالیسم، دموکراسی لیبرال، فردگرایی، عقل‌گرایی، و انسان‌گرایی. این خصایص آزادی گسترده را به انسان مدرن بخشیده است به گونه‌ای که از مرزهای سنتی و دینی فراتر رفته و خدا را از زندگی اجتماعی و سیاسی انسان دور ساخته است. به عبارت دیگر انسان مدرن از حکومت کلیسای مستبد جدا و آزاد شده است.

طرفداران مدرنیته، پیشرفت‌های علمی و تکنولوژی را مرهون آن اصول می‌دانند، به همین دلیل اغلب اندیشمندان غربی بر این باورند که جهانی شدن محصول مدرنیته است. آن‌ها طبق اصول مدرنیسم روند جهانی شدن را تفسیر و تحلیل کرده‌اند.

گیدنز سعی کرده بین چهار رکن مدرنیته که عبارتند از نظام سرمایه‌داری، صنعت گرایی، نظارت و کنترل به ویژه کنترل سیاسی دولت - ملت، و قدرت نظامی و بین چهار رکن متجانس دیگر که عبارتند از اقتصاد سرمایه‌داری

جهانی، تقسیم کار بین‌المللی، سیستم دولت - ملت، نظم جهانی که ابعاد جهانی شدن از آن‌ها تشکیل شده است ارتباط برقرار نماید.⁽¹⁾

نظم جهانی که جوامع بشری به آن سمت پیش می‌روند از دیدگاه گیدنز همان مدرنیته بزرگ شده یا جهانی شدن مدرنیته است. او جهانی شدن را مدرنیته بزرگ شده می‌داند. طبق نگرش مدرن، جهانی شدن همان اوج مرنیته است. آن‌ها روند جهانی شدن را با مدرنیته پیوند زده‌اند، به گونه‌ای که این روند را از اصول مدرنیته جداناپذیر می‌دانند. رابرتسون از جهانی شدن به عنوان مدرنیته بزرگ شده یاد کرده است.⁽²⁾او بر این باور است که جهانی شدن پیوند تنگاتنگ با مدرنیته دارد جهانی شدن محصول تلاش‌های مدرنیزاسیون است که در سال‌های پیش با موانع و مشکلاتی از طرف سنت‌گرایان و بنیادگرایانی رو به رو بودند که نتوانستند عقائد و اصول خود را در جهان پیاده کنند، اما با کمک تکنولوژیک و شبکه‌های رایانه‌ای (اینترنت) تا حدودی توانسته‌اند اصول مدرنیته را دوباره زنده کنند، و به سطح جهانی گسترش دهند. جهانی شدن محصول فرهنگ اومانیسم و عقلانیت است که هر دو از اصول مدرنیته به حساب می‌آیند. طبق این نگرش سرانجام لیبرال دموکراسی مبنای زندگی بشر قرار خواهد گرفت؛ زیرا نظام بدیل و هم‌ردیف آن در دنیا وجود ندارد. همچنان که متفکرانی چون فوکویاما بیان کرده‌اند که

انتهای جنگ سرد و فروپاشی نظام سوسیال کومونیستی دلیل بر آن است که نظام لیبرال دموکراسی بی بدیل مانده و پیروز شده است. او بر این اساس نظریه پایان تاریخ را ابراز کرده است. همچنان که داگلاس از او نقل کرده که می‌گوید: «با فروپاشی نظام کمونیستی این دوره از تاریخ به پایان رسید و از دهه 1990 جهانی شدن مبتنی بر الگوی بازار سرمایه‌داری غالب شده است، و به لحاظ عملی غیر پاسخ‌گو و بی‌رقیب مانده است. گفته می‌شود همزاد این جهانی شدن اقتصادی، تفوق دموکراسی در کل جهان است به همراهی گفتار آن و نهادهای نظام کثرت‌گرای (پلورالیست) انواع کنترل‌ها و تعدیل‌ها، احزاب، رأی‌گیری‌هاو حقوق بشر».⁽¹⁾

هانتینگتون، دانشمند دیگری است که جهانی شدن را با مدرنیته پیوند زده است و نظام دموکراسی را تنها نظام غالب و مورد قبول جهانیان می‌داند. او در خصوص این موضوع تصریح کرده که بین سال‌های 1974 تا 1990، نظام‌های حکومتی بیش از 30 کشور در جنوب و شرق اروپا، آمریکای لاتین و شرق آسیا، از نظام‌های اقتدارگرا، به نظام‌های دموکراتیک تغییر یافته‌اند. او معتقد است که نظام دموکراسی نظام جهانی خواهد بود و همه جهانیان آن را قبول خواهند کرد.⁽²⁾

2 - نگرش نئومارکسیستی

نئومارکسیست‌ها بر این باورند که جهانی شدن امروز جز ادامه سلطه

طبقاتی با بهره‌گیری از تکنولوژی‌های جدید نیست. طبق این نگرش جهانی شدن شکل جدیدی از استعمار است. از دیدگاه نظریه‌پردازان نئومارکسیست، جهانی شدن ماهیتی برنامه‌ریزی شده دارد که طی آن تمدن سرمایه‌داری غربی درصدد بسط خود در عرصه جهانی است. ادوارد سعید این واقعیت را این چنین تعبیر کرد:

«امپریالیسم سرمایه‌داری با جهانی شدن وارد فاز جدید خود شده است. و همانند مراحل پیشین درصدد استعمار دیگران است».⁽¹⁾

آنان چنین فرایندی را نامقبول می‌دانند. اندیشمندانی چون امانویل والراستین، گوندر فرانک، پل باران از این قبیل هستند.⁽²⁾مارکسیست‌ها معتقدند که جهانی شدن سرمایه‌داری جهانی شدن واقعی نخواهد بود، جوامع انسانی سرانجام به سراغ مبانی سوسیالیستی که عبارتند از مساوات و عدالت گرد خواهند آمد، و حکومت جهانی کمونیستی تحقق خواهد یافت. حکومتی که بر اساس مرام اشتراکی و فقدان دولت و نفی مالکیت استوار خواهد بود.⁽³⁾

3 - نگرش پست مدرنیست

برخی از متفکران غربی چون لاک‌تاپ، کیت نش جهانی شدن را با پست مدرنیسم پیوند می‌زنند. آن‌ها معتقدند که جهانی شدن فرایندی در بستر مدرنیسم است، و جامعه جهانی همان جامعه پست مدرن است. زیرا یکی از

ویژگی‌های بارز پست مدرنیسم، تبدیل شدن واقعیت‌های سخت و متصلب به پدیده‌های منعطف و سازگار است. همچنان که لاک تاپ در مقاله خود راجع به افول رشد جنبش‌های ملّی‌گرایی در جامعه پست مدرن، افول زبان‌های محلی در برابر رشد زبان‌های شاخص (مثل انگلیسی، فرانسوی و آلمانی) و معضلات این تحولات بحث و بررسی کرده است او معتقد است که در برابر این تحولات که در آن، فرهنگ‌ها و زبان‌های محلی تهدید می‌شوند، برای آمادگی برخورد با سایر تحولات جهانی شدن مهم‌ترین وظیفه جوامع، ساختارشکنی هویت ملی است. این ساختارشکنی به معنای طرد و نفی ملیت و ارزش‌های آن نیست؛ بلکه عبارت است از فراخوان مفهوم سازگاری از هویت که با اقتضائات جامعه پست مدرن سازگار باشد. این کار با نقد خودآگاهی نسبت به هویت دست می‌دهد. خودآگاهی که با آگاهی از شرایط موجود در جهان باشد.⁽¹⁾او معتقد است که جهانی شدن هر چند با مدرنیته پیوند خورده اما جامعه جهانی فقط در جامعه پست مدرنیسم امکان‌پذیر می‌باشد، زیرا جامعه پست مدرن قادر است هر پدیده را با وضعیت موجود جهانی سازگار سازد. چنین قدرتی ناشی از خصائص و ویژگی‌های ساختاری و محتوایی پست مدرنیسم است که عبارتند از:

الف - نفی کلیت و جامعیت از هر گونه فکر و عقیده

ب - انکار انسجام یافته فرد و اجتماع انسانی

ج - اعلان پایان و بی‌اعتباری ایدیولوژی

د - انکار حقیقت ثابت و عینی

ه - برخورد انتقادآمیز نسبت به هر نوع معرفت‌شناسی.⁽¹⁾

ریشه‌های تاریخی جهانی شدن

ریشه‌های تاریخی جهانی شدن را می‌توان به عمق تاریخ بشر مربوط دانست. طبق نظر جامعه‌شناسان و باستان‌شناسان، زندگی بشر از زندگی‌های محدود خانوادگی و انفرادی در جنگل‌ها و غارها و پناهگاه‌ها شروع شده و به تدریج به جمعیّت‌های عشیره‌ای و قبیله‌ای و اجتماعات محدود در کنار چشمه‌ها و رودخانه‌ها تبدیل شده، بعداً تبدیل به روستاها و واحدهای کوچک شده‌اند و سپس شهرها تشکیل شده و از شهرها به تدریج کشورها و دولت‌ها پدید آمده‌اند. بنابر این، در مجموع، زندگی بشر به سوی جهانی شدن در حرکت است. یعنی هر چه که به پیش می‌رویم تفرقه‌ها کم و تجمع‌ها زیاد می‌شود. البته این حرکت در قرون اخیر سرعت بیشتر به خود گرفته است، و با بهره‌گیری از وسایل جدید ارتباط جمعی حرکت به سوی جهانی شدن شتاب بیشتری خواهد گرفت.

نسبت حکومت مهدوی با جهانی‌سازی غربی

حکومت حضرت مهدی‌علیه السلام حکومت آرمانی است که بر اساس خلافت الهی استوار است. حکومتی است که عدل و داد، رفاه و خوشبختی همه افراد انسان، در آن تأمین می‌شود. حکومتی است که می‌تواند حکومت ایده‌آل برای

جهان باشد. در مقابل آن، جریان جهانی سازی غربی است که درصدد است فرهنگ و نظام غربی را جهانی سازد. غربی‌ها به ویژه آمریکا با بهره‌گیری از تکنولوژی پیشرفته ارتباطات از قبیل ماهواره و شبکه‌های رایانه تلاش کرده‌اند تا حاکمیت جهان را به دست بگیرند، نظام سرمایه‌داری را بر جهان مسلط سازند. غربی‌ها با زیرکی بر روند جهانی شدن سوار شده‌اند و آن را به نفع خود سوق داده‌اند. ادّعاهایی را در جهان گسترش می‌دهند، که بسیاری از کشورهای عقب‌افتاده با آن گول خورده‌اند. مسائلی چون حقوق بشر، دموکراسی، قدرت تأمین امنیت جهان، آزادی، مقابله با تروریست، سلاح‌های هسته‌ای و... را در سطح جهان مطرح می‌کنند، و خود را قهرمان جهان معرفی می‌کنند. آمریکا و مزدوران او برای حمله و لشکرکشی به کشورهای دیگر، از حقوق بشر و دموکراسی بهانه گرفته‌اند و به عنوان مدافع آزادی و دموکراسی لشکرکشی و تجاوز به کشورهایی چون افغانستان، عراق، ویتنام، و... را انجام داده‌اند. آن‌ها خود را صاحب دنیا می‌دانند و می‌خواهند حکومت جهانی را برای نفع و سود خود تشکیل دهند. سازمان ملل متحد را به این منظور به وجود آوردند که زمینه را برای تشکیل حکومت جهانی فراهم کند. صاحبان قدرت مانند آمریکا، انگلیس، فرانسه بر سازمان ملل متحد حاکم هستند، حق وتو را برای خود و چهار کشور دیگر اختصاص داده‌اند تا بتوانند در مقابل تصمیمات عاقلانه دنیا که مخالف با منافع آن‌ها باشد، بایستند. هر نهضتی و انقلابی که برای آزادی و استقلال برپا شود اگر گروه آن با آمریکا و دوستانش مخالف باشد گروه تروریست در جهان تلقی می‌شود. در فرهنگ آمریکا هر قیامی که بر ضد منافع آنان در جهان رخ می‌دهد تروریست است.

روشن است که حکومت حضرت مهدی‌علیه السلام با جریان جهانی سازی غربی تماماً متغایر است، زیرا این واقعیت آشکارا با عدالت و حقوق بشر مخالف است. هر عاقلی از این ماجرا متنفّر است. در حالی که مهمترین ویژگی‌های حکومت حضرت مهدی‌علیه السلام گسترش عدالت بر سراسر گیتی است. علاوه بر آن، مبانی فکری و معرفت شناختی جهانی سازی غربی با مبانی فکری حکومت جهانی حضرت مهدی‌علیه السلام نیز ناسازگار است. از این لحاظ، می‌توان وجوه ناسازگاری جهانی شدن فعلی که رنگ غربی بر آن حاکم است را با آموزه مهدویت اسلامی بررسی کرد.

نقد مبانی فکری جهانی‌سازی غربی

مهمترین مبانی فکری و نظری تمدن غربی که با مبانی فکری و اندیشه مهدویت اسلامی ناسازگار است عبارتند از:

1 - انسان محوری:

مبانی فکری و نظری تمدن غربی بر محوریت انسان استوار است، در حالی که مهدویت اسلامی بر محوریت آفریننده جهان هستی استوار می‌باشد. انسان مداری بر این اعتقاد است که انسان بخشی از جهان طبیعت است که بر اساس یک فرایند مداوم پا به عرصه وجود گذاشته است. این عقیده تحت تأثیر شدید نظریه تحول طبیعی داروین است و از آن فراتر رفته که معتقد است هر چیزی حتی فلسفه و دین مشمول قانون تحول خواهد بود. این طرز تفکر

نیز موجب انکار آفرینش جهان و انسان از طرف خداوند می‌شود⁽¹⁾و از هر گونه معنویتی به دور است، و تنها نگاه مادّی‌گرایانه به همه چیز دارد. طبیعتاً این مبنا با مبنای معرفت شناختی اندیشه دینی و اسلامی سازگاری ندارد. اسلام انسان و جهان را مخلوق خداوند سبحان می‌داند. خداوند یک سری احکام و دستورات را برای انسان بر اساس مصالح و مفاسد آن‌ها وضع نموده است. آفریننده انسان راجع به مصالح و مفاسد آن‌ها از خود انسان داناتر است. پس حکومت جهانی حضرت مهدی‌علیه السلام بر اساس خدا محوری استوار خواهد بود. که هم به امور مادّی توجه دارد و هم به مسائل معنوی.

2- سکولاریسم (جدایی دین از سیاست و زندگی اجتماعی):

غربی‌ها در تمدن خود بر جدایی دین از سیاست و زندگی اجتماعی پای می‌فشارند. در حالی که مهدویت اسلامی بر عدم جدایی دین از سیاست مبتنی است. سیاست و دین تفکیک‌ناپذیر است. پیام اسلام منحصر به زندگی فردی نیست بلکه شامل زندگی اجتماعی و سیاسی نیز می‌باشد. این مبنای جهانی سازی غربی با آموزه مهدویت نیز سازگاری نخواهد داشت. دین در فرهنگ اسلامی هرگز از سیاست جداپذیر نمی‌باشد. انبیا و اوصیا الهی در طول تاریخ علاوه بر اصلاح درونی و اعتقادی انسان، بر اصلاح زندگی اجتماعی و اقامه عدل و نابود ساختن ظلم و جور نیز مأمور بوده‌اند. جدایی دین از سیاست موجب خلأ معنوی و گرفتاری‌های انسان شده است حکومت جهانی حضرت مهدی‌علیه السلام حکومت دینی است که احکام و دستورات الهی در آن پیاده و عملی می‌شود.

3 - لیبرالیسم (آزادی بی‌بند و قید):

لیبرالیسم غربی آزادی بی‌قید و بند را به انسان بخشیده است. دولت و دین، و... حقی ندارند این آزادی را از انسان بگیرند. هر کسی می‌تواند با آزادی کامل خواسته‌های خود را برآورده کند. این امر به حداقلی نقش دولت، دین در زندگی فردی و اجتماعی منجر می‌شود و شکاف طبقاتی را بین جوامع انسانی ایجاد می‌کند. این مبنا با آموزه مهدویت نیز به هیچ وجه سازگاری نخواهد داشت. مهدویت انسان را به فضیلت و معنویت و سعادت واقعی دعوت نموده است، آزادی انسان را در چارچوب فضیلت و معنویت می‌داند. آموزه مهدویت در واقع با آزادی انسان منافاتی ندارد. خداوند انسان را موجود آزاد و مختار آفریده است. آزادی انسان به این معنا نیست که هر کاری بخواهد آن را انجام بدهد، مثل کارهایی که موجب سلب آزادی انسان‌های دیگر می‌شود یا رفتارهایی که منجر به هلاکت عده‌ای از انسان‌ها می‌گردد. آزادی انسان به این معنا است که انسان خود را از هر گونه بندگی و بردگی غیر از خدا از قبیل هوای نفس، مقام و... آزاد سازد. از این رو هر کسی می‌تواند آزادانه راه فضیلت و معنویت را طی نماید. اما لیبرالیسم غربی این معنا از آزادی را نپذیرفته است، و به آزادی بی‌قید و بند اعتقاد دارد. در حالی که این نوع از آزادی موجب ظلم و سلب آزادی برخی از انسان‌ها می‌شود. لیبرالیسم غربی که از مبانی جهانی سازی غربی است با آموزه دینی و مهدویت اسلامی سازگاری ندارد.

4 - حس گرایی، و تجربه‌گرایی

یکی از مبانی فکری غربی حس‌گرایی است، که بر این باور است که علمی

یا واقعی بودن هر چیزی، زمانی ثابت خواهد شد که از راه تجربه و حس به اثبات رسیده باشد. به عبارت دیگر مبانی فکری غربی بر اساس حس یا عقل محض استوار می‌باشد در حالی که مبانی فکری مهدویت علاوه بر عقل بر وحی و معارف وحیانی نیز مبتنی می‌باشد. طبیعتاً، غربی‌ها بر این اساس مادّی‌گرایانه به واقعیات می‌نگرند که منجر به انکار وجود ماوراء مادّی (متا فیزیک) شده است. از این رو مبانی جهانی سازی غربی با مبانی مهدویت سازگاری ندارد...

علاوه برآن، جهانی سازی غربی جز به استثمار و استعمار جهان غیر غربی منتهی نمی‌شود. تسلط آن‌ها بر تکنولوژی‌های پیشرفته موجب استکبار آن‌ها می‌شود و ادّعای رهبری جهان را به جهانیان اعلام کرده‌اند هژمونی غربی همه عالم را فرا می‌گیرد. در حالی که مهدویت اسلامی بر گسترش عدل در همه زمین تأکید فراوانی دارد، همه انسان‌ها چه در غرب زندگی کنند چه در شرق، چه در شمال دنیا زندگی کنند چه در جنوب در فرهنگ مهدوی برابرند. همه آن‌ها بندگان خدا هستند. غرب و شرق، رنگ و نژاد موجب برتری بین آن‌ها نمی‌شود. و همچنین اگر جهانی شدن به معنای تسلط نظام سرمایه‌داری در جهان باشد، این معنا از جهانی شدن نیز به هیچ وجه با آموزه مهدویت سازگاری نخواهد داشت. زیرا سرمایه‌داری غربی بر اساس کسب سود بیشتر مبتنی است که منجر به ظلم و ستم به جامعه انسانی می‌شود. سودها و ثروت‌ها فقط در اختیار سرمایه‌داران قرار خواهد گرفت و بسیاری دیگر از جوامع انسانی از آن محروم می‌شوند. در حالی که مهدویت اسلامی سودها و

ثروت‌ها را در اختیار همه جوامع انسانی می‌گذارد، اقتصاد و سرمایه از منظر اسلام و مهدویت صرفاً تأمین کننده نیازهای بشر برای نیل به سعادت و رفاه دنیوی و اخروی می‌باشد. اسلام می‌آموزد که خدا انسان را برای دنیا نیافریده است، سعادت واقعی انسان در جهان آخرت است زندگی واقعی در این جهان نیست، چنانچه در قرآن آمده است: «وَإِنَّ الدَّارَ الْأَخِرَةَ لَهِیَ الْحَیَوَانُ لَوْ کانُوا یَعْلَمُونَ»؛⁽¹⁾«و زندگی واقعی سرای آخرت است، اگر می‌دانستند!»

تا اینجا روشن شد که اگر جهانی شدن به معنای جهانی سازی غربی باشد به هیچ وجه با آموزه مهدویت سازگار نخواهد بود. اما اگر جهانی شدن از محتوای غربی تخلیه شود و به معنای همگرایی و همبستگی جهانی باشد که به تشکیل حکومت واحد جهانی منتهی شود، این معنا نه تنها با آموزه مهدویت سازگار می‌باشد بلکه می‌تواند از لوازم تشکیل حکومت جهانی حضرت مهدی‌علیه السلام باشد جهانی شدن به این معنا می‌تواند زمینه ساز تحقق حکومت جهانی مهدوی باشد؛ زیرا تحقق حکومت جهانی را فقط بر اساس مصالح و مفاسد جوامع انسانی می‌توان تصور کرد، و تنها خالق و هستی بخش انسان است که می‌تواند راجع به مصالح و مفاسد آن‌ها آگاهی کامل داشته باشد. هر کسی نمی‌تواند رهبری حکومت جهانی را به عهده بگیرد، تنها کسی می‌تواند چنین مسئولیت بزرگ را به عهده گیرد که خود را از هر چیزی جز خداوند آزاد سازد. به عبارت دیگر رهبر حکومت جهانی باید مرد الهی باشد که نزدیک‌ترین و برترین بندگان خدا است، و فقط برای خدا کار کند. آن مرد الهی

جز بر حضرت مهدی‌علیه السلام که در متون دینی اسلام آمده است قابل انطباق نمی‌باشد.

چالش‌ها و فرصت‌های جهانی شدن‌

جریان جهانی شدن می‌تواند چالش‌هایی را به مقولات اجتماعی و دینی ایجاد کند کما این که می‌تواند فرصت‌هایی را برای آن‌ها فراهم نماید. این امر وابسته به این است که چگونه این مقوله را ارزیابی کرد؛ جهانی شدن از جهتی نقش دولت و دین را در حیات اجتماعی کمرنگ می‌کند، و از جهتی دیگر فرصتی برای گسترش ایده‌های دینی در بین جوامع جهان فراهم می‌نماید.

جهانی شدن از منظر اقتصادی نیز چالش‌ها و فرصت‌ها را بر جای گذاشته است. از این رو برخی از اندیشمندان بر این باورند که جهانی شدن دارای جهات منفی و دارای جهات مثبت می‌باشد. اندیشمند شرقی "ساساکومیشو" معتقد است که جهانی شدن پدیده‌ای است که با خود متناقض است و بر حسب رویکرد به آن مولد اختلاف، تمایزگذاری و تنوع و هم همسانی و هم جنس سازی است.⁽¹⁾

طبق نظر وی جهانی شدن از این جهت منفی است که سبب بروز اختلاف و تمایز در بین جامعه می‌شود، و جوامع انسانی را به این سمت می‌کشاند که برتری و تمایز خود را در عرصه جهان ارائه کنند، این امر به نفع صاحبان قدرت و تکنولوژی و به ضرر کشورهای در حال توسعه و جهان سوم است. و از

جهتی مثبت است که زمینه همسانی و هم‌جنس سازی را در بین جامعه فراهم می‌کند، این امر وابسته به چگونگی رویکرد انسان از جهانی شدن است.

جنبه‌های منفی جهانی شدن‌

«جهانی شدن» به رغم آن‌که یک روند و حرکت تدریجی، طبیعی و تکاملی را طی کرده و در عصر جدید به مراحل بالایی از بالندگی و شکوفایی علمی، اقتصادی و تکنولوژی دست یافته است، ولی در عین حال آثار منفی نیز در پی داشته است، که می‌توان به برخی از آن‌ها اشاره کرد:

1 - نبود رهبری واحد و تأثیرگذار در عرصه بین الملل و فزونی رقابت‌ها و ستیزه‌جویی‌ها.

2 - ترویج فساد، بی بند و باری، فحشا و فرهنگ منحط غربی و از بین رفتن آموزه‌های اخلاقی و معنوی در پرتو این فرآیند.

3 - به وجود آمدن نابرابری‌های اقتصادی در برخی از کشورها.

4 - افزوده شدن بر معضل بیکاری به جهت رشد سریع فنّ‌آوری و مکانیکی شدن بسیاری از امور زندگی.

5 - جهانی شدن جرایم و خلاف‌ها؛ از قبیل قاچاق مواد مخدّر، قاچاق زنان و کودکان و... و نیز شیوع بیماری‌هایی از قبیل ایدز و... .

6 - تسلّط فرهنگ غربی بر دیگر فرهنگ‌ها به شکل تلاش برای مسخ کردن هویّت فرهنگی ملّت‌های دیگر و مطرح کردن فرهنگ غربی به عنوان جایگزین.

جهانی شدن در منابع دینی

در قرآن کریم و روایات اسلامی به موضوع «جهانی شدن و جهانی سازی» اشاره شده است، هر چند معنا و مفهومی را که اسلام از این دو واژه ارائه می‌دهد با معنا و مفهوم غربی و غیر اسلامی آن متفاوت است. ولی در عین حال اگر «جهانی شدن» به صورت طبیعی خود پیش برود می‌تواند زمینه‌ساز حکومت جهانی باشد که اسلام آن را معرفی کرده است.

اینک به برخی از آیات و روایات در این باره اشاره می‌کنیم:

الف: دولت جهانی در قرآن کریم

1 - « وَلَقَدْ کَتَبْنا فِی الزَّبُورِ مِنْ بَعْدِ الذِّکْرِ أَنَّ الْأَرْضَ یَرِثُها عِبادِیَ الصّالِحُونَ»؛⁽¹⁾«و ما بعد از تورات، در زبور داوود هم نوشتیم که حتماً بندگان نیکوکار من ملک زمین را وارث و متصّرف خواهند شد».

2 - « وَعَدَ اللَّهُ الَّذِینَ آمَنُوا مِنْکُمْ وَعَمِلُوا الصّالِحاتِ لَیَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِی الأَرْضِ کَمَا اسْتَخْلَفَ الَّذِینَ مِنْ قَبْلِهِمْ وَلِیُمَکِّنَنَّ لَهُمْ دِینَهُمُ الَّذِی ارْتَضی لَهُمْ وَلِیُبَدِّلَنَّهُمْ مِنْ بَعْدِ خَوْفِهِمْ أَمْناً...»؛⁽²⁾«خداوند به کسانی از شما که ایمان آورده و کارهای شایسته انجام داده‌اند وعده می‌دهد که قطعاً آنان را حکمران روی زمین خواهد کرد؛ همان‌گونه که به پیشینیان آن‌ها خلافت روی زمین را بخشید و دین و آیینی را که برای آنان پسندیده پا برجا و ریشه‌دار خواهد ساخت و ترسشان را به امنیت و آرامش مبدّل می‌کند...».

3 - « هَوَ الَّذِی أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالهُدی وَدِینِ الحَقِ‌ّ لِیُظْهِرَهُ عَلَی الدِّینِ

کُلِّهِ وَلَوْ کَرِهَ المُشْرِکُونَ»؛⁽¹⁾«او کسی است که رسول خود را با هدایت و دین حق فرستاد تا آن را بر همه ادیان غالب سازد هر چند مشرکان کراهت داشته باشند.»

در روایت آمده که حضرت علی‌علیه السلام هنگام تلاوت این آیه، از یاران خود پرسید: آیا این پیروزی حاصل شده است؟ گفتند: آری. حضرت فرمود: «نه، سوگند به کسی که جانم به دست اوست، این پیروزی آشکار نمی‌شود مگر زمانی که هیچ آبادی روی زمین نماند مگر آن‌که صبح و شام بانگ لا اله الاّ اللَّه از آن به گوش رسد».⁽²⁾

ب: دولت جهانی در روایات

1- حاکم نیشابوری به‌سندش از ابوسعیدخدری نقل می‌کند که رسول خداصلی الله علیه وآله فرمود: «تملأ الأرض جوراً و ظلماً فیخرج رجل من عترتی یملک الأرض سبعاً أو تسعاً فیملأ الأرض قسطاً و عدلاً»؛⁽³⁾«زمین پر از ستم و ظلم می‌شود، در این هنگام شخصی از عترتم خروج می‌کند و مدت هفت یا نه روز مالک کل زمین خواهد شد و در این هنگام زمین را پر از عدل و داد خواهد کرد».

2 - و نیز احمد بن حنبل به سندش از ابو سعید خدری نقل کرده است که رسول خداصلی الله علیه وآله فرمود: «لا تقوم الساعة حتی تملأ الأرض ظلماً وعدواناً. قال: ثم یخرج رجل من عترتی من أهل بیتی یملأها قسطاً وعدلاً کما ملئت ظلماً وعدواناً»؛⁽⁴⁾«قیامت بر پا نمی‌شود تا این که زمین پر از عدل و داد شود.

فرمود: آن هنگام مردی از عترتم از اهل بیتم خروج کرده، زمین را پر از عدل و داد می‌کند همان‌گونه که پر از ظلم و جور شده است».

3 - امام باقرعلیه السلام فرمود: «یملک القآئم ثلاثمائة سنة ویزداد تسعاً کما لبث أهل الکهف فی کهفهم؛ یملأ الأرض عدلاً وقسطاً کما ملئت ظلماً و جوراً فیفتح اللَّه له شرق الأرض و غربها. و یقتل الناس حتی لایبقی إلّا دین محمد. ویسیر بسیرة سلیمان بن داود و یدعو الشمس والقمر فیجیبانه و تطوی له الارض و یوحی الیه فیعمل بالوحی بأمراللَّه؛⁽¹⁾امام قائم 309 سال مالک زمین شده در آن حکومت می‌کند همان مقدار که اهل کهف در غارشان درنگ کردند. آن‌گاه زمین را پر از عدل و داد خواهد کرد؛ آن گونه که پر از ظلم و جور شده است. پس خداوند برای او شرق و غرب عالم را فتح می‌کند. او مردم را می‌کشد تا تنها دین محمد(اسلام) بر روی زمین باقی بماند او به سیره سلیمان بن داود عمل می‌کند، خورشید و ماه را می‌خواند و آن دو نیز او را اجابت می‌کنند. زمین برای او به چرخش در می‌آید و بر او وحی می‌گردد و او نیز به امر خدا به وحی عمل می‌کند».

امتیازات طرح اسلام‌

همان‌گونه که اشاره شد، جهانی شدن و جهانی سازی و جهانی کردن که اسلام معرفی می‌کند با آنچه دیگران به تصویر کشیده و درصدد پیاده کردن آن هستند فرق اساسی دارد. آنچه را که اسلام تصویر می‌کند از امتیازات خاصی

برخوردار است که به برخی از آن‌ها اشاره می‌کنیم:

1 - حکومت واحد جهانی اسلامی، تحت رهبری افراد صالح و وارسته و شخصیّت‌های برجسته دینی که معصوم از خطا و تالی تلو معصومند اداره می‌شود، و قانون خدا در آن جامعه حاکم است، ولی حکومت واحد جهانی پیشنهادی غرب، تحت نظر و اشراف قدرتمندان و زورمداران و ستمگران است.

2 - از دید اسلام، محور تمام امور در جامعه، خدا و احکام اوست، ولی در جهانی شدن و جهانی سازی غرب، محور، قوانین موضوعه بشری است.

3 - حکومت جهانی امام مهدی‌علیه السلام بر محور توسعه اخلاقی، اجتماعی، امنیّتی استوار است، در حالی که در حکومت جهانی غرب، معنویّت هیچ جایگاهی ندارد.

4 - توسعه علمی از ویژگی‌های حکومت جهانی امام مهدی‌علیه السلام است،⁽¹⁾در حالی که در عصر جهانی شدن غربی، دانش پیشرفته در انحصار کشورهای خاصی است که این کشورها از انتقال آن به کشورهای دیگر جلوگیری می‌کنند.

5 - حکومت جهانی حضرت مهدی‌علیه السلام حکومتی است مبتنی بر آموزه‌های حیاتی و دینی، در حالی که جهانی شدن، پیامد و حاصل آگاهانه و ناآگاهانه پیشرفت‌های سیاسی، اقتصادی، فن‌آوری، در ارتباط با نظام سرمایه‌داری و سلطه‌طلبی است.

6 - حکومت واحد جهانی مهدی‌علیه السلام ولایی است و مشروعیّت خود را از

خدا دارد که از ناحیه مردم نیز مورد پذیرش است، در حالی که جهانی شدن، مشروعیّت حکومت جهانی را از ناحیه مردم می‌داند، آن هم با هزاران فریب‌کاری که در گرفتن آرای مردم به کار می‌گیرد.

7 - حکومت واحد جهانی حضرت مهدی‌علیه السلام بر مبنای حاکمیّت عقل است، زیرا عقل انسان‌ها در عصر ظهور به کمال می‌رسد، در حالی که حکومت، بر اساس جهانی سازی، بر مبنای هواهای نفسانی و تمایلات حیوانی شکل می‌گیرد.

از امام باقرعلیه السلام روایت شده که فرمود: «إذا قام قائمنا وضع یده علی رؤوس العباد فجمع بها عقولهم»؛⁽¹⁾«هنگامی که قائم ما قیام کند خداوند دستش را بر سر بندگان می‌گذارد و عقول آن‌ها را توسط آن کامل و افکارشان را پرورش داده و تکمیل می‌کند.»

8 - در حکومت واحد جهانی حضرت مهدی‌علیه السلام به خاطر توسعه‌ای که در دانش و عقل بشر پیدا می‌شود، تمامی ظرفیت‌های اقتصادی طبیعت کشف می‌شود و سرمایه به حد وفور در اختیار مردم قرار می‌گیرد و سیستم توزیع نیز درست عمل می‌کند...⁽²⁾در حالی که در نظام‌های اقتصادی حاکم بر جهان، شکاف‌های اقتصادی وحشتناکی وجود دارد.

9 - طبق کلام امیرالمؤمنین‌علیه السلام در حکومت واحد جهانی حضرت مهدی‌علیه السلام مؤمنان به دور او اجتماع می‌کنند و از افراد فاسق و فاجر و کافر در آن حکومت

اثری نیست،⁽¹⁾در حالی که در جهانی سازی غربی، مؤمنان واقعی جایگاهی ندارند و اطراف حاکمان و قدرتمندان را افراد هواپرست و لاابالی گرفته‌اند.

10 - در حکومت جهانی حضرت مهدی‌علیه السلام ستمگران و طاغوتیان و کارگزاران بد کیفر می‌شوند،⁽²⁾زیرا حکومت حضرت بر اساس عدل و قسط اداره می‌شود، ولی در عصر «جهانی سازی و جهانی شدن» درست قضیه به عکس است، به جنایتکاران لقب «مصلح» می‌دهند، و عدالت‌خواهان را «تروریست» می‌نامند.

11 - پدیده جهانی، هر چند به سرعت در حال گسترش و پیشروی در عرصه‌های مختلف جهانی است، ولی در عین حال امری مبهم، نارسا و پیچیده است. ژان ماری گینو در این باره می‌گوید: «وضعیت اجتماعات انسانی در تجربه جهانی شدن، با وضعیت شخص نابینایی قابل مقایسه است که ناگهان بینایی‌اش را به دست می‌آورد ... . رویارویی بی‌واسطه فرد با جهانی شدن دنیا سکر آور است...».⁽³⁾در حالی که تصویر حکومت جهانی حضرت مهدی‌علیه السلام به روشنی در روایات و احادیث بیان شده و ویژگی‌ها و ساختار کارآمد وجامع‌نگری این حکومت، با دقّت هر چه تمام‌تر، ترسیم و تبیین گشته است و هیچ گونه ابهام و کاستی در آن وجود ندارد.

12 - جهانی سازی غربی در حقیقت باعث تسلّط غرب و آمریکا در عرصه‌های سیاسی و اقتصادی است و به دنبال خود ناامنی و رفتارهای خصمانه به همراه دارد. چیزی که هیچ ملّتی حاضر به پذیرش آن نیست، در

حالی که اساس و برنامه اصلی حضرت مهدی‌علیه السلام گسترش و برقراری صلح و امنیّت و آسایش و ریشه‌کنی ظلم و ستم، و جنگ و خونریزی از جهان است. همان‌گونه که قرآن می‌فرماید، ترس مردم به امنیّت و آسایش مبدّل خواهد شد: « وَلَیُبَدِلَنَّهُمْ مَنْ بَعْدِ خَوْفِهِمْ أَمْناً».⁽¹⁾

13 - جهانی شدن از نظر فرهنگی و اجتماعی، ادّعای نزدیکی فرهنگ‌ها و جوامع را دارد، امّا روشن است که - بر خلاف نظر مدعیان غربی - در جهان آینده یکپارچگی به وجود نخواهد آمد، و پس از تقابلی بنیادین، تمدن‌ها و فرهنگ‌هایی نوین سر برکشیده و چهره جهان را متحول خواهند ساخت. و در نتیجه برخورد و تضادّ تمدن‌ها و فرهنگ‌ها جهان را آبستن التهاب، تنش و ناامنی می‌کند، در حالی که در عصر ظهور حضرت مهدی‌علیه السلام نشانی از اختلاف و کشمکش فرهنگی و سیاسی و حتّی سلطه‌جویی تمدّن‌ها و فرهنگ‌ها نخواهد بود، و مردم با گزینش و انتخاب خود، آیین و فرهنگ واحدی را پذیرا خواهند شد و در سایه آن با آرامش و آسودگی خاطر زندگی خواهند کرد.

سلسله کتب چاپ شده از مؤلف پیرامون مهدویت‌

1 - تولد حضرت مهدی‌علیه السلام

2 - امامت در سنین کودکی

3 - امامت و غیبت

4 - غیبت صغری

5 - غیبت کبری

6 - وظایف ما در عصر غیبت

7 - اماکن مقدسه مرتبط با حضرت مهدی‌علیه السلام

8 - بررسی دعای ندبه

9 - دکترین مهدویت تنها راه نجات بشر

10 - دفاع از مهدویت

11 - فلسفه حکومت عدل جهانی

12 - نظریه‌پردازی درباره آینده جهان

13 - منجی از دیدگاه ادیان

14 - وجود امام مهدی‌علیه السلام از منظر قرآن و حدیث

15 - وجود امام مهدی‌علیه السلام در پرتو عقل

16 - مهدویت و جهانی‌سازی

17 - قرآن و ظهور حضرت مهدی‌علیه السلام

18 - علایم ظهور

19 - هنگامه ظهور

20 - حکومت حضرت مهدی‌علیه السلام در عصر ظهور

فهرست منشورات مسجد مقدّس جمکران‌

1 - قرآن کریم/چهار رنگ - گلاسه رحلی خط نیریزی / الهی قمشه‌ای

2 - قرآن کریم/نیم‌جیبی (کیفی) خط عثمان طه / الهی قمشه‌ای

3 - قرآن کریم/وزیری (بدون ترجمه) خط عثمان طه

4 - قرآن کریم/وزیری (ترجمه زیر، ترجمه مقابل) خط عثمان طه / الهی قمشه‌ای

5 - قرآن کریم/(وزیری، جیبی، نیم‌جیبی) خط نیریزی / الهی قمشه‌ای

6 - کلیات مفاتیح الجنان/عربی انتشارات مسجد مقدّس جمکران

7 - کلیات مفاتیح الجنان/(وزیری، جیبی، نیم‌جیبی) خط افشاری / الهی قمشه‌ای

8 - منتخب مفاتیح الجنان/ (جیبی، نیم‌جیبی) خط افشاری / الهی قمشه‌ای

9 - منتخب مفاتیح الجنان/ جیبی، نیم‌جیبی) خط خاتمی / الهی قمشه‌ای

10 - نهج البلاغه/(وزیری، جیبی) سید رضی‌رحمه الله/محمد دشتی

11 - صحیفه سجادیه ویرایش حسین وزیری/الهی قمشه‌ای

12 - ادعیه و زیارات امام زمان‌علیه السلام واحد پژوهش مسجد مقدّس جمکران

13 - آئینه اسرار حسین کریمی قمی

14 - آثار گناه در زندگی و راه جبران علی اکبر صمدی

15 - آخرین پناه محمود ترحمی

16 - آخرین خورشید پیدا واحد تحقیقات

17 - آشنایی با چهارده معصوم (1و2)/شعر و رنگ‌آمیزی سیّد حمید رضا موسوی

18 - آقا شیخ مرتضی زاهد محمد حسن سیف اللهی

19 - آیین انتظار (مختصر مکیال المکارم) واحد پژوهش

20 - ارتباط با خدا واحد تحقیقات

21 - از زلال ولایت واحد تحقیقات

22 - اسلام‌شناسی و پاسخ به شبهات علی اصغر رضوانی

23 - امامت، غیبت، ظهور واحد پژوهش

24 - امامت و غیبت از دیدگاه علم کلام علم الهدی / واحد تحقیقات

25 - امامت و ولایت در امالی شیخ صدوق سیّد محمّد حسین کمالی

26 - امام رضا، امام مهدی و حضرت معصومه‌علیهم السلام(روسی) آلمات آبسالیکوف

27 - امام رضاعلیه السلام در رزمگاه ادیان سهراب علوی

28 - امام‌شناسی و پاسخ به شبهات علی اصغر رضوانی

29 - انتظار بهار و باران واحد تحقیقات

30 - انتظار و انسان معاصر عزیز اللَّه حیدری

31 - اهّمیت اذان و اقامه محمد محمدی اشتهاردی

32 - با اولین امام در آخرین پیام حسین ایرانی

33 - بامداد بشریت محمد جواد مروّجی طبسی

34 - بهتر از بهار/کودک شمسی (فاطمه) وفائی

35 - پرچمدار نینوا محمد محمدی اشتهاردی

36 - پرچم هدایت محمد رضا اکبری

37 - پیامبر اعظم‌صلی الله علیه وآله و تروریسیم و خشنونت‌طلبی علی اصغر رضوانی

38 - پیامبر اعظم‌صلی الله علیه وآله و جهاد و برده‌داری علی اصغر رضوانی

39 - پیامبر اعظم‌صلی الله علیه وآله و حقوق اقلیت‌ها و ارتداد علی اصغر رضوانی

40 - پیامبر اعظم‌صلی الله علیه وآله و حقوق زن علی اصغر رضوانی

41 - پیامبر اعظم‌صلی الله علیه وآله و صلح‌طلبی علی اصغر رضوانی

42 - تاریخ امیر المؤمنین‌علیه السلام/دو جلد شیخ عباس صفایی حائری

43 - تاریخ پیامبر اسلام‌صلی الله علیه وآله/دو جلد شیخ عباس صفایی حائری

44 - تاریخچه مسجد مقدس جمکران/(فارسی، عربی، اردو، انگلیسی) واحد تحقیقات

45 - تاریخ سید الشهداءعلیه السلام شیخ عباس صفایی حائری

46 - تجلیگاه صاحب الزمان‌علیه السلام سید جعفر میرعظیمی

47 - تشرف‌یافتگان (چهار دفتر) میرزا حسین طبرسی نوری

48 - جلوه‌های پنهانی امام عصرعلیه السلام حسین علی‌پور

49 - چهارده گفتار ارتباط معنوی با حضرت مهدی‌علیه السلام حسین گنجی

50 - چهل حدیث /امام مهدی‌علیه السلام در کلام امام علی‌علیه السلام سید صادق سیدنژاد

51 - چهل حدیث برگزیده از پیامبر اعظم‌صلی الله علیه وآله احمد سعیدی

52 - حضرت مهدی‌علیه السلام فروغ تابان ولایت محمد محمدی اشتهاردی

53 - حکمت‌های جاوید محمد حسین فهیم‌نیا

54 - ختم سوره‌های یس و واقعه واحد پژوهش

55 - خزائن الاشعار (مجموعه اشعار) عباس حسینی جوهری

56 - خورشید غایب (مختصر نجم الثاقب) رضا استادی

57 - خوشه‌های طلایی (مجموعه اشعار) محمد علی مجاهدی (پروانه)

58 - دار السلام شیخ محمود عراقی میثمی

59 - داستان‌هایی از امام زمان‌علیه السلام حسن ارشاد

60 - داغ شقایق (مجموعه اشعار) علی مهدوی

61 - در انتظار منجی (روسی) آلمات آبسالیکوف

62 - در جستجوی نور صافی، سبحانی، کورانی

63 - در کربلا چه گذشت؟ (ترجمه نفس المهموم) شیخ عباس قمی / کمره‌ای

64 - دفاع از حریم امامت و ولایت(مختصر شب‌های‌پیشاور) کریم شنی

65 - دلشده در حسرت دیدار دوست زهرا قزلقاشی

66 - دین و آزادی محمّد حسین فهیم‌نیا

67 - رجعت یا حیات دوباره احمد علی طاهری ورسی

68 - رسول ترک محمد حسن سیف اللهی

69 - روزنه‌هایی از عالم غیب سید محسن خرّازی

70 - زیارت ناحیه مقدّسه واحد تحقیقات

71 - سحاب رحمت عباس اسماعیلی یزدی

72 - سخنرانی مراجع در مسجد جمکران واحد پژوهش مسجد مقدّس جمکران

73 - سرود سرخ انار الهه بهشتی

74 - سقّا خود تشنه دیدار طهورا حیدری

75 - سلفی‌گری (وهابیت) و پاسخ به شبهات علی اصغر رضوانی

76 - سیاحت غرب آقا نجفی قوچانی

77 - سیمای امام مهدی‌علیه السلام در شعر عربی دکتر عبد اللهی

78 - سیمای جهان در عصر امام زمان‌علیه السلام(دوجلدی) محمّد امینی گلستانی

79 - سیمای مهدی موعودعلیه السلام در آئینه شعر فارسی محمد علی مجاهدی (پروانه)

80 - شرح زیارت جامعه کبیره (ترجمه الشموس الطالعه) محمّد حسین نائیجی

81 - شمس وراء السحاب/ عربی السیّد جمال محمّد صالح

82 - صبح فرا می‌رسد مؤسسه فرهنگی تربیتی توحید

83 - ظهور حضرت مهدی‌علیه السلام سیّد اسد اللَّه هاشمی شهیدی

84 - عاشورا تجلّی دوستی و دشمنی سید خلیل حسینی

85 - عریضه‌نویسی سید صادق سیدنژاد

86 - عطر سیب حامد حجّتی

87 - عقد الدرر فی أخبار المنتظرعلیه السلام/عربی المقدس الشافعی

88 - علی‌علیه السلام مروارید ولایت واحد تحقیقات

89 - علی‌علیه السلام و پایان تاریخ سید مجید فلسفیان

90 - غدیرخم (روسی، آذری لاتین) علی اصغر رضوانی

91 - غدیرشناسی و پاسخ به شبهات علی اصغر رضوانی

92 - فتنه وهابیت علی اصغر رضوانی

93 - فدک ذوالفقار فاطمه‌علیها السلام سید محمد واحدی

94 - فرهنگ اخلاق عباس اسماعیلی یزدی

95 - فرهنگ تربیت عباس اسماعیلی یزدی

96 - فرهنگ درمان طبیعی بیماری‌ها(پخش) حسن صدری

97 - فوز اکبر محمد باقر فقیه ایمانی

98 - فریادرس حسن محمودی

99 - قصه‌های تربیتی محمّد رضا اکبری

100 - کرامات المهدی‌علیه السلام واحد تحقیقات

101 - کرامت‌های حضرت مهدی‌علیه السلام واحد تحقیقات

102 - کمال الدین وتمام النعمة (دو جلد) شیخ صدوق‌رحمه الله/منصور پهلوان

103 - کهکشان راه نیلی (مجموعه اشعار) حسن بیاتانی

104 - گردی از رهگذر دوست (مجموعه اشعار) علی اصغر یونسیان (ملتجی)

105 - گفتمان مهدویت آیت اللَّه صافی گلپایگانی

106 - گنجینه نور و برکت، ختم صلوات مرحوم حسینی اردکانی

107 - مام فضیلت‌ها عباس اسماعیلی یزدی

108 - مشکاة الانوار علّامه مجلسی‌رحمه الله

109 - مفرد مذکر غائب علی مؤذنی

110 - مکیال المکارم (دو جلد) موسوی اصفهانی/ حائری قزوینی

111 - منازل الآخرة، زندگی پس از مرگ شیخ عباس قمی‌رحمه الله

112 - منجی موعود از منظر نهج البلاغه حسین ایرانی

113 - منشور نینوا مجید حیدری‌فر

114 - موعودشناسی و پاسخ به شبهات علی اصغر رضوانی

115 - مهدی‌علیه السلام تجسّم امید و نجات عزیز اللَّه حیدری

116 - مهدی منتظرعلیه السلام در اندیشه اسلامی العمیدی / محبوب القلوب

117 - مهدی موعودعلیه السلام، ترجمه جلد 13 بحار - دو جلد علّامه مجلسی‌رحمه الله/ارومیه‌ای

118 - مهربان‌تر از مادر / نوجوان حسن محمودی

119 - مهر بیکران محمد حسن شاه‌آبادی

120 - میثاق منتظران (شرح زیارت آل یس) سید مهدی حائری قزوینی

121 - ناپیدا ولی با ما / (فارسی ،ترکی استانبولی، انگلیسی، بنگالا) واحد تحقیقات

122 - نجم الثاقب میرزا حسین نوری‌رحمه الله

123 - نجم الثاقب(دوجلدی) میرزا حسین نوری‌رحمه الله

124 - ندای ولایت بنیاد غدیر

125 - نشانه‌های ظهور او محمد خادمی شیرازی

126 - نشانه‌های یار و چکامه انتظار مهدی علیزاده

127 - نگاهی به مسیحیت و پاسخ به شبهات علی اصغر رضوانی

128 - نماز شب واحد پژوهش مسجد مقدّس جمکران

129 - نهج الکرامه گفته‌ها و نوشته‌های امام حسین‌علیه السلام محمّد رضا اکبری

130 - و آن که دیرتر آمد الهه بهشتی

131 - واقعه عاشورا و پاسخ به شبهات علی اصغر رضوانی

132 - وظایف منتظران واحد تحقیقات

133 - ویژگی‌های حضرت زینب‌علیها السلام سید نور الدین جزائری

134 - هدیه احمدیه/(جیبی، نیم‌جیبی) میرزا احمد آشتیانی‌رحمه الله

135 - همراه با مهدی منتظر مهدی فتلاوی/بیژن کرمی

136 - یاد مهدی‌علیه السلام محمد خادمی شیرازی

137 - یار غائب از نظر(مجموعه اشعار) محمد حجّتی

138 - ینابیع الحکمة/عربی - پنج جلد عباس اسماعیلی یزدی

جهت تهیه و خرید کتاب‌های فوق، می‌توانید با نشانی:

قم - صندوق پستی 617 ، انتشارات مسجد مقدّس جمکران مکاتبه و یا با شماره تلفن های 7253700 ، 7253340 - 0251 تماس حاصل نمایید.

کتاب‌های درخواستی بدون هزینه پستی برای شما ارسال می‌گردد.

سایر نمایندگی‌های فروش:

تهران: 66939083 ، 66928687 - 021

یزد: 6246489، 2-6280671 - 0351

فریدونکار: 14 - 5664212 - 0122